{"id":1822,"date":"2026-01-01T13:08:18","date_gmt":"2026-01-01T06:08:18","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1822"},"modified":"2026-01-01T13:44:45","modified_gmt":"2026-01-01T06:44:45","slug":"beta-quyen-232-nam-hi-ninh-thu-5-nham-ty-1072","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-232-nam-hi-ninh-thu-5-nham-ty-1072\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 232: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M T\u00dd, 1072)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 232: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M T\u00dd, 1072)"},"content":{"raw":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 4 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] Th\u00e1ng 4 m\u00f9a h\u1ea1, ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t <i>(m\u00f9ng 1)<\/i>, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n t\u01b0 v\u00e0 c\u00e1c qu\u00e2n M\u00e3 b\u1ed9, l\u1ec7nh cho c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n tu\u1ea7n gi\u00e1o chia nhau v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n v\u00e0 m\u00f9a thu \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra, thi b\u1eafn cung, c\u1ea5p b\u1ea1c \u0111\u0129a cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t lo\u1ea1i \u01b0u, v\u00e0 l\u1ec7nh cho quan ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng c\u1ee7a Binh ph\u00f2ng l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o s\u00e1t, d\u1ef1a v\u00e0o s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng nhi\u1ec1u \u00edt \u0111\u1ec3 \u0111\u1ecbnh th\u1ee9 h\u1ea1ng cao th\u1ea5p v\u00e0 tr\u00ecnh l\u00ean xin ch\u1ec9 d\u1ee5. Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, khi c\u00e1c qu\u00e2n t\u1eadp luy\u1ec7n, m\u1ed7i ch\u1ec9 huy \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p m\u1ed9t \u0111\u0129a b\u1ea1c m\u1ed9t l\u1ea1ng, n\u1ebfu b\u1eafn tr\u00fang th\u00ec chia \u0111\u1ec1u, ph\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e1 \u00edt, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7, n\u00ean ra l\u1ec7nh ban th\u01b0\u1edfng r\u1ed9ng r\u00e3i \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1ecbnh th\u1ee9 h\u1ea1ng cao th\u1ea5p. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u00e9p: \u0110\u1eb7t ra ph\u00e9p \u0111\u1ecbnh th\u1ee9 h\u1ea1ng cao th\u1ea5p trong vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra, thi b\u1eafn cung c\u1ee7a qu\u00e2n \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 b\u1ed9 v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n v\u00e0 m\u00f9a thu.)<\/i><\/p>\n\n<p>[2] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i <i>(m\u00f9ng 2)<\/i>, Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba, quan ki\u1ec3m d\u1ee5ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a Kh\u1ed1 tuy\u00ean s\u1eafc thu\u1ed9c Khu m\u1eadt vi\u1ec7n l\u00e0 \u0110\u1ed7 Thu\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111\u1ebfn T\u1ea7n ch\u00e2u \u0111\u1ec3 x\u00e9t vi\u1ec7c c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u. Vua tri\u1ec7u v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p r\u1ed3i sai \u0111i.<\/p>\n\n<p>[3] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd <i>(m\u00f9ng 3)<\/i>, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty xu\u1ea5t ra m\u1ed9t tri\u1ec7u t\u1ea5m l\u1ee5a giao cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty c\u1ee7a b\u1ed1n l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed5i l\u1ea5y v\u1eadt d\u1ee5ng ph\u00f2ng bi\u00ean. Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"Mu\u1ed1n d\u00f9ng ri\u00eang s\u1ed1 n\u00e0y \u0111\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c <i>(ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n \u0111\u00e3 quy thu\u1eadn)<\/i> l\u00e0m th\u1ee7 l\u0129nh cung ti\u1ec5n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 v\u1eady r\u1ea5t t\u1ed1t.\"<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c ngh\u00e8o, ban nhi\u1ec1u e n\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a kh\u00f3 \u0111\u00f2i l\u1ea1i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o c\u00e1ch s\u1eafp x\u1ebfp c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u00f4i. Nay c\u1ee9 n\u0103m n\u0103m th\u00ec thu l\u00e3i g\u1ea5p \u0111\u00f4i, d\u00f9ng s\u1ed1 l\u00e3i \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 chuy\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf n\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a, n\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t[footnote]N\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, b\u1ea3n c\u00e1c b\u1ea3n c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 't\u1ee9c' <i>(t\u1ee9c th\u00ec)<\/i>, t\u1ed1t h\u01a1n.[\/footnote], kh\u00f4ng b\u1ecb c\u00e1c h\u1ecd l\u1edbn th\u00f4n t\u00ednh, l\u1ea1i c\u1ea3m ph\u1ee5c \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, vi\u1ec7c n\u00e0y ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ea1i m\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f3 l\u1ee3i.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n\n<p>[4] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu cho Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1, \u0110\u1ed9 chi ph\u00e1n quan Tr\u01b0\u01a1ng M\u1ee5c Chi \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c n\u0103m ngo\u00e1i \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o so v\u1edbi s\u1ed1 ti\u1ec1n nguy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p t\u1eeb Tam ty thi\u1ebfu h\u01a1n 272 v\u1ea1n quan, c\u00f9ng vi\u1ec7c ru\u1ed9ng mu\u1ed1i n\u0103m ngo\u00e1i thi\u1ebfu h\u1ee5t h\u01a1n 55 v\u1ea1n quan, l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty v\u00e0 Ch\u1ebf tr\u00ed Gi\u1ea3i di\u00eam ty tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>\"Ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 mu\u1ed1i v\u00e0 r\u01b0\u1ee3u hi\u1ec7n ch\u01b0a th\u1ec3 n\u1edbi l\u1ecfng, c\u1ea7n ph\u1ea3i nghi\u00eam c\u1ea5m.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9 tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc nh\u01b0 th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, Ngu, ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 mu\u1ed1i v\u00e0 r\u01b0\u1ee3u c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n n\u1edbi l\u1ecfng. N\u1ebfu mu\u1ed1n ban l\u1ee3i cho d\u00e2n, ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fa tr\u1ecdng n\u00f4ng nghi\u1ec7p m\u00e0 th\u00f4i[footnote]ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fa tr\u1ecdng n\u00f4ng nghi\u1ec7p m\u00e0 th\u00f4i, c\u00e1c b\u1ea3n 'ch\u00ednh' ch\u00e9p l\u00e0 'Duy'.[\/footnote]. N\u1ebfu kh\u00f4ng nghi\u00eam c\u1ea5m ngh\u1ec1 ph\u1ee5, s\u1ebd c\u00e0ng h\u1ea1i \u0111\u1ebfn n\u00f4ng nghi\u1ec7p, \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch c\u1ee7a Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[5] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng s\u1eafp y\u00ean \u1ed5n, ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac n\u00ean b\u00e0n lu\u1eadn k\u1ebf s\u00e1ch l\u1edbn. Nh\u01b0 nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t nh\u1ecf n\u01a1i bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 tranh ch\u1ea5p, c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u1ea3 c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, m\u1edbi x\u1ee9ng v\u1edbi \u00fd tr\u1eddi giao ph\u00f3 cho b\u1ec7 h\u1ea1. Nay Trung Qu\u1ed1c \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng d\u00e2n \u0111\u00f4ng, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed1i lo nh\u1ecf n\u00e0o, b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u suy y\u1ebfu. B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh th\u00e1nh tri\u1ebft, lo l\u1eafng si\u00eang n\u0103ng, cung k\u00ednh ti\u1ebft ki\u1ec7m, mu\u1ed1n th\u1ed1ng nh\u1ea5t thi\u00ean h\u1ea1 v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, r\u1ea5t kh\u00f4ng kh\u00f3, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u00e0n lu\u1eadn k\u1ebf s\u00e1ch l\u1edbn m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady. C\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang kh\u00f4ng kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t, ch\u1ec9 l\u00e0 vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a c\u00f3 th\u1ee9 t\u1ef1, nay mu\u1ed1n thu ph\u1ee5c c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, th\u00ec l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, qu\u00e2n l\u00ednh c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 t\u01b0\u1edbng so\u00e1i.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed1i lo hi\u1ec7n nay. B\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y ngh\u0129 \u0111\u1ebfn th\u1eddi S\u00e0i Th\u1ebf T\u00f4ng v\u00e0 Th\u00e1i T\u1ed5, qu\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi l\u00fac \u0111\u00f3 nhi\u1ec1u h\u01a1n b\u00e2y gi\u1edd, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c nhi\u1ec1u h\u01a1n b\u00e2y gi\u1edd? Nay l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, ch\u1ec9 v\u00ec ch\u01b0a c\u1ea5p b\u00e1ch m\u00e0 th\u00f4i; n\u1ebfu c\u1ea7n g\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, chuy\u1ec3n nhi\u1ec1u ti\u1ec1n b\u1ea1c mua v\u1edbi gi\u00e1 cao, lo g\u00ec l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7. Qu\u00e2n l\u00ednh \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u, d\u00e2n ch\u00fang l\u1ea1i \u0111\u00f4ng, sao l\u1ea1i lo qu\u00e2n \u00edt?<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb x\u01b0a c\u00e1c b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 h\u01b0ng th\u1ecbnh, \u0111\u1ec1u kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1eeb c\u1ea3nh ngh\u00e8o kh\u00f3 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i m\u00e0 l\u00e0m n\u00ean gi\u00e0u m\u1ea1nh \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac, n\u1ebfu \u0111\u1ee3i gi\u00e0u m\u1ea1nh \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac r\u1ed3i m\u1edbi l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c, th\u00ec x\u01b0a nay kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 h\u01b0ng th\u1ecbnh.<\/i><\/p>\n<p><i>M\u1ed1i lo hi\u1ec7n nay, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 qu\u00e2n l\u00ednh \u00edt, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u01b0\u1edbng so\u00e1i. N\u1ebfu b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 xem x\u00e9t t\u00ecnh h\u00ecnh, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi qu\u00e2n t\u1eed t\u1ef1 nguy\u1ec7n h\u1ebft s\u1ee9c, k\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n thay \u0111\u1ed5i kh\u00f4ng d\u00e1m l\u1eeba d\u1ed1i, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh, th\u1ed1ng nh\u1ea5t thi\u00ean h\u1ea1 v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f3!\"<\/i> Vua r\u1ea5t vui.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y m\u00f9ng 4 th\u00e1ng 3 v\u00e0 ng\u00e0y 22 th\u00e1ng n\u00e0y, vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng ph\u00eda t\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 xem x\u00e9t.)<\/i><\/p>\n\n<p>[6] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"Theo chi\u1ebfu th\u00e1ng 3 nhu\u1eadn n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 4, d\u1eddi b\u00e0i v\u1ecb c\u1ee7a Hi T\u1ed5 v\u00e0o nh\u00e0 ph\u1ee5 trong mi\u1ebfu. Th\u1ea7n nghe r\u1eb1ng v\u1ea1n v\u1eadt \u0111\u1ec1u c\u00f3 g\u1ed1c t\u1eeb tr\u1eddi, con ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 g\u1ed1c t\u1eeb t\u1ed5 ti\u00ean, n\u00ean ch\u1ebf \u0111\u1ed9 t\u1ebf t\u1ef1 c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 xa m\u00e0 kh\u00f4ng d\u1ee9t, c\u00f3 xa m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecf.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00e1c Vua Th\u01b0\u01a1ng, Chu b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Kh\u1ebf, T\u1eafc; t\u1eeb T\u1eafc tr\u1edf xu\u1ed1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u1eaft \u0111\u1ee9t t\u1eeb Kh\u1ed1c tr\u1edf l\u00ean m\u00e0 b\u1ecf \u0111i, v\u00ec h\u1ecd \u0111\u00e3 c\u00f3 d\u00f2ng d\u00f5i k\u1ebf th\u1eeba. C\u00f2n nh\u01b0 v\u1ecb tr\u00ed t\u00f4n ti, th\u1ee9 t\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc sau, th\u00ec d\u00f9 con ch\u00e1u c\u00f3 t\u00e0i \u0111\u1ee9c, c\u00f4ng lao c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t l\u00ean tr\u00ean t\u1ed5 ti\u00ean, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd mu\u00f4n \u0111\u1eddi c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1. Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng tri\u1ec1u ta t\u1eeb Hi T\u1ed5 tr\u1edf l\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ebf th\u1ee9, n\u00ean Hi T\u1ed5 c\u00f3 mi\u1ebfu, c\u0169ng nh\u01b0 Kh\u1ebf, T\u1eafc, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay ph\u00e1 mi\u1ebfu m\u00e0 c\u1ea5t b\u00e0i v\u1ecb v\u00e0o nh\u00e0 ph\u1ee5, h\u1ea1 th\u1ea5p \u0111\u1ecba v\u1ecb c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean m\u00e0 g\u00e1n v\u00e0o con ch\u00e1u, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch thu\u1eadn theo l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng[footnote] H\u1ea1 th\u1ea5p \u0111\u1ecba v\u1ecb c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean m\u00e0 g\u00e1n v\u00e0o con ch\u00e1u e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch thu\u1eadn theo l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng. 'H\u1ea1' nguy\u00ean l\u00e0 'b\u1ea5t', 't\u00f4ng' nguy\u00ean l\u00e0 'kh\u1ea3o', theo \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 94, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 106 \u300aL\u1ec5 ch\u00ed\u300b s\u1eeda.[\/footnote].<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t c\u00e1c \u0111i\u1ec3n ch\u1ebf tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, tuy c\u00f3 nh\u01b0 v\u1eady, nh\u01b0ng x\u00e9t h\u1ee3p v\u1edbi kinh \u0111i\u1ec3n th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e0nh l\u1ec7, t\u00f9y t\u00ecnh m\u00e0 ch\u1ebf l\u1ec5, th\u1ef1c l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a th\u00e1nh tri\u1ec1u. K\u00ednh ngh\u0129 Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7 h\u1ea1 nh\u00e2n t\u1eeb hi\u1ebfu th\u1ea3o, th\u00f4ng minh, n\u1ed1i tr\u1eddi x\u00e9t x\u01b0a, c\u1eed ch\u1ec9 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec1u theo \u0111\u1ea1o, vi\u1ec7c tr\u1ecdng \u0111\u1ea1i c\u1ee7a t\u00f4ng mi\u1ebfu n\u00ean x\u00e9t k\u1ef9. Xin giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho hai ch\u1ebf b\u00e0n b\u1ea1c k\u1ef9, ch\u1ecdn l\u1ea5y \u0111i\u1ec1u th\u00edch h\u1ee3p.\"<\/i><\/p>\n<p>Chi\u1ebfu \u0111\u00e1p r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ee9 t\u1ef1 t\u00f4ng mi\u1ebfu, v\u1ed1n c\u00f3 \u0111i\u1ec3n ch\u1ebf, \u0111\u1ec3 tr\u00ean n\u1ed1i ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, d\u01b0\u1edbi l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p cho \u0111\u1eddi sau. Tr\u1eabm n\u1ed1i ng\u00f4i l\u1edbn, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1edd t\u00f4ng mi\u1ebfu, m\u00e0 th\u1ebf th\u1ee9 d\u1eddi \u0111\u1ed5i, l\u1ec5 c\u00f3 ch\u1ed7 ch\u01b0a y\u00ean. B\u00e0n lu\u1eadn kinh \u0111i\u1ec3n, nh\u1edd c\u00e1c b\u1eadc hi\u1ec1n ph\u1ee5 gi\u00fap Tr\u1eabm nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u ch\u01b0a k\u1ecbp, \u0111\u1ec3 tr\u00ean thu\u1eadn l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, Tr\u1eabm xem th\u1ea5y kinh ng\u1ea1c, \u0111\u00e2u d\u00e1m kh\u00f4ng k\u00ednh c\u1ea9n tu\u00e2n theo, n\u00ean theo l\u1eddi xin m\u00e0 thi h\u00e0nh.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Trung th\u01b0 t\u00e2u ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd m\u00f9ng 8 th\u00e1ng 2, chi\u1ebfu \u0111\u00e1p ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd m\u00f9ng 3 th\u00e1ng 4, nay \u0111\u1ec1u ghi v\u00e0o ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd.<\/i><\/p>\n<p><i>Chu b\u1ea3n, T\u00e2n b\u1ea3n \u0111\u1ebfn ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn 23 th\u00e1ng 11 m\u1edbi ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0 chi\u1ebfu, tuy li\u00ean k\u1ebft l\u00e0m m\u1ed9t ch\u1ed7 d\u1ec5 tra c\u1ee9u, nh\u01b0ng trong \u0111\u00f3 nh\u01b0 ki\u1ebfn ngh\u1ecb c\u1ee7a Tri\u1ec7u Ng\u1ea1n Nh\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t n\u00eau ra, kh\u00f3 hi\u1ec3u, n\u00ean v\u1eabn theo c\u00e1ch bi\u00ean ni\u00ean ghi vi\u1ec7c theo ng\u00e0y, ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u01b0\u1edbc.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i m\u00f9ng 7 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 6, C\u1ef1u k\u1ef7 ch\u00e9p: Trung th\u01b0 t\u00e2u <i>\"V\u1ea1n v\u1eadt \u0111\u1ec1u c\u00f3 g\u1ed1c t\u1eeb tr\u1eddi\"<\/i> \u0111\u1ebfn <i>\"th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng\"<\/i>, li\u1ec1n n\u00f3i t\u00f4n Hi T\u1ed5 l\u00e0m th\u1ee7y t\u1ed5 Th\u00e1i mi\u1ebfu, d\u1eddi Thu\u1eadn T\u1ed5 v\u00e0o nh\u00e0 ph\u1ee5, th\u00e1ng gi\u00eang t\u1ebf C\u1ea3m sinh \u0111\u1ebf[footnote] Th\u00e1ng gi\u00eang t\u1ebf C\u1ea3m sinh \u0111\u1ebf. 'Xu\u00e2n' nguy\u00ean l\u00e0 'h\u1ea1', theo \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 100 \u300aL\u1ec5 ch\u00ed\u300b s\u1eeda.[\/footnote], l\u1ea5y Hi T\u1ed5 ph\u1ed1i h\u01b0\u1edfng.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a Trung th\u01b0 l\u00e0 ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd m\u00f9ng 8 th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 5, kh\u00f4ng n\u00ean ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i m\u00f9ng 7 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 6, T\u00e2n k\u1ef7 \u0111\u00e3 b\u1ecf l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a Trung th\u01b0, v\u0103n c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, nay tham kh\u1ea3o ng\u00e0y th\u00e1ng \u0111\u1ec3 ch\u00e9p ri\u00eang.)<\/i><\/p>\n\n<p>[7] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, xem x\u00e9t vi\u1ec7c chuy\u1ec3n \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n trong ba ng\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[8] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, ch\u00faa n\u01b0\u1edbc Li\u00eau sai Quy Ch\u00e2u quan s\u00e1t s\u1ee9 Gia Lu\u1eadt Th\u00edch, V\u1ec7 \u00fay thi\u1ebfu khanh Tr\u01b0\u01a1ng \u00c1i; m\u1eb9 ch\u00faa n\u01b0\u1edbc Li\u00eau sai An Vi\u1ec5n qu\u00e2n ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ti\u00eau L\u1ee3i D\u00e2n, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng thi\u1ebfu khanh V\u01b0\u01a1ng Kinh \u0111\u1ebfn ch\u00fac m\u1eebng ti\u1ebft \u0110\u1ed3ng Thi\u00ean.<\/p>\n\n<p>[9] Tri ch\u00e2u \u0110\u1eb7ng, Quan v\u0103n \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129, L\u1ea1i b\u1ed9 th\u1ecb lang H\u00e0n Gi\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri ch\u00e2u H\u1ee9a. Gi\u00e1ng \u0111\u00e3 d\u00e2ng m\u01b0\u1eddi t\u1edd t\u1ea5u xin v\u1ec1 qu\u00ea gi\u1eef g\u00ecn m\u1ed3 m\u1ea3, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u0169ng v\u00ec \u00f4ng m\u00e0 n\u00f3i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. Kh\u00e1nh Ch\u00e2u tr\u00fa b\u1ea1c \u0111\u00f4 gi\u00e1m, Cung ph\u1ee5ng quan Ph\u00f9ng Th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu, v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng gi\u1eef th\u00e0nh trong l\u00fac binh bi\u1ebfn \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u. <i>(\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 3 ch\u00e9p: Th\u00edch khuy\u00ean b\u1ea3o nh\u1eefng binh s\u0129 \u0111\u1ecbnh l\u00e0m ph\u1ea3n, kh\u00e1c v\u1edbi ghi ch\u00e9p trong \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, nay theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u00f4 quan lang trung L\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1n Minh \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Khai Phong ph\u1ee7 ph\u00e1n quan, T\u1ef7 b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Th\u1ea9m Hi Nhan, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang L\u01b0u Minh Vi\u1ec5n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, v\u00ec h\u1ecd l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t th\u1ef1c hi\u1ec7n ph\u00e9p th\u01b0\u01a1ng. Binh b\u1ed9 lang trung, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00ed V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e1n, H\u00ecnh b\u1ed9 lang trung, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00ed L\u00fd Di\u00ean, H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00ed L\u1ee5c Kinh \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1, v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng b\u1ed5ng l\u1ed9c c\u1ee7a Tam ty ph\u00e1n quan. <i>(C\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u1ed5ng l\u1ed9c cho t\u1ec9nh ph\u00e1n, n\u1ebfu kh\u00f4ng s\u1ebd b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf.)<\/i><\/p>\n\n<p>[10] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, Vua ph\u00ea: <i>\"H\u00f4m tr\u01b0\u1edbc b\u00e0n vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5, v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a Ng\u1ee5y K\u1ebf T\u00f4ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y ra xem x\u00e9t.\"<\/i> B\u1ea3n Chu ch\u00e9p r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do g\u00ec, ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ea5y xem, kh\u00f4ng c\u1ea7n ghi l\u1ea1i. Nay theo b\u1ea3n m\u1edbi m\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i. <i>(K\u1ebf T\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn v\u00e0o ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 3.)<\/i><\/p>\n\n<p>[11] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, Tri\u1ec7u Ti\u1ebft, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Di\u00ean Ch\u00e2u, xin c\u1eed Th\u00f4ng ph\u00e1n Ph\u1ea1m T\u1eed Nghi c\u00f9ng C\u01a1 nghi quan Ng\u1ee5y Ch\u01b0\u01a1ng, T\u1ea3 V\u0103n Th\u00f4ng \u0111i kh\u1ea3o s\u00e1t ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang v\u00e0 \u0111\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ti\u1ebft qu\u1ea3n c\u00e2u b\u1ea3n l\u1ed9 c\u01a1 nghi v\u0103n t\u1ef1, d\u00e2ng t\u1ea5u v\u1ec1 vi\u1ec7c khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t r\u1eb1ng: <i>\"X\u01b0a Tri\u1ec7u Sung Qu\u1ed1c m\u1edf \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n \u0111\u1ec3 ph\u00e1 Ti\u00ean Linh. T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 L\u00e2u S\u01b0 \u0110\u1ee9c t\u1eebng l\u00e0m Ki\u1ec3m hi\u1ec7u Doanh \u0111i\u1ec1n s\u1ee9, m\u00e0 v\u00f9ng H\u00e0 T\u00e2y, L\u0169ng H\u1eefu c\u00f3 360 \u0111\u1ed3n, m\u1ed7i n\u0103m thu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 60 v\u1ea1n th\u1ea1ch. Nay Thi\u1ec3m T\u00e2y tuy c\u00f3 \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c canh t\u00e1c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf vi\u1ec7c \u0111\u1ed3n th\u00fa, m\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng xa l\u1ea1i ph\u1ea3i v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c v\u1ea5t v\u1ea3. Xin l\u1ea5y ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n canh t\u00e1c \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt n\u1ed7i lo ph\u00eda t\u00e2y.\"<\/i> Chi\u1ebfu \u0111\u01b0a vi\u1ec7c n\u00e0y xu\u1ed1ng Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 s\u1ee9 Qu\u00e1ch Qu\u1ef3, Qu\u1ef3 t\u00e2u: <i>\"Nay \u0111\u1ea5t m\u1edbi thu \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf Ho\u00e0i Ninh r\u1ed9ng tr\u0103m d\u1eb7m, \u0111\u00e3 chi\u00eau m\u1ed9 h\u1ed9 H\u00e1n v\u00e0 Phi\u00ean l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng c\u00f2n ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n canh t\u00e1c.\"<\/i> \u0110\u1ebfn nay, Ti\u1ebft l\u1ea1i xin kh\u1ea3o s\u00e1t ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang.<\/p>\n<p><i>(\u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 21: Ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 3 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5, d\u00e2ng t\u1ea5u c\u1ee7a Ti\u1ebft l\u00ean, b\u1ecb b\u00e1c b\u1ecf[footnote]Ch\u1eef 't\u1ea9m' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1ec9nh', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], nay m\u1edbi thi h\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aTh\u1ef1c h\u00f3a ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Ti\u1ebft l\u1ea1i t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, b\u00e8n kh\u1ea3o s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 15.000 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t, chi\u00eau m\u1ed9 g\u1ea7n 5.000 binh H\u00e1n v\u00e0 Phi\u00ean, l\u1eadp th\u00e0nh 10 ch\u1ec9 huy. Chi\u1ebfu th\u0103ng ch\u1ee9c cho Ti\u1ebft, ban th\u00eam v\u00e0ng l\u1ee5a.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t l\u1eddi ch\u00ed ch\u00e9p, \u1eaft c\u00f3 ng\u00e0y th\u00e1ng ri\u00eang, t\u1ea1m ghi \u1edf \u0111\u00e2y. Ch\u00ed l\u1ea1i ch\u00e9p: Ph\u00e0m n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c th\u1ef1c bi\u00ean, khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t l\u00e0 do Tri\u1ec7u Ti\u1ebft, quan trang l\u00e0 do Ho\u1eafc T\u01b0\u1eddng. Vi\u1ec7c c\u1ee7a T\u01b0\u1eddng ghi v\u00e0o ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 10.)<\/i><\/p>\n\n<p>[12] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, Ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 B\u1eafc t\u00e2u: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc \u0111\u00e1nh c\u00e1 \u1edf s\u00f4ng Gi\u1edbi v\u00e0 c\u01b0\u1edbp thuy\u1ec1n ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng Gi\u1edbi, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u1eafn b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng binh l\u00ednh. M\u1eb7c d\u00f9 \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy \u0110\u00f4 \u0111\u1ed3ng Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ed9t c\u00e1ch \u00f4n h\u00f2a[footnote]M\u1eb7c d\u00f9 \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy \u0110\u00f4 \u0111\u1ed3ng Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ed9t c\u00e1ch \u00f4n h\u00f2a, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 gi\u1ed1ng nhau, b\u1ea3n c\u00e1c ch\u1eef 'ti\u1ec7n' l\u00e0m 'l\u00ed'.[\/footnote], nh\u01b0ng lo r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc h\u1ecd kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng quan bi\u00ean th\u1ea7n kh\u00f4ng coi tr\u1ecdng quan h\u1ec7 h\u1eefu h\u1ea3o, tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0 dung t\u00fang ti\u1ec3u d\u00e2n, d\u1ea7n d\u1ea7n m\u1edf ra m\u00e2u thu\u1eabn bi\u00ean gi\u1edbi.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng s\u1ee9 gi\u1ea3 T\u1ed1ng Thi\u00ean Ti\u1ebft l\u00e0 Tri\u1ec1u \u0110oan Ng\u1ea1n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c h\u00e3y th\u00f4ng b\u00e1o v\u1edbi s\u1ee9 gi\u1ea3 ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc r\u1eb1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh lu\u00f4n coi tr\u1ecdng l\u1eddi th\u1ec1 tin c\u1eady, ch\u01b0a t\u1eebng kh\u01a1i m\u00e0o s\u1ef1 vi\u1ec7c, xin h\u00e3y b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ee7a h\u1ecd, nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n \u0111e.<\/p>\n\n<p>[13] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, C\u00e1p m\u00f4n t\u00e2u: <i>\"S\u1ed5 s\u00e1ch ghi ch\u00e9p quan ch\u1ee9c t\u1eeb \u0110\u00f4 ty s\u1ee9 tr\u1edf xu\u1ed1ng, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t cu\u1ed1n, xin chia th\u00e0nh hai cu\u1ed1n ri\u00eang bi\u1ec7t cho \u0110\u00f4ng ban v\u00e0 T\u00e2y ban.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[14] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, M\u00e3 Tr\u1ecdng Ph\u1ee7, ch\u1ee9c \u0110\u00e3i ch\u1ebf Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c, xem x\u00e9t v\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c x\u00f3a n\u1ee3.<\/p>\n\n<p>[15] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u1ea1 C\u1ea3nh \u00d4n, quy\u1ec1n \u0110\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Thi\u1ec3m T\u00e2y, t\u00e2u: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n m\u1eb7t cho c\u00e1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng 5.000 binh l\u00ednh hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u1edf Ch\u00e2u B\u00e2n[footnote]Hu\u1ea5n luy\u1ec7n nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Hu\u1ea5n gi\u00e1n', theo b\u1ea3n c\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]c\u00f9ng \u1edf m\u1ed9t n\u01a1i m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f4ng b\u1eb1ng.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi sau n\u00e0y n\u1ebfu c\u00f3 t\u00ecnh hu\u1ed1ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 t\u0103ng qu\u00e2n m\u00e3, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cho c\u00e1c l\u1ed9 th\u00ec m\u1edbi thi h\u00e0nh.<\/p>\n\n<p>[16] D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed, ch\u1ee9c Tam ban T\u00e1 ch\u1ee9c, Qu\u1ea3n c\u00e2u Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u0103n t\u1ef1 L\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Th\u01b0 l\u1ec7nh s\u1eed Khu m\u1eadt vi\u1ec7n[footnote]Qu\u1ea3n c\u00e2u Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u0103n t\u1ef1 L\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed l\u00e0m Th\u01b0 l\u1ec7nh s\u1eed Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu 'Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9' ba ch\u1eef, 'S\u1eed' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'L\u1ea1i', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 6.7 b\u1ed5 sung s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. Ban \u0111\u1ea7u, Vua th\u1ea5y c\u00e1c v\u0103n th\u01b0 c\u1ee7a c\u00e1c ph\u00f2ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n qu\u00e1 nhi\u1ec1u, l\u1ea1i do c\u00e1c l\u1ea1i d\u1ecbch cha anh b\u1ea3o l\u00e3nh, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, n\u00ean ra l\u1ec7nh cho \u0110\u00f4 th\u1eeba ch\u1ec9 L\u00fd B\u00ecnh l\u1eadp ph\u00e1p, tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb d\u00e2n th\u01b0\u1eddng v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ee9c Tam ban S\u1ee9 th\u1ea7n. Ban \u0111\u1ea7u d\u00f9ng M\u1ea1c Uy\u00ean, Tr\u1ea7n T\u00f4ng \u0110\u1ea1o l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf ph\u00f2ng H\u00ecnh, ph\u1ee5 tr\u00e1ch ph\u00e1p l\u1ec7nh, \u0111\u1ebfn nay l\u1ea1i d\u00f9ng D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed, v\u1ed1n l\u00e0 quan bi\u00ean th\u1ea7n c\u00f3 kinh nghi\u1ec7m, cho l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf ph\u00f2ng H\u00e0 T\u00e2y.<\/p>\n\n<p>[17] Chi\u1ebfu cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft \u0111\u1ebfn khu v\u1ef1c th\u00e0nh Tuy \u0110\u1ee9c xem x\u00e9t, ch\u1ecdn n\u01a1i thu\u1eadn ti\u1ec7n c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ti\u1ebft mu\u1ed1n nh\u00e2n l\u00fac ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng, chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t hoang x\u00e2y \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i, Vua h\u1ecfi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh \u00fd ki\u1ebfn th\u1ebf n\u00e0o, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng Ti\u1ebft kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m b\u1eeba, n\u00ean theo l\u1eddi xin c\u1ee7a \u00f4ng. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay n\u1ebfu mu\u1ed1n \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 th\u00ec n\u00ean \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t r\u00f5 r\u00e0ng, mu\u1ed1n h\u00f2a th\u00ec ph\u1ea3i gi\u1eef l\u1eddi th\u1ec1. \u0110\u00e3 h\u1eb9n v\u1edbi h\u1ecd b\u00e0n v\u1ec1 \u0111\u1ecba gi\u1edbi, b\u1ed7ng nhi\u00ean chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t hoang khi\u1ebfn h\u1ecd kh\u00f4ng k\u1ecbp \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf hay. H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1ch ch\u00fang ta \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i v\u1edbi r\u1ee3 kh\u00f4ng n\u1eb1m \u1edf v\u00e0i d\u1eb7m \u0111\u1ea5t, v\u00e0i d\u1eb7m \u0111\u1ea5t n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 c\u00f3 hay kh\u00f4ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eabm c\u0169ng nghi ng\u1edd k\u1ebf n\u00e0y ch\u01b0a \u1ed5n.\"<\/i> B\u00e8n sai Ti\u1ebft tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111\u1ec3 nghe. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch l\u1ee5c ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 3.)<\/i> Ti\u1ebft xin x\u00e2y \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i trong \u0111\u1ecba gi\u1edbi, n\u00ean ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Nay m\u1ed9t l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00f3 s\u1ed1 h\u1ed9 kh\u1ea9u c\u00f3 th\u1ec3 s\u00e1nh v\u1edbi c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, l\u1ea5y b\u1ed1n n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, l\u1ea1i d\u00f9ng t\u00e0i l\u1ef1c thi\u00ean h\u1ea1 gi\u00fap s\u1ee9c, th\u1ebf l\u1ef1c mu\u1ed1n qu\u00e9t s\u1ea1ch c\u0169ng r\u1ea5t d\u1ec5, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ec3 khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 s\u1ee3 ph\u1ee5c, v\u00ec Vua t\u00f4i h\u1ecd m\u1ea1nh m\u1ebd. Nay Vua h\u1ecd c\u00f2n nh\u1ecf y\u1ebfu, b\u1ec1 t\u00f4i ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb th\u00e2n c\u1eadn h\u00e8n k\u00e9m, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t h\u1ecd, \u1eaft c\u00f3 l\u00fd do, t\u01b0\u1edbng s\u00fay ch\u01b0a ch\u1ecbu d\u1ed1c s\u1ee9c v\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0m vi\u1ec7c, d\u00f9 mu\u1ed1n d\u1ed1c s\u1ee9c l\u00e0m vi\u1ec7c c\u0169ng s\u1ee3 kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1eafc ch\u00ed.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ed l\u1ef1c th\u1eadt \u00edt.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ed l\u1ef1c \u0111\u00e2u c\u1ea7n nhi\u1ec1u? Ch\u1ec9 c\u1ea7n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi h\u1ebft l\u00f2ng tu\u00e2n theo hi\u1ec7u l\u1ec7nh tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n b\u1ea1c ra hi\u1ec7u l\u1ec7nh c\u0169ng \u0111\u00e2u c\u1ea7n nhi\u1ec1u? Ch\u1ec9 c\u1ea7n ph\u00e2n bi\u1ec7t r\u00f5 t\u1ed1t x\u1ea5u \u0111\u00fang sai l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[18] Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 Th\u00e1i \u0110\u0129nh t\u00e2u: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y s\u00e1p nh\u1eadp c\u00e1c qu\u00e2n t\u1ef1 t\u00fac l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 nhi\u1ec1u qu\u00e2n vi\u00ean v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 \u0111\u1ecbnh ng\u1ea1ch, xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n, c\u00e1c l\u1ed9 T\u1ed5ng qu\u1ea3n ty, theo th\u1ee9 t\u1ef1 ch\u1ee9c v\u1ee5 s\u00e1p nh\u1eadp, c\u00f9ng m\u1ed9t lo\u1ea1i qu\u00e2n \u1edf m\u1ed9t ch\u00e2u, n\u1ebfu trong ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 ng\u01b0\u1eddi th\u00ec cho ph\u00e9p s\u1eafp x\u1ebfp sang ch\u00e2u l\u00e2n c\u1eadn.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[19] V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u t\u00e2u: <i>\"Chi\u00eau n\u1ea1p h\u01a1n ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u1edf v\u00f9ng \u0110\u00e0o, H\u00e0, V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n l\u00e0 Ng\u1ea1c \u0110\u1eb7c L\u0103ng, xin b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu, Ch\u1ec9 huy s\u1ee9, v\u00e0 c\u1ea5p b\u1ed5ng l\u1ed9c theo th\u1ee9 b\u1eadc.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[20] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, T\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 Tr\u1ea7n \u0110\u1ea1i Thu\u1eadn ph\u1ea1t 6 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, b\u1ecb thay th\u1ebf, v\u00ec b\u1ecb tra x\u00e9t b\u00e1o c\u00e1o l\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt, g\u1eb7p l\u00fac \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m t\u1ed9i. Ch\u00fac T\u01b0 l\u1ea1i h\u1eb7c t\u1ed9i \u0110\u1ea1i Thu\u1eadn, n\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 l\u1eddi l\u1ebd quanh co c\u1ee7a h\u1eafn. L\u00fd \u0110\u1ecbnh c\u0169ng v\u00ec b\u00e1o c\u00e1o kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt m\u00e0 b\u1ecb ph\u1ea1t 5 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ra s\u1ee9c bi\u1ec7n h\u1ed9 cho L\u00fd \u0110\u1ecbnh, nhi\u1ec1u l\u1ea7n n\u00f3i r\u1eb1ng khi L\u00fd \u0110\u1ecbnh ban \u0111\u1ea7u \u0111\u1ed1i ch\u1ea5t v\u1edbi Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, \u0111\u00e3 n\u00f3i r\u1eb1ng ch\u1ee9ng c\u1ee9 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, nh\u01b0ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n vu c\u00e1o, L\u00fd \u0110\u1ecbnh kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng b\u1ecb t\u1ed9i, n\u00ean chi\u1ebfu tha ph\u1ea1t cho L\u00fd \u0110\u1ecbnh. L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng quan kh\u00e1m tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i l\u00e0 Di\u00eau Nguy\u00ean C\u1ed5 x\u1eed \u00e1n c\u1ea9u th\u1ea3, d\u00f9 \u0111\u00e3 th\u00f4i ch\u1ee9c, v\u1eabn giao cho Ho\u00e0i Nam chuy\u1ec3n v\u1eadn ty h\u1eb7c t\u1ed9i t\u00e2u l\u00ean. <i>(Nguy\u00ean C\u1ed5 l\u1ea1i xem ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i th\u00e1ng 10.)<\/i><\/p>\n\n<p>[21] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, Th\u00e1i t\u1eed trung do\u00e3n, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00fd, \u0110\u1ed3ng tri Th\u1ea9m quan t\u00e2y vi\u1ec7n Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c Tri gi\u00e1n vi\u1ec7n, \u0110\u1ed3ng tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa, Tr\u1ef1c x\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n, v\u00ec Ch\u1ebf kh\u00e1m vi\u1ec7n n\u00f3i r\u1eb1ng H\u1ed5 v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch gi\u00e1n quan b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed9i \u0111\u1ec3 h\u1eb7c. Th\u00e1ng 2 ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu b\u00e3i ch\u1ee9c.<\/p>\n\n<p>[22] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u1ee9c chuy\u1ec3n vi\u00ean c\u1ee7a c\u00e1c ban tr\u1ef1c, t\u1eeb Th\u1eeba ch\u1ec9 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban ti\u1ec1n kh\u00e1c nhau, quan ki\u1ec3m d\u1ee5ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban, v\u00ec s\u0129 nh\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 ngang h\u00e0ng v\u1edbi ti\u1ec3u l\u1ea1i.<\/p>\n\n<p>[23] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng Tri\u1ec7u Ti\u1ebft \u0111\u1ee3i khi ph\u00e2n chia \u0111\u1ecba gi\u1edbi xong th\u00ec n\u1ed9p l\u1ea1i m\u1ec7nh l\u1ec7nh ti\u1ec7n nghi h\u00e0nh s\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y. Ban \u0111\u1ea7u, c\u00e1c su\u00fd th\u1ea7n Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, ch\u1ec9 c\u00f3 Qu\u00e1ch Qu\u1ef3, Tri\u1ec7u Ti\u1ebft t\u1eebng xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ec7n nghi h\u00e0nh s\u1ef1. Sau \u0111\u00f3, Vua cho r\u1eb1ng c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean s\u1ef1, Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 t\u1ef1 ph\u1ea3i t\u00f9y nghi x\u1eed l\u00fd, l\u1ea1i th\u00eam vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi d\u1ea7n y\u00ean \u1ed5n, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n\n<p>[24] B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u00e1p t\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1, kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn d\u1ecbch tr\u1ea1m ngh\u1ec9, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ph\u1ea1t 8 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, tha t\u1ed9i. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aM\u1eadt k\u00fd\u300b.)<\/i><\/p>\n\n<p>[25] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, \u0111\u00fac c\u00e1c \u1ea5n \u0111\u1ed3ng chu k\u00fd[footnote]Ch\u1eef '\u0111\u1ed3ng chu' nguy\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c, c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 41-123 s\u1eeda l\u1ea1i. V\u0103n d\u01b0\u1edbi t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.[\/footnote] c\u1ea5p cho c\u00e1c l\u1ed9 T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi thu l\u1ea1i \u1ea5n Ph\u1ee5ng s\u1ee9 \u0111\u00e3 ban. Theo l\u1ec7 c\u0169, c\u00e1c l\u1ed9 T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 \u0111\u1ec1u ghi ch\u1ee9c h\u00e0m l\u00e0 <i>\"M\u1ed7 l\u1ed9 \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 c\u00f4ng s\u1ef1\"<\/i>, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadm ch\u1ee9c gh\u00e9t b\u1ecb l\u1ec7 thu\u1ed9c, n\u00ean trong ch\u1ee9c h\u00e0m l\u00e9n b\u1ecf ch\u1eef <i>\"\u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty\"<\/i>, mong n\u1eafm quy\u1ec1n ri\u00eang. \u0110\u1ebfn nay, m\u1edbi s\u1eeda l\u1ea1i, v\u00e0 \u0111\u00fac th\u00e0nh \u1ea5n \u0111\u1ed3ng chu k\u00fd.<\/p>\n\n<p>[26] T\u00e2y Kinh T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Tri L\u1ee3i ch\u00e2u Chu V\u0129nh \u00fd tham b\u1ea1o b\u1ea5t ph\u00e1p, Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00ean Vu S\u00e2n b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c tang ch\u1ee9ng, li\u1ec1n sai l\u1ea1i \u0111\u1ebfn Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u00e2u: <i>\"V\u0129nh \u00fd khi t\u1ea1i nhi\u1ec7m, Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 L\u00fd Du, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c Chu \u01af\u1edbc \u0111\u1ec1u d\u00e2ng s\u1edb ti\u1ebfn c\u1eed, V\u0129nh \u00fd \u1ef7 v\u00e0o s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 c\u1ee7a Du v\u00e0 \u01af\u1edbc, n\u00ean b\u00e1n x\u1eed ki\u1ec7n t\u1ee5ng, nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, kh\u00f4ng ki\u00eang s\u1ee3 g\u00ec, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i.\"<\/i> Chi\u1ebfu \u0111\u1ee3i \u00e1n c\u1ee7a V\u0129nh \u00fd \u0111\u1ebfn s\u1ebd l\u1ea5y ch\u1ec9. Sau, V\u0129nh \u00fd b\u1ecb bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf Ho\u00e0nh ch\u00e2u, Du, \u01af\u1edbc v\u00e0 \u0110\u1ed3ng \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c La C\u01b0 Trung \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111o\u1ea1t m\u1ed9t ch\u1ee9c. <i>(Vi\u1ec7c Du, \u01af\u1edbc, C\u01b0 Trung b\u1ecb \u0111o\u1ea1t ch\u1ee9c, theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p \u1edf \u0111\u00e2y. Du, v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 4 v\u00ec ph\u00e9p d\u1ecbch c\u0169ng \u0111\u00e1ng b\u00e3i ch\u1ee9c, nh\u01b0ng sau l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4i ph\u1ee5c nh\u01b0 c\u0169.)<\/i><\/p>\n\n<p>[27] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed tu s\u1eeda \u0111\u00ea ng\u0103n ch\u1eb7n s\u00f4ng v\u1ee1 \u1edf \u0111\u1ec7 ng\u0169 t\u1ea3o B\u1eafc Kinh, Nh\u1eadp n\u1ed9i ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc t\u00e2u: <i>\"\u0110\u00e3 ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec7 ng\u0169 t\u1ea3o, cho n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 m\u1edbi khai th\u00f4ng[footnote]Cho n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 m\u1edbi khai th\u00f4ng, ch\u1eef 'l\u1ec7nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'to\u00e0n', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u01b0\u01a1ng v\u1ef1c 14-23 s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote].\"<\/i> Chi\u1ebfu ban y\u1ebfn cho M\u1eadu T\u1eafc v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n \u1edf \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7, l\u1ea1i sai H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, T\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 T\u1ed1ng M\u1eabn C\u1ea7u \u0111\u1ebfn n\u01a1i s\u00f4ng v\u1ee1 l\u00e0m l\u1ec5 t\u1ebf. <i>(C\u1ea3 \u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i ng\u0103n s\u00f4ng v\u1ee1 \u1edf B\u1eafc Kinh.)<\/i><\/p>\n\n<p>[28] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng c\u1eed quan, kh\u00f4ng d\u00e1m c\u1eed b\u1eeba, nh\u01b0 Ho\u1eafc Thu\u1ea5n v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1m, hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi vi\u1ec7c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c m\u00e0 \u00f4ng c\u1eed c\u0169ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi vi\u1ec7c. N\u1ebfu Ph\u01b0\u1edfng kh\u00f4ng l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec s\u1ebd l\u00e0m h\u1ecfng vi\u1ec7c \u0111\u00e0o s\u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ebf m\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb gi\u00e8m pha l\u1ea1i cho r\u1eb1ng Ph\u01b0\u1edfng c\u1eed ng\u01b0\u1eddi v\u00ec t\u01b0 l\u1ee3i. Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0m xong vi\u1ec7c s\u00f4ng, trong tri\u1ec1u th\u00ec c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh, ngo\u00e0i bi\u00ean th\u00ec c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n tr\u1ea5n th\u1ee7, trong ngo\u00e0i c\u00f9ng c\u00f4ng k\u00edch, kh\u00f4ng ch\u1ec9 m\u1ed9t l\u1ea7n, cho r\u1eb1ng \u00f4ng \u0103n g\u1ea1o s\u1ed1ng, l\u1ea1i cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1eb7t v\u1eadt li\u1ec7u. Nh\u1eefng k\u1ebb phe c\u00e1nh c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong ngo\u00e0i, l\u1ea1i c\u00f9ng nhau gi\u00e8m pha, r\u00ecnh r\u1eadp l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a \u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ecbu cung c\u1ea5p ti\u1ec1n mua c\u1ecf, l\u1ea1i cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1eb7t v\u1eadt li\u1ec7u, \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m L\u00fd L\u1eadp Chi l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n ng\u0103n tr\u1edf vi\u1ec7c cung c\u1ea5p v\u1eadt li\u1ec7u, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh s\u0129, tr\u01b0\u1edbc sau xin \u0111\u1ebfn s\u00e1u b\u1ea3y l\u1ea7n, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng. Xem th\u1ea5y m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi r\u00ecnh r\u1eadp h\u00e3m h\u1ea1i nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu Ph\u01b0\u1edfng c\u00f3 t\u1ed9i, th\u00ec l\u00e0m sao m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi dung th\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c?<\/i><\/p>\n<p><i>K\u1ebb gi\u00e8m pha l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng Ph\u01b0\u1edfng \u1ef7 l\u1ea1i v\u00e0o th\u1ea7n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea7n tin t\u01b0\u1edfng n\u00ean ngang ng\u01b0\u1ee3c. B\u1ec7 h\u1ea1 cho r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f4ng k\u00edch Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0 v\u00ec sao? Ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 v\u00ec th\u1ea7n. Nay th\u1ea7n c\u00f3 t\u1ed9i, v\u1ed1n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 che gi\u1ea5u[footnote] V\u1ed1n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 che gi\u1ea5u, ch\u1eef 't\u1ef1' v\u1ed1n thi\u1ebfu, theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.[\/footnote], hu\u1ed1ng chi l\u00e0 Ph\u01b0\u1edfng?<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n l\u00e0m cho c\u00f4ng b\u1eb1ng, th\u1ea7n xem th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi r\u1ea5t gi\u1ecfi xin c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, th\u1ea7n th\u01b0\u1eddng c\u1ea3m th\u1ea5y \u0111au l\u00f2ng, nh\u01b0ng ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh cho B\u1ec7 h\u1ea1? Nh\u1eefng k\u1ebb l\u00e0m vi\u1ec7c gian t\u01b0, th\u00ec B\u1ec7 h\u1ea1 v\u1ed1n ch\u01b0a t\u1eebng bi\u1ebft; nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh, \u00edt ng\u01b0\u1eddi gi\u00fap \u0111\u1ee1, l\u1ea1i b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi ta tr\u0103m ph\u01b0\u01a1ng ng\u0103n tr\u1edf.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ec9 th\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi ta gi\u00e8m pha, li\u1ec1n mu\u1ed1n x\u00e9t t\u1ed9i h\u1ecd, nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec ai c\u00f2n d\u00e1m trung th\u00e0nh? Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129 r\u1eb1ng n\u1ebfu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh, d\u00f9 c\u00f3 t\u1ed9i c\u0169ng n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c khoan th\u1ee9, hu\u1ed1ng chi l\u1ea1i v\u00f4 t\u1ed9i, B\u1ec7 h\u1ea1 e r\u1eb1ng c\u1ea7n ph\u1ea3i xem x\u00e9t k\u1ef9.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y nh\u1eefng k\u1ebb thay \u0111\u1ed5i b\u1ed9 m\u1eb7t c\u0169ng \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ea1o l\u00fd \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c, th\u00ec lo g\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i? N\u1ebfu B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ea1o l\u00fd \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c, th\u00ec nh\u1eefng k\u1ebb ch\u01b0a thay \u0111\u1ed5i s\u1ebd ng\u00e0y \u0111\u00eam r\u00ecnh r\u1eadp \u00fd B\u1ec7 h\u1ea1, th\u1eeba c\u01a1 l\u00e0m vi\u1ec7c gian t\u01b0, th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o h\u1ecd kh\u00f4ng l\u00e0m lo\u1ea1n ch\u00ednh s\u1ef1. B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c h\u00ecnh danh, \u0111\u1ed9 s\u1ed1, s\u1ed5 s\u00e1ch, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 r\u1ea5t t\u01b0\u1eddng t\u1eadn, nh\u01b0ng vi\u1ec7c ch\u00ednh c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 l\u00e0 ph\u1ea3i hi\u1ec3u r\u00f5 \u0111\u1ea1o thu\u1eadt, \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi nh\u1eefng bi\u1ebfn h\u00f3a v\u00f4 c\u00f9ng c\u1ee7a t\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi, vi\u1ec7c h\u00ecnh danh, \u0111\u1ed9 s\u1ed1, s\u1ed5 s\u00e1ch, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"D\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi th\u00ec c\u1ea7n ph\u1ea3i tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ho\u00e0n th\u00e0nh.\"<\/i><\/p>\n\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m, An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng khi l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi, \u0111\u1ec1 h\u1ea1t vi\u1ec7c khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng b\u00f9n, c\u1ee9u h\u1ed9 c\u1ed1ng \u0111\u1eadp Kh\u1ed5ng C\u1ed1 Loan, th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 c\u00f4ng lao. T\u1eeb c\u00e1c quan ch\u1ee9c c\u1ea5p th\u1ea5p \u0111\u1ebfn c\u00e1c tr\u1ea1i l\u00ednh, sau n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n, ch\u1ec9 c\u00f3 Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng g\u00ec. B\u1ec7 h\u1ea1 v\u1eeba h\u1ecfi v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u00ea \u0110\u1ec7 Ng\u0169 T\u1ea3o b\u1ecb v\u1ee1, sao kh\u00f4ng b\u1eaft t\u1ed9i Ph\u01b0\u1edfng? Vi\u1ec7c n\u00e0y Trung th\u01b0 \u0111\u00e3 bi\u1ebft, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i giao xu\u1ed1ng H\u00e0 B\u1eafc tra x\u00e9t, v\u00ec b\u1ecdn ti\u1ec3u nh\u00e2n \u0111ang cho r\u1eb1ng Trung th\u01b0 bao che Ph\u01b0\u1edfng, n\u1ebfu l\u1ea1i giao xu\u1ed1ng H\u00e0 B\u1eafc kh\u00e1m x\u00e9t, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh x\u1eed l\u00fd ch\u00ednh s\u1ef1 nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1ec9 s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra s\u1ee9c l\u00e0m vi\u1ec7c th\u1ef1c ch\u1ea5t.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua c\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>\"Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 kh\u00ed l\u1ef1c, nh\u01b0ng l\u00e0m vi\u1ec7c qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, n\u00ean h\u1ea1n ch\u1ebf b\u1edbt. G\u1ea7n \u0111\u00e2y L\u00fd Nh\u01b0\u1ee3c Ngu b\u1ecb b\u1ec7nh, l\u1ea1i t\u00e2u c\u1eed n\u1ed9i th\u1ea7n Tr\u1ea7n Thu\u1ea5n Th\u1ea7n thay Nh\u01b0\u1ee3c Ngu qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u1ea7m \u0110\u01b0\u1eddng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 ti\u1ebfm quy\u1ec1n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc c\u00f3 h\u1ea1i g\u00ec? C\u00f2n nh\u01b0 k\u1ebb gian t\u00e0, trong ngo\u00e0i c\u1ea5u k\u1ebft, che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1, b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng t\u1ec9nh ng\u1ed9, th\u00ec m\u1edbi \u0111\u00e1ng tr\u1eebng tr\u1ecb nghi\u00eam kh\u1eafc. H\u00e1n Nguy\u00ean \u0110\u1ebf, \u0110\u01b0\u1eddng V\u0103n T\u00f4ng nguy hi\u1ec3m x\u00e3 t\u1eafc, t\u00f4ng mi\u1ebfu, ch\u00ednh l\u00e0 v\u00ec nh\u1eefng h\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y. B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng tr\u1eebng tr\u1ecb b\u1ecdn h\u1ecd, m\u00e0 ch\u1ec9 mu\u1ed1n h\u1ea1n ch\u1ebf Ph\u01b0\u1edfng, ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch hay. N\u1ebfu Ph\u01b0\u1edfng c\u00f3 t\u1ed9i, t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi dung th\u1ee9, b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i tra x\u00e9t s\u00e2u xa.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ph\u01b0\u1edfng b\u1ecb H\u00e0n K\u1ef3 gh\u00e9t, ng\u01b0\u1eddi gh\u00e9t Ph\u01b0\u1edfng c\u0169ng nhi\u1ec1u, ch\u00ednh l\u00e0 v\u00ec t\u1ef1 l\u00e0m qu\u00e1 \u0111\u00e1ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[29] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y, m\u1ed7i n\u01a1i th\u00eam hai \u1ea5n Ki\u1ec1m h\u1ea1t v\u00e0 hai \u1ea5n L\u1ed9 ph\u00e2n \u0110\u00f4 gi\u00e1m. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c quan v\u00f5 bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u1ea5n, t\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u Khang \u0110\u1ecbnh tr\u1edf \u0111i, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng t\u0103ng l\u00ean g\u1ea5p b\u1ed9i, \u0111\u1ec1u d\u00f9ng \u1ea5n t\u1ea1m, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m tra \u0111\u01b0\u1ee3c gian ng\u1ee5y, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi s\u1eeda \u0111\u1ed5i l\u1ea1i.<\/p>\n\n<p>[30] Tri Kh\u00e1nh ch\u00e2u V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean t\u00e2u: <i>\"Xin d\u1eddi L\u00e3ng O\u00e1t, T\u1ea1ng Nguy c\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00e0o v\u00f9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n g\u1ea7n bi\u00ean gi\u1edbi, cho h\u1ecd mua \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 \u1edf v\u00e0 canh t\u00e1c. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i di d\u1eddi s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m ba h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 c\u1ea5p ti\u1ec1n tu s\u1eeda nh\u00e0 c\u1eeda, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi giao cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty t\u00ednh to\u00e1n s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean quan t\u00e2m gi\u00fap \u0111\u1ee1.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"\u0110\u1ea5t c\u1ee7a L\u00e3ng O\u00e1t v\u00e0 T\u1ea1ng Nguy hi\u1ec7n nay tuy \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c canh t\u00e1c v\u00e0 ch\u0103n nu\u00f4i, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 v\u0103n th\u01b0 b\u00e1o r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng canh t\u00e1c, n\u00ean trong t\u01b0\u01a1ng lai ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tranh ch\u1ea5p.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u01b0\u1edbc H\u1ea1 trong t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng n\u00f3i r\u1eb1ng l\u1ea5y ranh gi\u1edbi theo n\u01a1i \u0111ang canh t\u00e1c, n\u00ean v\u1ec1 l\u00fd m\u00e0 n\u00f3i h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 tranh ch\u1ea5p.\"<\/i> Vua cho r\u1eb1ng ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tranh ch\u1ea5p, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vua n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 c\u00f2n nh\u1ecf tu\u1ed5i, ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7m quy\u1ec1n lo s\u1ee3 b\u1ecb quy tr\u00e1ch nhi\u1ec7m trong t\u01b0\u01a1ng lai, n\u00ean ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tranh ch\u1ea5p. \u0110\u1ebfn khi b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9, l\u00fac \u0111\u00f3 h\u1ecd m\u1edbi d\u00e1m \u0111\u1ed3ng \u00fd v\u1edbi ta, nh\u1eb1m gi\u1ea3m b\u1edbt tr\u00e1ch nhi\u1ec7m trong t\u01b0\u01a1ng lai. N\u1ebfu h\u1ecd d\u00e1m ch\u1ed1ng c\u1ef1, th\u00ec e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n \u0111\u00f3. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean hi\u1ec3u \u00fd n\u00e0y, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i v\u1ed9i v\u00e0ng \u0111\u1ed1i ph\u00f3.\"<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Quan ph\u1ee7 \u0111\u00e3 mua \u0111\u1ea5t cho L\u00e3ng O\u00e1t v\u00e0 T\u1ea1ng Nguy, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng h\u1ec1 x\u00e2m ph\u1ea1m canh t\u00e1c v\u00e0o \u0111\u1ea5t c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, ch\u1ec9 do Tuy\u00ean ph\u1ee7 ty ch\u1ec9 huy, sau \u0111\u00f3 c\u00f3 h\u01a1n 70 h\u1ed9 x\u00e2m canh h\u01a1n 100 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t hoang, xin l\u1ec7nh cho Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung \u0111i\u1ec1u tra.\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, sao l\u1ea1i \u0111\u1ea9y vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u tra cho S\u01b0 Trung?\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Qu\u1ea3ng Uy\u00ean ch\u1ec9 s\u1ee3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng tin, n\u00ean mu\u1ed1n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh h\u1ecfi \u00fd ki\u1ebfn S\u01b0 Trung, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh vi\u1ec7c.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i v\u1edbi Ng\u00f4 Sung: <i>\"Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ti\u1ebfc m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf n\u00e0y.\"<\/i> Sung n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 s\u1ee3 vi ph\u1ea1m ch\u1ec9 th\u1ecb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu \u0111\u00f2i h\u1ecfi ngo\u00e0i ch\u1ec9 th\u1ecb th\u00ec kh\u00f3, nh\u01b0ng n\u1ebfu trong ch\u1ec9 th\u1ecb t\u1ef1 c\u00f3 s\u1ef1 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh, sao l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c?\"<\/i><\/p>\n<p>V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c, Ph\u00f9ng Kinh v\u00e0 Ng\u00f4 Sung h\u1ecfi \u00fd ki\u1ebfn Th\u00e1i \u0110\u0129nh, \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1ea5t \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c canh t\u00e1c h\u1ebft, nh\u1eefng \u0111\u1ea5t mua tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ed3ng tr\u1ecdt, ch\u1ec9 c\u00f3 danh ngh\u0129a m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"Th\u1ebf n\u00e0o?\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u00e3 canh t\u00e1c h\u1ebft, \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y kh\u00f4ng ch\u1ec9 h\u01a1n 100 kho\u1ea3nh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i \u0110\u0129nh ch\u1eafc ch\u1eafn bi\u1ebft r\u00f5 chi ti\u1ebft.\"<\/i> \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n r\u1eddi Kh\u00e1nh ch\u00e2u sau \u0111\u00f3, m\u1edbi chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00e3ng O\u00e1t v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, nghe n\u00f3i \u0111\u1ea5t quan mua kh\u00f4ng th\u1ec3 canh t\u00e1c, sau \u0111\u00f3 canh t\u00e1c h\u1ebft \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u0129nh c\u0169ng ch\u1ec9 nghe \u0111\u1ed3n, vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec3m tra, l\u1ec7nh cho Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung ki\u1ec3m tra xem \u0111\u00e3 canh t\u00e1c h\u1ebft hay ch\u01b0a v\u00e0 s\u1ed1 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t canh t\u00e1c, \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e1c minh r\u00f5 r\u00e0ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"N\u1ebfu chuy\u00ean t\u00e2m mu\u1ed1n tr\u1ea3 l\u1ea1i \u0111\u1ea5t, th\u00ec x\u1eed l\u00fd T\u1ea1ng Nguy v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c th\u1ebf n\u00e0o?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 d\u00f9ng 2000 quan ti\u1ec1n mua \u0111\u1ea5t, m\u1ed9t kho\u1ea3nh ch\u1ec9 h\u01a1n 10 quan, n\u00ean \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng t\u1ed1t. Nay n\u1ebfu v\u00ec T\u1ea1ng Nguy v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c quy ph\u1ee5, c\u1ea7n \u01b0u \u0111\u00e3i, th\u00ec b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan mua \u0111\u1ea5t c\u1ea5p cho h\u1ecd[footnote] T\u1ee9c b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan mua \u0111\u1ea5t c\u1ea5p cho h\u1ecd '\u0110\u1ea5t' ch\u1eef n\u00e0y nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.[\/footnote], ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd l\u00e2m v\u00e0o c\u1ea3nh kh\u1ed1n c\u00f9ng.\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua.<\/p>\n\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"L\u1ea1i s\u1ee3 r\u1eb1ng n\u1ebfu mua \u0111\u1ea5t, d\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ed7 an c\u01b0.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"D\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u0169ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, quan ph\u1ee7 d\u00f9ng gi\u00e1 t\u1ed1t mua \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd, ng\u01b0\u1eddi b\u00e1n \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng lo m\u1ea5t ch\u1ed7 \u1edf, c\u0169ng kh\u00f4ng lo kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di t\u00ednh tham lam, n\u1ebfu t\u1ecf ra y\u1ebfu th\u1ebf th\u00ec h\u1ecd s\u1ebd c\u00e0ng kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ee7.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di th\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ec3 nu\u00f4ng chi\u1ec1u, nh\u01b0ng c\u0169ng ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n t\u00ecnh th\u1ebf. N\u1ebfu m\u1ea1nh y\u1ebfu t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng, th\u00ec nu\u00f4ng chi\u1ec1u h\u1ecd s\u1ebd c\u00e0ng x\u00e2m l\u1ea5n kh\u00f4ng ng\u1eebng; n\u1ebfu h\u1ecd \u0111ang y\u1ebfu th\u1ebf, y\u1ebfu th\u1ebf m\u00e0 t\u1ecf ra m\u1ea1nh, th\u00ec ta h\u01a1i nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u1ee3i, s\u1ebd d\u1ec5 d\u00e0ng thu ph\u1ee5c h\u1ecd h\u01a1n. H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n \u0111\u1ea1i c\u1ee5c, ch\u1ee9 m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf n\u00e0y ch\u01b0a \u0111\u00e1ng k\u1ec3, l\u1ebd n\u00e0o h\u1ecd v\u00ec m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf m\u00e0 \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t h\u00f2a h\u1ea3o[footnote]L\u1ebd n\u00e0o h\u1ecd v\u00ec m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf m\u00e0 \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t h\u00f2a h\u1ea3o, ch\u1eef 'ti\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.[\/footnote]? D\u00f9 ta c\u1ed1 tranh kh\u00f4ng cho, h\u1ecd c\u0169ng ch\u1ec9 d\u1ecda d\u1eabm b\u1eb1ng c\u00e1ch t\u1ee5 t\u1eadp qu\u00e2n, ch\u1ee9 cu\u1ed1i c\u00f9ng ch\u01b0a d\u00e1m ti\u1ebfn s\u00e2u v\u00e0o. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fat l\u1ee3i nh\u1ecf n\u00e0y e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n tranh.\"<\/i> \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu xem x\u00e9t vi\u1ec7c mua \u0111\u1ea5t, ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i vi\u1ec7c th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng bi\u00ean gi\u1edbi xong. Trong l\u00fac ch\u01b0a \u0111\u1ecbnh, n\u1ebfu h\u1ecd bi\u1ebft ta mua \u0111\u1ea5t, th\u00ec s\u1ebd kh\u00f3 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c xem x\u00e9t \u0111\u1ea5t \u0111ai, ph\u1ea3i b\u1ea3o Kinh l\u01b0\u1ee3c ty gi\u1eef b\u00ed m\u1eadt.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng c\u1ea7n gi\u1eef b\u00ed m\u1eadt. N\u1ebfu h\u1ecd bi\u1ebft ta mua \u0111\u1ea5t, \u1eaft s\u1ebd c\u00e0ng tr\u00ec ho\u00e3n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ee3i ta. N\u1ebfu ta c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua, t\u1ef1 nhi\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ea3 l\u1ea1i \u0111\u1ea5t cho h\u1ecd; n\u1ebfu ta kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua, th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u00f2i \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd, h\u1ecd c\u0169ng bi\u1ebft ta l\u1ea5y \u0111\u1ea5t l\u00e0 b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129, ch\u1ec9 s\u1ee3 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c c\u0169ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t x\u00e2m l\u1ea5n, v\u00ec th\u1ebf c\u00e0ng kh\u00f3 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng.\"<\/i> \u0110\u0129nh cho r\u1eb1ng \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c kh\u00f4ng gi\u1ed1ng ch\u1ed7 n\u00e0y, ch\u1ed7 n\u00e0y c\u00f3 m\u1ea5y tr\u1ea1i n\u00fai, bi\u00ean gi\u1edbi r\u00f5 r\u00e0ng, n\u00ean t\u1ea5t ph\u1ea3i tranh. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00fac \u0111\u1ea7u b\u00e0n vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng \u0111\u00e3 d\u1ef1 \u0111o\u00e1n ch\u1ed7 n\u00e0y kh\u00f3 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng, t\u1ee9c l\u00e0 bi\u1ebft n\u01a1i kh\u00e1c kh\u00f4ng gi\u1ed1ng ch\u1ed7 n\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, ph\u1ea3i giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho Qu\u1ea3ng Uy\u00ean lo li\u1ec7u.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra \u0111\u1ea5t \u0111ai kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung.\"<\/i> Vua nghe theo l\u1eddi An Th\u1ea1ch, l\u1ec7nh cho Qu\u1ea3ng Uy\u00ean xem x\u00e9t r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, tr\u1ea3 l\u1ea1i \u0111\u1ea5t cho n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, d\u1eddi T\u1ea1ng Nguy... Qu\u1ea3ng Uy\u00ean n\u00f3i r\u1eb1ng qu\u00e2n Kh\u00e1nh v\u1eabn c\u00f2n dao \u0111\u1ed9ng, ch\u01b0a th\u1ec3 d\u00f9ng, kh\u00f4ng n\u00ean c\u00f3 vi\u1ec7c tranh ch\u1ea5p bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y d\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 4 v\u00e0 26 th\u00e1ng 3 bi\u00ean so\u1ea1n ph\u1ee5 l\u1ee5c[footnote]Vi\u1ec7c n\u00e0y d\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 3, ng\u00e0y 3 v\u00e0 26 th\u00e1ng 4 bi\u00ean so\u1ea1n ph\u1ee5 l\u1ee5c, theo b\u1ea3n kh\u00e1c.[\/footnote], sau khi d\u1eddi T\u1ea1ng Nguy..., c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9, ch\u1ecdn l\u1ea5y ph\u1ea7n quan tr\u1ecdng, v\u1eabn ph\u1ea3i tham kh\u1ea3o v\u1edbi vi\u1ec7c N\u00e1o Ngoa B\u1ea3o, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch Tr\u1ea1i ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 3. Qu\u1ea3ng Uy\u00ean ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 4 t\u00e2u vi\u1ec7c \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy..., t\u1ee9c l\u00e0 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c N\u00e1o Ngoa B\u1ea3o, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch Tr\u1ea1i trong \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, ho\u1eb7c N\u00e1o Ngoa, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy...[footnote]Ho\u1eb7c N\u00e1o Ngoa, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy..., ch\u1eef '\u0111\u1ecba' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.[\/footnote]. Th\u00e1ng 7 n\u0103m th\u1ee9 6, T\u1ea1ng Nguy... \u0111\u1ea7u h\u00e0ng ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, c\u1ea7n tham kh\u1ea3o. Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung, ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i \u0111i l\u1eadp phong c\u00e2u.)<\/i><\/p>\n<p>Qu\u00e1ch H\u00f3a, ch\u1ee9c Th\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 \u0111\u00e3 v\u1ec1 h\u01b0u, t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n v\u1ec1 h\u01b0u, theo l\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t \u00e2n \u0111i\u1ec3n cho con, xin theo l\u1ec7 gi\u00e1ng t\u01b0 ph\u00e2n cho hai con.\"<\/i> Chi\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u1ec9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c[footnote]Chi\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u1ec9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c, ch\u1eef 'd\u1eef' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.[\/footnote]. Theo l\u1ec7 c\u0169, t\u1ea5u ti\u1ebfn \u00e2n \u0111i\u1ec3n, cho ph\u00e9p gi\u00e1ng t\u01b0 ph\u00e2n, nh\u01b0ng Vua cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y l\u00e0 \u00e2n \u0111i\u1ec3n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u1ed5 l\u1ec7, l\u1ea1i d\u1ec5 sinh ra s\u1ef1 may r\u1ee7i, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n\n<p>[31] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c quan vi\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tu\u00e2n theo ph\u00e9p thi c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5 ph\u1ea3i d\u01b0\u1edbi 40 tu\u1ed5i, t\u1ef1 vi\u1ebft l\u00fd l\u1ecbch, b\u1eafn cung ng\u1ef1a s\u00e1u \u0111\u1ea5u, b\u1eafn cung b\u1ed9 t\u00e1m \u0111\u1ea5u, gi\u01b0\u01a1ng n\u1ecf hai th\u1ea1ch n\u0103m \u0111\u1ea5u, m\u1ed7i lo\u1ea1i m\u01b0\u1eddi m\u0169i t\u00ean tr\u00fang hai m\u0169i tr\u1edf l\u00ean, tr\u1eeb nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c d\u00f2ng ngo\u1ea1i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn n\u1ea1p v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng ph\u1ea1m t\u1ed9i tham nh\u0169ng c\u00f9ng t\u1ed9i t\u01b0 n\u1eb7ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c nghe theo.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[32] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, sai quan Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u Cung ph\u1ee5ng L\u00fd Hi\u1ebfn \u0111\u1ebfn ty An ph\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd c\u00f4ng vi\u1ec7c.<\/p>\n\n<p>[33] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Khai Phong ph\u1ee7 Th\u00f4i quan Tri\u1ec1u \u0110oan Ng\u1ea1n t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Kho T\u1ea1p cung h\u00e0ng n\u0103m chi kho\u1ea3ng ch\u00edn ngh\u00ecn quan, \u0111\u00e3 c\u1eaft gi\u1ea3m m\u1ed9t ph\u1ea7n ba. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho kho T\u1ea3 t\u00e0ng m\u01b0\u1ee3n ti\u1ec1n l\u00e0m v\u1ed1n, theo c\u00e1ch c\u1ed5 l\u00e0 ti\u1ec1n c\u00f4ng gi\u1ea3i v\u00e0 nay kho Ki\u1ec3m hi\u1ec7u cho ng\u01b0\u1eddi vay m\u01b0\u1ee3n sinh l\u00e3i, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 d\u01b0 s\u1ebd ho\u00e0n tr\u1ea3.\"<\/i> Chi\u1ebfu cho kho T\u1ea3 t\u00e0ng chi ti\u1ec1n v\u1ed1n b\u1ea3y v\u1ea1n quan, sai \u0111\u1ed3ng C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Ty l\u1ee5c ty Ki\u1ec3m hi\u1ec7u kh\u1ed1 Ng\u00f4 An Tr\u00ec c\u00f9ng b\u1ea3n ty H\u1ed9 t\u00e0o T\u00f4n \u0110\u1ecbch chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd ti\u1ec1n l\u00e3i v\u00e0 chi tr\u1ea3.<\/p>\n<p>H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua ph\u00ea h\u1ecfi Trung th\u01b0: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y chi kho T\u1ea3 t\u00e0ng b\u1ea3y v\u1ea1n quan cho Khai Phong ph\u1ee7, cho ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n vay m\u01b0\u1ee3n, theo l\u00e3i su\u1ea5t th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, \u0111\u1ec3 l\u00e0m ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng b\u1eaft gi\u1eb7c. Nghe n\u00f3i b\u1ea3n ph\u1ee7 vi ph\u1ea1m ph\u00e1p lu\u1eadt, kh\u00f4ng cho ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n nh\u1eadn, l\u1ea1i b\u1eaft c\u00e1c lo\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi h\u00e0nh ngh\u1ec1 \u0111\u00f3ng g\u00f3p theo th\u1ee9 b\u1eadc.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y do con r\u1ec3 th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n \u0111\u00f3, c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho Ph\u00f9ng Kinh l\u1ea5y v\u0103n t\u1ef1 tra x\u00e9t, vi\u1ec7c r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng, ch\u01b0a t\u1eebng b\u1eaft \u0111\u00f3ng g\u00f3p.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b c\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b. L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua l\u00e0 ng\u00e0y 25.)<\/i><\/p>\n\n<p>[34] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, T\u1eadp hi\u1ec1n Hi\u1ec7u l\u00fd, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 H\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n s\u1eeda \u0111\u1ed5i \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a d\u1ecbch tr\u1ea1m \u0110\u00f4 \u0111\u00ecnh T\u00e2y. Ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 l\u00e2u ng\u00e0y kh\u00f4ng tri\u1ec1u c\u1ed1ng, n\u00ean \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a d\u1ecbch tr\u1ea1m T\u00e2y ph\u1ee9c t\u1ea1p r\u1ed1i ren, ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh kh\u00f4ng bi\u1ebft theo \u0111\u00e2u, \u0111\u1ebfn nay l\u1ea1i tri\u1ec1u c\u1ed1ng, n\u00ean c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[35] Tri ch\u00e2u H\u00f9ng Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t t\u00e2u: <i>\"\u1ede bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc c\u00f3 kho\u1ea3ng b\u1ea3y t\u00e1m ngh\u00ecn k\u1ef5 binh v\u01b0\u1ee3t qua s\u00f4ng C\u1ef1 M\u00e3 \u0111\u1ebfn ph\u00eda nam, hai b\u00ean c\u00f9ng \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111\u1ebfn c\u00e1c th\u00f4n nh\u01b0 B\u1eafc Ti\u1ec7m. Sau \u0111\u00f3, l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan huy\u1ec7n Quy T\u00edn v\u00e0 Dung Th\u00e0nh c\u00f9ng huy\u1ec7n \u00fay d\u1eabn qu\u00e2n \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3, th\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ecbch l\u1eadp t\u1ee9c v\u01b0\u1ee3t qua s\u00f4ng v\u1ec1 ph\u00eda b\u1eafc, v\u00e0 trong d\u1ecbch tr\u1ea1m ph\u00eda b\u1eafc s\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 kho\u1ea3ng h\u01a1n m\u1ed9t ngh\u00ecn qu\u00e2n.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh h\u1ea1 chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 ty \u0111i\u1ec1u tra nguy\u00ean nh\u00e2n v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean. D\u00e2n huy\u1ec7n Dung Th\u00e0nh v\u00e0 Quy T\u00edn tuy thu\u1ed9c c\u1ea3 hai b\u00ean, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ph\u00eda b\u1eafc ch\u01b0a t\u1eebng ph\u00e1i qu\u00e2n tu\u1ea7n tra.<\/p>\n\n<p>[36] Vua c\u00f9ng V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n v\u1ec1 n\u1ed7i lo c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng t\u00e2m nh\u1ea5t qu\u00e1n, th\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh s\u1ebd nh\u1ea5t qu\u00e1n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nh\u1ea5t qu\u00e1n th\u00ec m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ed1ng nh\u1ea5t c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Sau khi vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u1ed5n \u0111\u1ecbnh, n\u00ean kinh l\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Ch\u1eb3ng qua l\u00e0 t\u1ed5 ch\u1ee9c d\u00e2n ch\u00fang th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ng\u0169, hu\u1ea5n luy\u1ec7n binh l\u00ednh, t\u00edch tr\u1eef l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u c\u1ed1t y\u1ebfu l\u00e0 ph\u1ea3i ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i, khi\u1ebfn h\u1ecd tu\u00e2n theo ch\u00ednh l\u1ec7nh c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng tu\u00e2n theo \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c trung t\u00edn v\u00e0 d\u1ed1i tr\u00e1, kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c che m\u1eaft l\u1eeba d\u1ed1i, th\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m kh\u00f4ng tu\u00e2n theo \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Nay n\u1ebfu \u0111\u1ed1i di\u1ec7n m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c gian tr\u00e1 m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t, th\u00ec sau l\u01b0ng l\u00e0m vi\u1ec7c gian tr\u00e1 c\u00f2n s\u1ee3 g\u00ec n\u1eefa?<\/i><\/p>\n<p><i>Khi c\u00f3 h\u00ecnh t\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c gi\u00e8m pha m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u0103n c\u1ea5m, th\u00ec khi kh\u00f4ng c\u00f3 h\u00ecnh t\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c gi\u00e8m pha c\u00f2n g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m? Gian tr\u00e1 v\u00e0 gi\u00e8m pha kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u0103n c\u1ea5m nh\u01b0 v\u1eady, m\u00e0 mu\u1ed1n \u0111\u1ea1o tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc ph\u00e1t tri\u1ec3n, phong t\u1ee5c thay \u0111\u1ed5i, th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd n\u00e0o nh\u01b0 th\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng lo l\u1eafng ch\u0103m ch\u1ec9, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng s\u00e1ng su\u1ed1t, nh\u01b0ng \u1edf nh\u1eefng ch\u1ed7 then ch\u1ed1t c\u1ee7a s\u1ef1 vi\u1ec7c, s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft v\u00e0 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c v\u1eabn c\u00f2n ch\u01b0a \u0111\u1ee7, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do khi\u1ebfn \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p kh\u00f3 th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 mu\u1ed1n y\u00ean d\u00e2n, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi, bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ec1 t\u00f4i, th\u00ec k\u1ebb gian tr\u00e1 t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd h\u00f3a th\u00e0nh trung l\u01b0\u01a1ng, t\u1ea3 h\u1eefu tr\u01b0\u1edbc sau \u0111\u1ec1u l\u00e0 trung l\u01b0\u01a1ng, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f2n g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f2n g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh? \u0110i\u1ec1u b\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean lo l\u00e0 t\u1ea3 h\u1eefu tr\u01b0\u1edbc sau c\u00f3 \u00edt b\u1ec1 t\u00f4i trung l\u01b0\u01a1ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 khai s\u00e1ng tr\u00ed tu\u1ec7 cho b\u1ec7 h\u1ea1 h\u1ea7u nh\u01b0 ch\u01b0a th\u1ea5y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"T\u00ecm ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ed l\u01b0\u1ee3c h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi, th\u1eadt kh\u00f3 m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c trung l\u01b0\u01a1ng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Mu\u1ed1n b\u1ec1 t\u00f4i trung l\u01b0\u01a1ng, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ec7 h\u1ea1 nghe x\u00e9t ph\u00e2n minh m\u00e0 th\u00f4i[footnote] \u1ede b\u1ec7 h\u1ea1 nghe x\u00e9t ph\u00e2n minh m\u00e0 th\u00f4i, 'nghe' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00f4ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\"<\/i><\/p>\n\n<p>[37] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh n\u00f3i v\u1ec1 t\u1ed9i c\u1ee7a Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n v\u1ec1 vi\u1ec7c \u00e1p t\u1ea3i \u1edf nha m\u00f4n, m\u1ed7i vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u h\u1ecfi han, r\u1ea5t c\u1ea3m k\u00edch Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 chi\u1ebfu c\u1ed1 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 tr\u00ec tr\u1ec7, \u0111\u1ebfn khi Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u1ea5u tr\u00ecnh, H\u01b0\u1edbng mang v\u0103n b\u1ea3n \u0111\u1ebfn bi\u1ec7n gi\u1ea3i, m\u1edbi bi\u1ebft nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nghe \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng sai. H\u01b0\u1edbng l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, tr\u1ecdng tr\u00e1ch \u0111\u00e3 l\u1edbn, l\u1ea1i t\u1eadn l\u1ef1c trong vi\u1ec7c n\u00e0y, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i b\u1ecb x\u00e2m ph\u1ea1m v\u00e0 s\u1ec9 nh\u1ee5c nh\u01b0 v\u1eady, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn \u00f4ng \u1ea5y y\u00ean l\u00f2ng? B\u1ec7 h\u1ea1 g\u1eb7p Th\u01b0\u01a1ng Anh n\u00ean khuy\u00ean r\u0103n \u00f4ng ta.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u01b0\u01a1ng Anh c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd g\u00ec kh\u00e1c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u01b0\u01a1ng Anh tuy kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd g\u00ec kh\u00e1c, nh\u01b0ng l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng ch\u1ecbu \u0111\u01b0\u1ee3c? Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng n\u1ebfu B\u1ec7 h\u1ea1 g\u1eb7p Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, c\u0169ng n\u00ean an \u1ee7i \u00f4ng \u1ea5y, \u0111\u1ec3 \u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng B\u1ec7 h\u1ea1 hi\u1ec3u \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u1eadn l\u1ef1c m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ed7i l\u1ea7m g\u00ec.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i. <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b. V\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[38] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c nh\u1edd chi\u1ebfn c\u00f4ng m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u1ee3i kh\u1ea3o h\u1ea1ch m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng ngay, v\u00ec theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a Tam ban vi\u1ec7n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m n\u0103m ph\u1ea3i qua kh\u1ea3o h\u1ea1ch l\u1ea1i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng.<\/p>\n\n<p>[39] Ph\u00f3 \u0110\u00f4 tri Nh\u1eadp n\u1ed9i Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc t\u00e2u: <i>\"S\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 \u0111\u1ec1n th\u1edd Long N\u1eef, c\u1ea7u \u0111\u1ea3o \u0111\u1ec1u linh \u1ee9ng, xin ban t\u00ean hi\u1ec7u cho \u0111\u1ec1n.\"<\/i> Chi\u1ebfu ban t\u00ean hi\u1ec7u l\u00e0 <i>\"B\u00ecnh H\u00e0\"<\/i> [footnote]C\u00e1c b\u1ea3n 'B\u00ecnh H\u00e0' v\u00e0 b\u1ea3n ch\u1eef ho\u1ea1t \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'H\u00e0 B\u00ecnh'.[\/footnote], ban hi\u1ec7u Th\u1ea7n T\u1ebf phu nh\u00e2n.<\/p>\n\n<p>[40] B\u00e3i ch\u1ee9c Ki\u1ec3m d\u1ee5ng quan c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n l\u00e0 \u0110\u1ed7 Thu\u1ea7n, cho v\u1ec1 Bi\u00ean s\u1eafc s\u1edf. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a c\u00e1c ph\u00f2ng \u0111\u1ec1u do Ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng quan ki\u1ec3m tra, \u0111\u1ebfn khi \u0110\u00f4 th\u1eeba ch\u1ec9 L\u00fd B\u00ecnh ki\u1ebfn ngh\u1ecb, m\u1edbi \u0111\u1eb7t ri\u00eang ch\u1ee9c Ki\u1ec3m d\u1ee5ng quan \u0111\u1ec3 ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c n\u00e0y, nh\u01b0ng m\u1ed7i khi d\u00f9ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 l\u1ea1i ph\u1ea3i l\u1ea5y t\u1eeb c\u00e1c ph\u00f2ng, ch\u1ec9 khi\u1ebfn vi\u1ec7c b\u00e1o c\u00e1o qua l\u1ea1i th\u00eam r\u01b0\u1eddm r\u00e0, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf. Ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 3, Thu\u1ea7n m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ki\u1ec3m d\u1ee5ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 quan c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n. <i>(\u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b: Ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5, l\u1ea1i sai Ch\u1ee7 b\u1ea1 Th\u1ea9m quan T\u00e2y vi\u1ec7n H\u1ed3 T\u00f4ng S\u01b0 t\u1ea1m quy\u1ec1n Ki\u1ec3m d\u1ee5ng quan. C\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9.)<\/i><\/p>\n\n<p>[41] Ty T\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed9 c\u00e1c ban tr\u1ef1c v\u00e0 qu\u00e2n m\u1ee5c \u0111\u1ecba t\u00e2u: <i>\"Xin theo t\u1edd tr\u00ecnh c\u1ee7a C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan \u0110\u1ed5ng Vi\u1ec7t, chia ru\u1ed9ng m\u1ee5c b\u1ecb l\u1ea5n chi\u1ebfm l\u00e0m ba h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 thu t\u00f4.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[42] Chi\u1ebfu: <i>\"Tri ch\u00e2u Kinh ch\u00e2u, K\u1ef3 K\u1ef5 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng L\u00e2m, Th\u00f4ng ph\u00e1n, Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 Bi\u1ec7n Ch\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ec1u b\u1ecb thay th\u1ebf. Ch\u01b0\u01a1ng v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng \u1edf n\u01a1i xa nh\u1ecf. Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan T\u00f4 Duy Di\u1ec5n, Chi s\u1ee9 Th\u00f4i Th\u1ebf Hi\u1ec1n \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. T\u01b0 ph\u00e1p tham qu\u00e2n Hu\u1ec1 T\u00f2ng Chu b\u1ecb tru\u1ea5t m\u1ed9t ch\u1ee9c quan, c\u00e1ch ch\u1ee9c. Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n l\u00ednh Kinh ch\u00e2u m\u01b0u l\u00e0m lo\u1ea1n, nh\u00e2n vi\u1ec7c t\u1ed1 c\u00e1o bi\u1ebfn lo\u1ea1n n\u00ean b\u1ecb gi\u1ebft, nh\u01b0ng L\u00e2m v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c b\u00e0n lu\u1eadn v\u1ec1 ph\u00e1p lu\u1eadt li\u00ean quan \u0111\u1ebfn th\u00e2n nh\u00e2n c\u1ee7a k\u1ebb ph\u1ea1m t\u1ed9i, \u0111\u00e3 qu\u00e1 kh\u1eafc nghi\u1ec7t n\u00ean b\u1ecb x\u1eed l\u00fd.\"<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0n Ch\u1ea9n t\u00e2u: <i>\"L\u00e2m nh\u00e2n l\u00fac qu\u00e2n Kh\u00e1nh ch\u00e2u ho\u00e0nh h\u00e0nh, c\u1ed1 g\u1eafng ng\u0103n ch\u1eb7n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ed7i l\u1edbn, hu\u1ed1ng chi c\u00f4ng lao c\u1ee7a L\u00e2m trong vi\u1ec7c tr\u1eebng tr\u1ecb b\u1ecdn cu\u1ed3ng binh ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng, xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c thay th\u1ebf ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a \u00f4ng.\"<\/i> Do \u0111\u00f3, L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n<p>[43] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tam ty d\u00e2ng l\u00ean xin ban h\u00e0nh 13 \u0111i\u1ec1u v\u1ec1 th\u1ecb d\u1ecbch, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>\"Nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh, so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ec3 thu l\u1ee3i, g\u00e2y h\u1ea1i cho t\u00e2n ph\u00e1p, l\u1ec7nh cho Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 ph\u00e1t gi\u00e1c v\u00e0 b\u00e1o l\u00ean Tam ty, x\u1eed l\u00fd theo ph\u00e1p lu\u1eadt.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua ph\u00ea: <i>\"B\u1ecf \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u ch\u1ea5p nh\u1eadn.\"<\/i> Ng\u1ef1 s\u1eed L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n n\u00f3i: <i>\"Qua \u0111\u00e2y th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb y\u00eau d\u00e2n s\u00e2u s\u1eafc c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i n\u00ean r\u00e0ng bu\u1ed9c Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Hi\u1ebfu T\u00f4n ca ng\u1ee3i vi\u1ec7c n\u00e0y, cho l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n. Th\u1ea7n ngu mu\u1ed9i cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 khi\u1ebfm khuy\u1ebft c\u1ee7a ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n. Tr\u1eddi ban cho b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u00edn ch\u00e2u b\u1ed1n bi\u1ec3n, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 \u0111\u1ec3 b\u1ec7 h\u1ea1 ki\u1ec1m ch\u1ebf k\u1ebb m\u1ea1nh, n\u00e2ng \u0111\u1ee1 k\u1ebb y\u1ebfu, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o k\u1ebb gi\u00e0u \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng l\u1ee3i, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ph\u1ea3i s\u1ee3 h\u00e3i kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m g\u00ec. Ph\u00e1p lu\u1eadt so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1eeb l\u00e2u, nay ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m r\u00f5 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 c\u00f4ng b\u1eb1ng, c\u00f4ng b\u1eb1ng th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u00e8o kh\u00f3, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi c\u1ee7a Kh\u1ed5ng T\u1eed, c\u00f3 h\u1ea1i g\u00ec cho ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n? B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng d\u00e1m ki\u1ec1m ch\u1ebf k\u1ebb m\u1ea1nh, n\u00ean b\u00ean trong li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi nh\u1eefng k\u1ebb th\u00e2n c\u1eadn, b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1, khi\u1ebfn h\u1ecd bu\u00f4ng l\u1eddi.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua c\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e3 c\u00f3 lu\u1eadt, t\u1ef1 kh\u1eafc c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh, n\u00ean kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u1eadp th\u00eam \u0111i\u1ec1u.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"D\u00f9 c\u00f3 lu\u1eadt nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng thi h\u00e0nh, l\u1ea1i ch\u01b0a t\u1eebng giao cho quan ty th\u1ef1c hi\u1ec7n, c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m r\u00f5 tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh bi\u1ebft m\u00e0 tr\u00e1nh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p h\u1ecd, th\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh t\u1ef1 kh\u1eafc kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu kh\u00f4ng d\u00e1m minh b\u1ea1ch l\u1eadp ph\u00e1p lu\u1eadt, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p nhau, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y. H\u1ecd T\u00f4n l\u00e0 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ebd n\u00e0o thi\u00ean t\u1eed c\u0169ng l\u00e0m nh\u01b0 nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n sao?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"T\u00e2n ph\u00e1p thi h\u00e0nh, n\u00ean d\u1ea7u \u0111\u1eaft.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Theo l\u00fd m\u00e0 n\u00f3i, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n \u0111\u00f3. Ch\u1eafc l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n ch\u01b0a hi\u1ec3u m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch lui v\u1ec1, l\u1ea5y s\u1ed5 s\u00e1ch c\u1ee7a ch\u1ee3 v\u00e0 s\u1ed5 ri\u00eang c\u1ee7a c\u00e1c c\u1eeda h\u00e0ng d\u1ea7u xem x\u00e9t. H\u00f4m sau, v\u1ed9i t\u00e2u l\u00ean Vua: <i>\"D\u1ea7u ch\u01b0a t\u1eebng t\u0103ng gi\u00e1.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n tr\u00e0 l\u1ed3ng \u0111\u00e3 tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1eb1ng t\u00e2n ph\u00e1p ti\u1ec7n l\u1ee3i cho d\u00e2n. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u00f4i gi\u1edbi d\u1ee5 d\u1ed7 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ebfn Tam ty khi\u1ebfu n\u1ea1i \u0111\u1ec3 th\u1eed xem quan ty x\u1eed l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng \u0111u\u1ed5i \u0111i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n tr\u00e0 l\u1ed3ng \u0111\u00e3 hi\u1ec3u \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1ebd n\u00e0o kh\u00f4ng hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c?\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea7n Qu\u00e1n b\u00e0n r\u1eb1ng: L\u1eef Gia V\u1ea5n xin l\u1eadp th\u00eam m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u v\u1ec1 th\u1ecb d\u1ecbch so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh ngo\u00e0i lu\u1eadt, Th\u1ea7n T\u00f4ng cho r\u1eb1ng \u0111\u00e3 c\u00f3 lu\u1eadt, kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u1eadp th\u00eam \u0111i\u1ec1u.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u00fac \u0111\u00f3 L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n ca ng\u1ee3i l\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a Vua, n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 \u00fd nh\u00e2n h\u1eadu y\u00eau d\u00e2n.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"L\u1eddi c\u1ee7a Hi\u1ebfu T\u00f4n kh\u00f4ng \u0111\u00fang, vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u00ednh l\u00e0 khi\u1ebfm khuy\u1ebft c\u1ee7a ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n. B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng d\u00e1m ki\u1ec1m ch\u1ebf k\u1ebb m\u1ea1nh, n\u00ean b\u00ean trong li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi nh\u1eefng k\u1ebb th\u00e2n c\u1eadn, b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1, khi\u1ebfn h\u1ecd bu\u00f4ng l\u1eddi.\"<\/i> Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng Th\u1ea7n T\u00f4ng kh\u00f4ng mu\u1ed1n l\u1eadp th\u00eam \u0111i\u1ec1u so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh ngo\u00e0i lu\u1eadt, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 \u00fd nh\u00e2n h\u1eadu y\u00eau d\u00e2n, L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n thu\u1eadn theo c\u00e1i \u0111\u1eb9p c\u1ee7a th\u00e1nh nh\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh Gia V\u1ea5n[footnote]ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh Gia V\u1ea5n, 't\u00f4n' nguy\u00ean l\u00e0 '\u1ee9c', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 12, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 69 s\u1eeda.[\/footnote], n\u00ean kh\u00f4ng cho l\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua l\u00e0 \u0111\u00fang, kh\u00f4ng cho Hi\u1ebfu T\u00f4n l\u00e0 ph\u1ea3i. Do \u0111\u00f3, \u0111\u1eb7t ra l\u1eddi c\u1ee7a Th\u1ea7n T\u00f4ng r\u1eb1ng: <i>\"N\u1ebfu \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p h\u1ecd, th\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i so\u1ea1n l\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u1ec3 minh b\u1ea1ch l\u1eadp ph\u00e1p lu\u1eadt, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p nhau, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y. Nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y l\u00e0 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, n\u00ean ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ebd n\u00e0o thi\u00ean t\u1eed c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0m nh\u01b0 nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n sao? Sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 thi\u00ean t\u1eed[footnote]Sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 thi\u00ean t\u1eed, nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu ch\u1eef 'nh\u00e2n', theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung.[\/footnote]!\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Than \u00f4i, l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p nhau, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng vu kh\u1ed1ng sao? L\u1eddi n\u00f3i v\u1ec1 nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ch\u00ea bai sao? Th\u1ea7n T\u00f4ng y\u00eau d\u00e2n tu\u00e2n ph\u00e1p m\u00e0 l\u1ea1i ch\u1ec9 tr\u00edch l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch khi\u1ebfm khuy\u1ebft, h\u1ebft l\u00f2ng \u1ee7ng h\u1ed9 Gia V\u1ea5n, cu\u1ed1i c\u00f9ng \u0111\u1ebfn m\u1ee9c khinh b\u1ea1c Vua cha, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 tr\u00e1i \u0111\u1ea1o sao?)<\/i><\/p>\n\n<p>[44] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, T\u1ea3 Long V\u0169 \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, Ninh Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 T\u00f4ng H\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u0103ng Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9, v\u00ec Vua ph\u00ea r\u1eb1ng: <i>\"Di t\u1ea5u c\u1ee7a T\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u01a1ng Do\u00e3n B\u1eadt xin ban \u01a1n cho c\u00e1c con, nh\u01b0ng v\u00ec tr\u00e1i \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 n\u00ean kh\u00f4ng thi h\u00e0nh. Nay \u0111\u00e3 m\u00e3n tang, T\u00f4ng H\u1ed1i l\u00e0 con tr\u01b0\u1edfng, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[45] Ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c v\u1eadt ph\u1ea9m do phi\u00ean qu\u1ed1c ti\u1ebfn c\u1ed1ng, Tam Ty \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh gi\u00e1 tr\u1ecb ban \u0111\u1ea7u th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng \u0111\u00fang gi\u00e1, \u1eaft ph\u1ea3i \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i \u0111\u1ec3 t\u0103ng gi\u00e1, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi ban th\u01b0\u1edfng. Gi\u00e1 ng\u1ef1a c\u0169ng nh\u01b0 v\u1eady. T\u1eeb nay v\u1ec1 sau, ngay t\u1eeb l\u1ea7n \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ea7u ti\u00ean ph\u1ea3i \u0111\u1ecbnh gi\u00e1 th\u1ef1c, v\u00e0 gi\u00e1 ng\u1ef1a c\u0169ng l\u1ea5y ti\u1ec1n t\u0103ng th\u00eam ng\u1ea7m \u0111\u1ec3 l\u00e0m ph\u1ea7n th\u01b0\u1edfng t\u0103ng th\u00eam.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[46] Th\u00e1ng n\u00e0y, b\u00e3i b\u1ecf Ch\u00e2u T\u1eadp, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n Nan Giang, thu\u1ed9c Ch\u00e2u Ba.<\/p>\n\n<p>[47] N\u01b0\u1edbc V\u1eadt Tu\u1ea7n v\u00e0 Chi\u00eam Th\u00e0nh ph\u00e1i s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>","rendered":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 4 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng 4 m\u00f9a h\u1ea1, ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t <i>(m\u00f9ng 1)<\/i>, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n t\u01b0 v\u00e0 c\u00e1c qu\u00e2n M\u00e3 b\u1ed9, l\u1ec7nh cho c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n tu\u1ea7n gi\u00e1o chia nhau v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n v\u00e0 m\u00f9a thu \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra, thi b\u1eafn cung, c\u1ea5p b\u1ea1c \u0111\u0129a cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t lo\u1ea1i \u01b0u, v\u00e0 l\u1ec7nh cho quan ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng c\u1ee7a Binh ph\u00f2ng l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o s\u00e1t, d\u1ef1a v\u00e0o s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng nhi\u1ec1u \u00edt \u0111\u1ec3 \u0111\u1ecbnh th\u1ee9 h\u1ea1ng cao th\u1ea5p v\u00e0 tr\u00ecnh l\u00ean xin ch\u1ec9 d\u1ee5. Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, khi c\u00e1c qu\u00e2n t\u1eadp luy\u1ec7n, m\u1ed7i ch\u1ec9 huy \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p m\u1ed9t \u0111\u0129a b\u1ea1c m\u1ed9t l\u1ea1ng, n\u1ebfu b\u1eafn tr\u00fang th\u00ec chia \u0111\u1ec1u, ph\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e1 \u00edt, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7, n\u00ean ra l\u1ec7nh ban th\u01b0\u1edfng r\u1ed9ng r\u00e3i \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1ecbnh th\u1ee9 h\u1ea1ng cao th\u1ea5p. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u00e9p: \u0110\u1eb7t ra ph\u00e9p \u0111\u1ecbnh th\u1ee9 h\u1ea1ng cao th\u1ea5p trong vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra, thi b\u1eafn cung c\u1ee7a qu\u00e2n \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 b\u1ed9 v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n v\u00e0 m\u00f9a thu.)<\/i><\/p>\n<p>[2] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i <i>(m\u00f9ng 2)<\/i>, Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba, quan ki\u1ec3m d\u1ee5ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a Kh\u1ed1 tuy\u00ean s\u1eafc thu\u1ed9c Khu m\u1eadt vi\u1ec7n l\u00e0 \u0110\u1ed7 Thu\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111\u1ebfn T\u1ea7n ch\u00e2u \u0111\u1ec3 x\u00e9t vi\u1ec7c c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u. Vua tri\u1ec7u v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p r\u1ed3i sai \u0111i.<\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd <i>(m\u00f9ng 3)<\/i>, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty xu\u1ea5t ra m\u1ed9t tri\u1ec7u t\u1ea5m l\u1ee5a giao cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty c\u1ee7a b\u1ed1n l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed5i l\u1ea5y v\u1eadt d\u1ee5ng ph\u00f2ng bi\u00ean. Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;Mu\u1ed1n d\u00f9ng ri\u00eang s\u1ed1 n\u00e0y \u0111\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c <i>(ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n \u0111\u00e3 quy thu\u1eadn)<\/i> l\u00e0m th\u1ee7 l\u0129nh cung ti\u1ec5n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 v\u1eady r\u1ea5t t\u1ed1t.&#8221;<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c ngh\u00e8o, ban nhi\u1ec1u e n\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a kh\u00f3 \u0111\u00f2i l\u1ea1i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o c\u00e1ch s\u1eafp x\u1ebfp c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u00f4i. Nay c\u1ee9 n\u0103m n\u0103m th\u00ec thu l\u00e3i g\u1ea5p \u0111\u00f4i, d\u00f9ng s\u1ed1 l\u00e3i \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 chuy\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf n\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a, n\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t<a class=\"footnote\" title=\"N\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, b\u1ea3n c\u00e1c b\u1ea3n c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 't\u1ee9c' (t\u1ee9c th\u00ec), t\u1ed1t h\u01a1n.\" id=\"return-footnote-1822-1\" href=\"#footnote-1822-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng b\u1ecb c\u00e1c h\u1ecd l\u1edbn th\u00f4n t\u00ednh, l\u1ea1i c\u1ea3m ph\u1ee5c \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, vi\u1ec7c n\u00e0y ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ea1i m\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f3 l\u1ee3i.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>[4] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu cho Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1, \u0110\u1ed9 chi ph\u00e1n quan Tr\u01b0\u01a1ng M\u1ee5c Chi \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c n\u0103m ngo\u00e1i \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o so v\u1edbi s\u1ed1 ti\u1ec1n nguy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p t\u1eeb Tam ty thi\u1ebfu h\u01a1n 272 v\u1ea1n quan, c\u00f9ng vi\u1ec7c ru\u1ed9ng mu\u1ed1i n\u0103m ngo\u00e1i thi\u1ebfu h\u1ee5t h\u01a1n 55 v\u1ea1n quan, l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty v\u00e0 Ch\u1ebf tr\u00ed Gi\u1ea3i di\u00eam ty tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 mu\u1ed1i v\u00e0 r\u01b0\u1ee3u hi\u1ec7n ch\u01b0a th\u1ec3 n\u1edbi l\u1ecfng, c\u1ea7n ph\u1ea3i nghi\u00eam c\u1ea5m.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9 tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc nh\u01b0 th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, Ngu, ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 mu\u1ed1i v\u00e0 r\u01b0\u1ee3u c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n n\u1edbi l\u1ecfng. N\u1ebfu mu\u1ed1n ban l\u1ee3i cho d\u00e2n, ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fa tr\u1ecdng n\u00f4ng nghi\u1ec7p m\u00e0 th\u00f4i<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fa tr\u1ecdng n\u00f4ng nghi\u1ec7p m\u00e0 th\u00f4i, c\u00e1c b\u1ea3n 'ch\u00ednh' ch\u00e9p l\u00e0 'Duy'.\" id=\"return-footnote-1822-2\" href=\"#footnote-1822-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>. N\u1ebfu kh\u00f4ng nghi\u00eam c\u1ea5m ngh\u1ec1 ph\u1ee5, s\u1ebd c\u00e0ng h\u1ea1i \u0111\u1ebfn n\u00f4ng nghi\u1ec7p, \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch c\u1ee7a Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[5] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng s\u1eafp y\u00ean \u1ed5n, ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac n\u00ean b\u00e0n lu\u1eadn k\u1ebf s\u00e1ch l\u1edbn. Nh\u01b0 nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t nh\u1ecf n\u01a1i bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 tranh ch\u1ea5p, c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u1ea3 c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, m\u1edbi x\u1ee9ng v\u1edbi \u00fd tr\u1eddi giao ph\u00f3 cho b\u1ec7 h\u1ea1. Nay Trung Qu\u1ed1c \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng d\u00e2n \u0111\u00f4ng, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed1i lo nh\u1ecf n\u00e0o, b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u suy y\u1ebfu. B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh th\u00e1nh tri\u1ebft, lo l\u1eafng si\u00eang n\u0103ng, cung k\u00ednh ti\u1ebft ki\u1ec7m, mu\u1ed1n th\u1ed1ng nh\u1ea5t thi\u00ean h\u1ea1 v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, r\u1ea5t kh\u00f4ng kh\u00f3, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u00e0n lu\u1eadn k\u1ebf s\u00e1ch l\u1edbn m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady. C\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang kh\u00f4ng kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t, ch\u1ec9 l\u00e0 vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a c\u00f3 th\u1ee9 t\u1ef1, nay mu\u1ed1n thu ph\u1ee5c c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, th\u00ec l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, qu\u00e2n l\u00ednh c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 t\u01b0\u1edbng so\u00e1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed1i lo hi\u1ec7n nay. B\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y ngh\u0129 \u0111\u1ebfn th\u1eddi S\u00e0i Th\u1ebf T\u00f4ng v\u00e0 Th\u00e1i T\u1ed5, qu\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi l\u00fac \u0111\u00f3 nhi\u1ec1u h\u01a1n b\u00e2y gi\u1edd, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c nhi\u1ec1u h\u01a1n b\u00e2y gi\u1edd? Nay l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, ch\u1ec9 v\u00ec ch\u01b0a c\u1ea5p b\u00e1ch m\u00e0 th\u00f4i; n\u1ebfu c\u1ea7n g\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, chuy\u1ec3n nhi\u1ec1u ti\u1ec1n b\u1ea1c mua v\u1edbi gi\u00e1 cao, lo g\u00ec l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7. Qu\u00e2n l\u00ednh \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u, d\u00e2n ch\u00fang l\u1ea1i \u0111\u00f4ng, sao l\u1ea1i lo qu\u00e2n \u00edt?<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb x\u01b0a c\u00e1c b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 h\u01b0ng th\u1ecbnh, \u0111\u1ec1u kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1eeb c\u1ea3nh ngh\u00e8o kh\u00f3 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i m\u00e0 l\u00e0m n\u00ean gi\u00e0u m\u1ea1nh \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac, n\u1ebfu \u0111\u1ee3i gi\u00e0u m\u1ea1nh \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac r\u1ed3i m\u1edbi l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c, th\u00ec x\u01b0a nay kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 h\u01b0ng th\u1ecbnh.<\/i><\/p>\n<p><i>M\u1ed1i lo hi\u1ec7n nay, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 qu\u00e2n l\u00ednh \u00edt, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u01b0\u1edbng so\u00e1i. N\u1ebfu b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 xem x\u00e9t t\u00ecnh h\u00ecnh, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi qu\u00e2n t\u1eed t\u1ef1 nguy\u1ec7n h\u1ebft s\u1ee9c, k\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n thay \u0111\u1ed5i kh\u00f4ng d\u00e1m l\u1eeba d\u1ed1i, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh, th\u1ed1ng nh\u1ea5t thi\u00ean h\u1ea1 v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c ngo\u1ea1i bang, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f3!&#8221;<\/i> Vua r\u1ea5t vui.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y m\u00f9ng 4 th\u00e1ng 3 v\u00e0 ng\u00e0y 22 th\u00e1ng n\u00e0y, vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng ph\u00eda t\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 xem x\u00e9t.)<\/i><\/p>\n<p>[6] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;Theo chi\u1ebfu th\u00e1ng 3 nhu\u1eadn n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 4, d\u1eddi b\u00e0i v\u1ecb c\u1ee7a Hi T\u1ed5 v\u00e0o nh\u00e0 ph\u1ee5 trong mi\u1ebfu. Th\u1ea7n nghe r\u1eb1ng v\u1ea1n v\u1eadt \u0111\u1ec1u c\u00f3 g\u1ed1c t\u1eeb tr\u1eddi, con ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 g\u1ed1c t\u1eeb t\u1ed5 ti\u00ean, n\u00ean ch\u1ebf \u0111\u1ed9 t\u1ebf t\u1ef1 c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 xa m\u00e0 kh\u00f4ng d\u1ee9t, c\u00f3 xa m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecf.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00e1c Vua Th\u01b0\u01a1ng, Chu b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Kh\u1ebf, T\u1eafc; t\u1eeb T\u1eafc tr\u1edf xu\u1ed1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u1eaft \u0111\u1ee9t t\u1eeb Kh\u1ed1c tr\u1edf l\u00ean m\u00e0 b\u1ecf \u0111i, v\u00ec h\u1ecd \u0111\u00e3 c\u00f3 d\u00f2ng d\u00f5i k\u1ebf th\u1eeba. C\u00f2n nh\u01b0 v\u1ecb tr\u00ed t\u00f4n ti, th\u1ee9 t\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc sau, th\u00ec d\u00f9 con ch\u00e1u c\u00f3 t\u00e0i \u0111\u1ee9c, c\u00f4ng lao c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t l\u00ean tr\u00ean t\u1ed5 ti\u00ean, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd mu\u00f4n \u0111\u1eddi c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1. Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng tri\u1ec1u ta t\u1eeb Hi T\u1ed5 tr\u1edf l\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ebf th\u1ee9, n\u00ean Hi T\u1ed5 c\u00f3 mi\u1ebfu, c\u0169ng nh\u01b0 Kh\u1ebf, T\u1eafc, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay ph\u00e1 mi\u1ebfu m\u00e0 c\u1ea5t b\u00e0i v\u1ecb v\u00e0o nh\u00e0 ph\u1ee5, h\u1ea1 th\u1ea5p \u0111\u1ecba v\u1ecb c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean m\u00e0 g\u00e1n v\u00e0o con ch\u00e1u, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch thu\u1eadn theo l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng<a class=\"footnote\" title=\"H\u1ea1 th\u1ea5p \u0111\u1ecba v\u1ecb c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean m\u00e0 g\u00e1n v\u00e0o con ch\u00e1u e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch thu\u1eadn theo l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng. 'H\u1ea1' nguy\u00ean l\u00e0 'b\u1ea5t', 't\u00f4ng' nguy\u00ean l\u00e0 'kh\u1ea3o', theo \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 94, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 106 \u300aL\u1ec5 ch\u00ed\u300b s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1822-3\" href=\"#footnote-1822-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t c\u00e1c \u0111i\u1ec3n ch\u1ebf tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, tuy c\u00f3 nh\u01b0 v\u1eady, nh\u01b0ng x\u00e9t h\u1ee3p v\u1edbi kinh \u0111i\u1ec3n th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e0nh l\u1ec7, t\u00f9y t\u00ecnh m\u00e0 ch\u1ebf l\u1ec5, th\u1ef1c l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a th\u00e1nh tri\u1ec1u. K\u00ednh ngh\u0129 Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7 h\u1ea1 nh\u00e2n t\u1eeb hi\u1ebfu th\u1ea3o, th\u00f4ng minh, n\u1ed1i tr\u1eddi x\u00e9t x\u01b0a, c\u1eed ch\u1ec9 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec1u theo \u0111\u1ea1o, vi\u1ec7c tr\u1ecdng \u0111\u1ea1i c\u1ee7a t\u00f4ng mi\u1ebfu n\u00ean x\u00e9t k\u1ef9. Xin giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho hai ch\u1ebf b\u00e0n b\u1ea1c k\u1ef9, ch\u1ecdn l\u1ea5y \u0111i\u1ec1u th\u00edch h\u1ee3p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Chi\u1ebfu \u0111\u00e1p r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ee9 t\u1ef1 t\u00f4ng mi\u1ebfu, v\u1ed1n c\u00f3 \u0111i\u1ec3n ch\u1ebf, \u0111\u1ec3 tr\u00ean n\u1ed1i ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, d\u01b0\u1edbi l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p cho \u0111\u1eddi sau. Tr\u1eabm n\u1ed1i ng\u00f4i l\u1edbn, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1edd t\u00f4ng mi\u1ebfu, m\u00e0 th\u1ebf th\u1ee9 d\u1eddi \u0111\u1ed5i, l\u1ec5 c\u00f3 ch\u1ed7 ch\u01b0a y\u00ean. B\u00e0n lu\u1eadn kinh \u0111i\u1ec3n, nh\u1edd c\u00e1c b\u1eadc hi\u1ec1n ph\u1ee5 gi\u00fap Tr\u1eabm nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u ch\u01b0a k\u1ecbp, \u0111\u1ec3 tr\u00ean thu\u1eadn l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, Tr\u1eabm xem th\u1ea5y kinh ng\u1ea1c, \u0111\u00e2u d\u00e1m kh\u00f4ng k\u00ednh c\u1ea9n tu\u00e2n theo, n\u00ean theo l\u1eddi xin m\u00e0 thi h\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Trung th\u01b0 t\u00e2u ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd m\u00f9ng 8 th\u00e1ng 2, chi\u1ebfu \u0111\u00e1p ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd m\u00f9ng 3 th\u00e1ng 4, nay \u0111\u1ec1u ghi v\u00e0o ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd.<\/i><\/p>\n<p><i>Chu b\u1ea3n, T\u00e2n b\u1ea3n \u0111\u1ebfn ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn 23 th\u00e1ng 11 m\u1edbi ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0 chi\u1ebfu, tuy li\u00ean k\u1ebft l\u00e0m m\u1ed9t ch\u1ed7 d\u1ec5 tra c\u1ee9u, nh\u01b0ng trong \u0111\u00f3 nh\u01b0 ki\u1ebfn ngh\u1ecb c\u1ee7a Tri\u1ec7u Ng\u1ea1n Nh\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t n\u00eau ra, kh\u00f3 hi\u1ec3u, n\u00ean v\u1eabn theo c\u00e1ch bi\u00ean ni\u00ean ghi vi\u1ec7c theo ng\u00e0y, ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u01b0\u1edbc.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i m\u00f9ng 7 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 6, C\u1ef1u k\u1ef7 ch\u00e9p: Trung th\u01b0 t\u00e2u <i>&#8220;V\u1ea1n v\u1eadt \u0111\u1ec1u c\u00f3 g\u1ed1c t\u1eeb tr\u1eddi&#8221;<\/i> \u0111\u1ebfn <i>&#8220;th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng&#8221;<\/i>, li\u1ec1n n\u00f3i t\u00f4n Hi T\u1ed5 l\u00e0m th\u1ee7y t\u1ed5 Th\u00e1i mi\u1ebfu, d\u1eddi Thu\u1eadn T\u1ed5 v\u00e0o nh\u00e0 ph\u1ee5, th\u00e1ng gi\u00eang t\u1ebf C\u1ea3m sinh \u0111\u1ebf<a class=\"footnote\" title=\"Th\u00e1ng gi\u00eang t\u1ebf C\u1ea3m sinh \u0111\u1ebf. 'Xu\u00e2n' nguy\u00ean l\u00e0 'h\u1ea1', theo \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 100 \u300aL\u1ec5 ch\u00ed\u300b s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1822-4\" href=\"#footnote-1822-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, l\u1ea5y Hi T\u1ed5 ph\u1ed1i h\u01b0\u1edfng.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a Trung th\u01b0 l\u00e0 ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd m\u00f9ng 8 th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 5, kh\u00f4ng n\u00ean ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i m\u00f9ng 7 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 6, T\u00e2n k\u1ef7 \u0111\u00e3 b\u1ecf l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a Trung th\u01b0, v\u0103n c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, nay tham kh\u1ea3o ng\u00e0y th\u00e1ng \u0111\u1ec3 ch\u00e9p ri\u00eang.)<\/i><\/p>\n<p>[7] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, xem x\u00e9t vi\u1ec7c chuy\u1ec3n \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n trong ba ng\u00e0y.<\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, ch\u00faa n\u01b0\u1edbc Li\u00eau sai Quy Ch\u00e2u quan s\u00e1t s\u1ee9 Gia Lu\u1eadt Th\u00edch, V\u1ec7 \u00fay thi\u1ebfu khanh Tr\u01b0\u01a1ng \u00c1i; m\u1eb9 ch\u00faa n\u01b0\u1edbc Li\u00eau sai An Vi\u1ec5n qu\u00e2n ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ti\u00eau L\u1ee3i D\u00e2n, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng thi\u1ebfu khanh V\u01b0\u01a1ng Kinh \u0111\u1ebfn ch\u00fac m\u1eebng ti\u1ebft \u0110\u1ed3ng Thi\u00ean.<\/p>\n<p>[9] Tri ch\u00e2u \u0110\u1eb7ng, Quan v\u0103n \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129, L\u1ea1i b\u1ed9 th\u1ecb lang H\u00e0n Gi\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri ch\u00e2u H\u1ee9a. Gi\u00e1ng \u0111\u00e3 d\u00e2ng m\u01b0\u1eddi t\u1edd t\u1ea5u xin v\u1ec1 qu\u00ea gi\u1eef g\u00ecn m\u1ed3 m\u1ea3, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u0169ng v\u00ec \u00f4ng m\u00e0 n\u00f3i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. Kh\u00e1nh Ch\u00e2u tr\u00fa b\u1ea1c \u0111\u00f4 gi\u00e1m, Cung ph\u1ee5ng quan Ph\u00f9ng Th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu, v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng gi\u1eef th\u00e0nh trong l\u00fac binh bi\u1ebfn \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u. <i>(\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 3 ch\u00e9p: Th\u00edch khuy\u00ean b\u1ea3o nh\u1eefng binh s\u0129 \u0111\u1ecbnh l\u00e0m ph\u1ea3n, kh\u00e1c v\u1edbi ghi ch\u00e9p trong \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, nay theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u00f4 quan lang trung L\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1n Minh \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Khai Phong ph\u1ee7 ph\u00e1n quan, T\u1ef7 b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Th\u1ea9m Hi Nhan, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang L\u01b0u Minh Vi\u1ec5n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, v\u00ec h\u1ecd l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t th\u1ef1c hi\u1ec7n ph\u00e9p th\u01b0\u01a1ng. Binh b\u1ed9 lang trung, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00ed V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e1n, H\u00ecnh b\u1ed9 lang trung, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00ed L\u00fd Di\u00ean, H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00ed L\u1ee5c Kinh \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1, v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng b\u1ed5ng l\u1ed9c c\u1ee7a Tam ty ph\u00e1n quan. <i>(C\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u1ed5ng l\u1ed9c cho t\u1ec9nh ph\u00e1n, n\u1ebfu kh\u00f4ng s\u1ebd b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf.)<\/i><\/p>\n<p>[10] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, Vua ph\u00ea: <i>&#8220;H\u00f4m tr\u01b0\u1edbc b\u00e0n vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5, v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a Ng\u1ee5y K\u1ebf T\u00f4ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y ra xem x\u00e9t.&#8221;<\/i> B\u1ea3n Chu ch\u00e9p r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do g\u00ec, ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ea5y xem, kh\u00f4ng c\u1ea7n ghi l\u1ea1i. Nay theo b\u1ea3n m\u1edbi m\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i. <i>(K\u1ebf T\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn v\u00e0o ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 3.)<\/i><\/p>\n<p>[11] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, Tri\u1ec7u Ti\u1ebft, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Di\u00ean Ch\u00e2u, xin c\u1eed Th\u00f4ng ph\u00e1n Ph\u1ea1m T\u1eed Nghi c\u00f9ng C\u01a1 nghi quan Ng\u1ee5y Ch\u01b0\u01a1ng, T\u1ea3 V\u0103n Th\u00f4ng \u0111i kh\u1ea3o s\u00e1t ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang v\u00e0 \u0111\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ti\u1ebft qu\u1ea3n c\u00e2u b\u1ea3n l\u1ed9 c\u01a1 nghi v\u0103n t\u1ef1, d\u00e2ng t\u1ea5u v\u1ec1 vi\u1ec7c khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t r\u1eb1ng: <i>&#8220;X\u01b0a Tri\u1ec7u Sung Qu\u1ed1c m\u1edf \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n \u0111\u1ec3 ph\u00e1 Ti\u00ean Linh. T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 L\u00e2u S\u01b0 \u0110\u1ee9c t\u1eebng l\u00e0m Ki\u1ec3m hi\u1ec7u Doanh \u0111i\u1ec1n s\u1ee9, m\u00e0 v\u00f9ng H\u00e0 T\u00e2y, L\u0169ng H\u1eefu c\u00f3 360 \u0111\u1ed3n, m\u1ed7i n\u0103m thu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 60 v\u1ea1n th\u1ea1ch. Nay Thi\u1ec3m T\u00e2y tuy c\u00f3 \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c canh t\u00e1c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf vi\u1ec7c \u0111\u1ed3n th\u00fa, m\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng xa l\u1ea1i ph\u1ea3i v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c v\u1ea5t v\u1ea3. Xin l\u1ea5y ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n canh t\u00e1c \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt n\u1ed7i lo ph\u00eda t\u00e2y.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu \u0111\u01b0a vi\u1ec7c n\u00e0y xu\u1ed1ng Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 s\u1ee9 Qu\u00e1ch Qu\u1ef3, Qu\u1ef3 t\u00e2u: <i>&#8220;Nay \u0111\u1ea5t m\u1edbi thu \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf Ho\u00e0i Ninh r\u1ed9ng tr\u0103m d\u1eb7m, \u0111\u00e3 chi\u00eau m\u1ed9 h\u1ed9 H\u00e1n v\u00e0 Phi\u00ean l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng c\u00f2n ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n canh t\u00e1c.&#8221;<\/i> \u0110\u1ebfn nay, Ti\u1ebft l\u1ea1i xin kh\u1ea3o s\u00e1t ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang.<\/p>\n<p><i>(\u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 21: Ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 3 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5, d\u00e2ng t\u1ea5u c\u1ee7a Ti\u1ebft l\u00ean, b\u1ecb b\u00e1c b\u1ecf<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 't\u1ea9m' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1ec9nh', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1822-5\" href=\"#footnote-1822-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>, nay m\u1edbi thi h\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aTh\u1ef1c h\u00f3a ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Ti\u1ebft l\u1ea1i t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, b\u00e8n kh\u1ea3o s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 15.000 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t, chi\u00eau m\u1ed9 g\u1ea7n 5.000 binh H\u00e1n v\u00e0 Phi\u00ean, l\u1eadp th\u00e0nh 10 ch\u1ec9 huy. Chi\u1ebfu th\u0103ng ch\u1ee9c cho Ti\u1ebft, ban th\u00eam v\u00e0ng l\u1ee5a.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t l\u1eddi ch\u00ed ch\u00e9p, \u1eaft c\u00f3 ng\u00e0y th\u00e1ng ri\u00eang, t\u1ea1m ghi \u1edf \u0111\u00e2y. Ch\u00ed l\u1ea1i ch\u00e9p: Ph\u00e0m n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c th\u1ef1c bi\u00ean, khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t l\u00e0 do Tri\u1ec7u Ti\u1ebft, quan trang l\u00e0 do Ho\u1eafc T\u01b0\u1eddng. Vi\u1ec7c c\u1ee7a T\u01b0\u1eddng ghi v\u00e0o ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 10.)<\/i><\/p>\n<p>[12] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, Ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 B\u1eafc t\u00e2u: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc \u0111\u00e1nh c\u00e1 \u1edf s\u00f4ng Gi\u1edbi v\u00e0 c\u01b0\u1edbp thuy\u1ec1n ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng Gi\u1edbi, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u1eafn b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng binh l\u00ednh. M\u1eb7c d\u00f9 \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy \u0110\u00f4 \u0111\u1ed3ng Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ed9t c\u00e1ch \u00f4n h\u00f2a<a class=\"footnote\" title=\"M\u1eb7c d\u00f9 \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy \u0110\u00f4 \u0111\u1ed3ng Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ed9t c\u00e1ch \u00f4n h\u00f2a, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 gi\u1ed1ng nhau, b\u1ea3n c\u00e1c ch\u1eef 'ti\u1ec7n' l\u00e0m 'l\u00ed'.\" id=\"return-footnote-1822-6\" href=\"#footnote-1822-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, nh\u01b0ng lo r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc h\u1ecd kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng quan bi\u00ean th\u1ea7n kh\u00f4ng coi tr\u1ecdng quan h\u1ec7 h\u1eefu h\u1ea3o, tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0 dung t\u00fang ti\u1ec3u d\u00e2n, d\u1ea7n d\u1ea7n m\u1edf ra m\u00e2u thu\u1eabn bi\u00ean gi\u1edbi.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng s\u1ee9 gi\u1ea3 T\u1ed1ng Thi\u00ean Ti\u1ebft l\u00e0 Tri\u1ec1u \u0110oan Ng\u1ea1n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c h\u00e3y th\u00f4ng b\u00e1o v\u1edbi s\u1ee9 gi\u1ea3 ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc r\u1eb1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh lu\u00f4n coi tr\u1ecdng l\u1eddi th\u1ec1 tin c\u1eady, ch\u01b0a t\u1eebng kh\u01a1i m\u00e0o s\u1ef1 vi\u1ec7c, xin h\u00e3y b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ee7a h\u1ecd, nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n \u0111e.<\/p>\n<p>[13] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, C\u00e1p m\u00f4n t\u00e2u: <i>&#8220;S\u1ed5 s\u00e1ch ghi ch\u00e9p quan ch\u1ee9c t\u1eeb \u0110\u00f4 ty s\u1ee9 tr\u1edf xu\u1ed1ng, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t cu\u1ed1n, xin chia th\u00e0nh hai cu\u1ed1n ri\u00eang bi\u1ec7t cho \u0110\u00f4ng ban v\u00e0 T\u00e2y ban.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[14] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, M\u00e3 Tr\u1ecdng Ph\u1ee7, ch\u1ee9c \u0110\u00e3i ch\u1ebf Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c, xem x\u00e9t v\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c x\u00f3a n\u1ee3.<\/p>\n<p>[15] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u1ea1 C\u1ea3nh \u00d4n, quy\u1ec1n \u0110\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Thi\u1ec3m T\u00e2y, t\u00e2u: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n m\u1eb7t cho c\u00e1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng 5.000 binh l\u00ednh hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u1edf Ch\u00e2u B\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"Hu\u1ea5n luy\u1ec7n nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Hu\u1ea5n gi\u00e1n', theo b\u1ea3n c\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1822-7\" href=\"#footnote-1822-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>c\u00f9ng \u1edf m\u1ed9t n\u01a1i m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f4ng b\u1eb1ng.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi sau n\u00e0y n\u1ebfu c\u00f3 t\u00ecnh hu\u1ed1ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 t\u0103ng qu\u00e2n m\u00e3, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cho c\u00e1c l\u1ed9 th\u00ec m\u1edbi thi h\u00e0nh.<\/p>\n<p>[16] D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed, ch\u1ee9c Tam ban T\u00e1 ch\u1ee9c, Qu\u1ea3n c\u00e2u Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u0103n t\u1ef1 L\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Th\u01b0 l\u1ec7nh s\u1eed Khu m\u1eadt vi\u1ec7n<a class=\"footnote\" title=\"Qu\u1ea3n c\u00e2u Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u0103n t\u1ef1 L\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed l\u00e0m Th\u01b0 l\u1ec7nh s\u1eed Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu 'Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9' ba ch\u1eef, 'S\u1eed' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'L\u1ea1i', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 6.7 b\u1ed5 sung s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1822-8\" href=\"#footnote-1822-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>. Ban \u0111\u1ea7u, Vua th\u1ea5y c\u00e1c v\u0103n th\u01b0 c\u1ee7a c\u00e1c ph\u00f2ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n qu\u00e1 nhi\u1ec1u, l\u1ea1i do c\u00e1c l\u1ea1i d\u1ecbch cha anh b\u1ea3o l\u00e3nh, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, n\u00ean ra l\u1ec7nh cho \u0110\u00f4 th\u1eeba ch\u1ec9 L\u00fd B\u00ecnh l\u1eadp ph\u00e1p, tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb d\u00e2n th\u01b0\u1eddng v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ee9c Tam ban S\u1ee9 th\u1ea7n. Ban \u0111\u1ea7u d\u00f9ng M\u1ea1c Uy\u00ean, Tr\u1ea7n T\u00f4ng \u0110\u1ea1o l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf ph\u00f2ng H\u00ecnh, ph\u1ee5 tr\u00e1ch ph\u00e1p l\u1ec7nh, \u0111\u1ebfn nay l\u1ea1i d\u00f9ng D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed, v\u1ed1n l\u00e0 quan bi\u00ean th\u1ea7n c\u00f3 kinh nghi\u1ec7m, cho l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf ph\u00f2ng H\u00e0 T\u00e2y.<\/p>\n<p>[17] Chi\u1ebfu cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft \u0111\u1ebfn khu v\u1ef1c th\u00e0nh Tuy \u0110\u1ee9c xem x\u00e9t, ch\u1ecdn n\u01a1i thu\u1eadn ti\u1ec7n c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ti\u1ebft mu\u1ed1n nh\u00e2n l\u00fac ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng, chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t hoang x\u00e2y \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i, Vua h\u1ecfi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh \u00fd ki\u1ebfn th\u1ebf n\u00e0o, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng Ti\u1ebft kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m b\u1eeba, n\u00ean theo l\u1eddi xin c\u1ee7a \u00f4ng. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay n\u1ebfu mu\u1ed1n \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 th\u00ec n\u00ean \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t r\u00f5 r\u00e0ng, mu\u1ed1n h\u00f2a th\u00ec ph\u1ea3i gi\u1eef l\u1eddi th\u1ec1. \u0110\u00e3 h\u1eb9n v\u1edbi h\u1ecd b\u00e0n v\u1ec1 \u0111\u1ecba gi\u1edbi, b\u1ed7ng nhi\u00ean chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t hoang khi\u1ebfn h\u1ecd kh\u00f4ng k\u1ecbp \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf hay. H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1ch ch\u00fang ta \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i v\u1edbi r\u1ee3 kh\u00f4ng n\u1eb1m \u1edf v\u00e0i d\u1eb7m \u0111\u1ea5t, v\u00e0i d\u1eb7m \u0111\u1ea5t n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3 c\u00f3 hay kh\u00f4ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eabm c\u0169ng nghi ng\u1edd k\u1ebf n\u00e0y ch\u01b0a \u1ed5n.&#8221;<\/i> B\u00e8n sai Ti\u1ebft tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111\u1ec3 nghe. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch l\u1ee5c ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 3.)<\/i> Ti\u1ebft xin x\u00e2y \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i trong \u0111\u1ecba gi\u1edbi, n\u00ean ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Nay m\u1ed9t l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00f3 s\u1ed1 h\u1ed9 kh\u1ea9u c\u00f3 th\u1ec3 s\u00e1nh v\u1edbi c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, l\u1ea5y b\u1ed1n n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, l\u1ea1i d\u00f9ng t\u00e0i l\u1ef1c thi\u00ean h\u1ea1 gi\u00fap s\u1ee9c, th\u1ebf l\u1ef1c mu\u1ed1n qu\u00e9t s\u1ea1ch c\u0169ng r\u1ea5t d\u1ec5, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ec3 khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 s\u1ee3 ph\u1ee5c, v\u00ec Vua t\u00f4i h\u1ecd m\u1ea1nh m\u1ebd. Nay Vua h\u1ecd c\u00f2n nh\u1ecf y\u1ebfu, b\u1ec1 t\u00f4i ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb th\u00e2n c\u1eadn h\u00e8n k\u00e9m, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t h\u1ecd, \u1eaft c\u00f3 l\u00fd do, t\u01b0\u1edbng s\u00fay ch\u01b0a ch\u1ecbu d\u1ed1c s\u1ee9c v\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0m vi\u1ec7c, d\u00f9 mu\u1ed1n d\u1ed1c s\u1ee9c l\u00e0m vi\u1ec7c c\u0169ng s\u1ee3 kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1eafc ch\u00ed.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ed l\u1ef1c th\u1eadt \u00edt.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ed l\u1ef1c \u0111\u00e2u c\u1ea7n nhi\u1ec1u? Ch\u1ec9 c\u1ea7n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi h\u1ebft l\u00f2ng tu\u00e2n theo hi\u1ec7u l\u1ec7nh tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n b\u1ea1c ra hi\u1ec7u l\u1ec7nh c\u0169ng \u0111\u00e2u c\u1ea7n nhi\u1ec1u? Ch\u1ec9 c\u1ea7n ph\u00e2n bi\u1ec7t r\u00f5 t\u1ed1t x\u1ea5u \u0111\u00fang sai l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[18] Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 Th\u00e1i \u0110\u0129nh t\u00e2u: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y s\u00e1p nh\u1eadp c\u00e1c qu\u00e2n t\u1ef1 t\u00fac l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 nhi\u1ec1u qu\u00e2n vi\u00ean v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 \u0111\u1ecbnh ng\u1ea1ch, xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n, c\u00e1c l\u1ed9 T\u1ed5ng qu\u1ea3n ty, theo th\u1ee9 t\u1ef1 ch\u1ee9c v\u1ee5 s\u00e1p nh\u1eadp, c\u00f9ng m\u1ed9t lo\u1ea1i qu\u00e2n \u1edf m\u1ed9t ch\u00e2u, n\u1ebfu trong ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 ng\u01b0\u1eddi th\u00ec cho ph\u00e9p s\u1eafp x\u1ebfp sang ch\u00e2u l\u00e2n c\u1eadn.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[19] V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u t\u00e2u: <i>&#8220;Chi\u00eau n\u1ea1p h\u01a1n ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u1edf v\u00f9ng \u0110\u00e0o, H\u00e0, V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n l\u00e0 Ng\u1ea1c \u0110\u1eb7c L\u0103ng, xin b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu, Ch\u1ec9 huy s\u1ee9, v\u00e0 c\u1ea5p b\u1ed5ng l\u1ed9c theo th\u1ee9 b\u1eadc.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[20] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, T\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 Tr\u1ea7n \u0110\u1ea1i Thu\u1eadn ph\u1ea1t 6 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, b\u1ecb thay th\u1ebf, v\u00ec b\u1ecb tra x\u00e9t b\u00e1o c\u00e1o l\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt, g\u1eb7p l\u00fac \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m t\u1ed9i. Ch\u00fac T\u01b0 l\u1ea1i h\u1eb7c t\u1ed9i \u0110\u1ea1i Thu\u1eadn, n\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 l\u1eddi l\u1ebd quanh co c\u1ee7a h\u1eafn. L\u00fd \u0110\u1ecbnh c\u0169ng v\u00ec b\u00e1o c\u00e1o kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt m\u00e0 b\u1ecb ph\u1ea1t 5 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ra s\u1ee9c bi\u1ec7n h\u1ed9 cho L\u00fd \u0110\u1ecbnh, nhi\u1ec1u l\u1ea7n n\u00f3i r\u1eb1ng khi L\u00fd \u0110\u1ecbnh ban \u0111\u1ea7u \u0111\u1ed1i ch\u1ea5t v\u1edbi Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, \u0111\u00e3 n\u00f3i r\u1eb1ng ch\u1ee9ng c\u1ee9 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, nh\u01b0ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n vu c\u00e1o, L\u00fd \u0110\u1ecbnh kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng b\u1ecb t\u1ed9i, n\u00ean chi\u1ebfu tha ph\u1ea1t cho L\u00fd \u0110\u1ecbnh. L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng quan kh\u00e1m tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i l\u00e0 Di\u00eau Nguy\u00ean C\u1ed5 x\u1eed \u00e1n c\u1ea9u th\u1ea3, d\u00f9 \u0111\u00e3 th\u00f4i ch\u1ee9c, v\u1eabn giao cho Ho\u00e0i Nam chuy\u1ec3n v\u1eadn ty h\u1eb7c t\u1ed9i t\u00e2u l\u00ean. <i>(Nguy\u00ean C\u1ed5 l\u1ea1i xem ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i th\u00e1ng 10.)<\/i><\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, Th\u00e1i t\u1eed trung do\u00e3n, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00fd, \u0110\u1ed3ng tri Th\u1ea9m quan t\u00e2y vi\u1ec7n Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c Tri gi\u00e1n vi\u1ec7n, \u0110\u1ed3ng tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa, Tr\u1ef1c x\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n, v\u00ec Ch\u1ebf kh\u00e1m vi\u1ec7n n\u00f3i r\u1eb1ng H\u1ed5 v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch gi\u00e1n quan b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed9i \u0111\u1ec3 h\u1eb7c. Th\u00e1ng 2 ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu b\u00e3i ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>[22] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u1ee9c chuy\u1ec3n vi\u00ean c\u1ee7a c\u00e1c ban tr\u1ef1c, t\u1eeb Th\u1eeba ch\u1ec9 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban ti\u1ec1n kh\u00e1c nhau, quan ki\u1ec3m d\u1ee5ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban, v\u00ec s\u0129 nh\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 ngang h\u00e0ng v\u1edbi ti\u1ec3u l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[23] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng Tri\u1ec7u Ti\u1ebft \u0111\u1ee3i khi ph\u00e2n chia \u0111\u1ecba gi\u1edbi xong th\u00ec n\u1ed9p l\u1ea1i m\u1ec7nh l\u1ec7nh ti\u1ec7n nghi h\u00e0nh s\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y. Ban \u0111\u1ea7u, c\u00e1c su\u00fd th\u1ea7n Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, ch\u1ec9 c\u00f3 Qu\u00e1ch Qu\u1ef3, Tri\u1ec7u Ti\u1ebft t\u1eebng xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ec7n nghi h\u00e0nh s\u1ef1. Sau \u0111\u00f3, Vua cho r\u1eb1ng c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean s\u1ef1, Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 t\u1ef1 ph\u1ea3i t\u00f9y nghi x\u1eed l\u00fd, l\u1ea1i th\u00eam vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi d\u1ea7n y\u00ean \u1ed5n, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>[24] B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u00e1p t\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1, kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn d\u1ecbch tr\u1ea1m ngh\u1ec9, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ph\u1ea1t 8 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, tha t\u1ed9i. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aM\u1eadt k\u00fd\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[25] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, \u0111\u00fac c\u00e1c \u1ea5n \u0111\u1ed3ng chu k\u00fd<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef '\u0111\u1ed3ng chu' nguy\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c, c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 41-123 s\u1eeda l\u1ea1i. V\u0103n d\u01b0\u1edbi t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.\" id=\"return-footnote-1822-9\" href=\"#footnote-1822-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a> c\u1ea5p cho c\u00e1c l\u1ed9 T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi thu l\u1ea1i \u1ea5n Ph\u1ee5ng s\u1ee9 \u0111\u00e3 ban. Theo l\u1ec7 c\u0169, c\u00e1c l\u1ed9 T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 \u0111\u1ec1u ghi ch\u1ee9c h\u00e0m l\u00e0 <i>&#8220;M\u1ed7 l\u1ed9 \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 c\u00f4ng s\u1ef1&#8221;<\/i>, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadm ch\u1ee9c gh\u00e9t b\u1ecb l\u1ec7 thu\u1ed9c, n\u00ean trong ch\u1ee9c h\u00e0m l\u00e9n b\u1ecf ch\u1eef <i>&#8220;\u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty&#8221;<\/i>, mong n\u1eafm quy\u1ec1n ri\u00eang. \u0110\u1ebfn nay, m\u1edbi s\u1eeda l\u1ea1i, v\u00e0 \u0111\u00fac th\u00e0nh \u1ea5n \u0111\u1ed3ng chu k\u00fd.<\/p>\n<p>[26] T\u00e2y Kinh T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Tri L\u1ee3i ch\u00e2u Chu V\u0129nh \u00fd tham b\u1ea1o b\u1ea5t ph\u00e1p, Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00ean Vu S\u00e2n b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c tang ch\u1ee9ng, li\u1ec1n sai l\u1ea1i \u0111\u1ebfn Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u00e2u: <i>&#8220;V\u0129nh \u00fd khi t\u1ea1i nhi\u1ec7m, Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 L\u00fd Du, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c Chu \u01af\u1edbc \u0111\u1ec1u d\u00e2ng s\u1edb ti\u1ebfn c\u1eed, V\u0129nh \u00fd \u1ef7 v\u00e0o s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 c\u1ee7a Du v\u00e0 \u01af\u1edbc, n\u00ean b\u00e1n x\u1eed ki\u1ec7n t\u1ee5ng, nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, kh\u00f4ng ki\u00eang s\u1ee3 g\u00ec, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu \u0111\u1ee3i \u00e1n c\u1ee7a V\u0129nh \u00fd \u0111\u1ebfn s\u1ebd l\u1ea5y ch\u1ec9. Sau, V\u0129nh \u00fd b\u1ecb bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf Ho\u00e0nh ch\u00e2u, Du, \u01af\u1edbc v\u00e0 \u0110\u1ed3ng \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c La C\u01b0 Trung \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111o\u1ea1t m\u1ed9t ch\u1ee9c. <i>(Vi\u1ec7c Du, \u01af\u1edbc, C\u01b0 Trung b\u1ecb \u0111o\u1ea1t ch\u1ee9c, theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p \u1edf \u0111\u00e2y. Du, v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 4 v\u00ec ph\u00e9p d\u1ecbch c\u0169ng \u0111\u00e1ng b\u00e3i ch\u1ee9c, nh\u01b0ng sau l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4i ph\u1ee5c nh\u01b0 c\u0169.)<\/i><\/p>\n<p>[27] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed tu s\u1eeda \u0111\u00ea ng\u0103n ch\u1eb7n s\u00f4ng v\u1ee1 \u1edf \u0111\u1ec7 ng\u0169 t\u1ea3o B\u1eafc Kinh, Nh\u1eadp n\u1ed9i ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc t\u00e2u: <i>&#8220;\u0110\u00e3 ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec7 ng\u0169 t\u1ea3o, cho n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 m\u1edbi khai th\u00f4ng<a class=\"footnote\" title=\"Cho n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 m\u1edbi khai th\u00f4ng, ch\u1eef 'l\u1ec7nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'to\u00e0n', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u01b0\u01a1ng v\u1ef1c 14-23 s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1822-10\" href=\"#footnote-1822-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu ban y\u1ebfn cho M\u1eadu T\u1eafc v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n \u1edf \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7, l\u1ea1i sai H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, T\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 T\u1ed1ng M\u1eabn C\u1ea7u \u0111\u1ebfn n\u01a1i s\u00f4ng v\u1ee1 l\u00e0m l\u1ec5 t\u1ebf. <i>(C\u1ea3 \u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i ng\u0103n s\u00f4ng v\u1ee1 \u1edf B\u1eafc Kinh.)<\/i><\/p>\n<p>[28] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng c\u1eed quan, kh\u00f4ng d\u00e1m c\u1eed b\u1eeba, nh\u01b0 Ho\u1eafc Thu\u1ea5n v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1m, hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi vi\u1ec7c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c m\u00e0 \u00f4ng c\u1eed c\u0169ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi vi\u1ec7c. N\u1ebfu Ph\u01b0\u1edfng kh\u00f4ng l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec s\u1ebd l\u00e0m h\u1ecfng vi\u1ec7c \u0111\u00e0o s\u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ebf m\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb gi\u00e8m pha l\u1ea1i cho r\u1eb1ng Ph\u01b0\u1edfng c\u1eed ng\u01b0\u1eddi v\u00ec t\u01b0 l\u1ee3i. Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0m xong vi\u1ec7c s\u00f4ng, trong tri\u1ec1u th\u00ec c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh, ngo\u00e0i bi\u00ean th\u00ec c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n tr\u1ea5n th\u1ee7, trong ngo\u00e0i c\u00f9ng c\u00f4ng k\u00edch, kh\u00f4ng ch\u1ec9 m\u1ed9t l\u1ea7n, cho r\u1eb1ng \u00f4ng \u0103n g\u1ea1o s\u1ed1ng, l\u1ea1i cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1eb7t v\u1eadt li\u1ec7u. Nh\u1eefng k\u1ebb phe c\u00e1nh c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong ngo\u00e0i, l\u1ea1i c\u00f9ng nhau gi\u00e8m pha, r\u00ecnh r\u1eadp l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a \u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ecbu cung c\u1ea5p ti\u1ec1n mua c\u1ecf, l\u1ea1i cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1eb7t v\u1eadt li\u1ec7u, \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m L\u00fd L\u1eadp Chi l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n ng\u0103n tr\u1edf vi\u1ec7c cung c\u1ea5p v\u1eadt li\u1ec7u, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh s\u0129, tr\u01b0\u1edbc sau xin \u0111\u1ebfn s\u00e1u b\u1ea3y l\u1ea7n, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng. Xem th\u1ea5y m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi r\u00ecnh r\u1eadp h\u00e3m h\u1ea1i nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu Ph\u01b0\u1edfng c\u00f3 t\u1ed9i, th\u00ec l\u00e0m sao m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi dung th\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c?<\/i><\/p>\n<p><i>K\u1ebb gi\u00e8m pha l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng Ph\u01b0\u1edfng \u1ef7 l\u1ea1i v\u00e0o th\u1ea7n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea7n tin t\u01b0\u1edfng n\u00ean ngang ng\u01b0\u1ee3c. B\u1ec7 h\u1ea1 cho r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f4ng k\u00edch Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0 v\u00ec sao? Ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 v\u00ec th\u1ea7n. Nay th\u1ea7n c\u00f3 t\u1ed9i, v\u1ed1n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 che gi\u1ea5u<a class=\"footnote\" title=\"V\u1ed1n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 che gi\u1ea5u, ch\u1eef 't\u1ef1' v\u1ed1n thi\u1ebfu, theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1822-11\" href=\"#footnote-1822-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 Ph\u01b0\u1edfng?<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n l\u00e0m cho c\u00f4ng b\u1eb1ng, th\u1ea7n xem th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi r\u1ea5t gi\u1ecfi xin c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, th\u1ea7n th\u01b0\u1eddng c\u1ea3m th\u1ea5y \u0111au l\u00f2ng, nh\u01b0ng ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh cho B\u1ec7 h\u1ea1? Nh\u1eefng k\u1ebb l\u00e0m vi\u1ec7c gian t\u01b0, th\u00ec B\u1ec7 h\u1ea1 v\u1ed1n ch\u01b0a t\u1eebng bi\u1ebft; nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh, \u00edt ng\u01b0\u1eddi gi\u00fap \u0111\u1ee1, l\u1ea1i b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi ta tr\u0103m ph\u01b0\u01a1ng ng\u0103n tr\u1edf.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ec9 th\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi ta gi\u00e8m pha, li\u1ec1n mu\u1ed1n x\u00e9t t\u1ed9i h\u1ecd, nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec ai c\u00f2n d\u00e1m trung th\u00e0nh? Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129 r\u1eb1ng n\u1ebfu l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh, d\u00f9 c\u00f3 t\u1ed9i c\u0169ng n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c khoan th\u1ee9, hu\u1ed1ng chi l\u1ea1i v\u00f4 t\u1ed9i, B\u1ec7 h\u1ea1 e r\u1eb1ng c\u1ea7n ph\u1ea3i xem x\u00e9t k\u1ef9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y nh\u1eefng k\u1ebb thay \u0111\u1ed5i b\u1ed9 m\u1eb7t c\u0169ng \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ea1o l\u00fd \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c, th\u00ec lo g\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i? N\u1ebfu B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ea1o l\u00fd \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c, th\u00ec nh\u1eefng k\u1ebb ch\u01b0a thay \u0111\u1ed5i s\u1ebd ng\u00e0y \u0111\u00eam r\u00ecnh r\u1eadp \u00fd B\u1ec7 h\u1ea1, th\u1eeba c\u01a1 l\u00e0m vi\u1ec7c gian t\u01b0, th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o h\u1ecd kh\u00f4ng l\u00e0m lo\u1ea1n ch\u00ednh s\u1ef1. B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c h\u00ecnh danh, \u0111\u1ed9 s\u1ed1, s\u1ed5 s\u00e1ch, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 r\u1ea5t t\u01b0\u1eddng t\u1eadn, nh\u01b0ng vi\u1ec7c ch\u00ednh c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 l\u00e0 ph\u1ea3i hi\u1ec3u r\u00f5 \u0111\u1ea1o thu\u1eadt, \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi nh\u1eefng bi\u1ebfn h\u00f3a v\u00f4 c\u00f9ng c\u1ee7a t\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi, vi\u1ec7c h\u00ecnh danh, \u0111\u1ed9 s\u1ed1, s\u1ed5 s\u00e1ch, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi th\u00ec c\u1ea7n ph\u1ea3i tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ho\u00e0n th\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m, An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng khi l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi, \u0111\u1ec1 h\u1ea1t vi\u1ec7c khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng b\u00f9n, c\u1ee9u h\u1ed9 c\u1ed1ng \u0111\u1eadp Kh\u1ed5ng C\u1ed1 Loan, th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 c\u00f4ng lao. T\u1eeb c\u00e1c quan ch\u1ee9c c\u1ea5p th\u1ea5p \u0111\u1ebfn c\u00e1c tr\u1ea1i l\u00ednh, sau n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n, ch\u1ec9 c\u00f3 Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng g\u00ec. B\u1ec7 h\u1ea1 v\u1eeba h\u1ecfi v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u00ea \u0110\u1ec7 Ng\u0169 T\u1ea3o b\u1ecb v\u1ee1, sao kh\u00f4ng b\u1eaft t\u1ed9i Ph\u01b0\u1edfng? Vi\u1ec7c n\u00e0y Trung th\u01b0 \u0111\u00e3 bi\u1ebft, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i giao xu\u1ed1ng H\u00e0 B\u1eafc tra x\u00e9t, v\u00ec b\u1ecdn ti\u1ec3u nh\u00e2n \u0111ang cho r\u1eb1ng Trung th\u01b0 bao che Ph\u01b0\u1edfng, n\u1ebfu l\u1ea1i giao xu\u1ed1ng H\u00e0 B\u1eafc kh\u00e1m x\u00e9t, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh x\u1eed l\u00fd ch\u00ednh s\u1ef1 nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1ec9 s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng ch\u1ecbu ra s\u1ee9c l\u00e0m vi\u1ec7c th\u1ef1c ch\u1ea5t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua c\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 kh\u00ed l\u1ef1c, nh\u01b0ng l\u00e0m vi\u1ec7c qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, n\u00ean h\u1ea1n ch\u1ebf b\u1edbt. G\u1ea7n \u0111\u00e2y L\u00fd Nh\u01b0\u1ee3c Ngu b\u1ecb b\u1ec7nh, l\u1ea1i t\u00e2u c\u1eed n\u1ed9i th\u1ea7n Tr\u1ea7n Thu\u1ea5n Th\u1ea7n thay Nh\u01b0\u1ee3c Ngu qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u1ea7m \u0110\u01b0\u1eddng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 ti\u1ebfm quy\u1ec1n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc c\u00f3 h\u1ea1i g\u00ec? C\u00f2n nh\u01b0 k\u1ebb gian t\u00e0, trong ngo\u00e0i c\u1ea5u k\u1ebft, che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1, b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng t\u1ec9nh ng\u1ed9, th\u00ec m\u1edbi \u0111\u00e1ng tr\u1eebng tr\u1ecb nghi\u00eam kh\u1eafc. H\u00e1n Nguy\u00ean \u0110\u1ebf, \u0110\u01b0\u1eddng V\u0103n T\u00f4ng nguy hi\u1ec3m x\u00e3 t\u1eafc, t\u00f4ng mi\u1ebfu, ch\u00ednh l\u00e0 v\u00ec nh\u1eefng h\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y. B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng tr\u1eebng tr\u1ecb b\u1ecdn h\u1ecd, m\u00e0 ch\u1ec9 mu\u1ed1n h\u1ea1n ch\u1ebf Ph\u01b0\u1edfng, ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch hay. N\u1ebfu Ph\u01b0\u1edfng c\u00f3 t\u1ed9i, t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi dung th\u1ee9, b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i tra x\u00e9t s\u00e2u xa.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u01b0\u1edfng b\u1ecb H\u00e0n K\u1ef3 gh\u00e9t, ng\u01b0\u1eddi gh\u00e9t Ph\u01b0\u1edfng c\u0169ng nhi\u1ec1u, ch\u00ednh l\u00e0 v\u00ec t\u1ef1 l\u00e0m qu\u00e1 \u0111\u00e1ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[29] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y, m\u1ed7i n\u01a1i th\u00eam hai \u1ea5n Ki\u1ec1m h\u1ea1t v\u00e0 hai \u1ea5n L\u1ed9 ph\u00e2n \u0110\u00f4 gi\u00e1m. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c quan v\u00f5 bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u1ea5n, t\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u Khang \u0110\u1ecbnh tr\u1edf \u0111i, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng t\u0103ng l\u00ean g\u1ea5p b\u1ed9i, \u0111\u1ec1u d\u00f9ng \u1ea5n t\u1ea1m, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m tra \u0111\u01b0\u1ee3c gian ng\u1ee5y, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi s\u1eeda \u0111\u1ed5i l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[30] Tri Kh\u00e1nh ch\u00e2u V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean t\u00e2u: <i>&#8220;Xin d\u1eddi L\u00e3ng O\u00e1t, T\u1ea1ng Nguy c\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00e0o v\u00f9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n g\u1ea7n bi\u00ean gi\u1edbi, cho h\u1ecd mua \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 \u1edf v\u00e0 canh t\u00e1c. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i di d\u1eddi s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m ba h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 c\u1ea5p ti\u1ec1n tu s\u1eeda nh\u00e0 c\u1eeda, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi giao cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty t\u00ednh to\u00e1n s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean quan t\u00e2m gi\u00fap \u0111\u1ee1.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;\u0110\u1ea5t c\u1ee7a L\u00e3ng O\u00e1t v\u00e0 T\u1ea1ng Nguy hi\u1ec7n nay tuy \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c canh t\u00e1c v\u00e0 ch\u0103n nu\u00f4i, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 v\u0103n th\u01b0 b\u00e1o r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng canh t\u00e1c, n\u00ean trong t\u01b0\u01a1ng lai ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tranh ch\u1ea5p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u01b0\u1edbc H\u1ea1 trong t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng n\u00f3i r\u1eb1ng l\u1ea5y ranh gi\u1edbi theo n\u01a1i \u0111ang canh t\u00e1c, n\u00ean v\u1ec1 l\u00fd m\u00e0 n\u00f3i h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 tranh ch\u1ea5p.&#8221;<\/i> Vua cho r\u1eb1ng ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tranh ch\u1ea5p, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vua n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 c\u00f2n nh\u1ecf tu\u1ed5i, ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7m quy\u1ec1n lo s\u1ee3 b\u1ecb quy tr\u00e1ch nhi\u1ec7m trong t\u01b0\u01a1ng lai, n\u00ean ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tranh ch\u1ea5p. \u0110\u1ebfn khi b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9, l\u00fac \u0111\u00f3 h\u1ecd m\u1edbi d\u00e1m \u0111\u1ed3ng \u00fd v\u1edbi ta, nh\u1eb1m gi\u1ea3m b\u1edbt tr\u00e1ch nhi\u1ec7m trong t\u01b0\u01a1ng lai. N\u1ebfu h\u1ecd d\u00e1m ch\u1ed1ng c\u1ef1, th\u00ec e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n \u0111\u00f3. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean hi\u1ec3u \u00fd n\u00e0y, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i v\u1ed9i v\u00e0ng \u0111\u1ed1i ph\u00f3.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Quan ph\u1ee7 \u0111\u00e3 mua \u0111\u1ea5t cho L\u00e3ng O\u00e1t v\u00e0 T\u1ea1ng Nguy, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng h\u1ec1 x\u00e2m ph\u1ea1m canh t\u00e1c v\u00e0o \u0111\u1ea5t c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, ch\u1ec9 do Tuy\u00ean ph\u1ee7 ty ch\u1ec9 huy, sau \u0111\u00f3 c\u00f3 h\u01a1n 70 h\u1ed9 x\u00e2m canh h\u01a1n 100 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t hoang, xin l\u1ec7nh cho Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung \u0111i\u1ec1u tra.&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, sao l\u1ea1i \u0111\u1ea9y vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u tra cho S\u01b0 Trung?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u1ea3ng Uy\u00ean ch\u1ec9 s\u1ee3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng tin, n\u00ean mu\u1ed1n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh h\u1ecfi \u00fd ki\u1ebfn S\u01b0 Trung, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh vi\u1ec7c.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i v\u1edbi Ng\u00f4 Sung: <i>&#8220;Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ti\u1ebfc m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf n\u00e0y.&#8221;<\/i> Sung n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 s\u1ee3 vi ph\u1ea1m ch\u1ec9 th\u1ecb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu \u0111\u00f2i h\u1ecfi ngo\u00e0i ch\u1ec9 th\u1ecb th\u00ec kh\u00f3, nh\u01b0ng n\u1ebfu trong ch\u1ec9 th\u1ecb t\u1ef1 c\u00f3 s\u1ef1 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh, sao l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c, Ph\u00f9ng Kinh v\u00e0 Ng\u00f4 Sung h\u1ecfi \u00fd ki\u1ebfn Th\u00e1i \u0110\u0129nh, \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1ea5t \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c canh t\u00e1c h\u1ebft, nh\u1eefng \u0111\u1ea5t mua tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ed3ng tr\u1ecdt, ch\u1ec9 c\u00f3 danh ngh\u0129a m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;Th\u1ebf n\u00e0o?&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u00e3 canh t\u00e1c h\u1ebft, \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y kh\u00f4ng ch\u1ec9 h\u01a1n 100 kho\u1ea3nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i \u0110\u0129nh ch\u1eafc ch\u1eafn bi\u1ebft r\u00f5 chi ti\u1ebft.&#8221;<\/i> \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n r\u1eddi Kh\u00e1nh ch\u00e2u sau \u0111\u00f3, m\u1edbi chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00e3ng O\u00e1t v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, nghe n\u00f3i \u0111\u1ea5t quan mua kh\u00f4ng th\u1ec3 canh t\u00e1c, sau \u0111\u00f3 canh t\u00e1c h\u1ebft \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u0129nh c\u0169ng ch\u1ec9 nghe \u0111\u1ed3n, vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec3m tra, l\u1ec7nh cho Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung ki\u1ec3m tra xem \u0111\u00e3 canh t\u00e1c h\u1ebft hay ch\u01b0a v\u00e0 s\u1ed1 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t canh t\u00e1c, \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e1c minh r\u00f5 r\u00e0ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;N\u1ebfu chuy\u00ean t\u00e2m mu\u1ed1n tr\u1ea3 l\u1ea1i \u0111\u1ea5t, th\u00ec x\u1eed l\u00fd T\u1ea1ng Nguy v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c th\u1ebf n\u00e0o?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 d\u00f9ng 2000 quan ti\u1ec1n mua \u0111\u1ea5t, m\u1ed9t kho\u1ea3nh ch\u1ec9 h\u01a1n 10 quan, n\u00ean \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng t\u1ed1t. Nay n\u1ebfu v\u00ec T\u1ea1ng Nguy v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c quy ph\u1ee5, c\u1ea7n \u01b0u \u0111\u00e3i, th\u00ec b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan mua \u0111\u1ea5t c\u1ea5p cho h\u1ecd<a class=\"footnote\" title=\"T\u1ee9c b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan mua \u0111\u1ea5t c\u1ea5p cho h\u1ecd '\u0110\u1ea5t' ch\u1eef n\u00e0y nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1822-12\" href=\"#footnote-1822-12\" aria-label=\"Footnote 12\"><sup class=\"footnote\">[12]<\/sup><\/a>, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd l\u00e2m v\u00e0o c\u1ea3nh kh\u1ed1n c\u00f9ng.&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1ea1i s\u1ee3 r\u1eb1ng n\u1ebfu mua \u0111\u1ea5t, d\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ed7 an c\u01b0.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00e2n \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u0169ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, quan ph\u1ee7 d\u00f9ng gi\u00e1 t\u1ed1t mua \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd, ng\u01b0\u1eddi b\u00e1n \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng lo m\u1ea5t ch\u1ed7 \u1edf, c\u0169ng kh\u00f4ng lo kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di t\u00ednh tham lam, n\u1ebfu t\u1ecf ra y\u1ebfu th\u1ebf th\u00ec h\u1ecd s\u1ebd c\u00e0ng kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di th\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ec3 nu\u00f4ng chi\u1ec1u, nh\u01b0ng c\u0169ng ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n t\u00ecnh th\u1ebf. N\u1ebfu m\u1ea1nh y\u1ebfu t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng, th\u00ec nu\u00f4ng chi\u1ec1u h\u1ecd s\u1ebd c\u00e0ng x\u00e2m l\u1ea5n kh\u00f4ng ng\u1eebng; n\u1ebfu h\u1ecd \u0111ang y\u1ebfu th\u1ebf, y\u1ebfu th\u1ebf m\u00e0 t\u1ecf ra m\u1ea1nh, th\u00ec ta h\u01a1i nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u1ee3i, s\u1ebd d\u1ec5 d\u00e0ng thu ph\u1ee5c h\u1ecd h\u01a1n. H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n \u0111\u1ea1i c\u1ee5c, ch\u1ee9 m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf n\u00e0y ch\u01b0a \u0111\u00e1ng k\u1ec3, l\u1ebd n\u00e0o h\u1ecd v\u00ec m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf m\u00e0 \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t h\u00f2a h\u1ea3o<a class=\"footnote\" title=\"L\u1ebd n\u00e0o h\u1ecd v\u00ec m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf m\u00e0 \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t h\u00f2a h\u1ea3o, ch\u1eef 'ti\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1822-13\" href=\"#footnote-1822-13\" aria-label=\"Footnote 13\"><sup class=\"footnote\">[13]<\/sup><\/a>? D\u00f9 ta c\u1ed1 tranh kh\u00f4ng cho, h\u1ecd c\u0169ng ch\u1ec9 d\u1ecda d\u1eabm b\u1eb1ng c\u00e1ch t\u1ee5 t\u1eadp qu\u00e2n, ch\u1ee9 cu\u1ed1i c\u00f9ng ch\u01b0a d\u00e1m ti\u1ebfn s\u00e2u v\u00e0o. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fat l\u1ee3i nh\u1ecf n\u00e0y e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n tranh.&#8221;<\/i> \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu xem x\u00e9t vi\u1ec7c mua \u0111\u1ea5t, ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i vi\u1ec7c th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng bi\u00ean gi\u1edbi xong. Trong l\u00fac ch\u01b0a \u0111\u1ecbnh, n\u1ebfu h\u1ecd bi\u1ebft ta mua \u0111\u1ea5t, th\u00ec s\u1ebd kh\u00f3 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c xem x\u00e9t \u0111\u1ea5t \u0111ai, ph\u1ea3i b\u1ea3o Kinh l\u01b0\u1ee3c ty gi\u1eef b\u00ed m\u1eadt.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng c\u1ea7n gi\u1eef b\u00ed m\u1eadt. N\u1ebfu h\u1ecd bi\u1ebft ta mua \u0111\u1ea5t, \u1eaft s\u1ebd c\u00e0ng tr\u00ec ho\u00e3n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ee3i ta. N\u1ebfu ta c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua, t\u1ef1 nhi\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ea3 l\u1ea1i \u0111\u1ea5t cho h\u1ecd; n\u1ebfu ta kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 mua, th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u00f2i \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd, h\u1ecd c\u0169ng bi\u1ebft ta l\u1ea5y \u0111\u1ea5t l\u00e0 b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129, ch\u1ec9 s\u1ee3 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c c\u0169ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t x\u00e2m l\u1ea5n, v\u00ec th\u1ebf c\u00e0ng kh\u00f3 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng.&#8221;<\/i> \u0110\u0129nh cho r\u1eb1ng \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c kh\u00f4ng gi\u1ed1ng ch\u1ed7 n\u00e0y, ch\u1ed7 n\u00e0y c\u00f3 m\u1ea5y tr\u1ea1i n\u00fai, bi\u00ean gi\u1edbi r\u00f5 r\u00e0ng, n\u00ean t\u1ea5t ph\u1ea3i tranh. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00fac \u0111\u1ea7u b\u00e0n vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng \u0111\u00e3 d\u1ef1 \u0111o\u00e1n ch\u1ed7 n\u00e0y kh\u00f3 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng, t\u1ee9c l\u00e0 bi\u1ebft n\u01a1i kh\u00e1c kh\u00f4ng gi\u1ed1ng ch\u1ed7 n\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, ph\u1ea3i giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho Qu\u1ea3ng Uy\u00ean lo li\u1ec7u.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra \u0111\u1ea5t \u0111ai kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung.&#8221;<\/i> Vua nghe theo l\u1eddi An Th\u1ea1ch, l\u1ec7nh cho Qu\u1ea3ng Uy\u00ean xem x\u00e9t r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, tr\u1ea3 l\u1ea1i \u0111\u1ea5t cho n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, d\u1eddi T\u1ea1ng Nguy&#8230; Qu\u1ea3ng Uy\u00ean n\u00f3i r\u1eb1ng qu\u00e2n Kh\u00e1nh v\u1eabn c\u00f2n dao \u0111\u1ed9ng, ch\u01b0a th\u1ec3 d\u00f9ng, kh\u00f4ng n\u00ean c\u00f3 vi\u1ec7c tranh ch\u1ea5p bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y d\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 4 v\u00e0 26 th\u00e1ng 3 bi\u00ean so\u1ea1n ph\u1ee5 l\u1ee5c<a class=\"footnote\" title=\"Vi\u1ec7c n\u00e0y d\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 3, ng\u00e0y 3 v\u00e0 26 th\u00e1ng 4 bi\u00ean so\u1ea1n ph\u1ee5 l\u1ee5c, theo b\u1ea3n kh\u00e1c.\" id=\"return-footnote-1822-14\" href=\"#footnote-1822-14\" aria-label=\"Footnote 14\"><sup class=\"footnote\">[14]<\/sup><\/a>, sau khi d\u1eddi T\u1ea1ng Nguy&#8230;, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9, ch\u1ecdn l\u1ea5y ph\u1ea7n quan tr\u1ecdng, v\u1eabn ph\u1ea3i tham kh\u1ea3o v\u1edbi vi\u1ec7c N\u00e1o Ngoa B\u1ea3o, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch Tr\u1ea1i ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 3. Qu\u1ea3ng Uy\u00ean ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 4 t\u00e2u vi\u1ec7c \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy&#8230;, t\u1ee9c l\u00e0 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c N\u00e1o Ngoa B\u1ea3o, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch Tr\u1ea1i trong \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, ho\u1eb7c N\u00e1o Ngoa, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy&#8230;<a class=\"footnote\" title=\"Ho\u1eb7c N\u00e1o Ngoa, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy..., ch\u1eef '\u0111\u1ecba' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1822-15\" href=\"#footnote-1822-15\" aria-label=\"Footnote 15\"><sup class=\"footnote\">[15]<\/sup><\/a>. Th\u00e1ng 7 n\u0103m th\u1ee9 6, T\u1ea1ng Nguy&#8230; \u0111\u1ea7u h\u00e0ng ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, c\u1ea7n tham kh\u1ea3o. Ti\u00ean Vu S\u01b0 Trung, ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i \u0111i l\u1eadp phong c\u00e2u.)<\/i><\/p>\n<p>Qu\u00e1ch H\u00f3a, ch\u1ee9c Th\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 \u0111\u00e3 v\u1ec1 h\u01b0u, t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n v\u1ec1 h\u01b0u, theo l\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t \u00e2n \u0111i\u1ec3n cho con, xin theo l\u1ec7 gi\u00e1ng t\u01b0 ph\u00e2n cho hai con.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u1ec9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c<a class=\"footnote\" title=\"Chi\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u1ec9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c, ch\u1eef 'd\u1eef' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1822-16\" href=\"#footnote-1822-16\" aria-label=\"Footnote 16\"><sup class=\"footnote\">[16]<\/sup><\/a>. Theo l\u1ec7 c\u0169, t\u1ea5u ti\u1ebfn \u00e2n \u0111i\u1ec3n, cho ph\u00e9p gi\u00e1ng t\u01b0 ph\u00e2n, nh\u01b0ng Vua cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y l\u00e0 \u00e2n \u0111i\u1ec3n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u1ed5 l\u1ec7, l\u1ea1i d\u1ec5 sinh ra s\u1ef1 may r\u1ee7i, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>[31] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c quan vi\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tu\u00e2n theo ph\u00e9p thi c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5 ph\u1ea3i d\u01b0\u1edbi 40 tu\u1ed5i, t\u1ef1 vi\u1ebft l\u00fd l\u1ecbch, b\u1eafn cung ng\u1ef1a s\u00e1u \u0111\u1ea5u, b\u1eafn cung b\u1ed9 t\u00e1m \u0111\u1ea5u, gi\u01b0\u01a1ng n\u1ecf hai th\u1ea1ch n\u0103m \u0111\u1ea5u, m\u1ed7i lo\u1ea1i m\u01b0\u1eddi m\u0169i t\u00ean tr\u00fang hai m\u0169i tr\u1edf l\u00ean, tr\u1eeb nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c d\u00f2ng ngo\u1ea1i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn n\u1ea1p v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng ph\u1ea1m t\u1ed9i tham nh\u0169ng c\u00f9ng t\u1ed9i t\u01b0 n\u1eb7ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thay \u0111\u1ed5i, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c nghe theo.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[32] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, sai quan Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u Cung ph\u1ee5ng L\u00fd Hi\u1ebfn \u0111\u1ebfn ty An ph\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd c\u00f4ng vi\u1ec7c.<\/p>\n<p>[33] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Khai Phong ph\u1ee7 Th\u00f4i quan Tri\u1ec1u \u0110oan Ng\u1ea1n t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Kho T\u1ea1p cung h\u00e0ng n\u0103m chi kho\u1ea3ng ch\u00edn ngh\u00ecn quan, \u0111\u00e3 c\u1eaft gi\u1ea3m m\u1ed9t ph\u1ea7n ba. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho kho T\u1ea3 t\u00e0ng m\u01b0\u1ee3n ti\u1ec1n l\u00e0m v\u1ed1n, theo c\u00e1ch c\u1ed5 l\u00e0 ti\u1ec1n c\u00f4ng gi\u1ea3i v\u00e0 nay kho Ki\u1ec3m hi\u1ec7u cho ng\u01b0\u1eddi vay m\u01b0\u1ee3n sinh l\u00e3i, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 d\u01b0 s\u1ebd ho\u00e0n tr\u1ea3.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu cho kho T\u1ea3 t\u00e0ng chi ti\u1ec1n v\u1ed1n b\u1ea3y v\u1ea1n quan, sai \u0111\u1ed3ng C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Ty l\u1ee5c ty Ki\u1ec3m hi\u1ec7u kh\u1ed1 Ng\u00f4 An Tr\u00ec c\u00f9ng b\u1ea3n ty H\u1ed9 t\u00e0o T\u00f4n \u0110\u1ecbch chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd ti\u1ec1n l\u00e3i v\u00e0 chi tr\u1ea3.<\/p>\n<p>H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua ph\u00ea h\u1ecfi Trung th\u01b0: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y chi kho T\u1ea3 t\u00e0ng b\u1ea3y v\u1ea1n quan cho Khai Phong ph\u1ee7, cho ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n vay m\u01b0\u1ee3n, theo l\u00e3i su\u1ea5t th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, \u0111\u1ec3 l\u00e0m ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng b\u1eaft gi\u1eb7c. Nghe n\u00f3i b\u1ea3n ph\u1ee7 vi ph\u1ea1m ph\u00e1p lu\u1eadt, kh\u00f4ng cho ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n nh\u1eadn, l\u1ea1i b\u1eaft c\u00e1c lo\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi h\u00e0nh ngh\u1ec1 \u0111\u00f3ng g\u00f3p theo th\u1ee9 b\u1eadc.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y do con r\u1ec3 th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n \u0111\u00f3, c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho Ph\u00f9ng Kinh l\u1ea5y v\u0103n t\u1ef1 tra x\u00e9t, vi\u1ec7c r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng, ch\u01b0a t\u1eebng b\u1eaft \u0111\u00f3ng g\u00f3p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b c\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b. L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua l\u00e0 ng\u00e0y 25.)<\/i><\/p>\n<p>[34] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, T\u1eadp hi\u1ec1n Hi\u1ec7u l\u00fd, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 H\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n s\u1eeda \u0111\u1ed5i \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a d\u1ecbch tr\u1ea1m \u0110\u00f4 \u0111\u00ecnh T\u00e2y. Ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 l\u00e2u ng\u00e0y kh\u00f4ng tri\u1ec1u c\u1ed1ng, n\u00ean \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a d\u1ecbch tr\u1ea1m T\u00e2y ph\u1ee9c t\u1ea1p r\u1ed1i ren, ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh kh\u00f4ng bi\u1ebft theo \u0111\u00e2u, \u0111\u1ebfn nay l\u1ea1i tri\u1ec1u c\u1ed1ng, n\u00ean c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[35] Tri ch\u00e2u H\u00f9ng Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t t\u00e2u: <i>&#8220;\u1ede bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc c\u00f3 kho\u1ea3ng b\u1ea3y t\u00e1m ngh\u00ecn k\u1ef5 binh v\u01b0\u1ee3t qua s\u00f4ng C\u1ef1 M\u00e3 \u0111\u1ebfn ph\u00eda nam, hai b\u00ean c\u00f9ng \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111\u1ebfn c\u00e1c th\u00f4n nh\u01b0 B\u1eafc Ti\u1ec7m. Sau \u0111\u00f3, l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan huy\u1ec7n Quy T\u00edn v\u00e0 Dung Th\u00e0nh c\u00f9ng huy\u1ec7n \u00fay d\u1eabn qu\u00e2n \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3, th\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ecbch l\u1eadp t\u1ee9c v\u01b0\u1ee3t qua s\u00f4ng v\u1ec1 ph\u00eda b\u1eafc, v\u00e0 trong d\u1ecbch tr\u1ea1m ph\u00eda b\u1eafc s\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 kho\u1ea3ng h\u01a1n m\u1ed9t ngh\u00ecn qu\u00e2n.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh h\u1ea1 chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 ty \u0111i\u1ec1u tra nguy\u00ean nh\u00e2n v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean. D\u00e2n huy\u1ec7n Dung Th\u00e0nh v\u00e0 Quy T\u00edn tuy thu\u1ed9c c\u1ea3 hai b\u00ean, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ph\u00eda b\u1eafc ch\u01b0a t\u1eebng ph\u00e1i qu\u00e2n tu\u1ea7n tra.<\/p>\n<p>[36] Vua c\u00f9ng V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n v\u1ec1 n\u1ed7i lo c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng t\u00e2m nh\u1ea5t qu\u00e1n, th\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh s\u1ebd nh\u1ea5t qu\u00e1n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nh\u1ea5t qu\u00e1n th\u00ec m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ed1ng nh\u1ea5t c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Sau khi vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u1ed5n \u0111\u1ecbnh, n\u00ean kinh l\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Ch\u1eb3ng qua l\u00e0 t\u1ed5 ch\u1ee9c d\u00e2n ch\u00fang th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ng\u0169, hu\u1ea5n luy\u1ec7n binh l\u00ednh, t\u00edch tr\u1eef l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u c\u1ed1t y\u1ebfu l\u00e0 ph\u1ea3i ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i, khi\u1ebfn h\u1ecd tu\u00e2n theo ch\u00ednh l\u1ec7nh c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng tu\u00e2n theo \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c trung t\u00edn v\u00e0 d\u1ed1i tr\u00e1, kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c che m\u1eaft l\u1eeba d\u1ed1i, th\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m kh\u00f4ng tu\u00e2n theo \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Nay n\u1ebfu \u0111\u1ed1i di\u1ec7n m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c gian tr\u00e1 m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb tr\u1eebng ph\u1ea1t, th\u00ec sau l\u01b0ng l\u00e0m vi\u1ec7c gian tr\u00e1 c\u00f2n s\u1ee3 g\u00ec n\u1eefa?<\/i><\/p>\n<p><i>Khi c\u00f3 h\u00ecnh t\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c gi\u00e8m pha m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u0103n c\u1ea5m, th\u00ec khi kh\u00f4ng c\u00f3 h\u00ecnh t\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c gi\u00e8m pha c\u00f2n g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m? Gian tr\u00e1 v\u00e0 gi\u00e8m pha kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u0103n c\u1ea5m nh\u01b0 v\u1eady, m\u00e0 mu\u1ed1n \u0111\u1ea1o tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc ph\u00e1t tri\u1ec3n, phong t\u1ee5c thay \u0111\u1ed5i, th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd n\u00e0o nh\u01b0 th\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng lo l\u1eafng ch\u0103m ch\u1ec9, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng s\u00e1ng su\u1ed1t, nh\u01b0ng \u1edf nh\u1eefng ch\u1ed7 then ch\u1ed1t c\u1ee7a s\u1ef1 vi\u1ec7c, s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft v\u00e0 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c v\u1eabn c\u00f2n ch\u01b0a \u0111\u1ee7, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do khi\u1ebfn \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p kh\u00f3 th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 mu\u1ed1n y\u00ean d\u00e2n, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi, bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ec1 t\u00f4i, th\u00ec k\u1ebb gian tr\u00e1 t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd h\u00f3a th\u00e0nh trung l\u01b0\u01a1ng, t\u1ea3 h\u1eefu tr\u01b0\u1edbc sau \u0111\u1ec1u l\u00e0 trung l\u01b0\u01a1ng, th\u00ec b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f2n g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f2n g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh? \u0110i\u1ec1u b\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean lo l\u00e0 t\u1ea3 h\u1eefu tr\u01b0\u1edbc sau c\u00f3 \u00edt b\u1ec1 t\u00f4i trung l\u01b0\u01a1ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 khai s\u00e1ng tr\u00ed tu\u1ec7 cho b\u1ec7 h\u1ea1 h\u1ea7u nh\u01b0 ch\u01b0a th\u1ea5y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00ecm ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ed l\u01b0\u1ee3c h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi, th\u1eadt kh\u00f3 m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c trung l\u01b0\u01a1ng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Mu\u1ed1n b\u1ec1 t\u00f4i trung l\u01b0\u01a1ng, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ec7 h\u1ea1 nghe x\u00e9t ph\u00e2n minh m\u00e0 th\u00f4i<a class=\"footnote\" title=\"\u1ede b\u1ec7 h\u1ea1 nghe x\u00e9t ph\u00e2n minh m\u00e0 th\u00f4i, 'nghe' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00f4ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1822-17\" href=\"#footnote-1822-17\" aria-label=\"Footnote 17\"><sup class=\"footnote\">[17]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[37] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh n\u00f3i v\u1ec1 t\u1ed9i c\u1ee7a Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n v\u1ec1 vi\u1ec7c \u00e1p t\u1ea3i \u1edf nha m\u00f4n, m\u1ed7i vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u h\u1ecfi han, r\u1ea5t c\u1ea3m k\u00edch Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 chi\u1ebfu c\u1ed1 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 tr\u00ec tr\u1ec7, \u0111\u1ebfn khi Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u1ea5u tr\u00ecnh, H\u01b0\u1edbng mang v\u0103n b\u1ea3n \u0111\u1ebfn bi\u1ec7n gi\u1ea3i, m\u1edbi bi\u1ebft nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nghe \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng sai. H\u01b0\u1edbng l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, tr\u1ecdng tr\u00e1ch \u0111\u00e3 l\u1edbn, l\u1ea1i t\u1eadn l\u1ef1c trong vi\u1ec7c n\u00e0y, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i b\u1ecb x\u00e2m ph\u1ea1m v\u00e0 s\u1ec9 nh\u1ee5c nh\u01b0 v\u1eady, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn \u00f4ng \u1ea5y y\u00ean l\u00f2ng? B\u1ec7 h\u1ea1 g\u1eb7p Th\u01b0\u01a1ng Anh n\u00ean khuy\u00ean r\u0103n \u00f4ng ta.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u01b0\u01a1ng Anh c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd g\u00ec kh\u00e1c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u01b0\u01a1ng Anh tuy kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd g\u00ec kh\u00e1c, nh\u01b0ng l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng ch\u1ecbu \u0111\u01b0\u1ee3c? Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng n\u1ebfu B\u1ec7 h\u1ea1 g\u1eb7p Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, c\u0169ng n\u00ean an \u1ee7i \u00f4ng \u1ea5y, \u0111\u1ec3 \u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng B\u1ec7 h\u1ea1 hi\u1ec3u \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u1eadn l\u1ef1c m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ed7i l\u1ea7m g\u00ec.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i. <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b. V\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[38] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c nh\u1edd chi\u1ebfn c\u00f4ng m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u1ee3i kh\u1ea3o h\u1ea1ch m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng ngay, v\u00ec theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a Tam ban vi\u1ec7n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m n\u0103m ph\u1ea3i qua kh\u1ea3o h\u1ea1ch l\u1ea1i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng.<\/p>\n<p>[39] Ph\u00f3 \u0110\u00f4 tri Nh\u1eadp n\u1ed9i Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc t\u00e2u: <i>&#8220;S\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 \u0111\u1ec1n th\u1edd Long N\u1eef, c\u1ea7u \u0111\u1ea3o \u0111\u1ec1u linh \u1ee9ng, xin ban t\u00ean hi\u1ec7u cho \u0111\u1ec1n.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu ban t\u00ean hi\u1ec7u l\u00e0 <i>&#8220;B\u00ecnh H\u00e0&#8221;<\/i> <a class=\"footnote\" title=\"C\u00e1c b\u1ea3n 'B\u00ecnh H\u00e0' v\u00e0 b\u1ea3n ch\u1eef ho\u1ea1t \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'H\u00e0 B\u00ecnh'.\" id=\"return-footnote-1822-18\" href=\"#footnote-1822-18\" aria-label=\"Footnote 18\"><sup class=\"footnote\">[18]<\/sup><\/a>, ban hi\u1ec7u Th\u1ea7n T\u1ebf phu nh\u00e2n.<\/p>\n<p>[40] B\u00e3i ch\u1ee9c Ki\u1ec3m d\u1ee5ng quan c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n l\u00e0 \u0110\u1ed7 Thu\u1ea7n, cho v\u1ec1 Bi\u00ean s\u1eafc s\u1edf. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 c\u1ee7a c\u00e1c ph\u00f2ng \u0111\u1ec1u do Ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng quan ki\u1ec3m tra, \u0111\u1ebfn khi \u0110\u00f4 th\u1eeba ch\u1ec9 L\u00fd B\u00ecnh ki\u1ebfn ngh\u1ecb, m\u1edbi \u0111\u1eb7t ri\u00eang ch\u1ee9c Ki\u1ec3m d\u1ee5ng quan \u0111\u1ec3 ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c n\u00e0y, nh\u01b0ng m\u1ed7i khi d\u00f9ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 l\u1ea1i ph\u1ea3i l\u1ea5y t\u1eeb c\u00e1c ph\u00f2ng, ch\u1ec9 khi\u1ebfn vi\u1ec7c b\u00e1o c\u00e1o qua l\u1ea1i th\u00eam r\u01b0\u1eddm r\u00e0, n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf. Ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 3, Thu\u1ea7n m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ki\u1ec3m d\u1ee5ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 quan c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n. <i>(\u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b: Ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5, l\u1ea1i sai Ch\u1ee7 b\u1ea1 Th\u1ea9m quan T\u00e2y vi\u1ec7n H\u1ed3 T\u00f4ng S\u01b0 t\u1ea1m quy\u1ec1n Ki\u1ec3m d\u1ee5ng quan. C\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9.)<\/i><\/p>\n<p>[41] Ty T\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed9 c\u00e1c ban tr\u1ef1c v\u00e0 qu\u00e2n m\u1ee5c \u0111\u1ecba t\u00e2u: <i>&#8220;Xin theo t\u1edd tr\u00ecnh c\u1ee7a C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan \u0110\u1ed5ng Vi\u1ec7t, chia ru\u1ed9ng m\u1ee5c b\u1ecb l\u1ea5n chi\u1ebfm l\u00e0m ba h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 thu t\u00f4.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[42] Chi\u1ebfu: <i>&#8220;Tri ch\u00e2u Kinh ch\u00e2u, K\u1ef3 K\u1ef5 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng L\u00e2m, Th\u00f4ng ph\u00e1n, Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 Bi\u1ec7n Ch\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ec1u b\u1ecb thay th\u1ebf. Ch\u01b0\u01a1ng v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng \u1edf n\u01a1i xa nh\u1ecf. Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan T\u00f4 Duy Di\u1ec5n, Chi s\u1ee9 Th\u00f4i Th\u1ebf Hi\u1ec1n \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. T\u01b0 ph\u00e1p tham qu\u00e2n Hu\u1ec1 T\u00f2ng Chu b\u1ecb tru\u1ea5t m\u1ed9t ch\u1ee9c quan, c\u00e1ch ch\u1ee9c. Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n l\u00ednh Kinh ch\u00e2u m\u01b0u l\u00e0m lo\u1ea1n, nh\u00e2n vi\u1ec7c t\u1ed1 c\u00e1o bi\u1ebfn lo\u1ea1n n\u00ean b\u1ecb gi\u1ebft, nh\u01b0ng L\u00e2m v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c b\u00e0n lu\u1eadn v\u1ec1 ph\u00e1p lu\u1eadt li\u00ean quan \u0111\u1ebfn th\u00e2n nh\u00e2n c\u1ee7a k\u1ebb ph\u1ea1m t\u1ed9i, \u0111\u00e3 qu\u00e1 kh\u1eafc nghi\u1ec7t n\u00ean b\u1ecb x\u1eed l\u00fd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0n Ch\u1ea9n t\u00e2u: <i>&#8220;L\u00e2m nh\u00e2n l\u00fac qu\u00e2n Kh\u00e1nh ch\u00e2u ho\u00e0nh h\u00e0nh, c\u1ed1 g\u1eafng ng\u0103n ch\u1eb7n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ed7i l\u1edbn, hu\u1ed1ng chi c\u00f4ng lao c\u1ee7a L\u00e2m trong vi\u1ec7c tr\u1eebng tr\u1ecb b\u1ecdn cu\u1ed3ng binh ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng, xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c thay th\u1ebf ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a \u00f4ng.&#8221;<\/i> Do \u0111\u00f3, L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>[43] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tam ty d\u00e2ng l\u00ean xin ban h\u00e0nh 13 \u0111i\u1ec1u v\u1ec1 th\u1ecb d\u1ecbch, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>&#8220;Nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh, so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ec3 thu l\u1ee3i, g\u00e2y h\u1ea1i cho t\u00e2n ph\u00e1p, l\u1ec7nh cho Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 ph\u00e1t gi\u00e1c v\u00e0 b\u00e1o l\u00ean Tam ty, x\u1eed l\u00fd theo ph\u00e1p lu\u1eadt.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua ph\u00ea: <i>&#8220;B\u1ecf \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u ch\u1ea5p nh\u1eadn.&#8221;<\/i> Ng\u1ef1 s\u1eed L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n n\u00f3i: <i>&#8220;Qua \u0111\u00e2y th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb y\u00eau d\u00e2n s\u00e2u s\u1eafc c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i n\u00ean r\u00e0ng bu\u1ed9c Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Hi\u1ebfu T\u00f4n ca ng\u1ee3i vi\u1ec7c n\u00e0y, cho l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n. Th\u1ea7n ngu mu\u1ed9i cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 khi\u1ebfm khuy\u1ebft c\u1ee7a ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n. Tr\u1eddi ban cho b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u00edn ch\u00e2u b\u1ed1n bi\u1ec3n, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 \u0111\u1ec3 b\u1ec7 h\u1ea1 ki\u1ec1m ch\u1ebf k\u1ebb m\u1ea1nh, n\u00e2ng \u0111\u1ee1 k\u1ebb y\u1ebfu, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o k\u1ebb gi\u00e0u \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng l\u1ee3i, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ph\u1ea3i s\u1ee3 h\u00e3i kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m g\u00ec. Ph\u00e1p lu\u1eadt so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1eeb l\u00e2u, nay ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m r\u00f5 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 c\u00f4ng b\u1eb1ng, c\u00f4ng b\u1eb1ng th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u00e8o kh\u00f3, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi c\u1ee7a Kh\u1ed5ng T\u1eed, c\u00f3 h\u1ea1i g\u00ec cho ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n? B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng d\u00e1m ki\u1ec1m ch\u1ebf k\u1ebb m\u1ea1nh, n\u00ean b\u00ean trong li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi nh\u1eefng k\u1ebb th\u00e2n c\u1eadn, b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1, khi\u1ebfn h\u1ecd bu\u00f4ng l\u1eddi.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua c\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e3 c\u00f3 lu\u1eadt, t\u1ef1 kh\u1eafc c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh, n\u00ean kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u1eadp th\u00eam \u0111i\u1ec1u.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9 c\u00f3 lu\u1eadt nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng thi h\u00e0nh, l\u1ea1i ch\u01b0a t\u1eebng giao cho quan ty th\u1ef1c hi\u1ec7n, c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m r\u00f5 tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh bi\u1ebft m\u00e0 tr\u00e1nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p h\u1ecd, th\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh t\u1ef1 kh\u1eafc kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu kh\u00f4ng d\u00e1m minh b\u1ea1ch l\u1eadp ph\u00e1p lu\u1eadt, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p nhau, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y. H\u1ecd T\u00f4n l\u00e0 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ebd n\u00e0o thi\u00ean t\u1eed c\u0169ng l\u00e0m nh\u01b0 nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00e2n ph\u00e1p thi h\u00e0nh, n\u00ean d\u1ea7u \u0111\u1eaft.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Theo l\u00fd m\u00e0 n\u00f3i, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n \u0111\u00f3. Ch\u1eafc l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n ch\u01b0a hi\u1ec3u m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch lui v\u1ec1, l\u1ea5y s\u1ed5 s\u00e1ch c\u1ee7a ch\u1ee3 v\u00e0 s\u1ed5 ri\u00eang c\u1ee7a c\u00e1c c\u1eeda h\u00e0ng d\u1ea7u xem x\u00e9t. H\u00f4m sau, v\u1ed9i t\u00e2u l\u00ean Vua: <i>&#8220;D\u1ea7u ch\u01b0a t\u1eebng t\u0103ng gi\u00e1.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n tr\u00e0 l\u1ed3ng \u0111\u00e3 tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1eb1ng t\u00e2n ph\u00e1p ti\u1ec7n l\u1ee3i cho d\u00e2n. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u00f4i gi\u1edbi d\u1ee5 d\u1ed7 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ebfn Tam ty khi\u1ebfu n\u1ea1i \u0111\u1ec3 th\u1eed xem quan ty x\u1eed l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng \u0111u\u1ed5i \u0111i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n tr\u00e0 l\u1ed3ng \u0111\u00e3 hi\u1ec3u \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1ebd n\u00e0o kh\u00f4ng hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea7n Qu\u00e1n b\u00e0n r\u1eb1ng: L\u1eef Gia V\u1ea5n xin l\u1eadp th\u00eam m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u v\u1ec1 th\u1ecb d\u1ecbch so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh ngo\u00e0i lu\u1eadt, Th\u1ea7n T\u00f4ng cho r\u1eb1ng \u0111\u00e3 c\u00f3 lu\u1eadt, kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u1eadp th\u00eam \u0111i\u1ec1u.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u00fac \u0111\u00f3 L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n ca ng\u1ee3i l\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a Vua, n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 \u00fd nh\u00e2n h\u1eadu y\u00eau d\u00e2n.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;L\u1eddi c\u1ee7a Hi\u1ebfu T\u00f4n kh\u00f4ng \u0111\u00fang, vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u00ednh l\u00e0 khi\u1ebfm khuy\u1ebft c\u1ee7a ch\u00ednh s\u00e1ch th\u00e1nh thi\u1ec7n. B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ea5y b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng d\u00e1m ki\u1ec1m ch\u1ebf k\u1ebb m\u1ea1nh, n\u00ean b\u00ean trong li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi nh\u1eefng k\u1ebb th\u00e2n c\u1eadn, b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1, khi\u1ebfn h\u1ecd bu\u00f4ng l\u1eddi.&#8221;<\/i> Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng Th\u1ea7n T\u00f4ng kh\u00f4ng mu\u1ed1n l\u1eadp th\u00eam \u0111i\u1ec1u so s\u00e1nh c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh ngo\u00e0i lu\u1eadt, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 \u00fd nh\u00e2n h\u1eadu y\u00eau d\u00e2n, L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n thu\u1eadn theo c\u00e1i \u0111\u1eb9p c\u1ee7a th\u00e1nh nh\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh Gia V\u1ea5n<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh Gia V\u1ea5n, 't\u00f4n' nguy\u00ean l\u00e0 '\u1ee9c', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 12, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 69 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1822-19\" href=\"#footnote-1822-19\" aria-label=\"Footnote 19\"><sup class=\"footnote\">[19]<\/sup><\/a>, n\u00ean kh\u00f4ng cho l\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua l\u00e0 \u0111\u00fang, kh\u00f4ng cho Hi\u1ebfu T\u00f4n l\u00e0 ph\u1ea3i. Do \u0111\u00f3, \u0111\u1eb7t ra l\u1eddi c\u1ee7a Th\u1ea7n T\u00f4ng r\u1eb1ng: <i>&#8220;N\u1ebfu \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p h\u1ecd, th\u00ec nh\u1eefng nh\u00e0 ki\u00eam t\u00ednh kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i so\u1ea1n l\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u1ec3 minh b\u1ea1ch l\u1eadp ph\u00e1p lu\u1eadt, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p nhau, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y. Nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y l\u00e0 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t d\u00e2n th\u01b0\u1eddng, n\u00ean ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ebd n\u00e0o thi\u00ean t\u1eed c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0m nh\u01b0 nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n sao? Sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 thi\u00ean t\u1eed<a class=\"footnote\" title=\"Sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 thi\u00ean t\u1eed, nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu ch\u1eef 'nh\u00e2n', theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1822-20\" href=\"#footnote-1822-20\" aria-label=\"Footnote 20\"><sup class=\"footnote\">[20]<\/sup><\/a>!&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Than \u00f4i, l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e8 b\u1eb9p nhau, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng vu kh\u1ed1ng sao? L\u1eddi n\u00f3i v\u1ec1 nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4n b\u00e1n gi\u1ea5y, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ch\u00ea bai sao? Th\u1ea7n T\u00f4ng y\u00eau d\u00e2n tu\u00e2n ph\u00e1p m\u00e0 l\u1ea1i ch\u1ec9 tr\u00edch l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch khi\u1ebfm khuy\u1ebft, h\u1ebft l\u00f2ng \u1ee7ng h\u1ed9 Gia V\u1ea5n, cu\u1ed1i c\u00f9ng \u0111\u1ebfn m\u1ee9c khinh b\u1ea1c Vua cha, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 tr\u00e1i \u0111\u1ea1o sao?)<\/i><\/p>\n<p>[44] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, T\u1ea3 Long V\u0169 \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, Ninh Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 T\u00f4ng H\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u0103ng Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9, v\u00ec Vua ph\u00ea r\u1eb1ng: <i>&#8220;Di t\u1ea5u c\u1ee7a T\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u01a1ng Do\u00e3n B\u1eadt xin ban \u01a1n cho c\u00e1c con, nh\u01b0ng v\u00ec tr\u00e1i \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 n\u00ean kh\u00f4ng thi h\u00e0nh. Nay \u0111\u00e3 m\u00e3n tang, T\u00f4ng H\u1ed1i l\u00e0 con tr\u01b0\u1edfng, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[45] Ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c v\u1eadt ph\u1ea9m do phi\u00ean qu\u1ed1c ti\u1ebfn c\u1ed1ng, Tam Ty \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh gi\u00e1 tr\u1ecb ban \u0111\u1ea7u th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng \u0111\u00fang gi\u00e1, \u1eaft ph\u1ea3i \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i \u0111\u1ec3 t\u0103ng gi\u00e1, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi ban th\u01b0\u1edfng. Gi\u00e1 ng\u1ef1a c\u0169ng nh\u01b0 v\u1eady. T\u1eeb nay v\u1ec1 sau, ngay t\u1eeb l\u1ea7n \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ea7u ti\u00ean ph\u1ea3i \u0111\u1ecbnh gi\u00e1 th\u1ef1c, v\u00e0 gi\u00e1 ng\u1ef1a c\u0169ng l\u1ea5y ti\u1ec1n t\u0103ng th\u00eam ng\u1ea7m \u0111\u1ec3 l\u00e0m ph\u1ea7n th\u01b0\u1edfng t\u0103ng th\u00eam.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[46] Th\u00e1ng n\u00e0y, b\u00e3i b\u1ecf Ch\u00e2u T\u1eadp, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n Nan Giang, thu\u1ed9c Ch\u00e2u Ba.<\/p>\n<p>[47] N\u01b0\u1edbc V\u1eadt Tu\u1ea7n v\u00e0 Chi\u00eam Th\u00e0nh ph\u00e1i s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1822-1\">N\u0103m m\u1ea5t m\u00f9a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, b\u1ea3n c\u00e1c b\u1ea3n c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 't\u1ee9c' <i>(t\u1ee9c th\u00ec)<\/i>, t\u1ed1t h\u01a1n. <a href=\"#return-footnote-1822-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-2\">ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fa tr\u1ecdng n\u00f4ng nghi\u1ec7p m\u00e0 th\u00f4i, c\u00e1c b\u1ea3n 'ch\u00ednh' ch\u00e9p l\u00e0 'Duy'. <a href=\"#return-footnote-1822-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-3\"> H\u1ea1 th\u1ea5p \u0111\u1ecba v\u1ecb c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean m\u00e0 g\u00e1n v\u00e0o con ch\u00e1u e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch thu\u1eadn theo l\u00f2ng hi\u1ebfu c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, th\u1edd ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t nh\u01b0 c\u00f2n s\u1ed1ng. 'H\u1ea1' nguy\u00ean l\u00e0 'b\u1ea5t', 't\u00f4ng' nguy\u00ean l\u00e0 'kh\u1ea3o', theo \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 94, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 106 \u300aL\u1ec5 ch\u00ed\u300b s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1822-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-4\"> Th\u00e1ng gi\u00eang t\u1ebf C\u1ea3m sinh \u0111\u1ebf. 'Xu\u00e2n' nguy\u00ean l\u00e0 'h\u1ea1', theo \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 100 \u300aL\u1ec5 ch\u00ed\u300b s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1822-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-5\">Ch\u1eef 't\u1ea9m' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1ec9nh', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1822-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-6\">M\u1eb7c d\u00f9 \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy \u0110\u00f4 \u0111\u1ed3ng Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ed9t c\u00e1ch \u00f4n h\u00f2a, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 gi\u1ed1ng nhau, b\u1ea3n c\u00e1c ch\u1eef 'ti\u1ec7n' l\u00e0m 'l\u00ed'. <a href=\"#return-footnote-1822-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-7\">Hu\u1ea5n luy\u1ec7n nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Hu\u1ea5n gi\u00e1n', theo b\u1ea3n c\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1822-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-8\">Qu\u1ea3n c\u00e2u Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u0103n t\u1ef1 L\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean D\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed l\u00e0m Th\u01b0 l\u1ec7nh s\u1eed Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu 'Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9' ba ch\u1eef, 'S\u1eed' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'L\u1ea1i', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 6.7 b\u1ed5 sung s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1822-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-9\">Ch\u1eef '\u0111\u1ed3ng chu' nguy\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c, c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 41-123 s\u1eeda l\u1ea1i. V\u0103n d\u01b0\u1edbi t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. <a href=\"#return-footnote-1822-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-10\">Cho n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 m\u1edbi khai th\u00f4ng, ch\u1eef 'l\u1ec7nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'to\u00e0n', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u01b0\u01a1ng v\u1ef1c 14-23 s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1822-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-11\"> V\u1ed1n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 che gi\u1ea5u, ch\u1eef 't\u1ef1' v\u1ed1n thi\u1ebfu, theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1822-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-12\"> T\u1ee9c b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan mua \u0111\u1ea5t c\u1ea5p cho h\u1ecd '\u0110\u1ea5t' ch\u1eef n\u00e0y nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1822-12\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 12\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-13\">L\u1ebd n\u00e0o h\u1ecd v\u00ec m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t nh\u1ecf m\u00e0 \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t h\u00f2a h\u1ea3o, ch\u1eef 'ti\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1822-13\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 13\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-14\">Vi\u1ec7c n\u00e0y d\u00f9ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 3, ng\u00e0y 3 v\u00e0 26 th\u00e1ng 4 bi\u00ean so\u1ea1n ph\u1ee5 l\u1ee5c, theo b\u1ea3n kh\u00e1c. <a href=\"#return-footnote-1822-14\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 14\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-15\">Ho\u1eb7c N\u00e1o Ngoa, C\u01b0\u01a1ng Th\u1ea1ch ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea5t T\u1ea1ng Nguy..., ch\u1eef '\u0111\u1ecba' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1822-15\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 15\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-16\">Chi\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u1ec9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c, ch\u1eef 'd\u1eef' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n kh\u00e1c b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1822-16\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 16\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-17\"> \u1ede b\u1ec7 h\u1ea1 nghe x\u00e9t ph\u00e2n minh m\u00e0 th\u00f4i, 'nghe' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00f4ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1822-17\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 17\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-18\">C\u00e1c b\u1ea3n 'B\u00ecnh H\u00e0' v\u00e0 b\u1ea3n ch\u1eef ho\u1ea1t \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'H\u00e0 B\u00ecnh'. <a href=\"#return-footnote-1822-18\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 18\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-19\">ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh Gia V\u1ea5n, 't\u00f4n' nguy\u00ean l\u00e0 '\u1ee9c', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 12, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 69 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1822-19\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 19\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1822-20\">Sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 thi\u00ean t\u1eed, nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu ch\u1eef 'nh\u00e2n', theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1822-20\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 20\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":23,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1822","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":186,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1822","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1822\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1823,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1822\/revisions\/1823"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/186"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1822\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1822"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1822"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1822"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1822"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}