{"id":1772,"date":"2026-01-01T13:02:18","date_gmt":"2026-01-01T06:02:18","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1772"},"modified":"2026-04-26T17:04:57","modified_gmt":"2026-04-26T10:04:57","slug":"beta-quyen-207-nam-tri-binh-thu-3-binh-ngo-1066","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-207-nam-tri-binh-thu-3-binh-ngo-1066\/","title":{"raw":"QUY\u1ec2N 207: N\u0102M TR\u1eca B\u00ccNH TH\u1ee8 3 (B\u00cdNH NG\u1ecc, 1066)","rendered":"QUY\u1ec2N 207: N\u0102M TR\u1eca B\u00ccNH TH\u1ee8 3 (B\u00cdNH NG\u1ecc, 1066)"},"content":{"raw":"<b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 3 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 3 \u0111\u1eddi Anh T\u00f4ng.<\/b>\r\n\r\n[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, C\u1ea5p s\u1ef1 trung, Tri ch\u1ebf c\u00e1o Ph\u1ea1m Tr\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, T\u1eadp hi\u1ec1n \u0111i\u1ec7n tu so\u1ea1n, Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n.\r\n\r\n<i>(X\u00e9t theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, Tr\u1ea5n v\u00ec so\u1ea1n ch\u1ebf sai n\u00ean b\u1ecb \u0111\u1ed5i l\u00e0m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, n\u0103m sau th\u0103ng l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m, ra ngo\u00e0i l\u00e0m Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n. Vi\u1ec7c \u0111\u1ed5i l\u00e0m T\u1eadp hi\u1ec1n \u0111i\u1ec7n tu so\u1ea1n, Tri ch\u1ebf c\u00e1o, th\u00ec \u1edf th\u1eddi Nh\u00e2n T\u00f4ng, l\u00fac n\u00e0y Tr\u1ea5n c\u0169ng kh\u00f4ng ki\u00eam ch\u1ee9c C\u1ea5p s\u1ef1 trung. Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t.)<\/i>\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, Tr\u1ea5n so\u1ea1n ch\u1ebf v\u0103n th\u0103ng ch\u1ee9c cho H\u00e0n K\u1ef3, c\u00f3 d\u1eabn chuy\u1ec7n Chu C\u00f4ng, Ho\u1eafc Quang[footnote]'Ho\u1eafc Quang' hai ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10 b\u1ed5 sung[\/footnote], Gi\u00e1n quan L\u00e3 H\u1ed1i b\u00e1c b\u1ecf. Do \u0111\u00f3, K\u1ef3 d\u00e2ng bi\u1ec3u xin t\u1eeb ch\u1ee9c, Tr\u1ea5n ph\u00ea \u0111\u00e1p r\u1eb1ng: <i>\"Chu C\u00f4ng kh\u00f4ng v\u1ec1 L\u1ed7, mu\u1ed1n thi\u00ean h\u1ea1 quy v\u1ec1 m\u1ed9t m\u1ed1i v\u1edbi nh\u00e0 Chu.\"<\/i> Vua cho r\u1eb1ng Tr\u1ea5n kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng th\u00e1nh nh\u00e2n \u0111\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1edbi t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, [m\u00e0] \u00fd [Tr\u1ea5n] n\u00f3i r\u1eb1ng n\u1ebfu K\u1ef3 t\u1eeb ch\u1ee9c th\u00ec l\u1eddi ca ng\u1ee3i v\u00e0 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng s\u1ebd kh\u00f4ng quy v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4, [n\u00ean Vua] mu\u1ed1n b\u00e3i ch\u1ee9c n\u1ed9i c\u00e1c c\u1ee7a Tr\u1ea5n. Ch\u1ea5p ch\u00ednh nh\u00e2n \u0111\u00f3 khuy\u00ean Tr\u1ea5n t\u1ef1 xin ra ngo\u00e0i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.\r\n\r\nC\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i Tr\u1ea5n v\u1edbi \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu v\u1ed1n th\u00e2n thi\u1ebft, \u0111\u1ebfn khi b\u00e0n vi\u1ec7c truy t\u00f4n v\u01b0\u01a1ng hi\u1ec7u cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, Tr\u1ea5n tr\u00e1i \u00fd Tu[footnote]'\u00fd' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c b\u1ecb y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 17 b\u1ed5 sung[\/footnote], Tu nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Tr\u1ea5n l\u1ea5y Chu C\u00f4ng \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i K\u1ef3, t\u1ee9c l\u00e0 l\u1ea5y \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i> Tr\u1ea5n v\u00ec th\u1ebf b\u1ecb \u0111i\u1ec1u ra ngo\u00e0i.\r\n\r\n<i>(Tr\u1ea5n n\u0103m \u0111\u1ea7u th\u00e1ng Nhu\u1eadn th\u00e1ng n\u0103m b\u00e3i ch\u1ee9c H\u1ecdc s\u0129, l\u00e0m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c. N\u0103m th\u1ee9 hai th\u00e1ng ba ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, l\u1ea1i l\u00e0m H\u1ecdc s\u0129. N\u0103m th\u1ee9 ba th\u00e1ng gi\u00eang ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, m\u1edbi ra ngo\u00e0i. Trong T\u00f4n Th\u0103ng h\u1eb7c \u0110\u1eb7ng \u00d4n B\u00e1 ch\u01b0\u01a1ng c\u00f3 n\u00f3i: <i>\"Ph\u1ea1m Tr\u1ea5n so\u1ea1n ch\u1ebf v\u0103n cho H\u00e0n K\u1ef3 r\u1eb1ng 'S\u1eed x\u01b0ng Ho\u1eafc Quang, ngh\u0129a h\u00ecnh vu ch\u1ee7', \u0111\u00e3 l\u1ea5y H\u00e0n K\u1ef3 so s\u00e1nh v\u1edbi Ho\u1eafc Quang, th\u00ec tr\u00ean ph\u1ea3i l\u00e0 Chi\u00eau \u0110\u1ebf r\u1ed3i. Anh T\u00f4ng r\u1ea5t kh\u00f4ng h\u00e0i l\u00f2ng. Tr\u1ea5n v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 \u00e1c \u00fd, ch\u1ec9 v\u00ec so s\u00e1nh K\u1ef3 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, n\u00ean b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c H\u1ecdc s\u0129, ra ngo\u00e0i l\u00e0m Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n.\"<\/i> Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00e1c v\u1edbi tr\u00ean. N\u00ean xem x\u00e9t.<\/i>\r\n\r\n<i>\u300aTr\u1ea5n t\u1eadp\u300b 95 quy\u1ec3n c\u00f3 ph\u00ea \u0111\u00e1p bi\u1ec3u xin t\u1eeb ch\u1ee9c l\u1ea7n th\u1ee9 ba c\u1ee7a H\u00e0n K\u1ef3, th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 d\u1eabn Chu C\u00f4ng, e r\u1eb1ng Th\u0103ng nh\u1ea7m. D\u1eabn Ho\u1eafc Quang l\u00e0 ch\u1ebf v\u0103n th\u0103ng ch\u1ee9c H\u1eefu qu\u1ef9 th\u00e1ng Nhu\u1eadn th\u00e1ng n\u0103m n\u0103m \u0111\u1ea7u. X\u00e9t vi\u1ec7c h\u1eb7c \u0110\u1eb7ng \u00d4n B\u00e1 c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 T\u00f4n Th\u0103ng.)<\/i>\r\n\r\nTh\u01b0\u1ee3ng th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 xem x\u00e9t c\u00e1c chi\u1ebfu ch\u1ec9, n\u1ebfu c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh b\u1eaft s\u1eeda l\u1ea1i. T\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 l\u1eddi hu\u1ea5n d\u1ee5 c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 khen ch\u00ea sai s\u1ef1 th\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c sao?\"<\/i>\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n Duy t\u00e2u vi\u1ec7c \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, t\u1eebng n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c y\u00eau gh\u00e9t c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, n\u00ean r\u00f5 r\u00e0ng trong th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng cho thi\u00ean h\u1ea1, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u n\u00ean tr\u00e1nh v\u00e0 n\u00ean theo, th\u00ec phong t\u1ee5c c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Suy ngh\u0129 c\u1ee7a b\u1eadc th\u00e1nh hi\u1ec1n c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 sai l\u1ea7m, gi\u1ea3 nh\u01b0 b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ee1 c\u00f3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh sai, s\u1eeda l\u1ea1i th\u00ec \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u00e0m r\u00f5 c\u00e1i \u0111\u1eb9p c\u1ee7a vi\u1ec7c ti\u1ebfp thu l\u1eddi can gi\u00e1n.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110\u1ebfn khi Tr\u1ea5n b\u1ecb \u0111i\u1ec1u ra ngo\u00e0i, Duy n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu Tr\u1ea5n th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 t\u1ed9i, t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 x\u1eed ph\u1ea1t theo ph\u00e1p lu\u1eadt, nh\u01b0ng n\u1ebfu l\u1ed7i c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y ch\u1ec9 \u1edf v\u0103n t\u1eeb, n\u00ean khoan dung \u0111\u1ec3 gi\u1eef th\u1ec3 di\u1ec7n cho b\u1ec1 t\u00f4i g\u1ea7n g\u0169i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00e1ch ch\u1ee9c Ti\u1ec1n C\u00f4ng Ph\u1ee5, trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u cho l\u00e0 qu\u00e1 n\u1eb7ng, nay l\u1ea1i \u0111u\u1ed5i Tr\u1ea5n, m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00ec sao. Th\u1ea7n e r\u1eb1ng t\u1eeb \u0111\u00e2y m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd nghi ng\u1edd s\u1ee3 h\u00e3i, kh\u00f4ng d\u00e1m h\u1ebft l\u00f2ng trung v\u1edbi b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1eefa!\"<\/i>\r\n\r\n[2] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, Khi\u1ebft \u0110an \u0111\u1ed5i qu\u1ed1c hi\u1ec7u l\u00e0 \u0110\u1ea1i Li\u00eau. <i>(Theo \u300aT\u1ee5c t\u01b0 tr\u1ecb th\u00f4ng gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef <i>\"\u0110\u1ea1i\"<\/i>)<\/i>.\r\n\r\n[3] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Tuy\u00ean huy Nam vi\u1ec7n s\u1ee9, V\u0169 An ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Tr\u00ecnh Kham qua \u0111\u1eddi[footnote]Theo \u300aL\u1ea1c To\u00e0n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 36, 'Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi minh c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham' v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 292, 'Truy\u1ec7n Tr\u00ecnh Kham', ch\u1ee9c 'V\u0169 An ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9' \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'An V\u0169'. Tuy nhi\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 88, '\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed' v\u00e0 quy\u1ec3n 168, 'Ch\u1ee9c quan ch\u00ed' \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'V\u0169 An', n\u00ean c\u00f3 l\u1ebd b\u1ea3n g\u1ed1c l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c.[\/footnote].\r\n\r\nTr\u00ecnh Kham gi\u1eef ch\u1ee9c \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u t\u1ed5ng c\u1ed9ng s\u00e1u n\u0103m, so v\u1edbi \u0111\u1ed3ng li\u00eau th\u00ec n\u1ed5i ti\u1ebfng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi am hi\u1ec3u c\u00f4ng vi\u1ec7c, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng hay m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c g\u00ec \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, n\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1 \u1ee7ng h\u1ed9. Ban \u0111\u1ea7u, c\u00e1c quan ch\u1ee9c ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean theo l\u1ec7 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, nh\u01b0ng nh\u1edd t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham, h\u1ecd m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ti\u1ebfn. \u00d4ng c\u0169ng t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh b\u1ed9 t\u1ed9c, qu\u00e2n s\u0129 ph\u00f2ng th\u1ee7, v\u00e0 c\u00e1c nh\u00e2n vi\u00ean cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng. X\u01b0a kia, lo\u1ea1n l\u1ea1c c\u00f3 khi b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb m\u1ed9t b\u00e1t canh d\u00ea, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng c\u1ea3nh gi\u00e1c! Nh\u1eefng th\u1ee7 l\u0129nh c\u00f3 t\u00e0i v\u00f5 ngh\u1ec7 v\u00e0 l\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfn c\u00f4ng, xin \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u ki\u1ebfn v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan ch\u1ee9c phi\u00ean.\"<\/i>\r\n\r\nDi\u00ean Ch\u00e2u c\u00f3 hai th\u00e0nh n\u1eb1m hai b\u00ean s\u00f4ng, t\u01b0\u1eddng th\u00e0nh th\u1ea5p v\u00e0 m\u1ecfng, t\u1eebng b\u1ecb qu\u00e2n H\u1ea1 bao v\u00e2y, ch\u00fang leo l\u00ean \u0111\u00e0i C\u1eedu Ch\u00e2u \u0111\u1ec3 nh\u00ecn xu\u1ed1ng th\u00e0nh. Tr\u00ecnh Kham \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh l\u00ednh v\u00e0 d\u00e2n phu x\u00e2y d\u1ef1ng l\u1ea1i, sau n\u00e0y th\u00e0nh n\u00e0y tr\u1edf n\u00ean ki\u00ean c\u1ed1. C\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh v\u00f9ng Ho\u00e0nh S\u01a1n o\u00e1n h\u1eadn L\u01b0\u1ee3ng T\u1ed9, mu\u1ed1n d\u1eabn theo thu\u1ed9c h\u1ea1 l\u00e0m ph\u1ea3n[footnote]Ch\u1eef 'ph\u1ea3n' d\u01b0\u1edbi nguy\u00ean b\u1ea3n c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 'gi\u1ea3', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, \u300aT\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 292, 'Truy\u1ec7n Tr\u00ecnh Kham' \u0111\u00e3 b\u1ecf ch\u1eef n\u00e0y.[\/footnote], chi\u1ebfm l\u1ea5y Linh Ch\u00e2u v\u00e0 H\u1ea1 Ch\u00e2u, \u0111\u1ebfn xin qu\u00e2n ti\u1ebfp vi\u1ec7n. Tr\u00ecnh Kham t\u00e2u: <i>\"Ch\u00f3 s\u00f3i v\u00e0 h\u1ed5 kh\u00f4ng t\u1ef1 \u0111\u00e1nh nhau th\u00ec kh\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c, ung nh\u1ecdt kh\u00f4ng t\u1ef1 v\u1ee1 th\u00ec kh\u00f3 m\u00e0 ch\u1eefa \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u01b0\u1ee3ng T\u1ed9 \u0111\u00e3 l\u00e2u ng\u1ea1o m\u1ea1n, \u0111\u00e1ng b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t, n\u00ean nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i n\u00e0y m\u00e0 ch\u1ea5p thu\u1eadn, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 d\u00f9ng man di \u0111\u00e1nh man di, c\u00f3 l\u1ee3i cho Trung Qu\u1ed1c.\"<\/i> Nh\u01b0ng l\u00fac \u0111\u00f3 ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7nh n\u1eb7ng, c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n s\u1ee3 sinh s\u1ef1 n\u00ean vi\u1ec7c n\u00e0y b\u1ecb b\u1ecf qua, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.\r\n\r\nTr\u00ecnh Kham t\u1ef1 bi\u1ebft m\u00ecnh \u0111\u00e3 qu\u00e1 70 tu\u1ed5i, d\u00e2ng l\u00ean h\u01a1n m\u01b0\u1eddi t\u1edd bi\u1ec3u xin v\u1ec1 h\u01b0u, nh\u01b0ng ho\u00e0ng \u0111\u1ebf kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd, sai trung s\u1ee9 mang chi\u1ebfu th\u01b0 \u0111\u1ebfn h\u1ecfi th\u0103m v\u00e0 ban t\u1eb7ng tr\u00e0, thu\u1ed1c c\u00f9ng v\u00e0ng. \u00d4ng l\u1ea1i d\u00e2ng bi\u1ec3u n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n \u0111\u00e3 gi\u00e0, b\u1ec7nh t\u00ecnh ng\u00e0y c\u00e0ng n\u1eb7ng! Cao N\u00f4 l\u00e0 n\u01a1i \u0111\u00f3ng qu\u00e2n h\u00f9ng m\u1ea1nh, l\u00e0 v\u1ecb tr\u00ed tr\u1ecdng y\u1ebfu, \u0111\u00e2u ph\u1ea3i n\u01a1i d\u01b0\u1ee1ng b\u1ec7nh?\"<\/i> \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh, \u0111\u1ebfn Tr\u1eebng Th\u00e0nh[footnote]Nguy\u00ean b\u1ea3n ghi l\u00e0 '\u0110\u1eb7ng Th\u00e0nh', theo \u300aL\u1ea1c To\u00e0n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 36, 'Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi minh c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham' \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] th\u00ec qua \u0111\u1eddi, \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng ch\u1ee9c Th\u00e1i \u00fay, th\u1ee5y hi\u1ec7u Khang M\u1ee5c.\r\n\r\nC\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng Tr\u00ecnh Kham \u0111\u00e3 h\u1ea1 m\u00ecnh k\u1ebft giao v\u1edbi ho\u1ea1n quan Di\u00eam S\u0129 L\u01b0\u01a1ng, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n \u0111\u1ec3 v\u1ee3 m\u00ecnh ra ti\u1ebfp ki\u1ebfn.\r\n\r\n[4] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt t\u00e2u xin d\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n phong t\u1eb7ng ba \u0111\u1eddi trong l\u1ec5 Nam Giao \u0111\u1ec3 truy t\u1eb7ng m\u1ed9t ch\u1ee9c quan cho con trai \u0111\u00e3 m\u1ea5t l\u00e0 Hi Nh\u00e2n. Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. <em>(\u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p l\u00e0 hai trai m\u1ed9t g\u00e1i, nay theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b. D\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n ba \u0111\u1eddi \u0111\u1ec3 ban cho con trai con g\u00e1i[footnote]D\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n ba \u0111\u1eddi \u0111\u1ec3 ban cho con trai con g\u00e1i, nghi ng\u1edd ch\u1eef 'h\u1ed3i' l\u00e0 ch\u1eef 'nh\u00e2n' vi\u1ebft nh\u1ea7m.[\/footnote], vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3. (C\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.))<\/em>\r\n\r\n[5] Th\u00ed T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1 K\u1ef3 Nguy\u00ean Ch\u1ea5n m\u1ea5t.\r\n\r\nNguy\u00ean Ch\u1ea5n ng\u01b0\u1eddi Ti\u00eau, con c\u1ee7a Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng thi\u1ebfu khanh K\u1ef3 C\u00e1ch, nh\u1edd \u01a1n cha \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m th\u00ed h\u00e0m, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra l\u00e0m quan[footnote]Kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra l\u00e0m quan, ch\u1eef 's\u0129' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nhi\u1ec7m', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n v\u00e0 T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. \u00d4ng t\u00edch tr\u1eef s\u00e1ch \u0111\u1ebfn h\u01a1n v\u1ea1n quy\u1ec3n, \u0111\u1ecdc r\u1ed9ng nh\u1edb nhi\u1ec1u, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 s\u00e1ch thu\u1ed1c v\u00e0 s\u00e1ch \u00e2m d\u01b0\u01a1ng c\u0169ng th\u01b0\u1eddng hi\u1ec3u bi\u1ebft. T\u00ednh li\u00eam khi\u1ebft, \u00edt ham mu\u1ed1n, \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi trong l\u00e0ng y\u00eau m\u1ebfn v\u00e0 tin c\u1eady. C\u00e1c ch\u00e2u t\u01b0\u1edbng tr\u01b0\u1edbc sau nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn c\u1eed, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 l\u00e0m Th\u1ee7 hi\u1ec7u th\u01b0 lang r\u1ed3i cho v\u1ec1 h\u01b0u. Nguy\u00ean Ch\u1ea5n t\u1eeb ch\u1ed1i v\u00e0 xin truy phong cho m\u1eb9, chi\u1ebfu phong m\u1eb9 l\u00e0 \u0110inh th\u1ecb l\u00e0m Chi\u00eau \u0110\u1ee9c huy\u1ec7n Th\u00e1i qu\u00e2n.\r\n\r\nKhi m\u1ea5t, Ch\u1ea5n 74 tu\u1ed5i, ng\u01b0\u1eddi trong l\u00e0ng xin ban th\u1ee5y hi\u1ec7u, ch\u00e2u B\u1ea1c l\u1ea1i t\u00e2u l\u00ean ti\u1ebft h\u1ea1nh c\u1ee7a \u00f4ng, xin ban t\u1eb7ng hi\u1ec7u Ti\u00ean sinh. Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.\r\n\r\n[6] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, \u0110oan minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, Tri T\u1eeb ch\u00e2u Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 th\u1eeba ch\u1ec9.\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng trong s\u1ed1 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, ch\u1ec9 c\u00f3 V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 so\u1ea1n chi\u1ebfu ch\u1ec9, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111a ph\u1ea7n kh\u00f4ng x\u1ee9ng ch\u1ee9c. Nh\u00e2n \u0111\u00f3, Vua h\u1ecfi v\u1ec1 v\u0103n h\u1ecdc c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o. \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu tr\u1ea3 l\u1eddi: <i>\"Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh c\u0169ng c\u00f3 v\u0103n h\u1ecdc, nh\u01b0ng t\u00ednh t\u00e0 v\u1ea1y, kh\u00f4ng ngay th\u1eb3ng.\"<\/i> T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng nghe n\u00f3i \u00f4ng ta t\u00e0 v\u1ea1y, Tri\u1ec7u Kh\u00e1i l\u1ea1i cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng. V\u00ec v\u1eady, cu\u1ed1i c\u00f9ng Vua v\u1eabn b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u00f4ng ta.\r\n\r\nVua t\u1eebng h\u1ecfi v\u1ec1 c\u1ed1t l\u00f5i c\u1ee7a \u0111\u1ea1o tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u00e1p r\u1eb1ng c\u1ea7n gi\u1ea3n d\u1ecb, th\u00e0nh th\u1eadt v\u00e0 s\u00e1ng su\u1ed1t. Vua kh\u00f4ng kh\u1ecfi ti\u1ebfn g\u1ea7n h\u01a1n v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eabm tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi tham d\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u00ecn c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n th\u1ecb t\u00f2ng, t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng h\u1ecd \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i trong thi\u00ean h\u1ea1, nh\u01b0ng nay th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady. Nghe l\u1eddi c\u1ee7a h\u1ecdc s\u0129, Tr\u1eabm m\u1edbi bi\u1ebft r\u1eb1ng v\u1eabn c\u00f2n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i.\"<\/i>\r\n\r\nNg\u1ef1 s\u1eed L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n nghe n\u00f3i r\u1eb1ng Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 Tri\u1ec7u Kh\u00e1i ti\u1ebfn c\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh v\u00e0 Ti\u1ec1n Minh D\u1eadt, xin \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p[footnote]'Si\u00eau' trong 'kh\u1ea5t gia si\u00eau d\u1ee5ng', b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'Hi\u1ec3n'.[\/footnote]. Khi tin n\u00e0y lan truy\u1ec1n, th\u1ef1c s\u1ef1 khi\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kinh ng\u1ea1c. Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh v\u00e0 Minh D\u1eadt \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed7 khoa ch\u1ebf s\u00e1ch, s\u1edbm gi\u1eef ch\u1ee9c th\u1ecb t\u00f2ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng nghe n\u00f3i c\u00f3 c\u00f4ng tr\u1ea1ng hay k\u1ebf s\u00e1ch g\u00ec n\u1ed5i b\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eddi lu\u1eadn ca ng\u1ee3i, m\u00e0 khi ra ngo\u00e0i nh\u1eadn ch\u1ee9c, n\u01a1i n\u00e0o \u0111\u1ebfn c\u0169ng kh\u00f4ng tr\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u00e0m sao \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 b\u00e0n m\u01b0u k\u1ebf trong mi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1eddng, kinh lu\u00e2n vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1? Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng Kh\u00e1i gi\u1eef ch\u1ee9c ph\u1ee5 th\u1ea7n, c\u00f9ng v\u1edbi qu\u1ed1c gia l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ec3, kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f4ng khai b\u00e0n lu\u1eadn, ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, lo\u1ea1i b\u1ecf k\u1ebb b\u1ea5t t\u00e0i, l\u1ea1i v\u00ec t\u00ecnh ri\u00eang m\u00e0 ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, l\u00e0m m\u1ea5t \u0111\u1ea1o lo n\u01b0\u1edbc gi\u00fap Vua c\u1ee7a b\u1eadc \u0111\u1ea1i th\u1ea7n. K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u01b0a t\u1edd t\u00e2u n\u00e0y c\u1ee7a th\u1ea7n cho Kh\u00e1i, h\u1ecfi r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh, \u0111\u1ec3 tr\u1eebng ph\u1ea1t s\u1ef1 b\u1ea5t k\u00ednh.\"<\/i> <i>(L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng h\u1eb7c t\u1ed9i Tri\u1ec7u Kh\u00e1i, kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m, nh\u00e2n vi\u1ec7c Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m, n\u00ean ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i>\r\n\r\n[7] H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Ph\u00f9ng Kinh tu so\u1ea1n \u300aNh\u00e2n T\u00f4ng th\u1ef1c l\u1ee5c\u300b.\r\n\r\n[8] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ee9c quan Suy kh\u00e1m c\u1ee7a Tam ty. Ban \u0111\u1ea7u, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty ti\u1ebfn c\u1eed m\u1ed9t vi\u00ean quan kinh tri\u1ec1u \u0111\u1ec3 chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c suy kh\u00e1m, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y Tam ty t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y b\u1ea5t ti\u1ec7n, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf. Tuy nhi\u00ean, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c b\u00e3i b\u1ecf l\u00e0 thu\u1eadn ti\u1ec7n. <i>(Ch\u1ee9c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t ra v\u00e0o n\u0103m Gia H\u1ef1u th\u1ee9 5.)<\/i>\r\n\r\n[9] C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 L\u00e3 H\u1ed1i tr\u01b0\u1edbc sau d\u00e2ng m\u01b0\u1eddi m\u1ed9t b\u1ea3n t\u1ea5u, xin theo ngh\u1ecb c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea v\u00e0 c\u00e1c quan, s\u1edbm \u0111\u1ecbnh l\u1ec5 truy t\u00f4n cho B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. \u00d4ng xin mi\u1ec5n ch\u1ee9c \u1edf \u0111\u00e0i, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.\r\n\r\nTh\u00e1ng n\u00e0y, ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t <i>(X\u00e9t th\u00e1ng n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c ghi ch\u00e9p l\u1ea1i s\u1ef1 vi\u1ec7c c\u1ee7a th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, c\u00e1c ng\u00e0y Can Chi sau \u0111\u1ec1u li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u00e0y, v\u00ec vi\u1ec7c c\u00e1ch ch\u1ee9c L\u00e3 H\u1ed1i l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, n\u00ean ghi ch\u00e9p v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng n\u00e0y)<\/i>. L\u00e3 H\u1ed1i c\u00f9ng Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng h\u1ee3p t\u1ea5u r\u1eb1ng:\r\n\r\n<i>\"S\u00e0i lang \u0111ang ch\u1eafn \u0111\u01b0\u1eddng, n\u00ean \u0111\u00e1nh \u0111u\u1ed5i tr\u01b0\u1edbc; gian t\u00e0 \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, d\u00e1m kh\u00f4ng t\u1ed1 c\u00e1o? Th\u1ea7n th\u1ea5y Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu m\u1edf \u0111\u1ea7u t\u00e0 thuy\u1ebft, d\u1eabn kinh \u0111i\u1ec3n sai l\u1ec7ch, d\u00f9ng \u0111\u1ea1o l\u00fd sai tr\u00e1i \u0111\u1ec3 l\u00e0m vui l\u00f2ng Vua, d\u00f9ng l\u1ee3i \u00edch g\u1ea7n \u0111\u1ec3 ph\u1ee5 l\u00f2ng ti\u00ean \u0111\u1ebf, mu\u1ed1n g\u00e1n cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng danh hi\u1ec7u kh\u00f4ng ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, khi\u1ebfn b\u1ec7 h\u1ea1 b\u1ecb ch\u00ea tr\u00e1ch. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kinh ng\u1ea1c, thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5t v\u1ecdng. \u0110i\u1ec3n ch\u00ednh kh\u00f4ng tha, ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7n c\u00f9ng b\u1ecf. L\u1ed7i c\u1ee7a Ai \u0110\u1ebf, Ho\u00e0n \u0110\u1ebf kh\u00f3 \u00e1p d\u1ee5ng v\u00e0o th\u00e1nh tri\u1ec1u, gian t\u00e0 c\u1ee7a Bao T\u1ef1, Do T\u1ef1 kh\u00f3 tr\u00e1nh kh\u1ecfi c\u00f4ng lu\u1eadn, n\u00ean giao cho quan l\u1ea1i b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng d\u00e2n.<\/i>\r\n\r\n<i>C\u00f2n nh\u01b0 t\u1ec3 th\u1ea7n H\u00e0n K\u1ef3, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng suy ngh\u0129 k\u1ef9, c\u1ed1 che \u0111\u1eady l\u1ed7i l\u1ea7m, ph\u1ee5 h\u1ecda l\u1eddi n\u00f3i, l\u00e0m Vua nghe l\u1ea7m. \u0110\u1ebfn khi c\u00e1c nho th\u1ea7n h\u1ecdp b\u00e0n, l\u1ec5 vi\u1ec7n th\u1ea3o lu\u1eadn, ngh\u0129a kinh r\u1ea5t r\u00f5, l\u1eddi n\u00f3i kh\u00f4ng khu\u1ea5t. T\u1ef1 bi\u1ebft m\u00ecnh sai, kh\u00f4ng ch\u1ecbu tr\u00ecnh b\u00e0y, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ph\u1ee5ng s\u1ef1 Vua, h\u00e1 n\u00ean nh\u01b0 v\u1eady? C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 Kh\u00e1i, gi\u1eef ch\u1ee9c trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, h\u01b0\u1edfng \u01a1n n\u01b0\u1edbc s\u00e2u, c\u1ea9u th\u1ea3 do d\u1ef1, ch\u01b0a t\u1eebng bi\u1ec7n ch\u00ednh, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng tr\u00e1ch, ai s\u1ebd ch\u1ecbu t\u1ed9i? Ch\u00fang th\u1ea7n \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c ng\u00f4n quan, t\u00ecnh th\u1ebf kh\u00f4ng th\u1ec3 im l\u1eb7ng. Xin g\u01b0\u01a1m th\u01b0\u1ee3ng ph\u01b0\u01a1ng, tuy vi\u1ec7c kh\u00f3 v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a; d\u00f9ng h\u00ecnh ph\u1ea1t c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc, hu\u1ed1ng chi \u0111i\u1ec3n ch\u01b0\u01a1ng c\u00f2n \u0111\u00f3. Xin giao Tu cho ph\u00e1p lu\u1eadt x\u00e9t x\u1eed, v\u00e0 tr\u1ecb t\u1ed9i K\u1ef3, \u0111\u1ec3 t\u1ea1 l\u1ed7i v\u1edbi trong ngo\u00e0i.<\/i>\r\n\r\n<i>V\u1ea3 l\u1ea1i, ngh\u1ecb lu\u1eadn \u0111\u00e3 kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, l\u00fd l\u1ebd kh\u00f3 c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i. X\u01b0a thuy\u1ebft c\u1ee7a S\u01b0 \u0110an \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh, th\u00ec \u0110\u1ed5ng Ho\u00e0nh b\u1ecb t\u1ed9i; lu\u1eadn c\u1ee7a \u0110\u1ed5ng Ho\u00e0nh th\u1eafng th\u1ebf, th\u00ec S\u01b0 \u0110an b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c \u1edf nh\u00e0. Ch\u00fang th\u1ea7n v\u00e0 Tu, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng ti\u1ebfn? L\u1eddi n\u00f3i kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 d\u00f9ng, xin ch\u1ecbu t\u1ed9i l\u01b0u \u0111\u00e0y, tr\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ee5 s\u1ef1 sai khi\u1ebfn c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, d\u01b0\u1edbi kh\u00f4ng b\u1ecf b\u00ea ch\u1ee9c nghi\u1ec7p tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ch\u00ed nguy\u1ec7n c\u1ee7a ch\u00fang th\u1ea7n th\u1ebf l\u00e0 \u0111\u1ee7.\"<\/i>\r\n\r\nNg\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, b\u1eadc nh\u00e2n qu\u00e2n tr\u1ecb v\u00ec thi\u00ean h\u1ea1, ch\u01b0a t\u1eebng kh\u00f4ng l\u1ea5y l\u00f2ng d\u00e2n l\u00e0m g\u1ed1c. \u0110\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n th\u00ec ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i trung b\u00ecnh c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c nguy lo\u1ea1n, m\u1ea5t l\u00f2ng d\u00e2n th\u00ec d\u00f9 hi\u1ec1n t\u00e0i tr\u00ed tu\u1ec7 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n. Cho n\u00ean n\u00f3i r\u1eb1ng d\u00e2n nh\u01b0 n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1edf thuy\u1ec1n, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadt thuy\u1ec1n. Vi\u1ec7c \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t l\u00f2ng d\u00e2n, h\u00e1 ch\u1eb3ng n\u00ean th\u1eadn tr\u1ecdng sao? H\u00e1 l\u1ea1i c\u00f3 k\u1ebb \u0111\u1ea1i th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ecb, c\u00f9ng n\u01b0\u1edbc chung m\u1ed9t th\u1ec3, l\u1ea1i xu n\u1ecbnh \u00fd Vua, m\u01b0u c\u1ea7u t\u01b0 l\u1ee3i, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho nh\u00e2n qu\u00e2n, l\u00e0m m\u1ea5t l\u00f2ng tin c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1? T\u1ed9i \u00e1c c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i, c\u00f2n g\u00ec n\u1eb7ng h\u01a1n th\u1ebf!<\/i>\r\n\r\n<i>K\u00ednh ngh\u0129 B\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf th\u1eeba \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, x\u01b0ng t\u00f4n ng\u1ef1 tr\u1ecb, \u01a1n sinh d\u01b0\u1ee1ng, l\u1ebd n\u00ean \u0111\u1ec1n \u0111\u00e1p s\u00e2u n\u1eb7ng. Nh\u01b0ng n\u00ean \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn khi tang l\u1ec5 Ti\u00ean \u0111\u1ebf ho\u00e0n t\u1ea5t, \u0111\u1ee9c tr\u1ea1ch c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 th\u1ea5m nhu\u1ea7n, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi b\u00e0n \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, t\u00f4n vinh th\u00e2n thu\u1ed9c. Hu\u1ed1ng chi Tu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc r\u1ed9ng hi\u1ec3u s\u00e2u c\u1ed5 kim, tinh th\u00f4ng v\u0103n s\u1eed, r\u00f5 bi\u1ebft ngh\u1ecb lu\u1eadn c\u1ee7a S\u01b0 \u0110an l\u00e0 ch\u00ednh \u0111\u1ea1o, thuy\u1ebft c\u1ee7a \u0110\u1ed5ng Ho\u1eb1ng l\u00e0 t\u00e0 thuy\u1ebft, th\u1ebf m\u00e0 l\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u1ee3i d\u1ee5 d\u1ed7 l\u00f2ng m\u00ecnh, th\u1ea7n linh c\u01b0\u1edbp m\u1ea5t s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t, b\u1ecf ngh\u0129a 'ba n\u0103m kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i', qu\u00ean ti\u1ebft th\u00e1o 'ch\u1ebft th\u00ec ch\u1ebft, kh\u00f4ng hai l\u00f2ng'. Linh c\u1eefu c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng v\u1eeba m\u1edbi h\u1ee3p t\u00e1ng, \u0111\u1ea5t l\u0103ng ch\u01b0a kh\u00f4, m\u00e0 \u0111\u00e3 v\u1ed9i m\u1edf l\u1eddi tr\u00e1i l\u1ec5, mu\u1ed1n theo v\u1ebft xe \u0111\u1ed5 c\u1ee7a th\u1eddi suy vi, khi\u1ebfn B\u1ec7 h\u1ea1 ngo\u00e0i th\u00ec m\u1ea5t l\u00f2ng b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ed1n bi\u1ec3n, trong th\u00ec tr\u00e1i v\u1edbi ngh\u1ecb lu\u1eadn c\u1ee7a khanh s\u0129 t\u1ea3 h\u1eefu. T\u1ed9i c\u1ee7a Tu, sao c\u00f3 th\u1ec3 tha th\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 t\u1eeb khi l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u1ebfn nay, ch\u0103m ch\u1ec9 tr\u1ecb v\u00ec, g\u1eb7p tai \u01b0\u01a1ng th\u00ec lo s\u1ee3, c\u00f3 phong th\u00e1i c\u1ee7a Chu Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng, ch\u00ed th\u00e0nh c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng th\u1ea7n linh, noi theo \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh c\u1ee7a Ngu Thu\u1ea5n. \u0110\u1ebfn nh\u01b0 vi\u1ec7c t\u1eeb ch\u1ed1i c\u00e1c t\u00f4n hi\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5n phong, \u0111\u1ec1u l\u00e0 ti\u1ebft th\u00e1o kh\u00f3 l\u00e0m c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1eddi tr\u01b0\u1edbc, ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u00e1ng ghi c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh tr\u1ecb, n\u1ebfu suy r\u1ed9ng ra th\u00ec kh\u00ed h\u00f2a c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c. Th\u1ebf m\u00e0 trong ngo\u00e0i nh\u00e2n t\u00ecnh x\u00f4n xao kh\u00f4ng y\u00ean, th\u1ef1c l\u00e0 do t\u00e0 thuy\u1ebft g\u00e2y ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, \u0111\u1ea1i ngh\u1ecb ch\u01b0a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Nay n\u1ebfu kh\u00f4ng s\u1eeda \u0111\u00fang l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng d\u00e2n ch\u00fang, kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i k\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u1ea7u s\u1ecf th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m trong s\u1ea1ch tri\u1ec1u ch\u00ednh.\"<\/i>\r\n\r\nNg\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n tu\u00e2n th\u1ee7 ch\u1ee9c v\u1ee5 trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng thu\u1eadt tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a c\u00e1c b\u1eadc ti\u00ean tri\u1ebft th\u1eddi x\u01b0a \u0111\u1ec3 m\u1edf r\u1ed9ng \u00fd ch\u00ed c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, ban h\u00e0nh m\u1ec7nh l\u1ec7nh h\u1ee3p l\u00f2ng d\u00e2n, khi\u1ebfn mu\u00f4n d\u00e2n vui m\u1eebng, c\u1ea3m h\u00f3a th\u1ea7n k\u1ef3. L\u1ea1i v\u00ec mu\u1ed1n l\u1ea5y l\u00f2ng b\u1ec7 h\u1ea1, \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng l\u1eddi t\u00e0 thuy\u1ebft, vi ph\u1ea1m l\u1ec5 nghi, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n ph\u00e1p lu\u1eadt, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1i ngh\u0129a, khi\u1ebfn b\u1ec7 h\u1ea1 r\u01a1i v\u00e0o ch\u1ed7 sai l\u1ea7m, m\u00e0 b\u1ea3n th\u00e2n l\u1ea1i t\u1ef1 \u0111\u1eafc, cho m\u00ecnh l\u00e0 trung th\u1ea7n.<\/i>\r\n\r\n<i>\u0110\u1ebfn khi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n h\u1ecdp b\u00e0n, quan L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ea3o lu\u1eadn, k\u00e9o d\u00e0i th\u1eddi gian m\u00e0 kh\u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u1ea1i c\u00f2n d\u1eabn ch\u1ee9ng nh\u1eefng vi\u1ec7c sai tr\u00e1i th\u1eddi suy vi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 bi\u1ec7n minh cho l\u1eddi l\u1ebd gian tr\u00e1, ng\u0103n c\u1ea3n l\u1eddi b\u00e0n ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, l\u1eeba d\u1ed1i b\u1ec7 h\u1ea1, t\u00e2m \u0111\u1ecba th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng trung th\u00e0nh. L\u00e0m b\u1ec1 t\u00f4i nh\u01b0 v\u1eady, sao c\u00f3 th\u1ec3 tham gia b\u00e0n vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c? K\u1ef3 bao che c\u00e1i \u00e1c, dung t\u00fang sai l\u1ea7m, ng\u0103n c\u1ea3n \u00fd ki\u1ebfn c\u00f4ng ch\u00fang. C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 Kh\u00e1i th\u00ec l\u1ea5p l\u1eedng gi\u1eefa hai b\u00ean, kh\u00f4ng h\u1ec1 bi\u1ec7n minh ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 phong c\u00e1ch c\u1ee7a b\u1eadc \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ph\u00f2 t\u00e1.<\/i>\r\n\r\n<i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, \u0111em c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb c\u1ee7a th\u1ea7n tr\u00ecnh l\u00ean tr\u01b0\u1edbc sau, giao cho b\u00ean ngo\u00e0i thi h\u00e0nh, \u0111\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t ch\u00ednh t\u00e0, khi\u1ebfn thi\u00ean h\u1ea1 t\u00e2m ph\u1ee5c.\"<\/i>\r\n\r\n[L\u00e3] H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u1eabn kh\u00f4ng ng\u1eebng b\u00e0n lu\u1eadn, c\u00f2n Trung th\u01b0 c\u0169ng d\u00f9ng tr\u00e1p t\u00e2u, t\u1ef1 bi\u1ec7n v\u1edbi Vua r\u1eb1ng:\r\n\r\n<em>\"Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, hai ch\u1ebf v\u00e0 quan L\u1ec5 b\u1ed9 xin g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1. Trung th\u01b0 b\u00e0n r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y r\u1ea5t quan tr\u1ecdng, c\u1ea7n ph\u1ea3i th\u1eadn tr\u1ecdng, ph\u1ea3i h\u1ee3p v\u1edbi \u0111i\u1ec3n c\u1ed1 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh. C\u00f2n danh x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1, tra c\u1ee9u trong kinh s\u1eed \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9. V\u1eeba \u0111\u1ecbnh giao cho Tam t\u1ec9nh v\u00e0 b\u00e1 quan tham kh\u1ea3o \u00fd ki\u1ebfn r\u1ed9ng r\u00e3i \u0111\u1ec3 t\u00ecm ra c\u00e1ch th\u00edch h\u1ee3p. B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 h\u1ea1 chi\u1ebfu t\u1ea1m d\u1eebng. Nh\u01b0ng c\u00e1c \u00fd ki\u1ebfn v\u1eabn tranh c\u00e3i kh\u00f4ng ng\u1eebng. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng d\u00f9 \u00fd ki\u1ebfn nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ngo\u00e0i ba \u0111i\u1ec3m: M\u1ed9t l\u00e0 n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9; Hai l\u00e0 gi\u1ea3n l\u01b0\u1ee3c t\u00f4ng mi\u1ebfu d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u00ean tai, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi vu kh\u1ed1ng tr\u1eddi ng\u01b0\u1eddi; Ba l\u00e0 kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf v\u00e0 H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i. Th\u1ea7n xin tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 t\u1eebng \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ec3 b\u1ec7 h\u1ea1 ph\u00e2n bi\u1ec7t:<\/em>\r\n\r\n<i>- C\u1ea9n x\u00e9t s\u00e1ch \u300aNghi l\u1ec5 tang ph\u1ee5c k\u00fd\u300b vi\u1ebft: 'Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1, ph\u1ea3i b\u00e1o \u0111\u00e1p cha m\u1eb9 m\u00ecnh[footnote]Ch\u1eef 'b\u00e1o' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u1ee5c', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u00e1ch \u300aNghi l\u1ec5 tang ph\u1ee5c\u300b v\u00e0 t\u1eadp v\u0103n c\u1ee7a \u00c2u D\u01b0\u01a1ng V\u0103n Trung c\u00f4ng, quy\u1ec3n 123, t\u1edd t\u00e2u th\u1ee9 nh\u1ea5t m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote].' B\u00e1o \u0111\u00e1p ngh\u0129a l\u00e0 \u0111\u1ec3 tang cha m\u1eb9 m\u1ed9t n\u0103m, g\u1ecdi l\u00e0 h\u00e0ng ph\u1ee5c. \u0110\u1ec3 t\u1ecf r\u1eb1ng tang ph\u1ee5c c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt, nh\u01b0ng danh hi\u1ec7u cha m\u1eb9 th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i. L\u1ea1i x\u00e9t s\u00e1ch \u300aKhai Nguy\u00ean l\u1ec5\u300b, \u300aKhai B\u1ea3o l\u1ec5\u300b, \u300aNg\u0169 ph\u1ee5c ni\u00ean nguy\u1ec7t\u300b v\u00e0 \u300aTang ph\u1ee5c l\u1ec7nh\u300b c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec1u n\u00f3i: 'Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1[footnote]B\u1ed1n ch\u1eef n\u00e0y nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1eddi T\u1ed1ng v\u00e0 t\u1edd t\u00e2u n\u00f3i tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung[\/footnote], \u0111\u1ec3 tang cha \u0111\u1ebb m\u1ed9t n\u0103m, kh\u00f4ng d\u00f9ng g\u1eady', b\u1edfi v\u00ec \u00e2n t\u00ecnh kh\u00f4ng g\u00ec n\u1eb7ng b\u1eb1ng cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb, n\u00ean danh hi\u1ec7u cha m\u1eb9 kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i; ngh\u0129a kh\u00f4ng g\u00ec n\u1eb7ng b\u1eb1ng vi\u1ec7c k\u1ebf th\u1eeba, n\u00ean ph\u1ea3i gi\u1ea3m b\u1edbt tang ph\u1ee5c. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u1ec5 do th\u00e1nh nh\u00e2n ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh, ghi trong s\u00e1u kinh, l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p cho mu\u00f4n \u0111\u1eddi, l\u00e0 c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ec3 Trung th\u01b0 ngh\u1ecb b\u00e0n. C\u00f2n nh\u01b0 vi\u1ec7c g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1, x\u00e9t trong s\u00e1u kinh kh\u00f4ng c\u00f3, trong \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 v\u00e0 lu\u1eadt l\u1ec7nh hi\u1ec7n h\u00e0nh c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3, t\u1eeb sau th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i, T\u1ea7n, H\u00e1n \u0111\u1ebfn nay, c\u00e1c Vua t\u1eeb ph\u1ee7 \u0111\u1ec7 v\u00e0o n\u1ed1i ng\u00f4i c\u0169ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n vu v\u01a1 kh\u00f4ng c\u0103n c\u1ee9.<\/i>\r\n\r\n<i>\u300aNghi l\u1ec5\u300b l\u00e0 v\u0103n trong s\u00e1u kinh c\u1ee7a th\u00e1nh nh\u00e2n, \u300aKhai Nguy\u00ean l\u1ec5\u300b l\u00e0 l\u1ec5 d\u00f9ng trong ba tr\u0103m n\u0103m nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng, \u300aKhai B\u1ea3o th\u00f4ng l\u1ec5\u300b l\u00e0 l\u1ec5 d\u00f9ng trong tr\u0103m n\u0103m nh\u00e0 T\u1ed1ng, \u300aNg\u0169 ph\u1ee5c ni\u00ean nguy\u1ec7t\u300b v\u00e0 \u300aTang ph\u1ee5c l\u1ec7nh\u300b c\u0169ng \u0111\u1ec1u do c\u00e1c tri\u1ec1u Vua tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh ra, l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 hi\u1ec7n h\u00e0nh trong thi\u00ean h\u1ea1. Nay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecf kh\u00f4ng d\u00f9ng, ch\u1ec9 mu\u1ed1n d\u00f9ng l\u1eddi b\u00e0n vu v\u01a1 kh\u00f4ng c\u0103n c\u1ee9 c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i>\r\n\r\n<i>- \u0110i\u1ec1u th\u1ee9 hai n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c gi\u1ea3n l\u01b0\u1ee3c t\u00f4ng mi\u1ebfu d\u1eabn \u0111\u1ebfn th\u1ee7y tai. Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129 r\u1eb1ng tai h\u1ecda tr\u1eddi gi\u00e1ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 do vi\u1ec7c c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi[footnote]'Do vi\u1ec7c c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'do vi\u1ec7c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7', c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], n\u00ean t\u1eeb x\u01b0a c\u00e1c b\u1eadc th\u00e1nh v\u01b0\u01a1ng[footnote]'Th\u00e1nh v\u01b0\u01a1ng' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u00e1nh nh\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], khi g\u1eb7p tai h\u1ecda \u0111\u1ec1u lo s\u1ee3, th\u01b0\u1eddng t\u00ecm ki\u1ebfm nh\u1eefng thi\u1ebfu s\u00f3t trong ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u1ec3 s\u1eeda ch\u1eefa, ho\u1eb7c t\u1ef1 bi\u1ebft l\u1ed7i l\u1ea7m m\u00e0 \u0103n n\u0103n s\u1eeda \u0111\u1ed5i, mong r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n s\u1ef1 tr\u00e1ch ph\u1ea1t c\u1ee7a tr\u1eddi.<\/i>\r\n\r\n<i>Tuy nhi\u00ean, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i d\u1ef1a v\u00e0o vi\u1ec7c con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 l\u00e0m r\u00f5 \u1edf d\u01b0\u1edbi, th\u00ec s\u1ef1 tr\u00e1ch ph\u1ea1t c\u1ee7a tr\u1eddi m\u1edbi hi\u1ec7n ra \u1edf tr\u00ean. Nay vi\u1ec7c b\u00e0n v\u1ec1 B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, v\u1ed1n l\u00e0 do hai ch\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c quan L\u1ec5 b\u1ed9 vi ph\u1ea1m kinh \u0111i\u1ec3n, b\u1ecf qua l\u1ec5 nghi, d\u00f9ng nh\u1eefng l\u1eddi suy \u0111o\u00e1n kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, mu\u1ed1n \u0111\u1ecbnh danh x\u01b0ng Ho\u00e0ng B\u00e1. Trung th\u01b0 nghi ng\u1edd vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u01b0a th\u1ec3 thi h\u00e0nh, b\u00e8n tra c\u1ee9u \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 x\u01b0a nay, tuy c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng r\u00f5 r\u00e0ng, nh\u01b0ng c\u0169ng ch\u01b0a d\u00e1m t\u1ef1 tin m\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, l\u1ea1i \u0111\u01b0a ra ngo\u00e0i tri\u1ec1u \u0111\u1ec3 b\u00e0n r\u1ed9ng, nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i v\u1ed9i ban chi\u1ebfu d\u1eebng l\u1ea1i, mu\u1ed1n \u0111\u1ec3 c\u00e1c quan c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m t\u1eeb t\u1eeb t\u00ecm hi\u1ec3u \u0111i\u1ec3n l\u1ec5.<\/i>\r\n\r\n<i>Nh\u01b0 v\u1eady, b\u1ec1 t\u00f4i th\u1eadn tr\u1ecdng nh\u01b0 th\u1ebf, b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng nh\u01b0 th\u1ebf, qu\u00e2n th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m khinh su\u1ea5t b\u00e0n b\u1ea1c v\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1eeba b\u00e3i, m\u00e0 tr\u1eddi l\u1ea1i v\u1ed9i n\u1ed5i gi\u1eadn gi\u1ebft h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 v\u1eadt, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u00e3 vu kh\u1ed1ng tr\u1eddi m\u1ed9t c\u00e1ch n\u1eb7ng n\u1ec1. Vi\u1ec7c b\u00e0n c\u00e3i ch\u01b0a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, l\u1ea1i d\u1eebng kh\u00f4ng b\u00e0n n\u1eefa, m\u00e0 v\u1ed9i cho r\u1eb1ng hai ng\u00f4i Vua v\u00e0 hai cha d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u00ean tai, \u0111\u00f3 l\u00e0 vu kh\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t c\u00e1ch n\u1eb7ng n\u1ec1.<\/i>\r\n\r\n<i>- Th\u1ee9 ba, vi\u1ec7c d\u1eabn chuy\u1ec7n H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf v\u00e0 H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf, th\u1ea7n x\u00e9t theo \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b, cha c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf l\u00e0 \u0110i\u1ec7u Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o, ban \u0111\u1ea7u g\u1ecdi l\u00e0 Th\u00e2n, th\u1ee5y l\u00e0 \u0110i\u1ec7u, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ph\u1ee5ng \u1ea5p v\u00e0 l\u0103ng vi\u00ean m\u00e0 th\u00f4i. Sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o[footnote]Sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o: Theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef '\u0111\u1ed5i' \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai ch\u1eef 'th\u00e2n x\u01b0ng'.[\/footnote], r\u1ed3i l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0. Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o l\u00e0 t\u00ean g\u1ecdi kh\u00e1c c\u1ee7a Th\u00e2n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u00e1ch con g\u1ecdi cha. C\u00e1c Nho gia th\u1eddi H\u00e1n ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng cho l\u00e0 sai. T\u1eeb th\u1eddi H\u00e1n Nguy\u00ean \u0110\u1ebf v\u1ec1 sau, C\u1ed1ng V\u0169, Vi Huy\u1ec1n Th\u00e0nh m\u1edbi \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn ph\u00e1 b\u1ecf mi\u1ebfu th\u1edd, trong m\u1ea5y ch\u1ee5c n\u0103m, vi\u1ec7c ph\u00e1 b\u1ecf v\u00e0 l\u1eadp l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t.<\/i>\r\n\r\n<i>\u0110\u1ebfn th\u1eddi H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf, \u0110\u1ea1i T\u01b0 \u0111\u1ed3 B\u00ecnh Y\u1ebfn c\u00f9ng 147 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng t\u1ea5u n\u00f3i: 'Th\u00e2n th\u1ee5y l\u00e0 \u0110i\u1ec7u, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ph\u1ee5ng \u1ea5p, \u0111\u1ec1u h\u1ee3p v\u1edbi kinh ngh\u0129a.' \u0110i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i vi\u1ec7c H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf g\u1ecdi S\u1eed Ho\u00e0ng T\u00f4n l\u00e0 Th\u00e2n. Vi\u1ec7c h\u1ee3p v\u1edbi kinh ngh\u0129a, t\u1ee9c l\u00e0 \u300aNghi l\u1ec5\u300b n\u00f3i: 'Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1 ph\u1ea3i b\u00e1o \u0111\u00e1p cha m\u1eb9.' Ch\u1ec9 v\u00ec vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0 l\u00e0m lo\u1ea1n chi\u00eau m\u1ee5c t\u1ed5 t\u00f4ng nh\u00e0 H\u00e1n, n\u00ean B\u00ecnh Y\u1ebfn cho r\u1eb1ng hai d\u00f2ng th\u1ed1ng tr\u1ecb v\u00e0 hai cha l\u00e0 tr\u00e1i l\u1ec5, n\u00ean ph\u00e1 b\u1ecf. \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o C\u1ed9ng V\u01b0\u01a1ng ban \u0111\u1ea7u ch\u1ec9 hi\u1ec7u l\u00e0 C\u1ed9ng Ho\u00e0ng, l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf n\u01b0\u1edbc m\u00ecnh, S\u01b0 \u0110an c\u0169ng kh\u00f4ng b\u00e0n g\u00ec, \u0111\u1ebfn sau l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, mu\u1ed1n b\u1ecf ch\u1eef \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o, kh\u00f4ng g\u1eafn v\u1edbi n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 \u00fd ti\u1ebfn d\u1ea7n v\u00e0o d\u00f2ng th\u1ed1ng tr\u1ecb nh\u00e0 H\u00e1n, n\u00ean b\u1ecb ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i m\u1ea1nh m\u1ebd. Do \u0111\u00f3, S\u01b0 \u0110an b\u00e0n r\u1eb1ng: 'Th\u1ee5y hi\u1ec7u \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o C\u1ed9ng Ho\u00e0ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbc, ngh\u1ecb kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i n\u1eefa.' Ch\u1ec9 b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0 l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3.<\/i>\r\n\r\n<i>Nay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u00f4ng x\u00e9t k\u1ef9 ngh\u1ecb lu\u1eadn ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kh\u00f4ng t\u00ecm hi\u1ec3u vi\u1ec7c c\u00e1c quan th\u1eddi H\u00e1n ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i l\u00e0 g\u00ec, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ea7n g\u1ecdi l\u00e0 kh\u00f4ng x\u00e9t \u0111\u1ebfn g\u1ed1c ng\u1ecdn. Ngh\u1ecb lu\u1eadn c\u1ee7a Trung th\u01b0 v\u1ed1n cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c g\u1ecdi Ho\u00e0ng B\u00e1 l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, m\u00e0 kinh l\u1ec5 c\u00f3 ngh\u0129a kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i cha m\u1eb9, danh hi\u1ec7u ch\u01b0a \u0111\u1ecbnh, n\u00ean l\u1ec5 t\u00f4n s\u00f9ng \u0111\u1ec1u ch\u01b0a b\u00e0n \u0111\u1ebfn, m\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c \u0111\u00e3 d\u1eabn chuy\u1ec7n nh\u00e0 H\u00e1n b\u1ecf qu\u1ed1c hi\u1ec7u \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, vu c\u00e1o tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, cho r\u1eb1ng can lo\u1ea1n \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, sao l\u1ea1i qu\u00e1 l\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady. Vi\u1ec7c b\u1ecf qu\u1ed1c hi\u1ec7u m\u00e0 l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, l\u00e0m lo\u1ea1n chi\u00eau m\u1ee5c t\u1ed5 t\u00f4ng, \u0111\u00fang l\u00e0 vi\u1ec7c \u0111\u00e1ng ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i. N\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt c\u00f3 ngh\u1ecb lu\u1eadn n\u00e0y, \u0111\u00e1ng ch\u1ec9 tr\u00edch b\u1ecdn th\u1ea7n l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i gian t\u00e0, m\u00e0 b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 c\u00f3 sai l\u1ea7m trong vi\u1ec7c c\u1eed \u0111\u1ed9ng.<\/i>\r\n\r\n<i>Nh\u01b0ng \u00fd c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, m\u00e0 Trung th\u01b0 c\u0169ng ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 ngh\u1ecb lu\u1eadn n\u00e0y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u00f4ng x\u00e9t g\u1ed1c ng\u1ecdn, d\u1eabn chuy\u1ec7n \u0111\u00e1ng ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i th\u1eddi H\u00e1n \u0111\u1ec3 l\u00e0m l\u00fd l\u1ebd, m\u00e0 c\u00e1c quan b\u00ean ngo\u00e0i c\u0169ng ch\u01b0a bi\u1ebft \u00fd \u0111\u1ecbnh ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh th\u1ebf n\u00e0o, ch\u1ec9 th\u1ea5y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00f3i lung tung[footnote]Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00f3i lung tung: Ch\u1eef 'gi\u1ea3' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung.[\/footnote], li\u1ec1n cho r\u1eb1ng mu\u1ed1n th\u00eam vi\u1ec7c tr\u00e1i l\u1ec5 can lo\u1ea1n th\u1ed1ng k\u1ef7[footnote]Li\u1ec1n cho r\u1eb1ng mu\u1ed1n th\u00eam vi\u1ec7c tr\u00e1i l\u1ec5 can lo\u1ea1n th\u1ed1ng k\u1ef7: Hai ch\u1eef 'd\u1ee5c gia' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung.[\/footnote], tin l\u00e0 th\u1eadt, n\u00ean m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i m\u1ed9t l\u1eddi, tranh c\u00e3i kh\u00f4ng ng\u1eebng. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c mu\u1ed1n nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh th\u1ef1c hi\u1ec7n thuy\u1ebft Ho\u00e0ng B\u00e1 v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9, d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u00ean tai, h\u00f9 d\u1ecda b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7, m\u00e0 ngh\u1ecb lu\u1eadn gi\u1eef kinh gi\u1eef l\u1ec5 c\u1ee7a Trung th\u01b0 l\u1ea1i b\u1ecb ch\u1ec9 tr\u00edch l\u00e0 l\u1eddi gian t\u00e0.<\/i>\r\n\r\n<i>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c quan b\u00e0n vi\u1ec7c, l\u1ebd n\u00ean khoan dung, kh\u00f4ng mu\u1ed1n tranh bi\u1ec7n v\u1edbi h\u1ecd, m\u00e0 c\u00e1c lu\u1eadn b\u00e0n b\u00ean ngo\u00e0i c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ebfn t\u1eebng nh\u00e0 t\u1eebng h\u1ed9 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch, l\u1ebd ph\u1ea3i tr\u00e1i kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t, t\u00ecnh tr\u00ean d\u01b0\u1edbi kh\u00f4ng th\u00f4ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do tranh c\u00e3i kh\u00f4ng ng\u1eebng.<\/i>\r\n\r\n<i>Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1, \u0111\u00e3 coi ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh th\u1eeba t\u1ef1 l\u00e0 cha, th\u00e1nh nh\u00e2n l\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a m\u00ecnh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd ngh\u0129a u\u1ed1n cong, m\u00e0 t\u1eeb khi c\u00f3 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t \u0111\u1ebfn nay, ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 \u0111\u1ee9a con n\u00e0o sinh ra m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 cha. \u0110\u00e3 c\u00f3 cha m\u00e0 sinh ra, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea5u \u0111i ngu\u1ed3n g\u1ed1c sinh ra m\u00ecnh. Ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 con c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y con c\u1ee7a t\u00f4ng th\u1ea5t l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u l\u1ec5 cho ph\u00e9p, nh\u01b0ng l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u1ee9a con sinh ra kh\u00f4ng c\u00f3 cha \u0111\u1ec3 l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1? \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do th\u00e1nh nh\u00e2n kh\u00f4ng gi\u1ea5u vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 con l\u1ea5y con ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, c\u0169ng kh\u00f4ng gi\u1ea5u vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1 c\u00f3 cha m\u00e0 sinh ra, v\u00ec kh\u00f4ng l\u1eeba d\u1ed1i tr\u1eddi, kh\u00f4ng l\u1eeba d\u1ed1i ng\u01b0\u1eddi.<\/i>\r\n\r\n<i>V\u00ec v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, g\u00e1nh v\u00e1c tr\u1ecdng tr\u00e1ch c\u1ee7a t\u00f4ng t\u1ed9c, \u0111\u1ea3m nh\u1eadn vi\u1ec7c c\u1ee7a con c\u00e1i, m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u1edf v\u1ec1 b\u1ea3n t\u00f4ng, cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a h\u1ecd c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tham gia v\u00e0o vi\u1ec7c \u0111\u00f3. \u0110\u1ebfn vi\u1ec7c tang ph\u1ee5c, gi\u1ea3m b\u1edbt v\u00e0 h\u1ea1n ch\u1ebf, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng ngh\u0129a \u0111\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Ch\u1ec9 c\u00f3 danh x\u01b0ng cha m\u1eb9 l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, v\u00ec l\u00fd l\u1ebd kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, thay \u0111\u1ed5i l\u00e0 l\u1eeba d\u1ed1i tr\u1eddi v\u00e0 l\u1eeba d\u1ed1i ng\u01b0\u1eddi. Con c\u00e1i m\u1eb7c tang ph\u1ee5c cho cha m\u1eb9, g\u1ecdi l\u00e0 ch\u00ednh ph\u1ee5c.<\/i>\r\n\r\n<i>Ng\u01b0\u1eddi xu\u1ea5t th\u00e2n l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, m\u1eb7c tang ph\u1ee5c t\u1ec1 suy m\u1ed9t n\u0103m cho cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb[footnote] ch\u1eef 'k\u00ec' trong 't\u1ec1 suy k\u00ec' ban \u0111\u1ea7u b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean v\u00e0 v\u0103n d\u01b0\u1edbi b\u1ed5 sung.[\/footnote], g\u1ecdi l\u00e0 h\u00e0ng ph\u1ee5c. L\u1ea1i m\u1eb7c tang ph\u1ee5c tr\u1ea3m th\u00f4i ba n\u0103m cho cha th\u1eeba t\u1ef1, g\u1ecdi l\u00e0 ngh\u0129a ph\u1ee5c. Nay n\u1ebfu coi cha \u0111\u1ebb l\u00e0 ho\u00e0ng b\u00e1[footnote] ch\u1eef 'm\u1eabu' d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 'ph\u1ee5' ban \u0111\u1ea7u b\u1ecb th\u1eeba, c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 'B\u1ed9c ngh\u1ecb' m\u00e0 b\u1ecf.[\/footnote], th\u00ec B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u00f4ng n\u1ed9i b\u00ean ngo\u1ea1i, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i ch\u1ec9 m\u1eb7c ti\u1ec3u c\u00f4ng, c\u00f2n phu nh\u00e2n c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng, l\u00e0 m\u1eb9 \u0111\u1ebb ch\u00ednh th\u1ee9c, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i m\u1eb7c ngh\u0129a ph\u1ee5c. T\u1eeb T\u00f4ng \u00dd tr\u1edf xu\u1ed1ng, anh em \u0111\u1ebb, theo l\u1ec5 tuy gi\u1ea3m b\u1edbt, v\u1eabn m\u1eb7c \u0111\u1ea1i c\u00f4ng. Nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ec5 t\u1ec1 suy m\u1ed9t n\u0103m, nay ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i th\u00e0nh ti\u1ec3u c\u00f4ng, l\u1ec5 ch\u00ednh ph\u1ee5c, nay ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i th\u00e0nh ngh\u0129a ph\u1ee5c, \u0111\u1ed1i v\u1edbi cha \u0111\u1ebb ch\u1ec9 m\u1eb7c ti\u1ec3u c\u00f4ng, \u0111\u1ed1i v\u1edbi anh em T\u00f4ng \u00dd l\u1ea1i m\u1eb7c \u0111\u1ea1i c\u00f4ng. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay kh\u00f4ng g\u1ecdi cha \u0111\u1ebb l\u00e0 b\u00e1 th\u00fac, v\u00ec g\u1ecdi nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 s\u1ebd tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, nh\u00e2n lu\u00e2n s\u1ebd h\u1ed7n lo\u1ea1n nh\u01b0 th\u1ebf.<\/i>\r\n\r\n<em>K\u00ednh ngh\u0129 B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh s\u00e1ng su\u1ed1t, l\u1ebd n\u00e0o kh\u00f4ng th\u1ea5u hi\u1ec3u. Nay \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf, \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a Trung th\u01b0 nh\u01b0 th\u1ebf, h\u00e1 s\u1ebd theo \u00fd m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi sao? Nh\u01b0ng \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00fang; mu\u1ed1n tr\u00e1i \u00fd m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi sao? Th\u00ec t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 ai tr\u00e1i \u00fd m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m n\u00ean vi\u1ec7c. Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ed9ng l\u01b0\u1ee3ng ban chi\u1ebfu[footnote]Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ed9ng l\u01b0\u1ee3ng ban chi\u1ebfu 'B\u00e1i' nguy\u00ean l\u00e0 'Ho\u00e1n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote], c\u00f4ng b\u1ed1 r\u00f5 r\u00e0ng trong ngo\u00e0i, r\u1eb1ng x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1 l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, quy\u1ebft kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u1ecdi, m\u00e0 \u0111i\u1ec1u mu\u1ed1n quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh hi\u1ec7n nay ch\u1ec9 l\u00e0 ch\u00ednh danh hi\u1ec7u m\u00e0 th\u00f4i. \u0110\u1ebfn vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, can thi\u1ec7p v\u00e0o k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd ki\u1ebfn ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, mong r\u1eb1ng m\u1ecdi nghi ng\u1edd s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i t\u1ecfa. N\u1ebfu bi\u1ebft nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 v\u1eabn c\u1ee9 ph\u1ea3i x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1, th\u00ec d\u00f9 Kh\u1ed5ng T\u1eed, M\u1ea1nh T\u1eed s\u1ed1ng l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ec7n gi\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/em>\r\n\r\n<em>(T\u1edd t\u1ea5u c\u1ee7a Trung th\u01b0 c\u1ea7n ghi ch\u00e9p \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00fd do t\u1ea1i sao tr\u00ean kh\u00f4ng nghe theo l\u1eddi can gi\u00e1n c\u1ee7a \u0111\u00e0i quan.)<\/em>\r\n\r\n\u00dd Vua kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng nghi\u00eang v\u1ec1 Trung th\u01b0, nh\u01b0ng ch\u01b0a v\u1ed9i ban chi\u1ebfu. C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh b\u00e8n b\u00ed m\u1eadt b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi nhau[footnote]C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh b\u00e8n b\u00ed m\u1eadt b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi nhau 'M\u1eadt' nguy\u00ean l\u00e0 'Th\u1ea9m', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 B\u1ed9c ngh\u1ecb, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10 th\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote], mu\u1ed1n nh\u1edd Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu ban th\u01b0 t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng, phu nh\u00e2n l\u00e0m H\u1eadu, ho\u00e0ng \u0111\u1ebf x\u01b0ng Th\u00e2n; l\u1ea1i nh\u1edd Vua ban chi\u1ebfu khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng nh\u1eadn t\u00f4n hi\u1ec7u, ch\u1ec9 x\u01b0ng Th\u00e2n, l\u1eadp mi\u1ebfu ngay t\u1ea1i v\u01b0\u1eddn, \u0111\u1ec3 t\u1ecf r\u1eb1ng \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u00fd c\u1ee7a Vua, v\u00e0 mu\u1ed1n l\u00e0m b\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 ng\u00e0y sau suy t\u00f4n.\r\n\r\n[10] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Trung th\u01b0 t\u1ea5u s\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n Th\u00f9y C\u1ee7ng, l\u00fac \u0111\u00f3 H\u00e0n K\u1ef3 \u0111ang trai gi\u1edbi v\u00ec vi\u1ec7c t\u1ebf t\u1ef1, Vua \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t sai trung s\u1ee9 tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c. Sau khi lui ra, b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ed3n r\u1eb1ng vi\u1ec7c t\u00f4n hi\u1ec7u cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu t\u1ef1 tay so\u1ea1n hai b\u1ea3n chi\u1ebfu th\u1ea3o, m\u1ed9t b\u1ea3n d\u00e2ng l\u00ean Vua.\r\n\r\nGi\u1eefa tr\u01b0a, Th\u00e1i h\u1eadu qu\u1ea3 nhi\u00ean sai trung s\u1ee9 mang v\u0103n th\u01b0 phong k\u00edn \u0111\u1ebfn Trung th\u01b0, c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh nh\u00ecn nhau c\u01b0\u1eddi. L\u1eef H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c nghe tin li\u1ec1n t\u1ea5u: <i>\"Th\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb m\u00f9a thu n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u1ebfn nay, li\u00ean ti\u1ebfp d\u00e2ng s\u1edb lu\u1eadn b\u00e0n vi\u1ec7c Trung th\u01b0 kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb t\u00f4n hi\u1ec7u b\u1ea5t h\u1ee3p l\u1ec5 cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p nh\u1eadn. G\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i ba l\u1ea7n \u0111\u00e0n h\u1eb7c \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng t\u00e0 thuy\u1ebft, d\u1eabn d\u1ee5 Vua v\u00e0o \u0111\u01b0\u1eddng n\u1ecbnh h\u00f3t, c\u00f9ng v\u1edbi H\u00e0n K\u1ef3, T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng, Tri\u1ec7u Kh\u00e1i \u0111\u1ec1u do d\u1ef1 theo \u0111u\u00f4i, kh\u00f4ng s\u1edbm bi\u1ec7n ch\u00ednh, xin giao xu\u1ed1ng h\u1eefu ty b\u00e0n t\u1ed9i, nh\u01b0ng c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh. \u0110\u00f3 l\u00e0 do th\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u00e0i c\u00e1n n\u00f4ng c\u1ea1n, kh\u00f4ng th\u1ec3 khai ng\u1ed9 th\u00e1nh t\u00e2m, s\u1edbm ch\u1ea5n ch\u1ec9nh \u0111i\u1ec3n l\u1ec5. L\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1eeb kh\u1eed gian \u00e1c, ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n tri\u1ec1u c\u01b0\u01a1ng. Khi\u1ebfn cho \u0111\u1ea1i ngh\u1ecb k\u00e9o d\u00e0i kh\u00f4ng quy\u1ebft, trong ngo\u00e0i b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao. N\u1ebfu c\u1ee9 an nhi\u00ean h\u01b0\u1edfng l\u1ed9c, kh\u00f4ng t\u1ef1 nh\u1eadn t\u1ed9i, th\u00ec tr\u00ean l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ee9c c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, d\u01b0\u1edbi l\u00e0m h\u1ecfng ch\u1ee9c nghi\u1ec7p c\u1ee7a th\u1ea7n \u0111\u00e2y.\"<\/i> B\u00e8n n\u1ed9p l\u1ea1i c\u00e1o s\u1eafc c\u1ee7a ng\u1ef1 s\u1eed, \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i, xin s\u1edbm b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.\r\n\r\nVua d\u00f9ng \u1ea5n ng\u1ef1 b\u1ea3o phong c\u00e1o s\u1eafc, sai n\u1ed9i th\u1ecb Tr\u1ea7n Th\u1ee7 Thanh \u0111\u1ebfn th\u00fac gi\u1ee5c L\u1eef H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e0i l\u00e0m vi\u1ec7c. L\u1eef H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c cho r\u1eb1ng l\u1eddi t\u1ea5u c\u1ee7a m\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng, tuy nh\u1eadn c\u00e1o s\u1eafc nh\u01b0ng v\u1eabn \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i.\r\n\r\n[12] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, Trung th\u01b0 t\u1ea5u s\u1ef1, Vua l\u1ea1i sai trung s\u1ee9 tri\u1ec7u H\u00e0n K\u1ef3 c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c. Li\u1ec1n ban s\u1eafc ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng theo th\u01b0 tay c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu: <i>\"Ta nghe qu\u1ea7n th\u1ea7n b\u00e0n xin ho\u00e0ng \u0111\u1ebf phong t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a th\u1ea5y thi h\u00e0nh. Ta xem l\u1ea1i s\u1eed c\u0169, m\u1edbi bi\u1ebft \u0111\u00e3 c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7. B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, Ti\u1ebfu Qu\u1ed1c Th\u00e1i phu nh\u00e2n V\u01b0\u01a1ng th\u1ecb, T\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c Th\u00e1i phu nh\u00e2n H\u00e0n th\u1ecb, Ti\u00ean Du huy\u1ec7n qu\u00e2n Nh\u1eadm th\u1ecb, c\u00f3 th\u1ec3 cho ho\u00e0ng \u0111\u1ebf x\u01b0ng l\u00e0 th\u00e2n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng l\u00e0m B\u1ed9c An \u00dd ho\u00e0ng, Ti\u1ebfu Qu\u1ed1c, T\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c, Ti\u00ean Du \u0111\u1ec1u x\u01b0ng l\u00e0 h\u1eadu.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1ea1i ban s\u1eafc ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng theo chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u1ee7a Vua: <i>\"Tr\u1eabm \u0111\u01b0\u1ee3c nghe l\u1eddi d\u1ea1y t\u1eeb bi c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, \u0111\u00e3 ban th\u01b0 tay nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc. Tr\u1eabm v\u1eeba k\u1ebf th\u1eeba \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, lo \u0111\u1ee9c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, l\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n, k\u00ednh c\u1ea9n tu\u00e2n theo l\u1eddi d\u1ea1y t\u1eeb bi, c\u00f2n l\u1ec5 truy t\u00f4n, h\u00e1 d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u1ea3m \u0111\u01b0\u01a1ng. V\u1ea3 l\u1ea1i mu\u1ed1n l\u1ea5y ph\u1ea7n m\u1ed9 l\u00e0m v\u01b0\u1eddn, ngay v\u01b0\u1eddn l\u1eadp mi\u1ebfu, \u0111\u1ec3 con ch\u00e1u v\u01b0\u01a1ng ch\u1ee7 tr\u00ec vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang, Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu th\u1ea5y l\u00f2ng th\u00e0nh kh\u1ea9n n\u00e0y, li\u1ec1n ban cho theo l\u1eddi xin.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1ea1i chi\u1ebfu cho con c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 Doanh Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 K\u1ef3 Qu\u1ed1c c\u00f4ng T\u00f4ng Ph\u00e1c, \u0111\u1ee3i khi m\u00e3n tang s\u1ebd b\u1ed5 l\u00e0m Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 quan s\u00e1t l\u01b0u h\u1eadu, c\u1ea3i phong l\u00e0m B\u1ed9c Qu\u1ed1c c\u00f4ng, ch\u1ee7 tr\u00ec vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng T\u01b0 M\u00e3 Quang d\u00e2ng l\u1eddi t\u00e2u:\r\n\r\n<i>\"Th\u1ea7n nghe nhi\u1ec1u l\u1eddi \u0111\u1ed3n \u0111\u1ea1i, ch\u01b0a bi\u1ebft th\u1ef1c h\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n truy t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m An \u00dd Ho\u00e0ng, n\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt nh\u01b0 v\u1eady, th\u1ea7n e r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean.<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 l\u00e0 con th\u1eeba t\u1ef1 c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, theo l\u1ec5 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quay l\u1ea1i lo cho th\u00e2n nh\u00e2n ri\u00eang. Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n tr\u00ecnh b\u00e0y, kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m phi\u1ec1n th\u00e1nh th\u00ednh. Nay th\u1ea7n kh\u00f4ng bi\u1ebft \u00fd c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, n\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt mu\u1ed1n truy t\u00f4n B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, th\u00ec l\u00e0 \u0111\u1ec3 l\u00e0m vinh hi\u1ec3n ch\u0103ng? \u0110\u1ec3 l\u00e0m l\u1ee3i \u00edch ch\u0103ng? Hay \u0111\u1ec3 c\u00f3 \u00edch g\u00ec cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng ch\u0103ng? \u0110\u1eddi tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c chi th\u1ee9 v\u00e0o n\u1ed1i ng\u00f4i r\u1ed3i truy t\u00f4n cha m\u00ecnh l\u00e0m Ho\u00e0ng, b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf. Sau \u0111\u00f3, An \u0110\u1ebf, Ho\u00e0n \u0110\u1ebf, Linh \u0110\u1ebf c\u0169ng l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady. Ai \u0110\u1ebf truy t\u00f4n cha l\u00e0 \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o Cung V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Cung Ho\u00e0ng, nay n\u1ebfu truy t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m An \u00dd Ho\u00e0ng, th\u00ec ch\u00ednh l\u00e0 d\u00f9ng ph\u00e9p c\u1ee7a Ai \u0110\u1ebf v\u1eady. B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0169, Thang kh\u00f4ng theo, l\u1ea1i theo b\u1ecdn h\u00f4n ch\u00faa nh\u00e0 H\u00e1n, h\u00e1 \u0111\u1ee7 l\u00e0m vinh hi\u1ec3n sao? \u00c2n tr\u1ea1ch c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng th\u1ea5m s\u00e2u v\u00e0o l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, l\u00f2ng d\u00e2n trong thi\u00ean h\u1ea1 quy ph\u1ee5 b\u1ec7 h\u1ea1, l\u00e0 v\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c Nh\u00e2n T\u00f4ng ch\u1ecdn l\u00e0m con n\u1ed1i d\u00f5i.<\/i>\r\n\r\n<i>Nay b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean h\u1ea1, l\u1ea1i gia t\u00f4n hi\u1ec7u cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, thi\u00ean h\u1ea1 nghe th\u1ea5y, ai ch\u1eb3ng ch\u00e1n n\u1ea3n, h\u00e1 \u0111\u1ee7 l\u00e0m l\u1ee3i \u00edch sao? \u01a0n sinh d\u01b0\u1ee1ng to l\u1edbn nh\u01b0 tr\u1eddi, ai c\u00f3 th\u1ec3 qu\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c? B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng qu\u00ean \u01a1n B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, l\u00e0 \u1edf trong l\u00f2ng b\u1ec7 h\u1ea1, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1edf c\u00e1i h\u01b0 danh b\u1ec1 ngo\u00e0i n\u00e0y. Con hi\u1ebfu y\u00eau cha m\u1eb9 th\u00ec n\u00ean t\u1ebf l\u1ec5 \u0111\u00fang l\u1ec5. Nay l\u1ea5y c\u00e1i h\u01b0 danh phi l\u1ec5 gia cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng m\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5[footnote]Gia cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng m\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5, ch\u1eef 'm\u00e0' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300a\u00d4n Qu\u1ed1c V\u0103n Ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 C\u00f4ng V\u0103n T\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 b\u00e0i \u300aLu\u1eadn An \u00dd Ho\u00e0ng Tr\u00e1t T\u1eed\u300b b\u1ed5 sung.[\/footnote], th\u00ec \u0111\u1ed1i v\u1edbi B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng qu\u1ea3 th\u1eadt c\u00f3 \u00edch g\u00ec? Ba \u0111i\u1ec1u tr\u00ean \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng l\u00e0m, m\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i l\u00e0m, \u1ea5y l\u00e0 v\u00ec m\u1ed9t hai \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ef1 bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc kia \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb sai l\u1ea7m, \u0111\u00e3 mang tr\u1ecdng tr\u00e1ch v\u1edbi thi\u00ean h\u1ea1, n\u00ean mu\u1ed1n che \u0111\u1eady l\u1ed7i l\u1ea7m, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ee9c c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. B\u1ec7 h\u1ea1 nghe theo, th\u1ea7n cho l\u00e0 sai l\u1ea7m.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n l\u1ea1i nghe tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n \u0111\u1ecbnh, mu\u1ed1n m\u01b0\u1ee3n tay th\u01b0 c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, v\u00e0 kh\u00f4ng x\u01b0ng l\u00e0 \"<\/i>kh\u1ea3o<i>\" m\u00e0 x\u01b0ng l\u00e0 \"<\/i>th\u00e2n<i>\", d\u00f9 c\u00f3 kh\u00e9o l\u00e9o che \u0111\u1eady tr\u0103m ph\u01b0\u01a1ng, r\u1ed1t cu\u1ed9c v\u1eabn l\u00e0 ph\u1ee5 \u01a1n ti\u00ean \u0111\u1ebf, t\u1ed5n ngh\u0129a c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, tr\u00e1i l\u1ec5 th\u00e1nh nh\u00e2n, m\u1ea5t l\u00f2ng thi\u00ean h\u1ea1. B\u1ec1 t\u00f4i trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 l\u1eeba d\u1ed1i m\u00ecnh, sao c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i Ho\u00e0ng thi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ebf v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c? Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 g\u1ea5p b\u00e3i b\u1ecf ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh n\u00e0y, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 l\u1eddi \u0111\u1ed3n lan truy\u1ec1n kh\u1eafp n\u01a1i, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 may m\u1eafn l\u1eafm!<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n nay tuy kh\u00f4ng l\u00e0m Gi\u00e1n quan, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 t\u1eebng t\u00e2u tr\u00ecnh, th\u00e2n l\u00e0 c\u1eadn th\u1ea7n, g\u1eb7p vi\u1ec7c l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, kh\u00f4ng d\u00e1m kh\u00f4ng n\u00f3i.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110\u1ebfn khi chi\u1ebfu ch\u1ec9 ban xu\u1ed1ng, Ph\u00e1n Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 L\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, vi\u1ec7c x\u01b0ng 'th\u00e2n' l\u00e0 do th\u1eddi H\u00e1n Tuy\u00ean, c\u00e1c quan t\u00e2u xin theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a S\u1eed Ho\u00e0ng T\u00f4n. X\u00e9t Ho\u00e0ng T\u00f4n ch\u00ednh l\u00e0 cha \u0111\u1ebb c\u1ee7a Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, Tuy\u00ean \u0110\u1ebf l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi k\u1ebf v\u1ecb Chi\u00eau \u0110\u1ebf, n\u00ean l\u1ea5y ch\u00e1u c\u1ee7a anh \u0111\u1ec3 k\u1ebf th\u1eeba t\u1ed5 t\u00f4ng[footnote]L\u1ea5y ch\u00e1u c\u1ee7a anh \u0111\u1ec3 k\u1ebf th\u1eeba t\u1ed5 t\u00f4ng, ch\u1eef 'dao' nguy\u00ean l\u00e0 'ho\u00e0n', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55, ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u00e0 H\u00e1n kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 nghi ng\u1edd v\u1ec1 hai \u0111\u1eddi. S\u1eed Ho\u00e0ng T\u00f4n ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 t\u01b0\u1edbc hi\u1ec7u, c\u00e1c quan t\u00e2u xin, n\u00ean t\u1ea1m g\u1ecdi l\u00e0 'th\u00e2n', sau \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh thu\u1ef5 hi\u1ec7u, ch\u1ec9 g\u1ecdi l\u00e0 \u0110i\u1ec7u Vi\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1eef 'th\u00e2n' kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch x\u01b0ng h\u00f4 th\u00edch h\u1ee3p. H\u01a1n n\u1eefa, b\u1ec7 h\u1ea1 v\u1edbi \u0111\u1ee9c th\u00e1nh minh, \u0111\u01b0\u1ee3c Nh\u00e2n T\u00f4ng ch\u1ecdn t\u1eeb d\u00f2ng d\u00f5i b\u00ean ngo\u00e0i, l\u00ean k\u1ebf v\u1ecb \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, d\u00f9 l\u00e0 tr\u1ebb con ba th\u01b0\u1edbc trong thi\u00ean h\u1ea1 c\u0169ng \u0111\u1ec1u bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 con c\u1ee7a B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng. Nay ch\u1ec9 c\u1ea7n x\u00e2y d\u1ef1ng v\u01b0\u1eddn mi\u1ebfu, \u0111\u1ec3 con c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng th\u1eeba t\u1ef1, nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ed1i v\u1edbi B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a c\u1eaft \u0111\u1ee9t cha, \u0111\u1ed1i v\u1edbi Nh\u00e2n T\u00f4ng kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 nghi ng\u1edd v\u1ec1 hai \u0111\u1eddi, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3 hai. Ch\u1eef 'th\u00e2n' v\u1eeba kh\u00f3 x\u01b0ng h\u00f4, l\u1ea1i kh\u00f4ng h\u1ee3p ngh\u0129a l\u00fd, th\u1ea7n xin b\u00e3i b\u1ecf.\"<\/i> Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.\r\n\r\nChi\u1ebfu cho b\u00e1ch quan b\u00e0n vi\u1ec7c truy t\u00f4n \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, Th\u1ecb gi\u1ea3ng ch\u01b0 v\u01b0\u01a1ng ph\u1ee7 T\u00f4n C\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"L\u1ec5 c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, nh\u01b0ng thi\u00ean t\u00ednh kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i. V\u01b0\u01a1ng n\u00ean x\u01b0ng l\u00e0 'th\u00e2n'.\"<\/i> B\u00e0n ch\u01b0a xong, c\u00f3 chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c b\u00e0n lu\u1eadn.\r\n\r\n<em>(\u00dd ki\u1ebfn c\u1ee7a T\u00f4n C\u1ed1 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o bia th\u1ea7n \u0111\u1ea1o c\u1ee7a nh\u00e0 h\u1ecd Ph\u00f9ng v\u00e0 minh v\u0103n tr\u00ean m\u1ed9 c\u1ee7a Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169. Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu vi\u1ebft tay, v\u00ec Trung th\u01b0 d\u00f9ng \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a T\u00f4n C\u1ed1.)<\/em>\r\n\r\n[13] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho ba t\u1ec9nh h\u1ecdp b\u00e0n, nh\u01b0ng v\u00ec Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu vi\u1ebft th\u01b0 tr\u00e1ch m\u1eafng c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, n\u00ean vi\u1ec7c h\u1ecdp b\u00e0n b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf. Nay l\u1ea1i c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y, \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, khi\u1ebfn l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, c\u00e0ng th\u00eam nghi ng\u1edd. N\u1ebfu nh\u01b0 \u00fd Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu mu\u1ed1n phong cha c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng, l\u00e0m H\u1eadu, th\u00ec B\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean xem x\u00e9t vi\u1ec7c \u0111\u00f3 c\u00f3 h\u1ee3p l\u00fd hay kh\u00f4ng, d\u1ef1a v\u00e0o \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 m\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u00e3 b\u00e0n, \u0111\u1ec3 quy ch\u00ednh s\u1ef1 vi\u1ec7c. Sao c\u00f3 th\u1ec3 tuy\u00ean b\u1ed1 ra ngo\u00e0i, r\u1ed3i m\u1edbi t\u1ecf ra khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng? Nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0m l\u1ed9 r\u00f5 s\u1ef1 sai l\u1ea7m c\u1ee7a chi\u1ebfu th\u01b0, m\u00e0 c\u00f2n t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee9c y\u00eau th\u01b0\u01a1ng cha m\u1eb9 c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1.<\/i>\r\n\r\n<i>Nghe n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Thu\u1ea7n Nh\u00e2n \u0111\u1ebfn Trung th\u01b0, T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu, Tri\u1ec7u Kh\u1ea3i \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng trong cung \u0111\u00e3 b\u00e0n b\u1ea1c, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n l\u00e2u d\u00e0i. Nay th\u1ea5y m\u1ec7nh l\u1ec7nh ban xu\u1ed1ng, th\u1eadt s\u1ef1 bi\u1ebft r\u1eb1ng c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u01b0u t\u00ednh t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i vi\u1ec7c n\u00e0y, t\u1eeb b\u00ean ngo\u00e0i \u00e1p \u0111\u1eb7t v\u00e0o trong, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t n\u1eb7ng, khi\u1ebfn thi\u00ean h\u1ea1 o\u00e1n tr\u00e1ch \u0111\u1ed5 l\u00ean \u0111\u1ea7u nh\u00e0 Vua, nay l\u1ea1i \u0111\u1ea9y sang Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, nh\u01b0 th\u1ebf c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 trung th\u00e0nh sao?<\/i>\r\n\r\n<i>Hu\u1ed1ng chi B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c phong \u0111\u1ea5t l\u1edbn, nh\u01b0ng \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 v\u1eabn c\u00f2n thi\u1ebfu s\u00f3t, tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 t\u1ea1m b\u00e3i, sau l\u1ea1i c\u00f3 l\u1eddi n\u00f3i mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n, truy\u1ec1n ra b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng, ai d\u00e1m tin? Vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf v\u01b0\u1eddn[footnote] T\u1ee9c vi\u00ean l\u1eadp mi\u1ebfu 'Vi\u00ean' nguy\u00ean t\u00e1c 'Qu\u1ed1c' , c\u1ee9 T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 Bi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c b\u1ecb y\u1ebfu quy\u1ec3n 17 s\u1eeda.[\/footnote], \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p, con n\u1ed1i d\u00f5i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eadp phong, m\u1edbi l\u00e0 h\u1ee3p l\u1ec5.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n k\u00ednh xin B\u1ec7 h\u1ea1 ngh\u0129 \u0111\u1ebfn, thu\u1eadn theo l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i ban xu\u1ed1ng ch\u1ec9 d\u1ee5 \u0111\u1ec3 b\u00e0n b\u1ea1c th\u00eam, nh\u1eb1m \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 th\u1ecfa \u0111\u00e1ng[footnote] D\u0129 k\u00ec ch\u00ed \u0111\u01b0\u01a1ng 'k\u00ec' nguy\u00ean t\u00e1c 'Minh' , c\u1ee9 T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote]. N\u1ebfu kh\u00f4ng quy t\u1ed9i cho ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 s\u1ebd c\u00e0ng nghi ng\u1edd, kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i t\u1ecfa \u0111\u01b0\u1ee3c, t\u1ea5m l\u00f2ng ch\u00ed c\u00f4ng c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ecf r\u00f5. Th\u1ea7n \u0111\u00f3ng c\u1eeda ch\u1edd t\u1ed9i, lo s\u1ee3 b\u00e0ng ho\u00e0ng, ch\u1ec9 mong B\u1ec7 h\u1ea1 s\u1edbm ban xu\u1ed1ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh s\u00e1ng su\u1ed1t.\"<\/i>\r\n\r\n[Ph\u1ea1m] Thu\u1ea7n Nh\u00e2n l\u1ea1i d\u00e2ng t\u1ea5u ri\u00eang: <i>\"Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu t\u1eeb khi r\u00fat m\u00e0n nhi\u1ebfp ch\u00ednh, \u0111\u00e3 \u1edf s\u00e2u trong cung c\u1ea5m, ch\u01b0a t\u1eebng can d\u1ef1 v\u00e0o ch\u00ednh s\u1ef1 b\u00ean ngo\u00e0i, h\u00e1 l\u1ea1i n\u00ean ban chi\u1ebfu l\u1ec7nh, c\u00f3 nh\u1eefng s\u1eafp \u0111\u1eb7t g\u00ec? \u0110\u00f3 l\u00e0 do c\u00e1c quan trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 mu\u1ed1n che \u0111\u1eady l\u1ed7i l\u1ea7m, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a lo\u1ea1n l\u1ea1c trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i>\r\n\r\n<i>H\u01a1n n\u1eefa, t\u1eeb th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i \u0111\u1ebfn nay, ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u1ee7a m\u1eabu h\u1eadu ban ra trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. T\u1eeb th\u1eddi T\u1ea7n, H\u00e1n v\u1ec1 sau, m\u1eabu h\u1eadu m\u1edbi tham gia v\u00e0o ch\u00ednh s\u1ef1 c\u1ee7a Vua tr\u1ebb. T\u1eeb \u0111\u00f3, c\u00e1c quy\u1ec1n th\u1ea7n mu\u1ed1n l\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c phi th\u01b0\u1eddng, \u1eaft ph\u1ea3i m\u01b0\u1ee3n chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u1ee7a m\u1eabu h\u1eadu \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u00fd \u0111\u1ed3 c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u01b0\u1eddng l\u00e0 do b\u1ecb \u00e9p bu\u1ed9c, m\u00e0 thi\u00ean h\u1ea1 cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c l\u00e0 do quy\u1ec1n th\u1ea7n ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng.<\/i>\r\n\r\n<i>Nay b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh, tr\u1ecb v\u00ec \u0111\u00e3 b\u1ed1n n\u0103m, m\u1ecdi vi\u1ec7c l\u1edbn nh\u1ecf \u0111\u1ec1u n\u00ean do b\u1ec7 h\u1ea1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n. Trong cung, ch\u1ec9 n\u00ean h\u1ebft l\u00f2ng hi\u1ebfu k\u00ednh, lo \u0111\u1ee7 s\u1ef1 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng kh\u1eafp b\u1ed1n bi\u1ec3n m\u00e0 th\u00f4i. H\u00e1 l\u1ea1i c\u1ea7n phi\u1ec1n \u0111\u1ebfn m\u1ec7nh l\u1ec7nh t\u1eeb h\u1eadu cung, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n qu\u1ed1c ch\u01b0\u01a1ng? M\u1ed9t khi m\u1edf \u0111\u1ea7u vi\u1ec7c n\u00e0y, t\u1ec7 h\u1ea1i s\u1ebd r\u1ea5t l\u1edbn. Ng\u00e0y sau, n\u1ebfu c\u00f3 k\u1ebb quy\u1ec1n th\u1ea7n gi\u1ea3 m\u1ea1o m\u1ec7nh l\u1ec7nh, \u0111\u00f3 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch an to\u00e0n cho b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7.<\/i>\r\n\r\n<i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u1eddi th\u1ea7n, thu h\u1ed3i chi\u1ebfu l\u1ec7nh tr\u01b0\u1edbc. Ph\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn l\u1ea5y \u00fd ki\u1ebfn chung m\u00e0 thi h\u00e0nh, c\u1ea7n g\u00ec ph\u1ea3i d\u00f9ng m\u1ec7nh l\u1ec7nh c\u1ee7a m\u1eabu h\u1eadu, ban ra trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh?\"<\/i>\r\n\r\nH\u00e0n K\u1ef3 th\u1ea5y t\u1ea5u c\u1ee7a Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ed3ng li\u00eau: <i>\"K\u1ef3 v\u1edbi Hi V\u0103n, \u00e2n t\u00ecnh nh\u01b0 anh em, xem Thu\u1ea7n Nh\u00e2n nh\u01b0 con ch\u00e1u, sao l\u1ea1i n\u1ee1 c\u00f4ng k\u00edch nhau nh\u01b0 th\u1ebf?\"<\/i>\r\n\r\nH\u00f4m \u0111\u00f3, C\u00e1p m\u00f4n hai l\u1ea7n truy\u1ec1n chi\u1ebfu d\u1ee5 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u1ebfn \u0111\u00e0i nh\u1eadn ch\u1ee9c, H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 d\u00e2ng t\u1ea5u \u0111\u00e0n h\u1eb7c c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n, xin ch\u00ednh \u0111\u1ea1i ngh\u1ecb \u0111\u1ec3 r\u1eeda ti\u1ebfng x\u1ea5u cho Vua cha, mu\u1ed1n tr\u1eeb b\u1ecdn gian th\u1ea7n b\u00ean c\u1ea1nh. L\u00f2ng trung ngu mu\u1ed9i ph\u1eabn u\u1ea5t, sa v\u00e0o t\u1ed9i ti\u1ebfm vi\u1ec7t, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i d\u00e2ng tr\u1ea3 c\u00e1o m\u1ec7nh, t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi b\u1ecf ch\u1ee9c v\u1ee5, t\u00ecnh tuy y\u00eau Vua, nh\u01b0ng t\u1ed9i th\u1ef1c l\u00e0 vi ph\u00e1p. K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 tha th\u1ee9 t\u1ed9i l\u1ed7i, d\u1ee5 l\u1ec7nh nh\u1eadn ch\u1ee9c, th\u1ea7n ch\u1ec9 mang \u01a1n b\u1ec7 h\u1ea1 khoan dung, ch\u01b0a th\u1ea5y ph\u00e1p ch\u1ebf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh \u0111\u00e1ng. Nay l\u1ec5 \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng tuy b\u1ecf t\u00ean hi\u1ec7u \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, nh\u01b0ng k\u1ebb kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng t\u00e0 ngh\u1ecb v\u1eabn ch\u01b0a b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t r\u00f5 r\u00e0ng, trong ngo\u00e0i v\u1eabn c\u00f2n nghi ng\u1edd, th\u1ea7n sao d\u00e1m t\u1ef1 d\u1eebng l\u1ea1i? K\u00ednh xin x\u00e9t l\u1ea1i t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng tr\u01b0\u1edbc, tr\u1ecb t\u1ed9i k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng c\u00f4ng lu\u1eadn. N\u1ebfu th\u1ea7n t\u1ef1 \u00fd n\u1ed9p c\u00e1o m\u1ec7nh b\u1ecf ch\u1ee9c, c\u0169ng mong thi h\u00e0nh, cam ch\u1ecbu c\u00f9ng t\u1ed9i nh\u00e2n b\u1ecb tr\u1eebng tr\u1ecb, h\u1ed5 th\u1eb9n c\u00f9ng gian th\u1ea7n ti\u1ebfn th\u00e2n.\"<\/i>\r\n\r\nNg\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, [L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan] l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u1ec7c ng\u00e0y nay kh\u00e1c v\u1edbi th\u1eddi H\u00e1n Tuy\u00ean, l\u00fac \u0111\u00f3 Th\u00e1i t\u1eed v\u00e0 Ho\u00e0ng t\u00f4n \u0111\u1ec1u ch\u1ebft \u1edf ngo\u00e0i, n\u00ean ch\u00f4n c\u1ea5t t\u1ea1i n\u01a1i \u0111\u00f3, v\u00ec th\u1ebf g\u1ecdi l\u00e0 \u0110i\u1ec7u vi\u00ean. Sau khi H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1m n\u0103m, H\u1eefu ty t\u00e2u r\u1eb1ng cha l\u00e0 k\u1ebb s\u0129, con l\u00e0 Thi\u00ean t\u1eed, n\u00ean t\u1ebf t\u1ef1 theo l\u1ec5 Thi\u00ean t\u1eed, \u0110i\u1ec7u vi\u00ean n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n hi\u1ec7u l\u00e0 Ho\u00e0ng kh\u1ea3o, d\u1ef1ng mi\u1ebfu, l\u1ea5y v\u01b0\u1eddn l\u00e0m l\u0103ng. Sau \u0111\u00f3, c\u00e1c ngh\u1ecb vi\u00ean cho r\u1eb1ng cha l\u00e0 k\u1ebb s\u0129, con l\u00e0 Thi\u00ean t\u1eed, t\u1ebf t\u1ef1 theo l\u1ec5 Thi\u00ean t\u1eed, l\u00e0 ch\u1ec9 c\u00e1c v\u1ecb Vua nh\u01b0 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0169, Thang, Chu V\u0103n, H\u00e1n Cao nh\u1eadn m\u1ec7nh tr\u1eddi, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi k\u1ebf th\u1eeba ng\u00f4i v\u1ecb, mi\u1ebfu Ho\u00e0ng kh\u1ea3o \u0110i\u1ec7u vi\u00ean n\u00ean ph\u00e1 b\u1ecf, kh\u00f4ng tu s\u1eeda, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/i>\r\n\r\n<i>Nay B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00f4n c\u1ea5t c\u00f9ng Hi L\u0103ng, x\u1ebfp theo th\u1ee9 t\u1ef1 con ch\u00e1u, ph\u1ee5ng \u1ea5p v\u00e0 th\u1ee7 v\u1ec7 \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. N\u1ebfu ph\u1ea3i d\u1ef1ng th\u00eam v\u01b0\u1eddn l\u0103ng, m\u1edf r\u1ed9ng quy ch\u1ebf, th\u00ec c\u1ea7n ph\u1ea3i xem l\u1ea1i, thay \u0111\u1ed5i n\u01a1i an t\u00e1ng. Kh\u00f4ng ch\u1ec9 Hi L\u0103ng b\u1ecb c\u00e1ch bi\u1ec7t, m\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec Nhu\u1eadn v\u01b0\u01a1ng, x\u00e9t v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, e r\u1eb1ng ch\u01b0a \u1ed5n. H\u00e1n \u0110i\u1ec7u ho\u00e0ng ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t con l\u00e0 H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, tuy k\u1ebf th\u1eeba \u0111\u1ea1i t\u00f4ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang ti\u1ec3u t\u00f4ng, n\u00ean d\u1ef1ng mi\u1ebfu l\u0103ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng. C\u00e1c ngh\u1ecb vi\u00ean v\u1eabn n\u00f3i r\u1eb1ng mi\u1ebfu Ho\u00e0ng kh\u1ea3o \u0110i\u1ec7u vi\u00ean n\u00ean ph\u00e1 b\u1ecf, kh\u00f4ng tu s\u1eeda. B\u1edfi l\u1ec5 kh\u00f4ng v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 ph\u00e9p t\u1eafc, m\u00e0 ph\u1ea3i chuy\u00ean t\u00e2m v\u00e0o Chi\u00eau \u0110\u1ebf.<\/i>\r\n\r\n<i>Hu\u1ed1ng chi B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 nhi\u1ec1u con ch\u00e1u, vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang v\u1ed1n \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7, sao l\u1ea1i thi\u1ebfu? B\u1ec7 h\u1ea1 chuy\u00ean t\u00e2m v\u00e0o Nh\u00e2n mi\u1ebfu, l\u1ea1i \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn th\u00e2n nh\u00e2n ri\u00eang, cho thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5y, th\u00ec c\u00f4ng lu\u1eadn s\u1ebd ngh\u0129 sao! Th\u1ea7n ngh\u0129 \u00fd c\u1ee7a hai chi\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1ec1u xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb c\u00e1c quan \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb, ho\u00e0n to\u00e0n b\u1eaft ch\u01b0\u1edbc vi\u1ec7c \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o, r\u1ed3i theo d\u1ea5u v\u1ebft c\u1ee7a Ai \u0110\u1ebf. Tr\u01b0\u1edbc n\u00f3i 't\u1ea1m ng\u01b0ng', m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u01b0\u1eddi th\u1ea7m, nay l\u1ea1i n\u00f3i 'mu\u1ed1n th\u1ebf', ai s\u1ebd tin? L\u00f2ng th\u00e0nh ti\u1ebfp \u0111\u00e3i c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb ph\u1ea3n b\u1ed9i, hu\u1ed1ng chi d\u00f9ng m\u01b0u m\u1eb9o \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i x\u1eed v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi, sao c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e2u d\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, uy linh c\u1ee7a Th\u1ea5t mi\u1ebfu, th\u0103ng gi\u00e1ng t\u1ea1i tri\u1ec1u, l\u00e0 n\u01a1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn h\u1ecda ph\u00fac. Th\u1ea7n tuy ngu d\u1ed1t, nh\u01b0ng trong l\u00f2ng th\u1ef1c s\u1ef1 lo l\u1eafng. K\u00ednh mong Th\u00e1nh t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft \u0111\u1ec1 cao hi\u1ebfu \u0111\u1ea1o, \u0111\u1eebng m\u00ea ho\u1eb7c b\u1edfi t\u00e0 thuy\u1ebft, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111i\u1ec3n ch\u01b0\u01a1ng. H\u00e3y thu\u1eadn theo l\u00f2ng d\u00e2n, \u0111\u00e1p l\u1ea1i \u00fd tr\u1eddi, ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o v\u1ec1 vi\u00ean mi\u1ebfu n\u00ean \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t thu h\u1ed3i, c\u00e1c quan \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb kh\u00f4ng th\u1ec3 tha th\u1ee9. An \u1ee7i trong ngo\u00e0i, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch. T\u1ed9i c\u1ee7a th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u1ed1n tr\u00e1nh, mong s\u1edbm b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.\"<\/i>\r\n\r\nNg\u00e0y Canh Th\u00ecn, [L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan] l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"B\u1ecdn th\u1ea7n v\u1ed1n th\u1ea5y \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng t\u00e0 thuy\u1ebft, l\u00e0m m\u00ea mu\u1ed9i th\u00e1nh t\u00e2m, H\u00e0n K\u1ef3 c\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea1i do d\u1ef1 kh\u00f4ng ch\u1ecbu ph\u1ea3n b\u00e1c, kh\u00f4ng s\u1edbm bi\u1ec7n ch\u00ednh, nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u00e2ng t\u1ea5u xin thi h\u00e0nh tri\u1ec1u \u0111i\u1ec3n.<\/i>\r\n\r\n<i>G\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u1ea5y th\u01b0 tay c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, vi\u1ec7c truy t\u00f4n \u0111\u00e3 d\u00f9ng l\u1ec5 nghi c\u1ee7a th\u1eddi Ai \u0110\u1ebf, Ho\u00e0n \u0110\u1ebf, th\u1eddi suy vi, l\u1ea1i tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1edbi ngh\u1ecb b\u00e0n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. C\u00e1c lu\u1eadn b\u00e0n trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng H\u00e0n K\u1ef3 \u0111\u00e3 b\u00ed m\u1eadt giao k\u1ebft v\u1edbi trung quan T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p[footnote]T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p, ch\u1eef 'Thi\u1ec7p' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Tr\u1eafc', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 truy\u1ec7n T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 468 s\u1eeda l\u1ea1i. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady.[\/footnote], Cao C\u01b0 Gi\u1ea3n, l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c m\u1eabu h\u1eadu, n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u00e0y. \u0110\u00f3 l\u00e0 mu\u1ed1n \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho b\u1eadc ch\u00ed t\u00f4n, t\u1ef1 che \u0111\u1eady t\u1ed9i \u00e1c c\u1ee7a m\u00ecnh. D\u1ea5u v\u1ebft l\u1ed9 li\u1ec5u, c\u00e0ng mu\u1ed1n che \u0111\u1eady c\u00e0ng l\u1ed9 r\u00f5, d\u00e1m l\u1eeba d\u1ed1i Vua, ph\u1ee5 b\u1ea1c n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady. B\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft vi\u1ec7c \u0111\u00f3 kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c, v\u1ed9i h\u1ea1 chi\u1ebfu tay, tuy b\u1ecf t\u00f4n hi\u1ec7u, nh\u01b0ng v\u1eabn cho ph\u00e9p x\u01b0ng 'th\u00e2n'. T\u1ed9i c\u1ee7a k\u1ebb \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn ch\u01b0a b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t.<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9 cho r\u1eb1ng c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n c\u00f9ng b\u00e0n lu\u1eadn, kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 ho\u00e0n to\u00e0n tr\u00e1ch c\u1ee9, nh\u01b0ng Tu l\u00e0 k\u1ebb \u0111\u1ea7u s\u1ecf, sao c\u00f3 th\u1ec3 khoan dung? Ph\u00e0m b\u1ec1 t\u00f4i ph\u1ea1m t\u1ed9i v\u1edbi Vua, c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 tha th\u1ee9, nh\u01b0ng Tu ph\u1ea1m t\u1ed9i v\u1edbi t\u1ed5 t\u00f4ng, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do \u0111\u1ec3 tha. T\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ph\u1ea1m l\u1ed7i, b\u1ecb Hi\u1ebfn ty h\u1eb7c t\u1ea5u, th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u lo s\u1ee3, d\u00e2ng ch\u01b0\u01a1ng nh\u1eadn t\u1ed9i, v\u00ec l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i c\u00f3 quy\u1ec1n th\u1ebf, l\u1ebd ra ph\u1ea3i nh\u01b0 v\u1eady. Nay Tu v\u1eabn ng\u1ea1o ngh\u1ec5, ra v\u00e0o nh\u01b0 c\u0169, l\u1ea1i c\u00f2n gi\u1ea3 v\u1edd gian tr\u00e1, m\u00ea ho\u1eb7c trong ngo\u00e0i. B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00e1nh gi\u00e1m s\u00e1ng su\u1ed1t, xem x\u00e9t h\u00e0nh vi c\u1ee7a Tu, n\u1ebfu bu\u00f4ng l\u1ecfng ki\u1ec1m ch\u1ebf, c\u00f2n g\u00ec kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m?<\/i>\r\n\r\n<i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ra quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, c\u00e1ch ch\u1ee9c tr\u00e1ch ph\u1ea1t Tu. B\u1ecdn th\u1ea7n c\u0169ng c\u00f3 t\u1ed9i kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u1ec7 khi nh\u1eadn c\u00e1o t\u1eeb b\u1ecf ch\u1ee9c, c\u0169ng xin c\u00f9ng m\u1ed9t l\u00fac thi h\u00e0nh, b\u1ecdn th\u1ea7n d\u00f9 ch\u1ebft c\u0169ng nh\u01b0 s\u1ed1ng. B\u1ecdn th\u1ea7n v\u1edbi Tu, l\u00fd kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i, Tu n\u1ebfu kh\u00f4ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, th\u1ea7n r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do \u0111\u1ec3 nh\u1eadm ch\u1ee9c.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u n\u00f3i H\u00e0n K\u1ef3 sai Cao C\u01b0 Gi\u1ea3n, T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c Th\u00e1i h\u1eadu m\u00e0 ban th\u01b0 tay, B\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft vi\u1ec7c \u1ea5y kh\u00f4ng th\u1ec3, v\u1ed9i ban chi\u1ebfu tay. Vi\u1ec7c \u1ea5y \u0111\u00fang hay kh\u00f4ng th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0ng K\u1ef3 c\u00f9ng b\u1ecdn n\u1ed9i th\u1ea7n b\u00ean trong b\u00ean ngo\u00e0i gi\u1ea3 m\u1ea1o, \u0111\u1ec3 m\u00ea ho\u1eb7c trong ngo\u00e0i, l\u00e0m b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ea5t trung, kh\u00f4ng g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n th\u1ebf. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng b\u1ec1 t\u00f4i trung v\u1edbi Ti\u00ean \u0111\u1ebf, \u1eaft s\u1ebd trung v\u1edbi B\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0 K\u1ef3 c\u00f9ng Tu, ph\u1ee5 b\u1ea1c Ti\u00ean \u0111\u1ebf, m\u1edd \u00e1m Th\u00e1i h\u1eadu, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng trung v\u1edbi B\u1ec7 h\u1ea1? N\u00ean suy x\u00e9t k\u1ef9 c\u00e0ng, minh s\u00e1t, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 h\u1ed1i h\u1eadn v\u1ec1 sau. Xin \u0111em ch\u01b0\u01a1ng t\u1ea5u n\u00e0y c\u1ee7a th\u1ea7n xu\u1ed1ng cho b\u00e1 quan c\u00f9ng b\u00e0n t\u1ed9i c\u1ee7a \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 k\u1ebb \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u, H\u00e0n K\u1ef3 sai Cao C\u01b0 Gi\u1ea3n l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c Th\u00e1i h\u1eadu. N\u1ebfu kh\u00f4ng, s\u1ef1 nghi ng\u1edd trong thi\u00ean h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i t\u1ecfa, l\u1eddi gi\u00e8m pha c\u1ee7a qu\u00e2n ph\u1ee5 kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ec7n b\u1ea1ch.\"<\/i>\r\n\r\nNg\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, [L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan] l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Chi\u1ebfu ch\u1ec9 vi\u1ebft: 'L\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n, c\u1ea9n tu\u00e2n theo l\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a m\u1eb9 hi\u1ec1n, l\u1ec5 truy t\u00f4n, h\u00e1 d\u1ec5 d\u00e0ng ch\u1ea5p nh\u1eadn.' V\u1ed1n \u0111\u00e3 th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 gi\u1eef ngh\u0129a v\u00ec c\u00f4ng, th\u1eadn tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn c\u00f9ng c\u1ef1c. Nh\u01b0ng l\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n, th\u1eadt l\u00e0 ch\u01b0a \u1ed5n, l\u1eddi b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng than th\u1edf ph\u1eabn n\u1ed9.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, \u00fd c\u1ee7a Th\u00e1i h\u1eadu trong chi\u1ebfu ch\u1ec9 'x\u01b0ng th\u00e2n', l\u00e0 d\u00f9ng theo t\u00edch x\u01b0a c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, mu\u1ed1n \u00e1p d\u1ee5ng v\u00e0o hi\u1ec7n t\u1ea1i, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u1ea1i tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1edbi vi\u1ec7c Trung th\u01b0 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb t\u00f4n Ho\u00e0ng kh\u1ea3o, \u0111\u1ea1i th\u1ec3 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng, nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi sai l\u1ea7m v\u1ec1 hai h\u1ec7 th\u1ed1ng v\u00e0 hai cha. V\u00ec th\u1ebf, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn x\u00f4n xao, \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng th\u01b0 tay c\u1ee7a m\u1eb9 hi\u1ec1n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd mu\u1ed1n th\u1eadt s\u1ef1 c\u1ee7a T\u1eeb Th\u1ecd, m\u00e0 \u0111\u1ec1u l\u00e0 do c\u00e1c quan \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb m\u00ea ho\u1eb7c, k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhau, th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u01b0u k\u1ebf, mu\u1ed1n che \u0111\u1eady t\u1ed9i l\u1ed7i c\u1ee7a m\u00ecnh, v\u00e0 b\u1ecbt mi\u1ec7ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i th\u1eb3ng.<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00fac m\u1edbi k\u1ebf th\u1eeba, kh\u00e1c v\u1edbi t\u00edch x\u01b0a c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf. Th\u1eddi H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, c\u00f2n c\u00f3 quan l\u1ea1i t\u1ea5u tr\u00ecnh, l\u1ec5 l\u00e0m con c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, xin h\u00e3y xem vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a Hi\u1ebfu Chi\u00eau \u0110\u1ebf, ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 vi\u1ec7c b\u1ea3o m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a d\u00f2ng ch\u00ednh th\u1ed1ng \u0111\u1ea1i t\u00f4ng l\u1ea1i truy t\u00f4n m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a ti\u1ec3u t\u00f4ng l\u00e0m th\u00e2n. L\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n l\u1ec5 ph\u00e1p, m\u1ea5t \u0111i \u00fd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u. N\u1ebfu mu\u1ed1n theo t\u00edch x\u01b0a c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, l\u1ea5y B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m th\u00e2n, th\u00ec T\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 gi\u00e1ng xu\u1ed1ng, t\u1ef1 nhi\u00ean ph\u1ea3i l\u00e0m m\u1eb9, nh\u01b0 th\u1ebf Ho\u00e0ng Th\u00e1i h\u1eadu sao c\u00f3 th\u1ec3 y\u00ean \u1ed5n \u0111\u01b0\u1ee3c! K\u00ednh ngh\u0129 b\u1ec7 h\u1ea1 th\u00e2n nh\u1eadn chi\u1ebfu m\u1ec7nh c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng m\u00e0 l\u00e0m con, n\u00ean di chi\u1ebfu c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, tuy\u00ean b\u1ed1 kh\u1eafp thi\u00ean h\u1ea1, g\u1ecdi b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 Ho\u00e0ng th\u00e1i t\u1eed, l\u00ean ng\u00f4i Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 Trung Nguy\u00ean, kh\u00f4ng ai l\u00e0 kh\u00f4ng nghe. Nay l\u1ea1i x\u01b0ng B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng l\u00e0 th\u00e2n, th\u00ec chi\u1ebfu m\u1ec7nh tr\u1ecb v\u00ec c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf kh\u00f4ng c\u00f2n hi\u1ec7u l\u1ef1c, m\u00e0 ngh\u0129a k\u1ebf th\u1eeba c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t.<\/i>\r\n\r\n<i>Hu\u1ed1ng chi Th\u00e1i h\u1eadu c\u00f9ng c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u1ec1u nh\u1eadn s\u1ef1 \u1ee7y th\u00e1c c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, l\u1eddi n\u00f3i c\u00f2n v\u0103ng v\u1eb3ng b\u00ean tai. \u0110\u1ea5t l\u0103ng V\u0129nh Chi\u00eau ch\u01b0a kh\u00f4, ch\u1ec9 v\u00ec m\u01b0u k\u1ebf c\u1ee7a m\u1ed9t hai k\u1ebb gian th\u1ea7n, m\u00e0 qu\u00ean \u0111i kh\u00f4ng \u0111o\u00e1i ho\u00e0i, \u0111\u1ea9y hai cung v\u00e0o ch\u1ed7 c\u00f3 l\u1ed7i, khi\u1ebfn b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng nghi ng\u1edd di chi\u1ebfu c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, nghi ng\u1edd h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng sai tr\u00e1i c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. Chuy\u1ec3n l\u00f2ng ca ng\u1ee3i vui m\u1eebng th\u00e0nh kh\u00ed ph\u1eabn b\u1ea5t b\u00ecnh, h\u00e1 ch\u1eb3ng \u0111au l\u00f2ng sao! N\u1ebfu nh\u01b0 k\u1ebb \u0111\u1ecbch x\u1ea3o quy\u1ec7t, d\u00e2n gian gian \u00e1c, l\u1ea5y di chi\u1ebfu c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf \u0111\u1ec3 ch\u1ea5t v\u1ea5n, th\u00ec c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh s\u1ebd l\u1ea5y l\u1eddi g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p? Nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n h\u00e1 n\u00ean d\u00f9ng nh\u1eb9? Nh\u1eefng k\u1ebb \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb sao c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t?<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n \u0111ang ch\u1ecbu t\u1ed9i \u1edf nh\u00e0, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu ch\u1ec9 th\u00fac gi\u1ee5c \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, nh\u01b0ng v\u1eabn e d\u00e8 ch\u01b0a d\u00e1m nh\u1eadn m\u1ec7nh, v\u00ec l\u00fd do n\u00e0y. N\u1ebfu nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh b\u1eaft th\u1ea7n \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, th\u00ec s\u1ebd h\u1ee3p s\u1ee9c tranh lu\u1eadn \u1edf tri\u1ec1u, \u0111\u1ec3 c\u1ee9u v\u00e3n sai l\u1ea7m c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. D\u00f9 b\u1ec7 h\u1ea1 bao dung l\u1eddi n\u00f3i th\u1eb3ng, \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean h\u1ea1 bi\u1ebft \u0111\u1ebfn, nh\u01b0ng t\u1ed9i c\u1ee7a th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1edbm t\u1ec9nh ng\u1ed9 tr\u01b0\u1edbc minh ch\u1ee7, c\u00e0ng th\u00eam n\u1eb7ng n\u1ec1, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea1i gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5 gi\u00e1m s\u00e1t, l\u00e0m quan tai m\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c sao? L\u00f2ng th\u00e0nh kh\u1ea9n, d\u00f9 ch\u1ebft c\u0169ng kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i, mong b\u1ec7 h\u1ea1 l\u01b0u t\u00e2m nghe theo.\"<\/i>\r\n\r\nVua sai Trung th\u01b0 ban tr\u00e1t t\u1eed th\u00fac gi\u1ee5c \u0111\u1ebfn \u0110\u00e0i nh\u1eadm ch\u1ee9c, nh\u01b0ng H\u1ed1i c\u00f9ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi tr\u1ea3 l\u1ea1i tr\u00e1t t\u1eed, c\u00f9ng v\u1edbi ch\u00edn b\u1ea3n t\u1ea5u tr\u01b0\u1edbc sau g\u1eedi l\u00ean Trung th\u01b0, ki\u00ean quy\u1ebft t\u1eeb ch\u1ed1i ch\u1ee9c v\u1ee5 \u1edf \u0110\u00e0i.\r\n\r\n[14] H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua ban chi\u1ebfu l\u1ec7nh ki\u00eang h\u00fay m\u1ed9t ch\u1eef trong t\u00ean c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng; \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c Vi\u00ean l\u1ec7nh c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea5y \u0110\u1ea1i s\u1ee9 th\u1ea7n l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y; chi\u00eau m\u1ed9 200 binh l\u00ednh, l\u1ea5y t\u00ean <i>\"Ph\u1ee5ng Vi\u00ean\"<\/i> l\u00e0m bi\u00ean ch\u1ebf; l\u1ea1i l\u1ec7nh cho H\u00e0 Nam \u0111\u1eb7t 50 h\u1ed9 tr\u1ed3ng c\u00e2y b\u00e1ch; sai \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi V\u01b0\u01a1ng Th\u1ebf Ninh t\u1ea1m quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n H\u1ed9 b\u1ed9 Ph\u00e1n quan Tr\u01b0\u01a1ng Huy \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u1ecba \u0111\u1ed3 mi\u1ebfu v\u01b0\u1eddn c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng. T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a Trung th\u01b0.\r\n\r\nL\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u: <i>\"X\u00e9t theo l\u1ec5 v\u0103n, ch\u1eef h\u00fay c\u1ee7a b\u1ea3y mi\u1ebfu, d\u00f9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 Vua thi\u00ean h\u1ea1, c\u0169ng \u0111\u1ec1u ban c\u00e1o thi\u00ean h\u1ea1. L\u1ea1i x\u00e9t vi\u1ec7c b\u00e0n v\u1ec1 ch\u1eef h\u00fay c\u1ee7a cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 nh\u00e0 T\u1ea5n l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng B\u01b0u Chi, b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng n\u00ean ki\u00eang h\u00fay, l\u00fac \u0111\u00f3 cho r\u1eb1ng \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a B\u01b0u Chi l\u00e0 \u0111\u00fang. Nay c\u00e1c ph\u1ee5 t\u00e1 t\u00e2u xin, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 do l\u00f2ng b\u1ec1 t\u00f4i th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a c\u00f3 l\u1eddi l\u1ebd khi\u00eam t\u1ed1n, s\u1ee3 r\u1eb1ng b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 h\u1eadu th\u1ebf s\u1ebd kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. Th\u1ea7n ngu mu\u1ed1n xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban chi\u1ebfu ch\u1ec9, ch\u1eef d\u01b0\u1edbi t\u00ean B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng, ch\u1ec9 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng s\u1edb t\u00e2u vi\u1ec7c m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i, c\u00f2n c\u00e1c v\u0103n t\u1ef1 c\u00f4ng t\u01b0 kh\u00e1c kh\u00f4ng c\u1ea7n ki\u00eang h\u00fay, \u0111\u1ec3 c\u00f3 ch\u00fat kh\u00e1c bi\u1ec7t v\u1edbi ch\u1eef h\u00fay c\u1ee7a b\u1ea3y mi\u1ebfu t\u1ed5 t\u00f4ng. \u0110\u1ed1i v\u1edbi b\u1ec1 t\u00f4i trong thi\u00ean h\u1ea1, c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ea1m.\"<\/i> Vua kh\u00f4ng nghe theo.\r\n\r\n[15] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh t\u1eadp h\u1ee3p b\u00e0n v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng. Trung th\u01b0 d\u00e2ng l\u00ean t\u1edd t\u1ea5u c\u1ee7a L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, Vua h\u1ecfi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh n\u00ean l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o, H\u00e0n K\u1ef3 \u0111\u00e1p: <i>\"B\u1ecdn th\u1ea7n trung hay t\u00e0, b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ec1u bi\u1ebft.\"<\/i> \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu n\u00f3i: <i>\"Ng\u1ef1 s\u1eed cho r\u1eb1ng l\u00fd kh\u00f3 c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i, n\u1ebfu cho b\u1ecdn th\u1ea7n l\u00e0 c\u00f3 t\u1ed9i th\u00ec n\u00ean gi\u1eef l\u1ea1i ng\u1ef1 s\u1eed, n\u1ebfu cho b\u1ecdn th\u1ea7n l\u00e0 v\u00f4 t\u1ed9i th\u00ec xin tu\u00e2n theo th\u00e1nh ch\u1ec9.\"<\/i>\r\n\r\nVua do d\u1ef1 h\u1ed3i l\u00e2u, r\u1ed3i h\u1ea1 l\u1ec7nh c\u00e1ch ch\u1ee9c ng\u1ef1 s\u1eed. Sau \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng n\u00ean tr\u00e1ch ph\u1ea1t qu\u00e1 n\u1eb7ng.\"<\/i> L\u00e3 H\u1ed1i b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1, gi\u00e1ng l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri ch\u00e2u K\u1ef3; Thu\u1ea7n Nh\u00e2n gi\u1eef ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, th\u00f4ng ph\u00e1n ch\u00e2u An; \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, gi\u00e1ng l\u00e0m Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri huy\u1ec7n H\u01b0u Ninh.\r\n\r\nTheo l\u1ec7 c\u0169, khi ch\u1ee9c Tri t\u1ea1p ng\u1ef1 s\u1eed b\u1ecb c\u00e1ch, \u0111\u1ec1u c\u00f3 c\u00e1o t\u1eeb, l\u00fac \u0111\u00f3 Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n Duy \u0111ang tr\u1ef1c, l\u1ea1i ki\u00eam l\u0129nh ch\u1ee9c Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, M\u00f4n h\u1ea1 phong b\u00e1c s\u1ef1, c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh s\u1ee3 Duy t\u1eeb ch\u1ed1i vi\u1ec7c so\u1ea1n c\u00e1o t\u1eeb v\u00e0 phong b\u00e1c s\u1eafc m\u1ec7nh, b\u00e8n tr\u1ef1c ti\u1ebfp \u0111\u01b0a s\u1eafc l\u1ec7nh \u0111\u1ebfn nh\u00e0 L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, l\u1ea5y l\u00fd do h\u1ecd nhi\u1ec1u l\u1ea7n kh\u00f4ng tu\u00e2n theo th\u00e1nh ch\u1ec9 \u0111\u1ebfn \u0111\u00e0i l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 k\u1ebft t\u1ed9i H\u1ed1i.\r\n\r\n[H\u00e0n] Duy t\u00e2u: <i>\"Vi\u1ec7c c\u00e1ch ch\u1ee9c ng\u1ef1 s\u1eed li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ch\u00ednh th\u1ec3, m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 c\u00e1c c\u01a1 quan h\u1eefu quan bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc, s\u1ef1 sai l\u1ea7m v\u1ec1 k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n th\u1ebf. N\u00ean thu h\u1ed3i s\u1eafc l\u1ec7nh c\u00e1ch ch\u1ee9c H\u1ed1i, th\u00f4ng qua Ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, \u0111\u1ec3 th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00ecnh b\u00e0y \u00fd ki\u1ebfn nh\u1eb1m ch\u1ea5n ch\u1ec9nh quan ph\u00e1p.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"H\u1ed1i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc, x\u00e9t l\u00f2ng h\u1ecd, ch\u1ec9 mu\u1ed1n b\u1ec7 h\u1ea1 tu\u00e2n theo ph\u00e9p t\u1eafc c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng m\u00e0 th\u00f4i! S\u0129 \u0111\u1ea1i phu tham lam l\u1ee3i l\u1ed9c, d\u00f9 c\u00f3 th\u01b0\u1edfng h\u1eadu ph\u1ea1t n\u1eb7ng c\u0169ng s\u1ee3 phong kh\u00ed kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i, m\u00e0 l\u1ea1i c\u00f2n nghe theo t\u00e0 thuy\u1ebft, b\u00e0i x\u00edch ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh tr\u1ef1c, t\u1eeb \u0111\u00e2y tai m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00e0ng b\u1ecb che l\u1ea5p.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1ea1i xin \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p, b\u00e0n k\u1ef9 v\u1ec1 sai l\u1ea7m \u0111\u00f3, xin thu h\u1ed3i s\u1eafc l\u1ec7nh tr\u01b0\u1edbc, l\u1ec7nh cho tr\u0103m quan b\u00e0n k\u1ef9 \u0111\u1ec3 th\u1ecfa l\u00f2ng d\u00e2n, l\u1ea1i tri\u1ec7u H\u1ed1i v\u1ec1 gi\u1eef ch\u1ee9c c\u0169 \u0111\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng ch\u00ednh th\u1ec3. Vua \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng nghe.\r\n\r\n<i>(X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, khi H\u1ed1i b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, Duy \u0111\u00e3 d\u00e2ng l\u1eddi can gi\u00e1n nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh s\u1ee3 \u00f4ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu so\u1ea1n c\u00e1o t\u1eeb, x\u00e9t t\u00ecnh h\u00ecnh th\u00ec c\u00f3 v\u1ebb \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt.)<\/i>\r\n\r\n[16] Ng\u00e0y \u0111\u00f3, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c ch\u1ee9c H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, Tri ch\u1ebf c\u00e1o, Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba, Tri t\u1ea1p, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn c\u1eed hai ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Ng\u1ef1 s\u1eed, v\u00e0 l\u1ea5y Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0110\u1ed3ng tri gi\u00e1n vi\u1ec7n Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 ki\u00eam ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1.\r\n\r\nT\u01b0 M\u00e3 Quang t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Vua lo kh\u00f4ng nghe \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a m\u00ecnh, b\u1ec1 t\u00f4i lo kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh, v\u00ec th\u1ebf b\u1ec1 t\u00f4i trung tr\u1ef1c d\u00e1m n\u00f3i th\u1eb3ng l\u00e0 b\u00e1u v\u1eadt qu\u00fd gi\u00e1 nh\u1ea5t c\u1ee7a qu\u1ed1c gia. V\u1edbi \u0111\u1ecba v\u1ecb t\u00f4n qu\u00fd c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, xu\u1ed1ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi qu\u1ea7n th\u1ea7n, gi\u1eef n\u00e9t m\u1eb7t h\u00f2a nh\u00e3 \u0111\u1ec3 c\u1ea7u l\u1eddi can gi\u00e1n, tr\u1ecdng th\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1edbc l\u1ed9c \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi, th\u1ebf m\u00e0 qu\u1ea7n th\u1ea7n v\u1eabn e d\u00e8 kh\u00f4ng d\u00e1m ti\u1ebfn c\u1eed, hu\u1ed1ng chi n\u1ebfu d\u00f9ng uy th\u1ebf \u0111\u1ec3 l\u00e0m h\u1ecd s\u1ee3, d\u00f9ng h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u1ec3 tr\u1eebng tr\u1ecb, th\u00ec l\u1eddi hay t\u1eeb \u0111\u00e2u m\u00e0 \u0111\u1ebfn?<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n nghe n\u00f3i Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 L\u00e3 H\u1ed1i, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng v\u00ec b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1ec5 nghi c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng m\u00e0 \u0111\u1ec1u b\u1ecb khi\u1ec3n tr\u00e1ch gi\u00e1ng ch\u1ee9c, trong ngo\u00e0i nghe tin \u0111\u1ec1u kinh ng\u1ea1c. Th\u1ea7n xem ba ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, trung th\u00e0nh s\u00e1ng su\u1ed1t, c\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c, lo vi\u1ec7c c\u00f4ng qu\u00ean vi\u1ec7c nh\u00e0, t\u00ecm trong qu\u1ea7n th\u1ea7n hi\u1ebfm c\u00f3 ai s\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u v\u00ec n\u00f3i vi\u1ec7c qu\u00e1 th\u1eb3ng th\u1eafn m\u00e0 \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111\u00e0y \u0111i xa, th\u1ea7n th\u1eadt ti\u1ebfc cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n nghe n\u00f3i \u0111i\u1ec1u khi\u1ebfn b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean vinh, kh\u00f4ng g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n. Nay b\u1ec7 h\u1ea1 chi\u1ec1u theo t\u00ecnh c\u1ea3m c\u1ee7a m\u1ed9t hai ng\u01b0\u1eddi trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, tr\u00e1i v\u1edbi c\u00f4ng lu\u1eadn c\u1ee7a c\u1ea3 tri\u1ec1u, t\u00f4n s\u00f9ng B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 l\u1ec5 ch\u1ebf. Ng\u01b0\u1eddi trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 con ch\u00e1u c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, nh\u01b0ng ch\u00ed h\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng chuy\u00ean nh\u1ea5t, n\u00ean \u0111\u1ec1u th\u1ea5t v\u1ecdng. Nay l\u1ea1i b\u1eaft nh\u1eefng b\u1ec1 t\u00f4i d\u00e1m n\u00f3i th\u1eb3ng, \u0111u\u1ed5i \u0111i h\u00e0ng lo\u1ea1t, th\u1ea7n e r\u1eb1ng s\u1ebd l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee9c l\u1edbn c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, thi\u1ec7t h\u1ea1i kh\u00f4ng nh\u1ecf. Trong d\u00e2n gian, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 l\u00e9n l\u00fat ch\u00ea tr\u00e1ch, than th\u1edf.<\/i>\r\n\r\n<i>Hu\u1ed1ng chi Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ecdn l\u1ef1a t\u1eeb trong \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng, giao cho ch\u1ee9c v\u1ee5 l\u00e0m tai m\u1eaft, v\u00ec mu\u1ed1n l\u1ea5y s\u1ef1 trung tr\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ecd, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u1ef1 n\u1ecbnh h\u00f3t. Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng c\u0169ng mu\u1ed1n h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh \u0111\u1ec3 b\u00e1o \u0111\u00e1p s\u1ef1 tin d\u00f9ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, n\u00ean kh\u00f4ng d\u00e1m a dua theo tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1eb3ng th\u1eafn b\u00e0n lu\u1eadn ch\u00ednh s\u1ef1, nay l\u1ea1i v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 b\u1ecb t\u1ed9i, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 trong qu\u1ea7n th\u1ea7n c\u00f2n th\u00e2n c\u1eadn v\u1edbi ai? N\u1ebfu \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi ngay th\u1eb3ng ng\u00e0y c\u00e0ng b\u1ecb b\u00e0i x\u00edch, k\u1ebb n\u1ecbnh h\u00f3t ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0m sao bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ec7n \u00e1c c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i, \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t c\u1ee7a ch\u00ednh s\u1ef1? Nh\u01b0 th\u1ebf, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ph\u00fac c\u1ee7a qu\u1ed1c gia!<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y nhanh ch\u00f3ng cho L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c tr\u1edf l\u1ea1i l\u00e0m vi\u1ec7c, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 s\u1ebd \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng ca ng\u1ee3i s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, d\u00f9 l\u00e0 Vua V\u0169 th\u00edch nghe l\u1eddi hay, Vua Thang s\u1eeda l\u1ed7i kh\u00f4ng ng\u1ea1i, c\u0169ng kh\u00f4ng h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c[footnote] 'Th\u1ecb' trong 'b\u1ea5t th\u1ecb qu\u00e1 h\u1ef7', hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, \u300a\u00d4n Qu\u1ed1c V\u0103n Ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 C\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u L\u00e3 H\u1ed1i \u0111\u1eb3ng tr\u00e1t t\u1eed \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 't\u00fac'.[\/footnote]. N\u1ebfu kh\u00f4ng, th\u00ec h\u00e3y \u0111\u1ed5i cho h\u1ecd m\u1ed9t ch\u1ee9c quan g\u1ea7n h\u01a1n, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ea7n n\u00e0o an \u1ee7i l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi b\u00ean ngo\u00e0i.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00ec b\u00e0n vi\u1ec7c qu\u00e1 m\u1ee9c m\u00e0 \u0111\u1ec1u b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c. T\u1eeb khi nghe tin, d\u01b0 lu\u1eadn x\u00f4n xao, \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng t\u1eeb khi b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u1ebfn nay, phong kh\u00ed ti\u1ebfp thu l\u1eddi hay, nghe l\u1eddi can gi\u00e1n ch\u01b0a th\u1ec3 hi\u1ec7n ra thi\u00ean h\u1ea1, nay L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea1i b\u1ecb \u0111u\u1ed5i h\u1ebft kh\u1ecfi \u0111\u00e0i quan, th\u1ea7n e r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ngh\u0129a s\u1ebd ng\u1eadm mi\u1ec7ng, b\u1ec1 t\u00f4i trung th\u00e0nh s\u1ebd tan r\u00e3. V\u1ea3 l\u1ea1i t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng nghe l\u1eddi can gi\u00e1n th\u00ec h\u01b0ng th\u1ecbnh, t\u1eeb ch\u1ed1i l\u1eddi can gi\u00e1n th\u00ec suy vong, c\u01a1 h\u01b0ng vong kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t k\u1ef9.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea5y l\u01b0\u1ee3ng c\u1ea3 nh\u01b0 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, bao dung m\u1ecdi \u0111i\u1ec1u, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t thu h\u1ed3i chi\u1ebfu ch\u1ec9 gi\u00e1ng ch\u1ee9c c\u1ee7a L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, cho h\u1ecd ti\u1ebfp t\u1ee5c gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u0169, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 th\u1eadt may m\u1eafn!\"<\/i>\r\n\r\n[17] Th\u00e1ng hai, ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t \u1ea4t D\u1eadu, c\u00f3 hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1ch h\u1ed3ng xuy\u00ean qua m\u1eb7t tr\u1eddi.\r\n\r\n[18] \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba T\u00f4 Th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n. Khi c\u00f2n \u1edf ph\u1ee7 \u0111\u1ec7, Vua \u0111\u00e3 nghe danh T\u00f4 Th\u1ee9c, mu\u1ed1n theo l\u1ec7 c\u0169 \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng tri\u1ec7u v\u00e0o H\u00e0n l\u00e2m, li\u1ec1n trao ch\u1ee9c Tri ch\u1ebf c\u00e1o. H\u00e0n K\u1ef3 n\u00f3i: <i>\"T\u00f4 Th\u1ee9c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng l\u1edbn, ng\u00e0y sau t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng trong thi\u00ean h\u1ea1. N\u00ean \u0111\u1ec3 \u00f4ng \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 b\u1ed3i d\u01b0\u1ee1ng, khi\u1ebfn c\u00e1c s\u0129 t\u1eed trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u k\u00ednh ph\u1ee5c, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi d\u00f9ng, th\u00ec m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n d\u1ecb ngh\u1ecb. Nay v\u1ed9i d\u00f9ng, e r\u1eb1ng c\u00e1c s\u0129 t\u1eed trong thi\u00ean h\u1ea1 ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed3ng t\u00ecnh, ch\u1ec9 l\u00e0m h\u1ea1i \u00f4ng m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i>\r\n\r\nVua h\u1ecfi: <i>\"N\u1ebfu ch\u01b0a th\u1ec3 trao ch\u1ee9c Tri ch\u1ebf c\u00e1o, th\u00ec ch\u1ee9c Tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?\"<\/i> K\u1ef3 \u0111\u00e1p: <i>\"Ch\u1ee9c K\u00fd ch\u00fa g\u1ea7n v\u1edbi ch\u1ee9c Ch\u1ebf c\u00e1o, ch\u01b0a th\u1ec3 trao ngay. Chi b\u1eb1ng ch\u1ecdn m\u1ed9t ch\u1ee9c g\u1ea7n v\u1edbi ch\u1ee9c cao trong qu\u00e1n c\u00e1c m\u00e0 trao, v\u00e0 theo l\u1ec7 g\u1ea7n \u0111\u00e2y n\u00ean tri\u1ec7u \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch.\"<\/i>\r\n\r\nVua n\u00f3i: <i>\"Ch\u01b0a bi\u1ebft kh\u1ea3 n\u0103ng c\u1ee7a \u00f4ng n\u00ean m\u1edbi kh\u1ea3o h\u1ea1ch. Nh\u01b0 T\u00f4 Th\u1ee9c m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c sao?\"<\/i> K\u1ef3 n\u00f3i <i>\"Kh\u00f4ng th\u1ec3\"<\/i>, r\u1ed3i kh\u1ea3o h\u1ea1ch v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m.\r\n\r\nSau n\u00e0y, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu k\u1ec3 l\u1ea1i chuy\u1ec7n n\u00e0y v\u1edbi T\u00f4 Th\u1ee9c, Th\u1ee9c n\u00f3i: <i>\"C\u00e1ch \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i c\u1ee7a H\u00e0n c\u00f4ng v\u1edbi t\u00f4i, ch\u00ednh l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a g\u1ecdi l\u00e0 qu\u00e2n t\u1eed y\u00eau ng\u01b0\u1eddi b\u1eb1ng \u0111\u1ee9c v\u1eady.\"<\/i>\r\n\r\n[19] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a Tri Khai Phong ph\u1ee7 Th\u1ea9m C\u1ea5u, t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t ch\u1ee9c Ph\u00e1n quan, l\u1ea5y T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd T\u00f4n Th\u1ea3n l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y, chuy\u00ean qu\u1ea3n l\u00fd c\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c \u1edf s\u1ee9 vi\u1ec7n. Khai Phong ph\u1ee7 c\u00f3 hai ch\u1ee9c Suy v\u00e0 Ph\u00e1n quan, m\u1ed7i ch\u1ee9c hai ng\u01b0\u1eddi, ng\u00e0y th\u01b0\u1eddng ch\u1ec9 x\u1eed l\u00fd c\u00e1c v\u1ee5 ki\u1ec7n t\u1ee5ng c\u1ee7a hai qu\u00e2n. C\u00e1c v\u1ee5 \u00e1n th\u01b0\u1eddng b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7, d\u1ec5 sinh gian l\u1eadn. Sau khi t\u0103ng th\u00eam ch\u1ee9c Ph\u00e1n quan, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u th\u1ea5y thu\u1eadn ti\u1ec7n. Th\u1ea3n nh\u00e2n \u0111\u00f3 so\u1ea1n ra b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i ch\u00edn \u0111i\u1ec1u l\u00e0m th\u00e0nh quy t\u1eafc v\u1ec1 sau. Th\u1ea3n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Khai Phong.\r\n\r\n[20] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n Duy t\u00e2u: <i>\"Theo chi\u1ebfu c\u1eed Ng\u1ef1 s\u1eed, nh\u01b0ng v\u00ec th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u1ea5u xin truy ph\u1ee5c cho L\u00e3 H\u1ed1i, n\u00ean ch\u01b0a d\u00e1m nh\u1eadn chi\u1ebfu c\u1eed Ng\u1ef1 s\u1eed.\"<\/i> Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho c\u00e1c m\u00f4n n\u1ea1p chi\u1ebfu v\u00e0o Trung th\u01b0.\r\n\r\n[21] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, Thi\u1ec7u Kh\u00e1ng, ch\u1ee9c D\u1ef1c Thi\u1ec7n c\u1ee7a ph\u1ee7 D\u0129nh V\u01b0\u01a1ng, t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Ho\u00e0ng t\u1eed D\u0129nh V\u01b0\u01a1ng, thi\u00ean t\u01b0 s\u1edbm t\u1ecf r\u1ea1ng, \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn tu\u1ed5i k\u1ebft h\u00f4n. \u0110\u00e2y l\u00e0 l\u00fac b\u1ec7 h\u1ea1 m\u1edbi l\u00ean ng\u00f4i, m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi con tr\u01b0\u1edfng c\u0169ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn tu\u1ed5i th\u00e0nh gia, x\u00e9t v\u1ec1 l\u1ec5 nghi, kh\u00f4ng g\u00ec quan tr\u1ecdng h\u01a1n vi\u1ec7c n\u00e0y. Th\u1ea7n th\u1ea5y r\u1eb1ng trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, vi\u1ec7c th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng k\u1ebft h\u00f4n, tuy trong \u300aKhai B\u1ea3o Th\u00f4ng L\u1ec5\u300b c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh c\u0169, nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 nh\u1eefng t\u1ee5c l\u1ec7 nh\u01b0 d\u00ea r\u01b0\u1ee3u \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc c\u1eeda, ti\u1ec1n b\u1ea1c \u0111\u1eb7t trong t\u1ee7, \u0111\u1ec1u l\u00e0 chuy\u1ec7n t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 b\u1eadc s\u0129 \u0111\u1ea1i phu n\u00ean n\u00f3i \u0111\u1ebfn, nay l\u1ea1i xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong th\u00e1nh tri\u1ec1u, th\u1ea7n th\u1ea5y kh\u00f4ng \u1ed5n. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho Th\u00e1i Th\u01b0\u1eddng L\u1ec5 Vi\u1ec7n nghi\u00ean c\u1ee9u k\u1ef9 c\u00e1c \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 c\u0169, so\u1ea1n th\u1ea3o nghi th\u1ee9c k\u1ebft h\u00f4n cho D\u0129nh V\u01b0\u01a1ng, nh\u1eefng t\u1ee5c l\u1ec7 kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi l\u1ec5 nghi, xin b\u00e3i b\u1ecf h\u1ebft.\"<\/i> Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho L\u1ec5 Vi\u1ec7n xem x\u00e9t k\u1ef9.\r\n\r\nL\u1ec5 Vi\u1ec7n t\u1ea5u: <i>\"Trong \u300aKhai B\u1ea3o Th\u00f4ng L\u1ec5\u300b c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 vi\u1ec7c th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng k\u1ebft h\u00f4n, bao g\u1ed3m c\u00e1c l\u1ec5: N\u1ea1p Th\u00e1i, V\u1ea5n Danh, N\u1ea1p C\u00e1t, N\u1ea1p Th\u00e0nh, Th\u1ec9nh K\u1ef3, Th\u00e2n Ngh\u00eanh, \u0110\u1ed3ng Lao, nh\u01b0ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a t\u1eebng \u00e1p d\u1ee5ng. Nay ki\u1ec3m tra l\u1ea1i \u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1ea5y c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng l\u1ec5 v\u1eadt trong h\u00f4n l\u1ec5 c\u1ee7a ho\u00e0ng th\u00e2n, xin theo nh\u01b0 \u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.\r\n\r\n[22] Th\u00e1ng ba, ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, Vua ban y\u1ebfn cho qu\u1ea7n th\u1ea7n t\u1ea1i c\u00e1c v\u01b0\u1eddn th\u01b0\u1ee3ng uy\u1ec3n.\r\n\r\n[23] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u00edch[footnote] Sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u00edch, ch\u1eef 'B\u00edch' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u00edch', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng S\u1eed To\u00e0n V\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10, ph\u1ea7n tr\u00ean, s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], d\u00e0i kho\u1ea3ng b\u1ea3y th\u01b0\u1edbc. <i>(\u300aB\u1ea3n K\u1ef7\u300b ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b v\u00e0 \u300aB\u1ea3n Ch\u00ed\u300b. X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng Th\u1ea5t.)<\/i>\r\n\r\n[24] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n ki\u00eam \u0110\u1ed3ng tri Gi\u00e1n vi\u1ec7n Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri\u1ec7u \u0110\u1ec9nh, Tri\u1ec7u Chi\u00eam t\u1eeb s\u1ee9 m\u1ec7nh Khi\u1ebft \u0110an tr\u1edf v\u1ec1, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eebng c\u00f9ng L\u00e3 H\u1ed1i b\u00e0n vi\u1ec7c B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, n\u00ean \u0111\u1ec1u \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i. Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 t\u1eeb ch\u1ed1i nh\u1eadn c\u00e1o \u0111i\u1ec7p b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1 m\u1edbi, d\u1eadp \u0111\u1ea7u tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Vua t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 d\u00e2ng l\u1eddi khuy\u00ean can tr\u01b0\u1edbc L\u00e3 H\u1ed1i, nay L\u00e3 H\u1ed1i b\u1ecb \u0111u\u1ed5i m\u00e0 th\u1ea7n l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn ch\u1ee9c.\"<\/i>\r\n\r\nVua nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u1ee5 gi\u1eef Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 l\u1ea1i, nh\u01b0ng Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 v\u1eabn c\u1ed1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua b\u00e8n b\u1ed5 nhi\u1ec7m Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 l\u00e0m Tri ch\u00e2u H\u00f2a Ch\u00e2u, Tri\u1ec7u \u0110\u1ec9nh l\u00e0m Th\u00f4ng ph\u00e1n Truy Ch\u00e2u, Tri\u1ec7u Chi\u00eam l\u00e0m Th\u00f4ng ph\u00e1n Ph\u1ea7n Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tri\u1ec7u Chi\u00eam nh\u1eadn l\u1ec7nh ti\u1ebfp s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n Di\u00ean H\u00f2a, t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 con c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, m\u00e0 l\u1ea1i x\u01b0ng B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 Ho\u00e0ng kh\u1ea3o, kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u1ec5 ch\u1ebf.\"<\/i>\r\n\r\nVua h\u1ecfi: <i>\"Khanh t\u1eebng th\u1ea5y Tr\u1eabm mu\u1ed1n l\u1ea5y vi\u1ec7c Ho\u00e0ng kh\u1ea3o th\u1edd B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng ch\u01b0a?\"<\/i> Tri\u1ec7u Chi\u00eam \u0111\u00e1p: <i>\"\u0110\u00f3 l\u00e0 \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng t\u1ef1 n\u00f3i.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00f3 l\u00e0 do Trung th\u01b0 b\u00e0n qu\u00e1 m\u00e0 th\u00f4i!\"<\/i> Tri\u1ec7u Chi\u00eam b\u00e8n xin Vua tuy\u00ean d\u1ee5 Trung th\u01b0, Vua \u0111\u00e1p: <i>\"\u00dd Tr\u1eabm \u0111\u00e3 quy\u1ebft, kh\u00f4ng c\u1ea7n tuy\u00ean d\u1ee5 n\u1eefa.\"<\/i>\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c xin tuy\u00ean d\u1ee5 Trung th\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aM\u1ed9 ch\u00ed\u300b v\u00e0 \u300aTh\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi\u300b c\u1ee7a Tri\u1ec7u Chi\u00eam do Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 v\u00e0 Ph\u1ea1m T\u1ed5 V\u0169 so\u1ea1n.)<\/i>\r\n\r\n[25] T\u01b0 M\u00e3 Quang n\u00f3i: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n th\u00e1nh, tuy\u00ean d\u1ee5 vi\u1ec7c B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng x\u01b0ng 'th\u00e2n' r\u1eb1ng: 'Ch\u1eef n\u00e0y Tr\u1eabm v\u1ed1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n x\u01b0ng[footnote] Ch\u1eef n\u00e0y Tr\u1eabm v\u1ed1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n x\u01b0ng 'v\u1ed1n' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, c\u00f9ng \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1eb3ng tr\u00e1p t\u1eed b\u1ed5 sung.[\/footnote], gi\u1ea3 s\u1eed ch\u1ec9 x\u01b0ng B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng v\u00e0 Ti\u00ean Du huy\u1ec7n qu\u00e2n, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c?' Th\u1ea7n m\u1edbi bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ea5t c\u00f4ng b\u1eb1ng, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd qu\u00e1 thi\u00ean v\u1ecb ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n, ch\u1ec9 v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m sai[footnote] ch\u1ec9 v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m sai 'ch\u1ec9' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1eadt', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote], khi\u1ebfn b\u00ean ngo\u00e0i b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao, t\u1ea5t cho r\u1eb1ng s\u1edbm chi\u1ec1u s\u1ebd h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ecf t\u00ean th\u00e2n[footnote] t\u1ea5t cho r\u1eb1ng s\u1edbm chi\u1ec1u s\u1ebd h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ecf t\u00ean th\u00e2n 'cho' nguy\u00ean l\u00e0 'mu\u1ed1n', theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote], nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ra kh\u1ecfi \u0111\u00e0i quan, s\u1ebd c\u00f3 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i kh\u00e1c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7n t\u1ea1i trong \u0111\u00e0i quan c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i khuy\u00ean b\u1ea3o, khi\u1ebfn h\u1ecd nh\u1eadn ch\u1ee9c.<\/i>\r\n\r\n<i>Nay b\u1ed7ng nghe Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 ba ng\u01b0\u1eddi l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u1ec1u ra ngo\u00e0i, ng\u01b0\u1eddi trong ngo\u00e0i kh\u00f4ng ai kh\u00f4ng kinh ng\u1ea1c. \u0110\u00e2y l\u00e0 do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n b\u1ecbt mi\u1ec7ng ng\u01b0\u1eddi sau, khi\u1ebfn h\u1ecd \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i, r\u1ed3i sau \u0111\u00f3 n\u1eafm quy\u1ec1n l\u1edbn, th\u1ecfa m\u00e3n \u00fd ri\u00eang. Th\u1ea7n ngh\u0129 b\u1ec7 h\u1ea1 tu\u1ed5i c\u00f2n tr\u1ebb, t\u00ednh th\u00e1nh s\u00e1ng su\u1ed1t, m\u00e0 nay l\u1ea1i mang ti\u1ebfng c\u1ef1 tuy\u1ec7t l\u1eddi can, ch\u1ecbu ti\u1ebfng x\u1ea5u c\u00f4 \u00e2n[footnote] ch\u1ecbu ti\u1ebfng x\u1ea5u c\u00f4 \u00e2n 'c\u00f4' nguy\u00ean l\u00e0 't\u1ed9i', theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1eb3ng tr\u00e1p t\u1eed s\u1eeda.[\/footnote], tr\u00e1i v\u1edbi mong \u0111\u1ee3i c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1, m\u1ea5t quy\u1ec1n c\u1ee7a b\u1eadc ch\u1ee7, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 th\u1ecfa m\u00e3n \u00fd ri\u00eang c\u1ee7a m\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Kh\u00f4ng bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 l\u1ee3i g\u00ec m\u00e0 l\u00e0m v\u1eady? Th\u1ea7n kh\u00f4ng k\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng, r\u1ea5t \u0111au x\u00f3t cho b\u1ec7 h\u1ea1.<\/i>\r\n\r\n<i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1eebng h\u1ecfi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u1eefa, h\u00e3y \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, tri\u1ec7u h\u1ed3i Nghi\u00eau D\u0169 v\u1ec1, h\u1ea1 chi\u1ebfu kh\u00f4ng x\u01b0ng th\u00e2n n\u1eefa, nh\u01b0 v\u1eady c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp t\u1ee9c khi\u1ebfn kh\u00ed u\u1ea5t \u1ee9c c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1 h\u00f3a th\u00e0nh vui m\u1eebng, l\u1eddi ph\u1ec9 b\u00e1ng tr\u1edf th\u00e0nh ca ng\u1ee3i.\"<\/i> Kh\u00f4ng nghe theo.\r\n\r\nQuang b\u00e8n t\u00e2u xin c\u00f9ng Nghi\u00eau D\u0169 ch\u1ecbu t\u1ed9i, v\u00e0 \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i. L\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"N\u0103m b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i, th\u1ea7n \u0111\u00e3 t\u1eebng d\u00e2ng s\u1edb c\u1ea3nh b\u00e1o vi\u1ec7c truy t\u00f4n. \u0110\u1ebfn khi qua \u0111\u1ea1i tang c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, th\u1ea7n c\u00f9ng Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n. <\/i><i>Khi hai ch\u1ebf v\u00e0 quan l\u1ec5 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh[footnote] khi hai ch\u1ebf v\u00e0 quan l\u1ec5 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh '\u0111\u1ecbnh' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, c\u00f9ng \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n \u1ede nh\u00e0 th\u1ee9 ba tr\u00e1p t\u1eed b\u1ed5 sung.[\/footnote], th\u1ea7n l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh so\u1ea1n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi[footnote] th\u1ea7n l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh so\u1ea1n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi 'ch\u01b0\u01a1ng', b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 'th\u1ea3o'.[\/footnote]. N\u1ebfu tr\u1ecb t\u1ed9i, th\u1ea7n \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u. C\u00f2n L\u00e3 H\u1ed1i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi sau b\u00e0n lu\u1eadn, \u0111\u00e3 b\u1ecb \u0111u\u1ed5i, nh\u01b0 th\u1ea7n \u0111\u00e2y h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 dung th\u1ee9[footnote] nh\u01b0 th\u1ea7n \u0111\u00e2y h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 dung th\u1ee9 'c\u00f3 th\u1ec3', b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 'n\u00ean'.[\/footnote]? D\u00f9 b\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ea5t nh\u00e2n t\u1eeb, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t b\u1ea3o v\u1ec7, th\u1ea7n h\u00e1 kh\u00f4ng th\u1eb9n l\u00f2ng sao?\"<\/i>\r\n\r\nC\u00f3 chi\u1ebfu th\u00fac Quang \u0111\u1ebfn kinh di\u00ean l\u00e0m vi\u1ec7c. Quang l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n c\u00f9ng Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 b\u1ea3y ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng l\u00e0m \u0111\u00e0i gi\u00e1n quan, c\u00f9ng b\u00e0n \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, nh\u1eefng g\u00ec Nghi\u00eau D\u0169 ph\u1ea1m, th\u1ea7n \u0111\u1ea1i kh\u00e1i \u0111\u1ec1u t\u1eebng ph\u1ea1m[footnote] th\u1ea7n \u0111\u1ea1i kh\u00e1i \u0111\u1ec1u t\u1eebng ph\u1ea1m '\u0111\u1ec1u' nguy\u00ean l\u00e0 'x\u01b0a', theo \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n \u1ede nh\u00e0 th\u1ee9 t\u01b0 tr\u00e1p t\u1eed s\u1eeda.[\/footnote]. Nay Nghi\u00eau D\u0169 s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 ra ngo\u00e0i, ch\u1ec9 c\u00f2n th\u1ea7n m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u1edf l\u1ea1i, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u n\u00f3i th\u1ea7n ban \u0111\u1ea7u d\u1eabn d\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, c\u00f9ng b\u00e0n lu\u1eadn ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, cu\u1ed1i c\u00f9ng l\u1ea1i ti\u1ebfc b\u1ed5ng l\u1ed9c, tr\u1ed1n tr\u00e1nh h\u00ecnh ph\u00e1p.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n d\u00f9 r\u1ea5t ngu, c\u0169ng ti\u1ebfc danh ti\u1ebft, ch\u1ecbu s\u1ef1 ch\u1ec9 tr\u00edch n\u00e0y, l\u00e0m sao l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi? Kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u1eady, l\u1ea1i khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta ch\u00ea tr\u00e1ch tr\u00ean, n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00f3 thi\u00ean v\u1ecb[footnote] n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00f3 thi\u00ean v\u1ecb 'thi h\u00e0nh' nguy\u00ean l\u00e0 'h\u00ecnh', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote].<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n v\u00ec th\u1ebf ng\u00e0y qu\u00ean \u0103n, \u0111\u00eam qu\u00ean ng\u1ee7, v\u00e0o tri\u1ec1u th\u1eb9n v\u1edbi s\u0129 phu, ra \u0111\u01b0\u1eddng x\u1ea5u h\u1ed5 v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng, m\u1ed9t th\u00e2n c\u00f4 \u0111\u1ed9c, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1eb7t ch\u00e2n v\u00e0o \u0111\u00e2u. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 th\u01b0\u01a1ng x\u00e9t, theo l\u1eddi t\u00e2u tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a th\u1ea7n, s\u1edbm gi\u00e1ng ch\u1ee9c.\"<\/i> T\u00e2u b\u1ed1n l\u1ea7n, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng nghe theo.\r\n\r\n[26] Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba B\u00e0nh T\u01b0 V\u0129nh d\u00e2ng s\u1edb xin ch\u1ea5n ch\u1ec9nh \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, tri\u1ec7u h\u1ed3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng l\u1eddi can gi\u00e1n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua kh\u00f4ng cho. T\u01b0 V\u0129nh t\u1eeb th\u00e1ng 10 n\u0103m ngo\u00e1i gi\u1eef ch\u1ee9c Trung th\u1eeba, khi L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c tranh lu\u1eadn v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, T\u01b0 V\u0129nh kh\u00f4ng n\u00ean im l\u1eb7ng. H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u00e3 b\u1ecb \u0111u\u1ed5i \u0111i, m\u00e0 T\u01b0 V\u0129nh v\u1eabn gi\u1eef nguy\u00ean ch\u1ee9c v\u1ee5 nh\u01b0 c\u0169, th\u00ec d\u00f9 T\u01b0 V\u0129nh c\u00f3 n\u00f3i, ch\u1eafc c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ebft l\u1eddi.\r\n\r\n<i>(B\u1ea3n truy\u1ec7n ch\u00e9p: T\u01b0 V\u0129nh xin tri\u1ec7u h\u1ed3i s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb \u0111u\u1ed5i v\u00e0 t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c[footnote] T\u01b0 V\u0129nh xin tri\u1ec7u h\u1ed3i s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb \u0111u\u1ed5i v\u00e0 t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c, ch\u1eef 'tri\u1ec7u' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft c\u1ee7a T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb b\u1ed5 sung[\/footnote], nay t\u1ea1m ghi l\u1ea1i, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i s\u00e1ch \u300aNg\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i k\u00fd\u300b ch\u00e9p: C\u00e1c quan trong \u0111\u00e0i v\u00ec vi\u1ec7c B\u1ed9c ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c[footnote] C\u00e1c quan trong \u0111\u00e0i v\u00ec vi\u1ec7c B\u1ed9c ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, ch\u1eef 'd\u0129' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung[\/footnote], T\u01b0 V\u0129nh nhu nh\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng m\u1ed9t l\u1eddi c\u1ee9u gi\u00fap, ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n t\u00e1n ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b ch\u00e9p T\u01b0 V\u0129nh d\u00e2ng s\u1edb b\u00e0n k\u1ef9 v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u01b0ng th\u00e2n c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, Anh T\u00f4ng c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng v\u00ec l\u1eddi l\u1ebd thi\u1ebft tha, \u0111\u1ecbnh thi h\u00e0nh, nh\u01b0ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ed1 gi\u1eef \u00fd ki\u1ebfn, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u00e0nh. Theo \u0111\u00f3, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 nhu nh\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng m\u1ed9t l\u1eddi.)<\/i>\r\n\r\n[27] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Thi\u00eam th\u01b0 Giang Ninh ti\u1ebft \u0111\u1ed9 ph\u00e1n quan s\u1ef1 T\u00f4n X\u01b0\u01a1ng Linh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, Gi\u00e1m V\u0129nh Phong th\u01b0\u01a1ng Qu\u00e1ch Nguy\u00ean Minh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh.\r\n\r\nNg\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Ho\u00e0ng Chi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 T\u01b0\u1edfng Chi K\u1ef3 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh.\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, Vua sai V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea v\u00e0 c\u00e1c quan ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, \u0111\u00e3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m X\u01b0\u01a1ng Linh v\u00e0 Nguy\u00ean Minh, nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f2n thi\u1ebfu hai ng\u01b0\u1eddi. Trung th\u01b0 d\u00e2ng danh s\u00e1ch b\u1ea3y ng\u01b0\u1eddi do V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea ti\u1ebfn c\u1eed tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, g\u1ed3m \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Kh\u1ed5ng T\u00f4ng H\u00e0n v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, trong \u0111\u00f3 Ho\u00e0ng Chi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn.\r\n\r\nVua l\u1ea1i \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ph\u00ea chu\u1ea9n T\u01b0\u1edfng Chi K\u1ef3 v\u00e0o ch\u1ee9c Ng\u1ef1 s\u1eed. \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu v\u1ed1n qu\u00fd m\u1ebfn Chi K\u1ef3, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Chi K\u1ef3 d\u1ef1 thi ch\u1ebf s\u00e1ch kh\u00f4ng \u0111\u1ed7, t\u1eebng \u0111\u1ebfn g\u1eb7p Tu khen ng\u1ee3i vi\u1ec7c truy t\u00f4n B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u0111\u00fang, v\u00e0 ph\u00ea ph\u00e1n k\u1ecbch li\u1ec7t b\u00e0i thi c\u1ee7a Ph\u1ea1m B\u00e1ch L\u1ed9c, v\u00ec th\u1ebf Tu h\u1ebft l\u00f2ng ti\u1ebfn c\u1eed Chi K\u1ef3. Sau khi Chi K\u1ef3 v\u00e0 Chi\u1ebfu c\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, Chi K\u1ef3 v\u00e0o ch\u1ea7u, Vua d\u1eb7n r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u1eabm t\u1eebng xem b\u00e0i thi c\u1ee7a khanh, th\u1ea5y r\u1ea5t hay, nh\u01b0ng quan ch\u1ea5m thi \u0111\u00e3 b\u1ecf s\u00f3t, n\u00ean Tr\u1eabm \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m khanh.\"<\/i>\r\n\r\nX\u01b0\u01a1ng Linh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ea5n L\u0103ng. Chi\u1ebfu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Giang L\u0103ng. Nguy\u00ean Minh l\u00e0 con c\u1ee7a Khuy\u1ebfn. Chi K\u1ef3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Nghi H\u01b0ng, ch\u00e1u c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng. T\u00f4ng H\u00e0n l\u00e0 con c\u1ee7a \u0110\u1ea1o Ph\u1ee5.\r\n\r\n[28] C\u00f9ng ng\u00e0y, Vua n\u1ea1p ch\u00e1u g\u00e1i c\u1ee7a c\u1ed1 t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung l\u00e0m v\u1ee3 cho ho\u00e0ng t\u1eed D\u0129nh v\u01b0\u01a1ng, phong l\u00e0m An Qu\u1ed1c phu nh\u00e2n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, trong cung sai s\u1ee9 \u0111i kh\u1eafp nh\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1ec3 ch\u1ecdn v\u1ee3 cho v\u01b0\u01a1ng. K\u00fd th\u1ea5t H\u00e0n Duy t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"V\u01b0\u01a1ng hi\u1ebfu thu\u1eadn, th\u00f4ng minh, m\u1ecdi h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec1u \u0111\u00fang ph\u00e9p t\u1eafc, \u0111ang chuy\u00ean t\u00e2m h\u1ecdc kinh s\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u00e0nh \u0111\u1ee9c l\u1edbn. Nay ch\u1ecdn v\u1ee3 cho v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 vi\u1ec7c h\u1ec7 tr\u1ecdng, n\u00ean ch\u1ecdn k\u1ef9 t\u1eeb c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh c\u00f3 c\u00f4ng lao, danh v\u1ecdng, t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi con g\u00e1i hi\u1ec1n th\u1ee5c, th\u00f4ng tu\u1ec7, theo \u0111\u00fang l\u1ec5 nghi c\u1ed5 x\u01b0a v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u1ea1p th\u00e1i, v\u1ea5n danh, \u0111\u1ec3 ho\u00e0n th\u00e0nh h\u00f4n l\u1ec5, kh\u00f4ng n\u00ean ch\u1ec9 ch\u1ecdn v\u00ec s\u1eafc \u0111\u1eb9p.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c phong An Qu\u1ed1c phu nh\u00e2n di\u1ec5n ra v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, nay ghi chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i>\r\n\r\n[29] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, v\u00ec sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n, Vua tr\u00e1nh ra kh\u1ecfi ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n, gi\u1ea3m b\u1edbt b\u1eefa \u0103n th\u01b0\u1eddng ng\u00e0y. Vua b\u00e0n v\u1edbi c\u00e1c quan xu m\u1eadt v\u1ec1 vi\u1ec7c lo l\u1eafng v\u00ec sao ch\u1ed5i, H\u1ed3 T\u00fac xin ph\u00f2ng b\u1ecb bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng. L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt n\u00f3i: <i>\"Sao ch\u1ed5i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1m nh\u1ecf, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng lo s\u1ee3. B\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean s\u1eeda m\u00ecnh, tu \u0111\u1ee9c \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi l\u1eddi c\u1ea3nh b\u00e1o c\u1ee7a tr\u1eddi, th\u1ea7n e r\u1eb1ng m\u1ed1i lo kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng.\"<\/i> <i>(Theo truy\u1ec7n c\u1ee7a C\u00f4ng B\u1eadt)<\/i>.\r\n\r\n[30] Qu\u00e1ch Nguy\u00ean Minh, v\u1eeba \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, d\u00e2ng t\u1ea5u xin mi\u1ec5n b\u00e3i m\u1ec7nh l\u1ec7nh, y\u00eau c\u1ea7u truy ho\u00e0n l\u1ea1i ch\u1ee9c v\u1ee5 cho L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Chi\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1ed3ng \u00fd cho Nguy\u00ean Minh \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n, v\u00e0 giao n\u1ed9p v\u0103n th\u01b0 c\u00e1o \u0111i\u1ec7p.\r\n\r\n[31] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u1eabm g\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00e2ng theo \u00fd ch\u1ec9 t\u1eeb \u00e1i c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, cho ph\u00e9p B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 Tr\u1eabm x\u01b0ng l\u00e0 'th\u00e2n', l\u1ea1i c\u00f3 m\u1ec7nh truy t\u00f4n. Tr\u1eabm x\u00e9t s\u1eed H\u00e1n, Tuy\u00ean \u0110\u1ebf g\u1ecdi cha \u0111\u1ebb l\u00e0 'th\u00e2n', l\u1ea1i \u0111\u1eb7t th\u1ee5y l\u00e0 \u0110i\u1ec7u, c\u1eaft \u0111\u1eb7t ph\u1ee5ng \u1ea5p, \u0111\u1ec1u h\u1ee3p v\u1edbi kinh ngh\u0129a, \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec3n c\u1ed1, b\u00e8n tu\u00e2n theo l\u1eddi d\u1ea1y t\u1eeb \u00e1i, m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn l\u1ec5 truy t\u00f4n. <\/i>\r\n\r\n<i>Tr\u1eabm l\u1ea1i v\u00ec tr\u00ean n\u1ed1i tr\u1ecdng tr\u00e1ch mi\u1ebfu x\u00e3 c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u00eam ph\u1ee5ng t\u01b0 th\u00e2n, n\u00ean ch\u1ec9 l\u1eadp mi\u1ebfu t\u1ea1i v\u01b0\u1eddn, \u0111\u1ec3 con ch\u00e1u B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1eddi \u0111\u1eddi n\u1ed1i ng\u00f4i n\u01b0\u1edbc B\u1ed9c, t\u1ef1 ch\u1ee7 vi\u1ec7c t\u1ebf t\u1ef1. Xa l\u00e1nh hi\u1ec1m nghi \u0111\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t, l\u00e0 mu\u1ed1n l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p mu\u00f4n \u0111\u1eddi, h\u00e1 ph\u1ea3i \u0111\u1ec1u l\u00e0 bi\u1ec7n ph\u00e1p t\u1ea1m th\u1eddi sao?<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ebf m\u00e0 c\u00e1c quan ng\u1ef1 s\u1eed nh\u01b0 L\u00e3 H\u1ed1i, ban \u0111\u1ea7u chuy\u00ean ch\u1ea5p ngh\u0129a ph\u1ea3i x\u01b0ng l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1 v\u00e0 truy phong \u0111\u1ea1i qu\u1ed1c, Tr\u1eabm l\u1ea5y cha \u0111\u1ebb m\u00e0 \u0111\u1ed5i x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1, x\u00e9t c\u00e1c \u0111\u1eddi tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec3n c\u1ee9, truy phong \u0111\u1ea1i qu\u1ed1c th\u00ec l\u1ea1i l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u1ec5 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c gia t\u01b0\u1edbc. T\u1eeb khi b\u00e3i b\u1ecf ngh\u1ecb lu\u1eadn, H\u1ed1i v\u1eabn d\u00e2ng s\u1edb th\u00fac gi\u1ee5c kh\u00f4ng th\u00f4i, gi\u1eadn v\u00ec ch\u01b0a thi h\u00e0nh, b\u00e8n d\u1eabn vi\u1ec7c H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf b\u1ecf hi\u1ec7u Cung Ho\u00e0ng \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o, l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, can nhi\u1ec5u ch\u00ednh th\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a t\u1eebng b\u00e0n \u0111\u1ebfn, l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n vu c\u00e1o, t\u1ef1 v\u00ed m\u00ecnh nh\u01b0 S\u01b0 \u0110an, \u00fd mu\u1ed1n lay \u0111\u1ed9ng l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, m\u00ea ho\u1eb7c tai m\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i tr\u1ea3 l\u1ea1i c\u00e1o s\u1eafc, t\u1ef1 ti\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u00e0i, d\u00e2ng s\u1edb l\u01b0u trung l\u00ean Trung th\u01b0, sao ch\u00e9p v\u0103n b\u00f4i nh\u1ecd Vua truy\u1ec1n kh\u1eafp kinh \u0111\u00f4. \u0110\u1ebfn khi chi\u1ebfu ch\u1ec9 ban ra, H\u1ed1i l\u1ea1i cho r\u1eb1ng x\u01b0ng 'th\u00e2n' l\u1eadp mi\u1ebfu \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang.<\/i>\r\n\r\n<i>Tr\u1eabm xem s\u1edb tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a H\u1ed1i, c\u0169ng n\u00f3i \u01a1n sinh d\u01b0\u1ee1ng, l\u1ec5 n\u00ean truy t\u00f4n, \u0111\u1ee3i tang l\u1ec5 xong, s\u1ebd b\u00e0n c\u1ee9u \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, t\u00f4n vinh th\u00e2n ph\u1ee5. Nay l\u1ea1i l\u1ea5y vi\u1ec7c x\u01b0ng 'th\u00e2n' l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc sau t\u1ef1 m\u00e2u thu\u1eabn. <\/i>\r\n\r\n<i>Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u01b0 kh\u00f4ng k\u1ec3 ngh\u0129a l\u00fd, c\u00f9ng nhau x\u01b0\u1edbng h\u1ecda, v\u1eeba l\u00e0m r\u1ed1i quy\u1ec1n \u0111\u1ec3 t\u1ecf v\u1edbi m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i \u0111\u1ed5 l\u1ed7i \u0111\u1ec3 c\u1ea7u danh. Tr\u1eabm t\u1ea1m nh\u1eabn nh\u1ee5c, ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u00e9p n\u01b0\u1edbc, ch\u1ec9 sai m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi l\u1ea5y ch\u1ee9c c\u0169 b\u1ed5 ra ngo\u00e0i.<\/i>\r\n\r\n<i>C\u00f2n lo r\u1eb1ng gi\u1eefa h\u00e0ng quan l\u1ea1i, trong d\u00e2n ch\u00fang, kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i, ch\u1ec9 nghe l\u1eddi \u0111\u1ed3n, mu\u1ed1n gi\u1ea3i nghi ng\u1edd, n\u00ean ra l\u1eddi d\u1ee5. N\u00ean l\u1ec7nh cho Trung th\u01b0 M\u00f4n h\u1ea1 b\u1ea3o Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0o d\u00e1n b\u1ea3ng \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u01b0\u1eddng, v\u00e0 Ti\u1ebfn t\u1ea5u vi\u1ec7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 b\u00e1o kh\u1eafp, \u0111\u1ec3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft \u00fd Tr\u1eabm.\"<\/i>\r\n\r\n[32] H\u1ea1 l\u1ec7nh cho T\u1ea3 gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng L\u00fd Th\u1ee5 \u0111\u1ebfn Vi\u1ec7n Gi\u00e1n nh\u1eadn ch\u1ee9c.\r\n\r\n[33] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eeb m\u00f9a thu n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u1ebfn nay, m\u01b0a l\u1ee5t g\u00e2y tai h\u1ecda, vi\u1ec7c c\u1ee9u t\u1ebf v\u00e0 an \u1ee7i d\u00e2n ch\u00fang v\u1eeba m\u1edbi \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh. Nay c\u00e1c v\u00ec sao bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, \u0111i\u1ec1m x\u1ea5u hi\u1ec7n r\u00f5, Tr\u1eabm t\u1ef1 x\u00e9t m\u00ecnh, lo l\u1eafng nh\u01b0 b\u1ec7nh. Thi\u00ean uy ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, l\u1eddi r\u0103n d\u00e0nh cho k\u1ebb nh\u1ecf b\u00e9 n\u00e0y, Tr\u1eabm ph\u1ea3i t\u1ef1 s\u1eeda m\u00ecnh, b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb ch\u00ednh Tr\u1eabm. V\u00ec v\u1eady, Tr\u1eabm tr\u00e1nh \u0111i\u1ec7n, b\u1ecf b\u1eefa, ng\u00e0y \u0111\u00eam c\u1ea9n tr\u1ecdng. Tr\u1eabm ngh\u0129 \u0111\u1ebfn trong b\u1ed1n bi\u1ec3n, vi\u1ec7c ng\u1ee5c t\u1ee5ng oan khu\u1ea5t, vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng lao d\u1ecbch li\u00ean mi\u00ean, c\u00f9ng v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi g\u00f3a b\u1ee5a, c\u00f4 \u0111\u01a1n, ch\u1ebft \u0111\u00f3i, ngh\u00e8o kh\u1ed5, th\u1eadt \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng. C\u00e1c Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c h\u00e3y \u0111i kh\u1eafp n\u01a1i xem x\u00e9t v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t h\u1ecd, nh\u1eefng vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i l\u1edbn \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i t\u00e2u l\u00ean. Mong r\u1eb1ng l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb s\u1ebd \u0111\u1ebfn kh\u1eafp n\u01a1i, \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng t\u1ea5m l\u00f2ng k\u00ednh s\u1ee3 c\u1ee7a Tr\u1eabm.\"<\/i>\r\n\r\n[34] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf ph\u01b0\u01a1ng M\u00e3o, s\u00e1ng nh\u01b0 sao Th\u00e1i B\u1ea1ch, d\u00e0i m\u1ed9t tr\u01b0\u1ee3ng n\u0103m th\u01b0\u1edbc.\r\n\r\n<i>(Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, ghi l\u00e0 sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng M\u00e3o.)<\/i>\r\n\r\n[35] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u1ea5t, s\u00e1ng nh\u01b0 m\u1eb7t tr\u0103ng. V\u0169 Khang ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Tri T\u01b0\u01a1ng ch\u00e2u L\u00fd \u0110oan Nguy\u1ec7n d\u00e2ng s\u1edb b\u00e0n vi\u1ec7c ch\u00ednh s\u1ef1, \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p. \u0110oan Nguy\u1ec7n n\u00f3i: <i>\"Sao ch\u1ed5i l\u00e0 \u0111i\u1ec1m b\u00e1o tr\u1eeb c\u0169 \u0111\u1ed5i m\u1edbi, nay quan l\u1ea1i nhi\u1ec1u m\u00e0 k\u1ebb s\u0129 gi\u1ea3 d\u1ed1i, chi ph\u00ed l\u1edbn m\u00e0 binh l\u00ednh ki\u00eau ng\u1ea1o, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i l\u1edbn th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1m l\u1ea1. N\u1ebfu kh\u00f4ng l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, l\u00e0m sao bi\u1ebft s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 thanh tr\u1eebng l\u1edbn?\"<\/i>","rendered":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 3 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 3 \u0111\u1eddi Anh T\u00f4ng.<\/b><\/p>\n<p>[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, C\u1ea5p s\u1ef1 trung, Tri ch\u1ebf c\u00e1o Ph\u1ea1m Tr\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, T\u1eadp hi\u1ec1n \u0111i\u1ec7n tu so\u1ea1n, Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n.<\/p>\n<p><i>(X\u00e9t theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, Tr\u1ea5n v\u00ec so\u1ea1n ch\u1ebf sai n\u00ean b\u1ecb \u0111\u1ed5i l\u00e0m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, n\u0103m sau th\u0103ng l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m, ra ngo\u00e0i l\u00e0m Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n. Vi\u1ec7c \u0111\u1ed5i l\u00e0m T\u1eadp hi\u1ec1n \u0111i\u1ec7n tu so\u1ea1n, Tri ch\u1ebf c\u00e1o, th\u00ec \u1edf th\u1eddi Nh\u00e2n T\u00f4ng, l\u00fac n\u00e0y Tr\u1ea5n c\u0169ng kh\u00f4ng ki\u00eam ch\u1ee9c C\u1ea5p s\u1ef1 trung. Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t.)<\/i><\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Tr\u1ea5n so\u1ea1n ch\u1ebf v\u0103n th\u0103ng ch\u1ee9c cho H\u00e0n K\u1ef3, c\u00f3 d\u1eabn chuy\u1ec7n Chu C\u00f4ng, Ho\u1eafc Quang<a class=\"footnote\" title=\"'Ho\u1eafc Quang' hai ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10 b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-1772-1\" href=\"#footnote-1772-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>, Gi\u00e1n quan L\u00e3 H\u1ed1i b\u00e1c b\u1ecf. Do \u0111\u00f3, K\u1ef3 d\u00e2ng bi\u1ec3u xin t\u1eeb ch\u1ee9c, Tr\u1ea5n ph\u00ea \u0111\u00e1p r\u1eb1ng: <i>&#8220;Chu C\u00f4ng kh\u00f4ng v\u1ec1 L\u1ed7, mu\u1ed1n thi\u00ean h\u1ea1 quy v\u1ec1 m\u1ed9t m\u1ed1i v\u1edbi nh\u00e0 Chu.&#8221;<\/i> Vua cho r\u1eb1ng Tr\u1ea5n kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng th\u00e1nh nh\u00e2n \u0111\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1edbi t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, [m\u00e0] \u00fd [Tr\u1ea5n] n\u00f3i r\u1eb1ng n\u1ebfu K\u1ef3 t\u1eeb ch\u1ee9c th\u00ec l\u1eddi ca ng\u1ee3i v\u00e0 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng s\u1ebd kh\u00f4ng quy v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4, [n\u00ean Vua] mu\u1ed1n b\u00e3i ch\u1ee9c n\u1ed9i c\u00e1c c\u1ee7a Tr\u1ea5n. Ch\u1ea5p ch\u00ednh nh\u00e2n \u0111\u00f3 khuy\u00ean Tr\u1ea5n t\u1ef1 xin ra ngo\u00e0i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i Tr\u1ea5n v\u1edbi \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu v\u1ed1n th\u00e2n thi\u1ebft, \u0111\u1ebfn khi b\u00e0n vi\u1ec7c truy t\u00f4n v\u01b0\u01a1ng hi\u1ec7u cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, Tr\u1ea5n tr\u00e1i \u00fd Tu<a class=\"footnote\" title=\"'\u00fd' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c b\u1ecb y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 17 b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-1772-2\" href=\"#footnote-1772-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>, Tu nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Tr\u1ea5n l\u1ea5y Chu C\u00f4ng \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i K\u1ef3, t\u1ee9c l\u00e0 l\u1ea5y \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i> Tr\u1ea5n v\u00ec th\u1ebf b\u1ecb \u0111i\u1ec1u ra ngo\u00e0i.<\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea5n n\u0103m \u0111\u1ea7u th\u00e1ng Nhu\u1eadn th\u00e1ng n\u0103m b\u00e3i ch\u1ee9c H\u1ecdc s\u0129, l\u00e0m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c. N\u0103m th\u1ee9 hai th\u00e1ng ba ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, l\u1ea1i l\u00e0m H\u1ecdc s\u0129. N\u0103m th\u1ee9 ba th\u00e1ng gi\u00eang ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, m\u1edbi ra ngo\u00e0i. Trong T\u00f4n Th\u0103ng h\u1eb7c \u0110\u1eb7ng \u00d4n B\u00e1 ch\u01b0\u01a1ng c\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1ea1m Tr\u1ea5n so\u1ea1n ch\u1ebf v\u0103n cho H\u00e0n K\u1ef3 r\u1eb1ng &#8216;S\u1eed x\u01b0ng Ho\u1eafc Quang, ngh\u0129a h\u00ecnh vu ch\u1ee7&#8217;, \u0111\u00e3 l\u1ea5y H\u00e0n K\u1ef3 so s\u00e1nh v\u1edbi Ho\u1eafc Quang, th\u00ec tr\u00ean ph\u1ea3i l\u00e0 Chi\u00eau \u0110\u1ebf r\u1ed3i. Anh T\u00f4ng r\u1ea5t kh\u00f4ng h\u00e0i l\u00f2ng. Tr\u1ea5n v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 \u00e1c \u00fd, ch\u1ec9 v\u00ec so s\u00e1nh K\u1ef3 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, n\u00ean b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c H\u1ecdc s\u0129, ra ngo\u00e0i l\u00e0m Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n.&#8221;<\/i> Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00e1c v\u1edbi tr\u00ean. N\u00ean xem x\u00e9t.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aTr\u1ea5n t\u1eadp\u300b 95 quy\u1ec3n c\u00f3 ph\u00ea \u0111\u00e1p bi\u1ec3u xin t\u1eeb ch\u1ee9c l\u1ea7n th\u1ee9 ba c\u1ee7a H\u00e0n K\u1ef3, th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 d\u1eabn Chu C\u00f4ng, e r\u1eb1ng Th\u0103ng nh\u1ea7m. D\u1eabn Ho\u1eafc Quang l\u00e0 ch\u1ebf v\u0103n th\u0103ng ch\u1ee9c H\u1eefu qu\u1ef9 th\u00e1ng Nhu\u1eadn th\u00e1ng n\u0103m n\u0103m \u0111\u1ea7u. X\u00e9t vi\u1ec7c h\u1eb7c \u0110\u1eb7ng \u00d4n B\u00e1 c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 T\u00f4n Th\u0103ng.)<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 xem x\u00e9t c\u00e1c chi\u1ebfu ch\u1ec9, n\u1ebfu c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh b\u1eaft s\u1eeda l\u1ea1i. T\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 l\u1eddi hu\u1ea5n d\u1ee5 c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 khen ch\u00ea sai s\u1ef1 th\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n Duy t\u00e2u vi\u1ec7c \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, t\u1eebng n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c y\u00eau gh\u00e9t c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, n\u00ean r\u00f5 r\u00e0ng trong th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng cho thi\u00ean h\u1ea1, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u n\u00ean tr\u00e1nh v\u00e0 n\u00ean theo, th\u00ec phong t\u1ee5c c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Suy ngh\u0129 c\u1ee7a b\u1eadc th\u00e1nh hi\u1ec1n c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 sai l\u1ea7m, gi\u1ea3 nh\u01b0 b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ee1 c\u00f3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh sai, s\u1eeda l\u1ea1i th\u00ec \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u00e0m r\u00f5 c\u00e1i \u0111\u1eb9p c\u1ee7a vi\u1ec7c ti\u1ebfp thu l\u1eddi can gi\u00e1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn khi Tr\u1ea5n b\u1ecb \u0111i\u1ec1u ra ngo\u00e0i, Duy n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu Tr\u1ea5n th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 t\u1ed9i, t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 x\u1eed ph\u1ea1t theo ph\u00e1p lu\u1eadt, nh\u01b0ng n\u1ebfu l\u1ed7i c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y ch\u1ec9 \u1edf v\u0103n t\u1eeb, n\u00ean khoan dung \u0111\u1ec3 gi\u1eef th\u1ec3 di\u1ec7n cho b\u1ec1 t\u00f4i g\u1ea7n g\u0169i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00e1ch ch\u1ee9c Ti\u1ec1n C\u00f4ng Ph\u1ee5, trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u cho l\u00e0 qu\u00e1 n\u1eb7ng, nay l\u1ea1i \u0111u\u1ed5i Tr\u1ea5n, m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00ec sao. Th\u1ea7n e r\u1eb1ng t\u1eeb \u0111\u00e2y m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd nghi ng\u1edd s\u1ee3 h\u00e3i, kh\u00f4ng d\u00e1m h\u1ebft l\u00f2ng trung v\u1edbi b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1eefa!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[2] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, Khi\u1ebft \u0110an \u0111\u1ed5i qu\u1ed1c hi\u1ec7u l\u00e0 \u0110\u1ea1i Li\u00eau. <i>(Theo \u300aT\u1ee5c t\u01b0 tr\u1ecb th\u00f4ng gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef <i>&#8220;\u0110\u1ea1i&#8221;<\/i>)<\/i>.<\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Tuy\u00ean huy Nam vi\u1ec7n s\u1ee9, V\u0169 An ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Tr\u00ecnh Kham qua \u0111\u1eddi<a class=\"footnote\" title=\"Theo \u300aL\u1ea1c To\u00e0n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 36, 'Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi minh c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham' v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 292, 'Truy\u1ec7n Tr\u00ecnh Kham', ch\u1ee9c 'V\u0169 An ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9' \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'An V\u0169'. Tuy nhi\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 88, '\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed' v\u00e0 quy\u1ec3n 168, 'Ch\u1ee9c quan ch\u00ed' \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'V\u0169 An', n\u00ean c\u00f3 l\u1ebd b\u1ea3n g\u1ed1c l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c.\" id=\"return-footnote-1772-3\" href=\"#footnote-1772-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>Tr\u00ecnh Kham gi\u1eef ch\u1ee9c \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u t\u1ed5ng c\u1ed9ng s\u00e1u n\u0103m, so v\u1edbi \u0111\u1ed3ng li\u00eau th\u00ec n\u1ed5i ti\u1ebfng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi am hi\u1ec3u c\u00f4ng vi\u1ec7c, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng hay m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c g\u00ec \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, n\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1 \u1ee7ng h\u1ed9. Ban \u0111\u1ea7u, c\u00e1c quan ch\u1ee9c ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean theo l\u1ec7 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, nh\u01b0ng nh\u1edd t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham, h\u1ecd m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ti\u1ebfn. \u00d4ng c\u0169ng t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh b\u1ed9 t\u1ed9c, qu\u00e2n s\u0129 ph\u00f2ng th\u1ee7, v\u00e0 c\u00e1c nh\u00e2n vi\u00ean cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng. X\u01b0a kia, lo\u1ea1n l\u1ea1c c\u00f3 khi b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb m\u1ed9t b\u00e1t canh d\u00ea, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng c\u1ea3nh gi\u00e1c! Nh\u1eefng th\u1ee7 l\u0129nh c\u00f3 t\u00e0i v\u00f5 ngh\u1ec7 v\u00e0 l\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfn c\u00f4ng, xin \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u ki\u1ebfn v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan ch\u1ee9c phi\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Di\u00ean Ch\u00e2u c\u00f3 hai th\u00e0nh n\u1eb1m hai b\u00ean s\u00f4ng, t\u01b0\u1eddng th\u00e0nh th\u1ea5p v\u00e0 m\u1ecfng, t\u1eebng b\u1ecb qu\u00e2n H\u1ea1 bao v\u00e2y, ch\u00fang leo l\u00ean \u0111\u00e0i C\u1eedu Ch\u00e2u \u0111\u1ec3 nh\u00ecn xu\u1ed1ng th\u00e0nh. Tr\u00ecnh Kham \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh l\u00ednh v\u00e0 d\u00e2n phu x\u00e2y d\u1ef1ng l\u1ea1i, sau n\u00e0y th\u00e0nh n\u00e0y tr\u1edf n\u00ean ki\u00ean c\u1ed1. C\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh v\u00f9ng Ho\u00e0nh S\u01a1n o\u00e1n h\u1eadn L\u01b0\u1ee3ng T\u1ed9, mu\u1ed1n d\u1eabn theo thu\u1ed9c h\u1ea1 l\u00e0m ph\u1ea3n<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'ph\u1ea3n' d\u01b0\u1edbi nguy\u00ean b\u1ea3n c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 'gi\u1ea3', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, \u300aT\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 292, 'Truy\u1ec7n Tr\u00ecnh Kham' \u0111\u00e3 b\u1ecf ch\u1eef n\u00e0y.\" id=\"return-footnote-1772-4\" href=\"#footnote-1772-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, chi\u1ebfm l\u1ea5y Linh Ch\u00e2u v\u00e0 H\u1ea1 Ch\u00e2u, \u0111\u1ebfn xin qu\u00e2n ti\u1ebfp vi\u1ec7n. Tr\u00ecnh Kham t\u00e2u: <i>&#8220;Ch\u00f3 s\u00f3i v\u00e0 h\u1ed5 kh\u00f4ng t\u1ef1 \u0111\u00e1nh nhau th\u00ec kh\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c, ung nh\u1ecdt kh\u00f4ng t\u1ef1 v\u1ee1 th\u00ec kh\u00f3 m\u00e0 ch\u1eefa \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u01b0\u1ee3ng T\u1ed9 \u0111\u00e3 l\u00e2u ng\u1ea1o m\u1ea1n, \u0111\u00e1ng b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t, n\u00ean nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i n\u00e0y m\u00e0 ch\u1ea5p thu\u1eadn, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 d\u00f9ng man di \u0111\u00e1nh man di, c\u00f3 l\u1ee3i cho Trung Qu\u1ed1c.&#8221;<\/i> Nh\u01b0ng l\u00fac \u0111\u00f3 ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7nh n\u1eb7ng, c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n s\u1ee3 sinh s\u1ef1 n\u00ean vi\u1ec7c n\u00e0y b\u1ecb b\u1ecf qua, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/p>\n<p>Tr\u00ecnh Kham t\u1ef1 bi\u1ebft m\u00ecnh \u0111\u00e3 qu\u00e1 70 tu\u1ed5i, d\u00e2ng l\u00ean h\u01a1n m\u01b0\u1eddi t\u1edd bi\u1ec3u xin v\u1ec1 h\u01b0u, nh\u01b0ng ho\u00e0ng \u0111\u1ebf kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd, sai trung s\u1ee9 mang chi\u1ebfu th\u01b0 \u0111\u1ebfn h\u1ecfi th\u0103m v\u00e0 ban t\u1eb7ng tr\u00e0, thu\u1ed1c c\u00f9ng v\u00e0ng. \u00d4ng l\u1ea1i d\u00e2ng bi\u1ec3u n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n \u0111\u00e3 gi\u00e0, b\u1ec7nh t\u00ecnh ng\u00e0y c\u00e0ng n\u1eb7ng! Cao N\u00f4 l\u00e0 n\u01a1i \u0111\u00f3ng qu\u00e2n h\u00f9ng m\u1ea1nh, l\u00e0 v\u1ecb tr\u00ed tr\u1ecdng y\u1ebfu, \u0111\u00e2u ph\u1ea3i n\u01a1i d\u01b0\u1ee1ng b\u1ec7nh?&#8221;<\/i> \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh, \u0111\u1ebfn Tr\u1eebng Th\u00e0nh<a class=\"footnote\" title=\"Nguy\u00ean b\u1ea3n ghi l\u00e0 '\u0110\u1eb7ng Th\u00e0nh', theo \u300aL\u1ea1c To\u00e0n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 36, 'Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi minh c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham' \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1772-5\" href=\"#footnote-1772-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a> th\u00ec qua \u0111\u1eddi, \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng ch\u1ee9c Th\u00e1i \u00fay, th\u1ee5y hi\u1ec7u Khang M\u1ee5c.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng Tr\u00ecnh Kham \u0111\u00e3 h\u1ea1 m\u00ecnh k\u1ebft giao v\u1edbi ho\u1ea1n quan Di\u00eam S\u0129 L\u01b0\u01a1ng, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n \u0111\u1ec3 v\u1ee3 m\u00ecnh ra ti\u1ebfp ki\u1ebfn.<\/p>\n<p>[4] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt t\u00e2u xin d\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n phong t\u1eb7ng ba \u0111\u1eddi trong l\u1ec5 Nam Giao \u0111\u1ec3 truy t\u1eb7ng m\u1ed9t ch\u1ee9c quan cho con trai \u0111\u00e3 m\u1ea5t l\u00e0 Hi Nh\u00e2n. Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. <em>(\u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p l\u00e0 hai trai m\u1ed9t g\u00e1i, nay theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b. D\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n ba \u0111\u1eddi \u0111\u1ec3 ban cho con trai con g\u00e1i<a class=\"footnote\" title=\"D\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n ba \u0111\u1eddi \u0111\u1ec3 ban cho con trai con g\u00e1i, nghi ng\u1edd ch\u1eef 'h\u1ed3i' l\u00e0 ch\u1eef 'nh\u00e2n' vi\u1ebft nh\u1ea7m.\" id=\"return-footnote-1772-6\" href=\"#footnote-1772-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3. (C\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.))<\/em><\/p>\n<p>[5] Th\u00ed T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1 K\u1ef3 Nguy\u00ean Ch\u1ea5n m\u1ea5t.<\/p>\n<p>Nguy\u00ean Ch\u1ea5n ng\u01b0\u1eddi Ti\u00eau, con c\u1ee7a Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng thi\u1ebfu khanh K\u1ef3 C\u00e1ch, nh\u1edd \u01a1n cha \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m th\u00ed h\u00e0m, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra l\u00e0m quan<a class=\"footnote\" title=\"Kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra l\u00e0m quan, ch\u1eef 's\u0129' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nhi\u1ec7m', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n v\u00e0 T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1772-7\" href=\"#footnote-1772-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>. \u00d4ng t\u00edch tr\u1eef s\u00e1ch \u0111\u1ebfn h\u01a1n v\u1ea1n quy\u1ec3n, \u0111\u1ecdc r\u1ed9ng nh\u1edb nhi\u1ec1u, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 s\u00e1ch thu\u1ed1c v\u00e0 s\u00e1ch \u00e2m d\u01b0\u01a1ng c\u0169ng th\u01b0\u1eddng hi\u1ec3u bi\u1ebft. T\u00ednh li\u00eam khi\u1ebft, \u00edt ham mu\u1ed1n, \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi trong l\u00e0ng y\u00eau m\u1ebfn v\u00e0 tin c\u1eady. C\u00e1c ch\u00e2u t\u01b0\u1edbng tr\u01b0\u1edbc sau nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn c\u1eed, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 l\u00e0m Th\u1ee7 hi\u1ec7u th\u01b0 lang r\u1ed3i cho v\u1ec1 h\u01b0u. Nguy\u00ean Ch\u1ea5n t\u1eeb ch\u1ed1i v\u00e0 xin truy phong cho m\u1eb9, chi\u1ebfu phong m\u1eb9 l\u00e0 \u0110inh th\u1ecb l\u00e0m Chi\u00eau \u0110\u1ee9c huy\u1ec7n Th\u00e1i qu\u00e2n.<\/p>\n<p>Khi m\u1ea5t, Ch\u1ea5n 74 tu\u1ed5i, ng\u01b0\u1eddi trong l\u00e0ng xin ban th\u1ee5y hi\u1ec7u, ch\u00e2u B\u1ea1c l\u1ea1i t\u00e2u l\u00ean ti\u1ebft h\u1ea1nh c\u1ee7a \u00f4ng, xin ban t\u1eb7ng hi\u1ec7u Ti\u00ean sinh. Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/p>\n<p>[6] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, \u0110oan minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, Tri T\u1eeb ch\u00e2u Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 th\u1eeba ch\u1ec9.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng trong s\u1ed1 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, ch\u1ec9 c\u00f3 V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 so\u1ea1n chi\u1ebfu ch\u1ec9, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111a ph\u1ea7n kh\u00f4ng x\u1ee9ng ch\u1ee9c. Nh\u00e2n \u0111\u00f3, Vua h\u1ecfi v\u1ec1 v\u0103n h\u1ecdc c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o. \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu tr\u1ea3 l\u1eddi: <i>&#8220;Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh c\u0169ng c\u00f3 v\u0103n h\u1ecdc, nh\u01b0ng t\u00ednh t\u00e0 v\u1ea1y, kh\u00f4ng ngay th\u1eb3ng.&#8221;<\/i> T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng nghe n\u00f3i \u00f4ng ta t\u00e0 v\u1ea1y, Tri\u1ec7u Kh\u00e1i l\u1ea1i cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng. V\u00ec v\u1eady, cu\u1ed1i c\u00f9ng Vua v\u1eabn b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u00f4ng ta.<\/p>\n<p>Vua t\u1eebng h\u1ecfi v\u1ec1 c\u1ed1t l\u00f5i c\u1ee7a \u0111\u1ea1o tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u00e1p r\u1eb1ng c\u1ea7n gi\u1ea3n d\u1ecb, th\u00e0nh th\u1eadt v\u00e0 s\u00e1ng su\u1ed1t. Vua kh\u00f4ng kh\u1ecfi ti\u1ebfn g\u1ea7n h\u01a1n v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eabm tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi tham d\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u00ecn c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n th\u1ecb t\u00f2ng, t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng h\u1ecd \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i trong thi\u00ean h\u1ea1, nh\u01b0ng nay th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady. Nghe l\u1eddi c\u1ee7a h\u1ecdc s\u0129, Tr\u1eabm m\u1edbi bi\u1ebft r\u1eb1ng v\u1eabn c\u00f2n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ef1 s\u1eed L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n nghe n\u00f3i r\u1eb1ng Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 Tri\u1ec7u Kh\u00e1i ti\u1ebfn c\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh v\u00e0 Ti\u1ec1n Minh D\u1eadt, xin \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p<a class=\"footnote\" title=\"'Si\u00eau' trong 'kh\u1ea5t gia si\u00eau d\u1ee5ng', b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'Hi\u1ec3n'.\" id=\"return-footnote-1772-8\" href=\"#footnote-1772-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>. Khi tin n\u00e0y lan truy\u1ec1n, th\u1ef1c s\u1ef1 khi\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kinh ng\u1ea1c. Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh v\u00e0 Minh D\u1eadt \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed7 khoa ch\u1ebf s\u00e1ch, s\u1edbm gi\u1eef ch\u1ee9c th\u1ecb t\u00f2ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng nghe n\u00f3i c\u00f3 c\u00f4ng tr\u1ea1ng hay k\u1ebf s\u00e1ch g\u00ec n\u1ed5i b\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eddi lu\u1eadn ca ng\u1ee3i, m\u00e0 khi ra ngo\u00e0i nh\u1eadn ch\u1ee9c, n\u01a1i n\u00e0o \u0111\u1ebfn c\u0169ng kh\u00f4ng tr\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u00e0m sao \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 b\u00e0n m\u01b0u k\u1ebf trong mi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1eddng, kinh lu\u00e2n vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1? Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng Kh\u00e1i gi\u1eef ch\u1ee9c ph\u1ee5 th\u1ea7n, c\u00f9ng v\u1edbi qu\u1ed1c gia l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ec3, kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f4ng khai b\u00e0n lu\u1eadn, ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, lo\u1ea1i b\u1ecf k\u1ebb b\u1ea5t t\u00e0i, l\u1ea1i v\u00ec t\u00ecnh ri\u00eang m\u00e0 ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, l\u00e0m m\u1ea5t \u0111\u1ea1o lo n\u01b0\u1edbc gi\u00fap Vua c\u1ee7a b\u1eadc \u0111\u1ea1i th\u1ea7n. K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u01b0a t\u1edd t\u00e2u n\u00e0y c\u1ee7a th\u1ea7n cho Kh\u00e1i, h\u1ecfi r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh, \u0111\u1ec3 tr\u1eebng ph\u1ea1t s\u1ef1 b\u1ea5t k\u00ednh.&#8221;<\/i> <i>(L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng h\u1eb7c t\u1ed9i Tri\u1ec7u Kh\u00e1i, kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m, nh\u00e2n vi\u1ec7c Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u l\u00e0m H\u00e0n l\u00e2m, n\u00ean ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[7] H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Ph\u00f9ng Kinh tu so\u1ea1n \u300aNh\u00e2n T\u00f4ng th\u1ef1c l\u1ee5c\u300b.<\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ee9c quan Suy kh\u00e1m c\u1ee7a Tam ty. Ban \u0111\u1ea7u, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty ti\u1ebfn c\u1eed m\u1ed9t vi\u00ean quan kinh tri\u1ec1u \u0111\u1ec3 chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c suy kh\u00e1m, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y Tam ty t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y b\u1ea5t ti\u1ec7n, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf. Tuy nhi\u00ean, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c b\u00e3i b\u1ecf l\u00e0 thu\u1eadn ti\u1ec7n. <i>(Ch\u1ee9c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t ra v\u00e0o n\u0103m Gia H\u1ef1u th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n<p>[9] C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 L\u00e3 H\u1ed1i tr\u01b0\u1edbc sau d\u00e2ng m\u01b0\u1eddi m\u1ed9t b\u1ea3n t\u1ea5u, xin theo ngh\u1ecb c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea v\u00e0 c\u00e1c quan, s\u1edbm \u0111\u1ecbnh l\u1ec5 truy t\u00f4n cho B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. \u00d4ng xin mi\u1ec5n ch\u1ee9c \u1edf \u0111\u00e0i, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/p>\n<p>Th\u00e1ng n\u00e0y, ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t <i>(X\u00e9t th\u00e1ng n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c ghi ch\u00e9p l\u1ea1i s\u1ef1 vi\u1ec7c c\u1ee7a th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, c\u00e1c ng\u00e0y Can Chi sau \u0111\u1ec1u li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u00e0y, v\u00ec vi\u1ec7c c\u00e1ch ch\u1ee9c L\u00e3 H\u1ed1i l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, n\u00ean ghi ch\u00e9p v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng n\u00e0y)<\/i>. L\u00e3 H\u1ed1i c\u00f9ng Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng h\u1ee3p t\u1ea5u r\u1eb1ng:<\/p>\n<p><i>&#8220;S\u00e0i lang \u0111ang ch\u1eafn \u0111\u01b0\u1eddng, n\u00ean \u0111\u00e1nh \u0111u\u1ed5i tr\u01b0\u1edbc; gian t\u00e0 \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, d\u00e1m kh\u00f4ng t\u1ed1 c\u00e1o? Th\u1ea7n th\u1ea5y Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu m\u1edf \u0111\u1ea7u t\u00e0 thuy\u1ebft, d\u1eabn kinh \u0111i\u1ec3n sai l\u1ec7ch, d\u00f9ng \u0111\u1ea1o l\u00fd sai tr\u00e1i \u0111\u1ec3 l\u00e0m vui l\u00f2ng Vua, d\u00f9ng l\u1ee3i \u00edch g\u1ea7n \u0111\u1ec3 ph\u1ee5 l\u00f2ng ti\u00ean \u0111\u1ebf, mu\u1ed1n g\u00e1n cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng danh hi\u1ec7u kh\u00f4ng ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, khi\u1ebfn b\u1ec7 h\u1ea1 b\u1ecb ch\u00ea tr\u00e1ch. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kinh ng\u1ea1c, thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5t v\u1ecdng. \u0110i\u1ec3n ch\u00ednh kh\u00f4ng tha, ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7n c\u00f9ng b\u1ecf. L\u1ed7i c\u1ee7a Ai \u0110\u1ebf, Ho\u00e0n \u0110\u1ebf kh\u00f3 \u00e1p d\u1ee5ng v\u00e0o th\u00e1nh tri\u1ec1u, gian t\u00e0 c\u1ee7a Bao T\u1ef1, Do T\u1ef1 kh\u00f3 tr\u00e1nh kh\u1ecfi c\u00f4ng lu\u1eadn, n\u00ean giao cho quan l\u1ea1i b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng d\u00e2n.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f2n nh\u01b0 t\u1ec3 th\u1ea7n H\u00e0n K\u1ef3, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng suy ngh\u0129 k\u1ef9, c\u1ed1 che \u0111\u1eady l\u1ed7i l\u1ea7m, ph\u1ee5 h\u1ecda l\u1eddi n\u00f3i, l\u00e0m Vua nghe l\u1ea7m. \u0110\u1ebfn khi c\u00e1c nho th\u1ea7n h\u1ecdp b\u00e0n, l\u1ec5 vi\u1ec7n th\u1ea3o lu\u1eadn, ngh\u0129a kinh r\u1ea5t r\u00f5, l\u1eddi n\u00f3i kh\u00f4ng khu\u1ea5t. T\u1ef1 bi\u1ebft m\u00ecnh sai, kh\u00f4ng ch\u1ecbu tr\u00ecnh b\u00e0y, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ph\u1ee5ng s\u1ef1 Vua, h\u00e1 n\u00ean nh\u01b0 v\u1eady? C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 Kh\u00e1i, gi\u1eef ch\u1ee9c trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, h\u01b0\u1edfng \u01a1n n\u01b0\u1edbc s\u00e2u, c\u1ea9u th\u1ea3 do d\u1ef1, ch\u01b0a t\u1eebng bi\u1ec7n ch\u00ednh, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng tr\u00e1ch, ai s\u1ebd ch\u1ecbu t\u1ed9i? Ch\u00fang th\u1ea7n \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c ng\u00f4n quan, t\u00ecnh th\u1ebf kh\u00f4ng th\u1ec3 im l\u1eb7ng. Xin g\u01b0\u01a1m th\u01b0\u1ee3ng ph\u01b0\u01a1ng, tuy vi\u1ec7c kh\u00f3 v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a; d\u00f9ng h\u00ecnh ph\u1ea1t c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc, hu\u1ed1ng chi \u0111i\u1ec3n ch\u01b0\u01a1ng c\u00f2n \u0111\u00f3. Xin giao Tu cho ph\u00e1p lu\u1eadt x\u00e9t x\u1eed, v\u00e0 tr\u1ecb t\u1ed9i K\u1ef3, \u0111\u1ec3 t\u1ea1 l\u1ed7i v\u1edbi trong ngo\u00e0i.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ea3 l\u1ea1i, ngh\u1ecb lu\u1eadn \u0111\u00e3 kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, l\u00fd l\u1ebd kh\u00f3 c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i. X\u01b0a thuy\u1ebft c\u1ee7a S\u01b0 \u0110an \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh, th\u00ec \u0110\u1ed5ng Ho\u00e0nh b\u1ecb t\u1ed9i; lu\u1eadn c\u1ee7a \u0110\u1ed5ng Ho\u00e0nh th\u1eafng th\u1ebf, th\u00ec S\u01b0 \u0110an b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c \u1edf nh\u00e0. Ch\u00fang th\u1ea7n v\u00e0 Tu, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng ti\u1ebfn? L\u1eddi n\u00f3i kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 d\u00f9ng, xin ch\u1ecbu t\u1ed9i l\u01b0u \u0111\u00e0y, tr\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ee5 s\u1ef1 sai khi\u1ebfn c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, d\u01b0\u1edbi kh\u00f4ng b\u1ecf b\u00ea ch\u1ee9c nghi\u1ec7p tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ch\u00ed nguy\u1ec7n c\u1ee7a ch\u00fang th\u1ea7n th\u1ebf l\u00e0 \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, b\u1eadc nh\u00e2n qu\u00e2n tr\u1ecb v\u00ec thi\u00ean h\u1ea1, ch\u01b0a t\u1eebng kh\u00f4ng l\u1ea5y l\u00f2ng d\u00e2n l\u00e0m g\u1ed1c. \u0110\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n th\u00ec ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i trung b\u00ecnh c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c nguy lo\u1ea1n, m\u1ea5t l\u00f2ng d\u00e2n th\u00ec d\u00f9 hi\u1ec1n t\u00e0i tr\u00ed tu\u1ec7 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n. Cho n\u00ean n\u00f3i r\u1eb1ng d\u00e2n nh\u01b0 n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1edf thuy\u1ec1n, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadt thuy\u1ec1n. Vi\u1ec7c \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t l\u00f2ng d\u00e2n, h\u00e1 ch\u1eb3ng n\u00ean th\u1eadn tr\u1ecdng sao? H\u00e1 l\u1ea1i c\u00f3 k\u1ebb \u0111\u1ea1i th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ecb, c\u00f9ng n\u01b0\u1edbc chung m\u1ed9t th\u1ec3, l\u1ea1i xu n\u1ecbnh \u00fd Vua, m\u01b0u c\u1ea7u t\u01b0 l\u1ee3i, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho nh\u00e2n qu\u00e2n, l\u00e0m m\u1ea5t l\u00f2ng tin c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1? T\u1ed9i \u00e1c c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i, c\u00f2n g\u00ec n\u1eb7ng h\u01a1n th\u1ebf!<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh ngh\u0129 B\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf th\u1eeba \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, x\u01b0ng t\u00f4n ng\u1ef1 tr\u1ecb, \u01a1n sinh d\u01b0\u1ee1ng, l\u1ebd n\u00ean \u0111\u1ec1n \u0111\u00e1p s\u00e2u n\u1eb7ng. Nh\u01b0ng n\u00ean \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn khi tang l\u1ec5 Ti\u00ean \u0111\u1ebf ho\u00e0n t\u1ea5t, \u0111\u1ee9c tr\u1ea1ch c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 th\u1ea5m nhu\u1ea7n, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi b\u00e0n \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, t\u00f4n vinh th\u00e2n thu\u1ed9c. Hu\u1ed1ng chi Tu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc r\u1ed9ng hi\u1ec3u s\u00e2u c\u1ed5 kim, tinh th\u00f4ng v\u0103n s\u1eed, r\u00f5 bi\u1ebft ngh\u1ecb lu\u1eadn c\u1ee7a S\u01b0 \u0110an l\u00e0 ch\u00ednh \u0111\u1ea1o, thuy\u1ebft c\u1ee7a \u0110\u1ed5ng Ho\u1eb1ng l\u00e0 t\u00e0 thuy\u1ebft, th\u1ebf m\u00e0 l\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u1ee3i d\u1ee5 d\u1ed7 l\u00f2ng m\u00ecnh, th\u1ea7n linh c\u01b0\u1edbp m\u1ea5t s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t, b\u1ecf ngh\u0129a &#8216;ba n\u0103m kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i&#8217;, qu\u00ean ti\u1ebft th\u00e1o &#8216;ch\u1ebft th\u00ec ch\u1ebft, kh\u00f4ng hai l\u00f2ng&#8217;. Linh c\u1eefu c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng v\u1eeba m\u1edbi h\u1ee3p t\u00e1ng, \u0111\u1ea5t l\u0103ng ch\u01b0a kh\u00f4, m\u00e0 \u0111\u00e3 v\u1ed9i m\u1edf l\u1eddi tr\u00e1i l\u1ec5, mu\u1ed1n theo v\u1ebft xe \u0111\u1ed5 c\u1ee7a th\u1eddi suy vi, khi\u1ebfn B\u1ec7 h\u1ea1 ngo\u00e0i th\u00ec m\u1ea5t l\u00f2ng b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ed1n bi\u1ec3n, trong th\u00ec tr\u00e1i v\u1edbi ngh\u1ecb lu\u1eadn c\u1ee7a khanh s\u0129 t\u1ea3 h\u1eefu. T\u1ed9i c\u1ee7a Tu, sao c\u00f3 th\u1ec3 tha th\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 t\u1eeb khi l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u1ebfn nay, ch\u0103m ch\u1ec9 tr\u1ecb v\u00ec, g\u1eb7p tai \u01b0\u01a1ng th\u00ec lo s\u1ee3, c\u00f3 phong th\u00e1i c\u1ee7a Chu Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng, ch\u00ed th\u00e0nh c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng th\u1ea7n linh, noi theo \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh c\u1ee7a Ngu Thu\u1ea5n. \u0110\u1ebfn nh\u01b0 vi\u1ec7c t\u1eeb ch\u1ed1i c\u00e1c t\u00f4n hi\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5n phong, \u0111\u1ec1u l\u00e0 ti\u1ebft th\u00e1o kh\u00f3 l\u00e0m c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1eddi tr\u01b0\u1edbc, ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u00e1ng ghi c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh tr\u1ecb, n\u1ebfu suy r\u1ed9ng ra th\u00ec kh\u00ed h\u00f2a c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c. Th\u1ebf m\u00e0 trong ngo\u00e0i nh\u00e2n t\u00ecnh x\u00f4n xao kh\u00f4ng y\u00ean, th\u1ef1c l\u00e0 do t\u00e0 thuy\u1ebft g\u00e2y ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, \u0111\u1ea1i ngh\u1ecb ch\u01b0a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Nay n\u1ebfu kh\u00f4ng s\u1eeda \u0111\u00fang l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng d\u00e2n ch\u00fang, kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i k\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u1ea7u s\u1ecf th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m trong s\u1ea1ch tri\u1ec1u ch\u00ednh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n tu\u00e2n th\u1ee7 ch\u1ee9c v\u1ee5 trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng thu\u1eadt tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a c\u00e1c b\u1eadc ti\u00ean tri\u1ebft th\u1eddi x\u01b0a \u0111\u1ec3 m\u1edf r\u1ed9ng \u00fd ch\u00ed c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, ban h\u00e0nh m\u1ec7nh l\u1ec7nh h\u1ee3p l\u00f2ng d\u00e2n, khi\u1ebfn mu\u00f4n d\u00e2n vui m\u1eebng, c\u1ea3m h\u00f3a th\u1ea7n k\u1ef3. L\u1ea1i v\u00ec mu\u1ed1n l\u1ea5y l\u00f2ng b\u1ec7 h\u1ea1, \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng l\u1eddi t\u00e0 thuy\u1ebft, vi ph\u1ea1m l\u1ec5 nghi, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n ph\u00e1p lu\u1eadt, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1i ngh\u0129a, khi\u1ebfn b\u1ec7 h\u1ea1 r\u01a1i v\u00e0o ch\u1ed7 sai l\u1ea7m, m\u00e0 b\u1ea3n th\u00e2n l\u1ea1i t\u1ef1 \u0111\u1eafc, cho m\u00ecnh l\u00e0 trung th\u1ea7n.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110\u1ebfn khi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n h\u1ecdp b\u00e0n, quan L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ea3o lu\u1eadn, k\u00e9o d\u00e0i th\u1eddi gian m\u00e0 kh\u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u1ea1i c\u00f2n d\u1eabn ch\u1ee9ng nh\u1eefng vi\u1ec7c sai tr\u00e1i th\u1eddi suy vi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 bi\u1ec7n minh cho l\u1eddi l\u1ebd gian tr\u00e1, ng\u0103n c\u1ea3n l\u1eddi b\u00e0n ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, l\u1eeba d\u1ed1i b\u1ec7 h\u1ea1, t\u00e2m \u0111\u1ecba th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng trung th\u00e0nh. L\u00e0m b\u1ec1 t\u00f4i nh\u01b0 v\u1eady, sao c\u00f3 th\u1ec3 tham gia b\u00e0n vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c? K\u1ef3 bao che c\u00e1i \u00e1c, dung t\u00fang sai l\u1ea7m, ng\u0103n c\u1ea3n \u00fd ki\u1ebfn c\u00f4ng ch\u00fang. C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 Kh\u00e1i th\u00ec l\u1ea5p l\u1eedng gi\u1eefa hai b\u00ean, kh\u00f4ng h\u1ec1 bi\u1ec7n minh ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 phong c\u00e1ch c\u1ee7a b\u1eadc \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ph\u00f2 t\u00e1.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, \u0111em c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb c\u1ee7a th\u1ea7n tr\u00ecnh l\u00ean tr\u01b0\u1edbc sau, giao cho b\u00ean ngo\u00e0i thi h\u00e0nh, \u0111\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t ch\u00ednh t\u00e0, khi\u1ebfn thi\u00ean h\u1ea1 t\u00e2m ph\u1ee5c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[L\u00e3] H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u1eabn kh\u00f4ng ng\u1eebng b\u00e0n lu\u1eadn, c\u00f2n Trung th\u01b0 c\u0169ng d\u00f9ng tr\u00e1p t\u00e2u, t\u1ef1 bi\u1ec7n v\u1edbi Vua r\u1eb1ng:<\/p>\n<p><em>&#8220;Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, hai ch\u1ebf v\u00e0 quan L\u1ec5 b\u1ed9 xin g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1. Trung th\u01b0 b\u00e0n r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y r\u1ea5t quan tr\u1ecdng, c\u1ea7n ph\u1ea3i th\u1eadn tr\u1ecdng, ph\u1ea3i h\u1ee3p v\u1edbi \u0111i\u1ec3n c\u1ed1 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh. C\u00f2n danh x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1, tra c\u1ee9u trong kinh s\u1eed \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9. V\u1eeba \u0111\u1ecbnh giao cho Tam t\u1ec9nh v\u00e0 b\u00e1 quan tham kh\u1ea3o \u00fd ki\u1ebfn r\u1ed9ng r\u00e3i \u0111\u1ec3 t\u00ecm ra c\u00e1ch th\u00edch h\u1ee3p. B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 h\u1ea1 chi\u1ebfu t\u1ea1m d\u1eebng. Nh\u01b0ng c\u00e1c \u00fd ki\u1ebfn v\u1eabn tranh c\u00e3i kh\u00f4ng ng\u1eebng. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng d\u00f9 \u00fd ki\u1ebfn nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ngo\u00e0i ba \u0111i\u1ec3m: M\u1ed9t l\u00e0 n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9; Hai l\u00e0 gi\u1ea3n l\u01b0\u1ee3c t\u00f4ng mi\u1ebfu d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u00ean tai, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi vu kh\u1ed1ng tr\u1eddi ng\u01b0\u1eddi; Ba l\u00e0 kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf v\u00e0 H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i. Th\u1ea7n xin tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 t\u1eebng \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ec3 b\u1ec7 h\u1ea1 ph\u00e2n bi\u1ec7t:<\/em><\/p>\n<p><i>&#8211; C\u1ea9n x\u00e9t s\u00e1ch \u300aNghi l\u1ec5 tang ph\u1ee5c k\u00fd\u300b vi\u1ebft: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1, ph\u1ea3i b\u00e1o \u0111\u00e1p cha m\u1eb9 m\u00ecnh<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'b\u00e1o' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u1ee5c', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u00e1ch \u300aNghi l\u1ec5 tang ph\u1ee5c\u300b v\u00e0 t\u1eadp v\u0103n c\u1ee7a \u00c2u D\u01b0\u01a1ng V\u0103n Trung c\u00f4ng, quy\u1ec3n 123, t\u1edd t\u00e2u th\u1ee9 nh\u1ea5t m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1772-9\" href=\"#footnote-1772-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>.&#8217; B\u00e1o \u0111\u00e1p ngh\u0129a l\u00e0 \u0111\u1ec3 tang cha m\u1eb9 m\u1ed9t n\u0103m, g\u1ecdi l\u00e0 h\u00e0ng ph\u1ee5c. \u0110\u1ec3 t\u1ecf r\u1eb1ng tang ph\u1ee5c c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt, nh\u01b0ng danh hi\u1ec7u cha m\u1eb9 th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i. L\u1ea1i x\u00e9t s\u00e1ch \u300aKhai Nguy\u00ean l\u1ec5\u300b, \u300aKhai B\u1ea3o l\u1ec5\u300b, \u300aNg\u0169 ph\u1ee5c ni\u00ean nguy\u1ec7t\u300b v\u00e0 \u300aTang ph\u1ee5c l\u1ec7nh\u300b c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec1u n\u00f3i: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1<a class=\"footnote\" title=\"B\u1ed1n ch\u1eef n\u00e0y nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1eddi T\u1ed1ng v\u00e0 t\u1edd t\u00e2u n\u00f3i tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-1772-10\" href=\"#footnote-1772-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ec3 tang cha \u0111\u1ebb m\u1ed9t n\u0103m, kh\u00f4ng d\u00f9ng g\u1eady&#8217;, b\u1edfi v\u00ec \u00e2n t\u00ecnh kh\u00f4ng g\u00ec n\u1eb7ng b\u1eb1ng cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb, n\u00ean danh hi\u1ec7u cha m\u1eb9 kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i; ngh\u0129a kh\u00f4ng g\u00ec n\u1eb7ng b\u1eb1ng vi\u1ec7c k\u1ebf th\u1eeba, n\u00ean ph\u1ea3i gi\u1ea3m b\u1edbt tang ph\u1ee5c. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u1ec5 do th\u00e1nh nh\u00e2n ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh, ghi trong s\u00e1u kinh, l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p cho mu\u00f4n \u0111\u1eddi, l\u00e0 c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ec3 Trung th\u01b0 ngh\u1ecb b\u00e0n. C\u00f2n nh\u01b0 vi\u1ec7c g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1, x\u00e9t trong s\u00e1u kinh kh\u00f4ng c\u00f3, trong \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 v\u00e0 lu\u1eadt l\u1ec7nh hi\u1ec7n h\u00e0nh c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3, t\u1eeb sau th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i, T\u1ea7n, H\u00e1n \u0111\u1ebfn nay, c\u00e1c Vua t\u1eeb ph\u1ee7 \u0111\u1ec7 v\u00e0o n\u1ed1i ng\u00f4i c\u0169ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n vu v\u01a1 kh\u00f4ng c\u0103n c\u1ee9.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aNghi l\u1ec5\u300b l\u00e0 v\u0103n trong s\u00e1u kinh c\u1ee7a th\u00e1nh nh\u00e2n, \u300aKhai Nguy\u00ean l\u1ec5\u300b l\u00e0 l\u1ec5 d\u00f9ng trong ba tr\u0103m n\u0103m nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng, \u300aKhai B\u1ea3o th\u00f4ng l\u1ec5\u300b l\u00e0 l\u1ec5 d\u00f9ng trong tr\u0103m n\u0103m nh\u00e0 T\u1ed1ng, \u300aNg\u0169 ph\u1ee5c ni\u00ean nguy\u1ec7t\u300b v\u00e0 \u300aTang ph\u1ee5c l\u1ec7nh\u300b c\u0169ng \u0111\u1ec1u do c\u00e1c tri\u1ec1u Vua tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh ra, l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 hi\u1ec7n h\u00e0nh trong thi\u00ean h\u1ea1. Nay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecf kh\u00f4ng d\u00f9ng, ch\u1ec9 mu\u1ed1n d\u00f9ng l\u1eddi b\u00e0n vu v\u01a1 kh\u00f4ng c\u0103n c\u1ee9 c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>&#8211; \u0110i\u1ec1u th\u1ee9 hai n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c gi\u1ea3n l\u01b0\u1ee3c t\u00f4ng mi\u1ebfu d\u1eabn \u0111\u1ebfn th\u1ee7y tai. Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129 r\u1eb1ng tai h\u1ecda tr\u1eddi gi\u00e1ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 do vi\u1ec7c c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi<a class=\"footnote\" title=\"'Do vi\u1ec7c c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'do vi\u1ec7c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7', c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1772-11\" href=\"#footnote-1772-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>, n\u00ean t\u1eeb x\u01b0a c\u00e1c b\u1eadc th\u00e1nh v\u01b0\u01a1ng<a class=\"footnote\" title=\"'Th\u00e1nh v\u01b0\u01a1ng' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u00e1nh nh\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1772-12\" href=\"#footnote-1772-12\" aria-label=\"Footnote 12\"><sup class=\"footnote\">[12]<\/sup><\/a>, khi g\u1eb7p tai h\u1ecda \u0111\u1ec1u lo s\u1ee3, th\u01b0\u1eddng t\u00ecm ki\u1ebfm nh\u1eefng thi\u1ebfu s\u00f3t trong ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u1ec3 s\u1eeda ch\u1eefa, ho\u1eb7c t\u1ef1 bi\u1ebft l\u1ed7i l\u1ea7m m\u00e0 \u0103n n\u0103n s\u1eeda \u0111\u1ed5i, mong r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n s\u1ef1 tr\u00e1ch ph\u1ea1t c\u1ee7a tr\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i d\u1ef1a v\u00e0o vi\u1ec7c con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 l\u00e0m r\u00f5 \u1edf d\u01b0\u1edbi, th\u00ec s\u1ef1 tr\u00e1ch ph\u1ea1t c\u1ee7a tr\u1eddi m\u1edbi hi\u1ec7n ra \u1edf tr\u00ean. Nay vi\u1ec7c b\u00e0n v\u1ec1 B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, v\u1ed1n l\u00e0 do hai ch\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c quan L\u1ec5 b\u1ed9 vi ph\u1ea1m kinh \u0111i\u1ec3n, b\u1ecf qua l\u1ec5 nghi, d\u00f9ng nh\u1eefng l\u1eddi suy \u0111o\u00e1n kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, mu\u1ed1n \u0111\u1ecbnh danh x\u01b0ng Ho\u00e0ng B\u00e1. Trung th\u01b0 nghi ng\u1edd vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u01b0a th\u1ec3 thi h\u00e0nh, b\u00e8n tra c\u1ee9u \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 x\u01b0a nay, tuy c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng r\u00f5 r\u00e0ng, nh\u01b0ng c\u0169ng ch\u01b0a d\u00e1m t\u1ef1 tin m\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, l\u1ea1i \u0111\u01b0a ra ngo\u00e0i tri\u1ec1u \u0111\u1ec3 b\u00e0n r\u1ed9ng, nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i v\u1ed9i ban chi\u1ebfu d\u1eebng l\u1ea1i, mu\u1ed1n \u0111\u1ec3 c\u00e1c quan c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m t\u1eeb t\u1eeb t\u00ecm hi\u1ec3u \u0111i\u1ec3n l\u1ec5.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0 v\u1eady, b\u1ec1 t\u00f4i th\u1eadn tr\u1ecdng nh\u01b0 th\u1ebf, b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng nh\u01b0 th\u1ebf, qu\u00e2n th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m khinh su\u1ea5t b\u00e0n b\u1ea1c v\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1eeba b\u00e3i, m\u00e0 tr\u1eddi l\u1ea1i v\u1ed9i n\u1ed5i gi\u1eadn gi\u1ebft h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 v\u1eadt, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u00e3 vu kh\u1ed1ng tr\u1eddi m\u1ed9t c\u00e1ch n\u1eb7ng n\u1ec1. Vi\u1ec7c b\u00e0n c\u00e3i ch\u01b0a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, l\u1ea1i d\u1eebng kh\u00f4ng b\u00e0n n\u1eefa, m\u00e0 v\u1ed9i cho r\u1eb1ng hai ng\u00f4i Vua v\u00e0 hai cha d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u00ean tai, \u0111\u00f3 l\u00e0 vu kh\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t c\u00e1ch n\u1eb7ng n\u1ec1.<\/i><\/p>\n<p><i>&#8211; Th\u1ee9 ba, vi\u1ec7c d\u1eabn chuy\u1ec7n H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf v\u00e0 H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf, th\u1ea7n x\u00e9t theo \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b, cha c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf l\u00e0 \u0110i\u1ec7u Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o, ban \u0111\u1ea7u g\u1ecdi l\u00e0 Th\u00e2n, th\u1ee5y l\u00e0 \u0110i\u1ec7u, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ph\u1ee5ng \u1ea5p v\u00e0 l\u0103ng vi\u00ean m\u00e0 th\u00f4i. Sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o<a class=\"footnote\" title=\"Sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o: Theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef '\u0111\u1ed5i' \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai ch\u1eef 'th\u00e2n x\u01b0ng'.\" id=\"return-footnote-1772-13\" href=\"#footnote-1772-13\" aria-label=\"Footnote 13\"><sup class=\"footnote\">[13]<\/sup><\/a>, r\u1ed3i l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0. Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o l\u00e0 t\u00ean g\u1ecdi kh\u00e1c c\u1ee7a Th\u00e2n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u00e1ch con g\u1ecdi cha. C\u00e1c Nho gia th\u1eddi H\u00e1n ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng cho l\u00e0 sai. T\u1eeb th\u1eddi H\u00e1n Nguy\u00ean \u0110\u1ebf v\u1ec1 sau, C\u1ed1ng V\u0169, Vi Huy\u1ec1n Th\u00e0nh m\u1edbi \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn ph\u00e1 b\u1ecf mi\u1ebfu th\u1edd, trong m\u1ea5y ch\u1ee5c n\u0103m, vi\u1ec7c ph\u00e1 b\u1ecf v\u00e0 l\u1eadp l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110\u1ebfn th\u1eddi H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf, \u0110\u1ea1i T\u01b0 \u0111\u1ed3 B\u00ecnh Y\u1ebfn c\u00f9ng 147 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng t\u1ea5u n\u00f3i: &#8216;Th\u00e2n th\u1ee5y l\u00e0 \u0110i\u1ec7u, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ph\u1ee5ng \u1ea5p, \u0111\u1ec1u h\u1ee3p v\u1edbi kinh ngh\u0129a.&#8217; \u0110i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i vi\u1ec7c H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf g\u1ecdi S\u1eed Ho\u00e0ng T\u00f4n l\u00e0 Th\u00e2n. Vi\u1ec7c h\u1ee3p v\u1edbi kinh ngh\u0129a, t\u1ee9c l\u00e0 \u300aNghi l\u1ec5\u300b n\u00f3i: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1 ph\u1ea3i b\u00e1o \u0111\u00e1p cha m\u1eb9.&#8217; Ch\u1ec9 v\u00ec vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0 l\u00e0m lo\u1ea1n chi\u00eau m\u1ee5c t\u1ed5 t\u00f4ng nh\u00e0 H\u00e1n, n\u00ean B\u00ecnh Y\u1ebfn cho r\u1eb1ng hai d\u00f2ng th\u1ed1ng tr\u1ecb v\u00e0 hai cha l\u00e0 tr\u00e1i l\u1ec5, n\u00ean ph\u00e1 b\u1ecf. \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o C\u1ed9ng V\u01b0\u01a1ng ban \u0111\u1ea7u ch\u1ec9 hi\u1ec7u l\u00e0 C\u1ed9ng Ho\u00e0ng, l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf n\u01b0\u1edbc m\u00ecnh, S\u01b0 \u0110an c\u0169ng kh\u00f4ng b\u00e0n g\u00ec, \u0111\u1ebfn sau l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, mu\u1ed1n b\u1ecf ch\u1eef \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o, kh\u00f4ng g\u1eafn v\u1edbi n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 \u00fd ti\u1ebfn d\u1ea7n v\u00e0o d\u00f2ng th\u1ed1ng tr\u1ecb nh\u00e0 H\u00e1n, n\u00ean b\u1ecb ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i m\u1ea1nh m\u1ebd. Do \u0111\u00f3, S\u01b0 \u0110an b\u00e0n r\u1eb1ng: &#8216;Th\u1ee5y hi\u1ec7u \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o C\u1ed9ng Ho\u00e0ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbc, ngh\u1ecb kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i n\u1eefa.&#8217; Ch\u1ec9 b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0 l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u00f4ng x\u00e9t k\u1ef9 ngh\u1ecb lu\u1eadn ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kh\u00f4ng t\u00ecm hi\u1ec3u vi\u1ec7c c\u00e1c quan th\u1eddi H\u00e1n ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i l\u00e0 g\u00ec, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ea7n g\u1ecdi l\u00e0 kh\u00f4ng x\u00e9t \u0111\u1ebfn g\u1ed1c ng\u1ecdn. Ngh\u1ecb lu\u1eadn c\u1ee7a Trung th\u01b0 v\u1ed1n cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c g\u1ecdi Ho\u00e0ng B\u00e1 l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, m\u00e0 kinh l\u1ec5 c\u00f3 ngh\u0129a kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i cha m\u1eb9, danh hi\u1ec7u ch\u01b0a \u0111\u1ecbnh, n\u00ean l\u1ec5 t\u00f4n s\u00f9ng \u0111\u1ec1u ch\u01b0a b\u00e0n \u0111\u1ebfn, m\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c \u0111\u00e3 d\u1eabn chuy\u1ec7n nh\u00e0 H\u00e1n b\u1ecf qu\u1ed1c hi\u1ec7u \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, vu c\u00e1o tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, cho r\u1eb1ng can lo\u1ea1n \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, sao l\u1ea1i qu\u00e1 l\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady. Vi\u1ec7c b\u1ecf qu\u1ed1c hi\u1ec7u m\u00e0 l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, l\u00e0m lo\u1ea1n chi\u00eau m\u1ee5c t\u1ed5 t\u00f4ng, \u0111\u00fang l\u00e0 vi\u1ec7c \u0111\u00e1ng ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i. N\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt c\u00f3 ngh\u1ecb lu\u1eadn n\u00e0y, \u0111\u00e1ng ch\u1ec9 tr\u00edch b\u1ecdn th\u1ea7n l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i gian t\u00e0, m\u00e0 b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 c\u00f3 sai l\u1ea7m trong vi\u1ec7c c\u1eed \u0111\u1ed9ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0ng \u00fd c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, m\u00e0 Trung th\u01b0 c\u0169ng ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 ngh\u1ecb lu\u1eadn n\u00e0y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u00f4ng x\u00e9t g\u1ed1c ng\u1ecdn, d\u1eabn chuy\u1ec7n \u0111\u00e1ng ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i th\u1eddi H\u00e1n \u0111\u1ec3 l\u00e0m l\u00fd l\u1ebd, m\u00e0 c\u00e1c quan b\u00ean ngo\u00e0i c\u0169ng ch\u01b0a bi\u1ebft \u00fd \u0111\u1ecbnh ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh th\u1ebf n\u00e0o, ch\u1ec9 th\u1ea5y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00f3i lung tung<a class=\"footnote\" title=\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00f3i lung tung: Ch\u1eef 'gi\u1ea3' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1772-14\" href=\"#footnote-1772-14\" aria-label=\"Footnote 14\"><sup class=\"footnote\">[14]<\/sup><\/a>, li\u1ec1n cho r\u1eb1ng mu\u1ed1n th\u00eam vi\u1ec7c tr\u00e1i l\u1ec5 can lo\u1ea1n th\u1ed1ng k\u1ef7<a class=\"footnote\" title=\"Li\u1ec1n cho r\u1eb1ng mu\u1ed1n th\u00eam vi\u1ec7c tr\u00e1i l\u1ec5 can lo\u1ea1n th\u1ed1ng k\u1ef7: Hai ch\u1eef 'd\u1ee5c gia' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1772-15\" href=\"#footnote-1772-15\" aria-label=\"Footnote 15\"><sup class=\"footnote\">[15]<\/sup><\/a>, tin l\u00e0 th\u1eadt, n\u00ean m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i m\u1ed9t l\u1eddi, tranh c\u00e3i kh\u00f4ng ng\u1eebng. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c mu\u1ed1n nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh th\u1ef1c hi\u1ec7n thuy\u1ebft Ho\u00e0ng B\u00e1 v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9, d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u00ean tai, h\u00f9 d\u1ecda b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7, m\u00e0 ngh\u1ecb lu\u1eadn gi\u1eef kinh gi\u1eef l\u1ec5 c\u1ee7a Trung th\u01b0 l\u1ea1i b\u1ecb ch\u1ec9 tr\u00edch l\u00e0 l\u1eddi gian t\u00e0.<\/i><\/p>\n<p><i>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c quan b\u00e0n vi\u1ec7c, l\u1ebd n\u00ean khoan dung, kh\u00f4ng mu\u1ed1n tranh bi\u1ec7n v\u1edbi h\u1ecd, m\u00e0 c\u00e1c lu\u1eadn b\u00e0n b\u00ean ngo\u00e0i c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ebfn t\u1eebng nh\u00e0 t\u1eebng h\u1ed9 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch, l\u1ebd ph\u1ea3i tr\u00e1i kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t, t\u00ecnh tr\u00ean d\u01b0\u1edbi kh\u00f4ng th\u00f4ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do tranh c\u00e3i kh\u00f4ng ng\u1eebng.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1, \u0111\u00e3 coi ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh th\u1eeba t\u1ef1 l\u00e0 cha, th\u00e1nh nh\u00e2n l\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a m\u00ecnh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd ngh\u0129a u\u1ed1n cong, m\u00e0 t\u1eeb khi c\u00f3 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t \u0111\u1ebfn nay, ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 \u0111\u1ee9a con n\u00e0o sinh ra m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 cha. \u0110\u00e3 c\u00f3 cha m\u00e0 sinh ra, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea5u \u0111i ngu\u1ed3n g\u1ed1c sinh ra m\u00ecnh. Ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 con c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y con c\u1ee7a t\u00f4ng th\u1ea5t l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u l\u1ec5 cho ph\u00e9p, nh\u01b0ng l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u1ee9a con sinh ra kh\u00f4ng c\u00f3 cha \u0111\u1ec3 l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1? \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do th\u00e1nh nh\u00e2n kh\u00f4ng gi\u1ea5u vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 con l\u1ea5y con ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, c\u0169ng kh\u00f4ng gi\u1ea5u vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1 c\u00f3 cha m\u00e0 sinh ra, v\u00ec kh\u00f4ng l\u1eeba d\u1ed1i tr\u1eddi, kh\u00f4ng l\u1eeba d\u1ed1i ng\u01b0\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u00ec v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, g\u00e1nh v\u00e1c tr\u1ecdng tr\u00e1ch c\u1ee7a t\u00f4ng t\u1ed9c, \u0111\u1ea3m nh\u1eadn vi\u1ec7c c\u1ee7a con c\u00e1i, m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u1edf v\u1ec1 b\u1ea3n t\u00f4ng, cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a h\u1ecd c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tham gia v\u00e0o vi\u1ec7c \u0111\u00f3. \u0110\u1ebfn vi\u1ec7c tang ph\u1ee5c, gi\u1ea3m b\u1edbt v\u00e0 h\u1ea1n ch\u1ebf, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng ngh\u0129a \u0111\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Ch\u1ec9 c\u00f3 danh x\u01b0ng cha m\u1eb9 l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, v\u00ec l\u00fd l\u1ebd kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, thay \u0111\u1ed5i l\u00e0 l\u1eeba d\u1ed1i tr\u1eddi v\u00e0 l\u1eeba d\u1ed1i ng\u01b0\u1eddi. Con c\u00e1i m\u1eb7c tang ph\u1ee5c cho cha m\u1eb9, g\u1ecdi l\u00e0 ch\u00ednh ph\u1ee5c.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u01b0\u1eddi xu\u1ea5t th\u00e2n l\u00e0m th\u1eeba t\u1ef1, m\u1eb7c tang ph\u1ee5c t\u1ec1 suy m\u1ed9t n\u0103m cho cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1eef 'k\u00ec' trong 't\u1ec1 suy k\u00ec' ban \u0111\u1ea7u b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean v\u00e0 v\u0103n d\u01b0\u1edbi b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1772-16\" href=\"#footnote-1772-16\" aria-label=\"Footnote 16\"><sup class=\"footnote\">[16]<\/sup><\/a>, g\u1ecdi l\u00e0 h\u00e0ng ph\u1ee5c. L\u1ea1i m\u1eb7c tang ph\u1ee5c tr\u1ea3m th\u00f4i ba n\u0103m cho cha th\u1eeba t\u1ef1, g\u1ecdi l\u00e0 ngh\u0129a ph\u1ee5c. Nay n\u1ebfu coi cha \u0111\u1ebb l\u00e0 ho\u00e0ng b\u00e1<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1eef 'm\u1eabu' d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 'ph\u1ee5' ban \u0111\u1ea7u b\u1ecb th\u1eeba, c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 'B\u1ed9c ngh\u1ecb' m\u00e0 b\u1ecf.\" id=\"return-footnote-1772-17\" href=\"#footnote-1772-17\" aria-label=\"Footnote 17\"><sup class=\"footnote\">[17]<\/sup><\/a>, th\u00ec B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u00f4ng n\u1ed9i b\u00ean ngo\u1ea1i, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i ch\u1ec9 m\u1eb7c ti\u1ec3u c\u00f4ng, c\u00f2n phu nh\u00e2n c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng, l\u00e0 m\u1eb9 \u0111\u1ebb ch\u00ednh th\u1ee9c, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i m\u1eb7c ngh\u0129a ph\u1ee5c. T\u1eeb T\u00f4ng \u00dd tr\u1edf xu\u1ed1ng, anh em \u0111\u1ebb, theo l\u1ec5 tuy gi\u1ea3m b\u1edbt, v\u1eabn m\u1eb7c \u0111\u1ea1i c\u00f4ng. Nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ec5 t\u1ec1 suy m\u1ed9t n\u0103m, nay ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i th\u00e0nh ti\u1ec3u c\u00f4ng, l\u1ec5 ch\u00ednh ph\u1ee5c, nay ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i th\u00e0nh ngh\u0129a ph\u1ee5c, \u0111\u1ed1i v\u1edbi cha \u0111\u1ebb ch\u1ec9 m\u1eb7c ti\u1ec3u c\u00f4ng, \u0111\u1ed1i v\u1edbi anh em T\u00f4ng \u00dd l\u1ea1i m\u1eb7c \u0111\u1ea1i c\u00f4ng. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay kh\u00f4ng g\u1ecdi cha \u0111\u1ebb l\u00e0 b\u00e1 th\u00fac, v\u00ec g\u1ecdi nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 s\u1ebd tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, nh\u00e2n lu\u00e2n s\u1ebd h\u1ed7n lo\u1ea1n nh\u01b0 th\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><em>K\u00ednh ngh\u0129 B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh s\u00e1ng su\u1ed1t, l\u1ebd n\u00e0o kh\u00f4ng th\u1ea5u hi\u1ec3u. Nay \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf, \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a Trung th\u01b0 nh\u01b0 th\u1ebf, h\u00e1 s\u1ebd theo \u00fd m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi sao? Nh\u01b0ng \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00fang; mu\u1ed1n tr\u00e1i \u00fd m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi sao? Th\u00ec t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 ai tr\u00e1i \u00fd m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m n\u00ean vi\u1ec7c. Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ed9ng l\u01b0\u1ee3ng ban chi\u1ebfu<a class=\"footnote\" title=\"Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ed9ng l\u01b0\u1ee3ng ban chi\u1ebfu 'B\u00e1i' nguy\u00ean l\u00e0 'Ho\u00e1n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-18\" href=\"#footnote-1772-18\" aria-label=\"Footnote 18\"><sup class=\"footnote\">[18]<\/sup><\/a>, c\u00f4ng b\u1ed1 r\u00f5 r\u00e0ng trong ngo\u00e0i, r\u1eb1ng x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1 l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, quy\u1ebft kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u1ecdi, m\u00e0 \u0111i\u1ec1u mu\u1ed1n quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh hi\u1ec7n nay ch\u1ec9 l\u00e0 ch\u00ednh danh hi\u1ec7u m\u00e0 th\u00f4i. \u0110\u1ebfn vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, can thi\u1ec7p v\u00e0o k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd ki\u1ebfn ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, mong r\u1eb1ng m\u1ecdi nghi ng\u1edd s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i t\u1ecfa. N\u1ebfu bi\u1ebft nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 v\u1eabn c\u1ee9 ph\u1ea3i x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1, th\u00ec d\u00f9 Kh\u1ed5ng T\u1eed, M\u1ea1nh T\u1eed s\u1ed1ng l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ec7n gi\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/em><\/p>\n<p><em>(T\u1edd t\u1ea5u c\u1ee7a Trung th\u01b0 c\u1ea7n ghi ch\u00e9p \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00fd do t\u1ea1i sao tr\u00ean kh\u00f4ng nghe theo l\u1eddi can gi\u00e1n c\u1ee7a \u0111\u00e0i quan.)<\/em><\/p>\n<p>\u00dd Vua kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng nghi\u00eang v\u1ec1 Trung th\u01b0, nh\u01b0ng ch\u01b0a v\u1ed9i ban chi\u1ebfu. C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh b\u00e8n b\u00ed m\u1eadt b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi nhau<a class=\"footnote\" title=\"C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh b\u00e8n b\u00ed m\u1eadt b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi nhau 'M\u1eadt' nguy\u00ean l\u00e0 'Th\u1ea9m', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 B\u1ed9c ngh\u1ecb, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10 th\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-19\" href=\"#footnote-1772-19\" aria-label=\"Footnote 19\"><sup class=\"footnote\">[19]<\/sup><\/a>, mu\u1ed1n nh\u1edd Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu ban th\u01b0 t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng, phu nh\u00e2n l\u00e0m H\u1eadu, ho\u00e0ng \u0111\u1ebf x\u01b0ng Th\u00e2n; l\u1ea1i nh\u1edd Vua ban chi\u1ebfu khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng nh\u1eadn t\u00f4n hi\u1ec7u, ch\u1ec9 x\u01b0ng Th\u00e2n, l\u1eadp mi\u1ebfu ngay t\u1ea1i v\u01b0\u1eddn, \u0111\u1ec3 t\u1ecf r\u1eb1ng \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u00fd c\u1ee7a Vua, v\u00e0 mu\u1ed1n l\u00e0m b\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 ng\u00e0y sau suy t\u00f4n.<\/p>\n<p>[10] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Trung th\u01b0 t\u1ea5u s\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n Th\u00f9y C\u1ee7ng, l\u00fac \u0111\u00f3 H\u00e0n K\u1ef3 \u0111ang trai gi\u1edbi v\u00ec vi\u1ec7c t\u1ebf t\u1ef1, Vua \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t sai trung s\u1ee9 tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c. Sau khi lui ra, b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ed3n r\u1eb1ng vi\u1ec7c t\u00f4n hi\u1ec7u cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu t\u1ef1 tay so\u1ea1n hai b\u1ea3n chi\u1ebfu th\u1ea3o, m\u1ed9t b\u1ea3n d\u00e2ng l\u00ean Vua.<\/p>\n<p>Gi\u1eefa tr\u01b0a, Th\u00e1i h\u1eadu qu\u1ea3 nhi\u00ean sai trung s\u1ee9 mang v\u0103n th\u01b0 phong k\u00edn \u0111\u1ebfn Trung th\u01b0, c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh nh\u00ecn nhau c\u01b0\u1eddi. L\u1eef H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c nghe tin li\u1ec1n t\u1ea5u: <i>&#8220;Th\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb m\u00f9a thu n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u1ebfn nay, li\u00ean ti\u1ebfp d\u00e2ng s\u1edb lu\u1eadn b\u00e0n vi\u1ec7c Trung th\u01b0 kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb t\u00f4n hi\u1ec7u b\u1ea5t h\u1ee3p l\u1ec5 cho B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p nh\u1eadn. G\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i ba l\u1ea7n \u0111\u00e0n h\u1eb7c \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng t\u00e0 thuy\u1ebft, d\u1eabn d\u1ee5 Vua v\u00e0o \u0111\u01b0\u1eddng n\u1ecbnh h\u00f3t, c\u00f9ng v\u1edbi H\u00e0n K\u1ef3, T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng, Tri\u1ec7u Kh\u00e1i \u0111\u1ec1u do d\u1ef1 theo \u0111u\u00f4i, kh\u00f4ng s\u1edbm bi\u1ec7n ch\u00ednh, xin giao xu\u1ed1ng h\u1eefu ty b\u00e0n t\u1ed9i, nh\u01b0ng c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh. \u0110\u00f3 l\u00e0 do th\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u00e0i c\u00e1n n\u00f4ng c\u1ea1n, kh\u00f4ng th\u1ec3 khai ng\u1ed9 th\u00e1nh t\u00e2m, s\u1edbm ch\u1ea5n ch\u1ec9nh \u0111i\u1ec3n l\u1ec5. L\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1eeb kh\u1eed gian \u00e1c, ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n tri\u1ec1u c\u01b0\u01a1ng. Khi\u1ebfn cho \u0111\u1ea1i ngh\u1ecb k\u00e9o d\u00e0i kh\u00f4ng quy\u1ebft, trong ngo\u00e0i b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao. N\u1ebfu c\u1ee9 an nhi\u00ean h\u01b0\u1edfng l\u1ed9c, kh\u00f4ng t\u1ef1 nh\u1eadn t\u1ed9i, th\u00ec tr\u00ean l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ee9c c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, d\u01b0\u1edbi l\u00e0m h\u1ecfng ch\u1ee9c nghi\u1ec7p c\u1ee7a th\u1ea7n \u0111\u00e2y.&#8221;<\/i> B\u00e8n n\u1ed9p l\u1ea1i c\u00e1o s\u1eafc c\u1ee7a ng\u1ef1 s\u1eed, \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i, xin s\u1edbm b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>Vua d\u00f9ng \u1ea5n ng\u1ef1 b\u1ea3o phong c\u00e1o s\u1eafc, sai n\u1ed9i th\u1ecb Tr\u1ea7n Th\u1ee7 Thanh \u0111\u1ebfn th\u00fac gi\u1ee5c L\u1eef H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e0i l\u00e0m vi\u1ec7c. L\u1eef H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c cho r\u1eb1ng l\u1eddi t\u1ea5u c\u1ee7a m\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng, tuy nh\u1eadn c\u00e1o s\u1eafc nh\u01b0ng v\u1eabn \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i.<\/p>\n<p>[12] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, Trung th\u01b0 t\u1ea5u s\u1ef1, Vua l\u1ea1i sai trung s\u1ee9 tri\u1ec7u H\u00e0n K\u1ef3 c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c. Li\u1ec1n ban s\u1eafc ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng theo th\u01b0 tay c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu: <i>&#8220;Ta nghe qu\u1ea7n th\u1ea7n b\u00e0n xin ho\u00e0ng \u0111\u1ebf phong t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a th\u1ea5y thi h\u00e0nh. Ta xem l\u1ea1i s\u1eed c\u0169, m\u1edbi bi\u1ebft \u0111\u00e3 c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7. B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng, Ti\u1ebfu Qu\u1ed1c Th\u00e1i phu nh\u00e2n V\u01b0\u01a1ng th\u1ecb, T\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c Th\u00e1i phu nh\u00e2n H\u00e0n th\u1ecb, Ti\u00ean Du huy\u1ec7n qu\u00e2n Nh\u1eadm th\u1ecb, c\u00f3 th\u1ec3 cho ho\u00e0ng \u0111\u1ebf x\u01b0ng l\u00e0 th\u00e2n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng l\u00e0m B\u1ed9c An \u00dd ho\u00e0ng, Ti\u1ebfu Qu\u1ed1c, T\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c, Ti\u00ean Du \u0111\u1ec1u x\u01b0ng l\u00e0 h\u1eadu.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i ban s\u1eafc ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng theo chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u1ee7a Vua: <i>&#8220;Tr\u1eabm \u0111\u01b0\u1ee3c nghe l\u1eddi d\u1ea1y t\u1eeb bi c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, \u0111\u00e3 ban th\u01b0 tay nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc. Tr\u1eabm v\u1eeba k\u1ebf th\u1eeba \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, lo \u0111\u1ee9c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, l\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n, k\u00ednh c\u1ea9n tu\u00e2n theo l\u1eddi d\u1ea1y t\u1eeb bi, c\u00f2n l\u1ec5 truy t\u00f4n, h\u00e1 d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u1ea3m \u0111\u01b0\u01a1ng. V\u1ea3 l\u1ea1i mu\u1ed1n l\u1ea5y ph\u1ea7n m\u1ed9 l\u00e0m v\u01b0\u1eddn, ngay v\u01b0\u1eddn l\u1eadp mi\u1ebfu, \u0111\u1ec3 con ch\u00e1u v\u01b0\u01a1ng ch\u1ee7 tr\u00ec vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang, Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu th\u1ea5y l\u00f2ng th\u00e0nh kh\u1ea9n n\u00e0y, li\u1ec1n ban cho theo l\u1eddi xin.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i chi\u1ebfu cho con c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 Doanh Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 K\u1ef3 Qu\u1ed1c c\u00f4ng T\u00f4ng Ph\u00e1c, \u0111\u1ee3i khi m\u00e3n tang s\u1ebd b\u1ed5 l\u00e0m Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 quan s\u00e1t l\u01b0u h\u1eadu, c\u1ea3i phong l\u00e0m B\u1ed9c Qu\u1ed1c c\u00f4ng, ch\u1ee7 tr\u00ec vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng T\u01b0 M\u00e3 Quang d\u00e2ng l\u1eddi t\u00e2u:<\/p>\n<p><i>&#8220;Th\u1ea7n nghe nhi\u1ec1u l\u1eddi \u0111\u1ed3n \u0111\u1ea1i, ch\u01b0a bi\u1ebft th\u1ef1c h\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n truy t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m An \u00dd Ho\u00e0ng, n\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt nh\u01b0 v\u1eady, th\u1ea7n e r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 l\u00e0 con th\u1eeba t\u1ef1 c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, theo l\u1ec5 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quay l\u1ea1i lo cho th\u00e2n nh\u00e2n ri\u00eang. Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n tr\u00ecnh b\u00e0y, kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m phi\u1ec1n th\u00e1nh th\u00ednh. Nay th\u1ea7n kh\u00f4ng bi\u1ebft \u00fd c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, n\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt mu\u1ed1n truy t\u00f4n B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, th\u00ec l\u00e0 \u0111\u1ec3 l\u00e0m vinh hi\u1ec3n ch\u0103ng? \u0110\u1ec3 l\u00e0m l\u1ee3i \u00edch ch\u0103ng? Hay \u0111\u1ec3 c\u00f3 \u00edch g\u00ec cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng ch\u0103ng? \u0110\u1eddi tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c chi th\u1ee9 v\u00e0o n\u1ed1i ng\u00f4i r\u1ed3i truy t\u00f4n cha m\u00ecnh l\u00e0m Ho\u00e0ng, b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf. Sau \u0111\u00f3, An \u0110\u1ebf, Ho\u00e0n \u0110\u1ebf, Linh \u0110\u1ebf c\u0169ng l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady. Ai \u0110\u1ebf truy t\u00f4n cha l\u00e0 \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o Cung V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Cung Ho\u00e0ng, nay n\u1ebfu truy t\u00f4n B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m An \u00dd Ho\u00e0ng, th\u00ec ch\u00ednh l\u00e0 d\u00f9ng ph\u00e9p c\u1ee7a Ai \u0110\u1ebf v\u1eady. B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0169, Thang kh\u00f4ng theo, l\u1ea1i theo b\u1ecdn h\u00f4n ch\u00faa nh\u00e0 H\u00e1n, h\u00e1 \u0111\u1ee7 l\u00e0m vinh hi\u1ec3n sao? \u00c2n tr\u1ea1ch c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng th\u1ea5m s\u00e2u v\u00e0o l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, l\u00f2ng d\u00e2n trong thi\u00ean h\u1ea1 quy ph\u1ee5 b\u1ec7 h\u1ea1, l\u00e0 v\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c Nh\u00e2n T\u00f4ng ch\u1ecdn l\u00e0m con n\u1ed1i d\u00f5i.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean h\u1ea1, l\u1ea1i gia t\u00f4n hi\u1ec7u cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, thi\u00ean h\u1ea1 nghe th\u1ea5y, ai ch\u1eb3ng ch\u00e1n n\u1ea3n, h\u00e1 \u0111\u1ee7 l\u00e0m l\u1ee3i \u00edch sao? \u01a0n sinh d\u01b0\u1ee1ng to l\u1edbn nh\u01b0 tr\u1eddi, ai c\u00f3 th\u1ec3 qu\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c? B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng qu\u00ean \u01a1n B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng, l\u00e0 \u1edf trong l\u00f2ng b\u1ec7 h\u1ea1, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1edf c\u00e1i h\u01b0 danh b\u1ec1 ngo\u00e0i n\u00e0y. Con hi\u1ebfu y\u00eau cha m\u1eb9 th\u00ec n\u00ean t\u1ebf l\u1ec5 \u0111\u00fang l\u1ec5. Nay l\u1ea5y c\u00e1i h\u01b0 danh phi l\u1ec5 gia cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng m\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5<a class=\"footnote\" title=\"Gia cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng m\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5, ch\u1eef 'm\u00e0' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300a\u00d4n Qu\u1ed1c V\u0103n Ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 C\u00f4ng V\u0103n T\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 b\u00e0i \u300aLu\u1eadn An \u00dd Ho\u00e0ng Tr\u00e1t T\u1eed\u300b b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1772-20\" href=\"#footnote-1772-20\" aria-label=\"Footnote 20\"><sup class=\"footnote\">[20]<\/sup><\/a>, th\u00ec \u0111\u1ed1i v\u1edbi B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng qu\u1ea3 th\u1eadt c\u00f3 \u00edch g\u00ec? Ba \u0111i\u1ec1u tr\u00ean \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng l\u00e0m, m\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i l\u00e0m, \u1ea5y l\u00e0 v\u00ec m\u1ed9t hai \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ef1 bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc kia \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb sai l\u1ea7m, \u0111\u00e3 mang tr\u1ecdng tr\u00e1ch v\u1edbi thi\u00ean h\u1ea1, n\u00ean mu\u1ed1n che \u0111\u1eady l\u1ed7i l\u1ea7m, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ee9c c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. B\u1ec7 h\u1ea1 nghe theo, th\u1ea7n cho l\u00e0 sai l\u1ea7m.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n l\u1ea1i nghe tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n \u0111\u1ecbnh, mu\u1ed1n m\u01b0\u1ee3n tay th\u01b0 c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, v\u00e0 kh\u00f4ng x\u01b0ng l\u00e0 &#8220;<\/i>kh\u1ea3o<i>&#8221; m\u00e0 x\u01b0ng l\u00e0 &#8220;<\/i>th\u00e2n<i>&#8220;, d\u00f9 c\u00f3 kh\u00e9o l\u00e9o che \u0111\u1eady tr\u0103m ph\u01b0\u01a1ng, r\u1ed1t cu\u1ed9c v\u1eabn l\u00e0 ph\u1ee5 \u01a1n ti\u00ean \u0111\u1ebf, t\u1ed5n ngh\u0129a c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, tr\u00e1i l\u1ec5 th\u00e1nh nh\u00e2n, m\u1ea5t l\u00f2ng thi\u00ean h\u1ea1. B\u1ec1 t\u00f4i trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 l\u1eeba d\u1ed1i m\u00ecnh, sao c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i Ho\u00e0ng thi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ebf v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c? Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 g\u1ea5p b\u00e3i b\u1ecf ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh n\u00e0y, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 l\u1eddi \u0111\u1ed3n lan truy\u1ec1n kh\u1eafp n\u01a1i, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 may m\u1eafn l\u1eafm!<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n nay tuy kh\u00f4ng l\u00e0m Gi\u00e1n quan, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 t\u1eebng t\u00e2u tr\u00ecnh, th\u00e2n l\u00e0 c\u1eadn th\u1ea7n, g\u1eb7p vi\u1ec7c l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, kh\u00f4ng d\u00e1m kh\u00f4ng n\u00f3i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn khi chi\u1ebfu ch\u1ec9 ban xu\u1ed1ng, Ph\u00e1n Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 L\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, vi\u1ec7c x\u01b0ng &#8216;th\u00e2n&#8217; l\u00e0 do th\u1eddi H\u00e1n Tuy\u00ean, c\u00e1c quan t\u00e2u xin theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a S\u1eed Ho\u00e0ng T\u00f4n. X\u00e9t Ho\u00e0ng T\u00f4n ch\u00ednh l\u00e0 cha \u0111\u1ebb c\u1ee7a Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, Tuy\u00ean \u0110\u1ebf l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi k\u1ebf v\u1ecb Chi\u00eau \u0110\u1ebf, n\u00ean l\u1ea5y ch\u00e1u c\u1ee7a anh \u0111\u1ec3 k\u1ebf th\u1eeba t\u1ed5 t\u00f4ng<a class=\"footnote\" title=\"L\u1ea5y ch\u00e1u c\u1ee7a anh \u0111\u1ec3 k\u1ebf th\u1eeba t\u1ed5 t\u00f4ng, ch\u1eef 'dao' nguy\u00ean l\u00e0 'ho\u00e0n', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55, ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1772-21\" href=\"#footnote-1772-21\" aria-label=\"Footnote 21\"><sup class=\"footnote\">[21]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u00e0 H\u00e1n kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 nghi ng\u1edd v\u1ec1 hai \u0111\u1eddi. S\u1eed Ho\u00e0ng T\u00f4n ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 t\u01b0\u1edbc hi\u1ec7u, c\u00e1c quan t\u00e2u xin, n\u00ean t\u1ea1m g\u1ecdi l\u00e0 &#8216;th\u00e2n&#8217;, sau \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh thu\u1ef5 hi\u1ec7u, ch\u1ec9 g\u1ecdi l\u00e0 \u0110i\u1ec7u Vi\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1eef &#8216;th\u00e2n&#8217; kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch x\u01b0ng h\u00f4 th\u00edch h\u1ee3p. H\u01a1n n\u1eefa, b\u1ec7 h\u1ea1 v\u1edbi \u0111\u1ee9c th\u00e1nh minh, \u0111\u01b0\u1ee3c Nh\u00e2n T\u00f4ng ch\u1ecdn t\u1eeb d\u00f2ng d\u00f5i b\u00ean ngo\u00e0i, l\u00ean k\u1ebf v\u1ecb \u0111\u1ea1i th\u1ed1ng, d\u00f9 l\u00e0 tr\u1ebb con ba th\u01b0\u1edbc trong thi\u00ean h\u1ea1 c\u0169ng \u0111\u1ec1u bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 con c\u1ee7a B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng. Nay ch\u1ec9 c\u1ea7n x\u00e2y d\u1ef1ng v\u01b0\u1eddn mi\u1ebfu, \u0111\u1ec3 con c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng th\u1eeba t\u1ef1, nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ed1i v\u1edbi B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a c\u1eaft \u0111\u1ee9t cha, \u0111\u1ed1i v\u1edbi Nh\u00e2n T\u00f4ng kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 nghi ng\u1edd v\u1ec1 hai \u0111\u1eddi, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3 hai. Ch\u1eef &#8216;th\u00e2n&#8217; v\u1eeba kh\u00f3 x\u01b0ng h\u00f4, l\u1ea1i kh\u00f4ng h\u1ee3p ngh\u0129a l\u00fd, th\u1ea7n xin b\u00e3i b\u1ecf.&#8221;<\/i> Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/p>\n<p>Chi\u1ebfu cho b\u00e1ch quan b\u00e0n vi\u1ec7c truy t\u00f4n \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, Th\u1ecb gi\u1ea3ng ch\u01b0 v\u01b0\u01a1ng ph\u1ee7 T\u00f4n C\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1ec5 c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, nh\u01b0ng thi\u00ean t\u00ednh kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i. V\u01b0\u01a1ng n\u00ean x\u01b0ng l\u00e0 &#8216;th\u00e2n&#8217;.&#8221;<\/i> B\u00e0n ch\u01b0a xong, c\u00f3 chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c b\u00e0n lu\u1eadn.<\/p>\n<p><em>(\u00dd ki\u1ebfn c\u1ee7a T\u00f4n C\u1ed1 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o bia th\u1ea7n \u0111\u1ea1o c\u1ee7a nh\u00e0 h\u1ecd Ph\u00f9ng v\u00e0 minh v\u0103n tr\u00ean m\u1ed9 c\u1ee7a Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169. Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu vi\u1ebft tay, v\u00ec Trung th\u01b0 d\u00f9ng \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a T\u00f4n C\u1ed1.)<\/em><\/p>\n<p>[13] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho ba t\u1ec9nh h\u1ecdp b\u00e0n, nh\u01b0ng v\u00ec Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu vi\u1ebft th\u01b0 tr\u00e1ch m\u1eafng c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, n\u00ean vi\u1ec7c h\u1ecdp b\u00e0n b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf. Nay l\u1ea1i c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y, \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, khi\u1ebfn l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, c\u00e0ng th\u00eam nghi ng\u1edd. N\u1ebfu nh\u01b0 \u00fd Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu mu\u1ed1n phong cha c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng, l\u00e0m H\u1eadu, th\u00ec B\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean xem x\u00e9t vi\u1ec7c \u0111\u00f3 c\u00f3 h\u1ee3p l\u00fd hay kh\u00f4ng, d\u1ef1a v\u00e0o \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 m\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u00e3 b\u00e0n, \u0111\u1ec3 quy ch\u00ednh s\u1ef1 vi\u1ec7c. Sao c\u00f3 th\u1ec3 tuy\u00ean b\u1ed1 ra ngo\u00e0i, r\u1ed3i m\u1edbi t\u1ecf ra khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng? Nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0m l\u1ed9 r\u00f5 s\u1ef1 sai l\u1ea7m c\u1ee7a chi\u1ebfu th\u01b0, m\u00e0 c\u00f2n t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee9c y\u00eau th\u01b0\u01a1ng cha m\u1eb9 c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>Nghe n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Thu\u1ea7n Nh\u00e2n \u0111\u1ebfn Trung th\u01b0, T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu, Tri\u1ec7u Kh\u1ea3i \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng trong cung \u0111\u00e3 b\u00e0n b\u1ea1c, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n l\u00e2u d\u00e0i. Nay th\u1ea5y m\u1ec7nh l\u1ec7nh ban xu\u1ed1ng, th\u1eadt s\u1ef1 bi\u1ebft r\u1eb1ng c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u01b0u t\u00ednh t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i vi\u1ec7c n\u00e0y, t\u1eeb b\u00ean ngo\u00e0i \u00e1p \u0111\u1eb7t v\u00e0o trong, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t n\u1eb7ng, khi\u1ebfn thi\u00ean h\u1ea1 o\u00e1n tr\u00e1ch \u0111\u1ed5 l\u00ean \u0111\u1ea7u nh\u00e0 Vua, nay l\u1ea1i \u0111\u1ea9y sang Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, nh\u01b0 th\u1ebf c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 trung th\u00e0nh sao?<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c phong \u0111\u1ea5t l\u1edbn, nh\u01b0ng \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 v\u1eabn c\u00f2n thi\u1ebfu s\u00f3t, tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 t\u1ea1m b\u00e3i, sau l\u1ea1i c\u00f3 l\u1eddi n\u00f3i mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n, truy\u1ec1n ra b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng, ai d\u00e1m tin? Vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf v\u01b0\u1eddn<a class=\"footnote\" title=\"T\u1ee9c vi\u00ean l\u1eadp mi\u1ebfu 'Vi\u00ean' nguy\u00ean t\u00e1c 'Qu\u1ed1c' , c\u1ee9 T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 Bi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c b\u1ecb y\u1ebfu quy\u1ec3n 17 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-22\" href=\"#footnote-1772-22\" aria-label=\"Footnote 22\"><sup class=\"footnote\">[22]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p, con n\u1ed1i d\u00f5i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eadp phong, m\u1edbi l\u00e0 h\u1ee3p l\u1ec5.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n k\u00ednh xin B\u1ec7 h\u1ea1 ngh\u0129 \u0111\u1ebfn, thu\u1eadn theo l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i ban xu\u1ed1ng ch\u1ec9 d\u1ee5 \u0111\u1ec3 b\u00e0n b\u1ea1c th\u00eam, nh\u1eb1m \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 th\u1ecfa \u0111\u00e1ng<a class=\"footnote\" title=\"D\u0129 k\u00ec ch\u00ed \u0111\u01b0\u01a1ng 'k\u00ec' nguy\u00ean t\u00e1c 'Minh' , c\u1ee9 T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-23\" href=\"#footnote-1772-23\" aria-label=\"Footnote 23\"><sup class=\"footnote\">[23]<\/sup><\/a>. N\u1ebfu kh\u00f4ng quy t\u1ed9i cho ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 s\u1ebd c\u00e0ng nghi ng\u1edd, kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i t\u1ecfa \u0111\u01b0\u1ee3c, t\u1ea5m l\u00f2ng ch\u00ed c\u00f4ng c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ecf r\u00f5. Th\u1ea7n \u0111\u00f3ng c\u1eeda ch\u1edd t\u1ed9i, lo s\u1ee3 b\u00e0ng ho\u00e0ng, ch\u1ec9 mong B\u1ec7 h\u1ea1 s\u1edbm ban xu\u1ed1ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh s\u00e1ng su\u1ed1t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[Ph\u1ea1m] Thu\u1ea7n Nh\u00e2n l\u1ea1i d\u00e2ng t\u1ea5u ri\u00eang: <i>&#8220;Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu t\u1eeb khi r\u00fat m\u00e0n nhi\u1ebfp ch\u00ednh, \u0111\u00e3 \u1edf s\u00e2u trong cung c\u1ea5m, ch\u01b0a t\u1eebng can d\u1ef1 v\u00e0o ch\u00ednh s\u1ef1 b\u00ean ngo\u00e0i, h\u00e1 l\u1ea1i n\u00ean ban chi\u1ebfu l\u1ec7nh, c\u00f3 nh\u1eefng s\u1eafp \u0111\u1eb7t g\u00ec? \u0110\u00f3 l\u00e0 do c\u00e1c quan trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 mu\u1ed1n che \u0111\u1eady l\u1ed7i l\u1ea7m, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a lo\u1ea1n l\u1ea1c trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, t\u1eeb th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i \u0111\u1ebfn nay, ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u1ee7a m\u1eabu h\u1eadu ban ra trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. T\u1eeb th\u1eddi T\u1ea7n, H\u00e1n v\u1ec1 sau, m\u1eabu h\u1eadu m\u1edbi tham gia v\u00e0o ch\u00ednh s\u1ef1 c\u1ee7a Vua tr\u1ebb. T\u1eeb \u0111\u00f3, c\u00e1c quy\u1ec1n th\u1ea7n mu\u1ed1n l\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c phi th\u01b0\u1eddng, \u1eaft ph\u1ea3i m\u01b0\u1ee3n chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u1ee7a m\u1eabu h\u1eadu \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u00fd \u0111\u1ed3 c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u01b0\u1eddng l\u00e0 do b\u1ecb \u00e9p bu\u1ed9c, m\u00e0 thi\u00ean h\u1ea1 cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c l\u00e0 do quy\u1ec1n th\u1ea7n ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh, tr\u1ecb v\u00ec \u0111\u00e3 b\u1ed1n n\u0103m, m\u1ecdi vi\u1ec7c l\u1edbn nh\u1ecf \u0111\u1ec1u n\u00ean do b\u1ec7 h\u1ea1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n. Trong cung, ch\u1ec9 n\u00ean h\u1ebft l\u00f2ng hi\u1ebfu k\u00ednh, lo \u0111\u1ee7 s\u1ef1 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng kh\u1eafp b\u1ed1n bi\u1ec3n m\u00e0 th\u00f4i. H\u00e1 l\u1ea1i c\u1ea7n phi\u1ec1n \u0111\u1ebfn m\u1ec7nh l\u1ec7nh t\u1eeb h\u1eadu cung, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n qu\u1ed1c ch\u01b0\u01a1ng? M\u1ed9t khi m\u1edf \u0111\u1ea7u vi\u1ec7c n\u00e0y, t\u1ec7 h\u1ea1i s\u1ebd r\u1ea5t l\u1edbn. Ng\u00e0y sau, n\u1ebfu c\u00f3 k\u1ebb quy\u1ec1n th\u1ea7n gi\u1ea3 m\u1ea1o m\u1ec7nh l\u1ec7nh, \u0111\u00f3 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch an to\u00e0n cho b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u1eddi th\u1ea7n, thu h\u1ed3i chi\u1ebfu l\u1ec7nh tr\u01b0\u1edbc. Ph\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn l\u1ea5y \u00fd ki\u1ebfn chung m\u00e0 thi h\u00e0nh, c\u1ea7n g\u00ec ph\u1ea3i d\u00f9ng m\u1ec7nh l\u1ec7nh c\u1ee7a m\u1eabu h\u1eadu, ban ra trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>H\u00e0n K\u1ef3 th\u1ea5y t\u1ea5u c\u1ee7a Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ed3ng li\u00eau: <i>&#8220;K\u1ef3 v\u1edbi Hi V\u0103n, \u00e2n t\u00ecnh nh\u01b0 anh em, xem Thu\u1ea7n Nh\u00e2n nh\u01b0 con ch\u00e1u, sao l\u1ea1i n\u1ee1 c\u00f4ng k\u00edch nhau nh\u01b0 th\u1ebf?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>H\u00f4m \u0111\u00f3, C\u00e1p m\u00f4n hai l\u1ea7n truy\u1ec1n chi\u1ebfu d\u1ee5 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u1ebfn \u0111\u00e0i nh\u1eadn ch\u1ee9c, H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 d\u00e2ng t\u1ea5u \u0111\u00e0n h\u1eb7c c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n, xin ch\u00ednh \u0111\u1ea1i ngh\u1ecb \u0111\u1ec3 r\u1eeda ti\u1ebfng x\u1ea5u cho Vua cha, mu\u1ed1n tr\u1eeb b\u1ecdn gian th\u1ea7n b\u00ean c\u1ea1nh. L\u00f2ng trung ngu mu\u1ed9i ph\u1eabn u\u1ea5t, sa v\u00e0o t\u1ed9i ti\u1ebfm vi\u1ec7t, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i d\u00e2ng tr\u1ea3 c\u00e1o m\u1ec7nh, t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi b\u1ecf ch\u1ee9c v\u1ee5, t\u00ecnh tuy y\u00eau Vua, nh\u01b0ng t\u1ed9i th\u1ef1c l\u00e0 vi ph\u00e1p. K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 tha th\u1ee9 t\u1ed9i l\u1ed7i, d\u1ee5 l\u1ec7nh nh\u1eadn ch\u1ee9c, th\u1ea7n ch\u1ec9 mang \u01a1n b\u1ec7 h\u1ea1 khoan dung, ch\u01b0a th\u1ea5y ph\u00e1p ch\u1ebf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh \u0111\u00e1ng. Nay l\u1ec5 \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng tuy b\u1ecf t\u00ean hi\u1ec7u \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, nh\u01b0ng k\u1ebb kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng t\u00e0 ngh\u1ecb v\u1eabn ch\u01b0a b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t r\u00f5 r\u00e0ng, trong ngo\u00e0i v\u1eabn c\u00f2n nghi ng\u1edd, th\u1ea7n sao d\u00e1m t\u1ef1 d\u1eebng l\u1ea1i? K\u00ednh xin x\u00e9t l\u1ea1i t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng tr\u01b0\u1edbc, tr\u1ecb t\u1ed9i k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng c\u00f4ng lu\u1eadn. N\u1ebfu th\u1ea7n t\u1ef1 \u00fd n\u1ed9p c\u00e1o m\u1ec7nh b\u1ecf ch\u1ee9c, c\u0169ng mong thi h\u00e0nh, cam ch\u1ecbu c\u00f9ng t\u1ed9i nh\u00e2n b\u1ecb tr\u1eebng tr\u1ecb, h\u1ed5 th\u1eb9n c\u00f9ng gian th\u1ea7n ti\u1ebfn th\u00e2n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, [L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan] l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u1ec7c ng\u00e0y nay kh\u00e1c v\u1edbi th\u1eddi H\u00e1n Tuy\u00ean, l\u00fac \u0111\u00f3 Th\u00e1i t\u1eed v\u00e0 Ho\u00e0ng t\u00f4n \u0111\u1ec1u ch\u1ebft \u1edf ngo\u00e0i, n\u00ean ch\u00f4n c\u1ea5t t\u1ea1i n\u01a1i \u0111\u00f3, v\u00ec th\u1ebf g\u1ecdi l\u00e0 \u0110i\u1ec7u vi\u00ean. Sau khi H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1m n\u0103m, H\u1eefu ty t\u00e2u r\u1eb1ng cha l\u00e0 k\u1ebb s\u0129, con l\u00e0 Thi\u00ean t\u1eed, n\u00ean t\u1ebf t\u1ef1 theo l\u1ec5 Thi\u00ean t\u1eed, \u0110i\u1ec7u vi\u00ean n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n hi\u1ec7u l\u00e0 Ho\u00e0ng kh\u1ea3o, d\u1ef1ng mi\u1ebfu, l\u1ea5y v\u01b0\u1eddn l\u00e0m l\u0103ng. Sau \u0111\u00f3, c\u00e1c ngh\u1ecb vi\u00ean cho r\u1eb1ng cha l\u00e0 k\u1ebb s\u0129, con l\u00e0 Thi\u00ean t\u1eed, t\u1ebf t\u1ef1 theo l\u1ec5 Thi\u00ean t\u1eed, l\u00e0 ch\u1ec9 c\u00e1c v\u1ecb Vua nh\u01b0 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0169, Thang, Chu V\u0103n, H\u00e1n Cao nh\u1eadn m\u1ec7nh tr\u1eddi, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi k\u1ebf th\u1eeba ng\u00f4i v\u1ecb, mi\u1ebfu Ho\u00e0ng kh\u1ea3o \u0110i\u1ec7u vi\u00ean n\u00ean ph\u00e1 b\u1ecf, kh\u00f4ng tu s\u1eeda, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00f4n c\u1ea5t c\u00f9ng Hi L\u0103ng, x\u1ebfp theo th\u1ee9 t\u1ef1 con ch\u00e1u, ph\u1ee5ng \u1ea5p v\u00e0 th\u1ee7 v\u1ec7 \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. N\u1ebfu ph\u1ea3i d\u1ef1ng th\u00eam v\u01b0\u1eddn l\u0103ng, m\u1edf r\u1ed9ng quy ch\u1ebf, th\u00ec c\u1ea7n ph\u1ea3i xem l\u1ea1i, thay \u0111\u1ed5i n\u01a1i an t\u00e1ng. Kh\u00f4ng ch\u1ec9 Hi L\u0103ng b\u1ecb c\u00e1ch bi\u1ec7t, m\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec Nhu\u1eadn v\u01b0\u01a1ng, x\u00e9t v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, e r\u1eb1ng ch\u01b0a \u1ed5n. H\u00e1n \u0110i\u1ec7u ho\u00e0ng ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t con l\u00e0 H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, tuy k\u1ebf th\u1eeba \u0111\u1ea1i t\u00f4ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang ti\u1ec3u t\u00f4ng, n\u00ean d\u1ef1ng mi\u1ebfu l\u0103ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng. C\u00e1c ngh\u1ecb vi\u00ean v\u1eabn n\u00f3i r\u1eb1ng mi\u1ebfu Ho\u00e0ng kh\u1ea3o \u0110i\u1ec7u vi\u00ean n\u00ean ph\u00e1 b\u1ecf, kh\u00f4ng tu s\u1eeda. B\u1edfi l\u1ec5 kh\u00f4ng v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 ph\u00e9p t\u1eafc, m\u00e0 ph\u1ea3i chuy\u00ean t\u00e2m v\u00e0o Chi\u00eau \u0110\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 nhi\u1ec1u con ch\u00e1u, vi\u1ec7c th\u1edd c\u00fang v\u1ed1n \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7, sao l\u1ea1i thi\u1ebfu? B\u1ec7 h\u1ea1 chuy\u00ean t\u00e2m v\u00e0o Nh\u00e2n mi\u1ebfu, l\u1ea1i \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn th\u00e2n nh\u00e2n ri\u00eang, cho thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5y, th\u00ec c\u00f4ng lu\u1eadn s\u1ebd ngh\u0129 sao! Th\u1ea7n ngh\u0129 \u00fd c\u1ee7a hai chi\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1ec1u xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb c\u00e1c quan \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb, ho\u00e0n to\u00e0n b\u1eaft ch\u01b0\u1edbc vi\u1ec7c \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o, r\u1ed3i theo d\u1ea5u v\u1ebft c\u1ee7a Ai \u0110\u1ebf. Tr\u01b0\u1edbc n\u00f3i &#8216;t\u1ea1m ng\u01b0ng&#8217;, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u01b0\u1eddi th\u1ea7m, nay l\u1ea1i n\u00f3i &#8216;mu\u1ed1n th\u1ebf&#8217;, ai s\u1ebd tin? L\u00f2ng th\u00e0nh ti\u1ebfp \u0111\u00e3i c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb ph\u1ea3n b\u1ed9i, hu\u1ed1ng chi d\u00f9ng m\u01b0u m\u1eb9o \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i x\u1eed v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi, sao c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e2u d\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, uy linh c\u1ee7a Th\u1ea5t mi\u1ebfu, th\u0103ng gi\u00e1ng t\u1ea1i tri\u1ec1u, l\u00e0 n\u01a1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn h\u1ecda ph\u00fac. Th\u1ea7n tuy ngu d\u1ed1t, nh\u01b0ng trong l\u00f2ng th\u1ef1c s\u1ef1 lo l\u1eafng. K\u00ednh mong Th\u00e1nh t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft \u0111\u1ec1 cao hi\u1ebfu \u0111\u1ea1o, \u0111\u1eebng m\u00ea ho\u1eb7c b\u1edfi t\u00e0 thuy\u1ebft, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111i\u1ec3n ch\u01b0\u01a1ng. H\u00e3y thu\u1eadn theo l\u00f2ng d\u00e2n, \u0111\u00e1p l\u1ea1i \u00fd tr\u1eddi, ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o v\u1ec1 vi\u00ean mi\u1ebfu n\u00ean \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t thu h\u1ed3i, c\u00e1c quan \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb kh\u00f4ng th\u1ec3 tha th\u1ee9. An \u1ee7i trong ngo\u00e0i, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch. T\u1ed9i c\u1ee7a th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u1ed1n tr\u00e1nh, mong s\u1edbm b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, [L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan] l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;B\u1ecdn th\u1ea7n v\u1ed1n th\u1ea5y \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng t\u00e0 thuy\u1ebft, l\u00e0m m\u00ea mu\u1ed9i th\u00e1nh t\u00e2m, H\u00e0n K\u1ef3 c\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea1i do d\u1ef1 kh\u00f4ng ch\u1ecbu ph\u1ea3n b\u00e1c, kh\u00f4ng s\u1edbm bi\u1ec7n ch\u00ednh, nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u00e2ng t\u1ea5u xin thi h\u00e0nh tri\u1ec1u \u0111i\u1ec3n.<\/i><\/p>\n<p><i>G\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u1ea5y th\u01b0 tay c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, vi\u1ec7c truy t\u00f4n \u0111\u00e3 d\u00f9ng l\u1ec5 nghi c\u1ee7a th\u1eddi Ai \u0110\u1ebf, Ho\u00e0n \u0110\u1ebf, th\u1eddi suy vi, l\u1ea1i tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1edbi ngh\u1ecb b\u00e0n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. C\u00e1c lu\u1eadn b\u00e0n trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng H\u00e0n K\u1ef3 \u0111\u00e3 b\u00ed m\u1eadt giao k\u1ebft v\u1edbi trung quan T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p<a class=\"footnote\" title=\"T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p, ch\u1eef 'Thi\u1ec7p' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Tr\u1eafc', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 truy\u1ec7n T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 468 s\u1eeda l\u1ea1i. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady.\" id=\"return-footnote-1772-24\" href=\"#footnote-1772-24\" aria-label=\"Footnote 24\"><sup class=\"footnote\">[24]<\/sup><\/a>, Cao C\u01b0 Gi\u1ea3n, l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c m\u1eabu h\u1eadu, n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u00e0y. \u0110\u00f3 l\u00e0 mu\u1ed1n \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho b\u1eadc ch\u00ed t\u00f4n, t\u1ef1 che \u0111\u1eady t\u1ed9i \u00e1c c\u1ee7a m\u00ecnh. D\u1ea5u v\u1ebft l\u1ed9 li\u1ec5u, c\u00e0ng mu\u1ed1n che \u0111\u1eady c\u00e0ng l\u1ed9 r\u00f5, d\u00e1m l\u1eeba d\u1ed1i Vua, ph\u1ee5 b\u1ea1c n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady. B\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft vi\u1ec7c \u0111\u00f3 kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c, v\u1ed9i h\u1ea1 chi\u1ebfu tay, tuy b\u1ecf t\u00f4n hi\u1ec7u, nh\u01b0ng v\u1eabn cho ph\u00e9p x\u01b0ng &#8216;th\u00e2n&#8217;. T\u1ed9i c\u1ee7a k\u1ebb \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u00fd ki\u1ebfn ch\u01b0a b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9 cho r\u1eb1ng c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n c\u00f9ng b\u00e0n lu\u1eadn, kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 ho\u00e0n to\u00e0n tr\u00e1ch c\u1ee9, nh\u01b0ng Tu l\u00e0 k\u1ebb \u0111\u1ea7u s\u1ecf, sao c\u00f3 th\u1ec3 khoan dung? Ph\u00e0m b\u1ec1 t\u00f4i ph\u1ea1m t\u1ed9i v\u1edbi Vua, c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 tha th\u1ee9, nh\u01b0ng Tu ph\u1ea1m t\u1ed9i v\u1edbi t\u1ed5 t\u00f4ng, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do \u0111\u1ec3 tha. T\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ph\u1ea1m l\u1ed7i, b\u1ecb Hi\u1ebfn ty h\u1eb7c t\u1ea5u, th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u lo s\u1ee3, d\u00e2ng ch\u01b0\u01a1ng nh\u1eadn t\u1ed9i, v\u00ec l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i c\u00f3 quy\u1ec1n th\u1ebf, l\u1ebd ra ph\u1ea3i nh\u01b0 v\u1eady. Nay Tu v\u1eabn ng\u1ea1o ngh\u1ec5, ra v\u00e0o nh\u01b0 c\u0169, l\u1ea1i c\u00f2n gi\u1ea3 v\u1edd gian tr\u00e1, m\u00ea ho\u1eb7c trong ngo\u00e0i. B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00e1nh gi\u00e1m s\u00e1ng su\u1ed1t, xem x\u00e9t h\u00e0nh vi c\u1ee7a Tu, n\u1ebfu bu\u00f4ng l\u1ecfng ki\u1ec1m ch\u1ebf, c\u00f2n g\u00ec kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m?<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ra quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, c\u00e1ch ch\u1ee9c tr\u00e1ch ph\u1ea1t Tu. B\u1ecdn th\u1ea7n c\u0169ng c\u00f3 t\u1ed9i kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u1ec7 khi nh\u1eadn c\u00e1o t\u1eeb b\u1ecf ch\u1ee9c, c\u0169ng xin c\u00f9ng m\u1ed9t l\u00fac thi h\u00e0nh, b\u1ecdn th\u1ea7n d\u00f9 ch\u1ebft c\u0169ng nh\u01b0 s\u1ed1ng. B\u1ecdn th\u1ea7n v\u1edbi Tu, l\u00fd kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i, Tu n\u1ebfu kh\u00f4ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, th\u1ea7n r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do \u0111\u1ec3 nh\u1eadm ch\u1ee9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u n\u00f3i H\u00e0n K\u1ef3 sai Cao C\u01b0 Gi\u1ea3n, T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c Th\u00e1i h\u1eadu m\u00e0 ban th\u01b0 tay, B\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft vi\u1ec7c \u1ea5y kh\u00f4ng th\u1ec3, v\u1ed9i ban chi\u1ebfu tay. Vi\u1ec7c \u1ea5y \u0111\u00fang hay kh\u00f4ng th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0ng K\u1ef3 c\u00f9ng b\u1ecdn n\u1ed9i th\u1ea7n b\u00ean trong b\u00ean ngo\u00e0i gi\u1ea3 m\u1ea1o, \u0111\u1ec3 m\u00ea ho\u1eb7c trong ngo\u00e0i, l\u00e0m b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ea5t trung, kh\u00f4ng g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n th\u1ebf. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng b\u1ec1 t\u00f4i trung v\u1edbi Ti\u00ean \u0111\u1ebf, \u1eaft s\u1ebd trung v\u1edbi B\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0 K\u1ef3 c\u00f9ng Tu, ph\u1ee5 b\u1ea1c Ti\u00ean \u0111\u1ebf, m\u1edd \u00e1m Th\u00e1i h\u1eadu, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng trung v\u1edbi B\u1ec7 h\u1ea1? N\u00ean suy x\u00e9t k\u1ef9 c\u00e0ng, minh s\u00e1t, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 h\u1ed1i h\u1eadn v\u1ec1 sau. Xin \u0111em ch\u01b0\u01a1ng t\u1ea5u n\u00e0y c\u1ee7a th\u1ea7n xu\u1ed1ng cho b\u00e1 quan c\u00f9ng b\u00e0n t\u1ed9i c\u1ee7a \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 k\u1ebb \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u, H\u00e0n K\u1ef3 sai Cao C\u01b0 Gi\u1ea3n l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c Th\u00e1i h\u1eadu. N\u1ebfu kh\u00f4ng, s\u1ef1 nghi ng\u1edd trong thi\u00ean h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i t\u1ecfa, l\u1eddi gi\u00e8m pha c\u1ee7a qu\u00e2n ph\u1ee5 kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ec7n b\u1ea1ch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, [L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 c\u00e1c quan] l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Chi\u1ebfu ch\u1ec9 vi\u1ebft: &#8216;L\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n, c\u1ea9n tu\u00e2n theo l\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a m\u1eb9 hi\u1ec1n, l\u1ec5 truy t\u00f4n, h\u00e1 d\u1ec5 d\u00e0ng ch\u1ea5p nh\u1eadn.&#8217; V\u1ed1n \u0111\u00e3 th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 gi\u1eef ngh\u0129a v\u00ec c\u00f4ng, th\u1eadn tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn c\u00f9ng c\u1ef1c. Nh\u01b0ng l\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n, th\u1eadt l\u00e0 ch\u01b0a \u1ed5n, l\u1eddi b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng than th\u1edf ph\u1eabn n\u1ed9.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, \u00fd c\u1ee7a Th\u00e1i h\u1eadu trong chi\u1ebfu ch\u1ec9 &#8216;x\u01b0ng th\u00e2n&#8217;, l\u00e0 d\u00f9ng theo t\u00edch x\u01b0a c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, mu\u1ed1n \u00e1p d\u1ee5ng v\u00e0o hi\u1ec7n t\u1ea1i, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u1ea1i tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1edbi vi\u1ec7c Trung th\u01b0 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb t\u00f4n Ho\u00e0ng kh\u1ea3o, \u0111\u1ea1i th\u1ec3 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng, nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi sai l\u1ea7m v\u1ec1 hai h\u1ec7 th\u1ed1ng v\u00e0 hai cha. V\u00ec th\u1ebf, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn x\u00f4n xao, \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng th\u01b0 tay c\u1ee7a m\u1eb9 hi\u1ec1n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd mu\u1ed1n th\u1eadt s\u1ef1 c\u1ee7a T\u1eeb Th\u1ecd, m\u00e0 \u0111\u1ec1u l\u00e0 do c\u00e1c quan \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb m\u00ea ho\u1eb7c, k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhau, th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u01b0u k\u1ebf, mu\u1ed1n che \u0111\u1eady t\u1ed9i l\u1ed7i c\u1ee7a m\u00ecnh, v\u00e0 b\u1ecbt mi\u1ec7ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i th\u1eb3ng.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00fac m\u1edbi k\u1ebf th\u1eeba, kh\u00e1c v\u1edbi t\u00edch x\u01b0a c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf. Th\u1eddi H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, c\u00f2n c\u00f3 quan l\u1ea1i t\u1ea5u tr\u00ecnh, l\u1ec5 l\u00e0m con c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, xin h\u00e3y xem vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a Hi\u1ebfu Chi\u00eau \u0110\u1ebf, ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 vi\u1ec7c b\u1ea3o m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a d\u00f2ng ch\u00ednh th\u1ed1ng \u0111\u1ea1i t\u00f4ng l\u1ea1i truy t\u00f4n m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a ti\u1ec3u t\u00f4ng l\u00e0m th\u00e2n. L\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n l\u1ec5 ph\u00e1p, m\u1ea5t \u0111i \u00fd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u. N\u1ebfu mu\u1ed1n theo t\u00edch x\u01b0a c\u1ee7a H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf, l\u1ea5y B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m th\u00e2n, th\u00ec T\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 gi\u00e1ng xu\u1ed1ng, t\u1ef1 nhi\u00ean ph\u1ea3i l\u00e0m m\u1eb9, nh\u01b0 th\u1ebf Ho\u00e0ng Th\u00e1i h\u1eadu sao c\u00f3 th\u1ec3 y\u00ean \u1ed5n \u0111\u01b0\u1ee3c! K\u00ednh ngh\u0129 b\u1ec7 h\u1ea1 th\u00e2n nh\u1eadn chi\u1ebfu m\u1ec7nh c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng m\u00e0 l\u00e0m con, n\u00ean di chi\u1ebfu c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, tuy\u00ean b\u1ed1 kh\u1eafp thi\u00ean h\u1ea1, g\u1ecdi b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 Ho\u00e0ng th\u00e1i t\u1eed, l\u00ean ng\u00f4i Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 Trung Nguy\u00ean, kh\u00f4ng ai l\u00e0 kh\u00f4ng nghe. Nay l\u1ea1i x\u01b0ng B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng l\u00e0 th\u00e2n, th\u00ec chi\u1ebfu m\u1ec7nh tr\u1ecb v\u00ec c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf kh\u00f4ng c\u00f2n hi\u1ec7u l\u1ef1c, m\u00e0 ngh\u0129a k\u1ebf th\u1eeba c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t.<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi Th\u00e1i h\u1eadu c\u00f9ng c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u1ec1u nh\u1eadn s\u1ef1 \u1ee7y th\u00e1c c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, l\u1eddi n\u00f3i c\u00f2n v\u0103ng v\u1eb3ng b\u00ean tai. \u0110\u1ea5t l\u0103ng V\u0129nh Chi\u00eau ch\u01b0a kh\u00f4, ch\u1ec9 v\u00ec m\u01b0u k\u1ebf c\u1ee7a m\u1ed9t hai k\u1ebb gian th\u1ea7n, m\u00e0 qu\u00ean \u0111i kh\u00f4ng \u0111o\u00e1i ho\u00e0i, \u0111\u1ea9y hai cung v\u00e0o ch\u1ed7 c\u00f3 l\u1ed7i, khi\u1ebfn b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng nghi ng\u1edd di chi\u1ebfu c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, nghi ng\u1edd h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng sai tr\u00e1i c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. Chuy\u1ec3n l\u00f2ng ca ng\u1ee3i vui m\u1eebng th\u00e0nh kh\u00ed ph\u1eabn b\u1ea5t b\u00ecnh, h\u00e1 ch\u1eb3ng \u0111au l\u00f2ng sao! N\u1ebfu nh\u01b0 k\u1ebb \u0111\u1ecbch x\u1ea3o quy\u1ec7t, d\u00e2n gian gian \u00e1c, l\u1ea5y di chi\u1ebfu c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf \u0111\u1ec3 ch\u1ea5t v\u1ea5n, th\u00ec c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh s\u1ebd l\u1ea5y l\u1eddi g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p? Nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ec5 x\u01b0ng th\u00e2n h\u00e1 n\u00ean d\u00f9ng nh\u1eb9? Nh\u1eefng k\u1ebb \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb sao c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t?<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n \u0111ang ch\u1ecbu t\u1ed9i \u1edf nh\u00e0, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu ch\u1ec9 th\u00fac gi\u1ee5c \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, nh\u01b0ng v\u1eabn e d\u00e8 ch\u01b0a d\u00e1m nh\u1eadn m\u1ec7nh, v\u00ec l\u00fd do n\u00e0y. N\u1ebfu nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh b\u1eaft th\u1ea7n \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, th\u00ec s\u1ebd h\u1ee3p s\u1ee9c tranh lu\u1eadn \u1edf tri\u1ec1u, \u0111\u1ec3 c\u1ee9u v\u00e3n sai l\u1ea7m c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. D\u00f9 b\u1ec7 h\u1ea1 bao dung l\u1eddi n\u00f3i th\u1eb3ng, \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean h\u1ea1 bi\u1ebft \u0111\u1ebfn, nh\u01b0ng t\u1ed9i c\u1ee7a th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1edbm t\u1ec9nh ng\u1ed9 tr\u01b0\u1edbc minh ch\u1ee7, c\u00e0ng th\u00eam n\u1eb7ng n\u1ec1, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea1i gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5 gi\u00e1m s\u00e1t, l\u00e0m quan tai m\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c sao? L\u00f2ng th\u00e0nh kh\u1ea9n, d\u00f9 ch\u1ebft c\u0169ng kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i, mong b\u1ec7 h\u1ea1 l\u01b0u t\u00e2m nghe theo.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua sai Trung th\u01b0 ban tr\u00e1t t\u1eed th\u00fac gi\u1ee5c \u0111\u1ebfn \u0110\u00e0i nh\u1eadm ch\u1ee9c, nh\u01b0ng H\u1ed1i c\u00f9ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi tr\u1ea3 l\u1ea1i tr\u00e1t t\u1eed, c\u00f9ng v\u1edbi ch\u00edn b\u1ea3n t\u1ea5u tr\u01b0\u1edbc sau g\u1eedi l\u00ean Trung th\u01b0, ki\u00ean quy\u1ebft t\u1eeb ch\u1ed1i ch\u1ee9c v\u1ee5 \u1edf \u0110\u00e0i.<\/p>\n<p>[14] H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua ban chi\u1ebfu l\u1ec7nh ki\u00eang h\u00fay m\u1ed9t ch\u1eef trong t\u00ean c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng; \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c Vi\u00ean l\u1ec7nh c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea5y \u0110\u1ea1i s\u1ee9 th\u1ea7n l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y; chi\u00eau m\u1ed9 200 binh l\u00ednh, l\u1ea5y t\u00ean <i>&#8220;Ph\u1ee5ng Vi\u00ean&#8221;<\/i> l\u00e0m bi\u00ean ch\u1ebf; l\u1ea1i l\u1ec7nh cho H\u00e0 Nam \u0111\u1eb7t 50 h\u1ed9 tr\u1ed3ng c\u00e2y b\u00e1ch; sai \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi V\u01b0\u01a1ng Th\u1ebf Ninh t\u1ea1m quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n H\u1ed9 b\u1ed9 Ph\u00e1n quan Tr\u01b0\u01a1ng Huy \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u1ecba \u0111\u1ed3 mi\u1ebfu v\u01b0\u1eddn c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng. T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a Trung th\u01b0.<\/p>\n<p>L\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u: <i>&#8220;X\u00e9t theo l\u1ec5 v\u0103n, ch\u1eef h\u00fay c\u1ee7a b\u1ea3y mi\u1ebfu, d\u00f9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 Vua thi\u00ean h\u1ea1, c\u0169ng \u0111\u1ec1u ban c\u00e1o thi\u00ean h\u1ea1. L\u1ea1i x\u00e9t vi\u1ec7c b\u00e0n v\u1ec1 ch\u1eef h\u00fay c\u1ee7a cha m\u1eb9 \u0111\u1ebb c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 nh\u00e0 T\u1ea5n l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng B\u01b0u Chi, b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng n\u00ean ki\u00eang h\u00fay, l\u00fac \u0111\u00f3 cho r\u1eb1ng \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a B\u01b0u Chi l\u00e0 \u0111\u00fang. Nay c\u00e1c ph\u1ee5 t\u00e1 t\u00e2u xin, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 do l\u00f2ng b\u1ec1 t\u00f4i th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a c\u00f3 l\u1eddi l\u1ebd khi\u00eam t\u1ed1n, s\u1ee3 r\u1eb1ng b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 h\u1eadu th\u1ebf s\u1ebd kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. Th\u1ea7n ngu mu\u1ed1n xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban chi\u1ebfu ch\u1ec9, ch\u1eef d\u01b0\u1edbi t\u00ean B\u1ed9c An \u00dd V\u01b0\u01a1ng, ch\u1ec9 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng s\u1edb t\u00e2u vi\u1ec7c m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i, c\u00f2n c\u00e1c v\u0103n t\u1ef1 c\u00f4ng t\u01b0 kh\u00e1c kh\u00f4ng c\u1ea7n ki\u00eang h\u00fay, \u0111\u1ec3 c\u00f3 ch\u00fat kh\u00e1c bi\u1ec7t v\u1edbi ch\u1eef h\u00fay c\u1ee7a b\u1ea3y mi\u1ebfu t\u1ed5 t\u00f4ng. \u0110\u1ed1i v\u1edbi b\u1ec1 t\u00f4i trong thi\u00ean h\u1ea1, c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ea1m.&#8221;<\/i> Vua kh\u00f4ng nghe theo.<\/p>\n<p>[15] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh t\u1eadp h\u1ee3p b\u00e0n v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u1ee7a B\u1ed9c An \u00dd v\u01b0\u01a1ng. Trung th\u01b0 d\u00e2ng l\u00ean t\u1edd t\u1ea5u c\u1ee7a L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, Vua h\u1ecfi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh n\u00ean l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o, H\u00e0n K\u1ef3 \u0111\u00e1p: <i>&#8220;B\u1ecdn th\u1ea7n trung hay t\u00e0, b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ec1u bi\u1ebft.&#8221;<\/i> \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u1ef1 s\u1eed cho r\u1eb1ng l\u00fd kh\u00f3 c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i, n\u1ebfu cho b\u1ecdn th\u1ea7n l\u00e0 c\u00f3 t\u1ed9i th\u00ec n\u00ean gi\u1eef l\u1ea1i ng\u1ef1 s\u1eed, n\u1ebfu cho b\u1ecdn th\u1ea7n l\u00e0 v\u00f4 t\u1ed9i th\u00ec xin tu\u00e2n theo th\u00e1nh ch\u1ec9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua do d\u1ef1 h\u1ed3i l\u00e2u, r\u1ed3i h\u1ea1 l\u1ec7nh c\u00e1ch ch\u1ee9c ng\u1ef1 s\u1eed. Sau \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng n\u00ean tr\u00e1ch ph\u1ea1t qu\u00e1 n\u1eb7ng.&#8221;<\/i> L\u00e3 H\u1ed1i b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1, gi\u00e1ng l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri ch\u00e2u K\u1ef3; Thu\u1ea7n Nh\u00e2n gi\u1eef ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, th\u00f4ng ph\u00e1n ch\u00e2u An; \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, gi\u00e1ng l\u00e0m Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri huy\u1ec7n H\u01b0u Ninh.<\/p>\n<p>Theo l\u1ec7 c\u0169, khi ch\u1ee9c Tri t\u1ea1p ng\u1ef1 s\u1eed b\u1ecb c\u00e1ch, \u0111\u1ec1u c\u00f3 c\u00e1o t\u1eeb, l\u00fac \u0111\u00f3 Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n Duy \u0111ang tr\u1ef1c, l\u1ea1i ki\u00eam l\u0129nh ch\u1ee9c Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, M\u00f4n h\u1ea1 phong b\u00e1c s\u1ef1, c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh s\u1ee3 Duy t\u1eeb ch\u1ed1i vi\u1ec7c so\u1ea1n c\u00e1o t\u1eeb v\u00e0 phong b\u00e1c s\u1eafc m\u1ec7nh, b\u00e8n tr\u1ef1c ti\u1ebfp \u0111\u01b0a s\u1eafc l\u1ec7nh \u0111\u1ebfn nh\u00e0 L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, l\u1ea5y l\u00fd do h\u1ecd nhi\u1ec1u l\u1ea7n kh\u00f4ng tu\u00e2n theo th\u00e1nh ch\u1ec9 \u0111\u1ebfn \u0111\u00e0i l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 k\u1ebft t\u1ed9i H\u1ed1i.<\/p>\n<p>[H\u00e0n] Duy t\u00e2u: <i>&#8220;Vi\u1ec7c c\u00e1ch ch\u1ee9c ng\u1ef1 s\u1eed li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ch\u00ednh th\u1ec3, m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 c\u00e1c c\u01a1 quan h\u1eefu quan bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc, s\u1ef1 sai l\u1ea7m v\u1ec1 k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n th\u1ebf. N\u00ean thu h\u1ed3i s\u1eafc l\u1ec7nh c\u00e1ch ch\u1ee9c H\u1ed1i, th\u00f4ng qua Ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, \u0111\u1ec3 th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00ecnh b\u00e0y \u00fd ki\u1ebfn nh\u1eb1m ch\u1ea5n ch\u1ec9nh quan ph\u00e1p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;H\u1ed1i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc, x\u00e9t l\u00f2ng h\u1ecd, ch\u1ec9 mu\u1ed1n b\u1ec7 h\u1ea1 tu\u00e2n theo ph\u00e9p t\u1eafc c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng m\u00e0 th\u00f4i! S\u0129 \u0111\u1ea1i phu tham lam l\u1ee3i l\u1ed9c, d\u00f9 c\u00f3 th\u01b0\u1edfng h\u1eadu ph\u1ea1t n\u1eb7ng c\u0169ng s\u1ee3 phong kh\u00ed kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i, m\u00e0 l\u1ea1i c\u00f2n nghe theo t\u00e0 thuy\u1ebft, b\u00e0i x\u00edch ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh tr\u1ef1c, t\u1eeb \u0111\u00e2y tai m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00e0ng b\u1ecb che l\u1ea5p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i xin \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p, b\u00e0n k\u1ef9 v\u1ec1 sai l\u1ea7m \u0111\u00f3, xin thu h\u1ed3i s\u1eafc l\u1ec7nh tr\u01b0\u1edbc, l\u1ec7nh cho tr\u0103m quan b\u00e0n k\u1ef9 \u0111\u1ec3 th\u1ecfa l\u00f2ng d\u00e2n, l\u1ea1i tri\u1ec7u H\u1ed1i v\u1ec1 gi\u1eef ch\u1ee9c c\u0169 \u0111\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng ch\u00ednh th\u1ec3. Vua \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng nghe.<\/p>\n<p><i>(X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, khi H\u1ed1i b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, Duy \u0111\u00e3 d\u00e2ng l\u1eddi can gi\u00e1n nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh s\u1ee3 \u00f4ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu so\u1ea1n c\u00e1o t\u1eeb, x\u00e9t t\u00ecnh h\u00ecnh th\u00ec c\u00f3 v\u1ebb \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt.)<\/i><\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y \u0111\u00f3, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c ch\u1ee9c H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, Tri ch\u1ebf c\u00e1o, Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba, Tri t\u1ea1p, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn c\u1eed hai ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Ng\u1ef1 s\u1eed, v\u00e0 l\u1ea5y Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0110\u1ed3ng tri gi\u00e1n vi\u1ec7n Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 ki\u00eam ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1.<\/p>\n<p>T\u01b0 M\u00e3 Quang t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vua lo kh\u00f4ng nghe \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a m\u00ecnh, b\u1ec1 t\u00f4i lo kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh, v\u00ec th\u1ebf b\u1ec1 t\u00f4i trung tr\u1ef1c d\u00e1m n\u00f3i th\u1eb3ng l\u00e0 b\u00e1u v\u1eadt qu\u00fd gi\u00e1 nh\u1ea5t c\u1ee7a qu\u1ed1c gia. V\u1edbi \u0111\u1ecba v\u1ecb t\u00f4n qu\u00fd c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, xu\u1ed1ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi qu\u1ea7n th\u1ea7n, gi\u1eef n\u00e9t m\u1eb7t h\u00f2a nh\u00e3 \u0111\u1ec3 c\u1ea7u l\u1eddi can gi\u00e1n, tr\u1ecdng th\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1edbc l\u1ed9c \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi, th\u1ebf m\u00e0 qu\u1ea7n th\u1ea7n v\u1eabn e d\u00e8 kh\u00f4ng d\u00e1m ti\u1ebfn c\u1eed, hu\u1ed1ng chi n\u1ebfu d\u00f9ng uy th\u1ebf \u0111\u1ec3 l\u00e0m h\u1ecd s\u1ee3, d\u00f9ng h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u1ec3 tr\u1eebng tr\u1ecb, th\u00ec l\u1eddi hay t\u1eeb \u0111\u00e2u m\u00e0 \u0111\u1ebfn?<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n nghe n\u00f3i Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 L\u00e3 H\u1ed1i, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng v\u00ec b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1ec5 nghi c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng m\u00e0 \u0111\u1ec1u b\u1ecb khi\u1ec3n tr\u00e1ch gi\u00e1ng ch\u1ee9c, trong ngo\u00e0i nghe tin \u0111\u1ec1u kinh ng\u1ea1c. Th\u1ea7n xem ba ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, trung th\u00e0nh s\u00e1ng su\u1ed1t, c\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c, lo vi\u1ec7c c\u00f4ng qu\u00ean vi\u1ec7c nh\u00e0, t\u00ecm trong qu\u1ea7n th\u1ea7n hi\u1ebfm c\u00f3 ai s\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u v\u00ec n\u00f3i vi\u1ec7c qu\u00e1 th\u1eb3ng th\u1eafn m\u00e0 \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111\u00e0y \u0111i xa, th\u1ea7n th\u1eadt ti\u1ebfc cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n nghe n\u00f3i \u0111i\u1ec1u khi\u1ebfn b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean vinh, kh\u00f4ng g\u00ec l\u1edbn h\u01a1n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n. Nay b\u1ec7 h\u1ea1 chi\u1ec1u theo t\u00ecnh c\u1ea3m c\u1ee7a m\u1ed9t hai ng\u01b0\u1eddi trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, tr\u00e1i v\u1edbi c\u00f4ng lu\u1eadn c\u1ee7a c\u1ea3 tri\u1ec1u, t\u00f4n s\u00f9ng B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 l\u1ec5 ch\u1ebf. Ng\u01b0\u1eddi trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 con ch\u00e1u c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, nh\u01b0ng ch\u00ed h\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng chuy\u00ean nh\u1ea5t, n\u00ean \u0111\u1ec1u th\u1ea5t v\u1ecdng. Nay l\u1ea1i b\u1eaft nh\u1eefng b\u1ec1 t\u00f4i d\u00e1m n\u00f3i th\u1eb3ng, \u0111u\u1ed5i \u0111i h\u00e0ng lo\u1ea1t, th\u1ea7n e r\u1eb1ng s\u1ebd l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee9c l\u1edbn c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, thi\u1ec7t h\u1ea1i kh\u00f4ng nh\u1ecf. Trong d\u00e2n gian, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 l\u00e9n l\u00fat ch\u00ea tr\u00e1ch, than th\u1edf.<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ecdn l\u1ef1a t\u1eeb trong \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng, giao cho ch\u1ee9c v\u1ee5 l\u00e0m tai m\u1eaft, v\u00ec mu\u1ed1n l\u1ea5y s\u1ef1 trung tr\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ecd, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u1ef1 n\u1ecbnh h\u00f3t. Thu\u1ea7n Nh\u00e2n, \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng c\u0169ng mu\u1ed1n h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh \u0111\u1ec3 b\u00e1o \u0111\u00e1p s\u1ef1 tin d\u00f9ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, n\u00ean kh\u00f4ng d\u00e1m a dua theo tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1eb3ng th\u1eafn b\u00e0n lu\u1eadn ch\u00ednh s\u1ef1, nay l\u1ea1i v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 b\u1ecb t\u1ed9i, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 trong qu\u1ea7n th\u1ea7n c\u00f2n th\u00e2n c\u1eadn v\u1edbi ai? N\u1ebfu \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi ngay th\u1eb3ng ng\u00e0y c\u00e0ng b\u1ecb b\u00e0i x\u00edch, k\u1ebb n\u1ecbnh h\u00f3t ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0m sao bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ec7n \u00e1c c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i, \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t c\u1ee7a ch\u00ednh s\u1ef1? Nh\u01b0 th\u1ebf, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ph\u00fac c\u1ee7a qu\u1ed1c gia!<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y nhanh ch\u00f3ng cho L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c tr\u1edf l\u1ea1i l\u00e0m vi\u1ec7c, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 s\u1ebd \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng ca ng\u1ee3i s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, d\u00f9 l\u00e0 Vua V\u0169 th\u00edch nghe l\u1eddi hay, Vua Thang s\u1eeda l\u1ed7i kh\u00f4ng ng\u1ea1i, c\u0169ng kh\u00f4ng h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c<a class=\"footnote\" title=\"'Th\u1ecb' trong 'b\u1ea5t th\u1ecb qu\u00e1 h\u1ef7', hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, \u300a\u00d4n Qu\u1ed1c V\u0103n Ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 C\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u L\u00e3 H\u1ed1i \u0111\u1eb3ng tr\u00e1t t\u1eed \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 't\u00fac'.\" id=\"return-footnote-1772-25\" href=\"#footnote-1772-25\" aria-label=\"Footnote 25\"><sup class=\"footnote\">[25]<\/sup><\/a>. N\u1ebfu kh\u00f4ng, th\u00ec h\u00e3y \u0111\u1ed5i cho h\u1ecd m\u1ed9t ch\u1ee9c quan g\u1ea7n h\u01a1n, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ea7n n\u00e0o an \u1ee7i l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi b\u00ean ngo\u00e0i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00ec b\u00e0n vi\u1ec7c qu\u00e1 m\u1ee9c m\u00e0 \u0111\u1ec1u b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c. T\u1eeb khi nghe tin, d\u01b0 lu\u1eadn x\u00f4n xao, \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng t\u1eeb khi b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u1ebfn nay, phong kh\u00ed ti\u1ebfp thu l\u1eddi hay, nghe l\u1eddi can gi\u00e1n ch\u01b0a th\u1ec3 hi\u1ec7n ra thi\u00ean h\u1ea1, nay L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea1i b\u1ecb \u0111u\u1ed5i h\u1ebft kh\u1ecfi \u0111\u00e0i quan, th\u1ea7n e r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ngh\u0129a s\u1ebd ng\u1eadm mi\u1ec7ng, b\u1ec1 t\u00f4i trung th\u00e0nh s\u1ebd tan r\u00e3. V\u1ea3 l\u1ea1i t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng nghe l\u1eddi can gi\u00e1n th\u00ec h\u01b0ng th\u1ecbnh, t\u1eeb ch\u1ed1i l\u1eddi can gi\u00e1n th\u00ec suy vong, c\u01a1 h\u01b0ng vong kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t k\u1ef9.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea5y l\u01b0\u1ee3ng c\u1ea3 nh\u01b0 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, bao dung m\u1ecdi \u0111i\u1ec1u, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t thu h\u1ed3i chi\u1ebfu ch\u1ec9 gi\u00e1ng ch\u1ee9c c\u1ee7a L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, cho h\u1ecd ti\u1ebfp t\u1ee5c gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u0169, th\u00ec thi\u00ean h\u1ea1 th\u1eadt may m\u1eafn!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[17] Th\u00e1ng hai, ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t \u1ea4t D\u1eadu, c\u00f3 hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1ch h\u1ed3ng xuy\u00ean qua m\u1eb7t tr\u1eddi.<\/p>\n<p>[18] \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba T\u00f4 Th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n. Khi c\u00f2n \u1edf ph\u1ee7 \u0111\u1ec7, Vua \u0111\u00e3 nghe danh T\u00f4 Th\u1ee9c, mu\u1ed1n theo l\u1ec7 c\u0169 \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng tri\u1ec7u v\u00e0o H\u00e0n l\u00e2m, li\u1ec1n trao ch\u1ee9c Tri ch\u1ebf c\u00e1o. H\u00e0n K\u1ef3 n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00f4 Th\u1ee9c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng l\u1edbn, ng\u00e0y sau t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng trong thi\u00ean h\u1ea1. N\u00ean \u0111\u1ec3 \u00f4ng \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 b\u1ed3i d\u01b0\u1ee1ng, khi\u1ebfn c\u00e1c s\u0129 t\u1eed trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u k\u00ednh ph\u1ee5c, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi d\u00f9ng, th\u00ec m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n d\u1ecb ngh\u1ecb. Nay v\u1ed9i d\u00f9ng, e r\u1eb1ng c\u00e1c s\u0129 t\u1eed trong thi\u00ean h\u1ea1 ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed3ng t\u00ecnh, ch\u1ec9 l\u00e0m h\u1ea1i \u00f4ng m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;N\u1ebfu ch\u01b0a th\u1ec3 trao ch\u1ee9c Tri ch\u1ebf c\u00e1o, th\u00ec ch\u1ee9c Tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> K\u1ef3 \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Ch\u1ee9c K\u00fd ch\u00fa g\u1ea7n v\u1edbi ch\u1ee9c Ch\u1ebf c\u00e1o, ch\u01b0a th\u1ec3 trao ngay. Chi b\u1eb1ng ch\u1ecdn m\u1ed9t ch\u1ee9c g\u1ea7n v\u1edbi ch\u1ee9c cao trong qu\u00e1n c\u00e1c m\u00e0 trao, v\u00e0 theo l\u1ec7 g\u1ea7n \u0111\u00e2y n\u00ean tri\u1ec7u \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u01b0a bi\u1ebft kh\u1ea3 n\u0103ng c\u1ee7a \u00f4ng n\u00ean m\u1edbi kh\u1ea3o h\u1ea1ch. Nh\u01b0 T\u00f4 Th\u1ee9c m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c sao?&#8221;<\/i> K\u1ef3 n\u00f3i <i>&#8220;Kh\u00f4ng th\u1ec3&#8221;<\/i>, r\u1ed3i kh\u1ea3o h\u1ea1ch v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/p>\n<p>Sau n\u00e0y, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu k\u1ec3 l\u1ea1i chuy\u1ec7n n\u00e0y v\u1edbi T\u00f4 Th\u1ee9c, Th\u1ee9c n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1ch \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i c\u1ee7a H\u00e0n c\u00f4ng v\u1edbi t\u00f4i, ch\u00ednh l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a g\u1ecdi l\u00e0 qu\u00e2n t\u1eed y\u00eau ng\u01b0\u1eddi b\u1eb1ng \u0111\u1ee9c v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[19] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a Tri Khai Phong ph\u1ee7 Th\u1ea9m C\u1ea5u, t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t ch\u1ee9c Ph\u00e1n quan, l\u1ea5y T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd T\u00f4n Th\u1ea3n l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y, chuy\u00ean qu\u1ea3n l\u00fd c\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c \u1edf s\u1ee9 vi\u1ec7n. Khai Phong ph\u1ee7 c\u00f3 hai ch\u1ee9c Suy v\u00e0 Ph\u00e1n quan, m\u1ed7i ch\u1ee9c hai ng\u01b0\u1eddi, ng\u00e0y th\u01b0\u1eddng ch\u1ec9 x\u1eed l\u00fd c\u00e1c v\u1ee5 ki\u1ec7n t\u1ee5ng c\u1ee7a hai qu\u00e2n. C\u00e1c v\u1ee5 \u00e1n th\u01b0\u1eddng b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7, d\u1ec5 sinh gian l\u1eadn. Sau khi t\u0103ng th\u00eam ch\u1ee9c Ph\u00e1n quan, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u th\u1ea5y thu\u1eadn ti\u1ec7n. Th\u1ea3n nh\u00e2n \u0111\u00f3 so\u1ea1n ra b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i ch\u00edn \u0111i\u1ec1u l\u00e0m th\u00e0nh quy t\u1eafc v\u1ec1 sau. Th\u1ea3n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Khai Phong.<\/p>\n<p>[20] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n Duy t\u00e2u: <i>&#8220;Theo chi\u1ebfu c\u1eed Ng\u1ef1 s\u1eed, nh\u01b0ng v\u00ec th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u1ea5u xin truy ph\u1ee5c cho L\u00e3 H\u1ed1i, n\u00ean ch\u01b0a d\u00e1m nh\u1eadn chi\u1ebfu c\u1eed Ng\u1ef1 s\u1eed.&#8221;<\/i> Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho c\u00e1c m\u00f4n n\u1ea1p chi\u1ebfu v\u00e0o Trung th\u01b0.<\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, Thi\u1ec7u Kh\u00e1ng, ch\u1ee9c D\u1ef1c Thi\u1ec7n c\u1ee7a ph\u1ee7 D\u0129nh V\u01b0\u01a1ng, t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ho\u00e0ng t\u1eed D\u0129nh V\u01b0\u01a1ng, thi\u00ean t\u01b0 s\u1edbm t\u1ecf r\u1ea1ng, \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn tu\u1ed5i k\u1ebft h\u00f4n. \u0110\u00e2y l\u00e0 l\u00fac b\u1ec7 h\u1ea1 m\u1edbi l\u00ean ng\u00f4i, m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi con tr\u01b0\u1edfng c\u0169ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn tu\u1ed5i th\u00e0nh gia, x\u00e9t v\u1ec1 l\u1ec5 nghi, kh\u00f4ng g\u00ec quan tr\u1ecdng h\u01a1n vi\u1ec7c n\u00e0y. Th\u1ea7n th\u1ea5y r\u1eb1ng trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, vi\u1ec7c th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng k\u1ebft h\u00f4n, tuy trong \u300aKhai B\u1ea3o Th\u00f4ng L\u1ec5\u300b c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh c\u0169, nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 nh\u1eefng t\u1ee5c l\u1ec7 nh\u01b0 d\u00ea r\u01b0\u1ee3u \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc c\u1eeda, ti\u1ec1n b\u1ea1c \u0111\u1eb7t trong t\u1ee7, \u0111\u1ec1u l\u00e0 chuy\u1ec7n t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 b\u1eadc s\u0129 \u0111\u1ea1i phu n\u00ean n\u00f3i \u0111\u1ebfn, nay l\u1ea1i xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong th\u00e1nh tri\u1ec1u, th\u1ea7n th\u1ea5y kh\u00f4ng \u1ed5n. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho Th\u00e1i Th\u01b0\u1eddng L\u1ec5 Vi\u1ec7n nghi\u00ean c\u1ee9u k\u1ef9 c\u00e1c \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 c\u0169, so\u1ea1n th\u1ea3o nghi th\u1ee9c k\u1ebft h\u00f4n cho D\u0129nh V\u01b0\u01a1ng, nh\u1eefng t\u1ee5c l\u1ec7 kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi l\u1ec5 nghi, xin b\u00e3i b\u1ecf h\u1ebft.&#8221;<\/i> Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho L\u1ec5 Vi\u1ec7n xem x\u00e9t k\u1ef9.<\/p>\n<p>L\u1ec5 Vi\u1ec7n t\u1ea5u: <i>&#8220;Trong \u300aKhai B\u1ea3o Th\u00f4ng L\u1ec5\u300b c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 vi\u1ec7c th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng k\u1ebft h\u00f4n, bao g\u1ed3m c\u00e1c l\u1ec5: N\u1ea1p Th\u00e1i, V\u1ea5n Danh, N\u1ea1p C\u00e1t, N\u1ea1p Th\u00e0nh, Th\u1ec9nh K\u1ef3, Th\u00e2n Ngh\u00eanh, \u0110\u1ed3ng Lao, nh\u01b0ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a t\u1eebng \u00e1p d\u1ee5ng. Nay ki\u1ec3m tra l\u1ea1i \u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1ea5y c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng l\u1ec5 v\u1eadt trong h\u00f4n l\u1ec5 c\u1ee7a ho\u00e0ng th\u00e2n, xin theo nh\u01b0 \u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[22] Th\u00e1ng ba, ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, Vua ban y\u1ebfn cho qu\u1ea7n th\u1ea7n t\u1ea1i c\u00e1c v\u01b0\u1eddn th\u01b0\u1ee3ng uy\u1ec3n.<\/p>\n<p>[23] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u00edch<a class=\"footnote\" title=\"Sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u00edch, ch\u1eef 'B\u00edch' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u00edch', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng S\u1eed To\u00e0n V\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10, ph\u1ea7n tr\u00ean, s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1772-26\" href=\"#footnote-1772-26\" aria-label=\"Footnote 26\"><sup class=\"footnote\">[26]<\/sup><\/a>, d\u00e0i kho\u1ea3ng b\u1ea3y th\u01b0\u1edbc. <i>(\u300aB\u1ea3n K\u1ef7\u300b ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b v\u00e0 \u300aB\u1ea3n Ch\u00ed\u300b. X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng Th\u1ea5t.)<\/i><\/p>\n<p>[24] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n ki\u00eam \u0110\u1ed3ng tri Gi\u00e1n vi\u1ec7n Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri\u1ec7u \u0110\u1ec9nh, Tri\u1ec7u Chi\u00eam t\u1eeb s\u1ee9 m\u1ec7nh Khi\u1ebft \u0110an tr\u1edf v\u1ec1, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eebng c\u00f9ng L\u00e3 H\u1ed1i b\u00e0n vi\u1ec7c B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, n\u00ean \u0111\u1ec1u \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i. Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 t\u1eeb ch\u1ed1i nh\u1eadn c\u00e1o \u0111i\u1ec7p b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1 m\u1edbi, d\u1eadp \u0111\u1ea7u tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Vua t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 d\u00e2ng l\u1eddi khuy\u00ean can tr\u01b0\u1edbc L\u00e3 H\u1ed1i, nay L\u00e3 H\u1ed1i b\u1ecb \u0111u\u1ed5i m\u00e0 th\u1ea7n l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn ch\u1ee9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u1ee5 gi\u1eef Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 l\u1ea1i, nh\u01b0ng Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 v\u1eabn c\u1ed1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua b\u00e8n b\u1ed5 nhi\u1ec7m Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 l\u00e0m Tri ch\u00e2u H\u00f2a Ch\u00e2u, Tri\u1ec7u \u0110\u1ec9nh l\u00e0m Th\u00f4ng ph\u00e1n Truy Ch\u00e2u, Tri\u1ec7u Chi\u00eam l\u00e0m Th\u00f4ng ph\u00e1n Ph\u1ea7n Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tri\u1ec7u Chi\u00eam nh\u1eadn l\u1ec7nh ti\u1ebfp s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n Di\u00ean H\u00f2a, t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 con c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, m\u00e0 l\u1ea1i x\u01b0ng B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 Ho\u00e0ng kh\u1ea3o, kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u1ec5 ch\u1ebf.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;Khanh t\u1eebng th\u1ea5y Tr\u1eabm mu\u1ed1n l\u1ea5y vi\u1ec7c Ho\u00e0ng kh\u1ea3o th\u1edd B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng ch\u01b0a?&#8221;<\/i> Tri\u1ec7u Chi\u00eam \u0111\u00e1p: <i>&#8220;\u0110\u00f3 l\u00e0 \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng t\u1ef1 n\u00f3i.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00f3 l\u00e0 do Trung th\u01b0 b\u00e0n qu\u00e1 m\u00e0 th\u00f4i!&#8221;<\/i> Tri\u1ec7u Chi\u00eam b\u00e8n xin Vua tuy\u00ean d\u1ee5 Trung th\u01b0, Vua \u0111\u00e1p: <i>&#8220;\u00dd Tr\u1eabm \u0111\u00e3 quy\u1ebft, kh\u00f4ng c\u1ea7n tuy\u00ean d\u1ee5 n\u1eefa.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c xin tuy\u00ean d\u1ee5 Trung th\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aM\u1ed9 ch\u00ed\u300b v\u00e0 \u300aTh\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi\u300b c\u1ee7a Tri\u1ec7u Chi\u00eam do Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 v\u00e0 Ph\u1ea1m T\u1ed5 V\u0169 so\u1ea1n.)<\/i><\/p>\n<p>[25] T\u01b0 M\u00e3 Quang n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n th\u00e1nh, tuy\u00ean d\u1ee5 vi\u1ec7c B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng x\u01b0ng &#8216;th\u00e2n&#8217; r\u1eb1ng: &#8216;Ch\u1eef n\u00e0y Tr\u1eabm v\u1ed1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n x\u01b0ng<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef n\u00e0y Tr\u1eabm v\u1ed1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n x\u01b0ng 'v\u1ed1n' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, c\u00f9ng \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1eb3ng tr\u00e1p t\u1eed b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1772-27\" href=\"#footnote-1772-27\" aria-label=\"Footnote 27\"><sup class=\"footnote\">[27]<\/sup><\/a>, gi\u1ea3 s\u1eed ch\u1ec9 x\u01b0ng B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng v\u00e0 Ti\u00ean Du huy\u1ec7n qu\u00e2n, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8217; Th\u1ea7n m\u1edbi bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ea5t c\u00f4ng b\u1eb1ng, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd qu\u00e1 thi\u00ean v\u1ecb ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n, ch\u1ec9 v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m sai<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1ec9 v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m sai 'ch\u1ec9' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1eadt', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-28\" href=\"#footnote-1772-28\" aria-label=\"Footnote 28\"><sup class=\"footnote\">[28]<\/sup><\/a>, khi\u1ebfn b\u00ean ngo\u00e0i b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao, t\u1ea5t cho r\u1eb1ng s\u1edbm chi\u1ec1u s\u1ebd h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ecf t\u00ean th\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"t\u1ea5t cho r\u1eb1ng s\u1edbm chi\u1ec1u s\u1ebd h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ecf t\u00ean th\u00e2n 'cho' nguy\u00ean l\u00e0 'mu\u1ed1n', theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-29\" href=\"#footnote-1772-29\" aria-label=\"Footnote 29\"><sup class=\"footnote\">[29]<\/sup><\/a>, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ra kh\u1ecfi \u0111\u00e0i quan, s\u1ebd c\u00f3 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i kh\u00e1c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7n t\u1ea1i trong \u0111\u00e0i quan c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i khuy\u00ean b\u1ea3o, khi\u1ebfn h\u1ecd nh\u1eadn ch\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay b\u1ed7ng nghe Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 ba ng\u01b0\u1eddi l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u1ec1u ra ngo\u00e0i, ng\u01b0\u1eddi trong ngo\u00e0i kh\u00f4ng ai kh\u00f4ng kinh ng\u1ea1c. \u0110\u00e2y l\u00e0 do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n b\u1ecbt mi\u1ec7ng ng\u01b0\u1eddi sau, khi\u1ebfn h\u1ecd \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i, r\u1ed3i sau \u0111\u00f3 n\u1eafm quy\u1ec1n l\u1edbn, th\u1ecfa m\u00e3n \u00fd ri\u00eang. Th\u1ea7n ngh\u0129 b\u1ec7 h\u1ea1 tu\u1ed5i c\u00f2n tr\u1ebb, t\u00ednh th\u00e1nh s\u00e1ng su\u1ed1t, m\u00e0 nay l\u1ea1i mang ti\u1ebfng c\u1ef1 tuy\u1ec7t l\u1eddi can, ch\u1ecbu ti\u1ebfng x\u1ea5u c\u00f4 \u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1ecbu ti\u1ebfng x\u1ea5u c\u00f4 \u00e2n 'c\u00f4' nguy\u00ean l\u00e0 't\u1ed9i', theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1eb3ng tr\u00e1p t\u1eed s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-30\" href=\"#footnote-1772-30\" aria-label=\"Footnote 30\"><sup class=\"footnote\">[30]<\/sup><\/a>, tr\u00e1i v\u1edbi mong \u0111\u1ee3i c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1, m\u1ea5t quy\u1ec1n c\u1ee7a b\u1eadc ch\u1ee7, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 th\u1ecfa m\u00e3n \u00fd ri\u00eang c\u1ee7a m\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Kh\u00f4ng bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 l\u1ee3i g\u00ec m\u00e0 l\u00e0m v\u1eady? Th\u1ea7n kh\u00f4ng k\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng, r\u1ea5t \u0111au x\u00f3t cho b\u1ec7 h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1eebng h\u1ecfi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u1eefa, h\u00e3y \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, tri\u1ec7u h\u1ed3i Nghi\u00eau D\u0169 v\u1ec1, h\u1ea1 chi\u1ebfu kh\u00f4ng x\u01b0ng th\u00e2n n\u1eefa, nh\u01b0 v\u1eady c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp t\u1ee9c khi\u1ebfn kh\u00ed u\u1ea5t \u1ee9c c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1 h\u00f3a th\u00e0nh vui m\u1eebng, l\u1eddi ph\u1ec9 b\u00e1ng tr\u1edf th\u00e0nh ca ng\u1ee3i.&#8221;<\/i> Kh\u00f4ng nghe theo.<\/p>\n<p>Quang b\u00e8n t\u00e2u xin c\u00f9ng Nghi\u00eau D\u0169 ch\u1ecbu t\u1ed9i, v\u00e0 \u1edf nh\u00e0 ch\u1edd t\u1ed9i. L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;N\u0103m b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i, th\u1ea7n \u0111\u00e3 t\u1eebng d\u00e2ng s\u1edb c\u1ea3nh b\u00e1o vi\u1ec7c truy t\u00f4n. \u0110\u1ebfn khi qua \u0111\u1ea1i tang c\u1ee7a Nh\u00e2n T\u00f4ng, th\u1ea7n c\u00f9ng Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m con th\u1eeba t\u1ef1 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n. <\/i><i>Khi hai ch\u1ebf v\u00e0 quan l\u1ec5 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh<a class=\"footnote\" title=\"khi hai ch\u1ebf v\u00e0 quan l\u1ec5 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh '\u0111\u1ecbnh' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, c\u00f9ng \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n \u1ede nh\u00e0 th\u1ee9 ba tr\u00e1p t\u1eed b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1772-31\" href=\"#footnote-1772-31\" aria-label=\"Footnote 31\"><sup class=\"footnote\">[31]<\/sup><\/a>, th\u1ea7n l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh so\u1ea1n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi<a class=\"footnote\" title=\"th\u1ea7n l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh so\u1ea1n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi 'ch\u01b0\u01a1ng', b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 'th\u1ea3o'.\" id=\"return-footnote-1772-32\" href=\"#footnote-1772-32\" aria-label=\"Footnote 32\"><sup class=\"footnote\">[32]<\/sup><\/a>. N\u1ebfu tr\u1ecb t\u1ed9i, th\u1ea7n \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u. C\u00f2n L\u00e3 H\u1ed1i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi sau b\u00e0n lu\u1eadn, \u0111\u00e3 b\u1ecb \u0111u\u1ed5i, nh\u01b0 th\u1ea7n \u0111\u00e2y h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 dung th\u1ee9<a class=\"footnote\" title=\"nh\u01b0 th\u1ea7n \u0111\u00e2y h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 dung th\u1ee9 'c\u00f3 th\u1ec3', b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 'n\u00ean'.\" id=\"return-footnote-1772-33\" href=\"#footnote-1772-33\" aria-label=\"Footnote 33\"><sup class=\"footnote\">[33]<\/sup><\/a>? D\u00f9 b\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ea5t nh\u00e2n t\u1eeb, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t b\u1ea3o v\u1ec7, th\u1ea7n h\u00e1 kh\u00f4ng th\u1eb9n l\u00f2ng sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>C\u00f3 chi\u1ebfu th\u00fac Quang \u0111\u1ebfn kinh di\u00ean l\u00e0m vi\u1ec7c. Quang l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n c\u00f9ng Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 b\u1ea3y ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng l\u00e0m \u0111\u00e0i gi\u00e1n quan, c\u00f9ng b\u00e0n \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, nh\u1eefng g\u00ec Nghi\u00eau D\u0169 ph\u1ea1m, th\u1ea7n \u0111\u1ea1i kh\u00e1i \u0111\u1ec1u t\u1eebng ph\u1ea1m<a class=\"footnote\" title=\"th\u1ea7n \u0111\u1ea1i kh\u00e1i \u0111\u1ec1u t\u1eebng ph\u1ea1m '\u0111\u1ec1u' nguy\u00ean l\u00e0 'x\u01b0a', theo \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n \u1ede nh\u00e0 th\u1ee9 t\u01b0 tr\u00e1p t\u1eed s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-34\" href=\"#footnote-1772-34\" aria-label=\"Footnote 34\"><sup class=\"footnote\">[34]<\/sup><\/a>. Nay Nghi\u00eau D\u0169 s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 ra ngo\u00e0i, ch\u1ec9 c\u00f2n th\u1ea7n m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u1edf l\u1ea1i, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u n\u00f3i th\u1ea7n ban \u0111\u1ea7u d\u1eabn d\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, c\u00f9ng b\u00e0n lu\u1eadn ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, cu\u1ed1i c\u00f9ng l\u1ea1i ti\u1ebfc b\u1ed5ng l\u1ed9c, tr\u1ed1n tr\u00e1nh h\u00ecnh ph\u00e1p.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n d\u00f9 r\u1ea5t ngu, c\u0169ng ti\u1ebfc danh ti\u1ebft, ch\u1ecbu s\u1ef1 ch\u1ec9 tr\u00edch n\u00e0y, l\u00e0m sao l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi? Kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u1eady, l\u1ea1i khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta ch\u00ea tr\u00e1ch tr\u00ean, n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00f3 thi\u00ean v\u1ecb<a class=\"footnote\" title=\"n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00f3 thi\u00ean v\u1ecb 'thi h\u00e0nh' nguy\u00ean l\u00e0 'h\u00ecnh', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1772-35\" href=\"#footnote-1772-35\" aria-label=\"Footnote 35\"><sup class=\"footnote\">[35]<\/sup><\/a>.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n v\u00ec th\u1ebf ng\u00e0y qu\u00ean \u0103n, \u0111\u00eam qu\u00ean ng\u1ee7, v\u00e0o tri\u1ec1u th\u1eb9n v\u1edbi s\u0129 phu, ra \u0111\u01b0\u1eddng x\u1ea5u h\u1ed5 v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng, m\u1ed9t th\u00e2n c\u00f4 \u0111\u1ed9c, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1eb7t ch\u00e2n v\u00e0o \u0111\u00e2u. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 th\u01b0\u01a1ng x\u00e9t, theo l\u1eddi t\u00e2u tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a th\u1ea7n, s\u1edbm gi\u00e1ng ch\u1ee9c.&#8221;<\/i> T\u00e2u b\u1ed1n l\u1ea7n, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng nghe theo.<\/p>\n<p>[26] Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba B\u00e0nh T\u01b0 V\u0129nh d\u00e2ng s\u1edb xin ch\u1ea5n ch\u1ec9nh \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, tri\u1ec7u h\u1ed3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng l\u1eddi can gi\u00e1n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua kh\u00f4ng cho. T\u01b0 V\u0129nh t\u1eeb th\u00e1ng 10 n\u0103m ngo\u00e1i gi\u1eef ch\u1ee9c Trung th\u1eeba, khi L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c tranh lu\u1eadn v\u1ec1 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, T\u01b0 V\u0129nh kh\u00f4ng n\u00ean im l\u1eb7ng. H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u00e3 b\u1ecb \u0111u\u1ed5i \u0111i, m\u00e0 T\u01b0 V\u0129nh v\u1eabn gi\u1eef nguy\u00ean ch\u1ee9c v\u1ee5 nh\u01b0 c\u0169, th\u00ec d\u00f9 T\u01b0 V\u0129nh c\u00f3 n\u00f3i, ch\u1eafc c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ebft l\u1eddi.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n truy\u1ec7n ch\u00e9p: T\u01b0 V\u0129nh xin tri\u1ec7u h\u1ed3i s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb \u0111u\u1ed5i v\u00e0 t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c<a class=\"footnote\" title=\"T\u01b0 V\u0129nh xin tri\u1ec7u h\u1ed3i s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb \u0111u\u1ed5i v\u00e0 t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c, ch\u1eef 'tri\u1ec7u' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft c\u1ee7a T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-1772-36\" href=\"#footnote-1772-36\" aria-label=\"Footnote 36\"><sup class=\"footnote\">[36]<\/sup><\/a>, nay t\u1ea1m ghi l\u1ea1i, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i s\u00e1ch \u300aNg\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i k\u00fd\u300b ch\u00e9p: C\u00e1c quan trong \u0111\u00e0i v\u00ec vi\u1ec7c B\u1ed9c ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c<a class=\"footnote\" title=\"C\u00e1c quan trong \u0111\u00e0i v\u00ec vi\u1ec7c B\u1ed9c ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, ch\u1eef 'd\u0129' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-1772-37\" href=\"#footnote-1772-37\" aria-label=\"Footnote 37\"><sup class=\"footnote\">[37]<\/sup><\/a>, T\u01b0 V\u0129nh nhu nh\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng m\u1ed9t l\u1eddi c\u1ee9u gi\u00fap, ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n t\u00e1n ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b ch\u00e9p T\u01b0 V\u0129nh d\u00e2ng s\u1edb b\u00e0n k\u1ef9 v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u01b0ng th\u00e2n c\u1ee7a B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng, Anh T\u00f4ng c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng v\u00ec l\u1eddi l\u1ebd thi\u1ebft tha, \u0111\u1ecbnh thi h\u00e0nh, nh\u01b0ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ed1 gi\u1eef \u00fd ki\u1ebfn, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u00e0nh. Theo \u0111\u00f3, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 nhu nh\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng m\u1ed9t l\u1eddi.)<\/i><\/p>\n<p>[27] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Thi\u00eam th\u01b0 Giang Ninh ti\u1ebft \u0111\u1ed9 ph\u00e1n quan s\u1ef1 T\u00f4n X\u01b0\u01a1ng Linh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, Gi\u00e1m V\u0129nh Phong th\u01b0\u01a1ng Qu\u00e1ch Nguy\u00ean Minh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Ho\u00e0ng Chi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 T\u01b0\u1edfng Chi K\u1ef3 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Vua sai V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea v\u00e0 c\u00e1c quan ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, \u0111\u00e3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m X\u01b0\u01a1ng Linh v\u00e0 Nguy\u00ean Minh, nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f2n thi\u1ebfu hai ng\u01b0\u1eddi. Trung th\u01b0 d\u00e2ng danh s\u00e1ch b\u1ea3y ng\u01b0\u1eddi do V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea ti\u1ebfn c\u1eed tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, g\u1ed3m \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Kh\u1ed5ng T\u00f4ng H\u00e0n v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, trong \u0111\u00f3 Ho\u00e0ng Chi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn.<\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ph\u00ea chu\u1ea9n T\u01b0\u1edfng Chi K\u1ef3 v\u00e0o ch\u1ee9c Ng\u1ef1 s\u1eed. \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu v\u1ed1n qu\u00fd m\u1ebfn Chi K\u1ef3, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Chi K\u1ef3 d\u1ef1 thi ch\u1ebf s\u00e1ch kh\u00f4ng \u0111\u1ed7, t\u1eebng \u0111\u1ebfn g\u1eb7p Tu khen ng\u1ee3i vi\u1ec7c truy t\u00f4n B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u0111\u00fang, v\u00e0 ph\u00ea ph\u00e1n k\u1ecbch li\u1ec7t b\u00e0i thi c\u1ee7a Ph\u1ea1m B\u00e1ch L\u1ed9c, v\u00ec th\u1ebf Tu h\u1ebft l\u00f2ng ti\u1ebfn c\u1eed Chi K\u1ef3. Sau khi Chi K\u1ef3 v\u00e0 Chi\u1ebfu c\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, Chi K\u1ef3 v\u00e0o ch\u1ea7u, Vua d\u1eb7n r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u1eabm t\u1eebng xem b\u00e0i thi c\u1ee7a khanh, th\u1ea5y r\u1ea5t hay, nh\u01b0ng quan ch\u1ea5m thi \u0111\u00e3 b\u1ecf s\u00f3t, n\u00ean Tr\u1eabm \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m khanh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>X\u01b0\u01a1ng Linh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ea5n L\u0103ng. Chi\u1ebfu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Giang L\u0103ng. Nguy\u00ean Minh l\u00e0 con c\u1ee7a Khuy\u1ebfn. Chi K\u1ef3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Nghi H\u01b0ng, ch\u00e1u c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng. T\u00f4ng H\u00e0n l\u00e0 con c\u1ee7a \u0110\u1ea1o Ph\u1ee5.<\/p>\n<p>[28] C\u00f9ng ng\u00e0y, Vua n\u1ea1p ch\u00e1u g\u00e1i c\u1ee7a c\u1ed1 t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung l\u00e0m v\u1ee3 cho ho\u00e0ng t\u1eed D\u0129nh v\u01b0\u01a1ng, phong l\u00e0m An Qu\u1ed1c phu nh\u00e2n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, trong cung sai s\u1ee9 \u0111i kh\u1eafp nh\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1ec3 ch\u1ecdn v\u1ee3 cho v\u01b0\u01a1ng. K\u00fd th\u1ea5t H\u00e0n Duy t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;V\u01b0\u01a1ng hi\u1ebfu thu\u1eadn, th\u00f4ng minh, m\u1ecdi h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec1u \u0111\u00fang ph\u00e9p t\u1eafc, \u0111ang chuy\u00ean t\u00e2m h\u1ecdc kinh s\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u00e0nh \u0111\u1ee9c l\u1edbn. Nay ch\u1ecdn v\u1ee3 cho v\u01b0\u01a1ng l\u00e0 vi\u1ec7c h\u1ec7 tr\u1ecdng, n\u00ean ch\u1ecdn k\u1ef9 t\u1eeb c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh c\u00f3 c\u00f4ng lao, danh v\u1ecdng, t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi con g\u00e1i hi\u1ec1n th\u1ee5c, th\u00f4ng tu\u1ec7, theo \u0111\u00fang l\u1ec5 nghi c\u1ed5 x\u01b0a v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u1ea1p th\u00e1i, v\u1ea5n danh, \u0111\u1ec3 ho\u00e0n th\u00e0nh h\u00f4n l\u1ec5, kh\u00f4ng n\u00ean ch\u1ec9 ch\u1ecdn v\u00ec s\u1eafc \u0111\u1eb9p.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c phong An Qu\u1ed1c phu nh\u00e2n di\u1ec5n ra v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, nay ghi chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[29] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, v\u00ec sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n, Vua tr\u00e1nh ra kh\u1ecfi ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n, gi\u1ea3m b\u1edbt b\u1eefa \u0103n th\u01b0\u1eddng ng\u00e0y. Vua b\u00e0n v\u1edbi c\u00e1c quan xu m\u1eadt v\u1ec1 vi\u1ec7c lo l\u1eafng v\u00ec sao ch\u1ed5i, H\u1ed3 T\u00fac xin ph\u00f2ng b\u1ecb bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng. L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt n\u00f3i: <i>&#8220;Sao ch\u1ed5i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1m nh\u1ecf, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng lo s\u1ee3. B\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean s\u1eeda m\u00ecnh, tu \u0111\u1ee9c \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi l\u1eddi c\u1ea3nh b\u00e1o c\u1ee7a tr\u1eddi, th\u1ea7n e r\u1eb1ng m\u1ed1i lo kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng.&#8221;<\/i> <i>(Theo truy\u1ec7n c\u1ee7a C\u00f4ng B\u1eadt)<\/i>.<\/p>\n<p>[30] Qu\u00e1ch Nguy\u00ean Minh, v\u1eeba \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, d\u00e2ng t\u1ea5u xin mi\u1ec5n b\u00e3i m\u1ec7nh l\u1ec7nh, y\u00eau c\u1ea7u truy ho\u00e0n l\u1ea1i ch\u1ee9c v\u1ee5 cho L\u00e3 H\u1ed1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Chi\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1ed3ng \u00fd cho Nguy\u00ean Minh \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n, v\u00e0 giao n\u1ed9p v\u0103n th\u01b0 c\u00e1o \u0111i\u1ec7p.<\/p>\n<p>[31] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u1eabm g\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00e2ng theo \u00fd ch\u1ec9 t\u1eeb \u00e1i c\u1ee7a Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu, cho ph\u00e9p B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 Tr\u1eabm x\u01b0ng l\u00e0 &#8216;th\u00e2n&#8217;, l\u1ea1i c\u00f3 m\u1ec7nh truy t\u00f4n. Tr\u1eabm x\u00e9t s\u1eed H\u00e1n, Tuy\u00ean \u0110\u1ebf g\u1ecdi cha \u0111\u1ebb l\u00e0 &#8216;th\u00e2n&#8217;, l\u1ea1i \u0111\u1eb7t th\u1ee5y l\u00e0 \u0110i\u1ec7u, c\u1eaft \u0111\u1eb7t ph\u1ee5ng \u1ea5p, \u0111\u1ec1u h\u1ee3p v\u1edbi kinh ngh\u0129a, \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec3n c\u1ed1, b\u00e8n tu\u00e2n theo l\u1eddi d\u1ea1y t\u1eeb \u00e1i, m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn l\u1ec5 truy t\u00f4n. <\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1eabm l\u1ea1i v\u00ec tr\u00ean n\u1ed1i tr\u1ecdng tr\u00e1ch mi\u1ebfu x\u00e3 c\u1ee7a Ti\u00ean \u0111\u1ebf, ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u00eam ph\u1ee5ng t\u01b0 th\u00e2n, n\u00ean ch\u1ec9 l\u1eadp mi\u1ebfu t\u1ea1i v\u01b0\u1eddn, \u0111\u1ec3 con ch\u00e1u B\u1ed9c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1eddi \u0111\u1eddi n\u1ed1i ng\u00f4i n\u01b0\u1edbc B\u1ed9c, t\u1ef1 ch\u1ee7 vi\u1ec7c t\u1ebf t\u1ef1. Xa l\u00e1nh hi\u1ec1m nghi \u0111\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t, l\u00e0 mu\u1ed1n l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p mu\u00f4n \u0111\u1eddi, h\u00e1 ph\u1ea3i \u0111\u1ec1u l\u00e0 bi\u1ec7n ph\u00e1p t\u1ea1m th\u1eddi sao?<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ebf m\u00e0 c\u00e1c quan ng\u1ef1 s\u1eed nh\u01b0 L\u00e3 H\u1ed1i, ban \u0111\u1ea7u chuy\u00ean ch\u1ea5p ngh\u0129a ph\u1ea3i x\u01b0ng l\u00e0 Ho\u00e0ng b\u00e1 v\u00e0 truy phong \u0111\u1ea1i qu\u1ed1c, Tr\u1eabm l\u1ea5y cha \u0111\u1ebb m\u00e0 \u0111\u1ed5i x\u01b0ng Ho\u00e0ng b\u00e1, x\u00e9t c\u00e1c \u0111\u1eddi tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec3n c\u1ee9, truy phong \u0111\u1ea1i qu\u1ed1c th\u00ec l\u1ea1i l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u1ec5 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c gia t\u01b0\u1edbc. T\u1eeb khi b\u00e3i b\u1ecf ngh\u1ecb lu\u1eadn, H\u1ed1i v\u1eabn d\u00e2ng s\u1edb th\u00fac gi\u1ee5c kh\u00f4ng th\u00f4i, gi\u1eadn v\u00ec ch\u01b0a thi h\u00e0nh, b\u00e8n d\u1eabn vi\u1ec7c H\u00e1n Ai \u0110\u1ebf b\u1ecf hi\u1ec7u Cung Ho\u00e0ng \u0110\u1ecbnh \u0110\u00e0o, l\u1eadp mi\u1ebfu \u1edf kinh s\u01b0, can nhi\u1ec5u ch\u00ednh th\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a t\u1eebng b\u00e0n \u0111\u1ebfn, l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n vu c\u00e1o, t\u1ef1 v\u00ed m\u00ecnh nh\u01b0 S\u01b0 \u0110an, \u00fd mu\u1ed1n lay \u0111\u1ed9ng l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, m\u00ea ho\u1eb7c tai m\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i tr\u1ea3 l\u1ea1i c\u00e1o s\u1eafc, t\u1ef1 ti\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u00e0i, d\u00e2ng s\u1edb l\u01b0u trung l\u00ean Trung th\u01b0, sao ch\u00e9p v\u0103n b\u00f4i nh\u1ecd Vua truy\u1ec1n kh\u1eafp kinh \u0111\u00f4. \u0110\u1ebfn khi chi\u1ebfu ch\u1ec9 ban ra, H\u1ed1i l\u1ea1i cho r\u1eb1ng x\u01b0ng &#8216;th\u00e2n&#8217; l\u1eadp mi\u1ebfu \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1eabm xem s\u1edb tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a H\u1ed1i, c\u0169ng n\u00f3i \u01a1n sinh d\u01b0\u1ee1ng, l\u1ec5 n\u00ean truy t\u00f4n, \u0111\u1ee3i tang l\u1ec5 xong, s\u1ebd b\u00e0n c\u1ee9u \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, t\u00f4n vinh th\u00e2n ph\u1ee5. Nay l\u1ea1i l\u1ea5y vi\u1ec7c x\u01b0ng &#8216;th\u00e2n&#8217; l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc sau t\u1ef1 m\u00e2u thu\u1eabn. <\/i><\/p>\n<p><i>Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u01b0 kh\u00f4ng k\u1ec3 ngh\u0129a l\u00fd, c\u00f9ng nhau x\u01b0\u1edbng h\u1ecda, v\u1eeba l\u00e0m r\u1ed1i quy\u1ec1n \u0111\u1ec3 t\u1ecf v\u1edbi m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i \u0111\u1ed5 l\u1ed7i \u0111\u1ec3 c\u1ea7u danh. Tr\u1eabm t\u1ea1m nh\u1eabn nh\u1ee5c, ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u00e9p n\u01b0\u1edbc, ch\u1ec9 sai m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi l\u1ea5y ch\u1ee9c c\u0169 b\u1ed5 ra ngo\u00e0i.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f2n lo r\u1eb1ng gi\u1eefa h\u00e0ng quan l\u1ea1i, trong d\u00e2n ch\u00fang, kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i, ch\u1ec9 nghe l\u1eddi \u0111\u1ed3n, mu\u1ed1n gi\u1ea3i nghi ng\u1edd, n\u00ean ra l\u1eddi d\u1ee5. N\u00ean l\u1ec7nh cho Trung th\u01b0 M\u00f4n h\u1ea1 b\u1ea3o Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0o d\u00e1n b\u1ea3ng \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u01b0\u1eddng, v\u00e0 Ti\u1ebfn t\u1ea5u vi\u1ec7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 b\u00e1o kh\u1eafp, \u0111\u1ec3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft \u00fd Tr\u1eabm.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[32] H\u1ea1 l\u1ec7nh cho T\u1ea3 gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng L\u00fd Th\u1ee5 \u0111\u1ebfn Vi\u1ec7n Gi\u00e1n nh\u1eadn ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>[33] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eeb m\u00f9a thu n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u1ebfn nay, m\u01b0a l\u1ee5t g\u00e2y tai h\u1ecda, vi\u1ec7c c\u1ee9u t\u1ebf v\u00e0 an \u1ee7i d\u00e2n ch\u00fang v\u1eeba m\u1edbi \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh. Nay c\u00e1c v\u00ec sao bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, \u0111i\u1ec1m x\u1ea5u hi\u1ec7n r\u00f5, Tr\u1eabm t\u1ef1 x\u00e9t m\u00ecnh, lo l\u1eafng nh\u01b0 b\u1ec7nh. Thi\u00ean uy ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, l\u1eddi r\u0103n d\u00e0nh cho k\u1ebb nh\u1ecf b\u00e9 n\u00e0y, Tr\u1eabm ph\u1ea3i t\u1ef1 s\u1eeda m\u00ecnh, b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb ch\u00ednh Tr\u1eabm. V\u00ec v\u1eady, Tr\u1eabm tr\u00e1nh \u0111i\u1ec7n, b\u1ecf b\u1eefa, ng\u00e0y \u0111\u00eam c\u1ea9n tr\u1ecdng. Tr\u1eabm ngh\u0129 \u0111\u1ebfn trong b\u1ed1n bi\u1ec3n, vi\u1ec7c ng\u1ee5c t\u1ee5ng oan khu\u1ea5t, vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng lao d\u1ecbch li\u00ean mi\u00ean, c\u00f9ng v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi g\u00f3a b\u1ee5a, c\u00f4 \u0111\u01a1n, ch\u1ebft \u0111\u00f3i, ngh\u00e8o kh\u1ed5, th\u1eadt \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng. C\u00e1c Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c h\u00e3y \u0111i kh\u1eafp n\u01a1i xem x\u00e9t v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t h\u1ecd, nh\u1eefng vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i l\u1edbn \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i t\u00e2u l\u00ean. Mong r\u1eb1ng l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb s\u1ebd \u0111\u1ebfn kh\u1eafp n\u01a1i, \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng t\u1ea5m l\u00f2ng k\u00ednh s\u1ee3 c\u1ee7a Tr\u1eabm.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[34] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf ph\u01b0\u01a1ng M\u00e3o, s\u00e1ng nh\u01b0 sao Th\u00e1i B\u1ea1ch, d\u00e0i m\u1ed9t tr\u01b0\u1ee3ng n\u0103m th\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, ghi l\u00e0 sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng M\u00e3o.)<\/i><\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u1ea5t, s\u00e1ng nh\u01b0 m\u1eb7t tr\u0103ng. V\u0169 Khang ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Tri T\u01b0\u01a1ng ch\u00e2u L\u00fd \u0110oan Nguy\u1ec7n d\u00e2ng s\u1edb b\u00e0n vi\u1ec7c ch\u00ednh s\u1ef1, \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p. \u0110oan Nguy\u1ec7n n\u00f3i: <i>&#8220;Sao ch\u1ed5i l\u00e0 \u0111i\u1ec1m b\u00e1o tr\u1eeb c\u0169 \u0111\u1ed5i m\u1edbi, nay quan l\u1ea1i nhi\u1ec1u m\u00e0 k\u1ebb s\u0129 gi\u1ea3 d\u1ed1i, chi ph\u00ed l\u1edbn m\u00e0 binh l\u00ednh ki\u00eau ng\u1ea1o, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i l\u1edbn th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1m l\u1ea1. N\u1ebfu kh\u00f4ng l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, l\u00e0m sao bi\u1ebft s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 thanh tr\u1eebng l\u1edbn?&#8221;<\/i><\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1772-1\">'Ho\u1eafc Quang' hai ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10 b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-1772-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-2\">'\u00fd' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c b\u1ecb y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 17 b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-1772-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-3\">Theo \u300aL\u1ea1c To\u00e0n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 36, 'Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi minh c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham' v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 292, 'Truy\u1ec7n Tr\u00ecnh Kham', ch\u1ee9c 'V\u0169 An ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9' \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'An V\u0169'. Tuy nhi\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 88, '\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed' v\u00e0 quy\u1ec3n 168, 'Ch\u1ee9c quan ch\u00ed' \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'V\u0169 An', n\u00ean c\u00f3 l\u1ebd b\u1ea3n g\u1ed1c l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c. <a href=\"#return-footnote-1772-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-4\">Ch\u1eef 'ph\u1ea3n' d\u01b0\u1edbi nguy\u00ean b\u1ea3n c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 'gi\u1ea3', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, \u300aT\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 292, 'Truy\u1ec7n Tr\u00ecnh Kham' \u0111\u00e3 b\u1ecf ch\u1eef n\u00e0y. <a href=\"#return-footnote-1772-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-5\">Nguy\u00ean b\u1ea3n ghi l\u00e0 '\u0110\u1eb7ng Th\u00e0nh', theo \u300aL\u1ea1c To\u00e0n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 36, 'Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o bi minh c\u1ee7a Tr\u00ecnh Kham' \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1772-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-6\">D\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n ba \u0111\u1eddi \u0111\u1ec3 ban cho con trai con g\u00e1i, nghi ng\u1edd ch\u1eef 'h\u1ed3i' l\u00e0 ch\u1eef 'nh\u00e2n' vi\u1ebft nh\u1ea7m. <a href=\"#return-footnote-1772-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-7\">Kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra l\u00e0m quan, ch\u1eef 's\u0129' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nhi\u1ec7m', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n v\u00e0 T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1772-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-8\">'Si\u00eau' trong 'kh\u1ea5t gia si\u00eau d\u1ee5ng', b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'Hi\u1ec3n'. <a href=\"#return-footnote-1772-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-9\">Ch\u1eef 'b\u00e1o' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u1ee5c', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u00e1ch \u300aNghi l\u1ec5 tang ph\u1ee5c\u300b v\u00e0 t\u1eadp v\u0103n c\u1ee7a \u00c2u D\u01b0\u01a1ng V\u0103n Trung c\u00f4ng, quy\u1ec3n 123, t\u1edd t\u00e2u th\u1ee9 nh\u1ea5t m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1772-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-10\">B\u1ed1n ch\u1eef n\u00e0y nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1eddi T\u1ed1ng v\u00e0 t\u1edd t\u00e2u n\u00f3i tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-1772-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-11\">'Do vi\u1ec7c c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'do vi\u1ec7c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7', c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1772-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-12\">'Th\u00e1nh v\u01b0\u01a1ng' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u00e1nh nh\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1772-12\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 12\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-13\">Sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Ho\u00e0ng Kh\u1ea3o: Theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef '\u0111\u1ed5i' \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai ch\u1eef 'th\u00e2n x\u01b0ng'. <a href=\"#return-footnote-1772-13\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 13\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-14\">Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00f3i lung tung: Ch\u1eef 'gi\u1ea3' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1772-14\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 14\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-15\">Li\u1ec1n cho r\u1eb1ng mu\u1ed1n th\u00eam vi\u1ec7c tr\u00e1i l\u1ec5 can lo\u1ea1n th\u1ed1ng k\u1ef7: Hai ch\u1eef 'd\u1ee5c gia' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1772-15\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 15\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-16\"> ch\u1eef 'k\u00ec' trong 't\u1ec1 suy k\u00ec' ban \u0111\u1ea7u b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean v\u00e0 v\u0103n d\u01b0\u1edbi b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1772-16\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 16\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-17\"> ch\u1eef 'm\u1eabu' d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 'ph\u1ee5' ban \u0111\u1ea7u b\u1ecb th\u1eeba, c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 'B\u1ed9c ngh\u1ecb' m\u00e0 b\u1ecf. <a href=\"#return-footnote-1772-17\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 17\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-18\">Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ed9ng l\u01b0\u1ee3ng ban chi\u1ebfu 'B\u00e1i' nguy\u00ean l\u00e0 'Ho\u00e1n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 t\u1edd t\u1ea5u tr\u00ean m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-18\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 18\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-19\">C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh b\u00e8n b\u00ed m\u1eadt b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi nhau 'M\u1eadt' nguy\u00ean l\u00e0 'Th\u1ea9m', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 B\u1ed9c ngh\u1ecb, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10 th\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-19\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 19\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-20\">Gia cho B\u1ed9c V\u01b0\u01a1ng m\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5, ch\u1eef 'm\u00e0' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300a\u00d4n Qu\u1ed1c V\u0103n Ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 C\u00f4ng V\u0103n T\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 b\u00e0i \u300aLu\u1eadn An \u00dd Ho\u00e0ng Tr\u00e1t T\u1eed\u300b b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1772-20\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 20\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-21\">L\u1ea5y ch\u00e1u c\u1ee7a anh \u0111\u1ec3 k\u1ebf th\u1eeba t\u1ed5 t\u00f4ng, ch\u1eef 'dao' nguy\u00ean l\u00e0 'ho\u00e0n', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55, ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1772-21\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 21\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-22\"> T\u1ee9c vi\u00ean l\u1eadp mi\u1ebfu 'Vi\u00ean' nguy\u00ean t\u00e1c 'Qu\u1ed1c' , c\u1ee9 T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 Bi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c b\u1ecb y\u1ebfu quy\u1ec3n 17 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-22\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 22\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-23\"> D\u0129 k\u00ec ch\u00ed \u0111\u01b0\u01a1ng 'k\u00ec' nguy\u00ean t\u00e1c 'Minh' , c\u1ee9 T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-23\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 23\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-24\">T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p, ch\u1eef 'Thi\u1ec7p' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Tr\u1eafc', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 truy\u1ec7n T\u00f4 L\u1ee3i Thi\u1ec7p trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 468 s\u1eeda l\u1ea1i. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady. <a href=\"#return-footnote-1772-24\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 24\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-25\"> 'Th\u1ecb' trong 'b\u1ea5t th\u1ecb qu\u00e1 h\u1ef7', hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, \u300a\u00d4n Qu\u1ed1c V\u0103n Ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 C\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u L\u00e3 H\u1ed1i \u0111\u1eb3ng tr\u00e1t t\u1eed \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 't\u00fac'. <a href=\"#return-footnote-1772-25\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 25\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-26\"> Sao ch\u1ed5i xu\u1ea5t hi\u1ec7n v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u00edch, ch\u1eef 'B\u00edch' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u00edch', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng S\u1eed To\u00e0n V\u0103n\u300b quy\u1ec3n 10, ph\u1ea7n tr\u00ean, s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1772-26\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 26\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-27\"> Ch\u1eef n\u00e0y Tr\u1eabm v\u1ed1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n x\u01b0ng 'v\u1ed1n' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, c\u00f9ng \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1eb3ng tr\u00e1p t\u1eed b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1772-27\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 27\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-28\"> ch\u1ec9 v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m sai 'ch\u1ec9' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1eadt', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-28\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 28\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-29\"> t\u1ea5t cho r\u1eb1ng s\u1edbm chi\u1ec1u s\u1ebd h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ecf t\u00ean th\u00e2n 'cho' nguy\u00ean l\u00e0 'mu\u1ed1n', theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-29\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 29\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-30\"> ch\u1ecbu ti\u1ebfng x\u1ea5u c\u00f4 \u00e2n 'c\u00f4' nguy\u00ean l\u00e0 't\u1ed9i', theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n L\u01b0u Ph\u00f3 Nghi\u00eau D\u0169 \u0111\u1eb3ng tr\u00e1p t\u1eed s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-30\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 30\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-31\"> khi hai ch\u1ebf v\u00e0 quan l\u1ec5 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh '\u0111\u1ecbnh' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb, c\u00f9ng \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n \u1ede nh\u00e0 th\u1ee9 ba tr\u00e1p t\u1eed b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1772-31\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 31\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-32\"> th\u1ea7n l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh so\u1ea1n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi 'ch\u01b0\u01a1ng', b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 'th\u1ea3o'. <a href=\"#return-footnote-1772-32\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 32\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-33\"> nh\u01b0 th\u1ea7n \u0111\u00e2y h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 dung th\u1ee9 'c\u00f3 th\u1ec3', b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 hai s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 'n\u00ean'. <a href=\"#return-footnote-1772-33\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 33\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-34\"> th\u1ea7n \u0111\u1ea1i kh\u00e1i \u0111\u1ec1u t\u1eebng ph\u1ea1m '\u0111\u1ec1u' nguy\u00ean l\u00e0 'x\u01b0a', theo \u300a\u00d4n qu\u1ed1c v\u0103n ch\u00ednh T\u01b0 M\u00e3 c\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 35 ph\u1ea7n \u1ede nh\u00e0 th\u1ee9 t\u01b0 tr\u00e1p t\u1eed s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-34\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 34\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-35\"> n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00f3 thi\u00ean v\u1ecb 'thi h\u00e0nh' nguy\u00ean l\u00e0 'h\u00ecnh', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1772-35\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 35\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-36\"> T\u01b0 V\u0129nh xin tri\u1ec7u h\u1ed3i s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb \u0111u\u1ed5i v\u00e0 t\u1ef1 xin t\u1eeb ch\u1ee9c, ch\u1eef 'tri\u1ec7u' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft c\u1ee7a T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 55 ph\u1ea7n B\u1ed9c ngh\u1ecb b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-1772-36\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 36\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1772-37\"> C\u00e1c quan trong \u0111\u00e0i v\u00ec vi\u1ec7c B\u1ed9c ngh\u1ecb \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, ch\u1eef 'd\u0129' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-1772-37\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 37\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":8,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1772","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":184,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1772","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1772\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2666,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1772\/revisions\/2666"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/184"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1772\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1772"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1772"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1772"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1772"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}