{"id":1824,"date":"2026-01-01T13:08:18","date_gmt":"2026-01-01T06:08:18","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1824"},"modified":"2026-01-01T13:44:45","modified_gmt":"2026-01-01T06:44:45","slug":"beta-quyen-233-nam-hi-ninh-thu-5-nham-ty-1072","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-233-nam-hi-ninh-thu-5-nham-ty-1072\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 233: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M T\u00dd, 1072)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 233: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M T\u00dd, 1072)"},"content":{"raw":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n V\u0103n \u0110\u1ee9c thi\u1ebft tri\u1ec1u.<\/p>\n\n<p>[2] L\u1ec7nh cho Ph\u00f3 s\u1ee9 Cung b\u1ecb kh\u1ed1 l\u00e0 Tr\u1ea7n Khu\u00ea qu\u1ea3n l\u00fd x\u01b0\u1edfng ch\u1ebf t\u1ea1o, \u0111\u00fac \u0111ao Tr\u1ea3m M\u00e3. Ban \u0111\u1ea7u, Vua \u0111\u01b0a m\u1eabu \u0111ao trong h\u1ed9p cho Th\u00e1i \u0110\u0129nh xem. L\u01b0\u1ee1i \u0111ao d\u00e0i h\u01a1n 3 th\u01b0\u1edbc, chu\u00f4i d\u00e0i h\u01a1n 1 th\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ea7u c\u00f3 v\u00f2ng l\u1edbn. Th\u00e1i \u0110\u0129nh t\u00e2u: <i>\"Ch\u1ebf t\u00e1c tinh x\u1ea3o, ti\u1ec7n l\u1ee3i cho vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng, th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 v\u0169 kh\u00ed l\u1ee3i h\u1ea1i tr\u00ean chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng.\"<\/i> Vua b\u00e8n sai n\u1ed9i th\u1ea7n \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u, l\u1eadp c\u1ee5c ch\u1ebf t\u1ea1o, \u0111\u00fac h\u00e0ng v\u1ea1n chi\u1ebfc, ban cho c\u00e1c quan bi\u00ean gi\u1edbi. C\u1ee5c \u0111ao Tr\u1ea3m M\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o th\u00eam ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 4 v\u00e0 ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 8.)<\/i><\/p>\n\n<p>[3] Tri\u1ec7u t\u1eadp \u0110\u00f4ng t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, An ph\u1ee7 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, \u0110\u00f4 gi\u00e1m ki\u00eam Tri ch\u00e2u Kh\u00e2m l\u00e0 Th\u1ea1ch Gi\u00e1m v\u1ec1 kinh, \u0111\u1ec3 b\u00e0n vi\u1ec7c kinh l\u01b0\u1ee3c Nam, B\u1eafc Giang. <i>(Vi\u1ec7c tri\u1ec7u t\u1eadp Th\u1ea1ch Gi\u00e1m c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b. Vi\u1ec7c kinh l\u01b0\u1ee3c Nam, B\u1eafc Giang di\u1ec5n ra v\u00e0o th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn n\u0103m n\u00e0y, ng\u00e0y 21 th\u00e1ng \u0111\u00f3 l\u1ea5y Gi\u00e1m l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t H\u1ed3 B\u1eafc, nay ghi tr\u01b0\u1edbc \u1edf \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i s\u1ee3 r\u1eb1ng l\u00fac \u0111\u1ea7u tri\u1ec7u t\u1eadp Gi\u00e1m kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec vi\u1ec7c Nam, B\u1eafc Giang, g\u1eb7p l\u00fac L\u01b0u S\u00e1ch ch\u1ebft, b\u00e8n l\u1ec7nh cho Gi\u00e1m thay S\u00e1ch. Ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn, \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p: Th\u1ea1ch Gi\u00e1m[footnote]Ch\u1eef 'Gi\u00e1m' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 ch\u00ednh v\u0103n b\u1ed5 sung.[\/footnote], ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u Ung, hi\u1ec3u r\u00f5 th\u1ee9 t\u1ef1 c\u00e1c \u0111\u1ed9ng \u0111inh.<\/p>\n\n<p>[4] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, ban chi\u1ebfu l\u1ea5y C\u1ed5 V\u1ecb tr\u1ea1i l\u00e0m Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n, giao cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u ki\u00eam nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Tri qu\u00e2n. C\u1ed5 V\u1ecb v\u1ed1n l\u00e0 V\u1ecb ch\u00e2u th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, t\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u Ch\u00ed \u0110\u1ee9c b\u1ecb Th\u1ed5 Ph\u1ed3n chi\u1ebfm, \u0111\u1ebfn ni\u00ean hi\u1ec7u Ho\u00e0ng H\u1ef1u m\u1edbi thu h\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t \u1ea5y, b\u00e8n l\u1eadp l\u00e0m tr\u1ea1i. Nh\u00e0 Vua mu\u1ed1n kh\u00f4i ph\u1ee5c H\u00e0 L\u0169ng, n\u00ean ra l\u1ec7nh l\u1eadp qu\u00e2n, l\u00e0m b\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea7u m\u1edf mang.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, nh\u00e0 Vua t\u1eebng n\u00f3i C\u1ed5 V\u1ecb c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp qu\u00e2n, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi Phi\u1ec1n ch\u1ec9 c\u1ea7n th\u1ea5y d\u00f2ng d\u00f5i qu\u00fd t\u1ed9c l\u00e0 \u0111\u00e3 vui m\u1eebng, ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, theo v\u1ec1. N\u1ebfu d\u00f9ng uy linh c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c m\u00e0 v\u1ed7 v\u1ec1 b\u1eb1ng \u0111\u1ea1o l\u00fd, lo g\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng quy t\u1ee5? G\u1ea7n \u0111\u00e2y, ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di \u0111\u1ec1u \u0111\u1ebfn C\u1ed5 V\u1ecb \u0111\u1ec3 ph\u00e2n x\u1eed ph\u1ea3i tr\u00e1i. \u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00ec d\u1ec5 t\u1ea1o th\u1ebf l\u00e2m qu\u1ea3n, th\u1ebf l\u00e2m qu\u1ea3n h\u00ecnh th\u00e0nh th\u00ec bi\u1ebfn th\u00e0nh \u0111\u1ea5t n\u1ed9i \u0111\u1ecba c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3.\"<\/i> Nh\u00e0 Vua b\u00e8n sai L\u01b0u T\u00f4ng Ki\u1ec7t \u0111\u1ebfn b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u v\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 r\u1ed3i ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>Nh\u00e0 Vua nh\u00e2n \u0111\u00f3 b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 v\u00e0 H\u00e0n Gi\u00e1ng b\u00e0n r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean s\u00e1p nh\u1eadp c\u00e1c ti\u1ec3u th\u00e0nh tr\u1ea1i, n\u00f3i: <i>\"Ta t\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, h\u1ecd c\u0169ng t\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, s\u00e1p nh\u1eadp th\u00ec ta ti\u1ebft ki\u1ec7m ng\u01b0\u1eddi, l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111\u1ed1i v\u1edbi ta l\u00e0 nh\u01b0 nhau.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1ea7n c\u00f9ng s\u00e1u n\u01b0\u1edbc c\u00f9ng th\u1eddi, T\u1ea7n s\u00e1p nh\u1eadp ti\u1ec3u \u1ea5p th\u00e0nh \u0111\u1ea1i th\u00e0nh, cu\u1ed1i c\u00f9ng T\u1ea7n m\u1ea1nh l\u00ean, b\u1edfi v\u00ec nh\u01b0 Hi\u1ebfu C\u00f4ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng kh\u00ed th\u1ebf. N\u1ebfu c\u00f3 k\u1ebb x\u00e2m ph\u1ea1m \u0111\u1ea5t ta, d\u00f9 h\u1ecd thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i nh\u1ecf, ta c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e1o tr\u1ea3 b\u1eb1ng h\u1ea1i l\u1edbn, n\u00ean d\u00f9 kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec3u th\u00e0nh tr\u1ea1i, \u0111\u1ecbch c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 T\u1ea7n, th\u00ec kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi ph\u1ea3i \u0111\u1eb7t nhi\u1ec1u ti\u1ec3u th\u00e0nh tr\u1ea1i.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 v\u00e0 H\u00e0n Gi\u00e1ng b\u00e0n b\u1ea1c xem ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn C\u1ed5 V\u1ecb, \u300aChu s\u1eed\u300b c\u1ed1 g\u1eafng gh\u00e9p v\u00e0o, nay kh\u00f4ng theo. Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng n\u00e0y, Qu\u00fd M\u00e3o, V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00e1nh \u0111\u1ebfn T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng Duy\u00ean Bi\u00ean ty \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n. Ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 4, L\u01b0u T\u00f4ng Ki\u1ec7t thay L\u1eef \u0110\u1ea1i Trung l\u1eadp Phong C\u00e2u \u1edf T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng.)<\/i><\/p>\n\n<p>[5] Vua ph\u00ea b\u1ea3o Trung th\u01b0: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y kh\u00f4ng \u0111i[footnote]C\u00e2u n\u00e0y nghi c\u00f3 ch\u1ed7 sai s\u00f3t, ho\u1eb7c ch\u1eef 'v\u00e3ng' l\u00e0 'tr\u00fa'.[\/footnote]Theo b\u1ea3n t\u1ea5u c\u1ee7a H\u00f9ng Ch\u00e2u, bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc c\u00f3 Tr\u00e1c Ch\u00e2u g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n b\u00e0n vi\u1ec7c tu s\u1eeda qu\u00e1n x\u00e1 v\u00e0 t\u0103ng th\u00eam binh gi\u00e1p \u1edf B\u1ea1ch C\u00e2u[footnote]Ch\u1eef 'B\u1ea1ch' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Tr\u1ef1c', theo b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], ch\u01b0a r\u00f5 s\u1ef1 th\u1ef1c th\u1ebf n\u00e0o, n\u00ean l\u1ec7nh cho c\u01a1 quan An ph\u1ee7 ty bi\u00ean gi\u1edbi, vi\u00ean ch\u1ee9c ph\u1ee5 tr\u00e1ch c\u00f4ng v\u1ee5 l\u00e0 L\u00fd Thu\u1ea5n C\u1eed v\u00e0 vi\u00ean \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u00e0 Kh\u1ed5ng T\u1ef1 T\u00f4ng \u0111i\u1ec1u tra k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng, x\u00e1c minh s\u1ef1 vi\u1ec7c, t\u00e2u l\u00ean nhanh ch\u00f3ng, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n ni\u00eam phong ri\u00eang.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo s\u00e1ch \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b. Thu\u1ea5n C\u1eed thay th\u1ebf L\u00fd Hi\u1ebfn ph\u1ee5 tr\u00e1ch c\u00f4ng v\u1ee5, xem s\u00e1ch \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[6] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u l\u00ean ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p hu\u1ea5n luy\u1ec7n c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c ph\u1ee7 Khai Phong, l\u1ec7nh r\u1eb1ng n\u01a1i n\u00e0o c\u00f3 n\u0103m ch\u1ec9 huy th\u00ec m\u1ed7i ng\u00e0y lu\u00e2n phi\u00ean m\u1ed9t ch\u1ec9 huy \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng hu\u1ea5n luy\u1ec7n chung, \u0111\u00f4 gi\u00e1m v\u00e0 gi\u00e1m \u00e1p \u0111\u1ebfn gi\u00e1m s\u00e1t. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 tr\u01b0\u1eddng hu\u1ea5n luy\u1ec7n chung th\u00ec hu\u1ea5n luy\u1ec7n t\u1ea1i doanh tr\u1ea1i m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n, ng\u01b0\u1eddi k\u00e9m k\u1ef9 n\u0103ng th\u00ec hu\u1ea5n luy\u1ec7n hai l\u1ea7n. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i tham gia hu\u1ea5n luy\u1ec7n, n\u1ebfu \u0111ang l\u00e0m nhi\u1ec7m v\u1ee5 canh gi\u1eef \u00e1o gi\u00e1p, tu\u1ea7n tra kho t\u00e0ng, th\u00ec c\u0169ng ph\u1ea3i c\u1eed ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf. M\u1ee5c ti\u00eau b\u1eafn c\u00f3 k\u00edch th\u01b0\u1edbc m\u1ed9t tr\u01b0\u1ee3ng vu\u00f4ng, bia b\u1eafn hai th\u01b0\u1edbc n\u0103m t\u1ea5c, c\u00e1ch xa n\u0103m m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc. Cung chia l\u00e0m ba lo\u1ea1i: ch\u00edn \u0111\u1ea5u, t\u00e1m \u0111\u1ea5u, b\u1ea3y \u0111\u1ea5u; n\u1ecf chia l\u00e0m ba lo\u1ea1i: hai th\u1ea1ch b\u1ea3y \u0111\u1ea5u, hai th\u1ea1ch b\u1ed1n \u0111\u1ea5u, hai th\u1ea1ch m\u1ed9t \u0111\u1ea5u; ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7m gi\u00e1o v\u00e0 \u0111ao c\u0169ng chia l\u00e0m ba lo\u1ea1i theo tr\u00ecnh \u0111\u1ed9 k\u1ef9 n\u0103ng. Khi ngh\u1ec9 tu\u1ea7n, ng\u00e0y l\u1ec5, ng\u00e0y nh\u1eadn l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o ho\u1eb7c khi tr\u1eddi m\u01b0a tuy\u1ebft \u01b0\u1edbt \u00e1t, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1m ng\u1eebng hu\u1ea5n luy\u1ec7n. C\u00f2n l\u1ea1i chia l\u00e0m b\u1ed1n ng\u00e0y: \u0111\u1ea7u ti\u00ean b\u1eafn cung n\u1ecf theo c\u1ea5p b\u1eadc, sau \u0111\u00f3 b\u1eafn tr\u00fang m\u1ee5c ti\u00eau, r\u1ed3i di\u1ec5n t\u1eadp tr\u1eadn ph\u00e1p, r\u1ed3i b\u1eafn l\u1ea1i, xoay v\u00f2ng nh\u01b0 v\u1eady. Khi quan \u0111\u1ec1 c\u1eed \u0111\u1ebfn huy\u1ec7n, nh\u00e2n ng\u00e0y hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u0111\u1ec1u d\u00f9ng r\u01b0\u1ee3u th\u1ecbt khao qu\u00e2n nh\u01b0 l\u1ec5 duy\u1ec7t binh m\u00f9a xu\u00e2n thu, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1eafn cung n\u1ecf tr\u00fang m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 ph\u00e1o th\u1ee7 s\u00fang m\u00e1y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p b\u1ea1c. Hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u1edf kinh \u0111\u00f4 v\u00e0 c\u00e1c v\u00f9ng Kinh \u0110\u00f4ng, Kinh T\u00e2y c\u0169ng theo quy \u0111\u1ecbnh n\u00e0y. Vua chu\u1ea9n y. Ph\u1ee7 Khai Phong v\u1eabn c\u1eed quan \u0111\u1ec1 c\u1eed. <i>(Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 4, b\u1eaft \u0111\u1ea7u hu\u1ea5n luy\u1ec7n; ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 5 n\u0103m nay, b\u00e0n vi\u1ec7c lu\u00e2n phi\u00ean.)<\/i><\/p>\n\n<p>[7] Vua ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 s\u1eeda c\u1ea7u \u1edf Kim Minh Tr\u00ec ch\u1ec9 d\u00f9ng g\u1ed7 th\u01b0\u1eddng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ph\u00e1t v\u1eadn ty \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng g\u1ed7 l\u00e0m c\u1ea7u, l\u1ea5y h\u1ebft g\u1ed7 t\u1ed1t g\u1ea7n ngh\u00ecn c\u00e2y, nh\u01b0ng Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c vui ch\u01a1i kh\u00f4ng c\u1ea7n g\u1ea5p, s\u1ee3 l\u00e0m kh\u1ed5 d\u00e2n xa n\u00ean th\u00f4i.<\/p>\n\n<p>[8] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"T\u00f4ng th\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n th\u00edch g\u1ea7n <i>(\u0111\u1ea3n mi\u1ec5n)<\/i> m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u1ee9ng c\u1eed, th\u00ec thi ba \u0111\u1ec1 s\u00e1ch, m\u1ed9t \u0111\u1ec1 lu\u1eadn, ho\u1eb7c m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb v\u1ec1 \u0111\u1ea1i kinh[footnote]Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 155, ch\u00ed v\u1ec1 tuy\u1ec3n c\u1eed, n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u th\u1ee9 4 l\u1eadp hai khoa kinh ngh\u0129a v\u00e0 thi ph\u00fa, l\u1ea5y \u300aThi\u300b, \u300aL\u1ec5 k\u00fd\u300b, \u300aChu l\u1ec5\u300b, \u300aT\u1ea3 th\u1ecb Xu\u00e2n thu\u300b l\u00e0m \u0111\u1ea1i kinh. Nghi ng\u1edd ch\u1eef 'Ngh\u1ecb' l\u00e0 sai c\u1ee7a ch\u1eef 'Ngh\u0129a'.[\/footnote]. L\u1ea7n thi \u0111\u1ea7u lo\u1ea1i b\u1ecf nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi v\u0103n l\u00fd kh\u00f4ng th\u00e0nh, c\u00f2n l\u1ea1i cho thi l\u1ea1i. S\u1ed1 l\u1ea5y \u0111\u1ed7 l\u1ea5y n\u0103m ph\u1ea7n l\u00e0m h\u1ea1n, d\u00f9 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi nhi\u1ec1u c\u0169ng kh\u00f4ng qu\u00e1 n\u0103m m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi. N\u1ebfu nhi\u1ec1u l\u1ea7n thi l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ed7, ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn tu\u1ed5i th\u00ec n\u00ean b\u00e0n l\u01b0\u1ee3ng t\u00e0i m\u00e0 b\u1ed5 d\u1ee5ng.\"<\/i> <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u00e9p r\u1eb1ng ph\u00e9p \u1ee9ng c\u1eed c\u1ee7a t\u00f4ng th\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u1ea3i th\u00e2n th\u00edch g\u1ea7n, \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[9] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Tri Nghi ch\u00e2u Qu\u00e1ch C\u1ed1 c\u00f9ng bi\u00ean tu \u300aKinh v\u0169 y\u1ebfu l\u01b0\u1ee3c\u300b.<\/p>\n\n<p>[10] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng M\u1eadt ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9 H\u01b0\u1edbng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m[footnote]H\u01b0\u1edbng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m, ch\u1eef 'Truy\u1ec1n' nguy\u00ean l\u00e0 'Ph\u00f3', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 464, b\u1ea3n truy\u1ec1n s\u1eeda l\u1ea1i. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady.[\/footnote] chi\u1ebfm d\u1ee5ng 28 binh s\u0129 \u1edf Thi\u1ec3m ph\u1ee7 c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf v\u00e0 cho v\u1ec1, thay b\u1eb1ng 80 ng\u01b0\u1eddi d\u01b0. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Vua lo ng\u1ea1i c\u1eadn th\u1ea7n v\u00e0 th\u00e2n th\u00edch chi\u1ebfm d\u1ee5ng nhi\u1ec1u l\u1ea1i s\u0129, sai Ti \u0111\u1ec1 c\u1eed ty C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 Ti\u1ec1n X\u01b0\u01a1ng V\u0169 x\u00e9t gi\u1ea3m b\u1edbt, nh\u01b0ng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m d\u00e2ng s\u1edb xin gi\u1eef l\u1ea1i, Vua n\u00f3i: <i>\"Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1eadp ph\u00e1p, n\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e2n th\u00edch g\u1ea7n, sao l\u1ea1i \u0111\u1ec3 Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m l\u00e0m tr\u00e1i ph\u00e1p ta?\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[11] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n s\u00f4ng v\u1ee1, binh l\u00ednh \u0111\u00e0o ng\u0169 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111\u1ea7u th\u00fa v\u00e0 mi\u1ec5n t\u1ed9i, ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft th\u00ec m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi c\u1ea5p cho gia \u0111\u00ecnh 3000 quan. Phu d\u1ecbch \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng v\u00e0 b\u1ea3n l\u1ed9 ti\u1ebfp t\u1ee5c ph\u00e1t \u0111\u1ed9ng g\u1ea5p g\u00e1p, \u0111\u00fang l\u00fac c\u1ea3n tr\u1edf m\u00f9a v\u1ee5, c\u00f9ng v\u1edbi phu d\u1ecbch Kinh \u0110\u00f4ng v\u00ec \u0111\u01b0\u1eddng xa, \u0111\u1ec1u mi\u1ec5n thu\u1ebf chi d\u1ecbch v\u00e0 chi\u1ebft bi\u1ebfn m\u1ed9t n\u0103m. Quan b\u1ed9 phu v\u00ec c\u00f4ng li\u1ec7u kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i, \u00e1n t\u00e2u l\u00ean xin ch\u1ec9. Quan b\u1ed9 phu Kinh \u0110\u00f4ng h\u1ebft nhi\u1ec7m k\u1ef3 th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m quan \u1edf qu\u00ea nh\u00e0. \u0110\u00f3 l\u00e0 do c\u00f3 l\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u1ec7c l\u1edbn \u0111\u1eafp \u0111\u00ea s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, nay \u0111\u00e3 xong, n\u00ean c\u00f3 \u00e2n \u0111i\u1ec3n khoan h\u1ed3ng v\u00e0 khen th\u01b0\u1edfng ng\u01b0\u1eddi si\u00eang n\u0103ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[12] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng cho c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c \u1edf Trung th\u01b0 th\u1ea9m quan \u0111\u00f4ng, t\u00e2y, tam ban vi\u1ec7n, L\u1ea1i b\u1ed9 l\u01b0u n\u1ed9i thuy\u00ean, Nam t\u00e0o, Khai Phong ph\u1ee7. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed theo lu\u1eadt Th\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p. Vua n\u00f3i: <i>\"L\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c Trung th\u01b0 \u0111\u00e3 cao, e r\u1eb1ng c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u1eddng h\u1eadu kh\u00f4ng nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 n\u1eefa.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c h\u1ea1 \u0111\u1eb3ng \u1edf Trung th\u01b0 ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 con em c\u1ee7a c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c c\u1ea5p cao, e r\u1eb1ng v\u1eabn kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9. Nay mu\u1ed1n thanh l\u1ecdc c\u00e1c c\u01a1 quan, n\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Trung th\u01b0. S\u1ed1 ti\u1ec1n t\u0103ng th\u00eam, ngo\u00e0i vi\u1ec7c d\u00f9ng ti\u1ec1n thu\u1ebf ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng, c\u00f2n ph\u1ea3i chi t\u1eeb Tam ty hai v\u1ea1n s\u00e1u ngh\u00ecn quan. Tuy nhi\u00ean, ti\u1ec1n ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng \u0111ang t\u0103ng ch\u01b0a d\u1eebng, e r\u1eb1ng s\u1ed1 ti\u1ec1n chi ra kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ed1 n\u00e0y c\u1ee7a Tam ty. N\u1ebfu thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt n\u00e0y, t\u1eeb Trung th\u01b0 \u0111\u1ebfn c\u00e1c c\u01a1 quan \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, c\u0169ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 cho thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh s\u00e1ch t\u1ed1t \u0111\u1eb9p c\u1ee7a th\u00e1nh ch\u00ednh. Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a khen Kh\u1ed5ng T\u1eed tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, c\u0169ng l\u1ea5y vi\u1ec7c kh\u00e1ch \u0111\u1ebfn kh\u00f4ng c\u1ea7n nh\u1edd c\u1eady quan l\u1ea1i l\u00e0m \u0111i\u1ec1u t\u1ed1t.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady.\"<\/i> <i>(S\u1eed quan \u0111\u1eddi Chu d\u1eddi \u0111o\u1ea1n n\u00e0y ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 ba, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 sai th\u1ee9 t\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc sau, nay d\u1eddi l\u1ea1i. \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b v\u1eabn ghi ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[13] Vua h\u1ecfi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"Khanh \u0111\u00e3 xem vi\u1ec7c ph\u00e2n t\u00edch v\u1ec1 M\u1ed9c Chinh c\u1ee7a nha ti\u1ec1n T\u1ea7n ch\u00e2u ch\u01b0a?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"\u0110\u00e3 xem r\u1ed3i. Ban \u0111\u1ea7u, T\u1ea7n ch\u00e2u sai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean, M\u1ed9c Chinh ng\u1ed3i d\u01b0\u1edbi s\u00e2n. L\u1ea1i th\u00eam d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng th\u01b0\u1eddng c\u01b0\u1edbp b\u00f3c t\u00e0i v\u1eadt, nh\u01b0ng qua Thao, H\u00e0 \u0110\u00f4ng th\u00ec y nh\u01b0 trong \u0111\u1ecba gi\u1edbi nh\u00e0 H\u00e1n, kh\u00f4ng d\u00e1m c\u01b0\u1edbp b\u00f3c hay ng\u0103n tr\u1edf n\u1eefa, \u0111\u00f3 l\u00e0 hi\u1ec7u qu\u1ea3 c\u1ee7a vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u chi\u00eau n\u1ea1p.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Mu\u1ed1n chi\u00eau n\u1ea1p, ph\u1ea3i d\u00f9ng uy m\u1edbi th\u00e0nh c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 M\u1ed9c Chinh r\u1ea5t d\u1ec5 l\u1ea5y, ch\u1ec9 c\u1ea7n sai t\u01b0\u1edbng bi\u00ean gi\u1edbi tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft \u00e2m th\u1ea7m chi\u00eau d\u1ee5 k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n M\u1ed9c Chinh, khi\u1ebfn h\u1ecd quy ph\u1ee5, l\u1ea1i kh\u00e9o l\u00e9o chi\u00eau d\u1ee5 nh\u1eefng k\u1ebb m\u1edbi quy ph\u1ee5, khi\u1ebfn c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh kia th\u1ea5y m\u00e0 ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, th\u00ec M\u1ed9c Chinh s\u1ebd c\u00f4 l\u1eadp, n\u1ebfu b\u1eaft th\u00ec ch\u1ec9 nh\u01b0 b\u1eaft m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f3? M\u1ed9c Chinh \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1eaft, th\u00ec \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean, H\u1ea1 qu\u1ed1c \u0111\u1ec1u bi\u1ebft s\u1ee3, nh\u01b0 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3 b\u1eaft.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"T\u01b0\u1edbng bi\u00ean gi\u1edbi ai c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c n\u00e0y, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y ngo\u00e0i V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u v\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 ra th\u00ec kh\u00f4ng ai l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> <i>( \u0110inh H\u1ee3i th\u00e1ng 8 c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[14] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u r\u1eb1ng ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ee7 c\u1ecf v\u00e0 c\u00e0nh c\u00e2y, nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng t\u1ef1 lo li\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c. Vua ra l\u1ec7nh \u0111i\u1ec1u tra Tr\u01b0\u01a1ng V\u1ea5n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c cho Ph\u01b0\u1edfng. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, khi t\u00e2u l\u1ea1i, Vua h\u1ea1 l\u1ec7nh cho Ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c xem x\u00e9t l\u1ea1i s\u1ed1 c\u1ecf v\u00e0 c\u00e0nh c\u00e2y m\u00e0 Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u00e3 mua, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m r\u00f5 r\u00e0ng r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi y\u00eau c\u1ea7u V\u1ea5n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c gi\u1ea3i tr\u00ecnh.<\/p>\n\n<p>[15] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, ban cho M\u1ed9c Trinh 100 t\u1ea5m v\u1ea3i m\u1ecbn v\u00e0 m\u1ed9t b\u1ed9 \u00e1o d\u00e0i th\u00eau hoa v\u0103n c\u1ea9m th\u1ea1ch, v\u00ec \u00f4ng ta \u0111\u00e3 d\u00e2ng thu\u1ed1c.<\/p>\n\n<p>[16] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Ph\u00f3 s\u1ee9 Cung b\u1ecb kh\u1ed1, Tri ch\u00e2u Phong Ch\u00e2u l\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng n\u0103m b\u1eadc, l\u1ec7nh cho ti\u1ebfp t\u1ee5c t\u1ea1i ch\u1ee9c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, v\u00ec Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng L\u01b0u T\u01b0\u1eddng t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Tu\u00e2n D\u1ee5 tu s\u1eeda th\u00e0nh l\u0169y, s\u1eeda ch\u1eefa v\u0169 kh\u00ed, r\u0103n d\u1ea1y quan l\u1ea1i bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng d\u00e1m tranh c\u00f4ng sinh s\u1ef1.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[17] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c ph\u1ee7 Khai Phong, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong b\u1ea3o gi\u00e1p c\u00f3 nguy\u1ec7n nu\u00f4i ng\u1ef1a th\u00ec cho ph\u00e9p, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ch\u1ecdn nh\u1eefng ng\u1ef1a t\u1eeb c\u1ea5p Ki\u00eau k\u1ef5 tr\u1edf l\u00ean trong s\u1ed1 ng\u1ef1a mua \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, tr\u1eeb ng\u1ef1a t\u1ed1t, c\u1ea5p cho h\u1ecd, m\u1ed7i n\u0103m kh\u00f4ng qu\u00e1 ba ngh\u00ecn con. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Trung th\u01b0 c\u00f9ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f9ng tr\u00ecnh vi\u1ec7c b\u1ea3o gi\u00e1p nu\u00f4i ng\u1ef1a, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n ph\u1ea3i qua Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty xem x\u00e9t.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan g\u00ec \u0111\u1ebfn Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty? H\u00e0n Duy v\u1eeba m\u1edbi \u0111\u1ebfn, ch\u1ec9 c\u1ea7n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xem x\u00e9t. Quan Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty ki\u1ebfn th\u1ee9c ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 xa r\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i c\u00f3 Kh\u00e2u th\u1eeba xu\u1ea5t ng\u1ef1a, l\u1ea1i c\u00f3 qu\u1ed1c m\u00e3, qu\u1ed1c m\u00e3 kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i d\u00f9ng qu\u1ed1c m\u00e3 ph\u1ea7n nhi\u1ec1u v\u00ec d\u00f9ng xe, l\u1ea1i c\u00f3 \u0111i\u1ec1n m\u00e3 \u0111\u1ec3 d\u00f9ng v\u00e0o vi\u1ec7c \u0111\u1ed3ng \u00e1ng. Nay \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c \u0111\u1ed3ng \u00e1ng, t\u1ee9c l\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111i\u1ec1n m\u00e3.\"<\/i> Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>\"Ph\u00e1p nay mu\u1ed1n cho ng\u1ef1a ch\u1ebft th\u00ec d\u00e2n ph\u1ea3i b\u1ed3i th\u01b0\u1eddng nguy\u00ean con ng\u1ef1a, e l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u00e1p nay n\u1ebfu kh\u00f4ng mu\u1ed1n mua ng\u1ef1a kh\u00e1c, th\u00ec ch\u1ec9 c\u1ea7n tr\u1ea3 ti\u1ec1n, g\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c mua.\"<\/i> Sung n\u00f3i: <i>\"C\u0169ng e r\u1eb1ng d\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u00e1p n\u00e0y \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho c\u00e1c huy\u1ec7n gi\u1ea3i th\u00edch r\u00f5, d\u00e2n ch\u00fang ph\u1ea7n nhi\u1ec1u cho l\u00e0 ti\u1ec7n, c\u00f3 m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m h\u1ed9 n\u1ed9p \u0111\u01a1n.\"<\/i> Sung n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i l\u00e0 t\u00ecnh nguy\u1ec7n \u0111\u1ec1u l\u00e0 do quan l\u1ea1i \u00e9p bu\u1ed9c.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu quan l\u1ea1i \u00e9p bu\u1ed9c, t\u1ee9c l\u00e0 c\u00e1c huy\u1ec7n chia \u0111\u1ec1u theo th\u1ee9 b\u1eadc, nay ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m h\u1ed9 n\u1ed9p \u0111\u01a1n, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u00e9p bu\u1ed9c.\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 vi\u1ec7c th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng mua c\u1ecf, H\u00e0 \u0110\u00f4ng mua c\u0169ng g\u1ecdi l\u00e0 mua, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi \u00e9p bu\u1ed9c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y t\u1ee9c l\u00e0 chia \u0111\u1ec1u, chia \u0111\u1ec1u t\u1ee9c l\u00e0 t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc v\u1eabn \u00e9p bu\u1ed9c, n\u1ebfu kh\u00f4ng chia \u0111\u1ec1u, th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u00e9p bu\u1ed9c l\u00e0 r\u00f5.\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"V\u00ec quan l\u1ea1i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi mong \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c sai ph\u00e1i, n\u00ean tr\u00ean d\u01b0\u1edbi che \u0111\u1eady, l\u1ea5y \u00e9p bu\u1ed9c l\u00e0m t\u00ecnh nguy\u1ec7n, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y. Vi\u1ec7c g\u1ea7n \u0111\u00e2y ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1 ho\u1ea1i ph\u00e1p l\u1ec7nh tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, t\u1ee9c l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi gi\u00fap \u0111\u1ee1, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ecf ra bao dung; c\u00f2n nh\u01b0 ph\u1ee5ng h\u00e0nh ph\u00e1p l\u1ec7nh tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, t\u1ee9c l\u00e0 t\u1ef1 m\u00ecnh b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00f2 x\u00e9t c\u00f4ng k\u00edch, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u0169ng ch\u01b0a t\u1eebng tha th\u1ee9 ch\u00fat n\u00e0o. Nh\u01b0 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft T\u00e2y l\u1ed9, ch\u1ec9 nghe n\u00f3i ng\u0103n ch\u1eb7n d\u00e2n t\u1ed1 c\u00e1o thi\u00ean tai, th\u00fac gi\u1ee5c thu v\u1eadt th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, ch\u01b0a k\u1ecbp xem x\u00e9t h\u01b0 th\u1ef1c, \u0111\u00e3 v\u1ed9i c\u1eed s\u1ee9 \u0111i tra x\u00e9t. L\u00fd Du, Chu \u01af\u1edbc b\u00e0n vi\u1ec7c tr\u1ee3 d\u1ecbch, c\u0169ng ch\u01b0a k\u1ecbp tra h\u1ecfi, \u0111\u00e3 b\u00e3i ch\u1ee9c. <i>(L\u00fd Du b\u00e3i ch\u1ee9c, v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 4, Chu \u01af\u1edbc l\u00fac \u0111\u00f3 l\u00e0m Hi\u1ebfn ty.)<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0 th\u1ebf th\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ng\u1ed3i xem, kh\u00f4ng d\u00e1m gi\u00fap tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt, kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do g\u00ec d\u00e1m \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n \u0111\u1ec3 theo \u0111u\u1ed5i vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n l\u00e0m, n\u1ebfu \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n, th\u00ec d\u00e2n sao kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 \u0111\u1ee3i l\u1ed9 ra \u0111\u1ea7u, \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng d\u00e2ng \u0111\u01a1n? \u0110\u1ebfn ch\u1ed7 \u0111\u1ee3i l\u1ed9 ra \u0111\u1ea7u, t\u1ee9c l\u00e0 B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng bi\u1ebft; \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng d\u00e2ng \u0111\u01a1n, t\u1ee9c l\u00e0 B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng th\u1ea5y. B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft th\u1ea5y, l\u00fd kh\u00f4ng th\u1ec3 tha th\u1ee9. Quan l\u1ea1i kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00ec sao l\u1ea1i ph\u1ea3i \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n, l\u00e0m vi\u1ec7c che \u0111\u1eady?\"<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"L\u00fd Du, Chu \u01af\u1edbc sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Du, \u01af\u1edbc t\u1ef1 m\u00ecnh x\u00e9t th\u1ea5y v\u00f4 t\u1ed9i, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng n\u00ean b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.\"<\/i> Sung l\u1ea1i n\u00f3i e r\u1eb1ng ch\u1ecdn b\u1ecf ng\u1ef1a t\u1ed1t, binh s\u0129 o\u00e1n h\u1eadn. An Th\u1ea1ch c\u0169ng cho l\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ea1i g\u00ec.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 l\u1ec7nh cho b\u1ea3o gi\u00e1p nu\u00f4i ng\u1ef1a, l\u1ea1i ch\u1ecdn ng\u1ef1a t\u1ed1t cho b\u1ea3o gi\u00e1p, binh s\u0129 c\u00f3 g\u00ec m\u00e0 o\u00e1n?\"<\/i><\/p>\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m, Vua ph\u00ea giao Trung th\u01b0: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong b\u1ea3o gi\u00e1p kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e0 c\u1eeda, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho t\u1eadp v\u00f5 ngh\u1ec7.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u00f5 ngh\u1ec7 tuy\u1ec7t lu\u00e2n l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n l\u00e0m vi\u1ec7c \u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng thu nh\u1eadn, e sinh ra m\u1ed1i lo.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00f3 th\u1ec3 thu nh\u1eadn l\u00e0m Long m\u00e3nh.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u1ea3i t\u00f9y t\u00e0i n\u0103ng m\u00e0 thu nh\u1eadn.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Vua lo ng\u1ea1i nh\u1eefng k\u1ebb l\u01b0u l\u1ea1c h\u1ecdc v\u00f5 ngh\u1ec7 s\u1ebd g\u00e2y h\u1ea1i, v\u00ec ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 b\u1ea3o gi\u00e1p kh\u00f4ng nghi\u00eam ng\u1eb7t nh\u01b0 ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 c\u1ea5m qu\u00e2n.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ea3o gi\u00e1p c\u1ea7n d\u1ea7n d\u1ea7n l\u00e0m cho nghi\u00eam ng\u1eb7t, d\u00f9 trong \u0111\u00f3 c\u00f3 nh\u1eefng k\u1ebb l\u01b0u l\u1ea1c hung \u00e1c, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u00f4ng h\u01a1n d\u00e2n l\u00e0nh, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i. Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 t\u00e2u mi\u1ec7ng, nh\u01b0ng ch\u01b0a tr\u00ecnh l\u00ean \u0111i\u1ec1u l\u1ec7, mu\u1ed1n cho b\u1ea3o gi\u00e1p thay th\u1ebf binh l\u00ednh tu\u1ea7n ki\u1ec3m l\u00ean phi\u00ean, m\u1ed7i ng\u00e0y ngo\u00e0i chi ph\u00ed \u0103n u\u1ed1ng, s\u1ed1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u00f2n l\u1ea1i s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n chia theo th\u1ee9 b\u1eadc v\u00f5 ngh\u1ec7.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i chia v\u00f5 ngh\u1ec7 l\u00e0m ba b\u1eadc, n\u1ebfu thi\u00ean tai g\u00e2y thi\u1ec7t h\u1ea1i tr\u00ean n\u0103m ph\u1ea7n th\u00ec s\u1ebd c\u1ee9u tr\u1ee3 b\u1eb1ng th\u00f3c g\u1ea1o, t\u1eeb m\u01b0\u1eddi l\u0103m th\u1ea1ch \u0111\u1ebfn n\u0103m th\u1ea1ch. N\u1ebfu c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00f5 ngh\u1ec7 cao c\u01b0\u1eddng m\u00e0 lo s\u1ee3 h\u1ecd g\u00e2y h\u1ecda, th\u00ec d\u00f9 ch\u1ec9 thi\u1ec7t h\u1ea1i n\u0103m ph\u1ea7n c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn m\u01b0\u1eddi l\u0103m th\u1ea1ch th\u00f3c g\u1ea1o, n\u1ebfu so s\u00e1nh s\u1ed1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u00f2n l\u1ea1i, m\u1ed9t n\u0103m l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c n\u0103m b\u1ea3y ng\u00e0n; m\u00f9a \u0111\u00f4ng duy\u1ec7t binh mi\u1ec5n tr\u1eeb vi\u1ec7c \u0111o \u0111\u1ea1c c\u1ecf v\u00e0 phu d\u1ecbch, l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0i ng\u00e0n c\u1ecf; n\u1ebfu l\u1ea1i c\u00f3 tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp truy b\u1eaft, th\u00ec l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n r\u1ea5t h\u1eadu. Nh\u01b0 v\u1eady, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 v\u00f5 ngh\u1ec7 h\u00e1 l\u1ea1i b\u1ecf l\u1ee3i l\u1edbn n\u00e0y m\u00e0 mu\u1ed1n l\u00e0m \u0111i\u1ec1u sai tr\u00e1i?<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec \u0111\u00f4ng kh\u00f4ng th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c \u00edt, kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ecda. C\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 v\u00f5 ngh\u1ec7, ch\u1ec9 n\u00ean lo l\u1eafng cho s\u1ef1 ngh\u00e8o kh\u00f3 c\u1ee7a h\u1ecd, kh\u00f4ng lo h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh k\u1ebb c\u01b0\u1eddng ng\u1ea1nh. N\u1ebfu l\u00e0m tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, th\u00ec ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 d\u00e2n ch\u00fang v\u00e0 nh\u1eadn th\u01b0\u1edfng m\u00e0 th\u00f4i, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua lo ng\u1ea1i l\u00e2u ng\u00e0y ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"D\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n tu\u1ea7n ki\u1ec3m c\u00f3 s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi, m\u1ed7i ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi m\u1ed7i n\u0103m kho\u1ea3ng ba ng\u00e0n quan, nh\u01b0 v\u1eady m\u1ed9t n\u0103m t\u1ed1n m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n quan.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay n\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, m\u00e0 d\u00f9ng b\u1ea3o gi\u00e1p thay th\u1ebf, t\u00ednh s\u1ed1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n quan c\u00f2n d\u01b0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan. D\u00f9ng h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i d\u01b0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan ti\u1ec1n m\u1ed7i n\u0103m, sao l\u1ea1i lo kh\u00f4ng \u0111\u1ee7?<\/i><\/p>\n<p><i>Sau m\u1ed9t hai n\u0103m hu\u1ea5n luy\u1ec7n, s\u1ebd cho b\u1ea3o ch\u00ednh chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi \u0111i chinh chi\u1ebfn, s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi ch\u1eafc ch\u1eafn c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c, hu\u1ed1ng chi ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ea3o v\u1ec7 kinh s\u01b0 m\u00e0 th\u00f4i. N\u1ebfu n\u0103m n\u00e0o c\u0169ng duy\u1ec7t binh hu\u1ea5n luy\u1ec7n b\u1ea3o \u0111inh, l\u1ea1i phong trang s\u1ed1 ti\u1ec1n d\u01b0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan, th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 vi\u1ec7c ph\u00f2ng th\u1ee7 trong kinh th\u00e0nh ng\u00e0y c\u00e0ng m\u1ea1nh, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 d\u01b0 ti\u1ec1n c\u1ee7a.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ed7i lo v\u1ec1 t\u00f4ng mi\u1ebfu x\u00e3 t\u1eafc, ch\u00ednh l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 binh l\u00ednh chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb th\u1ea5t b\u1ea1i v\u00f4 l\u1ea1i trong thi\u00ean h\u1ea1, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng h\u1ecd gi\u1eef g\u00ecn x\u00e3 t\u1eafc bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, hu\u1ed1ng chi d\u00e2n l\u00e0nh no \u0111\u1ee7, c\u00f2n lo g\u00ec n\u1eefa? Nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 m\u00ecnh lo li\u1ec7u ch\u00ednh s\u1ef1, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi th\u00f4ng su\u1ed1t, th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c nu\u00f4i ng\u1ef1a, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y d\u00e2n gian coi ng\u1ef1a quan l\u00e0 tai h\u1ecda c\u00f3 \u0111u\u00f4i, h\u00e1 d\u00e1m xin ng\u1ef1a quan? Nay d\u00e2n gian tranh nhau nu\u00f4i ng\u1ef1a, c\u0169ng \u0111\u1ee7 th\u1ea5y ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n ch\u00fang tin t\u01b0\u1edfng, bi\u1ebft r\u1eb1ng sau n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec qu\u1ea5y nhi\u1ec5u. Kinh D\u1ecbch n\u00f3i: 'Xem d\u00e2n v\u1eady[footnote]Xem d\u00e2n v\u1eady, x\u00e9t theo \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u1eddi t\u01b0\u1ee3ng trong qu\u1ebb Qu\u00e1n h\u00e0o c\u1eedu ng\u0169, tr\u00ean nguy\u00ean c\u00f3 ba ch\u1eef 'quan ng\u00e3 sinh', nghi l\u00e0 thi\u1ebfu.[\/footnote].' Ch\u1ec9 c\u1ea7n xem d\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i m\u00e0 ta sinh ra.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Th\u00e1ng n\u00e0y ng\u00e0y m\u1ed3ng 2, l\u1ea1i ng\u00e0y 22, v\u00e0 ng\u00e0y m\u1ed3ng 5 th\u00e1ng 7 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[18] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, H\u1eefu Gi\u00e1m m\u00f4n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Tr\u1ecdng H\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u0129nh ch\u1ee9c Giao Ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, v\u00ec \u0111\u00e3 \u0111\u1ed7 trung \u0111\u1eb3ng trong k\u1ef3 thi \u0110\u1ea1i ngh\u0129a lu\u1eadn \u1edf H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[19] Th\u01b0\u1ee3ng xu\u1ea5t b\u1ea3n t\u1ea5u t\u1eeb bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y, n\u00f3i: <i>\"Con c\u1ee7a \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft h\u00f4n v\u1edbi em g\u00e1i c\u1ee7a B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u00f9ng \u0110\u00e0o, H\u00e0 \u0111\u00e3 quy ph\u1ee5, \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng lo s\u1ee3, vi\u1ec7c k\u1ebft h\u00f4n v\u1edbi B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng c\u0169ng c\u00f3 l\u00fd.\"<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng lo ng\u1ea1i v\u1ec1 s\u1ef1 li\u00ean k\u1ebft n\u00e0y, An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng ch\u1ec9 c\u1ea7n \u1edf ta m\u00e0 th\u00f4i, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i n\u00f3i M\u1ed9c Chinh ki\u00eau ng\u1ea1o, An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 sai V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u d\u00f9ng m\u01b0u k\u1ebf b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1eafn, n\u1ebfu b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c M\u1ed9c Chinh, th\u00ec v\u00f9ng \u0110\u00e0o, H\u00e0 \u0111\u1ec1u s\u1ebd v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u00e0 li\u1ec1u ch\u1ebft, kh\u00f4ng g\u00ec l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3. V\u00ec ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng ch\u1ec9 s\u1ee3 th\u1ebf l\u1ef1c l\u1edbn, M\u1ed9c Chinh \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1eaft, uy th\u1ebf s\u1ebd lan r\u1ed9ng kh\u1eafp c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c Kh\u01b0\u01a1ng. B\u1eb1ng Kinh cho r\u1eb1ng M\u1ed9c Chinh kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m Trung Qu\u1ed1c, sao ph\u1ea3i l\u00e0m th\u1ebf.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"Trung Qu\u1ed1c ph\u00e1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111i, l\u1ea1i b\u1eaft ng\u1ed3i d\u01b0\u1edbi th\u1ec1m, l\u1ea1i n\u00f3i n\u0103ng ng\u1ea1o m\u1ea1n, sao g\u1ecdi l\u00e0 kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m?\"<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>\"H\u00e1n V\u0103n \u0110\u1ebf \u0111\u1ed1i v\u1edbi Hung N\u00f4, ch\u1ec9 c\u1ea7n h\u1ecd \u0111\u1ebfn th\u00ec ch\u1ed1ng l\u1ea1i m\u00e0 th\u00f4i, ch\u01b0a t\u1eebng tranh ch\u1ea5p.\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"H\u00e1n V\u0103n \u0110\u1ebf n\u00f3i v\u1edbi B\u1eb1ng \u0110\u01b0\u1eddng r\u1eb1ng \u0103n ng\u1ee7 ch\u01b0a t\u1eebng qu\u00ean L\u00fd M\u1ee5c, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng mu\u1ed1n tranh ch\u1ea5p v\u1edbi Hung N\u00f4? Mu\u1ed1n y\u00ean bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, c\u1ea7n uy \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 v\u00f4 s\u1ef1.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"H\u00e1n V\u0103n \u0110\u1ebf v\u1ed1n kh\u00f4ng b\u1eb1ng V\u0103n V\u01b0\u01a1ng '\u0111\u00e1nh d\u1eb9p, ti\u00eau di\u1ec7t, d\u1ee9t tuy\u1ec7t', n\u00ean m\u1edbi 'b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u00e1i', sau \u0111\u00f3 d\u00e2n m\u1edbi quy ph\u1ee5, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 h\u01b0\u1edfng l\u1ea1c \u0111\u00e0i ao. Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng \u300aThi\u00ean B\u1ea3o\u300b tr\u1edf l\u00ean tr\u1ecb n\u1ed9i, \u300aTh\u00e1i Vi\u300b tr\u1edf xu\u1ed1ng tr\u1ecb ngo\u1ea1i, ch\u01b0a t\u1eebng kh\u00f4ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb lo l\u1eafng ch\u0103m ch\u1ec9, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi k\u1ebft th\u00fac b\u1eb1ng an nh\u00e0n vui v\u1ebb. Nay M\u1ed9c Chinh l\u00e0 Th\u1ee9 s\u1eed H\u00e0 Ch\u00e2u, ch\u1ec9 v\u1edbi m\u1ed9t v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, d\u00e1m khinh nh\u1eddn nh\u01b0 th\u1ebf, ta l\u1ea5y thi\u00ean h\u1ea1 l\u1edbn lao, t\u1ee9 di kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u00e1nh, kh\u00f4ng d\u00e1m khinh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i vi\u1ec7c c\u1ee7a V\u0103n V\u01b0\u01a1ng. V\u1ea3 l\u1ea1i 'Nguy\u00ean h\u1eadu l\u00e0m cha m\u1eb9 d\u00e2n',[footnote] ch\u1eef 'th\u1ea3' nguy\u00ean l\u00e0 '\u0111\u00e1n', theo b\u1ea3n c\u00e1c s\u1eeda.[\/footnote] \u0111\u1ec3 d\u00e2n bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng b\u1ecb Di \u0110\u1ecbch khinh nh\u1eddn, h\u00e1 \u0111\u00e0nh l\u00f2ng? Nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n d\u00f9ng m\u01b0u, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng s\u1ee9c, n\u00ean \u1edf n\u01a1i v\u1ea1n to\u00e0n \u0111\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 m\u1ea1ng Di \u0110\u1ecbch m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y m\u00f9ng 4 Qu\u00fd M\u00f9i c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[20] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, Chu Minh Chi, vi\u00ean ch\u1ee9c ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng v\u0103n t\u1ef1 binh ph\u00f2ng c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eeb ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf tr\u1edf xu\u1ed1ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi mu\u1ed1n \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c v\u0103n, xin kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 ba \u0111\u1eddi v\u00e0 th\u00e2n thu\u1ed9c t\u1eebng gi\u1eef ch\u1ee9c v\u0103n.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[21] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho Ph\u1ea1m T\u1eed Nghi, th\u00f4ng ph\u00e1n Di\u00ean ch\u00e2u, l\u00e0m quan \u0111\u1ecbnh l\u1eadp gi\u1edbi h\u1ea1n \u1edf l\u1ed9 Phu Di\u00ean, thay cho Tr\u01b0\u01a1ng M\u1ee5c Chi. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, M\u1ee5c Chi v\u00e2ng chi\u1ebfu c\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 b\u00e0n vi\u1ec7c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng t\u1ef1 \u00fd cho Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ea3o, B\u1eafc tu\u1ea7n ki\u1ec3m qu\u00e2n B\u1ea3o An, m\u1eddi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u1ebfn qu\u00e2n m\u00ecnh h\u1ecdp b\u00e0n. Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Tri\u1ec7u Ti\u1ebft t\u00e2u l\u00ean, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c v\u00e0 c\u00e1c quan cho r\u1eb1ng M\u1ee5c Chi sinh s\u1ef1 \u0111\u1ec3 c\u1ea7u c\u00f4ng, tr\u00e1i v\u1edbi ch\u1ec9 d\u1ee5 ban \u0111\u1ea7u.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 c\u1ea7n giao cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u1ea7n g\u00ec \u0111\u1ebfn M\u1ee5c Chi?\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc ch\u1ec9 mu\u1ed1n giao cho c\u00e1c kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 c\u00e1c l\u1ed9, nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh mu\u1ed1n c\u1eed quan, tuy nhi\u00ean vi\u1ec7c c\u1eed quan c\u0169ng kh\u00f4ng l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c giao quy\u1ec1n cho t\u01b0\u1edbng s\u00fay. Quan \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi l\u1ed9 m\u00ecnh m\u00e0 th\u00f4i, h\u01a1n n\u1eefa t\u01b0\u1edbng s\u00fay th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 k\u1ebb l\u1eeba d\u1ed1i kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin, n\u1ebfu c\u00f3 quan tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ebfn th\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m d\u1ed1i tr\u00e1 trong t\u1ea5u b\u00e1o.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec kh\u00f4ng t\u1ed5n h\u1ea1i. M\u1ee5c Chi l\u1ea1i kh\u00f4ng ch\u1ecbu b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi l\u1ed9 m\u00ecnh m\u00e0 t\u1ef1 \u00fd h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 do M\u1ee5c Chi tr\u00e1i v\u1edbi ch\u1ec9 d\u1ee5 ban \u0111\u1ea7u, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do ch\u1ec9 d\u1ee5 kh\u00f4ng th\u00edch \u0111\u00e1ng.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf Vua cho T\u1eed Nghi thay M\u1ee5c Chi.<\/p>\n<p><i>(M\u1ee5c Chi l\u1eadp c\u00e2u phong \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh v\u00e0o ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i, kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ed5i sang Phu Di\u00ean t\u1eeb l\u00fac n\u00e0o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[22] Th\u1ee7 l\u0129nh l\u1edbn c\u1ee7a Thanh \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 Du Long Kha \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan. Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc cho Du Long Kha, Vua mu\u1ed1n phong cho ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh, n\u00f3i: <i>\"Nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng kh\u00e1c.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y n\u00ean giao cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u v\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 c\u00e2n nh\u1eafc, t\u00e2u l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3. N\u1ebfu tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u1ef1c ti\u1ebfp phong ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban, th\u00ec Du Long Kha s\u1ebd t\u1ef1 cho r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh khen th\u01b0\u1edfng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do An ph\u1ee7 ty \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, s\u1ebd ki\u00eau ng\u1ea1o kh\u00f4ng ch\u1ecbu nghe l\u1eddi, khi\u1ebfn An ph\u1ee7 ty kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u1ec3 khuy\u00ean d\u1ee5, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u b\u1ea5t ti\u1ec7n th\u1ee9 nh\u1ea5t. L\u1ea1i s\u1ee3 c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00e1c so s\u00e1nh v\u1edbi nhau, \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u00e2n th\u01b0\u1edfng, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ebd sinh ra o\u00e1n h\u1eadn, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u b\u1ea5t ti\u1ec7n th\u1ee9 hai. Th\u1ebf thi\u00ean h\u1ea1 gi\u1ed1ng nh\u01b0 t\u00e2m \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n th\u00e2n, th\u00e2n \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n tay, tay \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n ng\u00f3n tay, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n. Nay tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ef1 m\u00ecnh mu\u1ed1n khuy\u00ean d\u1ee5 Du Long Kha, gi\u1ed1ng nh\u01b0 d\u00f9ng t\u00e2m \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n ng\u00f3n tay m\u00e0 kh\u00f4ng qua tay, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng ti\u1ec7n. Chi b\u1eb1ng giao vi\u1ec7c cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u, t\u00f9y theo vi\u1ec7c l\u1edbn nh\u1ecf m\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc, nh\u01b0 v\u1eady s\u1ebd kh\u00f4ng b\u1ecf l\u1ee1 th\u1eddi c\u01a1, l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn Du Long Kha th\u1ef1c s\u1ef1 ph\u1ee5c v\u1ee5.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua vui v\u1ebb n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 s\u1ee3 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u kh\u00f4ng d\u00e1m xin th\u00eam ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc cho Du Long Kha.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1edd trung nh\u00e2n truy\u1ec1n ch\u1ec9.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Trung nh\u00e2n truy\u1ec1n ch\u1ec9, \u00fd th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng th\u1ee7 s\u1eafc \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n ch\u1ec9.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 c\u1ea7n khanh vi\u1ebft th\u01b0 n\u00f3i r\u00f5 l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00ec V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 c\u00f4ng vi\u1ec7c, nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y m\u00e0 ch\u01b0a d\u00e1m tr\u1ea3 l\u1eddi.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ebft th\u01b0 c\u00f3 h\u1ea1i g\u00ec?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i mu\u1ed1n phong ngay cho Du Long Kha l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed b\u1ed9 l\u1ea1c, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"E r\u1eb1ng ch\u01b0a c\u1ea7n thi\u1ebft, ch\u1ec9 n\u00ean giao cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00e2n nh\u1eafc l\u00e0 ti\u1ec7n nh\u1ea5t.\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi g\u1ea7n th\u00ec vui, ng\u01b0\u1eddi xa th\u00ec \u0111\u1ebfn. N\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc cho Du Long Kha qu\u00e1 h\u1eadu, th\u00ec c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c c\u0169 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng vui.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"T\u00ecnh th\u1ebf l\u1edbn nh\u1ecf t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00e1c nhau.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady. L\u1ec7nh Tu K\u1ef7 s\u1ee9c l\u1ef1c \u0111\u00e2u th\u1ec3 so v\u1edbi Du Long Kha?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"L\u1ec7nh Tu K\u1ef7 ch\u1ec9 c\u00f3 b\u1ed1n tr\u0103m h\u1ed9, c\u00f2n Du Long Kha \u0111\u01b0\u1ee3c x\u01b0ng l\u00e0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi[footnote] M\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean di 6-7 ch\u00e9p l\u00e0 'm\u01b0\u1eddi v\u1ea1n nh\u00e0'.[\/footnote], d\u00f9 \u00edt c\u0169ng ph\u1ea3i v\u00e0i v\u1ea1n.\"<\/i> Vua nghe theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a An Th\u1ea1ch, h\u1ea1 l\u1ec7nh cho An ph\u1ee7 ty v\u00e0 c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. L\u1ea1i ban th\u00eam t\u01b0\u1edbc hi\u1ec7u v\u00e0 h\u1ecd Bao, \u0111\u1eb7t t\u00ean l\u00e0 Thu\u1eadn.<\/p>\n<p>T\u00e2y Kh\u01b0\u01a1ng Du Long Kha sau khi quy ph\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn v\u00e0o C\u00e1p m\u00f4n y\u1ebft ki\u1ebfn, n\u00f3i v\u1edbi s\u1ee9 gi\u1ea3 \u00e1p t\u00f9ng r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eebng nghe n\u00f3i Bao Trung th\u1eeba Ch\u1eedng l\u00e0 trung th\u1ea7n c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nay t\u00f4i \u0111\u00e3 quy ph\u1ee5 nh\u00e0 H\u00e1n, xin \u0111\u01b0\u1ee3c mang h\u1ecd Bao.\"<\/i> Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u, \u0111\u1eb7t t\u00ean l\u00e0 Thu\u1eadn. Sau n\u00e0y, \u00f4ng h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh ph\u1ee5c v\u1ee5 \u1edf Hi H\u00e0. <i>(\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a L\u00fd Ph\u1ee5c Khu\u00ea, nh\u01b0ng s\u1ee3 r\u1eb1ng th\u00f4ng tin nghe \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng ch\u00ednh x\u00e1c, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i> Ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 4, l\u1ea7n \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c phong ch\u1ee9c \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c.<\/p>\n\n<p>[23] Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng th\u1eeba, quy\u1ec1n Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh Ho\u00e0ng H\u1ea3o Khi\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n th\u00f4ng ph\u00e1n D\u0129nh Ch\u00e2u, v\u00ec m\u1eb9 gi\u00e0 n\u00ean t\u1ef1 xin nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n\n<p>[24] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc nhi\u1ec1u vi\u1ec7c kh\u00f4ng tu\u00e2n theo quy \u0111\u1ecbnh c\u0169, g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u01b0\u1eddng g\u00e2y ra s\u1ef1 vi\u1ec7c, lo r\u1eb1ng c\u00f3 \u00e2m m\u01b0u x\u1ea5u, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ec9 huy c\u00e1c v\u00f9ng H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng d\u00f9ng nhi\u1ec1u ti\u1ec1n b\u1ea1c \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2m nh\u1eadp d\u00f2 x\u00e9t \u0111\u1ed9ng t\u0129nh r\u1ed3i b\u00e1o c\u00e1o.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Trong s\u00e1ch th\u1ec7 \u01b0\u1edbc hai tri\u1ec1u c\u00f3 ghi: N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5, ch\u00e2u H\u00f9ng t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng V\u01b0\u01a1ng Ng\u1ecdc c\u00f9ng Th\u1ecb c\u1ea5m Gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng L\u00fd \u0110oan Ng\u1ea1n \u1edf trong tr\u01b0\u1edbng ph\u00eda nam c\u1ea7u B\u1ea1ch C\u00e2u gi\u1edbi th\u1ee7, ng\u1ed3i c\u00f9ng v\u1edbi T\u1ea3 nha \u0110\u00e1i T\u00f2ng T\u1ec9nh do ph\u00eda B\u1eafc c\u1eed \u0111\u1ebfn, theo l\u1ec7 chuy\u1ec3n 2.000 t\u1ea5m l\u1ee5a h\u1ed9i th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1ebfn gi\u1eefa c\u1ea7u x\u1ebfp \u0111\u1ed1ng, c\u00f3 Gi\u1ea3n t\u1eed D\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Hanh c\u1ee7a kho V\u0129nh Phong ph\u00eda B\u1eafc \u0111i\u1ec3m qua s\u1ed1 l\u1edbn, qu\u00e2n hai b\u00ean \u0111i\u1ec3m qua s\u1ed1 nh\u1ecf. T\u00f2ng T\u1ec9nh l\u1ec7nh Nguy\u00ean Hanh m\u1edf b\u00f3 l\u1ee5a, xem t\u1eebng t\u1ea5m v\u00e0 \u0111o k\u00edch th\u01b0\u1edbc.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>\u0110oan Ng\u1ea1n c\u00f9ng H\u1eefu nha T\u00f2ng T\u1ec9nh b\u00e0n r\u1eb1ng: 'V\u1eadt ph\u1ea9m tin c\u1eady, t\u1eeb l\u00e2u giao nh\u1eadn ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 l\u1ec7 n\u00e0y.' T\u00f2ng T\u1ec9nh n\u00f3i: 'Theo l\u1ec7nh tuy\u00ean ch\u1ec9 l\u1ea7n n\u00e0y, khi giao nh\u1eadn ph\u1ea3i ki\u1ec3m tra t\u1eebng t\u1ea5m, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 h\u01b0 h\u1ecfng nh\u1ecf th\u00ec m\u1edbi giao, kh\u00f4ng ph\u1ea3i g\u00e2y s\u1ef1.' T\u00f2ng T\u1ec9nh l\u1ea1i n\u00f3i: 'D\u00f9 l\u00e0 l\u1ee5a t\u1ed1t nh\u1ea5t c\u0169ng ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i v\u00e0i ng\u00e0y. Giao nh\u1eadn bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Ch\u00e2u ty x\u00e9t r\u1eb1ng, l\u1ec7 giao l\u1ee5a t\u1eeb l\u00e2u, m\u1ed7i 2.000 t\u1ea5m l\u00e0m m\u1ed9t h\u1ed9i, ch\u1ec9 \u0111i\u1ec3m s\u1ed1 t\u1eebng h\u1ed9i \u0111\u1ec3 giao nh\u1eadn, ch\u01b0a t\u1eebng sai ng\u01b0\u1eddi m\u1edf t\u1eebng t\u1ea5m \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra. Nay n\u1ebfu \u0111\u1ec3 h\u1ecd ch\u1ecdn l\u1ecdc nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng ch\u1ec9 g\u00e2y kh\u00f3 kh\u0103n tr\u00ec ho\u00e3n, m\u00e0 c\u00f2n lo m\u1ea5t th\u1ec3 th\u1ed1ng, l\u1ea1i s\u1ee3 sinh s\u1ef1 kh\u00f4ng d\u1ee9t. T\u1eeb n\u0103m ngo\u00e1i, m\u1ed7i l\u1ea7n giao nh\u1eadn b\u1ea1c l\u1ee5a, ph\u00eda B\u1eafc th\u01b0\u1eddng g\u00e2y kh\u00f3, ph\u1ea3i nhi\u1ec1u l\u1ea7n th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi theo l\u1ec7 c\u0169. Nay l\u1ea1i sinh s\u1ef1, n\u1ebfu kh\u00f4ng x\u1eed l\u00fd, e r\u1eb1ng ph\u00eda B\u1eafc s\u1ebd th\u00eam phi\u1ec1n ph\u1ee9c. Ch\u00e2u ty x\u00e9t r\u1eb1ng, n\u1ebfu chi\u1ec1u theo \u0111\u1ec3 h\u1ecd ki\u1ec3m tra t\u1eebng t\u1ea5m, kh\u00f4ng ch\u1ec9 t\u1ed5n h\u1ea1i th\u1ec3 th\u1ed1ng, m\u00e0 c\u00f2n khi\u1ebfn h\u1ecd th\u00eam ki\u00eau ng\u1ea1o, r\u1ea5t b\u1ea5t ti\u1ec7n. Ch\u00e2u n\u00e0y \u0111\u00e3 g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 cho V\u01b0\u01a1ng Ng\u1ecdc \u0111\u1ee3i th\u00eam v\u00e0i ng\u00e0y, ph\u1ea3i theo l\u1ec7 c\u0169 \u0111\u1ec3 giao nh\u1eadn.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 5, ph\u1ee5ng th\u00e1nh ch\u1ec9 l\u1ec7nh ch\u00e2u H\u00f9ng gi\u1eef l\u00fd l\u1ebd, th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng kh\u00e9o l\u00e9o, theo l\u1ec7 c\u0169 giao nh\u1eadn. Kh\u00f4ng r\u00f5 sau \u0111\u00f3 giao nh\u1eadn th\u1ebf n\u00e0o. Chi\u1ebfu n\u00e0y n\u00f3i bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc kh\u00f4ng tu\u00e2n l\u1ec7 c\u0169, ch\u00ednh l\u00e0 ch\u1ec9 vi\u1ec7c n\u00e0y, nay ghi ch\u00fa v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[25] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch d\u00e2ng s\u1edb c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u l\u00ean Vua, Thi\u1ec1u n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e3 m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111ai h\u01a1n 1200 d\u1eb7m, chi\u00eau d\u1ee5 h\u01a1n 30 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi. <i>(S\u00e1ch \u300aV\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u b\u1ea3n truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p: Thi\u1ec1u d\u00e2ng b\u1ea3n \u0111\u1ed3 c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u0111\u00e3 h\u00e0ng ph\u1ee5c, thu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 2000 d\u1eb7m \u0111\u1ea5t, h\u01a1n 20 v\u1ea1n nh\u00e2n kh\u1ea9u. C\u1ea3 b\u1ea3n ch\u00e9p tay v\u00e0 b\u1ea3n in \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, nh\u01b0ng l\u1ea1i kh\u00e1c v\u1edbi s\u1edb c\u1ee7a Thi\u1ec1u, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i> Tuy nhi\u00ean, \u0111\u00e2y ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi cho l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 kh\u00e1c th\u01b0\u1eddng. Nh\u1eefng g\u00ec Thi\u1ec1u mu\u1ed1n l\u00e0m cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, c\u00f3 l\u1ebd t\u01b0\u1edbng c\u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 k\u1ef3 v\u1ecdng Thi\u1ec1u l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady, e r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n gi\u1eef g\u00ecn th\u00e0nh t\u00edch, kh\u00f4ng c\u00f2n \u00fd ch\u00ed ph\u1ea5n \u0111\u1ea5u ti\u1ebfn l\u00ean n\u1eefa.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Thi\u1ec1u l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady th\u1eadt l\u00e0 t\u1ed1t. Nay 30 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ea7n d\u1ea7n d\u00f9ng ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n, kh\u00f4ng l\u00e2u n\u1eefa s\u1ebd tr\u1edf th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, b\u1edfi v\u00ec v\u1ed1n d\u0129 h\u1ecd \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n. Thi\u1ec1u n\u00f3i \u0111\u00e3 chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 900 ng\u01b0\u1eddi d\u0169ng c\u1ea3m, c\u00e0y c\u1ea5y 100 kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng, l\u1eadp h\u01a1n 30 qu\u00e1n r\u01b0\u1ee3u.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, h\u1ecd coi th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea5t \u0111ai m\u00e0 qu\u00fd tr\u1ecdng h\u00e0ng h\u00f3a, ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n c\u00f3 th\u1ec3 giao d\u1ecbch v\u1edbi h\u1ecd, t\u1ee9c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n c\u00f3 \u0111\u1ea5t, c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n c\u00f3 h\u00e0ng h\u00f3a, c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u m\u00ecnh mu\u1ed1n, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c khai kh\u1ea9n, th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i th\u00f4ng su\u1ed1t. Ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 Th\u1ed5 Ph\u1ed3n h\u1ee3p l\u00e0m m\u1ed9t, t\u1ef1 nhi\u00ean d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n \u0111\u00f3 ra l\u1ec7nh cho Thi\u1ec1u nh\u01b0 c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c, d\u00f9ng ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 vi\u1ec7c thu thu\u1ebf, l\u1ea1i quy\u00ean h\u01a1n m\u1ed9t tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 nu\u00f4i ng\u1ef1a \u1edf c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, v\u00e0 t\u1ed5 ch\u1ee9c h\u1ecd th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ng\u0169, khuy\u1ebfn kh\u00edch h\u1ecd luy\u1ec7n t\u1eadp v\u00f5 ngh\u1ec7, khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang gi\u00e0u c\u00f3, binh m\u00e3 h\u00f9ng m\u1ea1nh, nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 s\u1eed d\u1ee5ng h\u1ecd, th\u00ec kh\u00f4ng g\u00ec l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3. Nay c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n m\u1edbi quy ph\u1ee5, gi\u1ed1ng nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi th\u1eddi h\u1ed7n mang, ch\u1ec9 c\u1ea7n ta s\u1eafp \u0111\u1eb7t l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"M\u1ed9c Chinh c\u1ea7n ph\u1ea3i s\u1edbm ti\u00eau di\u1ec7t.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng ch\u1ec9 M\u1ed9c Chinh, \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean v\u00e0 n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 c\u0169ng \u0111\u1ec1u n\u1eb1m trong s\u1ef1 s\u1eafp \u0111\u1eb7t c\u1ee7a ta. C\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 ng\u1ed3i y\u00ean kh\u00f4ng lo g\u00ec.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nay tuy \u0111\u00e3 chi\u00eau d\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0ng ch\u01b0a th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"K\u1ebf ho\u1ea1ch ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a Thi\u1ec1u \u0111\u1ebfn nay kh\u00f4ng h\u1ec1 sai l\u1ec7ch, nay \u0111\u00e3 th\u1ea5y manh m\u1ed1i, t\u1eeb \u0111\u00e2y tr\u1edf \u0111i, ng\u00e0y c\u00e0ng th\u1ea5y hi\u1ec7u qu\u1ea3, kh\u00f4ng lo kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ec7 h\u1ea1 s\u00e1ng su\u1ed1t xem x\u00e9t, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 nh\u1eefng \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n m\u00e0 th\u00f4i. Vi\u1ec7c \u00e1n c\u1ee7a Thi\u1ec1u xong r\u1ed3i, n\u1ebfu tri\u1ec7u \u00f4ng \u1ea5y v\u1ec1 \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t \u00fd ch\u1ec9 n\u00e0y, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd th\u00e0nh c\u00f4ng.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u00fd ch\u1ec9 n\u00e0y \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t cho \u00f4ng \u1ea5y.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[26] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba, \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1 Chu L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 t\u00e2u: <i>\"S\u00f4ng Bi\u1ec7n h\u00e0ng n\u0103m c\u00f3 c\u00e1c t\u00ean g\u1ecdi nh\u01b0 ngh\u0129 khai, th\u1ee9 ngh\u0129 khai, ngh\u0129 b\u1ecb khai, t\u1ed5ng c\u1ed9ng b\u1ed1n n\u0103m ch\u1ed7, tuy c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169 kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec thay \u0111\u1ed5i, nh\u01b0ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 h\u00e0o tr\u1ea1i v\u1eabn t\u00ednh to\u00e1n r\u1ed9ng r\u00e3i, m\u1ed7i n\u0103m \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng d\u00e2n phu \u0111\u1ebfn b\u1ed1n n\u0103m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, g\u00e2y ra nhi\u1ec1u phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t t\u1ed1t c\u1ee7a d\u00e2n ho\u1eb7c b\u1ecb \u0111\u00e1nh d\u1ea5u l\u00e0m s\u00f4ng \u0111\u00e0o, ho\u1eb7c ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh l\u00e0m tr\u1ea1i phu, khi\u1ebfn d\u00e2n c\u00e1c ch\u00e2u L\u1ea1c, M\u1ea1nh, Nh\u1eef, Th\u00e1i, H\u1ee9a, Tr\u1ecbnh h\u00e0ng n\u0103m ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, s\u1ee9c l\u1ef1c ki\u1ec7t qu\u1ec7 kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed5i, th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 v\u1eadt li\u1ec7u s\u1eed d\u1ee5ng h\u00e0ng n\u0103m kh\u00f4ng k\u1ec3 xi\u1ebft, t\u1ec7 n\u1ea1n t\u00edch t\u1ee5 l\u00e2u n\u0103m \u0111\u00e3 th\u00e0nh th\u00f3i quen. Ch\u1ec9 nh\u01b0 m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m th\u1ee9 t\u01b0, khai \u0111\u1ea5t \u1edf Ti Gia \u0110i\u1ebfm, huy \u0111\u1ed9ng h\u01a1n b\u1ed1n v\u1ea1n d\u00e2n phu v\u00e0 binh l\u00ednh, m\u1ed9t th\u00e1ng t\u00ednh ra h\u01a1n m\u1ed9t tr\u0103m hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n c\u00f4ng, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ba th\u00e1ng th\u00ec \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1ed3i l\u1eafng, \u1ee8ng Thu\u1ea5n Th\u1ea7n xin d\u00f9ng l\u1ea1i c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169, ch\u1ec9 huy \u0111\u1ed9ng h\u01a1n m\u1ed9t v\u1ea1n c\u00f4ng, ch\u1ec9 trong b\u1ed1n ng\u00e0y n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 ch\u1ea3y thu\u1eadn l\u1ee3i. T\u1eeb \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y, n\u1ebfu s\u00f4ng v\u1eabn ch\u1ea3y d\u1ecdc theo b\u1edd nam, ch\u1ec9 c\u1ea7n d\u00f9ng c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169 l\u00e0 thu\u1eadn ti\u1ec7n.\"<\/i><\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, sai L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 \u0111i xem x\u00e9t, v\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"C\u1eeda s\u00f4ng m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m nay c\u00f3 th\u1ec3 huy \u0111\u1ed9ng hai ngh\u00ecn t\u00e1m tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ng\u01b0\u1eddi, m\u1ed9t th\u00e1ng t\u00ednh ra h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n n\u0103m m\u01b0\u01a1i c\u00f4ng, so v\u1edbi s\u1ed1 c\u00f4ng huy \u0111\u1ed9ng n\u0103m th\u1ee9 t\u01b0 gi\u1ea3m \u0111i t\u00e1m ch\u00edn ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c v\u00e0 v\u1eadt li\u1ec7u kh\u00f4ng t\u00ednh v\u00e0o \u0111\u00f3.\"<\/i> \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m c\u0169ng xin theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5, n\u00ean ban th\u01b0\u1edfng cho \u00f4ng. <i>(Cu\u1ed1i th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi n\u0103m th\u1ee9 t\u01b0, \u1ee8ng Thu\u1ea5n Th\u1ea7n xin d\u00f9ng l\u1ea1i c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169 \u1edf Bi\u1ec7n kh\u1ea9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[27] H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng Tam Th\u00e0nh ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Th\u1ee7 T\u01b0 kh\u00f4ng ki\u00eam Th\u1ecb trung T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng l\u00e0m T\u1eadp Hi quan s\u1ee9.<\/p>\n\n<p>[28] Tri ch\u00e2u T\u1eed, Thi\u1ebfu ph\u1ee7 gi\u00e1m Tri\u1ec7u Th\u01b0\u1ee3ng Khoan l\u00e0m T\u01b0 n\u00f4ng khanh, Tr\u1ef1c Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c, \u0110\u1ec1 c\u1eed H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c, Quang l\u1ed9c thi\u1ebfu khanh Cao Ph\u00fa l\u00e0m B\u00ed th\u01b0 gi\u00e1m, Tr\u1ef1c Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c, Tri ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng, Th\u00f4ng ph\u00e1n \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng Tu\u00e2n \u0110\u1ec1 c\u1eed Kinh T\u00e2y l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"Cao Ph\u00fa x\u00e2y d\u1ef1ng th\u1ee7y l\u1ee3i, c\u00f4ng lao r\u1ea5t nhi\u1ec1u. Ph\u00fa \u1edf ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng, d\u00f9 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00f4ng n\u00e0y, c\u0169ng n\u00ean l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec l\u1eddi ng\u01b0\u1eddi ta m\u00e0 b\u00e3i ch\u1ee9c, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u00e2n, mu\u1ed1n x\u00e9t l\u1ea1i \u0111\u1ec3 ban th\u01b0\u1edfng.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"T\u1ed1t.\"<\/i> Do \u0111\u00f3, c\u00f9ng Th\u01b0\u1ee3ng Khoan, Tu\u00e2n \u0111\u1ec1u ti\u1ebfn tr\u00ecnh, Vua d\u1ee5 c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>\"Th\u01b0\u1ee3ng Khoan \u1edf ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, \u0111\u00e0o k\u00eanh, chi\u00eau t\u1eadp d\u00e2n, h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang, \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch, n\u00ean tuy\u00ean b\u1ed1 t\u00ecnh h\u00ecnh tr\u1ecb l\u00fd, v\u00e0 th\u0103ng ch\u1ee9c \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch thi\u00ean h\u1ea1. D\u00e2n ngu c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng h\u01b0\u1edfng th\u00e0nh qu\u1ea3, kh\u00f3 c\u00f9ng lo li\u1ec7u t\u1eeb \u0111\u1ea7u, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng n\u1ebfu th\u1ef1c s\u1ef1 bi\u1ebft l\u1ee3i \u00edch, gi\u1ea3 s\u1eed \u00e9p bu\u1ed9c \u0111\u1ec3 ho\u00e0n th\u00e0nh c\u00f4ng vi\u1ec7c, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ea1i, ch\u1ec9 c\u1ea7n kh\u00f4ng gi\u1ea3 d\u1ed1i m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[29] Th\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i b\u00e0n r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ec3 \u1edf ch\u1ed7 nh\u00e0n r\u1ed7i, nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i H\u00e1n V\u0169 \u0110\u1ebf c\u0169ng bi\u1ebft d\u00f9ng nh\u00e2n t\u00e0i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u0169 \u0110\u1ebf t\u1ea7m nh\u00ecn th\u1ea5p, n\u00ean d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng s\u00fay ch\u1ec9 l\u00e0 V\u1ec7 Thanh, Ho\u1eafc Kh\u1ee9 B\u1ec7nh, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i h\u1ed9 kh\u1ea9u trong thi\u00ean h\u1ea1 gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 di\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c Hung N\u00f4.\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"V\u0169 \u0110\u1ebf t\u1ef1 m\u00ecnh ham mu\u1ed1n nhi\u1ec1u th\u00f4i.\"<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng d\u1ee5 c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>\"H\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a b\u1eadc nh\u00e2n ch\u1ee7 kh\u00f4ng n\u00ean c\u00f3 ham mu\u1ed1n l\u00e0m h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ham mu\u1ed1n c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1, nh\u01b0 T\u1ec1 Ho\u00e0n C\u00f4ng c\u0169ng ham mu\u1ed1n nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng b\u00e0y m\u01b0u \u0111\u1eb7t k\u1ebf, kh\u00f4ng m\u1ea5t \u0111i c\u01a1 h\u1ed9i x\u01b0ng b\u00e1 thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0 v\u00ec bi\u1ebft d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"H\u00e1n V\u0169 \u0110\u1ebf c\u1ef1c k\u1ef3 b\u1ea5t nh\u00e2n, v\u00ec ham mu\u1ed1n m\u1ed9t con ng\u1ef1a m\u00e0 khi\u1ebfn qu\u00e2n \u0111\u1ed9i v\u1ea5t v\u1ea3 v\u1ea1n d\u1eb7m, phong h\u1ea7u h\u01a1n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi, coi m\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 c\u1ecf r\u00e1c, n\u00ean h\u1ed9 kh\u1ea9u gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda. M\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi c\u1ef1c k\u1ef3 quan tr\u1ecdng, \u0111\u1ee9c l\u1edbn c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t l\u00e0 sinh t\u1ed3n, sao c\u00f3 th\u1ec3 nh\u01b0 v\u1eady!\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ea5t nh\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 h\u1ecda c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, b\u00e1o \u1ee9ng \u00e2m d\u01b0\u01a1ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c!\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"C\u00f3 ch\u00ednh s\u1ef1 t\u1ed1t th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n, chim mu\u00f4ng c\u00e1 bi\u1ec3n c\u0169ng \u0111\u1ec1u thu\u1eadn l\u1ee3i, nh\u01b0 'l\u01b0\u1edbi d\u00e0y kh\u00f4ng b\u1ee7a v\u00e0o ao t\u00f9', th\u00ec c\u00e1 bi\u1ec3n c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c thu\u1eadn l\u1ee3i sinh tr\u01b0\u1edfng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady. Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng ban \u01a1n \u0111\u1ebfn chim mu\u00f4ng c\u00e2y c\u1ecf, kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec ch\u00ednh s\u1ef1, m\u00e0 \u0111\u1ee9c ngh\u0129a \u0111\u1ebfn c\u00f9ng c\u1ef1c, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn tr\u1eddi \u0111\u1ea5t h\u00f2a h\u1ee3p, n\u00ean 'm\u01b0a r\u00e0o r\u00e0o, m\u00e2y \u0111en \u0111en' l\u00e0 th\u01a1 th\u1eddi th\u1ecbnh tr\u1ecb c\u1ee7a nh\u00e0 Chu; \u0111\u1ebfn l\u00fac suy, \u0111\u00f3i k\u00e9m d\u1ecbch b\u1ec7nh, \u1ee9ng v\u1edbi ch\u00ednh s\u1ef1, l\u00e0 l\u1eddi ch\u00ea trong Bi\u1ebfn Nh\u00e3 v\u1eady. B\u1edfi ng\u01b0\u1eddi h\u00f2a th\u00ec tr\u1eddi \u0111\u1ea5t h\u00f2a \u1ee9ng, ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng h\u00f2a th\u00ec tr\u1eddi \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng h\u00f2a \u1ee9ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1ebd t\u1ef1 nhi\u00ean.\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"Th\u1eddi Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n ph\u01b0\u1ee3ng ho\u00e0ng \u0111\u1ebfn m\u00faa, v\u1ed1n kh\u00f4ng l\u1ea1 g\u00ec.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[30] Chi\u1ebfu ban cho Kinh \u0110\u00f4ng L\u1ed9 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c n\u1ed9p n\u0103m ngo\u00e1i v\u00e0 n\u0103m nay l\u00e0 t\u00e1m m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, l\u00e0m v\u1ed1n cho Ty Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 \u1edf kinh \u0111\u00f4.<\/p>\n\n<p>[31] C\u01a1 quan C\u1ee7 s\u00e1t t\u1ea1i kinh h\u00ecnh ng\u1ee5c t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"D\u00e2n ch\u00fang ph\u1ea1m t\u1ed9i, Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i c\u1eed quan v\u0103n \u0111\u1ebfn c\u00f9ng c\u01a1 quan \u0111\u00f3 tra h\u1ecfi l\u1ea5y l\u1eddi khai r\u1ed3i m\u1edbi t\u00e2u l\u00ean xin x\u00e9t x\u1eed, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 coi tr\u1ecdng vi\u1ec7c h\u00ecnh ng\u1ee5c, ng\u0103n ng\u1eeba t\u1ec7 n\u1ea1n x\u1eed \u00e1n sai l\u1ea7m. C\u00f2n qu\u00e2n nh\u00e2n thu\u1ed9c c\u00e1c ty \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n, M\u00e3 qu\u00e2n, B\u1ed9 qu\u00e2n ph\u1ea1m t\u1ed9i ch\u1ebft, ch\u1ec9 g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn Th\u1ea9m quan T\u00e2y vi\u1ec7n, c\u1eed \u0110\u1ea1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn tra h\u1ecfi, nh\u01b0ng \u0110\u1ea1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u00edt th\u00f4ng hi\u1ec3u lu\u1eadt ph\u00e1p, xin theo l\u1ec7 c\u1ee7a Khai Phong ph\u1ee7, g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i c\u1eed quan \u0111\u1ebfn c\u00e1c ty \u0111\u00f3 tra h\u1ecfi.\"<\/i> L\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c ch\u1ee9c Ki\u1ec3m ph\u00e1p quan c\u1ee7a Tam ty v\u00e0 Ph\u00e1p t\u00e0o tham qu\u00e2n, C\u00f4ng t\u00e0o tham qu\u00e2n c\u1ee7a Khai Phong ph\u1ee7 n\u1ebfu c\u00f3 khuy\u1ebft, xin c\u1eed ng\u01b0\u1eddi trong s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi \u0111\u1ed7 k\u1ef3 thi ph\u00e1p quan \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.\"<\/i> \u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[32] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"Vi\u1ec7c th\u0103ng ch\u1ee9c cho t\u00f4ng th\u1ea5t, xin t\u1eeb ch\u1ee9c Quan s\u00e1t s\u1ee9 tr\u1edf l\u00ean th\u00ec do \u0110\u1ea1i t\u00f4ng ch\u00ednh ty x\u00e9t c\u1eed, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, Trung th\u01b0 c\u0103n c\u1ee9 l\u1ec7 m\u00e0 thi h\u00e0nh. C\u00f2n t\u1eeb ch\u1ee9c Ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 ch\u00ednh nhi\u1ec7m tr\u1edf xu\u1ed1ng, ch\u1ec9 do b\u1ea3n ty x\u00e9t c\u1eed, theo l\u1ec7 kh\u1ea3o x\u00e9t quan l\u1ea1i kinh tri\u1ec1u c\u1ee7a Th\u1ea9m quan \u0110\u00f4ng vi\u1ec7n m\u00e0 xin ch\u1ec9, sau khi \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00ea chu\u1ea9n th\u00ec giao cho Trung th\u01b0 c\u1ea5p s\u1eafc c\u00e1o. T\u00f4ng th\u1ea5t l\u00e0m quan ngo\u00e0i kinh th\u00ec theo l\u1ec7 quan ngo\u00e0i, giao cho c\u01a1 quan qu\u1ea3n l\u00fd thi h\u00e0nh.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[33] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng phi t\u1ea7n, c\u00f4ng ch\u00faa, b\u1ec1 t\u00f4i xin \u00e2n \u0111i\u1ec3n cho quan y, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 ch\u1ee9c Tr\u1ef1c H\u00e0n l\u00e2m Y quan vi\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Tr\u1ea7n Qu\u1ed1c tr\u01b0\u1edfng c\u00f4ng ch\u00faa t\u00e2u xin th\u0103ng Th\u00e1i y th\u1eeba L\u00fd V\u0129nh X\u01b0\u01a1ng l\u00ean ch\u1ee9c Tr\u1ef1c H\u00e0n l\u00e2m Y quan vi\u1ec7n, chi\u1ebfu cho m\u1ed9t con c\u1ee7a \u00f4ng ta \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o h\u1ecdc ng\u00e0nh y, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1eb7t ra quy \u0111\u1ecbnh ri\u00eang, t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u1ecbnh ra ch\u1ebf \u0111\u1ed9 n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[34] \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9, Khu m\u1eadt \u0111\u00f4 th\u1eeba ch\u1ec9 L\u00fd B\u00ecnh th\u00edch b\u00e0n lu\u1eadn vi\u1ec7c, th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh. Tuy nhi\u00ean, t\u00ednh c\u00e1ch kh\u1eafc nghi\u1ec7t, \u1edf c\u00e1c m\u00f4n v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n th\u01b0\u1eddng l\u1ed9ng quy\u1ec1n kh\u00f4ng ki\u00eang d\u00e8, b\u1ed1 tr\u00ed nhi\u1ec1u tai m\u1eaft, nghe ng\u00f3ng vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec3 t\u1ef1 cho l\u00e0 trung th\u00e0nh, mong \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ecdng d\u1ee5ng, khi\u1ebfn trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u nghi ng\u1ea1i. \u00d4ng ta c\u0169ng t\u1eebng k\u1ecbch li\u1ec7t ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i ph\u00e9p tr\u1ee3 d\u1ecbch, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t gh\u00e9t \u00f4ng ta. <i>(Vi\u1ec7c k\u1ecbch li\u1ec7t ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i ph\u00e9p tr\u1ee3 d\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 4, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p \u1edf \u0111\u00e2y, kh\u00f4ng ghi ri\u00eang.)<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, trong l\u1ec5 th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecd \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n, theo nghi th\u1ee9c c\u0169 ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng Khu m\u1eadt, Tuy\u00ean huy, Tam ty ph\u00f3 s\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ed3i, c\u00f2n theo l\u1ec7 c\u0169 th\u00ec th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, ho\u00e0ng th\u00e2n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ed3i, ch\u1ec9 trong y\u1ebfn ti\u1ec7c l\u1edbn \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Anh m\u1edbi c\u00f3 nghi th\u1ee9c th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 \u00fay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ed3i. L\u00fac \u0111\u00f3, L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ra nghi th\u1ee9c m\u1edbi, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec thay \u0111\u1ed5i, nh\u01b0ng l\u1ea1i v\u1ed9i h\u1eb7c t\u1ed9i c\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec3 th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, ho\u00e0ng th\u00e2n, ph\u00f2 m\u00e3 ng\u1ed3i d\u1ef1 \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng tu\u00e2n theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 m\u1edbi, khi\u1ebfn Gi\u1ea3 H\u1eefu[footnote]Gi\u1ea3 H\u1eefu, ch\u1eef 'H\u1eefu' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u1ef1u', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 59, s\u1ef1 t\u00edch V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ph\u1ea7n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. Ph\u1ea7n sau t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.[\/footnote], M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u r\u1eb1ng L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ra nghi th\u1ee9c kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, l\u1ea1i t\u1ef1 ti\u1ec7n k\u1ebft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Vua c\u0169ng n\u00f3i r\u1eb1ng nghi ch\u1ebf h\u1ed7n lo\u1ea1n kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu tr\u00e1ch L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i kh\u00f4ng \u0111\u00fang, c\u00f9ng c\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, L\u00fd B\u00ecnh k\u00eau oan tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Vua, t\u1ef1 cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c m\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i kh\u00f4ng sai, Vua ph\u00ea v\u00e0o trung th\u01b0, l\u1ec7nh tr\u00ecnh l\u1ea1i l\u1ec7nh tha t\u1ed9i.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n v\u00f4 t\u1ed9i, L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, Gi\u1ea3 H\u1eefu, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng n\u00ean b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. H\u01a1n n\u1eefa, V\u01b0\u01a1ng Chi\u00eau T\u1ef1 c\u00f9ng Gi\u1ea3 H\u1eefu, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i, nh\u01b0ng khi c\u00e1ch ch\u1ee9c Gi\u1ea3 H\u1eefu, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng, l\u1ea1i c\u1eed V\u01b0\u01a1ng Chi\u00eau T\u1ef1 thay hai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3. B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t vi\u1ec7c t\u1ed1t x\u1ea5u, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t?<\/i><\/p>\n<p><i>Ph\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ea1o uy ph\u00fac, v\u1ed1n l\u00e0 quy\u1ec1n c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0ng th\u1ea7n ch\u1ee9c tr\u00e1ch l\u00e0 ph\u1ee5 \u0111\u1ea1o b\u1ec7 h\u1ea1 b\u1eb1ng \u0111\u1ea1o ngh\u0129a, vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 ngh\u0129a. M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ngang ng\u01b0\u1ee3c trong thi\u00ean h\u1ea1, V\u0169 V\u01b0\u01a1ng cho l\u00e0 \u0111i\u1ec1u nh\u1ee5c nh\u00e3, nay \u1edf ngay b\u00ean c\u1ea1nh \u0111i\u1ec7n \u0111\u00e0i, \u0111\u1ec3 h\u1ecd b\u1ecb \u0111\u00e0n \u00e1p t\u00f9y ti\u1ec7n, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi trong l\u00f2ng b\u1ea5t b\u00ecnh, sao c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m ch\u1ee7 thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0m cha m\u1eb9 d\u00e2n?<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t vi\u1ec7c t\u1ed1t x\u1ea5u, d\u00f9 c\u00f3 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, ng\u01b0\u1eddi ta v\u1eabn c\u00f2n s\u1ee3; b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t vi\u1ec7c t\u1ed1t x\u1ea5u, e r\u1eb1ng uy ph\u00fac s\u1ebd b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c chi\u1ebfm \u0111o\u1ea1t. Th\u1ea7n \u0111\u00e2u ph\u1ea3i tranh c\u00e3i \u0111\u00fang sai v\u1edbi L\u00fd B\u00ecnh, ch\u1ec9 l\u00e0 ngh\u0129a l\u00fd ph\u1ea3i nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cu\u1ed1i c\u00f9ng cho r\u1eb1ng nghi th\u1ee9c L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ra so v\u1edbi nghi th\u1ee9c c\u0169 v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec th\u00eam b\u1edbt, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do nghi th\u1ee9c m\u1edbi kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng. C\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u00e3 th\u1ea5y b\u1ea3n v\u1ebd ch\u1ed7 ng\u1ed3i truy\u1ec1n l\u1ea1i kh\u00e1c v\u1edbi b\u1ea3n v\u1ebd ch\u1ed7 ng\u1ed3i trong nghi th\u1ee9c, l\u1ebd ra ph\u1ea3i xin ch\u1ec9 th\u1ecb, nh\u01b0ng l\u1ea1i t\u1ef1 \u00fd d\u00f9ng b\u1ea3n v\u1ebd truy\u1ec1n l\u1ea1i \u0111\u1ec3 s\u1eafp x\u1ebfp, L\u00fd B\u00ecnh h\u1eb7c t\u1ed9i h\u1ecd kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i cho c\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n.<\/p>\n\n<p>An Th\u1ea1ch l\u1ea1i d\u00e2ng t\u1ea5u tr\u01b0\u1edbc, Vua n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu qu\u1ea3 nhi\u00ean nghi ch\u1ebf m\u1edbi kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 ri\u00eang L\u00fd B\u00ecnh c\u00f3 t\u1ed9i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Trung th\u01b0 ch\u1ec9 n\u00f3i nghi ch\u1ebf m\u1edbi kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, v\u1ed1n ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ed5 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh. Nghi ch\u1ebf \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh nh\u01b0 v\u1eady kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, l\u1ea1i c\u00f2n vu c\u00e1o c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c m\u00f4n, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u1ed9i c\u1ee7a L\u00fd B\u00ecnh.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"L\u00fd B\u00ecnh v\u1ed1n c\u00f3 t\u1ed9i, nh\u01b0ng c\u0169ng ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u1ec9 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c[footnote] 'Ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u1ec9 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u1ee7y', c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\"<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b v\u00e0 \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b m\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa. Vua ph\u00ea giao cho Trung th\u01b0: Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i c\u00e1c m\u00f4n d\u00f9ng sai nghi l\u1ec5 ch\u00fac th\u1ecd ng\u00e0y \u0110\u1ed3ng Thi\u00ean ti\u1ebft, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i. Nay tri\u1ec7u h\u1ecfi L\u00fd B\u00ecnh k\u1ef9 c\u00e0ng, nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng sai, c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn tr\u00ecnh l\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u1ea5y ch\u1ec9 d\u1ee5. Trung th\u01b0 t\u1ea5u: \u0110\u00e3 ph\u1ee5ng ch\u1ec9 nghi ch\u1ebf ch\u00fac th\u1ecd m\u1edbi \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng t\u00e2u xin, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i. L\u1ea1i ph\u00ea: Nghi ch\u1ebf ch\u00fac th\u1ecd m\u1edbi \u0111\u1ecbnh v\u1edbi nghi ch\u1ebf c\u0169 v\u1ed1n ch\u01b0a t\u1eebng thay \u0111\u1ed5i, t\u1ee9c l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i nghi ch\u1ebf m\u1edbi \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c m\u00f4n kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd khi th\u1ea5y b\u1ea3n \u0111\u1ed3 ch\u1ed7 ng\u1ed3i truy\u1ec1n l\u1ea1i v\u1edbi b\u1ea3n \u0111\u1ed3 ch\u1ed7 ng\u1ed3i trong nghi ch\u1ebf kh\u00e1c nhau, kh\u00f4ng t\u00e2u xin l\u1ea5y ch\u1ec9 d\u1ee5, li\u1ec1n t\u1ef1 \u00fd d\u00f9ng b\u1ea3n \u0111\u1ed3 ch\u1ed7 ng\u1ed3i truy\u1ec1n l\u1ea1i \u0111\u1ec3 d\u00e1n \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i, nhanh ch\u00f3ng s\u1eeda \u0111\u1ed5i thi h\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i ph\u00ea giao cho Khu m\u1eadt vi\u1ec7n: L\u00fd B\u00ecnh v\u00ec s\u1eeda \u0111\u1ed5i v\u0103n t\u1ef1 m\u00e0 b\u1ecb khi\u1ec3n tr\u00e1ch, v\u1eeba l\u00fac t\u1ea5u s\u1ef1 \u1edf Di\u00ean H\u00f2a, nh\u00e2n h\u1ecfi k\u1ef9 c\u00e0ng, m\u1edbi bi\u1ebft l\u00e0 c\u00e1c l\u1ea1i vi\u00ean kh\u00f4ng n\u00f3i r\u00f5 \u0111\u00e3 qua Khu m\u1eadt vi\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9 s\u1eeda \u0111\u1ed5i, li\u1ec1n d\u00f9ng \u00fd m\u00ecnh s\u1eeda \u0111\u1ed5i m\u1ea5y ch\u1ee5c ch\u1eef, nh\u01b0ng L\u00fd B\u00ecnh t\u1ef1 nh\u1eadn th\u1eadt c\u00f3 t\u1ed9i c\u1ea9u th\u1ea3, x\u00e9t k\u1ef9 t\u00e2m \u00fd, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c, ch\u1ec9 v\u00ec ch\u1ee9c v\u1ee5 kh\u00f4ng d\u00e1m c\u1ea9u th\u1ea3, v\u1ec1 l\u00fd c\u0169ng n\u00ean khoan dung, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u00e2m Hi ch\u00e9p vi\u1ec7c L\u00fd B\u00ecnh r\u1ea5t chi ti\u1ebft. Nay ph\u1ee5 ch\u00fa l\u00fac L\u00fd B\u00ecnh ra l\u00e0m Tri B\u1ea3o ch\u00e2u. L\u00e2m Hi n\u00f3i L\u00fd B\u00ecnh s\u1eafp x\u1ebfp sai ch\u1ed7 ng\u1ed3i c\u00e1c vi\u00ean qu\u00e2n, ch\u1eafc l\u00e0 L\u00e2m Hi nghe kh\u00f4ng r\u00f5. L\u00fd B\u00ecnh ra l\u00e0m Tri B\u1ea3o ch\u00e2u v\u00e0o th\u00e1ng 7 ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t[footnote] 'M\u1eadu Tu\u1ea5t' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'M\u1eadu Th\u00ecn'. X\u00e9t n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 th\u00e1ng 7 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o quy\u1ec3n 235 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 th\u00e1ng 7 ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].)<\/i><\/p>\n\n<p>[35] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 th\u1eeba S\u00e1i Thi\u00ean Th\u00e2n xin r\u1eb1ng Kinh l\u01b0\u1ee3c an ph\u1ee7 ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng c\u0169ng n\u00ean \u0111\u1eb7t kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u theo nh\u01b0 Thi\u1ec3m T\u00e2y. Vua ph\u00ea: <i>\"C\u00e1c h\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean \u1edf ba ch\u00e2u L\u00e2n, Ph\u1ee7, Phong so v\u1edbi c\u00e1c l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00e0ng ngh\u00e8o kh\u00f3, n\u00ean theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Thi\u00ean Th\u00e2n, trong s\u1ed1 l\u1ee5a g\u1ea5m ban g\u1ea7n \u0111\u00e2y cho Thi\u1ec3m T\u00e2y, h\u00e3y c\u1ea5p n\u0103m v\u1ea1n t\u1ea5m cho hai l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean, Phu Di\u00ean \u0111\u1ec3 l\u00e0m v\u1ed1n cho H\u00e0 \u0110\u00f4ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[36] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh t\u1eeb em c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh l\u00e0 \u0110\u1ed5ng C\u1ed1c tr\u1edf xu\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng tr\u00e0, l\u1ee5a theo th\u1ee9 b\u1eadc kh\u00e1c nhau.<\/p>\n\n<p>[37] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch r\u1eb1ng: <i>\"Th\u00e1i X\u00e1c b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c thi \u1edf Th\u00e1i h\u1ecdc r\u1ea5t s\u01a1 s\u00e0i.\"<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i nhi\u1ec1u th\u00ed sinh \u0111\u1ea1o v\u0103n c\u1ee7a cha con V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, quan coi thi gh\u00e9t \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 n\u00ean h\u1ea1 \u0111i\u1ec3m h\u1ecd.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u1ea7n th\u1ed1ng nh\u1ea5t \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c. N\u1ebfu n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec sao c\u00f3 th\u1ec3 t\u00f9y ti\u1ec7n n\u00f3i? L\u1eddi trong \u300aThi\u300b, \u300aTh\u01b0\u300b gi\u1ed1ng nhau th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1eeda \u0111\u01b0\u1ee3c sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u00e2u 'Nhu vi\u1ec5n n\u0103ng nh\u0129', c\u1ea3 \u300aThi\u300b v\u00e0 \u300aTh\u01b0\u300b \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1eddi n\u00e0y, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng l\u1eddi kh\u00e1c thay th\u1ebf. Th\u1ea7n xem s\u00e1ch Ph\u1eadt, th\u1ea5y h\u1ee3p v\u1edbi kinh \u0111i\u1ec3n, v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3, d\u00f9 c\u00e1ch xa nhau, s\u1ef1 ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1eabn nh\u01b0 kh\u1edbp v\u1edbi ph\u00f9 ti\u1ebft.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ph\u1eadt l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y V\u1ef1c, ng\u00f4n ng\u1eef kh\u00e1c, \u0111\u1ea1o l\u00fd sao l\u1ea1i kh\u00e1c?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng n\u1ebfu h\u1ee3p v\u1edbi l\u00fd, d\u00f9 qu\u1ef7 th\u1ea7n c\u00f3 kh\u00e1c, c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[38] Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"V\u00f9ng T\u00e2y B\u1eafc thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m gi\u00e1o th\u1ee5.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Gi\u00e1o th\u1ee5 ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng m\u1eabu cho ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec kh\u00f4ng b\u1eb1ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd h\u1ecdc t\u1eadp c\u00e1c t\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi g\u1ea7n \u0111\u00e2y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y B\u1eafc th\u1eadt s\u1ef1 c\u00f2n m\u01a1 h\u1ed3, ch\u01b0a c\u00f3 ch\u1ed7 d\u1ef1a.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y B\u1eafc tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y l\u00e0m h\u1ecdc c\u1ee9u, h\u1ecdc t\u1eadp nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, nay \u0111\u1ed5i th\u00e0nh ti\u1ebfn s\u0129, h\u1ecdc t\u1eadp nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd. L\u1ea5y h\u1ecdc c\u1ee9u l\u00e0m ti\u1ebfn s\u0129, \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u0129 nh\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng vui; b\u1ecf \u0111i\u1ec1u v\u00f4 ngh\u0129a l\u00fd \u0111\u1ec3 theo \u0111i\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c h\u1ecdc t\u1eadp kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ed1t. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng gi\u1ea3i ng\u1ea1ch c\u0169 v\u1eabn tr\u1ea3 v\u1ec1 cho b\u1ea3n l\u1ed9, s\u0129 nh\u00e2n v\u00f9ng \u0110\u00f4ng Nam kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u00e2m chi\u1ebfm, \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u0129 nh\u00e2n c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec t\u1ed5n h\u1ea1i. \u0110\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed5n h\u1ea1i, l\u1ea1i khi\u1ebfn s\u0129 nh\u00e2n b\u1ecf \u0111i\u1ec1u v\u00f4 ngh\u0129a l\u00fd \u0111\u1ec3 theo \u0111i\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, tho\u00e1t kh\u1ecfi danh hi\u1ec7u h\u1ecdc c\u1ee9u \u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh ti\u1ebfn s\u0129, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch m\u1edbi \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u0129 nh\u00e2n T\u00e2y B\u1eafc, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ee5 l\u00f2ng h\u1ecd.\"<\/i><\/p>\n<p>Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y B\u1eafc c\u1ee9ng nh\u1eafc, kh\u00f3 thay \u0111\u1ed5i.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi theo khoa c\u1eed c\u0169 tuy kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i h\u1ebft, nh\u01b0ng m\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i thay \u0111\u1ed5i ba b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, th\u1ebf h\u1ec7 sau th\u00ec th\u01b0\u1eddng thay \u0111\u1ed5i h\u1ebft. Ph\u00e0m vi\u1ec7c c\u1ea3i c\u00e1ch c\u0169 th\u00e0nh m\u1edbi, c\u0169ng c\u1ea7n th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 th\u1ea5y hi\u1ec7u qu\u1ea3 trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m sau.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[39] H\u00f4m \u0111\u00f3, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u1edf l\u1ea1i, xin \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadm ch\u1ee9c \u1edf m\u1ed9t qu\u1eadn ph\u00eda \u0111\u00f4ng nam, n\u00f3i: <i>\"L\u00e2u nay m\u1ec7t m\u1ecfi, g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i b\u1ec7nh t\u1eadt, s\u1ee3 c\u00f4ng vi\u1ec7c s\u1ebd h\u1ecfng, l\u00e0m li\u00ean l\u1ee5y \u0111\u1ebfn s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua r\u1ea5t l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1 v\u1ec1 vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch nh\u01b0 v\u1eady, n\u00f3i: <i>\"Khanh h\u00e1 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec ch\u01b0a n\u00f3i h\u1ebft, h\u00e3y v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 n\u00f3i ra, Tr\u1eabm n\u00e0o t\u1eebng tr\u00e1i \u00fd khanh, hay l\u00e0 v\u00ec L\u00fd B\u00ecnh ch\u0103ng?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Th\u1ea7n kh\u00f4ng v\u00ec vi\u1ec7c \u0111\u00f3. T\u1eeb th\u00e1ng hai \u0111\u1ebfn nay, th\u1ea7n \u0111\u00e3 mu\u1ed1n t\u1ef1 n\u00f3i, n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t hai n\u0103m ngh\u1ec9 ng\u01a1i \u1edf ngo\u00e0i, b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng cho th\u1ea7n l\u00e0 v\u00f4 d\u1ee5ng, th\u1ea7n c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i m\u1ec7t.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Khanh c\u00f3 b\u1ec7nh g\u00ec, \u1eaft c\u00f3 l\u00fd do, h\u00e3y v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 n\u00f3i h\u1ebft. Vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1 \u0111ang c\u00f3 \u0111\u1ea7u m\u1ed1i, khanh m\u00e0 \u0111i, l\u00e0m sao xong? Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c Tr\u1eabm d\u00f9ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec t\u01b0\u1edbc l\u1ed9c, ch\u1ec9 v\u00ec mang \u0111\u1ea1o thu\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap d\u00e2n, kh\u00f4ng n\u00ean t\u1ef1 ch\u00f4n v\u00f9i, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u01a1n. Tr\u1eabm d\u00f9ng khanh, h\u00e1 c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c? Tr\u1eddi sinh th\u00f4ng minh, \u0111\u1ec3 tr\u1ecb d\u00e2n, c\u00f9ng nhau l\u00e0m h\u1ebft \u0111\u1ea1o \u0111\u1ec3 tr\u1ecb d\u00e2n m\u00e0 th\u00f4i, kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec c\u00f4ng danh.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, quan h\u1ec7 qu\u00e2n th\u1ea7n nh\u01b0 khanh v\u1edbi Tr\u1eabm r\u1ea5t hi\u1ebfm, h\u00e1 gi\u1ed1ng nh\u01b0 qu\u00e2n th\u1ea7n \u0111\u1eddi nay? Nh\u01b0 Ph\u00f9ng Kinh, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c, v\u1ed1n quen vi\u1ec7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1eddi nay, ho\u1eb7c l\u1ea5y vi\u1ec7c chia \u0111\u1ec1u lao nh\u1ecdc l\u00e0m l\u1eddi, khanh h\u00e1 n\u00ean nh\u01b0 v\u1eady? Tr\u1eabm ngu mu\u1ed9i, ban \u0111\u1ea7u ch\u01b0a bi\u1ebft g\u00ec, t\u1eeb khi khanh \u1edf H\u00e0n L\u00e2m, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c nghe thuy\u1ebft \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, l\u00f2ng d\u1ea7n khai ng\u1ed9, khanh l\u00e0 th\u1ea7y c\u1ee7a Tr\u1eabm, quy\u1ebft kh\u00f4ng cho khanh ra ngo\u00e0i. H\u00e3y th\u00f4i vi\u1ebft v\u0103n t\u1ef1, ch\u1ec9 khi\u1ebfn b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng nghe, ho\u1eb7c sinh ra ng\u00f3ng tr\u00f4ng, nghi ng\u1edd gi\u1eefa Tr\u1eabm v\u1edbi khanh c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec, Tr\u1eabm v\u1edbi khanh h\u00e1 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 xen v\u00e0o! Khanh c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ch\u01b0a n\u00f3i h\u1ebft, h\u00e3y v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 n\u00f3i.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n mang \u01a1n b\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft \u0111\u1ebfn, v\u1ed1n n\u00ean h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh, nh\u01b0ng th\u1eadt v\u00ec b\u1ec7nh t\u1eadt suy y\u1ebfu, s\u1ee3 kh\u00f4ng x\u1ee9ng v\u1edbi \u00fd b\u1ec7 h\u1ea1 giao ph\u00f3, r\u1ea5t kh\u00f4ng d\u00e1m v\u1ed9i v\u00e0ng n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u00e0y, nh\u01b0ng l\u00e2u nay t\u1ef1 suy t\u00ednh, ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn l\u00e0m phi\u1ec1n th\u00e1nh th\u00ednh. Th\u1ea7n c\u0169ng th\u1ea5y Ph\u00f9ng Kinh, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u xin \u0111i m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u1ea7n r\u1ea5t s\u1ee3 b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng nghe th\u1ea7n \u0111i, kh\u00f4ng mu\u1ed1n g\u00e2y ra vi\u1ec7c r\u1ed1i ren, nh\u01b0ng suy t\u00ednh k\u1ef9 ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn nh\u01b0 v\u1eady, xin b\u1ec7 h\u1ea1 xem x\u00e9t k\u1ef9.\"<\/i> An Th\u1ea1ch lui ra, Vua gi\u1eef l\u1ea1i, d\u1eb7n \u0111\u1eebng d\u00e2ng v\u0103n t\u1ef1, nh\u01b0 v\u1eady hai l\u1ea7n, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n nh\u1eadn th\u00e1nh ch\u1ec9[footnote]Th\u1ea7n nh\u1eadn th\u00e1nh ch\u1ec9 'nh\u1eadn' nguy\u00ean l\u00e0 'Tu', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda.[\/footnote], ch\u01b0a d\u00e1m d\u00e2ng v\u0103n t\u1ef1, \u0111\u1ee3i m\u1ed9t hai ng\u00e0y n\u1eefa xin \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1eebng nh\u01b0 v\u1eady, quy\u1ebft kh\u00f4ng cho khanh \u0111i. Ng\u01b0\u1eddi ngo\u00e0i ng\u00f3ng tr\u00f4ng, s\u1ee3 h\u1ea1i vi\u1ec7c.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea7n Qu\u00e1n b\u00e0n r\u1eb1ng: L\u00fac \u0111\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u Hi Ninh, Th\u1ea7n T\u00f4ng cho V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, t\u1eeb khi \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n b\u1ecb \u0111u\u1ed5i, kh\u00f4ng c\u00f2n cho V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n n\u1eefa. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch lui v\u1ec1 vi\u1ebft s\u00e1ch, u\u1ea5t \u1ee9c o\u00e1n h\u1eadn, l\u00fac \u0111\u00f3 t\u1ef1 cho m\u00ecnh l\u00e0 th\u00e1nh, trong s\u00e1ch m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi th\u00e1nh hu\u1ea5n n\u00f3i: <i>\"Khanh l\u00e0 th\u1ea7y c\u1ee7a Tr\u1eabm.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Ngh\u0129a qu\u00e2n th\u1ea7n, n\u1eb7ng h\u01a1n b\u1ea1n b\u00e8. Tr\u1eabm \u0111\u00e3 c\u00f9ng khanh l\u00e0m qu\u00e2n th\u1ea7n, n\u00ean v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 ch\u1ecbu khu\u1ea5t m\u1ed9t ch\u00fat.\"<\/i> Nh\u1eefng l\u1eddi b\u1ea5t k\u00ednh nh\u01b0 v\u1eady m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi th\u00e1nh hu\u1ea5n, tr\u01b0\u1edbc sau kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, l\u1ea1i n\u00f3i L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh c\u0169ng l\u00e0 th\u1ea7y, l\u1ea1i n\u00f3i nh\u01b0 Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt c\u0169ng n\u00ean khu\u1ea5t m\u00ecnh m\u00e0 th\u1edd. Hu\u1ec7 Khanh l\u00e0 th\u1ea7y th\u00ec m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng, Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt \u0111\u00e1ng l\u00e0m th\u1ea7y th\u00ec m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi Tr\u01b0\u01a1ng Ti\u1ec3n. Th\u1ea7n T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng n\u00f3i <i>\"Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u\"<\/i>, m\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m th\u1ea7y c\u1ee7a th\u00e1nh ch\u00faa sao?<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi h\u00e0nh tr\u1ea1ng c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ti\u1ec3n, v\u1ed1n c\u00f3 \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i, h\u00e1 c\u00f3 vi\u1ec7c t\u00f4n vinh ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u m\u00e0 xin th\u00e1nh ch\u00faa th\u1edd l\u00e0m th\u1ea7y? Th\u1ea7n T\u00f4ng l\u1ea5y \u0111\u1ea1o Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n soi s\u00e1ng thi\u00ean h\u1ea1, cao d\u00e0y nh\u01b0 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, s\u00e1ng nh\u01b0 m\u1eb7t tr\u1eddi m\u1eb7t tr\u0103ng, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i mu\u1ed1n c\u00f9ng L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh, Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt \u0111\u1ec1u l\u00e0m th\u1ea7y, khinh nh\u1eddn Vua cha, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i qu\u00e1 l\u1eafm sao! Vi\u1ec7c \u0111\u00f3 gi\u1ea3 d\u1ed1i, n\u00ean t\u00f4i g\u1eafn v\u00e0o ng\u1ee5 ng\u00f4n[footnote]T\u00f4i g\u1eafn v\u00e0o ng\u1ee5 ng\u00f4n 'g\u1eafn' nguy\u00ean l\u00e0 'K\u00edch', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote].)<\/i><\/p>\n\n<p>[40] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: Con trai c\u1ee7a T\u00e2y Kinh T\u1ea3 T\u00e0ng kh\u1ed1 Ph\u00f3 s\u1ee9 B\u1ea1ch Ng\u1ecdc l\u00e0 Chi\u00eau T\u00edn, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u1edf Hoang \u0110\u00f4i g\u1eb7p gi\u1eb7c, c\u00f9ng cha m\u00ecnh chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u \u00e1c li\u1ec7t khi\u1ebfn gi\u1eb7c T\u00e2y thua ch\u1ea1y. Tuy nhi\u00ean, v\u00ec l\u00e0 con em t\u01b0\u1edbng quan, theo ph\u00e1p lu\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c lu\u1eadn c\u00f4ng ban th\u01b0\u1edfng, c\u00f3 th\u1ec3 cho d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn \u0111\u1ec3 nh\u1eadn ch\u1ec9 sau \u0111\u00f3 b\u1ed5 l\u00e0m Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c, ban th\u01b0\u1edfng \u0111ai b\u1ea1c, \u00e1o b\u00e0o v\u00e0 h\u1ed1t.<\/p>\n\n<p>[41] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"L\u01b0u Hi Th\u00edch tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 m\u00e0 du thuy\u1ebft, l\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 ph\u1ea7n l\u1eeba d\u1ed1i, b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 nh\u1edb kh\u00f4ng? S\u1ee3 r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng n\u00ean c\u00f2n giao ph\u00f3 vi\u1ec7c nghe ng\u00f3ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"L\u00fac \u0111\u00f3 h\u1eafn n\u00f3i vi\u1ec7c g\u00ec?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"H\u1eafn n\u00f3i Du Long Kha mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn Kinh l\u01b0\u1ee3c ty ra m\u1eb7t v\u00e0 gi\u00fap Tr\u00ed Duy\u00ean, su\u00fdt n\u1eefa l\u00e0m h\u1ecfng k\u1ebf ho\u1ea1ch bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Hi Th\u00edch n\u00f3i vi\u1ec7c n\u00e0y, vi\u1ec7c kia th\u00ec \u0111\u00fang l\u00e0 th\u1eadt.\"<\/i> An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"N\u1ebfu m\u1ecdi l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1eadt, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 k\u1ebb ngu xu\u1ea9n, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1? Ch\u1ec9 v\u00ec n\u00f3i s\u1ef1 th\u1eadt xen l\u1eabn l\u1eeba d\u1ed1i, khi\u1ebfn b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng nghi ng\u1edd l\u00e0 gian t\u00e0, che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1, \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n lo s\u1ee3 v\u00e0 kh\u00f3 x\u1eed l\u00fd. Hu\u1ed1ng chi vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng xa, b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ebfn t\u1eadn n\u01a1i, ch\u1ec9 nh\u1edd v\u00e0o ng\u01b0\u1eddi nghe ng\u00f3ng, n\u1ebfu h\u1ecd l\u1eeba d\u1ed1i th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 dung th\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua nghe xong r\u1ea5t h\u00e0i l\u00f2ng.<\/p>\n\n<p>[42] Ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean \u1edf v\u00f9ng s\u00f4ng \u0110\u00e0o g\u1ea7n \u0111\u00e2y bi\u1ebft quan ph\u1ee7 c\u00f3 ti\u1ec1n h\u1ed7 tr\u1ee3, kh\u00f4ng ng\u1eebng \u0111\u1ebfn xin nh\u1eadn. V\u00ec m\u1edbi nh\u1eadn ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1ec7nh t\u1eeb cu\u1ed1i th\u00e1ng ba ng\u1eebng chi tr\u1ea3, s\u1ee3 r\u1eb1ng v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 ng\u0103n tr\u1edf t\u00ecnh c\u1ea3m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay kh\u00f4ng h\u1ea1n ch\u1ebf th\u1eddi gian chi tr\u1ea3, n\u1ebfu ti\u1ec1n \u1edf Ty Kinh l\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, th\u00ec l\u1ea5y ti\u1ec1n \u1edf Ty Th\u1ecb d\u1ecbch ti\u1ebfp t\u1ee5c chi tr\u1ea3. L\u1ea1i t\u00e2u xin l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u1edf qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ee7ng Th\u1ebf Ho\u00e0nh \u1edf ch\u00e2u Ho\u00e0n l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, cho con em c\u00e1c quan phi\u00ean v\u00e0o h\u1ecdc, Ty Gi\u00e1m s\u00e1t nghi ng\u1edd vi\u1ec7c n\u00e0y, sai quan \u0111i xem x\u00e9t. Th\u1ebf Ho\u00e0nh cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i mu\u1ed1n l\u1ea5y con em quan phi\u00ean l\u00e0m m\u00f4n sinh, m\u00e0 ch\u1ec9 mu\u1ed1n th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi h\u1ecd, l\u1ea1i khi b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, m\u1ed7i nh\u00e0 nh\u01b0 c\u00f3 con tin \u1edf ch\u00e2u.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u1ebf Ho\u00e0nh vi\u1ec7c g\u00ec c\u0169ng c\u00f3 m\u01b0u k\u1ebf, vi\u1ec7c l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 t\u00f9y ti\u1ec7n.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u Vua: <i>\"Ph\u00e0m mu\u1ed1n th\u00e0nh \u0111\u1ea1i c\u00f4ng l\u1eadp \u0111\u1ea1i s\u1ef1, ph\u1ea3i th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00f4ng th\u1ea5y, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 th\u00e0nh c\u00f4ng. Nh\u01b0 H\u00e0n T\u00edn d\u00f9ng binh, ng\u01b0\u1eddi n\u01b0\u1edbc Tri\u1ec7u c\u01b0\u1eddi nh\u1ea1o, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng mi\u1ec7ng n\u00f3i v\u00e2ng, \u0111\u1ebfn khi th\u1eafng r\u1ed3i, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng v\u1eabn kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00ec sao th\u1eafng. Nay t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng t\u1eeb bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ebfn, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng b\u00e0n cho l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u1edbi theo, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi sao c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00f4ng th\u1ea5y, e r\u1eb1ng d\u00f9 c\u00f3 H\u00e0n T\u00edn c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu d\u00f9ng cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.\"<\/i> Vua vui. An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"D\u00f9 H\u00e0n T\u00edn c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng th\u1ea5t b\u1ea1i. \u0110\u1ea1o d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng, n\u1ebfu bi\u1ebft t\u00e0i n\u0103ng c\u1ee7a h\u1ecd, d\u00f9 m\u1ed9t l\u1ea7n th\u1ea5t b\u1ea1i c\u0169ng n\u00ean khoan dung.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 Y\u1ebfn \u0110\u1ea1t tuy \u0111\u1ea1i b\u1ea1i, \u0111\u00e3 tha t\u1ed9i r\u1ed3i.\"<\/i> Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Nay qu\u1ea3 l\u00e0 ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00fac d\u00f9ng binh, m\u1ecdi vi\u1ec7c ch\u01b0a c\u00f3 g\u00ec kh\u1ea3 d\u1ee5ng.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"D\u00f9 n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 d\u00f9ng binh, c\u0169ng nh\u01b0 th\u1eafng ta.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u00faa n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 h\u00f4n lo\u1ea1n y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng quen th\u1ea5y vi\u1ec7c t\u1eeb th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ea1o \u0111\u1eddi Kh\u00e1nh L\u1ecbch, t\u1ef1 c\u00f3 l\u00f2ng s\u1ee3 h\u1ecd; h\u1ecd c\u0169ng quen th\u1ea5y vi\u1ec7c c\u0169, l\u1ea1i th\u1ea5y t\u01b0\u1edbng bi\u00ean gi\u1edbi ta v\u1eabn s\u1ee3 h\u00e3i nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng t\u1ef1 bi\u1ebft m\u00ecnh y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i.\"<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, ta th\u01b0\u1eddng l\u1ea5y m\u1ed9t l\u1ed9 ch\u1ed1ng l\u1ea1i, n\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 m\u1ed9t l\u1ed9 n\u1ebfu c\u00f3 t\u01b0\u1edbng gi\u1ecfi, h\u00e1 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 ch\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 sao?\"<\/i><\/p>\n\n<p>[43] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, quan Ph\u00e1n quan b\u1ed9 H\u1ed9 l\u00e0 L\u1eef Gia V\u1ea5n t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c x\u01b0\u1edfng r\u01b0\u1ee3u trong kinh \u0111\u00f4 v\u00e0 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c d\u00f9ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u li\u00ean ti\u1ebfp ba m\u1ebb, m\u1ed7i n\u0103m ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n c\u00e2n c\u1ee7i. \u00c1p d\u1ee5ng \u1edf huy\u1ec7n Tr\u1ea7n L\u01b0u thu\u1ed9c ph\u1ee7 gi\u1edbi, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c ba m\u01b0\u01a1i hai v\u1ea1n c\u00e2n. \u01af\u1edbc t\u00ednh c\u00e1c ch\u00e2u m\u1ed7i n\u0103m ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi s\u00e1u v\u1ea1n quan ti\u1ec1n c\u1ee7i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Tam ty l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u0129nh \u0111\u00e3 d\u00e2ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u li\u00ean ti\u1ebfp hai m\u1ebb, c\u00f2n d\u00e2n ch\u00e2u Qu\u1eafc l\u00e0 Th\u01b0\u1eddng Ch\u1ea5n \u0111\u00e3 c\u1ea3i ti\u1ebfn th\u00e0nh ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u li\u00ean ti\u1ebfp ba m\u1ebb, xin ban th\u01b0\u1edfng cho c\u1ea3 hai.\"<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu th\u0103ng V\u01b0\u01a1ng T\u0129nh l\u00ean ch\u1ee9c \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng, gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch n\u0103m n\u0103m; Th\u01b0\u1eddng Ch\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n x\u00e9t tuy\u1ec3n, th\u1eed l\u00e0m ch\u1ee9c Tr\u1ee3 gi\u00e1o T\u1ee9 m\u00f4n Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m; l\u1ea1i ban cho x\u01b0\u1edfng r\u01b0\u1ee3u ch\u00e2u T\u00e0o ba ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n.<\/p>\n\n<p>[44] Gi\u00e1ng ch\u1ee9c Ph\u00f3 s\u1ee9 kho T\u1ea3 T\u00e0ng l\u00e0 Cao Ho\u00e1n, ng\u01b0\u1eddi \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c Tri qu\u00e2n B\u1ea3o \u0110\u1ee9c, xu\u1ed1ng l\u00e0m H\u1eefu Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t, gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng \u1edf H\u1ed3 Nam[footnote] 'H\u1eefu Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t' trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 65-37 ch\u00e9p l\u00e0 'T\u1ea3 Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t ph\u1ee7 su\u1ea5t'.[\/footnote]. Do Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u00e0 L\u01b0u T\u01b0\u1eddng t\u00e2u: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Tri ph\u1ee7 Th\u00e1i Nguy\u00ean l\u00e0 L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt sai qu\u00e2n \u0111i x\u00e2y tr\u1ea1i \u1edf v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi[footnote] Nguy\u00ean v\u0103n ch\u00e9p '\u0111i\u1ec1u tr\u1ea1i', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u00fd ngh\u0129a s\u1eeda th\u00e0nh 'tu tr\u1ea1i'. Theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p: 'L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt x\u00e2y tr\u1ea1i m\u1edbi \u1edf v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi.'[\/footnote], b\u1ea3n ty c\u1eed Cao Ho\u00e1n l\u00e0m \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed, nh\u01b0ng nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 m\u00e0 \u00f4ng ta kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn. Sau \u0111\u00f3, Ho\u00e1n d\u1eddi \u0111\u1ebfn ph\u1ee7, n\u00f3i r\u1eb1ng v\u1ed1n kh\u00f4ng quen v\u1edbi t\u00e0i n\u0103ng d\u0169ng m\u00e3nh c\u1ee7a k\u1ebb th\u1ea5t phu, l\u1ea1i d\u00e2ng s\u1edb n\u00f3i r\u1eb1ng: 'N\u1ebfu kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean ki\u1ec1m ch\u1ebf v\u00e0 sai khi\u1ebfn, m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng l\u0129nh ba n\u0103m v\u1ea1n qu\u00e2n \u0111\u1ec3 d\u1eb9p y\u00ean gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, th\u1ea7n nguy\u1ec7n t\u1eadn l\u1ef1c.' Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, trong tr\u1eadn La Ng\u1ed9t th\u00e0nh, Ho\u00e1n th\u1ef1c s\u1ef1 s\u1ee3 ra tr\u1eadn nh\u01b0ng b\u00ean ngo\u00e0i l\u1ea1i n\u00f3i kho\u00e1c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u1ed1n \u0111\u00e3 bi\u1ebft.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ph\u1ee5 t\u00e1: \"<\/i>Ho\u00e1n vi ph\u1ea1m qu\u00e2n l\u1ec7nh, L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt. Tr\u1eabm \u0111ang y\u00eau c\u1ea7u c\u00e1c quan bi\u00ean gi\u1edbi ph\u1ea3i l\u00e0m vi\u1ec7c hi\u1ec7u qu\u1ea3, nh\u01b0 Ho\u00e1n th\u00ec nh\u00fat nh\u00e1t v\u00e0 d\u1ed1i tr\u00e1, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00e1ch ch\u1ee9c th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi.\" V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y, l\u1ea1i sai Vi\u1ec7n Ti\u1ebfn t\u1ea5u g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn c\u00e1c l\u1ed9.<\/p>\n\n<p>[45] Ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t, quan \u0110\u1ec1 c\u1eed Kinh T\u00e2y Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1 Tr\u1ea7n Th\u1ebf Tu t\u00e2u: <i>\"Xin \u1edf b\u1edd nam v\u00e0 b\u1eafc c\u1ea7u \u0111\u00e1 ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng x\u1ebfp \u0111\u00e1 l\u00e0m b\u1ebfn ng\u1ef1a, d\u1ef1ng c\u1ea7u v\u1ed3ng b\u1eafc qua s\u00f4ng, d\u01b0\u1edbi c\u1ea7u \u0111\u00e0o r\u00e3nh ngang ch\u1eafn ngang s\u00f4ng, d\u1eabn n\u01b0\u1edbc v\u00e0o k\u00eanh \u0110\u00f4ng Thi\u1ec7u v\u00e0 T\u00e2y Thi\u1ec7u, d\u1eabn n\u01b0\u1edbc v\u00e0o 15 \u0111\u1ea7m nh\u01b0 C\u1eedu T\u1ef1, th\u00ec trong ph\u1ea1m vi 200 d\u1eb7m, l\u1ee3i \u00edch th\u1ee7y l\u1ee3i m\u00f9a \u0111\u00f4ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1u kh\u1eafp.\"<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho quan Tri ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 T\u00f4 Quy\u00ean xem x\u00e9t l\u1ea1i, n\u1ebfu \u0111\u00fang nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec giao cho Th\u1ebf Tu \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng. Sau \u0111\u00f3, v\u00ec Quy\u00ean gi\u1eef \u0111\u1ea5t kh\u00f3 r\u1eddi \u0111i, n\u00ean Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u00e3i ch\u1ee9c Thi\u00eam th\u01b0 ph\u00e1n quan c\u1ee7a ch\u00e2u, \u0111\u1eb7t m\u1ed9t vi\u00ean Th\u00f4ng ph\u00e1n, l\u1ec7nh coi vi\u1ec7c th\u1ee7y l\u1ee3i, v\u1eabn d\u00f9ng Thi\u00eam th\u01b0 ph\u00e1n quan tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 B\u00e0ng Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y, theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn v\u00e0 Ty \u0110\u1ec1 c\u1eed. <i>(Vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t Th\u00f4ng ph\u00e1n l\u00e0 ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 6, nay ch\u00e9p chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[46] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, Tuy\u00ean kh\u00e1nh s\u1ee9, V\u0103n Ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9, Nh\u1eadp n\u1ed9i Ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a m\u1ea5t, con trai \u00f4ng l\u00e0 L\u00fd T\u00f2ng Thi\u1ec7n xin theo l\u1ec7 gia t\u1eb7ng, Vua n\u00f3i: <i>\"L\u1ec7 n\u00e0y l\u00e0 vi\u1ec7c r\u1ea5t t\u1ec7, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eb7ng Th\u1ea1ch To\u00e0n B\u00e2n l\u00e0 v\u00ec \u00f4ng \u1ea5y theo h\u1ea7u Ti\u00ean \u0111\u1ebf, c\u00f2n K\u1ebf H\u00f2a kh\u00f4ng c\u00f3 qu\u00e2n c\u00f4ng, sao c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng l\u1ec7 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c?\"<\/i><\/p>\n\n<p>[47] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, sai Hi\u1ec7u th\u01b0 Vi\u1ec7n S\u00f9ng V\u0103n l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng An L\u1ec5 chuy\u00ean tr\u00e1ch bi\u00ean so\u1ea1n \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 ngh\u0129a d\u0169ng ba l\u1ed9. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 T\u1eadp\u300b. Ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 5 l\u00e0 B\u00ednh Tu\u1ea5t, ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 6 l\u00e0 \u1ea4t M\u00e3o, ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 7 l\u00e0 Canh D\u1ea7n, ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 7 l\u00e0 B\u00ednh Th\u00e2n, ng\u00e0y 14 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn l\u00e0 T\u00e2n D\u1eadu, ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn l\u00e0 Nh\u00e2m Tu\u1ea5t.)<\/i><\/p>\n\n<p>[48] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu c\u1eaft b\u1ed1n tr\u1ea1i Ninh Vi\u1ec5n c\u1ee7a ch\u00e2u T\u1ea7n thu\u1ed9c v\u1ec1 qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, l\u1ea1i \u1edf ba n\u01a1i l\u00e0 Thanh \u0110\u01b0\u1eddng, V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n v\u00e0 t\u1ed9c M\u00e3 L\u1ed9c m\u1edbi h\u00e0ng, m\u1ed7i n\u01a1i x\u00e2y m\u1ed9t b\u1ea3o tr\u1ea1i, theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Ty An ph\u1ee7 Duy\u00ean bi\u00ean T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt t\u00e2u kh\u00f4ng ch\u1ecbu c\u1eaft b\u1ed1n tr\u1ea1i thu\u1ed9c v\u1ec1 Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c c\u0169ng n\u00f3i: <i>\"Quan V\u0103n Doanh l\u00e0 n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, kh\u00f4ng th\u1ec3 giao ra ngo\u00e0i.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Mu\u1ed1n \u0111\u00e0n \u00e1p ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di khi\u1ebfn h\u1ecd ph\u1ee5c t\u00f9ng, n\u00ean l\u00e0m cho th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a Th\u00f4ng Vi\u1ec5n th\u00eam m\u1ea1nh.\"<\/i> Quan V\u0103n Doanh c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam. Vua n\u00f3i: <i>\"Mu\u1ed1n m\u1ea1nh th\u00ec t\u0103ng qu\u00e2n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u1eaft nhi\u1ec1u tr\u1ea1i th\u00ec qu\u00e2n ph\u00f2ng th\u1ee7 t\u1ef1 nhi\u00ean t\u0103ng, n\u1ebfu l\u1ea1i t\u0103ng qu\u00e2n th\u00ec ch\u1ec9 th\u00eam t\u1ed1n k\u00e9m m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[49] \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 t\u00e2u: <i>\"Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, quan t\u01b0\u1eddng \u0111o\u1ea1n c\u00f3 t\u00e1m vi\u00ean, nay xin t\u0103ng th\u00eam hai vi\u00ean, ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi thi \u0111\u1ed7 v\u1ec1 h\u00ecnh ph\u00e1p \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, v\u00e0 hai ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng k\u00fd t\u00ean.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[50] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu sai L\u1ee5c tr\u1ea1ch ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00ednh \u0111\u1ebfn ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 lo vi\u1ec7c c\u00f4ng, nh\u1eb1m m\u01b0u vi\u1ec7c kh\u00f4i ph\u1ee5c V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n[footnote]V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'Th\u00e0nh Th\u1eafng qu\u00e2n', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote]. <i>(Th\u00e1ng n\u00e0y, ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu l\u1ea5y tr\u1ea1i C\u1ed5 V\u1ecb l\u00e0m qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[51] Ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 \u00fay V\u01b0\u01a1ng S\u01b0 \u01af\u1edbc t\u00e2u, xin theo l\u1ec7 c\u1ee7a ch\u00ednh nhi\u1ec7m, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u binh s\u0129 \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec3 sai ph\u00e1i, nh\u01b0ng Vua kh\u00f4ng nghe. B\u1edfi v\u00ec trong ph\u1ee7 ch\u00faa \u0111\u00e3 chi\u1ebfm d\u1ee5ng nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c th\u00e2n s\u1ef1, li\u1ec5n quan v\u00e0 c\u00e1c ty r\u1ed3i.<\/p>\n\n<p>[52] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Quy\u1ec1n \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 Kinh H\u1ed3 Nam, Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Mao H\u00e0ng b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, v\u00e0 \u0111i\u1ec1u sang l\u1ed9 Giang Nam, v\u00ec t\u1ed9i t\u1ef1 \u00fd g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 cho ch\u00e2u \u0110\u00e0m c\u1eaft c\u00e1c h\u01b0\u01a1ng l\u00fd thu\u1ed9c huy\u1ec7n nh\u1eadp v\u00e0o huy\u1ec7n l\u00e2n c\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[53] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ban chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n ch\u1ebf kh\u00e1m \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111ang \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c c\u00f4ng c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u \u1edf Ty th\u1ecb d\u1ecbch, c\u00e1c quan ch\u1ee9c v\u00e0 s\u1ee9 th\u1ea7n li\u00ean quan, sau khi v\u1ee5 \u00e1n k\u1ebft th\u00fac, ngo\u00e0i t\u1ed9i tham nh\u0169ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c. L\u00fac n\u00e0y, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh chu\u1ea9n b\u1ecb ti\u1ebfn h\u00e0nh chi\u1ebfn d\u1ecbch V\u0169 Th\u1eafng, lo ng\u1ea1i thi\u1ebfu quan ch\u1ee9c \u0111i theo qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng S\u00e2m chuy\u00ean lo vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng v\u00e0 v\u1eadt d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda c\u00e1c \u0111\u1ed3n l\u0169y \u1edf Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 d\u1ef1 \u0111\u1ecbnh v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4 t\u00e2u vi\u1ec7c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 th\u00fac gi\u1ee5c. V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ecb Vi\u1ec7n ch\u1ebf ng\u1ee5c th\u1ea9m v\u1ea5n, nay t\u1eeb Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n \u0111\u1ebfn T\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n tr\u1ea3 l\u1eddi, xin cho Tu\u00e2n D\u1ee5 \u1edf l\u1ea1i nhi\u1ec7m s\u1edf, v\u00e0 do Kinh l\u01b0\u1ee3c ty c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c thay Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111i.\"<\/i><\/p>\n<p>Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i v\u1edbi An Th\u1ea1ch: <i>\"V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec kh\u00e1c, h\u01a1n n\u1eefa Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn, An ph\u1ee7 ty \u0111ang thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean cho Thi\u1ec1u nhanh ch\u00f3ng tr\u1edf v\u1ec1 nhi\u1ec7m s\u1edf. N\u1ebfu Vi\u1ec7n ch\u1ebf ng\u1ee5c c\u00f3 h\u1ecfi g\u00ec, h\u00e3y tr\u1ea3 l\u1eddi b\u1eb1ng v\u0103n b\u1ea3n ni\u00eam phong.\"<\/i> L\u1ea1i ra l\u1ec7nh th\u00fac gi\u1ee5c \u0110\u1ed7 Thu\u1ea7n k\u1ebft th\u00fac v\u1ee5 \u00e1n, n\u00f3i: <i>\"E r\u1eb1ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nghi ng\u1edd, s\u1ee3 h\u00e3i, kh\u00f4ng d\u00e1m ti\u1ebfn l\u00ean.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Hi\u1ec7n nay V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u ch\u1ec9 d\u00e0nh hai ba ph\u1ea7n t\u00e2m l\u1ef1c lo vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, c\u00f2n b\u1ea3y t\u00e1m ph\u1ea7n tinh th\u1ea7n d\u00f9ng \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c ph\u00e1 ho\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f3 th\u00e0nh; kh\u00f4ng ch\u1ec9 Thi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi Thi\u1ec1u c\u0169ng \u0111\u1ec1u do d\u1ef1, kh\u00f4ng d\u00e1m d\u00f9ng ba b\u1ed1n ph\u1ea7n s\u1ee9c l\u1ef1c \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh c\u00f4ng vi\u1ec7c, n\u00ean vi\u1ec7c c\u00e0ng kh\u00f3 th\u00e0nh.\"<\/i><\/p>\n<p>Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i: <i>\"Ch\u00ednh v\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi Thi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i> Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt n\u00f3i vi\u1ec7c \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, \u00fd c\u1ee7a \u00f4ng ta d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u00edch An ph\u1ee7 ty \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi. N\u1ebfu kh\u00f4ng chi\u00eau n\u1ea1p c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c phi\u00ean, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 kh\u00f4ng \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng g\u00ec \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng. Ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fang ta th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 phi\u00ean, khi\u1ebfn h\u1ecd vui l\u00f2ng ph\u1ee5c v\u1ee5, th\u00ec d\u00f9 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean c\u00f3 k\u1ebft th\u00e2n s\u00e2u v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u00e1i v\u1edbi \u00e2n t\u00edn c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, hu\u1ed1ng chi ch\u1ec9 l\u00e0 k\u1ebft h\u00f4n, l\u1ebd n\u00e0o l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00e2n nh\u1eafc l\u1ee3i h\u1ea1i m\u00e0 \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc theo h\u1ecd h\u00e0ng nh\u00e0 v\u1ee3 ch\u1ed3ng?\"<\/i> Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf cho l\u00e0 ph\u1ea3i. <i>(Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[54] Ph\u00e1t v\u1eadn ty t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u00e2u H\u00e0ng, Vi\u1ec7t, H\u1ed3 kh\u00f4ng ch\u1ecbu thi h\u00e0nh ph\u00e9p m\u1edbi v\u1ec1 b\u1eaft mu\u1ed1i, n\u00ean l\u1ee3i t\u1ee9c thu\u1ebf c\u00e0ng b\u1ecb thi\u1ebfu h\u1ee5t, xin \u0111i\u1ec1u tra r\u00f5. Vua nghe theo. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng b\u1eaft mu\u1ed1i s\u1ebd khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea1m t\u1ed9i, nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay \u1edf Ho\u00e0i Nam vi\u1ec7c b\u1eaft mu\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n nghi\u00eam ng\u1eb7t, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 ai ph\u1ea1m t\u1ed9i. N\u1ebfu c\u00e1c ch\u00e2u H\u00e0ng, Vi\u1ec7t, H\u1ed3 kh\u00f4ng theo ph\u00e9p m\u1edbi \u0111\u1ec3 b\u1eaft mu\u1ed1i, th\u00ec k\u1ebb ph\u1ea1m ph\u00e1p s\u1ebd kh\u00f4ng d\u1ee9t.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ph\u00e9p c\u1ee7a b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 nh\u01b0 s\u00f4ng l\u1edbn, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta d\u1ec5 tr\u00e1nh m\u00e0 kh\u00f3 ph\u1ea1m. Nh\u01b0 ph\u00e9p kho \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh, n\u0103m ngo\u00e1i ch\u1ec9 x\u1eed ph\u1ea1t hai tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi v\u1eadn chuy\u1ec3n, so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 gi\u1ea3m n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi; h\u01a1n n\u1eefa, g\u1ea1o c\u0169ng kh\u00f4ng b\u1ecb pha t\u1ea1p, qu\u00e2n l\u00ednh kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i h\u1ed1i l\u1ed9, \u0111\u00e2y th\u1ef1c l\u00e0 ph\u00e9p t\u1ed1t.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Hi\u1ec7n nay ph\u00e9p m\u1edbi v\u1eabn ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00f2ng ng\u1eeba \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, n\u00ean tuy kh\u00f4ng c\u00f3 pha t\u1ea1p, nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f2n thi\u1ebfu s\u00f3t. N\u1ebfu sau n\u00e0y ph\u00f2ng ng\u1eeba kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 thi\u1ebfu s\u00f3t, th\u00ec s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m th\u00eam.\"<\/i> An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi coi kho v\u1ed1n v\u00f4 l\u1ea1i, n\u00ean kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi \u0111\u00f4i khi ph\u1ea1m ph\u00e1p, nh\u01b0ng ngay l\u1eadp t\u1ee9c b\u1ecb t\u1ed1 c\u00e1o. C\u00f2n nh\u01b0 c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 Thuy\u00ean, Th\u1ea9m, th\u00ec l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng bi\u1ebft Khai Phong th\u1ebf n\u00e0o, e r\u1eb1ng ch\u01b0a th\u1ec3 d\u1ee9t ngay \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i l\u1ea1i d\u1ecbch Khai Phong ph\u1ee7 t\u1ef1 n\u00f3i r\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y g\u1eb7p vi\u1ec7c, ch\u1ec9 ngh\u0129 l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm ti\u1ec1n, l\u1ea1i ngh\u0129 l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i quan vi\u00ean, th\u1ef1c kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00f2ng suy x\u00e9t \u0111\u00fang sai. T\u1eeb nay e r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y. Nh\u01b0ng l\u00e2u d\u00e0i, l\u1ed9c c\u1ee7a l\u1ea1i d\u1ecbch trong thi\u00ean h\u1ea1 e r\u1eb1ng ph\u1ea3i t\u0103ng h\u1ebft, \u0111\u1ec3 h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c sung t\u00fac.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 th\u1ebf h\u00e1 ch\u1eb3ng t\u1ed1t sao, ch\u1ec9 lo thi\u1ebfu ti\u1ec1n m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y nhi\u1ec1u l\u1eafm c\u0169ng kh\u00f4ng qu\u00e1 t\u1ed1n tr\u0103m v\u1ea1n quan, nh\u01b0ng l\u1ed9c c\u1ee7a l\u1ea1i d\u1ecbch \u0111\u1ee7 th\u00ec ch\u00ednh s\u1ef1 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00ec l\u1ee3i t\u1ee9c thu \u0111\u01b0\u1ee3c c\u0169ng s\u1ebd kh\u00f4ng \u00edt, h\u01a1n n\u1eefa hi\u1ec7n nay y ph\u1ee5c v\u00e0 \u0103n u\u1ed1ng c\u1ee7a l\u1ea1i d\u1ecbch v\u1ed1n c\u0169ng do d\u00e2n ch\u00fang cung c\u1ea5p, ch\u1ec9 l\u00e0 kh\u00f4ng b\u1eaft h\u1ecd n\u1ed9p thu\u1ebf theo ph\u00e9p m\u00e0 th\u00f4i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tuy h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan, nh\u01b0ng ch\u00edn v\u1ea1n quan l\u00e0 t\u1eeb thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng, n\u1ebfu sau n\u00e0y c\u00e1c l\u1ed9 thu thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng[footnote] Thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng, ch\u1eef 'thu\u1ebf' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1eb7ng', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], t\u1ea5t nhi\u00ean s\u1ebd \u0111\u1ee7 l\u1ed9c cho l\u1ea1i d\u1ecbch m\u00e0 c\u00f2n d\u01b0.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Xem ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5. Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"L\u1ea1i d\u1ecbch nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 c\u0169ng kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi l\u1ea5y t\u1eeb ti\u1ec1n c\u00f4ng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n ti\u1ec1n t\u1eeb kho ra, l\u1ea1i l\u1ea5y ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng b\u00f9 v\u00e0o l\u00e0 v\u1eady. Nay c\u1ea5p l\u1ed9c c\u00f4ng cho h\u1ecd, th\u00ec kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea5n chi\u1ebfm, l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i ph\u1ea1m ph\u00e1p h\u1ea1i vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm l\u1ee3i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e9p kho, nh\u00e2n vi\u1ec7c b\u1eaft mu\u1ed1i m\u00e0 n\u00f3i \u0111\u1ebfn, s\u1eed nh\u00e0 Chu ch\u00e9p ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i 27 th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 3, v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u1eed ph\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi v\u1eadn chuy\u1ec3n c\u00f2n l\u1ed9n x\u1ed9n, nay v\u1eabn ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[55] Chi\u1ebfu b\u1ecf ban Ngo\u1ea1i \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c. Ngo\u1ea1i \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c v\u1ed1n d\u00f9ng \u0111\u1ec3 b\u1ed1 tr\u00ed nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu trong c\u00e1c ban, nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u01b0\u1eddng sai \u0111i c\u00e1c ch\u00e2u ngo\u00e0i qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u1ea1m, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i ch\u1ec9 c\u00f2n v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean b\u1ecf \u0111i.<\/p>\n\n<p>[56] Quy\u1ec1n \u0110\u1ed9 chi ph\u00f3 s\u1ee9 Tr\u1ea7m Kh\u1edfi t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n v\u00e2ng chi\u1ebfu xem x\u00e9t \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i ch\u1ebf \u0111\u1ed9 qu\u00e2n kh\u00ed, xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c n\u01a1i ch\u1ebf t\u1ea1o qu\u00e2n kh\u00ed \u1edf kinh \u0111\u00f4 v\u00e0 ba l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty c\u00f9ng c\u00e1c quan ch\u1ee7 qu\u1ea3n qu\u00e2n s\u1ef1, sau khi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau c\u1ea7u, quan gi\u00e1m t\u1ea1o v\u00e0 quan ch\u1ee7 qu\u1ea3n qu\u00e2n s\u1ef1 ph\u1ea3i tr\u1ef1c ti\u1ebfp h\u1ecfi han th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng, ngo\u00e0i nh\u1eefng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u00e0 nguy\u00ean li\u1ec7u c\u0169 \u0111\u00e3 \u0111\u00fang ph\u00e9p v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f2n c\u00f3 nh\u1eefng vi\u1ec7c g\u00ec trong qu\u00e1 tr\u00ecnh l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f3 sai s\u00f3t kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c; h\u1ecfi han r\u1ed9ng r\u00e3i v\u1ec1 c\u00e1c lo\u1ea1i qu\u00e2n kh\u00ed, nh\u1eefng th\u1ee9 tinh x\u1ea3o, b\u1ec1n l\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp th\u00e0nh ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng th\u00edch h\u1ee3p, bi\u00ean so\u1ea1n th\u00e0nh v\u0103n b\u1ea3n, quan gi\u00e1m v\u00e0 quan qu\u00e2n s\u1ef1 cam \u0111oan g\u1eedi v\u1ec1 s\u1edf n\u00e0y \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng. Nh\u1eefng quan gi\u00e1m v\u00e0 quan qu\u00e2n s\u1ef1 \u1edf c\u00e1c n\u01a1i n\u1ebfu l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, ch\u1eadm tr\u1ec5 ho\u1eb7c kh\u00f4ng tu\u00e2n th\u1ee7 cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin, cho ph\u00e9p ch\u00e2u \u0111\u00f3 t\u1ed1 c\u00e1o l\u00ean. N\u1ebfu th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin kh\u00f4ng \u0111\u00fang ch\u1ebf \u0111\u1ed9, l\u1ea1i d\u1ecbch x\u1eed l\u00fd ch\u1eadm tr\u1ec5, \u0111\u1ec1u theo s\u1edf n\u00e0y g\u1eedi v\u0103n b\u1ea3n cho c\u01a1 quan c\u00f3 th\u1ea9m quy\u1ec1n x\u1eed l\u00fd theo l\u00fd. Mong r\u1eb1ng vi\u1ec7c xem x\u00e9t \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng, s\u1edbm ho\u00e0n th\u00e0nh s\u00e1ch.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y ghi trong \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[57] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, sao Th\u00e1i B\u1ea1ch xu\u1ea5t hi\u1ec7n ban ng\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[58] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, ban chi\u1ebfu cho Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9, sai Th\u00e1i \u0110\u0129nh d\u1ea1y b\u00e0y tr\u1eadn ph\u00e1p \u1edf s\u00e2n Nha m\u00f4n, r\u1ed3i d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, l\u1ea1i ban b\u1ed1 ph\u00e1p \u1ea5y cho c\u00e1c l\u1ed9.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, \u0110\u0129nh \u1edf Kinh Nguy\u00ean d\u1ef1ng nh\u00e0 C\u1ea7n V\u0169, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng c\u1ee9 n\u0103m ng\u00e0y thay phi\u00ean l\u00ean d\u1ea1y t\u1eadp, n\u0103m ng\u0169 l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, n\u0103m \u0111\u1ed9i l\u00e0m m\u1ed9t tr\u1eadn, tr\u1eadn x\u1ebfp ngang, ba h\u1ed3i tr\u1ed1ng th\u00ec ra, c\u00f9ng b\u1eafn ba ph\u00e1t t\u00ean r\u1ed3i tr\u1edf v\u1ec1 v\u1ecb tr\u00ed; l\u1ea1i \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng, c\u00e1c \u0111\u1ed9i \u0111\u1ec1u r\u00fat th\u01b0\u01a1ng \u0111ao ra, theo ti\u1ebfng tr\u1ed1ng b\u1ed9 h\u00e0nh ti\u1ebfn l\u00ean l\u00e0m \u0111\u1ed9ng t\u00e1c \u0111\u00e2m ch\u00e9m, m\u01b0\u1eddi b\u01b0\u1edbc th\u00ec tr\u1edf v\u1ec1. T\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng l\u1ea7n tr\u1edf v\u1ec1 v\u1ecb tr\u00ed \u0111\u1ec1u nghe ti\u1ebfng chi\u00eang th\u00ec l\u00f9i. K\u1ef5 binh c\u0169ng x\u1ebfp n\u0103m ng\u0169 th\u00e0nh h\u00e0ng, b\u1ed1n h\u1ed3i tr\u1ed1ng th\u00ec ra, b\u1eafn c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a xoay v\u00f2ng. Tr\u01b0\u1edbc ng\u00e0y t\u1eadp m\u1ed9t h\u00f4m, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng quan \u0111i\u1ec3m duy\u1ec7t \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, \u0111\u1ebfn khi t\u1eadp, l\u1ea1i duy\u1ec7t m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa. Trong \u0111\u1ed9i, ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 ng\u1ef1a \u0111\u1ec1u m\u1ea1nh y\u1ebfu xen k\u1ebd, ng\u01b0\u1eddi m\u1ea1nh \u0111\u01b0\u1ee3c ghi t\u00ean l\u00e0m k\u1ef3 binh, \u1ea9n trong \u0111\u1ed9i, g\u1eb7p khi d\u00f9ng k\u1ef3 binh th\u00ec t\u00e1ch ri\u00eang th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ra \u0111\u00e1nh. Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 trong ngo\u00e0i c\u00f3 b\u1ea3y t\u01b0\u1edbng, l\u1ea1i c\u00f3 t\u01b0\u1edbng T\u1ea3 H\u1eefu S\u00e1ch \u1ee8ng c\u1ee7a hai ch\u00e2u Kinh, Nghi, m\u1ed7i t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec1u c\u00f3 m\u01b0\u1eddi tr\u1eadn b\u1ed9 binh v\u00e0 k\u1ef5 binh, chia t\u1ea3 h\u1eefu t\u1eeb th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1ebfn th\u1ee9 n\u0103m, m\u1ed7i l\u1ea7n duy\u1ec7t m\u1ed9t tr\u1eadn, \u0111\u1ea1i kh\u00e1i l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady. Vua khen ph\u00e1p \u1ea5y hay, n\u00ean ban b\u1ed1.<\/p>\n\n<p>[59] Tri ch\u00e2u Ung Ch\u00e2u l\u00e0 Ti\u00eau Ch\u00fa t\u00e2u: <i>\"Xin r\u0103n b\u1ea3o c\u00e1c tri ch\u00e2u \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ed9ng, n\u1ebfu nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c tin b\u00e1o c\u00f3 gi\u1eb7c ng\u1ef1a \u0111i qua \u0111\u1ecba ph\u1eadn m\u00e0 kh\u00f4ng l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u1ebfn ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111\u00e1nh nhau[footnote] ch\u1eef 'lan' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Lan', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote], \u0111\u1ec1u x\u1eed theo qu\u00e2n ph\u00e1p.\"<\/i> Vua b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u1ec7c b\u00e1o tin h\u01b0 th\u1ef1c ch\u01b0a r\u00f5, l\u1ea1i gi\u1eb7c c\u00f3 \u0111\u00f4ng \u00edt, n\u1ebfu th\u1ebf l\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i, sao c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n? H\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp t\u1ee9c theo qu\u00e2n ph\u00e1p? N\u00ean l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty xem x\u00e9t gi\u1ea3m b\u1eadc m\u00e0 x\u1eed.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[60] \u0110\u1ec1 c\u1eed Thi\u1ec3m T\u00e2y th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1, Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 l\u00e0 Tr\u1ea7m Phi t\u00e2u: <i>\"Xin kh\u00f4i ph\u1ee5c di t\u00edch L\u1ee5c M\u00f4n Y\u1ec3n \u1edf huy\u1ec7n V\u0169 C\u00f4ng, ph\u1ee7 Kinh Tri\u1ec7u, \u1edf ph\u00eda nam k\u00eanh \u0111\u00e1 hai tr\u0103m b\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e0o h\u1ea7m \u0111\u1ea5t, d\u00f9ng g\u1ed7 l\u00e0m c\u1eeda, chuy\u1ec3n d\u00f2ng s\u00f4ng, c\u00f3 th\u1ec3 t\u01b0\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ba tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m ru\u1ed9ng.\"<\/i> Chi\u1ebfu cho m\u1ed9t vi\u00ean quan c\u1ee7a Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1ec1 c\u1eed th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh ty c\u00f9ng v\u1edbi Tr\u1ea7m Phi xem x\u00e9t, n\u1ebfu h\u1ee3p v\u1edbi vi\u1ec7c tu s\u1eeda, th\u00ec t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng vi\u1ec7c r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. Sau \u0111\u00f3 r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng.<\/p>\n\n<p>[61] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u00e3i b\u1ecf ch\u00e2u T\u1eeb, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n C\u00e1t H\u01b0\u01a1ng, thu\u1ed9c ch\u00e2u Th\u1ea5p; b\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n V\u0103n Th\u00e0nh, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n, nh\u1eadp v\u00e0o C\u00e1t H\u01b0\u01a1ng. B\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n H\u01b0\u01a1ng Ninh, chia \u0111\u1ea5t nh\u1eadp v\u00e0o hai ch\u00e2u T\u1ea5n v\u00e0 ch\u00e2u Nh\u01b0\u1ee3ng. B\u00e3i b\u1ecf qu\u00e2n Li\u00ean Th\u1ee7y v\u00e0 Cao B\u01b0u, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n, l\u1ea5y Li\u00ean Th\u1ee7y thu\u1ed9c ch\u00e2u S\u1edf, Cao B\u01b0u thu\u1ed9c ch\u00e2u D\u01b0\u01a1ng. C\u1eeda \u1ea3i Ki\u1ebfm M\u00f4n v\u00e0 huy\u1ec7n Ki\u1ebfm M\u00f4n l\u1ea1i thu\u1ed9c ch\u00e2u Ki\u1ebfm. B\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ch\u00e2u H\u00e3n, nh\u1eadp v\u00e0o c\u00e1c ch\u00e2u T\u00fa, Dung v\u00e0 L\u1ed9; huy\u1ec7n L\u00ea Th\u00e0nh nh\u1eadp v\u00e0o huy\u1ec7n L\u1ed9 Th\u00e0nh. B\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n Nghi\u1ec7p c\u1ee7a ch\u00e2u T\u01b0\u01a1ng, hai huy\u1ec7n T\u00e1n Ho\u00e0ng v\u00e0 B\u00e1ch H\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ch\u00e2u Tri\u1ec7u, huy\u1ec7n Hi\u1ebfu Ngh\u0129a c\u1ee7a ch\u00e2u Ph\u1ea7n, huy\u1ec7n H\u01b0ng S\u01a1n c\u1ee7a ch\u00e2u Quy, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n. Huy\u1ec7n Nghi\u1ec7p c\u1ee7a ch\u00e2u T\u01b0\u01a1ng b\u00e3i b\u1ecf th\u00e0nh tr\u1ea5n, nh\u1eadp v\u00e0o huy\u1ec7n L\u00e2m Ch\u01b0\u01a1ng. <i>(S\u00e1ch \u300aC\u1eedu v\u1ef1c ch\u00ed\u300b ghi v\u00e0o n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, kh\u00e1c v\u1edbi ch\u1ed7 n\u00e0y. Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng 7 n\u0103m th\u1ee9 6 n\u00f3i v\u1ec1 28 huy\u1ec7n c\u1ea7n xem x\u00e9t.)<\/i><\/p>","rendered":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n V\u0103n \u0110\u1ee9c thi\u1ebft tri\u1ec1u.<\/p>\n<p>[2] L\u1ec7nh cho Ph\u00f3 s\u1ee9 Cung b\u1ecb kh\u1ed1 l\u00e0 Tr\u1ea7n Khu\u00ea qu\u1ea3n l\u00fd x\u01b0\u1edfng ch\u1ebf t\u1ea1o, \u0111\u00fac \u0111ao Tr\u1ea3m M\u00e3. Ban \u0111\u1ea7u, Vua \u0111\u01b0a m\u1eabu \u0111ao trong h\u1ed9p cho Th\u00e1i \u0110\u0129nh xem. L\u01b0\u1ee1i \u0111ao d\u00e0i h\u01a1n 3 th\u01b0\u1edbc, chu\u00f4i d\u00e0i h\u01a1n 1 th\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ea7u c\u00f3 v\u00f2ng l\u1edbn. Th\u00e1i \u0110\u0129nh t\u00e2u: <i>&#8220;Ch\u1ebf t\u00e1c tinh x\u1ea3o, ti\u1ec7n l\u1ee3i cho vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng, th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 v\u0169 kh\u00ed l\u1ee3i h\u1ea1i tr\u00ean chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n sai n\u1ed9i th\u1ea7n \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u, l\u1eadp c\u1ee5c ch\u1ebf t\u1ea1o, \u0111\u00fac h\u00e0ng v\u1ea1n chi\u1ebfc, ban cho c\u00e1c quan bi\u00ean gi\u1edbi. C\u1ee5c \u0111ao Tr\u1ea3m M\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o th\u00eam ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 4 v\u00e0 ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 8.)<\/i><\/p>\n<p>[3] Tri\u1ec7u t\u1eadp \u0110\u00f4ng t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, An ph\u1ee7 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, \u0110\u00f4 gi\u00e1m ki\u00eam Tri ch\u00e2u Kh\u00e2m l\u00e0 Th\u1ea1ch Gi\u00e1m v\u1ec1 kinh, \u0111\u1ec3 b\u00e0n vi\u1ec7c kinh l\u01b0\u1ee3c Nam, B\u1eafc Giang. <i>(Vi\u1ec7c tri\u1ec7u t\u1eadp Th\u1ea1ch Gi\u00e1m c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b. Vi\u1ec7c kinh l\u01b0\u1ee3c Nam, B\u1eafc Giang di\u1ec5n ra v\u00e0o th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn n\u0103m n\u00e0y, ng\u00e0y 21 th\u00e1ng \u0111\u00f3 l\u1ea5y Gi\u00e1m l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t H\u1ed3 B\u1eafc, nay ghi tr\u01b0\u1edbc \u1edf \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i s\u1ee3 r\u1eb1ng l\u00fac \u0111\u1ea7u tri\u1ec7u t\u1eadp Gi\u00e1m kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec vi\u1ec7c Nam, B\u1eafc Giang, g\u1eb7p l\u00fac L\u01b0u S\u00e1ch ch\u1ebft, b\u00e8n l\u1ec7nh cho Gi\u00e1m thay S\u00e1ch. Ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn, \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p: Th\u1ea1ch Gi\u00e1m<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Gi\u00e1m' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 ch\u00ednh v\u0103n b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1824-1\" href=\"#footnote-1824-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>, ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u Ung, hi\u1ec3u r\u00f5 th\u1ee9 t\u1ef1 c\u00e1c \u0111\u1ed9ng \u0111inh.<\/p>\n<p>[4] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, ban chi\u1ebfu l\u1ea5y C\u1ed5 V\u1ecb tr\u1ea1i l\u00e0m Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n, giao cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u ki\u00eam nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Tri qu\u00e2n. C\u1ed5 V\u1ecb v\u1ed1n l\u00e0 V\u1ecb ch\u00e2u th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, t\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u Ch\u00ed \u0110\u1ee9c b\u1ecb Th\u1ed5 Ph\u1ed3n chi\u1ebfm, \u0111\u1ebfn ni\u00ean hi\u1ec7u Ho\u00e0ng H\u1ef1u m\u1edbi thu h\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t \u1ea5y, b\u00e8n l\u1eadp l\u00e0m tr\u1ea1i. Nh\u00e0 Vua mu\u1ed1n kh\u00f4i ph\u1ee5c H\u00e0 L\u0169ng, n\u00ean ra l\u1ec7nh l\u1eadp qu\u00e2n, l\u00e0m b\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea7u m\u1edf mang.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, nh\u00e0 Vua t\u1eebng n\u00f3i C\u1ed5 V\u1ecb c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp qu\u00e2n, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi Phi\u1ec1n ch\u1ec9 c\u1ea7n th\u1ea5y d\u00f2ng d\u00f5i qu\u00fd t\u1ed9c l\u00e0 \u0111\u00e3 vui m\u1eebng, ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, theo v\u1ec1. N\u1ebfu d\u00f9ng uy linh c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c m\u00e0 v\u1ed7 v\u1ec1 b\u1eb1ng \u0111\u1ea1o l\u00fd, lo g\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng quy t\u1ee5? G\u1ea7n \u0111\u00e2y, ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di \u0111\u1ec1u \u0111\u1ebfn C\u1ed5 V\u1ecb \u0111\u1ec3 ph\u00e2n x\u1eed ph\u1ea3i tr\u00e1i. \u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00ec d\u1ec5 t\u1ea1o th\u1ebf l\u00e2m qu\u1ea3n, th\u1ebf l\u00e2m qu\u1ea3n h\u00ecnh th\u00e0nh th\u00ec bi\u1ebfn th\u00e0nh \u0111\u1ea5t n\u1ed9i \u0111\u1ecba c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3.&#8221;<\/i> Nh\u00e0 Vua b\u00e8n sai L\u01b0u T\u00f4ng Ki\u1ec7t \u0111\u1ebfn b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u v\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 r\u1ed3i ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>Nh\u00e0 Vua nh\u00e2n \u0111\u00f3 b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 v\u00e0 H\u00e0n Gi\u00e1ng b\u00e0n r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean s\u00e1p nh\u1eadp c\u00e1c ti\u1ec3u th\u00e0nh tr\u1ea1i, n\u00f3i: <i>&#8220;Ta t\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, h\u1ecd c\u0169ng t\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, s\u00e1p nh\u1eadp th\u00ec ta ti\u1ebft ki\u1ec7m ng\u01b0\u1eddi, l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111\u1ed1i v\u1edbi ta l\u00e0 nh\u01b0 nhau.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ea7n c\u00f9ng s\u00e1u n\u01b0\u1edbc c\u00f9ng th\u1eddi, T\u1ea7n s\u00e1p nh\u1eadp ti\u1ec3u \u1ea5p th\u00e0nh \u0111\u1ea1i th\u00e0nh, cu\u1ed1i c\u00f9ng T\u1ea7n m\u1ea1nh l\u00ean, b\u1edfi v\u00ec nh\u01b0 Hi\u1ebfu C\u00f4ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng kh\u00ed th\u1ebf. N\u1ebfu c\u00f3 k\u1ebb x\u00e2m ph\u1ea1m \u0111\u1ea5t ta, d\u00f9 h\u1ecd thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i nh\u1ecf, ta c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e1o tr\u1ea3 b\u1eb1ng h\u1ea1i l\u1edbn, n\u00ean d\u00f9 kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec3u th\u00e0nh tr\u1ea1i, \u0111\u1ecbch c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 T\u1ea7n, th\u00ec kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi ph\u1ea3i \u0111\u1eb7t nhi\u1ec1u ti\u1ec3u th\u00e0nh tr\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 v\u00e0 H\u00e0n Gi\u00e1ng b\u00e0n b\u1ea1c xem ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn C\u1ed5 V\u1ecb, \u300aChu s\u1eed\u300b c\u1ed1 g\u1eafng gh\u00e9p v\u00e0o, nay kh\u00f4ng theo. Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng n\u00e0y, Qu\u00fd M\u00e3o, V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00e1nh \u0111\u1ebfn T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng Duy\u00ean Bi\u00ean ty \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n. Ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 4, L\u01b0u T\u00f4ng Ki\u1ec7t thay L\u1eef \u0110\u1ea1i Trung l\u1eadp Phong C\u00e2u \u1edf T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng.)<\/i><\/p>\n<p>[5] Vua ph\u00ea b\u1ea3o Trung th\u01b0: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y kh\u00f4ng \u0111i<a class=\"footnote\" title=\"C\u00e2u n\u00e0y nghi c\u00f3 ch\u1ed7 sai s\u00f3t, ho\u1eb7c ch\u1eef 'v\u00e3ng' l\u00e0 'tr\u00fa'.\" id=\"return-footnote-1824-2\" href=\"#footnote-1824-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>Theo b\u1ea3n t\u1ea5u c\u1ee7a H\u00f9ng Ch\u00e2u, bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc c\u00f3 Tr\u00e1c Ch\u00e2u g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n b\u00e0n vi\u1ec7c tu s\u1eeda qu\u00e1n x\u00e1 v\u00e0 t\u0103ng th\u00eam binh gi\u00e1p \u1edf B\u1ea1ch C\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'B\u1ea1ch' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Tr\u1ef1c', theo b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1824-3\" href=\"#footnote-1824-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>, ch\u01b0a r\u00f5 s\u1ef1 th\u1ef1c th\u1ebf n\u00e0o, n\u00ean l\u1ec7nh cho c\u01a1 quan An ph\u1ee7 ty bi\u00ean gi\u1edbi, vi\u00ean ch\u1ee9c ph\u1ee5 tr\u00e1ch c\u00f4ng v\u1ee5 l\u00e0 L\u00fd Thu\u1ea5n C\u1eed v\u00e0 vi\u00ean \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u00e0 Kh\u1ed5ng T\u1ef1 T\u00f4ng \u0111i\u1ec1u tra k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng, x\u00e1c minh s\u1ef1 vi\u1ec7c, t\u00e2u l\u00ean nhanh ch\u00f3ng, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n ni\u00eam phong ri\u00eang.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo s\u00e1ch \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b. Thu\u1ea5n C\u1eed thay th\u1ebf L\u00fd Hi\u1ebfn ph\u1ee5 tr\u00e1ch c\u00f4ng v\u1ee5, xem s\u00e1ch \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n<p>[6] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u l\u00ean ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p hu\u1ea5n luy\u1ec7n c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c ph\u1ee7 Khai Phong, l\u1ec7nh r\u1eb1ng n\u01a1i n\u00e0o c\u00f3 n\u0103m ch\u1ec9 huy th\u00ec m\u1ed7i ng\u00e0y lu\u00e2n phi\u00ean m\u1ed9t ch\u1ec9 huy \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng hu\u1ea5n luy\u1ec7n chung, \u0111\u00f4 gi\u00e1m v\u00e0 gi\u00e1m \u00e1p \u0111\u1ebfn gi\u00e1m s\u00e1t. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 tr\u01b0\u1eddng hu\u1ea5n luy\u1ec7n chung th\u00ec hu\u1ea5n luy\u1ec7n t\u1ea1i doanh tr\u1ea1i m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n, ng\u01b0\u1eddi k\u00e9m k\u1ef9 n\u0103ng th\u00ec hu\u1ea5n luy\u1ec7n hai l\u1ea7n. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i tham gia hu\u1ea5n luy\u1ec7n, n\u1ebfu \u0111ang l\u00e0m nhi\u1ec7m v\u1ee5 canh gi\u1eef \u00e1o gi\u00e1p, tu\u1ea7n tra kho t\u00e0ng, th\u00ec c\u0169ng ph\u1ea3i c\u1eed ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf. M\u1ee5c ti\u00eau b\u1eafn c\u00f3 k\u00edch th\u01b0\u1edbc m\u1ed9t tr\u01b0\u1ee3ng vu\u00f4ng, bia b\u1eafn hai th\u01b0\u1edbc n\u0103m t\u1ea5c, c\u00e1ch xa n\u0103m m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc. Cung chia l\u00e0m ba lo\u1ea1i: ch\u00edn \u0111\u1ea5u, t\u00e1m \u0111\u1ea5u, b\u1ea3y \u0111\u1ea5u; n\u1ecf chia l\u00e0m ba lo\u1ea1i: hai th\u1ea1ch b\u1ea3y \u0111\u1ea5u, hai th\u1ea1ch b\u1ed1n \u0111\u1ea5u, hai th\u1ea1ch m\u1ed9t \u0111\u1ea5u; ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7m gi\u00e1o v\u00e0 \u0111ao c\u0169ng chia l\u00e0m ba lo\u1ea1i theo tr\u00ecnh \u0111\u1ed9 k\u1ef9 n\u0103ng. Khi ngh\u1ec9 tu\u1ea7n, ng\u00e0y l\u1ec5, ng\u00e0y nh\u1eadn l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o ho\u1eb7c khi tr\u1eddi m\u01b0a tuy\u1ebft \u01b0\u1edbt \u00e1t, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1m ng\u1eebng hu\u1ea5n luy\u1ec7n. C\u00f2n l\u1ea1i chia l\u00e0m b\u1ed1n ng\u00e0y: \u0111\u1ea7u ti\u00ean b\u1eafn cung n\u1ecf theo c\u1ea5p b\u1eadc, sau \u0111\u00f3 b\u1eafn tr\u00fang m\u1ee5c ti\u00eau, r\u1ed3i di\u1ec5n t\u1eadp tr\u1eadn ph\u00e1p, r\u1ed3i b\u1eafn l\u1ea1i, xoay v\u00f2ng nh\u01b0 v\u1eady. Khi quan \u0111\u1ec1 c\u1eed \u0111\u1ebfn huy\u1ec7n, nh\u00e2n ng\u00e0y hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u0111\u1ec1u d\u00f9ng r\u01b0\u1ee3u th\u1ecbt khao qu\u00e2n nh\u01b0 l\u1ec5 duy\u1ec7t binh m\u00f9a xu\u00e2n thu, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1eafn cung n\u1ecf tr\u00fang m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 ph\u00e1o th\u1ee7 s\u00fang m\u00e1y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p b\u1ea1c. Hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u1edf kinh \u0111\u00f4 v\u00e0 c\u00e1c v\u00f9ng Kinh \u0110\u00f4ng, Kinh T\u00e2y c\u0169ng theo quy \u0111\u1ecbnh n\u00e0y. Vua chu\u1ea9n y. Ph\u1ee7 Khai Phong v\u1eabn c\u1eed quan \u0111\u1ec1 c\u1eed. <i>(Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 4, b\u1eaft \u0111\u1ea7u hu\u1ea5n luy\u1ec7n; ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 5 n\u0103m nay, b\u00e0n vi\u1ec7c lu\u00e2n phi\u00ean.)<\/i><\/p>\n<p>[7] Vua ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 s\u1eeda c\u1ea7u \u1edf Kim Minh Tr\u00ec ch\u1ec9 d\u00f9ng g\u1ed7 th\u01b0\u1eddng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ph\u00e1t v\u1eadn ty \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng g\u1ed7 l\u00e0m c\u1ea7u, l\u1ea5y h\u1ebft g\u1ed7 t\u1ed1t g\u1ea7n ngh\u00ecn c\u00e2y, nh\u01b0ng Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c vui ch\u01a1i kh\u00f4ng c\u1ea7n g\u1ea5p, s\u1ee3 l\u00e0m kh\u1ed5 d\u00e2n xa n\u00ean th\u00f4i.<\/p>\n<p>[8] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u00f4ng th\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n th\u00edch g\u1ea7n <i>(\u0111\u1ea3n mi\u1ec5n)<\/i> m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u1ee9ng c\u1eed, th\u00ec thi ba \u0111\u1ec1 s\u00e1ch, m\u1ed9t \u0111\u1ec1 lu\u1eadn, ho\u1eb7c m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb v\u1ec1 \u0111\u1ea1i kinh<a class=\"footnote\" title=\"Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 155, ch\u00ed v\u1ec1 tuy\u1ec3n c\u1eed, n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u th\u1ee9 4 l\u1eadp hai khoa kinh ngh\u0129a v\u00e0 thi ph\u00fa, l\u1ea5y \u300aThi\u300b, \u300aL\u1ec5 k\u00fd\u300b, \u300aChu l\u1ec5\u300b, \u300aT\u1ea3 th\u1ecb Xu\u00e2n thu\u300b l\u00e0m \u0111\u1ea1i kinh. Nghi ng\u1edd ch\u1eef 'Ngh\u1ecb' l\u00e0 sai c\u1ee7a ch\u1eef 'Ngh\u0129a'.\" id=\"return-footnote-1824-4\" href=\"#footnote-1824-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>. L\u1ea7n thi \u0111\u1ea7u lo\u1ea1i b\u1ecf nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi v\u0103n l\u00fd kh\u00f4ng th\u00e0nh, c\u00f2n l\u1ea1i cho thi l\u1ea1i. S\u1ed1 l\u1ea5y \u0111\u1ed7 l\u1ea5y n\u0103m ph\u1ea7n l\u00e0m h\u1ea1n, d\u00f9 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi nhi\u1ec1u c\u0169ng kh\u00f4ng qu\u00e1 n\u0103m m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi. N\u1ebfu nhi\u1ec1u l\u1ea7n thi l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ed7, ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn tu\u1ed5i th\u00ec n\u00ean b\u00e0n l\u01b0\u1ee3ng t\u00e0i m\u00e0 b\u1ed5 d\u1ee5ng.&#8221;<\/i> <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u00e9p r\u1eb1ng ph\u00e9p \u1ee9ng c\u1eed c\u1ee7a t\u00f4ng th\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u1ea3i th\u00e2n th\u00edch g\u1ea7n, \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[9] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Tri Nghi ch\u00e2u Qu\u00e1ch C\u1ed1 c\u00f9ng bi\u00ean tu \u300aKinh v\u0169 y\u1ebfu l\u01b0\u1ee3c\u300b.<\/p>\n<p>[10] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng M\u1eadt ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9 H\u01b0\u1edbng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m<a class=\"footnote\" title=\"H\u01b0\u1edbng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m, ch\u1eef 'Truy\u1ec1n' nguy\u00ean l\u00e0 'Ph\u00f3', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 464, b\u1ea3n truy\u1ec1n s\u1eeda l\u1ea1i. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady.\" id=\"return-footnote-1824-5\" href=\"#footnote-1824-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a> chi\u1ebfm d\u1ee5ng 28 binh s\u0129 \u1edf Thi\u1ec3m ph\u1ee7 c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf v\u00e0 cho v\u1ec1, thay b\u1eb1ng 80 ng\u01b0\u1eddi d\u01b0. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Vua lo ng\u1ea1i c\u1eadn th\u1ea7n v\u00e0 th\u00e2n th\u00edch chi\u1ebfm d\u1ee5ng nhi\u1ec1u l\u1ea1i s\u0129, sai Ti \u0111\u1ec1 c\u1eed ty C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 Ti\u1ec1n X\u01b0\u01a1ng V\u0169 x\u00e9t gi\u1ea3m b\u1edbt, nh\u01b0ng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m d\u00e2ng s\u1edb xin gi\u1eef l\u1ea1i, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1eadp ph\u00e1p, n\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e2n th\u00edch g\u1ea7n, sao l\u1ea1i \u0111\u1ec3 Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m l\u00e0m tr\u00e1i ph\u00e1p ta?&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>[11] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n s\u00f4ng v\u1ee1, binh l\u00ednh \u0111\u00e0o ng\u0169 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111\u1ea7u th\u00fa v\u00e0 mi\u1ec5n t\u1ed9i, ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft th\u00ec m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi c\u1ea5p cho gia \u0111\u00ecnh 3000 quan. Phu d\u1ecbch \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng v\u00e0 b\u1ea3n l\u1ed9 ti\u1ebfp t\u1ee5c ph\u00e1t \u0111\u1ed9ng g\u1ea5p g\u00e1p, \u0111\u00fang l\u00fac c\u1ea3n tr\u1edf m\u00f9a v\u1ee5, c\u00f9ng v\u1edbi phu d\u1ecbch Kinh \u0110\u00f4ng v\u00ec \u0111\u01b0\u1eddng xa, \u0111\u1ec1u mi\u1ec5n thu\u1ebf chi d\u1ecbch v\u00e0 chi\u1ebft bi\u1ebfn m\u1ed9t n\u0103m. Quan b\u1ed9 phu v\u00ec c\u00f4ng li\u1ec7u kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i, \u00e1n t\u00e2u l\u00ean xin ch\u1ec9. Quan b\u1ed9 phu Kinh \u0110\u00f4ng h\u1ebft nhi\u1ec7m k\u1ef3 th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m quan \u1edf qu\u00ea nh\u00e0. \u0110\u00f3 l\u00e0 do c\u00f3 l\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u1ec7c l\u1edbn \u0111\u1eafp \u0111\u00ea s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, nay \u0111\u00e3 xong, n\u00ean c\u00f3 \u00e2n \u0111i\u1ec3n khoan h\u1ed3ng v\u00e0 khen th\u01b0\u1edfng ng\u01b0\u1eddi si\u00eang n\u0103ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[12] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng cho c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c \u1edf Trung th\u01b0 th\u1ea9m quan \u0111\u00f4ng, t\u00e2y, tam ban vi\u1ec7n, L\u1ea1i b\u1ed9 l\u01b0u n\u1ed9i thuy\u00ean, Nam t\u00e0o, Khai Phong ph\u1ee7. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed theo lu\u1eadt Th\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c Trung th\u01b0 \u0111\u00e3 cao, e r\u1eb1ng c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u1eddng h\u1eadu kh\u00f4ng nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 n\u1eefa.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c h\u1ea1 \u0111\u1eb3ng \u1edf Trung th\u01b0 ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 con em c\u1ee7a c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c c\u1ea5p cao, e r\u1eb1ng v\u1eabn kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9. Nay mu\u1ed1n thanh l\u1ecdc c\u00e1c c\u01a1 quan, n\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Trung th\u01b0. S\u1ed1 ti\u1ec1n t\u0103ng th\u00eam, ngo\u00e0i vi\u1ec7c d\u00f9ng ti\u1ec1n thu\u1ebf ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng, c\u00f2n ph\u1ea3i chi t\u1eeb Tam ty hai v\u1ea1n s\u00e1u ngh\u00ecn quan. Tuy nhi\u00ean, ti\u1ec1n ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng \u0111ang t\u0103ng ch\u01b0a d\u1eebng, e r\u1eb1ng s\u1ed1 ti\u1ec1n chi ra kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ed1 n\u00e0y c\u1ee7a Tam ty. N\u1ebfu thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt n\u00e0y, t\u1eeb Trung th\u01b0 \u0111\u1ebfn c\u00e1c c\u01a1 quan \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, c\u0169ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 cho thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh s\u00e1ch t\u1ed1t \u0111\u1eb9p c\u1ee7a th\u00e1nh ch\u00ednh. Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a khen Kh\u1ed5ng T\u1eed tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, c\u0169ng l\u1ea5y vi\u1ec7c kh\u00e1ch \u0111\u1ebfn kh\u00f4ng c\u1ea7n nh\u1edd c\u1eady quan l\u1ea1i l\u00e0m \u0111i\u1ec1u t\u1ed1t.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady.&#8221;<\/i> <i>(S\u1eed quan \u0111\u1eddi Chu d\u1eddi \u0111o\u1ea1n n\u00e0y ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 ba, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 sai th\u1ee9 t\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc sau, nay d\u1eddi l\u1ea1i. \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b v\u1eabn ghi ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[13] Vua h\u1ecfi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;Khanh \u0111\u00e3 xem vi\u1ec7c ph\u00e2n t\u00edch v\u1ec1 M\u1ed9c Chinh c\u1ee7a nha ti\u1ec1n T\u1ea7n ch\u00e2u ch\u01b0a?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;\u0110\u00e3 xem r\u1ed3i. Ban \u0111\u1ea7u, T\u1ea7n ch\u00e2u sai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean, M\u1ed9c Chinh ng\u1ed3i d\u01b0\u1edbi s\u00e2n. L\u1ea1i th\u00eam d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng th\u01b0\u1eddng c\u01b0\u1edbp b\u00f3c t\u00e0i v\u1eadt, nh\u01b0ng qua Thao, H\u00e0 \u0110\u00f4ng th\u00ec y nh\u01b0 trong \u0111\u1ecba gi\u1edbi nh\u00e0 H\u00e1n, kh\u00f4ng d\u00e1m c\u01b0\u1edbp b\u00f3c hay ng\u0103n tr\u1edf n\u1eefa, \u0111\u00f3 l\u00e0 hi\u1ec7u qu\u1ea3 c\u1ee7a vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u chi\u00eau n\u1ea1p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Mu\u1ed1n chi\u00eau n\u1ea1p, ph\u1ea3i d\u00f9ng uy m\u1edbi th\u00e0nh c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 M\u1ed9c Chinh r\u1ea5t d\u1ec5 l\u1ea5y, ch\u1ec9 c\u1ea7n sai t\u01b0\u1edbng bi\u00ean gi\u1edbi tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft \u00e2m th\u1ea7m chi\u00eau d\u1ee5 k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n M\u1ed9c Chinh, khi\u1ebfn h\u1ecd quy ph\u1ee5, l\u1ea1i kh\u00e9o l\u00e9o chi\u00eau d\u1ee5 nh\u1eefng k\u1ebb m\u1edbi quy ph\u1ee5, khi\u1ebfn c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh kia th\u1ea5y m\u00e0 ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, th\u00ec M\u1ed9c Chinh s\u1ebd c\u00f4 l\u1eadp, n\u1ebfu b\u1eaft th\u00ec ch\u1ec9 nh\u01b0 b\u1eaft m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f3? M\u1ed9c Chinh \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1eaft, th\u00ec \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean, H\u1ea1 qu\u1ed1c \u0111\u1ec1u bi\u1ebft s\u1ee3, nh\u01b0 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3 b\u1eaft.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;T\u01b0\u1edbng bi\u00ean gi\u1edbi ai c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c n\u00e0y, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y ngo\u00e0i V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u v\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 ra th\u00ec kh\u00f4ng ai l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> <i>( \u0110inh H\u1ee3i th\u00e1ng 8 c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[14] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u r\u1eb1ng ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ee7 c\u1ecf v\u00e0 c\u00e0nh c\u00e2y, nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng t\u1ef1 lo li\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c. Vua ra l\u1ec7nh \u0111i\u1ec1u tra Tr\u01b0\u01a1ng V\u1ea5n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c cho Ph\u01b0\u1edfng. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, khi t\u00e2u l\u1ea1i, Vua h\u1ea1 l\u1ec7nh cho Ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c xem x\u00e9t l\u1ea1i s\u1ed1 c\u1ecf v\u00e0 c\u00e0nh c\u00e2y m\u00e0 Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u00e3 mua, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m r\u00f5 r\u00e0ng r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi y\u00eau c\u1ea7u V\u1ea5n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c gi\u1ea3i tr\u00ecnh.<\/p>\n<p>[15] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, ban cho M\u1ed9c Trinh 100 t\u1ea5m v\u1ea3i m\u1ecbn v\u00e0 m\u1ed9t b\u1ed9 \u00e1o d\u00e0i th\u00eau hoa v\u0103n c\u1ea9m th\u1ea1ch, v\u00ec \u00f4ng ta \u0111\u00e3 d\u00e2ng thu\u1ed1c.<\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Ph\u00f3 s\u1ee9 Cung b\u1ecb kh\u1ed1, Tri ch\u00e2u Phong Ch\u00e2u l\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng n\u0103m b\u1eadc, l\u1ec7nh cho ti\u1ebfp t\u1ee5c t\u1ea1i ch\u1ee9c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, v\u00ec Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng L\u01b0u T\u01b0\u1eddng t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tu\u00e2n D\u1ee5 tu s\u1eeda th\u00e0nh l\u0169y, s\u1eeda ch\u1eefa v\u0169 kh\u00ed, r\u0103n d\u1ea1y quan l\u1ea1i bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng d\u00e1m tranh c\u00f4ng sinh s\u1ef1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[17] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c ph\u1ee7 Khai Phong, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong b\u1ea3o gi\u00e1p c\u00f3 nguy\u1ec7n nu\u00f4i ng\u1ef1a th\u00ec cho ph\u00e9p, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ch\u1ecdn nh\u1eefng ng\u1ef1a t\u1eeb c\u1ea5p Ki\u00eau k\u1ef5 tr\u1edf l\u00ean trong s\u1ed1 ng\u1ef1a mua \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, tr\u1eeb ng\u1ef1a t\u1ed1t, c\u1ea5p cho h\u1ecd, m\u1ed7i n\u0103m kh\u00f4ng qu\u00e1 ba ngh\u00ecn con. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Trung th\u01b0 c\u00f9ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f9ng tr\u00ecnh vi\u1ec7c b\u1ea3o gi\u00e1p nu\u00f4i ng\u1ef1a, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n ph\u1ea3i qua Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty xem x\u00e9t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan g\u00ec \u0111\u1ebfn Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty? H\u00e0n Duy v\u1eeba m\u1edbi \u0111\u1ebfn, ch\u1ec9 c\u1ea7n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xem x\u00e9t. Quan Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty ki\u1ebfn th\u1ee9c ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 xa r\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i c\u00f3 Kh\u00e2u th\u1eeba xu\u1ea5t ng\u1ef1a, l\u1ea1i c\u00f3 qu\u1ed1c m\u00e3, qu\u1ed1c m\u00e3 kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1eddi Tam \u0111\u1ea1i d\u00f9ng qu\u1ed1c m\u00e3 ph\u1ea7n nhi\u1ec1u v\u00ec d\u00f9ng xe, l\u1ea1i c\u00f3 \u0111i\u1ec1n m\u00e3 \u0111\u1ec3 d\u00f9ng v\u00e0o vi\u1ec7c \u0111\u1ed3ng \u00e1ng. Nay \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c \u0111\u1ed3ng \u00e1ng, t\u1ee9c l\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111i\u1ec1n m\u00e3.&#8221;<\/i> Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00e1p nay mu\u1ed1n cho ng\u1ef1a ch\u1ebft th\u00ec d\u00e2n ph\u1ea3i b\u1ed3i th\u01b0\u1eddng nguy\u00ean con ng\u1ef1a, e l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00e1p nay n\u1ebfu kh\u00f4ng mu\u1ed1n mua ng\u1ef1a kh\u00e1c, th\u00ec ch\u1ec9 c\u1ea7n tr\u1ea3 ti\u1ec1n, g\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c mua.&#8221;<\/i> Sung n\u00f3i: <i>&#8220;C\u0169ng e r\u1eb1ng d\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00e1p n\u00e0y \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho c\u00e1c huy\u1ec7n gi\u1ea3i th\u00edch r\u00f5, d\u00e2n ch\u00fang ph\u1ea7n nhi\u1ec1u cho l\u00e0 ti\u1ec7n, c\u00f3 m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m h\u1ed9 n\u1ed9p \u0111\u01a1n.&#8221;<\/i> Sung n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i l\u00e0 t\u00ecnh nguy\u1ec7n \u0111\u1ec1u l\u00e0 do quan l\u1ea1i \u00e9p bu\u1ed9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu quan l\u1ea1i \u00e9p bu\u1ed9c, t\u1ee9c l\u00e0 c\u00e1c huy\u1ec7n chia \u0111\u1ec1u theo th\u1ee9 b\u1eadc, nay ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m h\u1ed9 n\u1ed9p \u0111\u01a1n, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u00e9p bu\u1ed9c.&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 vi\u1ec7c th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng mua c\u1ecf, H\u00e0 \u0110\u00f4ng mua c\u0169ng g\u1ecdi l\u00e0 mua, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi \u00e9p bu\u1ed9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y t\u1ee9c l\u00e0 chia \u0111\u1ec1u, chia \u0111\u1ec1u t\u1ee9c l\u00e0 t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc v\u1eabn \u00e9p bu\u1ed9c, n\u1ebfu kh\u00f4ng chia \u0111\u1ec1u, th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u00e9p bu\u1ed9c l\u00e0 r\u00f5.&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;V\u00ec quan l\u1ea1i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi mong \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c sai ph\u00e1i, n\u00ean tr\u00ean d\u01b0\u1edbi che \u0111\u1eady, l\u1ea5y \u00e9p bu\u1ed9c l\u00e0m t\u00ecnh nguy\u1ec7n, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y. Vi\u1ec7c g\u1ea7n \u0111\u00e2y ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1 ho\u1ea1i ph\u00e1p l\u1ec7nh tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, t\u1ee9c l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi gi\u00fap \u0111\u1ee1, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ecf ra bao dung; c\u00f2n nh\u01b0 ph\u1ee5ng h\u00e0nh ph\u00e1p l\u1ec7nh tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, t\u1ee9c l\u00e0 t\u1ef1 m\u00ecnh b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00f2 x\u00e9t c\u00f4ng k\u00edch, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u0169ng ch\u01b0a t\u1eebng tha th\u1ee9 ch\u00fat n\u00e0o. Nh\u01b0 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft T\u00e2y l\u1ed9, ch\u1ec9 nghe n\u00f3i ng\u0103n ch\u1eb7n d\u00e2n t\u1ed1 c\u00e1o thi\u00ean tai, th\u00fac gi\u1ee5c thu v\u1eadt th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, ch\u01b0a k\u1ecbp xem x\u00e9t h\u01b0 th\u1ef1c, \u0111\u00e3 v\u1ed9i c\u1eed s\u1ee9 \u0111i tra x\u00e9t. L\u00fd Du, Chu \u01af\u1edbc b\u00e0n vi\u1ec7c tr\u1ee3 d\u1ecbch, c\u0169ng ch\u01b0a k\u1ecbp tra h\u1ecfi, \u0111\u00e3 b\u00e3i ch\u1ee9c. <i>(L\u00fd Du b\u00e3i ch\u1ee9c, v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 4, Chu \u01af\u1edbc l\u00fac \u0111\u00f3 l\u00e0m Hi\u1ebfn ty.)<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0 th\u1ebf th\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ng\u1ed3i xem, kh\u00f4ng d\u00e1m gi\u00fap tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt, kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do g\u00ec d\u00e1m \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n \u0111\u1ec3 theo \u0111u\u1ed5i vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n l\u00e0m, n\u1ebfu \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n, th\u00ec d\u00e2n sao kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 \u0111\u1ee3i l\u1ed9 ra \u0111\u1ea7u, \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng d\u00e2ng \u0111\u01a1n? \u0110\u1ebfn ch\u1ed7 \u0111\u1ee3i l\u1ed9 ra \u0111\u1ea7u, t\u1ee9c l\u00e0 B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng bi\u1ebft; \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng d\u00e2ng \u0111\u01a1n, t\u1ee9c l\u00e0 B\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng th\u1ea5y. B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft th\u1ea5y, l\u00fd kh\u00f4ng th\u1ec3 tha th\u1ee9. Quan l\u1ea1i kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00ec sao l\u1ea1i ph\u1ea3i \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n, l\u00e0m vi\u1ec7c che \u0111\u1eady?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd Du, Chu \u01af\u1edbc sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Du, \u01af\u1edbc t\u1ef1 m\u00ecnh x\u00e9t th\u1ea5y v\u00f4 t\u1ed9i, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng n\u00ean b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.&#8221;<\/i> Sung l\u1ea1i n\u00f3i e r\u1eb1ng ch\u1ecdn b\u1ecf ng\u1ef1a t\u1ed1t, binh s\u0129 o\u00e1n h\u1eadn. An Th\u1ea1ch c\u0169ng cho l\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ea1i g\u00ec.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 l\u1ec7nh cho b\u1ea3o gi\u00e1p nu\u00f4i ng\u1ef1a, l\u1ea1i ch\u1ecdn ng\u1ef1a t\u1ed1t cho b\u1ea3o gi\u00e1p, binh s\u0129 c\u00f3 g\u00ec m\u00e0 o\u00e1n?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m, Vua ph\u00ea giao Trung th\u01b0: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong b\u1ea3o gi\u00e1p kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e0 c\u1eeda, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho t\u1eadp v\u00f5 ngh\u1ec7.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u00f5 ngh\u1ec7 tuy\u1ec7t lu\u00e2n l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n l\u00e0m vi\u1ec7c \u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng thu nh\u1eadn, e sinh ra m\u1ed1i lo.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f3 th\u1ec3 thu nh\u1eadn l\u00e0m Long m\u00e3nh.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1ea3i t\u00f9y t\u00e0i n\u0103ng m\u00e0 thu nh\u1eadn.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua lo ng\u1ea1i nh\u1eefng k\u1ebb l\u01b0u l\u1ea1c h\u1ecdc v\u00f5 ngh\u1ec7 s\u1ebd g\u00e2y h\u1ea1i, v\u00ec ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 b\u1ea3o gi\u00e1p kh\u00f4ng nghi\u00eam ng\u1eb7t nh\u01b0 ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 c\u1ea5m qu\u00e2n.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ea3o gi\u00e1p c\u1ea7n d\u1ea7n d\u1ea7n l\u00e0m cho nghi\u00eam ng\u1eb7t, d\u00f9 trong \u0111\u00f3 c\u00f3 nh\u1eefng k\u1ebb l\u01b0u l\u1ea1c hung \u00e1c, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u00f4ng h\u01a1n d\u00e2n l\u00e0nh, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i. Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 t\u00e2u mi\u1ec7ng, nh\u01b0ng ch\u01b0a tr\u00ecnh l\u00ean \u0111i\u1ec1u l\u1ec7, mu\u1ed1n cho b\u1ea3o gi\u00e1p thay th\u1ebf binh l\u00ednh tu\u1ea7n ki\u1ec3m l\u00ean phi\u00ean, m\u1ed7i ng\u00e0y ngo\u00e0i chi ph\u00ed \u0103n u\u1ed1ng, s\u1ed1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u00f2n l\u1ea1i s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n chia theo th\u1ee9 b\u1eadc v\u00f5 ngh\u1ec7.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i chia v\u00f5 ngh\u1ec7 l\u00e0m ba b\u1eadc, n\u1ebfu thi\u00ean tai g\u00e2y thi\u1ec7t h\u1ea1i tr\u00ean n\u0103m ph\u1ea7n th\u00ec s\u1ebd c\u1ee9u tr\u1ee3 b\u1eb1ng th\u00f3c g\u1ea1o, t\u1eeb m\u01b0\u1eddi l\u0103m th\u1ea1ch \u0111\u1ebfn n\u0103m th\u1ea1ch. N\u1ebfu c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00f5 ngh\u1ec7 cao c\u01b0\u1eddng m\u00e0 lo s\u1ee3 h\u1ecd g\u00e2y h\u1ecda, th\u00ec d\u00f9 ch\u1ec9 thi\u1ec7t h\u1ea1i n\u0103m ph\u1ea7n c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn m\u01b0\u1eddi l\u0103m th\u1ea1ch th\u00f3c g\u1ea1o, n\u1ebfu so s\u00e1nh s\u1ed1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u00f2n l\u1ea1i, m\u1ed9t n\u0103m l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c n\u0103m b\u1ea3y ng\u00e0n; m\u00f9a \u0111\u00f4ng duy\u1ec7t binh mi\u1ec5n tr\u1eeb vi\u1ec7c \u0111o \u0111\u1ea1c c\u1ecf v\u00e0 phu d\u1ecbch, l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0i ng\u00e0n c\u1ecf; n\u1ebfu l\u1ea1i c\u00f3 tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp truy b\u1eaft, th\u00ec l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n r\u1ea5t h\u1eadu. Nh\u01b0 v\u1eady, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 v\u00f5 ngh\u1ec7 h\u00e1 l\u1ea1i b\u1ecf l\u1ee3i l\u1edbn n\u00e0y m\u00e0 mu\u1ed1n l\u00e0m \u0111i\u1ec1u sai tr\u00e1i?<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec \u0111\u00f4ng kh\u00f4ng th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c \u00edt, kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ecda. C\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 v\u00f5 ngh\u1ec7, ch\u1ec9 n\u00ean lo l\u1eafng cho s\u1ef1 ngh\u00e8o kh\u00f3 c\u1ee7a h\u1ecd, kh\u00f4ng lo h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh k\u1ebb c\u01b0\u1eddng ng\u1ea1nh. N\u1ebfu l\u00e0m tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, th\u00ec ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 d\u00e2n ch\u00fang v\u00e0 nh\u1eadn th\u01b0\u1edfng m\u00e0 th\u00f4i, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua lo ng\u1ea1i l\u00e2u ng\u00e0y ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;D\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n tu\u1ea7n ki\u1ec3m c\u00f3 s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi, m\u1ed7i ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi m\u1ed7i n\u0103m kho\u1ea3ng ba ng\u00e0n quan, nh\u01b0 v\u1eady m\u1ed9t n\u0103m t\u1ed1n m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n quan.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay n\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, m\u00e0 d\u00f9ng b\u1ea3o gi\u00e1p thay th\u1ebf, t\u00ednh s\u1ed1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n quan c\u00f2n d\u01b0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan. D\u00f9ng h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i d\u01b0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan ti\u1ec1n m\u1ed7i n\u0103m, sao l\u1ea1i lo kh\u00f4ng \u0111\u1ee7?<\/i><\/p>\n<p><i>Sau m\u1ed9t hai n\u0103m hu\u1ea5n luy\u1ec7n, s\u1ebd cho b\u1ea3o ch\u00ednh chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi \u0111i chinh chi\u1ebfn, s\u00e1u ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi ch\u1eafc ch\u1eafn c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c, hu\u1ed1ng chi ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ea3o v\u1ec7 kinh s\u01b0 m\u00e0 th\u00f4i. N\u1ebfu n\u0103m n\u00e0o c\u0169ng duy\u1ec7t binh hu\u1ea5n luy\u1ec7n b\u1ea3o \u0111inh, l\u1ea1i phong trang s\u1ed1 ti\u1ec1n d\u01b0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan, th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 vi\u1ec7c ph\u00f2ng th\u1ee7 trong kinh th\u00e0nh ng\u00e0y c\u00e0ng m\u1ea1nh, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 d\u01b0 ti\u1ec1n c\u1ee7a.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ed7i lo v\u1ec1 t\u00f4ng mi\u1ebfu x\u00e3 t\u1eafc, ch\u00ednh l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 binh l\u00ednh chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb th\u1ea5t b\u1ea1i v\u00f4 l\u1ea1i trong thi\u00ean h\u1ea1, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng h\u1ecd gi\u1eef g\u00ecn x\u00e3 t\u1eafc bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, hu\u1ed1ng chi d\u00e2n l\u00e0nh no \u0111\u1ee7, c\u00f2n lo g\u00ec n\u1eefa? Nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 m\u00ecnh lo li\u1ec7u ch\u00ednh s\u1ef1, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi th\u00f4ng su\u1ed1t, th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c nu\u00f4i ng\u1ef1a, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y d\u00e2n gian coi ng\u1ef1a quan l\u00e0 tai h\u1ecda c\u00f3 \u0111u\u00f4i, h\u00e1 d\u00e1m xin ng\u1ef1a quan? Nay d\u00e2n gian tranh nhau nu\u00f4i ng\u1ef1a, c\u0169ng \u0111\u1ee7 th\u1ea5y ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n ch\u00fang tin t\u01b0\u1edfng, bi\u1ebft r\u1eb1ng sau n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec qu\u1ea5y nhi\u1ec5u. Kinh D\u1ecbch n\u00f3i: &#8216;Xem d\u00e2n v\u1eady<a class=\"footnote\" title=\"Xem d\u00e2n v\u1eady, x\u00e9t theo \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u1eddi t\u01b0\u1ee3ng trong qu\u1ebb Qu\u00e1n h\u00e0o c\u1eedu ng\u0169, tr\u00ean nguy\u00ean c\u00f3 ba ch\u1eef 'quan ng\u00e3 sinh', nghi l\u00e0 thi\u1ebfu.\" id=\"return-footnote-1824-6\" href=\"#footnote-1824-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>.&#8217; Ch\u1ec9 c\u1ea7n xem d\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i m\u00e0 ta sinh ra.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Th\u00e1ng n\u00e0y ng\u00e0y m\u1ed3ng 2, l\u1ea1i ng\u00e0y 22, v\u00e0 ng\u00e0y m\u1ed3ng 5 th\u00e1ng 7 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[18] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, H\u1eefu Gi\u00e1m m\u00f4n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Tr\u1ecdng H\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u0129nh ch\u1ee9c Giao Ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, v\u00ec \u0111\u00e3 \u0111\u1ed7 trung \u0111\u1eb3ng trong k\u1ef3 thi \u0110\u1ea1i ngh\u0129a lu\u1eadn \u1edf H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>[19] Th\u01b0\u1ee3ng xu\u1ea5t b\u1ea3n t\u1ea5u t\u1eeb bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y, n\u00f3i: <i>&#8220;Con c\u1ee7a \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft h\u00f4n v\u1edbi em g\u00e1i c\u1ee7a B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u00f9ng \u0110\u00e0o, H\u00e0 \u0111\u00e3 quy ph\u1ee5, \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng lo s\u1ee3, vi\u1ec7c k\u1ebft h\u00f4n v\u1edbi B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng c\u0169ng c\u00f3 l\u00fd.&#8221;<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng lo ng\u1ea1i v\u1ec1 s\u1ef1 li\u00ean k\u1ebft n\u00e0y, An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng ch\u1ec9 c\u1ea7n \u1edf ta m\u00e0 th\u00f4i, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i n\u00f3i M\u1ed9c Chinh ki\u00eau ng\u1ea1o, An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 sai V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u d\u00f9ng m\u01b0u k\u1ebf b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1eafn, n\u1ebfu b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c M\u1ed9c Chinh, th\u00ec v\u00f9ng \u0110\u00e0o, H\u00e0 \u0111\u1ec1u s\u1ebd v\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u00e0 li\u1ec1u ch\u1ebft, kh\u00f4ng g\u00ec l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3. V\u00ec ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng ch\u1ec9 s\u1ee3 th\u1ebf l\u1ef1c l\u1edbn, M\u1ed9c Chinh \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1eaft, uy th\u1ebf s\u1ebd lan r\u1ed9ng kh\u1eafp c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c Kh\u01b0\u01a1ng. B\u1eb1ng Kinh cho r\u1eb1ng M\u1ed9c Chinh kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m Trung Qu\u1ed1c, sao ph\u1ea3i l\u00e0m th\u1ebf.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;Trung Qu\u1ed1c ph\u00e1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111i, l\u1ea1i b\u1eaft ng\u1ed3i d\u01b0\u1edbi th\u1ec1m, l\u1ea1i n\u00f3i n\u0103ng ng\u1ea1o m\u1ea1n, sao g\u1ecdi l\u00e0 kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m?&#8221;<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e1n V\u0103n \u0110\u1ebf \u0111\u1ed1i v\u1edbi Hung N\u00f4, ch\u1ec9 c\u1ea7n h\u1ecd \u0111\u1ebfn th\u00ec ch\u1ed1ng l\u1ea1i m\u00e0 th\u00f4i, ch\u01b0a t\u1eebng tranh ch\u1ea5p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e1n V\u0103n \u0110\u1ebf n\u00f3i v\u1edbi B\u1eb1ng \u0110\u01b0\u1eddng r\u1eb1ng \u0103n ng\u1ee7 ch\u01b0a t\u1eebng qu\u00ean L\u00fd M\u1ee5c, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng mu\u1ed1n tranh ch\u1ea5p v\u1edbi Hung N\u00f4? Mu\u1ed1n y\u00ean bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, c\u1ea7n uy \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 v\u00f4 s\u1ef1.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e1n V\u0103n \u0110\u1ebf v\u1ed1n kh\u00f4ng b\u1eb1ng V\u0103n V\u01b0\u01a1ng &#8216;\u0111\u00e1nh d\u1eb9p, ti\u00eau di\u1ec7t, d\u1ee9t tuy\u1ec7t&#8217;, n\u00ean m\u1edbi &#8216;b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u00e1i&#8217;, sau \u0111\u00f3 d\u00e2n m\u1edbi quy ph\u1ee5, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 h\u01b0\u1edfng l\u1ea1c \u0111\u00e0i ao. Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng \u300aThi\u00ean B\u1ea3o\u300b tr\u1edf l\u00ean tr\u1ecb n\u1ed9i, \u300aTh\u00e1i Vi\u300b tr\u1edf xu\u1ed1ng tr\u1ecb ngo\u1ea1i, ch\u01b0a t\u1eebng kh\u00f4ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb lo l\u1eafng ch\u0103m ch\u1ec9, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi k\u1ebft th\u00fac b\u1eb1ng an nh\u00e0n vui v\u1ebb. Nay M\u1ed9c Chinh l\u00e0 Th\u1ee9 s\u1eed H\u00e0 Ch\u00e2u, ch\u1ec9 v\u1edbi m\u1ed9t v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, d\u00e1m khinh nh\u1eddn nh\u01b0 th\u1ebf, ta l\u1ea5y thi\u00ean h\u1ea1 l\u1edbn lao, t\u1ee9 di kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u00e1nh, kh\u00f4ng d\u00e1m khinh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i vi\u1ec7c c\u1ee7a V\u0103n V\u01b0\u01a1ng. V\u1ea3 l\u1ea1i &#8216;Nguy\u00ean h\u1eadu l\u00e0m cha m\u1eb9 d\u00e2n&#8217;,<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1eef 'th\u1ea3' nguy\u00ean l\u00e0 '\u0111\u00e1n', theo b\u1ea3n c\u00e1c s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1824-7\" href=\"#footnote-1824-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a> \u0111\u1ec3 d\u00e2n bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng b\u1ecb Di \u0110\u1ecbch khinh nh\u1eddn, h\u00e1 \u0111\u00e0nh l\u00f2ng? Nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n d\u00f9ng m\u01b0u, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng s\u1ee9c, n\u00ean \u1edf n\u01a1i v\u1ea1n to\u00e0n \u0111\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 m\u1ea1ng Di \u0110\u1ecbch m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y m\u00f9ng 4 Qu\u00fd M\u00f9i c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[20] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, Chu Minh Chi, vi\u00ean ch\u1ee9c ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng v\u0103n t\u1ef1 binh ph\u00f2ng c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eeb ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf tr\u1edf xu\u1ed1ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi mu\u1ed1n \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c v\u0103n, xin kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 ba \u0111\u1eddi v\u00e0 th\u00e2n thu\u1ed9c t\u1eebng gi\u1eef ch\u1ee9c v\u0103n.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho Ph\u1ea1m T\u1eed Nghi, th\u00f4ng ph\u00e1n Di\u00ean ch\u00e2u, l\u00e0m quan \u0111\u1ecbnh l\u1eadp gi\u1edbi h\u1ea1n \u1edf l\u1ed9 Phu Di\u00ean, thay cho Tr\u01b0\u01a1ng M\u1ee5c Chi. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, M\u1ee5c Chi v\u00e2ng chi\u1ebfu c\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 b\u00e0n vi\u1ec7c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng t\u1ef1 \u00fd cho Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ea3o, B\u1eafc tu\u1ea7n ki\u1ec3m qu\u00e2n B\u1ea3o An, m\u1eddi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u1ebfn qu\u00e2n m\u00ecnh h\u1ecdp b\u00e0n. Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Tri\u1ec7u Ti\u1ebft t\u00e2u l\u00ean, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c v\u00e0 c\u00e1c quan cho r\u1eb1ng M\u1ee5c Chi sinh s\u1ef1 \u0111\u1ec3 c\u1ea7u c\u00f4ng, tr\u00e1i v\u1edbi ch\u1ec9 d\u1ee5 ban \u0111\u1ea7u.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 c\u1ea7n giao cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u1ea7n g\u00ec \u0111\u1ebfn M\u1ee5c Chi?&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc ch\u1ec9 mu\u1ed1n giao cho c\u00e1c kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 c\u00e1c l\u1ed9, nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh mu\u1ed1n c\u1eed quan, tuy nhi\u00ean vi\u1ec7c c\u1eed quan c\u0169ng kh\u00f4ng l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c giao quy\u1ec1n cho t\u01b0\u1edbng s\u00fay. Quan \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi l\u1ed9 m\u00ecnh m\u00e0 th\u00f4i, h\u01a1n n\u1eefa t\u01b0\u1edbng s\u00fay th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 k\u1ebb l\u1eeba d\u1ed1i kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin, n\u1ebfu c\u00f3 quan tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ebfn th\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m d\u1ed1i tr\u00e1 trong t\u1ea5u b\u00e1o.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec kh\u00f4ng t\u1ed5n h\u1ea1i. M\u1ee5c Chi l\u1ea1i kh\u00f4ng ch\u1ecbu b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi l\u1ed9 m\u00ecnh m\u00e0 t\u1ef1 \u00fd h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 do M\u1ee5c Chi tr\u00e1i v\u1edbi ch\u1ec9 d\u1ee5 ban \u0111\u1ea7u, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do ch\u1ec9 d\u1ee5 kh\u00f4ng th\u00edch \u0111\u00e1ng.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf Vua cho T\u1eed Nghi thay M\u1ee5c Chi.<\/p>\n<p><i>(M\u1ee5c Chi l\u1eadp c\u00e2u phong \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh v\u00e0o ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i, kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ed5i sang Phu Di\u00ean t\u1eeb l\u00fac n\u00e0o.)<\/i><\/p>\n<p>[22] Th\u1ee7 l\u0129nh l\u1edbn c\u1ee7a Thanh \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 Du Long Kha \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan. Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc cho Du Long Kha, Vua mu\u1ed1n phong cho ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh, n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng kh\u00e1c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y n\u00ean giao cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u v\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 c\u00e2n nh\u1eafc, t\u00e2u l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3. N\u1ebfu tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u1ef1c ti\u1ebfp phong ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban, th\u00ec Du Long Kha s\u1ebd t\u1ef1 cho r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh khen th\u01b0\u1edfng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do An ph\u1ee7 ty \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, s\u1ebd ki\u00eau ng\u1ea1o kh\u00f4ng ch\u1ecbu nghe l\u1eddi, khi\u1ebfn An ph\u1ee7 ty kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u1ec3 khuy\u00ean d\u1ee5, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u b\u1ea5t ti\u1ec7n th\u1ee9 nh\u1ea5t. L\u1ea1i s\u1ee3 c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00e1c so s\u00e1nh v\u1edbi nhau, \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u00e2n th\u01b0\u1edfng, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ebd sinh ra o\u00e1n h\u1eadn, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u b\u1ea5t ti\u1ec7n th\u1ee9 hai. Th\u1ebf thi\u00ean h\u1ea1 gi\u1ed1ng nh\u01b0 t\u00e2m \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n th\u00e2n, th\u00e2n \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n tay, tay \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n ng\u00f3n tay, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n. Nay tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ef1 m\u00ecnh mu\u1ed1n khuy\u00ean d\u1ee5 Du Long Kha, gi\u1ed1ng nh\u01b0 d\u00f9ng t\u00e2m \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n ng\u00f3n tay m\u00e0 kh\u00f4ng qua tay, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng ti\u1ec7n. Chi b\u1eb1ng giao vi\u1ec7c cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u, t\u00f9y theo vi\u1ec7c l\u1edbn nh\u1ecf m\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc, nh\u01b0 v\u1eady s\u1ebd kh\u00f4ng b\u1ecf l\u1ee1 th\u1eddi c\u01a1, l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn Du Long Kha th\u1ef1c s\u1ef1 ph\u1ee5c v\u1ee5.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua vui v\u1ebb n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 s\u1ee3 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u kh\u00f4ng d\u00e1m xin th\u00eam ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc cho Du Long Kha.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1edd trung nh\u00e2n truy\u1ec1n ch\u1ec9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Trung nh\u00e2n truy\u1ec1n ch\u1ec9, \u00fd th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng th\u1ee7 s\u1eafc \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n ch\u1ec9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 c\u1ea7n khanh vi\u1ebft th\u01b0 n\u00f3i r\u00f5 l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00ec V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 c\u00f4ng vi\u1ec7c, nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y m\u00e0 ch\u01b0a d\u00e1m tr\u1ea3 l\u1eddi.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ebft th\u01b0 c\u00f3 h\u1ea1i g\u00ec?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i mu\u1ed1n phong ngay cho Du Long Kha l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed b\u1ed9 l\u1ea1c, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;E r\u1eb1ng ch\u01b0a c\u1ea7n thi\u1ebft, ch\u1ec9 n\u00ean giao cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00e2n nh\u1eafc l\u00e0 ti\u1ec7n nh\u1ea5t.&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi g\u1ea7n th\u00ec vui, ng\u01b0\u1eddi xa th\u00ec \u0111\u1ebfn. N\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc cho Du Long Kha qu\u00e1 h\u1eadu, th\u00ec c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c c\u0169 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng vui.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00ecnh th\u1ebf l\u1edbn nh\u1ecf t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00e1c nhau.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady. L\u1ec7nh Tu K\u1ef7 s\u1ee9c l\u1ef1c \u0111\u00e2u th\u1ec3 so v\u1edbi Du Long Kha?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1ec7nh Tu K\u1ef7 ch\u1ec9 c\u00f3 b\u1ed1n tr\u0103m h\u1ed9, c\u00f2n Du Long Kha \u0111\u01b0\u1ee3c x\u01b0ng l\u00e0 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi<a class=\"footnote\" title=\"M\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean di 6-7 ch\u00e9p l\u00e0 'm\u01b0\u1eddi v\u1ea1n nh\u00e0'.\" id=\"return-footnote-1824-8\" href=\"#footnote-1824-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>, d\u00f9 \u00edt c\u0169ng ph\u1ea3i v\u00e0i v\u1ea1n.&#8221;<\/i> Vua nghe theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a An Th\u1ea1ch, h\u1ea1 l\u1ec7nh cho An ph\u1ee7 ty v\u00e0 c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. L\u1ea1i ban th\u00eam t\u01b0\u1edbc hi\u1ec7u v\u00e0 h\u1ecd Bao, \u0111\u1eb7t t\u00ean l\u00e0 Thu\u1eadn.<\/p>\n<p>T\u00e2y Kh\u01b0\u01a1ng Du Long Kha sau khi quy ph\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn v\u00e0o C\u00e1p m\u00f4n y\u1ebft ki\u1ebfn, n\u00f3i v\u1edbi s\u1ee9 gi\u1ea3 \u00e1p t\u00f9ng r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eebng nghe n\u00f3i Bao Trung th\u1eeba Ch\u1eedng l\u00e0 trung th\u1ea7n c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nay t\u00f4i \u0111\u00e3 quy ph\u1ee5 nh\u00e0 H\u00e1n, xin \u0111\u01b0\u1ee3c mang h\u1ecd Bao.&#8221;<\/i> Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u, \u0111\u1eb7t t\u00ean l\u00e0 Thu\u1eadn. Sau n\u00e0y, \u00f4ng h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh ph\u1ee5c v\u1ee5 \u1edf Hi H\u00e0. <i>(\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a L\u00fd Ph\u1ee5c Khu\u00ea, nh\u01b0ng s\u1ee3 r\u1eb1ng th\u00f4ng tin nghe \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng ch\u00ednh x\u00e1c, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i> Ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 4, l\u1ea7n \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c phong ch\u1ee9c \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c.<\/p>\n<p>[23] Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng th\u1eeba, quy\u1ec1n Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh Ho\u00e0ng H\u1ea3o Khi\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n th\u00f4ng ph\u00e1n D\u0129nh Ch\u00e2u, v\u00ec m\u1eb9 gi\u00e0 n\u00ean t\u1ef1 xin nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n<p>[24] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc nhi\u1ec1u vi\u1ec7c kh\u00f4ng tu\u00e2n theo quy \u0111\u1ecbnh c\u0169, g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u01b0\u1eddng g\u00e2y ra s\u1ef1 vi\u1ec7c, lo r\u1eb1ng c\u00f3 \u00e2m m\u01b0u x\u1ea5u, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ec9 huy c\u00e1c v\u00f9ng H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng d\u00f9ng nhi\u1ec1u ti\u1ec1n b\u1ea1c \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2m nh\u1eadp d\u00f2 x\u00e9t \u0111\u1ed9ng t\u0129nh r\u1ed3i b\u00e1o c\u00e1o.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Trong s\u00e1ch th\u1ec7 \u01b0\u1edbc hai tri\u1ec1u c\u00f3 ghi: N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5, ch\u00e2u H\u00f9ng t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng V\u01b0\u01a1ng Ng\u1ecdc c\u00f9ng Th\u1ecb c\u1ea5m Gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng L\u00fd \u0110oan Ng\u1ea1n \u1edf trong tr\u01b0\u1edbng ph\u00eda nam c\u1ea7u B\u1ea1ch C\u00e2u gi\u1edbi th\u1ee7, ng\u1ed3i c\u00f9ng v\u1edbi T\u1ea3 nha \u0110\u00e1i T\u00f2ng T\u1ec9nh do ph\u00eda B\u1eafc c\u1eed \u0111\u1ebfn, theo l\u1ec7 chuy\u1ec3n 2.000 t\u1ea5m l\u1ee5a h\u1ed9i th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1ebfn gi\u1eefa c\u1ea7u x\u1ebfp \u0111\u1ed1ng, c\u00f3 Gi\u1ea3n t\u1eed D\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Hanh c\u1ee7a kho V\u0129nh Phong ph\u00eda B\u1eafc \u0111i\u1ec3m qua s\u1ed1 l\u1edbn, qu\u00e2n hai b\u00ean \u0111i\u1ec3m qua s\u1ed1 nh\u1ecf. T\u00f2ng T\u1ec9nh l\u1ec7nh Nguy\u00ean Hanh m\u1edf b\u00f3 l\u1ee5a, xem t\u1eebng t\u1ea5m v\u00e0 \u0111o k\u00edch th\u01b0\u1edbc.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>\u0110oan Ng\u1ea1n c\u00f9ng H\u1eefu nha T\u00f2ng T\u1ec9nh b\u00e0n r\u1eb1ng: &#8216;V\u1eadt ph\u1ea9m tin c\u1eady, t\u1eeb l\u00e2u giao nh\u1eadn ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 l\u1ec7 n\u00e0y.&#8217; T\u00f2ng T\u1ec9nh n\u00f3i: &#8216;Theo l\u1ec7nh tuy\u00ean ch\u1ec9 l\u1ea7n n\u00e0y, khi giao nh\u1eadn ph\u1ea3i ki\u1ec3m tra t\u1eebng t\u1ea5m, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 h\u01b0 h\u1ecfng nh\u1ecf th\u00ec m\u1edbi giao, kh\u00f4ng ph\u1ea3i g\u00e2y s\u1ef1.&#8217; T\u00f2ng T\u1ec9nh l\u1ea1i n\u00f3i: &#8216;D\u00f9 l\u00e0 l\u1ee5a t\u1ed1t nh\u1ea5t c\u0169ng ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i v\u00e0i ng\u00e0y. Giao nh\u1eadn bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Ch\u00e2u ty x\u00e9t r\u1eb1ng, l\u1ec7 giao l\u1ee5a t\u1eeb l\u00e2u, m\u1ed7i 2.000 t\u1ea5m l\u00e0m m\u1ed9t h\u1ed9i, ch\u1ec9 \u0111i\u1ec3m s\u1ed1 t\u1eebng h\u1ed9i \u0111\u1ec3 giao nh\u1eadn, ch\u01b0a t\u1eebng sai ng\u01b0\u1eddi m\u1edf t\u1eebng t\u1ea5m \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra. Nay n\u1ebfu \u0111\u1ec3 h\u1ecd ch\u1ecdn l\u1ecdc nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng ch\u1ec9 g\u00e2y kh\u00f3 kh\u0103n tr\u00ec ho\u00e3n, m\u00e0 c\u00f2n lo m\u1ea5t th\u1ec3 th\u1ed1ng, l\u1ea1i s\u1ee3 sinh s\u1ef1 kh\u00f4ng d\u1ee9t. T\u1eeb n\u0103m ngo\u00e1i, m\u1ed7i l\u1ea7n giao nh\u1eadn b\u1ea1c l\u1ee5a, ph\u00eda B\u1eafc th\u01b0\u1eddng g\u00e2y kh\u00f3, ph\u1ea3i nhi\u1ec1u l\u1ea7n th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi theo l\u1ec7 c\u0169. Nay l\u1ea1i sinh s\u1ef1, n\u1ebfu kh\u00f4ng x\u1eed l\u00fd, e r\u1eb1ng ph\u00eda B\u1eafc s\u1ebd th\u00eam phi\u1ec1n ph\u1ee9c. Ch\u00e2u ty x\u00e9t r\u1eb1ng, n\u1ebfu chi\u1ec1u theo \u0111\u1ec3 h\u1ecd ki\u1ec3m tra t\u1eebng t\u1ea5m, kh\u00f4ng ch\u1ec9 t\u1ed5n h\u1ea1i th\u1ec3 th\u1ed1ng, m\u00e0 c\u00f2n khi\u1ebfn h\u1ecd th\u00eam ki\u00eau ng\u1ea1o, r\u1ea5t b\u1ea5t ti\u1ec7n. Ch\u00e2u n\u00e0y \u0111\u00e3 g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 cho V\u01b0\u01a1ng Ng\u1ecdc \u0111\u1ee3i th\u00eam v\u00e0i ng\u00e0y, ph\u1ea3i theo l\u1ec7 c\u0169 \u0111\u1ec3 giao nh\u1eadn.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 5, ph\u1ee5ng th\u00e1nh ch\u1ec9 l\u1ec7nh ch\u00e2u H\u00f9ng gi\u1eef l\u00fd l\u1ebd, th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng kh\u00e9o l\u00e9o, theo l\u1ec7 c\u0169 giao nh\u1eadn. Kh\u00f4ng r\u00f5 sau \u0111\u00f3 giao nh\u1eadn th\u1ebf n\u00e0o. Chi\u1ebfu n\u00e0y n\u00f3i bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc kh\u00f4ng tu\u00e2n l\u1ec7 c\u0169, ch\u00ednh l\u00e0 ch\u1ec9 vi\u1ec7c n\u00e0y, nay ghi ch\u00fa v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[25] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch d\u00e2ng s\u1edb c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u l\u00ean Vua, Thi\u1ec1u n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e3 m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111ai h\u01a1n 1200 d\u1eb7m, chi\u00eau d\u1ee5 h\u01a1n 30 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi. <i>(S\u00e1ch \u300aV\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u b\u1ea3n truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p: Thi\u1ec1u d\u00e2ng b\u1ea3n \u0111\u1ed3 c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u0111\u00e3 h\u00e0ng ph\u1ee5c, thu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 2000 d\u1eb7m \u0111\u1ea5t, h\u01a1n 20 v\u1ea1n nh\u00e2n kh\u1ea9u. C\u1ea3 b\u1ea3n ch\u00e9p tay v\u00e0 b\u1ea3n in \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, nh\u01b0ng l\u1ea1i kh\u00e1c v\u1edbi s\u1edb c\u1ee7a Thi\u1ec1u, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i> Tuy nhi\u00ean, \u0111\u00e2y ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi cho l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 kh\u00e1c th\u01b0\u1eddng. Nh\u1eefng g\u00ec Thi\u1ec1u mu\u1ed1n l\u00e0m cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, c\u00f3 l\u1ebd t\u01b0\u1edbng c\u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 k\u1ef3 v\u1ecdng Thi\u1ec1u l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady, e r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n gi\u1eef g\u00ecn th\u00e0nh t\u00edch, kh\u00f4ng c\u00f2n \u00fd ch\u00ed ph\u1ea5n \u0111\u1ea5u ti\u1ebfn l\u00ean n\u1eefa.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Thi\u1ec1u l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady th\u1eadt l\u00e0 t\u1ed1t. Nay 30 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ea7n d\u1ea7n d\u00f9ng ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n, kh\u00f4ng l\u00e2u n\u1eefa s\u1ebd tr\u1edf th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, b\u1edfi v\u00ec v\u1ed1n d\u0129 h\u1ecd \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n. Thi\u1ec1u n\u00f3i \u0111\u00e3 chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 900 ng\u01b0\u1eddi d\u0169ng c\u1ea3m, c\u00e0y c\u1ea5y 100 kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng, l\u1eadp h\u01a1n 30 qu\u00e1n r\u01b0\u1ee3u.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, h\u1ecd coi th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea5t \u0111ai m\u00e0 qu\u00fd tr\u1ecdng h\u00e0ng h\u00f3a, ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n c\u00f3 th\u1ec3 giao d\u1ecbch v\u1edbi h\u1ecd, t\u1ee9c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n c\u00f3 \u0111\u1ea5t, c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n c\u00f3 h\u00e0ng h\u00f3a, c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u m\u00ecnh mu\u1ed1n, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c khai kh\u1ea9n, th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i th\u00f4ng su\u1ed1t. Ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 Th\u1ed5 Ph\u1ed3n h\u1ee3p l\u00e0m m\u1ed9t, t\u1ef1 nhi\u00ean d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n \u0111\u00f3 ra l\u1ec7nh cho Thi\u1ec1u nh\u01b0 c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c, d\u00f9ng ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 vi\u1ec7c thu thu\u1ebf, l\u1ea1i quy\u00ean h\u01a1n m\u1ed9t tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 nu\u00f4i ng\u1ef1a \u1edf c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, v\u00e0 t\u1ed5 ch\u1ee9c h\u1ecd th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ng\u0169, khuy\u1ebfn kh\u00edch h\u1ecd luy\u1ec7n t\u1eadp v\u00f5 ngh\u1ec7, khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang gi\u00e0u c\u00f3, binh m\u00e3 h\u00f9ng m\u1ea1nh, nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 s\u1eed d\u1ee5ng h\u1ecd, th\u00ec kh\u00f4ng g\u00ec l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3. Nay c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n m\u1edbi quy ph\u1ee5, gi\u1ed1ng nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi th\u1eddi h\u1ed7n mang, ch\u1ec9 c\u1ea7n ta s\u1eafp \u0111\u1eb7t l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1ed9c Chinh c\u1ea7n ph\u1ea3i s\u1edbm ti\u00eau di\u1ec7t.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng ch\u1ec9 M\u1ed9c Chinh, \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean v\u00e0 n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 c\u0169ng \u0111\u1ec1u n\u1eb1m trong s\u1ef1 s\u1eafp \u0111\u1eb7t c\u1ee7a ta. C\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 ng\u1ed3i y\u00ean kh\u00f4ng lo g\u00ec.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nay tuy \u0111\u00e3 chi\u00eau d\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0ng ch\u01b0a th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;K\u1ebf ho\u1ea1ch ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a Thi\u1ec1u \u0111\u1ebfn nay kh\u00f4ng h\u1ec1 sai l\u1ec7ch, nay \u0111\u00e3 th\u1ea5y manh m\u1ed1i, t\u1eeb \u0111\u00e2y tr\u1edf \u0111i, ng\u00e0y c\u00e0ng th\u1ea5y hi\u1ec7u qu\u1ea3, kh\u00f4ng lo kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ec7 h\u1ea1 s\u00e1ng su\u1ed1t xem x\u00e9t, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 nh\u1eefng \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n m\u00e0 th\u00f4i. Vi\u1ec7c \u00e1n c\u1ee7a Thi\u1ec1u xong r\u1ed3i, n\u1ebfu tri\u1ec7u \u00f4ng \u1ea5y v\u1ec1 \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t \u00fd ch\u1ec9 n\u00e0y, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd th\u00e0nh c\u00f4ng.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u00fd ch\u1ec9 n\u00e0y \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t cho \u00f4ng \u1ea5y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[26] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba, \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1 Chu L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 t\u00e2u: <i>&#8220;S\u00f4ng Bi\u1ec7n h\u00e0ng n\u0103m c\u00f3 c\u00e1c t\u00ean g\u1ecdi nh\u01b0 ngh\u0129 khai, th\u1ee9 ngh\u0129 khai, ngh\u0129 b\u1ecb khai, t\u1ed5ng c\u1ed9ng b\u1ed1n n\u0103m ch\u1ed7, tuy c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169 kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec thay \u0111\u1ed5i, nh\u01b0ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 h\u00e0o tr\u1ea1i v\u1eabn t\u00ednh to\u00e1n r\u1ed9ng r\u00e3i, m\u1ed7i n\u0103m \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng d\u00e2n phu \u0111\u1ebfn b\u1ed1n n\u0103m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, g\u00e2y ra nhi\u1ec1u phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t t\u1ed1t c\u1ee7a d\u00e2n ho\u1eb7c b\u1ecb \u0111\u00e1nh d\u1ea5u l\u00e0m s\u00f4ng \u0111\u00e0o, ho\u1eb7c ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh l\u00e0m tr\u1ea1i phu, khi\u1ebfn d\u00e2n c\u00e1c ch\u00e2u L\u1ea1c, M\u1ea1nh, Nh\u1eef, Th\u00e1i, H\u1ee9a, Tr\u1ecbnh h\u00e0ng n\u0103m ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, s\u1ee9c l\u1ef1c ki\u1ec7t qu\u1ec7 kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed5i, th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 v\u1eadt li\u1ec7u s\u1eed d\u1ee5ng h\u00e0ng n\u0103m kh\u00f4ng k\u1ec3 xi\u1ebft, t\u1ec7 n\u1ea1n t\u00edch t\u1ee5 l\u00e2u n\u0103m \u0111\u00e3 th\u00e0nh th\u00f3i quen. Ch\u1ec9 nh\u01b0 m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m th\u1ee9 t\u01b0, khai \u0111\u1ea5t \u1edf Ti Gia \u0110i\u1ebfm, huy \u0111\u1ed9ng h\u01a1n b\u1ed1n v\u1ea1n d\u00e2n phu v\u00e0 binh l\u00ednh, m\u1ed9t th\u00e1ng t\u00ednh ra h\u01a1n m\u1ed9t tr\u0103m hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n c\u00f4ng, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ba th\u00e1ng th\u00ec \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1ed3i l\u1eafng, \u1ee8ng Thu\u1ea5n Th\u1ea7n xin d\u00f9ng l\u1ea1i c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169, ch\u1ec9 huy \u0111\u1ed9ng h\u01a1n m\u1ed9t v\u1ea1n c\u00f4ng, ch\u1ec9 trong b\u1ed1n ng\u00e0y n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 ch\u1ea3y thu\u1eadn l\u1ee3i. T\u1eeb \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y, n\u1ebfu s\u00f4ng v\u1eabn ch\u1ea3y d\u1ecdc theo b\u1edd nam, ch\u1ec9 c\u1ea7n d\u00f9ng c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169 l\u00e0 thu\u1eadn ti\u1ec7n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, sai L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 \u0111i xem x\u00e9t, v\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5 l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;C\u1eeda s\u00f4ng m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m nay c\u00f3 th\u1ec3 huy \u0111\u1ed9ng hai ngh\u00ecn t\u00e1m tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ng\u01b0\u1eddi, m\u1ed9t th\u00e1ng t\u00ednh ra h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n n\u0103m m\u01b0\u01a1i c\u00f4ng, so v\u1edbi s\u1ed1 c\u00f4ng huy \u0111\u1ed9ng n\u0103m th\u1ee9 t\u01b0 gi\u1ea3m \u0111i t\u00e1m ch\u00edn ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c v\u00e0 v\u1eadt li\u1ec7u kh\u00f4ng t\u00ednh v\u00e0o \u0111\u00f3.&#8221;<\/i> \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m c\u0169ng xin theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a L\u01b0\u01a1ng Nh\u1ee5, n\u00ean ban th\u01b0\u1edfng cho \u00f4ng. <i>(Cu\u1ed1i th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi n\u0103m th\u1ee9 t\u01b0, \u1ee8ng Thu\u1ea5n Th\u1ea7n xin d\u00f9ng l\u1ea1i c\u1eeda s\u00f4ng c\u0169 \u1edf Bi\u1ec7n kh\u1ea9u.)<\/i><\/p>\n<p>[27] H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng Tam Th\u00e0nh ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Th\u1ee7 T\u01b0 kh\u00f4ng ki\u00eam Th\u1ecb trung T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng l\u00e0m T\u1eadp Hi quan s\u1ee9.<\/p>\n<p>[28] Tri ch\u00e2u T\u1eed, Thi\u1ebfu ph\u1ee7 gi\u00e1m Tri\u1ec7u Th\u01b0\u1ee3ng Khoan l\u00e0m T\u01b0 n\u00f4ng khanh, Tr\u1ef1c Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c, \u0110\u1ec1 c\u1eed H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c, Quang l\u1ed9c thi\u1ebfu khanh Cao Ph\u00fa l\u00e0m B\u00ed th\u01b0 gi\u00e1m, Tr\u1ef1c Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c, Tri ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng, Th\u00f4ng ph\u00e1n \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng Tu\u00e2n \u0110\u1ec1 c\u1eed Kinh T\u00e2y l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;Cao Ph\u00fa x\u00e2y d\u1ef1ng th\u1ee7y l\u1ee3i, c\u00f4ng lao r\u1ea5t nhi\u1ec1u. Ph\u00fa \u1edf ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng, d\u00f9 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00f4ng n\u00e0y, c\u0169ng n\u00ean l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec l\u1eddi ng\u01b0\u1eddi ta m\u00e0 b\u00e3i ch\u1ee9c, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u00e2n, mu\u1ed1n x\u00e9t l\u1ea1i \u0111\u1ec3 ban th\u01b0\u1edfng.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ed1t.&#8221;<\/i> Do \u0111\u00f3, c\u00f9ng Th\u01b0\u1ee3ng Khoan, Tu\u00e2n \u0111\u1ec1u ti\u1ebfn tr\u00ecnh, Vua d\u1ee5 c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u01b0\u1ee3ng Khoan \u1edf ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, \u0111\u00e0o k\u00eanh, chi\u00eau t\u1eadp d\u00e2n, h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang, \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch, n\u00ean tuy\u00ean b\u1ed1 t\u00ecnh h\u00ecnh tr\u1ecb l\u00fd, v\u00e0 th\u0103ng ch\u1ee9c \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch thi\u00ean h\u1ea1. D\u00e2n ngu c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng h\u01b0\u1edfng th\u00e0nh qu\u1ea3, kh\u00f3 c\u00f9ng lo li\u1ec7u t\u1eeb \u0111\u1ea7u, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng n\u1ebfu th\u1ef1c s\u1ef1 bi\u1ebft l\u1ee3i \u00edch, gi\u1ea3 s\u1eed \u00e9p bu\u1ed9c \u0111\u1ec3 ho\u00e0n th\u00e0nh c\u00f4ng vi\u1ec7c, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ea1i, ch\u1ec9 c\u1ea7n kh\u00f4ng gi\u1ea3 d\u1ed1i m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[29] Th\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i b\u00e0n r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ec3 \u1edf ch\u1ed7 nh\u00e0n r\u1ed7i, nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i H\u00e1n V\u0169 \u0110\u1ebf c\u0169ng bi\u1ebft d\u00f9ng nh\u00e2n t\u00e0i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u0169 \u0110\u1ebf t\u1ea7m nh\u00ecn th\u1ea5p, n\u00ean d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng s\u00fay ch\u1ec9 l\u00e0 V\u1ec7 Thanh, Ho\u1eafc Kh\u1ee9 B\u1ec7nh, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i h\u1ed9 kh\u1ea9u trong thi\u00ean h\u1ea1 gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 di\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c Hung N\u00f4.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;V\u0169 \u0110\u1ebf t\u1ef1 m\u00ecnh ham mu\u1ed1n nhi\u1ec1u th\u00f4i.&#8221;<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng d\u1ee5 c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>&#8220;H\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a b\u1eadc nh\u00e2n ch\u1ee7 kh\u00f4ng n\u00ean c\u00f3 ham mu\u1ed1n l\u00e0m h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ham mu\u1ed1n c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1, nh\u01b0 T\u1ec1 Ho\u00e0n C\u00f4ng c\u0169ng ham mu\u1ed1n nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng b\u00e0y m\u01b0u \u0111\u1eb7t k\u1ebf, kh\u00f4ng m\u1ea5t \u0111i c\u01a1 h\u1ed9i x\u01b0ng b\u00e1 thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0 v\u00ec bi\u1ebft d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e1n V\u0169 \u0110\u1ebf c\u1ef1c k\u1ef3 b\u1ea5t nh\u00e2n, v\u00ec ham mu\u1ed1n m\u1ed9t con ng\u1ef1a m\u00e0 khi\u1ebfn qu\u00e2n \u0111\u1ed9i v\u1ea5t v\u1ea3 v\u1ea1n d\u1eb7m, phong h\u1ea7u h\u01a1n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi, coi m\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 c\u1ecf r\u00e1c, n\u00ean h\u1ed9 kh\u1ea9u gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda. M\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi c\u1ef1c k\u1ef3 quan tr\u1ecdng, \u0111\u1ee9c l\u1edbn c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t l\u00e0 sinh t\u1ed3n, sao c\u00f3 th\u1ec3 nh\u01b0 v\u1eady!&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ea5t nh\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 h\u1ecda c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, b\u00e1o \u1ee9ng \u00e2m d\u01b0\u01a1ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f3 ch\u00ednh s\u1ef1 t\u1ed1t th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n, chim mu\u00f4ng c\u00e1 bi\u1ec3n c\u0169ng \u0111\u1ec1u thu\u1eadn l\u1ee3i, nh\u01b0 &#8216;l\u01b0\u1edbi d\u00e0y kh\u00f4ng b\u1ee7a v\u00e0o ao t\u00f9&#8217;, th\u00ec c\u00e1 bi\u1ec3n c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c thu\u1eadn l\u1ee3i sinh tr\u01b0\u1edfng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady. Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng ban \u01a1n \u0111\u1ebfn chim mu\u00f4ng c\u00e2y c\u1ecf, kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec ch\u00ednh s\u1ef1, m\u00e0 \u0111\u1ee9c ngh\u0129a \u0111\u1ebfn c\u00f9ng c\u1ef1c, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn tr\u1eddi \u0111\u1ea5t h\u00f2a h\u1ee3p, n\u00ean &#8216;m\u01b0a r\u00e0o r\u00e0o, m\u00e2y \u0111en \u0111en&#8217; l\u00e0 th\u01a1 th\u1eddi th\u1ecbnh tr\u1ecb c\u1ee7a nh\u00e0 Chu; \u0111\u1ebfn l\u00fac suy, \u0111\u00f3i k\u00e9m d\u1ecbch b\u1ec7nh, \u1ee9ng v\u1edbi ch\u00ednh s\u1ef1, l\u00e0 l\u1eddi ch\u00ea trong Bi\u1ebfn Nh\u00e3 v\u1eady. B\u1edfi ng\u01b0\u1eddi h\u00f2a th\u00ec tr\u1eddi \u0111\u1ea5t h\u00f2a \u1ee9ng, ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng h\u00f2a th\u00ec tr\u1eddi \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng h\u00f2a \u1ee9ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1ebd t\u1ef1 nhi\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1eddi Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n ph\u01b0\u1ee3ng ho\u00e0ng \u0111\u1ebfn m\u00faa, v\u1ed1n kh\u00f4ng l\u1ea1 g\u00ec.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[30] Chi\u1ebfu ban cho Kinh \u0110\u00f4ng L\u1ed9 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c n\u1ed9p n\u0103m ngo\u00e1i v\u00e0 n\u0103m nay l\u00e0 t\u00e1m m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, l\u00e0m v\u1ed1n cho Ty Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 \u1edf kinh \u0111\u00f4.<\/p>\n<p>[31] C\u01a1 quan C\u1ee7 s\u00e1t t\u1ea1i kinh h\u00ecnh ng\u1ee5c t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;D\u00e2n ch\u00fang ph\u1ea1m t\u1ed9i, Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i c\u1eed quan v\u0103n \u0111\u1ebfn c\u00f9ng c\u01a1 quan \u0111\u00f3 tra h\u1ecfi l\u1ea5y l\u1eddi khai r\u1ed3i m\u1edbi t\u00e2u l\u00ean xin x\u00e9t x\u1eed, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 coi tr\u1ecdng vi\u1ec7c h\u00ecnh ng\u1ee5c, ng\u0103n ng\u1eeba t\u1ec7 n\u1ea1n x\u1eed \u00e1n sai l\u1ea7m. C\u00f2n qu\u00e2n nh\u00e2n thu\u1ed9c c\u00e1c ty \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n, M\u00e3 qu\u00e2n, B\u1ed9 qu\u00e2n ph\u1ea1m t\u1ed9i ch\u1ebft, ch\u1ec9 g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn Th\u1ea9m quan T\u00e2y vi\u1ec7n, c\u1eed \u0110\u1ea1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn tra h\u1ecfi, nh\u01b0ng \u0110\u1ea1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u00edt th\u00f4ng hi\u1ec3u lu\u1eadt ph\u00e1p, xin theo l\u1ec7 c\u1ee7a Khai Phong ph\u1ee7, g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i c\u1eed quan \u0111\u1ebfn c\u00e1c ty \u0111\u00f3 tra h\u1ecfi.&#8221;<\/i> L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u1ee9c Ki\u1ec3m ph\u00e1p quan c\u1ee7a Tam ty v\u00e0 Ph\u00e1p t\u00e0o tham qu\u00e2n, C\u00f4ng t\u00e0o tham qu\u00e2n c\u1ee7a Khai Phong ph\u1ee7 n\u1ebfu c\u00f3 khuy\u1ebft, xin c\u1eed ng\u01b0\u1eddi trong s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi \u0111\u1ed7 k\u1ef3 thi ph\u00e1p quan \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.&#8221;<\/i> \u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[32] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;Vi\u1ec7c th\u0103ng ch\u1ee9c cho t\u00f4ng th\u1ea5t, xin t\u1eeb ch\u1ee9c Quan s\u00e1t s\u1ee9 tr\u1edf l\u00ean th\u00ec do \u0110\u1ea1i t\u00f4ng ch\u00ednh ty x\u00e9t c\u1eed, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, Trung th\u01b0 c\u0103n c\u1ee9 l\u1ec7 m\u00e0 thi h\u00e0nh. C\u00f2n t\u1eeb ch\u1ee9c Ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 ch\u00ednh nhi\u1ec7m tr\u1edf xu\u1ed1ng, ch\u1ec9 do b\u1ea3n ty x\u00e9t c\u1eed, theo l\u1ec7 kh\u1ea3o x\u00e9t quan l\u1ea1i kinh tri\u1ec1u c\u1ee7a Th\u1ea9m quan \u0110\u00f4ng vi\u1ec7n m\u00e0 xin ch\u1ec9, sau khi \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00ea chu\u1ea9n th\u00ec giao cho Trung th\u01b0 c\u1ea5p s\u1eafc c\u00e1o. T\u00f4ng th\u1ea5t l\u00e0m quan ngo\u00e0i kinh th\u00ec theo l\u1ec7 quan ngo\u00e0i, giao cho c\u01a1 quan qu\u1ea3n l\u00fd thi h\u00e0nh.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[33] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng phi t\u1ea7n, c\u00f4ng ch\u00faa, b\u1ec1 t\u00f4i xin \u00e2n \u0111i\u1ec3n cho quan y, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 ch\u1ee9c Tr\u1ef1c H\u00e0n l\u00e2m Y quan vi\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Tr\u1ea7n Qu\u1ed1c tr\u01b0\u1edfng c\u00f4ng ch\u00faa t\u00e2u xin th\u0103ng Th\u00e1i y th\u1eeba L\u00fd V\u0129nh X\u01b0\u01a1ng l\u00ean ch\u1ee9c Tr\u1ef1c H\u00e0n l\u00e2m Y quan vi\u1ec7n, chi\u1ebfu cho m\u1ed9t con c\u1ee7a \u00f4ng ta \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o h\u1ecdc ng\u00e0nh y, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1eb7t ra quy \u0111\u1ecbnh ri\u00eang, t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u1ecbnh ra ch\u1ebf \u0111\u1ed9 n\u00e0y.<\/p>\n<p>[34] \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9, Khu m\u1eadt \u0111\u00f4 th\u1eeba ch\u1ec9 L\u00fd B\u00ecnh th\u00edch b\u00e0n lu\u1eadn vi\u1ec7c, th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh. Tuy nhi\u00ean, t\u00ednh c\u00e1ch kh\u1eafc nghi\u1ec7t, \u1edf c\u00e1c m\u00f4n v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n th\u01b0\u1eddng l\u1ed9ng quy\u1ec1n kh\u00f4ng ki\u00eang d\u00e8, b\u1ed1 tr\u00ed nhi\u1ec1u tai m\u1eaft, nghe ng\u00f3ng vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec3 t\u1ef1 cho l\u00e0 trung th\u00e0nh, mong \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ecdng d\u1ee5ng, khi\u1ebfn trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u nghi ng\u1ea1i. \u00d4ng ta c\u0169ng t\u1eebng k\u1ecbch li\u1ec7t ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i ph\u00e9p tr\u1ee3 d\u1ecbch, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t gh\u00e9t \u00f4ng ta. <i>(Vi\u1ec7c k\u1ecbch li\u1ec7t ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i ph\u00e9p tr\u1ee3 d\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 4, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p \u1edf \u0111\u00e2y, kh\u00f4ng ghi ri\u00eang.)<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, trong l\u1ec5 th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecd \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n, theo nghi th\u1ee9c c\u0169 ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng Khu m\u1eadt, Tuy\u00ean huy, Tam ty ph\u00f3 s\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ed3i, c\u00f2n theo l\u1ec7 c\u0169 th\u00ec th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, ho\u00e0ng th\u00e2n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ed3i, ch\u1ec9 trong y\u1ebfn ti\u1ec7c l\u1edbn \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Anh m\u1edbi c\u00f3 nghi th\u1ee9c th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 \u00fay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ed3i. L\u00fac \u0111\u00f3, L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ra nghi th\u1ee9c m\u1edbi, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec thay \u0111\u1ed5i, nh\u01b0ng l\u1ea1i v\u1ed9i h\u1eb7c t\u1ed9i c\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec3 th\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, ho\u00e0ng th\u00e2n, ph\u00f2 m\u00e3 ng\u1ed3i d\u1ef1 \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng tu\u00e2n theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 m\u1edbi, khi\u1ebfn Gi\u1ea3 H\u1eefu<a class=\"footnote\" title=\"Gi\u1ea3 H\u1eefu, ch\u1eef 'H\u1eefu' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u1ef1u', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 59, s\u1ef1 t\u00edch V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ph\u1ea7n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. Ph\u1ea7n sau t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.\" id=\"return-footnote-1824-9\" href=\"#footnote-1824-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u r\u1eb1ng L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ra nghi th\u1ee9c kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, l\u1ea1i t\u1ef1 ti\u1ec7n k\u1ebft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Vua c\u0169ng n\u00f3i r\u1eb1ng nghi ch\u1ebf h\u1ed7n lo\u1ea1n kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu tr\u00e1ch L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i kh\u00f4ng \u0111\u00fang, c\u00f9ng c\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, L\u00fd B\u00ecnh k\u00eau oan tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Vua, t\u1ef1 cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c m\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i kh\u00f4ng sai, Vua ph\u00ea v\u00e0o trung th\u01b0, l\u1ec7nh tr\u00ecnh l\u1ea1i l\u1ec7nh tha t\u1ed9i.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n v\u00f4 t\u1ed9i, L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, Gi\u1ea3 H\u1eefu, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng n\u00ean b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. H\u01a1n n\u1eefa, V\u01b0\u01a1ng Chi\u00eau T\u1ef1 c\u00f9ng Gi\u1ea3 H\u1eefu, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i, nh\u01b0ng khi c\u00e1ch ch\u1ee9c Gi\u1ea3 H\u1eefu, M\u00e3 Tr\u1ecdng L\u01b0\u01a1ng, l\u1ea1i c\u1eed V\u01b0\u01a1ng Chi\u00eau T\u1ef1 thay hai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3. B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t vi\u1ec7c t\u1ed1t x\u1ea5u, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t?<\/i><\/p>\n<p><i>Ph\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ea1o uy ph\u00fac, v\u1ed1n l\u00e0 quy\u1ec1n c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0ng th\u1ea7n ch\u1ee9c tr\u00e1ch l\u00e0 ph\u1ee5 \u0111\u1ea1o b\u1ec7 h\u1ea1 b\u1eb1ng \u0111\u1ea1o ngh\u0129a, vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 ngh\u0129a. M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ngang ng\u01b0\u1ee3c trong thi\u00ean h\u1ea1, V\u0169 V\u01b0\u01a1ng cho l\u00e0 \u0111i\u1ec1u nh\u1ee5c nh\u00e3, nay \u1edf ngay b\u00ean c\u1ea1nh \u0111i\u1ec7n \u0111\u00e0i, \u0111\u1ec3 h\u1ecd b\u1ecb \u0111\u00e0n \u00e1p t\u00f9y ti\u1ec7n, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi trong l\u00f2ng b\u1ea5t b\u00ecnh, sao c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m ch\u1ee7 thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0m cha m\u1eb9 d\u00e2n?<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t vi\u1ec7c t\u1ed1t x\u1ea5u, d\u00f9 c\u00f3 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, ng\u01b0\u1eddi ta v\u1eabn c\u00f2n s\u1ee3; b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t vi\u1ec7c t\u1ed1t x\u1ea5u, e r\u1eb1ng uy ph\u00fac s\u1ebd b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c chi\u1ebfm \u0111o\u1ea1t. Th\u1ea7n \u0111\u00e2u ph\u1ea3i tranh c\u00e3i \u0111\u00fang sai v\u1edbi L\u00fd B\u00ecnh, ch\u1ec9 l\u00e0 ngh\u0129a l\u00fd ph\u1ea3i nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cu\u1ed1i c\u00f9ng cho r\u1eb1ng nghi th\u1ee9c L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ra so v\u1edbi nghi th\u1ee9c c\u0169 v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec th\u00eam b\u1edbt, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do nghi th\u1ee9c m\u1edbi kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng. C\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u00e3 th\u1ea5y b\u1ea3n v\u1ebd ch\u1ed7 ng\u1ed3i truy\u1ec1n l\u1ea1i kh\u00e1c v\u1edbi b\u1ea3n v\u1ebd ch\u1ed7 ng\u1ed3i trong nghi th\u1ee9c, l\u1ebd ra ph\u1ea3i xin ch\u1ec9 th\u1ecb, nh\u01b0ng l\u1ea1i t\u1ef1 \u00fd d\u00f9ng b\u1ea3n v\u1ebd truy\u1ec1n l\u1ea1i \u0111\u1ec3 s\u1eafp x\u1ebfp, L\u00fd B\u00ecnh h\u1eb7c t\u1ed9i h\u1ecd kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i cho c\u00e1c quan c\u00e1c m\u00f4n.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch l\u1ea1i d\u00e2ng t\u1ea5u tr\u01b0\u1edbc, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu qu\u1ea3 nhi\u00ean nghi ch\u1ebf m\u1edbi kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 ri\u00eang L\u00fd B\u00ecnh c\u00f3 t\u1ed9i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Trung th\u01b0 ch\u1ec9 n\u00f3i nghi ch\u1ebf m\u1edbi kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, v\u1ed1n ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ed5 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh. Nghi ch\u1ebf \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh nh\u01b0 v\u1eady kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, l\u1ea1i c\u00f2n vu c\u00e1o c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c m\u00f4n, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u1ed9i c\u1ee7a L\u00fd B\u00ecnh.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd B\u00ecnh v\u1ed1n c\u00f3 t\u1ed9i, nh\u01b0ng c\u0169ng ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u1ec9 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c<a class=\"footnote\" title=\"'Ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u1ec9 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u1ee7y', c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1824-10\" href=\"#footnote-1824-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b v\u00e0 \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b m\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa. Vua ph\u00ea giao cho Trung th\u01b0: Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i c\u00e1c m\u00f4n d\u00f9ng sai nghi l\u1ec5 ch\u00fac th\u1ecd ng\u00e0y \u0110\u1ed3ng Thi\u00ean ti\u1ebft, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i. Nay tri\u1ec7u h\u1ecfi L\u00fd B\u00ecnh k\u1ef9 c\u00e0ng, nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u L\u00fd B\u00ecnh lu\u1eadn t\u1ed9i \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng sai, c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn tr\u00ecnh l\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u1ea5y ch\u1ec9 d\u1ee5. Trung th\u01b0 t\u1ea5u: \u0110\u00e3 ph\u1ee5ng ch\u1ec9 nghi ch\u1ebf ch\u00fac th\u1ecd m\u1edbi \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng t\u00e2u xin, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i. L\u1ea1i ph\u00ea: Nghi ch\u1ebf ch\u00fac th\u1ecd m\u1edbi \u0111\u1ecbnh v\u1edbi nghi ch\u1ebf c\u0169 v\u1ed1n ch\u01b0a t\u1eebng thay \u0111\u1ed5i, t\u1ee9c l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i nghi ch\u1ebf m\u1edbi \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c m\u00f4n kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd khi th\u1ea5y b\u1ea3n \u0111\u1ed3 ch\u1ed7 ng\u1ed3i truy\u1ec1n l\u1ea1i v\u1edbi b\u1ea3n \u0111\u1ed3 ch\u1ed7 ng\u1ed3i trong nghi ch\u1ebf kh\u00e1c nhau, kh\u00f4ng t\u00e2u xin l\u1ea5y ch\u1ec9 d\u1ee5, li\u1ec1n t\u1ef1 \u00fd d\u00f9ng b\u1ea3n \u0111\u1ed3 ch\u1ed7 ng\u1ed3i truy\u1ec1n l\u1ea1i \u0111\u1ec3 d\u00e1n \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i, nhanh ch\u00f3ng s\u1eeda \u0111\u1ed5i thi h\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i ph\u00ea giao cho Khu m\u1eadt vi\u1ec7n: L\u00fd B\u00ecnh v\u00ec s\u1eeda \u0111\u1ed5i v\u0103n t\u1ef1 m\u00e0 b\u1ecb khi\u1ec3n tr\u00e1ch, v\u1eeba l\u00fac t\u1ea5u s\u1ef1 \u1edf Di\u00ean H\u00f2a, nh\u00e2n h\u1ecfi k\u1ef9 c\u00e0ng, m\u1edbi bi\u1ebft l\u00e0 c\u00e1c l\u1ea1i vi\u00ean kh\u00f4ng n\u00f3i r\u00f5 \u0111\u00e3 qua Khu m\u1eadt vi\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9 s\u1eeda \u0111\u1ed5i, li\u1ec1n d\u00f9ng \u00fd m\u00ecnh s\u1eeda \u0111\u1ed5i m\u1ea5y ch\u1ee5c ch\u1eef, nh\u01b0ng L\u00fd B\u00ecnh t\u1ef1 nh\u1eadn th\u1eadt c\u00f3 t\u1ed9i c\u1ea9u th\u1ea3, x\u00e9t k\u1ef9 t\u00e2m \u00fd, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c, ch\u1ec9 v\u00ec ch\u1ee9c v\u1ee5 kh\u00f4ng d\u00e1m c\u1ea9u th\u1ea3, v\u1ec1 l\u00fd c\u0169ng n\u00ean khoan dung, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u00e2m Hi ch\u00e9p vi\u1ec7c L\u00fd B\u00ecnh r\u1ea5t chi ti\u1ebft. Nay ph\u1ee5 ch\u00fa l\u00fac L\u00fd B\u00ecnh ra l\u00e0m Tri B\u1ea3o ch\u00e2u. L\u00e2m Hi n\u00f3i L\u00fd B\u00ecnh s\u1eafp x\u1ebfp sai ch\u1ed7 ng\u1ed3i c\u00e1c vi\u00ean qu\u00e2n, ch\u1eafc l\u00e0 L\u00e2m Hi nghe kh\u00f4ng r\u00f5. L\u00fd B\u00ecnh ra l\u00e0m Tri B\u1ea3o ch\u00e2u v\u00e0o th\u00e1ng 7 ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t<a class=\"footnote\" title=\"'M\u1eadu Tu\u1ea5t' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'M\u1eadu Th\u00ecn'. X\u00e9t n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 th\u00e1ng 7 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o quy\u1ec3n 235 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 th\u00e1ng 7 ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1824-11\" href=\"#footnote-1824-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>.)<\/i><\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 th\u1eeba S\u00e1i Thi\u00ean Th\u00e2n xin r\u1eb1ng Kinh l\u01b0\u1ee3c an ph\u1ee7 ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng c\u0169ng n\u00ean \u0111\u1eb7t kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u theo nh\u01b0 Thi\u1ec3m T\u00e2y. Vua ph\u00ea: <i>&#8220;C\u00e1c h\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean \u1edf ba ch\u00e2u L\u00e2n, Ph\u1ee7, Phong so v\u1edbi c\u00e1c l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00e0ng ngh\u00e8o kh\u00f3, n\u00ean theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Thi\u00ean Th\u00e2n, trong s\u1ed1 l\u1ee5a g\u1ea5m ban g\u1ea7n \u0111\u00e2y cho Thi\u1ec3m T\u00e2y, h\u00e3y c\u1ea5p n\u0103m v\u1ea1n t\u1ea5m cho hai l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean, Phu Di\u00ean \u0111\u1ec3 l\u00e0m v\u1ed1n cho H\u00e0 \u0110\u00f4ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[36] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh t\u1eeb em c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh l\u00e0 \u0110\u1ed5ng C\u1ed1c tr\u1edf xu\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng tr\u00e0, l\u1ee5a theo th\u1ee9 b\u1eadc kh\u00e1c nhau.<\/p>\n<p>[37] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u00e1i X\u00e1c b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c thi \u1edf Th\u00e1i h\u1ecdc r\u1ea5t s\u01a1 s\u00e0i.&#8221;<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i nhi\u1ec1u th\u00ed sinh \u0111\u1ea1o v\u0103n c\u1ee7a cha con V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, quan coi thi gh\u00e9t \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 n\u00ean h\u1ea1 \u0111i\u1ec3m h\u1ecd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u1ea7n th\u1ed1ng nh\u1ea5t \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c. N\u1ebfu n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec sao c\u00f3 th\u1ec3 t\u00f9y ti\u1ec7n n\u00f3i? L\u1eddi trong \u300aThi\u300b, \u300aTh\u01b0\u300b gi\u1ed1ng nhau th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1eeda \u0111\u01b0\u1ee3c sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e2u &#8216;Nhu vi\u1ec5n n\u0103ng nh\u0129&#8217;, c\u1ea3 \u300aThi\u300b v\u00e0 \u300aTh\u01b0\u300b \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1eddi n\u00e0y, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng l\u1eddi kh\u00e1c thay th\u1ebf. Th\u1ea7n xem s\u00e1ch Ph\u1eadt, th\u1ea5y h\u1ee3p v\u1edbi kinh \u0111i\u1ec3n, v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3, d\u00f9 c\u00e1ch xa nhau, s\u1ef1 ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1eabn nh\u01b0 kh\u1edbp v\u1edbi ph\u00f9 ti\u1ebft.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1eadt l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y V\u1ef1c, ng\u00f4n ng\u1eef kh\u00e1c, \u0111\u1ea1o l\u00fd sao l\u1ea1i kh\u00e1c?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng n\u1ebfu h\u1ee3p v\u1edbi l\u00fd, d\u00f9 qu\u1ef7 th\u1ea7n c\u00f3 kh\u00e1c, c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[38] Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;V\u00f9ng T\u00e2y B\u1eafc thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m gi\u00e1o th\u1ee5.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Gi\u00e1o th\u1ee5 ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng m\u1eabu cho ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec kh\u00f4ng b\u1eb1ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd h\u1ecdc t\u1eadp c\u00e1c t\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi g\u1ea7n \u0111\u00e2y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y B\u1eafc th\u1eadt s\u1ef1 c\u00f2n m\u01a1 h\u1ed3, ch\u01b0a c\u00f3 ch\u1ed7 d\u1ef1a.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y B\u1eafc tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y l\u00e0m h\u1ecdc c\u1ee9u, h\u1ecdc t\u1eadp nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, nay \u0111\u1ed5i th\u00e0nh ti\u1ebfn s\u0129, h\u1ecdc t\u1eadp nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd. L\u1ea5y h\u1ecdc c\u1ee9u l\u00e0m ti\u1ebfn s\u0129, \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u0129 nh\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng vui; b\u1ecf \u0111i\u1ec1u v\u00f4 ngh\u0129a l\u00fd \u0111\u1ec3 theo \u0111i\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c h\u1ecdc t\u1eadp kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ed1t. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng gi\u1ea3i ng\u1ea1ch c\u0169 v\u1eabn tr\u1ea3 v\u1ec1 cho b\u1ea3n l\u1ed9, s\u0129 nh\u00e2n v\u00f9ng \u0110\u00f4ng Nam kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u00e2m chi\u1ebfm, \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u0129 nh\u00e2n c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec t\u1ed5n h\u1ea1i. \u0110\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed5n h\u1ea1i, l\u1ea1i khi\u1ebfn s\u0129 nh\u00e2n b\u1ecf \u0111i\u1ec1u v\u00f4 ngh\u0129a l\u00fd \u0111\u1ec3 theo \u0111i\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, tho\u00e1t kh\u1ecfi danh hi\u1ec7u h\u1ecdc c\u1ee9u \u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh ti\u1ebfn s\u0129, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng l\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch m\u1edbi \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u0129 nh\u00e2n T\u00e2y B\u1eafc, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ee5 l\u00f2ng h\u1ecd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y B\u1eafc c\u1ee9ng nh\u1eafc, kh\u00f3 thay \u0111\u1ed5i.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi theo khoa c\u1eed c\u0169 tuy kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i h\u1ebft, nh\u01b0ng m\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i thay \u0111\u1ed5i ba b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, th\u1ebf h\u1ec7 sau th\u00ec th\u01b0\u1eddng thay \u0111\u1ed5i h\u1ebft. Ph\u00e0m vi\u1ec7c c\u1ea3i c\u00e1ch c\u0169 th\u00e0nh m\u1edbi, c\u0169ng c\u1ea7n th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 th\u1ea5y hi\u1ec7u qu\u1ea3 trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m sau.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[39] H\u00f4m \u0111\u00f3, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u1edf l\u1ea1i, xin \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadm ch\u1ee9c \u1edf m\u1ed9t qu\u1eadn ph\u00eda \u0111\u00f4ng nam, n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00e2u nay m\u1ec7t m\u1ecfi, g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i b\u1ec7nh t\u1eadt, s\u1ee3 c\u00f4ng vi\u1ec7c s\u1ebd h\u1ecfng, l\u00e0m li\u00ean l\u1ee5y \u0111\u1ebfn s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua r\u1ea5t l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1 v\u1ec1 vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch nh\u01b0 v\u1eady, n\u00f3i: <i>&#8220;Khanh h\u00e1 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec ch\u01b0a n\u00f3i h\u1ebft, h\u00e3y v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 n\u00f3i ra, Tr\u1eabm n\u00e0o t\u1eebng tr\u00e1i \u00fd khanh, hay l\u00e0 v\u00ec L\u00fd B\u00ecnh ch\u0103ng?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Th\u1ea7n kh\u00f4ng v\u00ec vi\u1ec7c \u0111\u00f3. T\u1eeb th\u00e1ng hai \u0111\u1ebfn nay, th\u1ea7n \u0111\u00e3 mu\u1ed1n t\u1ef1 n\u00f3i, n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t hai n\u0103m ngh\u1ec9 ng\u01a1i \u1edf ngo\u00e0i, b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng cho th\u1ea7n l\u00e0 v\u00f4 d\u1ee5ng, th\u1ea7n c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i m\u1ec7t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Khanh c\u00f3 b\u1ec7nh g\u00ec, \u1eaft c\u00f3 l\u00fd do, h\u00e3y v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 n\u00f3i h\u1ebft. Vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1 \u0111ang c\u00f3 \u0111\u1ea7u m\u1ed1i, khanh m\u00e0 \u0111i, l\u00e0m sao xong? Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c Tr\u1eabm d\u00f9ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec t\u01b0\u1edbc l\u1ed9c, ch\u1ec9 v\u00ec mang \u0111\u1ea1o thu\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap d\u00e2n, kh\u00f4ng n\u00ean t\u1ef1 ch\u00f4n v\u00f9i, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u01a1n. Tr\u1eabm d\u00f9ng khanh, h\u00e1 c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c? Tr\u1eddi sinh th\u00f4ng minh, \u0111\u1ec3 tr\u1ecb d\u00e2n, c\u00f9ng nhau l\u00e0m h\u1ebft \u0111\u1ea1o \u0111\u1ec3 tr\u1ecb d\u00e2n m\u00e0 th\u00f4i, kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec c\u00f4ng danh.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, quan h\u1ec7 qu\u00e2n th\u1ea7n nh\u01b0 khanh v\u1edbi Tr\u1eabm r\u1ea5t hi\u1ebfm, h\u00e1 gi\u1ed1ng nh\u01b0 qu\u00e2n th\u1ea7n \u0111\u1eddi nay? Nh\u01b0 Ph\u00f9ng Kinh, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c, v\u1ed1n quen vi\u1ec7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1eddi nay, ho\u1eb7c l\u1ea5y vi\u1ec7c chia \u0111\u1ec1u lao nh\u1ecdc l\u00e0m l\u1eddi, khanh h\u00e1 n\u00ean nh\u01b0 v\u1eady? Tr\u1eabm ngu mu\u1ed9i, ban \u0111\u1ea7u ch\u01b0a bi\u1ebft g\u00ec, t\u1eeb khi khanh \u1edf H\u00e0n L\u00e2m, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c nghe thuy\u1ebft \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, l\u00f2ng d\u1ea7n khai ng\u1ed9, khanh l\u00e0 th\u1ea7y c\u1ee7a Tr\u1eabm, quy\u1ebft kh\u00f4ng cho khanh ra ngo\u00e0i. H\u00e3y th\u00f4i vi\u1ebft v\u0103n t\u1ef1, ch\u1ec9 khi\u1ebfn b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng nghe, ho\u1eb7c sinh ra ng\u00f3ng tr\u00f4ng, nghi ng\u1edd gi\u1eefa Tr\u1eabm v\u1edbi khanh c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec, Tr\u1eabm v\u1edbi khanh h\u00e1 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 xen v\u00e0o! Khanh c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ch\u01b0a n\u00f3i h\u1ebft, h\u00e3y v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 n\u00f3i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n mang \u01a1n b\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft \u0111\u1ebfn, v\u1ed1n n\u00ean h\u1ebft l\u00f2ng trung th\u00e0nh, nh\u01b0ng th\u1eadt v\u00ec b\u1ec7nh t\u1eadt suy y\u1ebfu, s\u1ee3 kh\u00f4ng x\u1ee9ng v\u1edbi \u00fd b\u1ec7 h\u1ea1 giao ph\u00f3, r\u1ea5t kh\u00f4ng d\u00e1m v\u1ed9i v\u00e0ng n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u00e0y, nh\u01b0ng l\u00e2u nay t\u1ef1 suy t\u00ednh, ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn l\u00e0m phi\u1ec1n th\u00e1nh th\u00ednh. Th\u1ea7n c\u0169ng th\u1ea5y Ph\u00f9ng Kinh, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u xin \u0111i m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u1ea7n r\u1ea5t s\u1ee3 b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng nghe th\u1ea7n \u0111i, kh\u00f4ng mu\u1ed1n g\u00e2y ra vi\u1ec7c r\u1ed1i ren, nh\u01b0ng suy t\u00ednh k\u1ef9 ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn nh\u01b0 v\u1eady, xin b\u1ec7 h\u1ea1 xem x\u00e9t k\u1ef9.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch lui ra, Vua gi\u1eef l\u1ea1i, d\u1eb7n \u0111\u1eebng d\u00e2ng v\u0103n t\u1ef1, nh\u01b0 v\u1eady hai l\u1ea7n, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n nh\u1eadn th\u00e1nh ch\u1ec9<a class=\"footnote\" title=\"Th\u1ea7n nh\u1eadn th\u00e1nh ch\u1ec9 'nh\u1eadn' nguy\u00ean l\u00e0 'Tu', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1824-12\" href=\"#footnote-1824-12\" aria-label=\"Footnote 12\"><sup class=\"footnote\">[12]<\/sup><\/a>, ch\u01b0a d\u00e1m d\u00e2ng v\u0103n t\u1ef1, \u0111\u1ee3i m\u1ed9t hai ng\u00e0y n\u1eefa xin \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1eebng nh\u01b0 v\u1eady, quy\u1ebft kh\u00f4ng cho khanh \u0111i. Ng\u01b0\u1eddi ngo\u00e0i ng\u00f3ng tr\u00f4ng, s\u1ee3 h\u1ea1i vi\u1ec7c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea7n Qu\u00e1n b\u00e0n r\u1eb1ng: L\u00fac \u0111\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u Hi Ninh, Th\u1ea7n T\u00f4ng cho V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, t\u1eeb khi \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n b\u1ecb \u0111u\u1ed5i, kh\u00f4ng c\u00f2n cho V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n n\u1eefa. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch lui v\u1ec1 vi\u1ebft s\u00e1ch, u\u1ea5t \u1ee9c o\u00e1n h\u1eadn, l\u00fac \u0111\u00f3 t\u1ef1 cho m\u00ecnh l\u00e0 th\u00e1nh, trong s\u00e1ch m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi th\u00e1nh hu\u1ea5n n\u00f3i: <i>&#8220;Khanh l\u00e0 th\u1ea7y c\u1ee7a Tr\u1eabm.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Ngh\u0129a qu\u00e2n th\u1ea7n, n\u1eb7ng h\u01a1n b\u1ea1n b\u00e8. Tr\u1eabm \u0111\u00e3 c\u00f9ng khanh l\u00e0m qu\u00e2n th\u1ea7n, n\u00ean v\u00ec Tr\u1eabm m\u00e0 ch\u1ecbu khu\u1ea5t m\u1ed9t ch\u00fat.&#8221;<\/i> Nh\u1eefng l\u1eddi b\u1ea5t k\u00ednh nh\u01b0 v\u1eady m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi th\u00e1nh hu\u1ea5n, tr\u01b0\u1edbc sau kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, l\u1ea1i n\u00f3i L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh c\u0169ng l\u00e0 th\u1ea7y, l\u1ea1i n\u00f3i nh\u01b0 Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt c\u0169ng n\u00ean khu\u1ea5t m\u00ecnh m\u00e0 th\u1edd. Hu\u1ec7 Khanh l\u00e0 th\u1ea7y th\u00ec m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng, Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt \u0111\u00e1ng l\u00e0m th\u1ea7y th\u00ec m\u01b0\u1ee3n l\u1eddi Tr\u01b0\u01a1ng Ti\u1ec3n. Th\u1ea7n T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng n\u00f3i <i>&#8220;Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u&#8221;<\/i>, m\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m th\u1ea7y c\u1ee7a th\u00e1nh ch\u00faa sao?<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi h\u00e0nh tr\u1ea1ng c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ti\u1ec3n, v\u1ed1n c\u00f3 \u0111\u1ea7u \u0111u\u00f4i, h\u00e1 c\u00f3 vi\u1ec7c t\u00f4n vinh ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u m\u00e0 xin th\u00e1nh ch\u00faa th\u1edd l\u00e0m th\u1ea7y? Th\u1ea7n T\u00f4ng l\u1ea5y \u0111\u1ea1o Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n soi s\u00e1ng thi\u00ean h\u1ea1, cao d\u00e0y nh\u01b0 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, s\u00e1ng nh\u01b0 m\u1eb7t tr\u1eddi m\u1eb7t tr\u0103ng, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i mu\u1ed1n c\u00f9ng L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh, Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt \u0111\u1ec1u l\u00e0m th\u1ea7y, khinh nh\u1eddn Vua cha, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i qu\u00e1 l\u1eafm sao! Vi\u1ec7c \u0111\u00f3 gi\u1ea3 d\u1ed1i, n\u00ean t\u00f4i g\u1eafn v\u00e0o ng\u1ee5 ng\u00f4n<a class=\"footnote\" title=\"T\u00f4i g\u1eafn v\u00e0o ng\u1ee5 ng\u00f4n 'g\u1eafn' nguy\u00ean l\u00e0 'K\u00edch', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1824-13\" href=\"#footnote-1824-13\" aria-label=\"Footnote 13\"><sup class=\"footnote\">[13]<\/sup><\/a>.)<\/i><\/p>\n<p>[40] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: Con trai c\u1ee7a T\u00e2y Kinh T\u1ea3 T\u00e0ng kh\u1ed1 Ph\u00f3 s\u1ee9 B\u1ea1ch Ng\u1ecdc l\u00e0 Chi\u00eau T\u00edn, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u1edf Hoang \u0110\u00f4i g\u1eb7p gi\u1eb7c, c\u00f9ng cha m\u00ecnh chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u \u00e1c li\u1ec7t khi\u1ebfn gi\u1eb7c T\u00e2y thua ch\u1ea1y. Tuy nhi\u00ean, v\u00ec l\u00e0 con em t\u01b0\u1edbng quan, theo ph\u00e1p lu\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c lu\u1eadn c\u00f4ng ban th\u01b0\u1edfng, c\u00f3 th\u1ec3 cho d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn \u0111\u1ec3 nh\u1eadn ch\u1ec9 sau \u0111\u00f3 b\u1ed5 l\u00e0m Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c, ban th\u01b0\u1edfng \u0111ai b\u1ea1c, \u00e1o b\u00e0o v\u00e0 h\u1ed1t.<\/p>\n<p>[41] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;L\u01b0u Hi Th\u00edch tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 m\u00e0 du thuy\u1ebft, l\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 ph\u1ea7n l\u1eeba d\u1ed1i, b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 nh\u1edb kh\u00f4ng? S\u1ee3 r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng n\u00ean c\u00f2n giao ph\u00f3 vi\u1ec7c nghe ng\u00f3ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;L\u00fac \u0111\u00f3 h\u1eafn n\u00f3i vi\u1ec7c g\u00ec?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;H\u1eafn n\u00f3i Du Long Kha mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn Kinh l\u01b0\u1ee3c ty ra m\u1eb7t v\u00e0 gi\u00fap Tr\u00ed Duy\u00ean, su\u00fdt n\u1eefa l\u00e0m h\u1ecfng k\u1ebf ho\u1ea1ch bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Hi Th\u00edch n\u00f3i vi\u1ec7c n\u00e0y, vi\u1ec7c kia th\u00ec \u0111\u00fang l\u00e0 th\u1eadt.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;N\u1ebfu m\u1ecdi l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1eadt, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 k\u1ebb ngu xu\u1ea9n, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1? Ch\u1ec9 v\u00ec n\u00f3i s\u1ef1 th\u1eadt xen l\u1eabn l\u1eeba d\u1ed1i, khi\u1ebfn b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng nghi ng\u1edd l\u00e0 gian t\u00e0, che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1, \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n lo s\u1ee3 v\u00e0 kh\u00f3 x\u1eed l\u00fd. Hu\u1ed1ng chi vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng xa, b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ebfn t\u1eadn n\u01a1i, ch\u1ec9 nh\u1edd v\u00e0o ng\u01b0\u1eddi nghe ng\u00f3ng, n\u1ebfu h\u1ecd l\u1eeba d\u1ed1i th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 dung th\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua nghe xong r\u1ea5t h\u00e0i l\u00f2ng.<\/p>\n<p>[42] Ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean \u1edf v\u00f9ng s\u00f4ng \u0110\u00e0o g\u1ea7n \u0111\u00e2y bi\u1ebft quan ph\u1ee7 c\u00f3 ti\u1ec1n h\u1ed7 tr\u1ee3, kh\u00f4ng ng\u1eebng \u0111\u1ebfn xin nh\u1eadn. V\u00ec m\u1edbi nh\u1eadn ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1ec7nh t\u1eeb cu\u1ed1i th\u00e1ng ba ng\u1eebng chi tr\u1ea3, s\u1ee3 r\u1eb1ng v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 ng\u0103n tr\u1edf t\u00ecnh c\u1ea3m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay kh\u00f4ng h\u1ea1n ch\u1ebf th\u1eddi gian chi tr\u1ea3, n\u1ebfu ti\u1ec1n \u1edf Ty Kinh l\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, th\u00ec l\u1ea5y ti\u1ec1n \u1edf Ty Th\u1ecb d\u1ecbch ti\u1ebfp t\u1ee5c chi tr\u1ea3. L\u1ea1i t\u00e2u xin l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u1edf qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ee7ng Th\u1ebf Ho\u00e0nh \u1edf ch\u00e2u Ho\u00e0n l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, cho con em c\u00e1c quan phi\u00ean v\u00e0o h\u1ecdc, Ty Gi\u00e1m s\u00e1t nghi ng\u1edd vi\u1ec7c n\u00e0y, sai quan \u0111i xem x\u00e9t. Th\u1ebf Ho\u00e0nh cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i mu\u1ed1n l\u1ea5y con em quan phi\u00ean l\u00e0m m\u00f4n sinh, m\u00e0 ch\u1ec9 mu\u1ed1n th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi h\u1ecd, l\u1ea1i khi b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, m\u1ed7i nh\u00e0 nh\u01b0 c\u00f3 con tin \u1edf ch\u00e2u.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ebf Ho\u00e0nh vi\u1ec7c g\u00ec c\u0169ng c\u00f3 m\u01b0u k\u1ebf, vi\u1ec7c l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 t\u00f9y ti\u1ec7n.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u Vua: <i>&#8220;Ph\u00e0m mu\u1ed1n th\u00e0nh \u0111\u1ea1i c\u00f4ng l\u1eadp \u0111\u1ea1i s\u1ef1, ph\u1ea3i th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00f4ng th\u1ea5y, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 th\u00e0nh c\u00f4ng. Nh\u01b0 H\u00e0n T\u00edn d\u00f9ng binh, ng\u01b0\u1eddi n\u01b0\u1edbc Tri\u1ec7u c\u01b0\u1eddi nh\u1ea1o, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng mi\u1ec7ng n\u00f3i v\u00e2ng, \u0111\u1ebfn khi th\u1eafng r\u1ed3i, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng v\u1eabn kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00ec sao th\u1eafng. Nay t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng t\u1eeb bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ebfn, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng b\u00e0n cho l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u1edbi theo, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi sao c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00f4ng th\u1ea5y, e r\u1eb1ng d\u00f9 c\u00f3 H\u00e0n T\u00edn c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu d\u00f9ng cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.&#8221;<\/i> Vua vui. An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9 H\u00e0n T\u00edn c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng th\u1ea5t b\u1ea1i. \u0110\u1ea1o d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng, n\u1ebfu bi\u1ebft t\u00e0i n\u0103ng c\u1ee7a h\u1ecd, d\u00f9 m\u1ed9t l\u1ea7n th\u1ea5t b\u1ea1i c\u0169ng n\u00ean khoan dung.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 Y\u1ebfn \u0110\u1ea1t tuy \u0111\u1ea1i b\u1ea1i, \u0111\u00e3 tha t\u1ed9i r\u1ed3i.&#8221;<\/i> Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Nay qu\u1ea3 l\u00e0 ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00fac d\u00f9ng binh, m\u1ecdi vi\u1ec7c ch\u01b0a c\u00f3 g\u00ec kh\u1ea3 d\u1ee5ng.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9 n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 d\u00f9ng binh, c\u0169ng nh\u01b0 th\u1eafng ta.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u00faa n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 h\u00f4n lo\u1ea1n y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng quen th\u1ea5y vi\u1ec7c t\u1eeb th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ea1o \u0111\u1eddi Kh\u00e1nh L\u1ecbch, t\u1ef1 c\u00f3 l\u00f2ng s\u1ee3 h\u1ecd; h\u1ecd c\u0169ng quen th\u1ea5y vi\u1ec7c c\u0169, l\u1ea1i th\u1ea5y t\u01b0\u1edbng bi\u00ean gi\u1edbi ta v\u1eabn s\u1ee3 h\u00e3i nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng t\u1ef1 bi\u1ebft m\u00ecnh y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i.&#8221;<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, ta th\u01b0\u1eddng l\u1ea5y m\u1ed9t l\u1ed9 ch\u1ed1ng l\u1ea1i, n\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 m\u1ed9t l\u1ed9 n\u1ebfu c\u00f3 t\u01b0\u1edbng gi\u1ecfi, h\u00e1 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 ch\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[43] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, quan Ph\u00e1n quan b\u1ed9 H\u1ed9 l\u00e0 L\u1eef Gia V\u1ea5n t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c x\u01b0\u1edfng r\u01b0\u1ee3u trong kinh \u0111\u00f4 v\u00e0 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c d\u00f9ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u li\u00ean ti\u1ebfp ba m\u1ebb, m\u1ed7i n\u0103m ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n c\u00e2n c\u1ee7i. \u00c1p d\u1ee5ng \u1edf huy\u1ec7n Tr\u1ea7n L\u01b0u thu\u1ed9c ph\u1ee7 gi\u1edbi, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c ba m\u01b0\u01a1i hai v\u1ea1n c\u00e2n. \u01af\u1edbc t\u00ednh c\u00e1c ch\u00e2u m\u1ed7i n\u0103m ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi s\u00e1u v\u1ea1n quan ti\u1ec1n c\u1ee7i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Tam ty l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u0129nh \u0111\u00e3 d\u00e2ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u li\u00ean ti\u1ebfp hai m\u1ebb, c\u00f2n d\u00e2n ch\u00e2u Qu\u1eafc l\u00e0 Th\u01b0\u1eddng Ch\u1ea5n \u0111\u00e3 c\u1ea3i ti\u1ebfn th\u00e0nh ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u li\u00ean ti\u1ebfp ba m\u1ebb, xin ban th\u01b0\u1edfng cho c\u1ea3 hai.&#8221;<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu th\u0103ng V\u01b0\u01a1ng T\u0129nh l\u00ean ch\u1ee9c \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng, gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch n\u0103m n\u0103m; Th\u01b0\u1eddng Ch\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n x\u00e9t tuy\u1ec3n, th\u1eed l\u00e0m ch\u1ee9c Tr\u1ee3 gi\u00e1o T\u1ee9 m\u00f4n Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m; l\u1ea1i ban cho x\u01b0\u1edfng r\u01b0\u1ee3u ch\u00e2u T\u00e0o ba ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>[44] Gi\u00e1ng ch\u1ee9c Ph\u00f3 s\u1ee9 kho T\u1ea3 T\u00e0ng l\u00e0 Cao Ho\u00e1n, ng\u01b0\u1eddi \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c Tri qu\u00e2n B\u1ea3o \u0110\u1ee9c, xu\u1ed1ng l\u00e0m H\u1eefu Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t, gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng \u1edf H\u1ed3 Nam<a class=\"footnote\" title=\"'H\u1eefu Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t' trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 65-37 ch\u00e9p l\u00e0 'T\u1ea3 Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t ph\u1ee7 su\u1ea5t'.\" id=\"return-footnote-1824-14\" href=\"#footnote-1824-14\" aria-label=\"Footnote 14\"><sup class=\"footnote\">[14]<\/sup><\/a>. Do Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u00e0 L\u01b0u T\u01b0\u1eddng t\u00e2u: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Tri ph\u1ee7 Th\u00e1i Nguy\u00ean l\u00e0 L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt sai qu\u00e2n \u0111i x\u00e2y tr\u1ea1i \u1edf v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi<a class=\"footnote\" title=\"Nguy\u00ean v\u0103n ch\u00e9p '\u0111i\u1ec1u tr\u1ea1i', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u00fd ngh\u0129a s\u1eeda th\u00e0nh 'tu tr\u1ea1i'. Theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p: 'L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt x\u00e2y tr\u1ea1i m\u1edbi \u1edf v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi.'\" id=\"return-footnote-1824-15\" href=\"#footnote-1824-15\" aria-label=\"Footnote 15\"><sup class=\"footnote\">[15]<\/sup><\/a>, b\u1ea3n ty c\u1eed Cao Ho\u00e1n l\u00e0m \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed, nh\u01b0ng nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 m\u00e0 \u00f4ng ta kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn. Sau \u0111\u00f3, Ho\u00e1n d\u1eddi \u0111\u1ebfn ph\u1ee7, n\u00f3i r\u1eb1ng v\u1ed1n kh\u00f4ng quen v\u1edbi t\u00e0i n\u0103ng d\u0169ng m\u00e3nh c\u1ee7a k\u1ebb th\u1ea5t phu, l\u1ea1i d\u00e2ng s\u1edb n\u00f3i r\u1eb1ng: &#8216;N\u1ebfu kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean ki\u1ec1m ch\u1ebf v\u00e0 sai khi\u1ebfn, m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng l\u0129nh ba n\u0103m v\u1ea1n qu\u00e2n \u0111\u1ec3 d\u1eb9p y\u00ean gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, th\u1ea7n nguy\u1ec7n t\u1eadn l\u1ef1c.&#8217; Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, trong tr\u1eadn La Ng\u1ed9t th\u00e0nh, Ho\u00e1n th\u1ef1c s\u1ef1 s\u1ee3 ra tr\u1eadn nh\u01b0ng b\u00ean ngo\u00e0i l\u1ea1i n\u00f3i kho\u00e1c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u1ed1n \u0111\u00e3 bi\u1ebft.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ph\u1ee5 t\u00e1: &#8220;<\/i>Ho\u00e1n vi ph\u1ea1m qu\u00e2n l\u1ec7nh, L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt. Tr\u1eabm \u0111ang y\u00eau c\u1ea7u c\u00e1c quan bi\u00ean gi\u1edbi ph\u1ea3i l\u00e0m vi\u1ec7c hi\u1ec7u qu\u1ea3, nh\u01b0 Ho\u00e1n th\u00ec nh\u00fat nh\u00e1t v\u00e0 d\u1ed1i tr\u00e1, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00e1ch ch\u1ee9c th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi.&#8221; V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y, l\u1ea1i sai Vi\u1ec7n Ti\u1ebfn t\u1ea5u g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn c\u00e1c l\u1ed9.<\/p>\n<p>[45] Ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t, quan \u0110\u1ec1 c\u1eed Kinh T\u00e2y Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1 Tr\u1ea7n Th\u1ebf Tu t\u00e2u: <i>&#8220;Xin \u1edf b\u1edd nam v\u00e0 b\u1eafc c\u1ea7u \u0111\u00e1 ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng x\u1ebfp \u0111\u00e1 l\u00e0m b\u1ebfn ng\u1ef1a, d\u1ef1ng c\u1ea7u v\u1ed3ng b\u1eafc qua s\u00f4ng, d\u01b0\u1edbi c\u1ea7u \u0111\u00e0o r\u00e3nh ngang ch\u1eafn ngang s\u00f4ng, d\u1eabn n\u01b0\u1edbc v\u00e0o k\u00eanh \u0110\u00f4ng Thi\u1ec7u v\u00e0 T\u00e2y Thi\u1ec7u, d\u1eabn n\u01b0\u1edbc v\u00e0o 15 \u0111\u1ea7m nh\u01b0 C\u1eedu T\u1ef1, th\u00ec trong ph\u1ea1m vi 200 d\u1eb7m, l\u1ee3i \u00edch th\u1ee7y l\u1ee3i m\u00f9a \u0111\u00f4ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1u kh\u1eafp.&#8221;<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho quan Tri ch\u00e2u \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 T\u00f4 Quy\u00ean xem x\u00e9t l\u1ea1i, n\u1ebfu \u0111\u00fang nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec giao cho Th\u1ebf Tu \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng. Sau \u0111\u00f3, v\u00ec Quy\u00ean gi\u1eef \u0111\u1ea5t kh\u00f3 r\u1eddi \u0111i, n\u00ean Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u00e3i ch\u1ee9c Thi\u00eam th\u01b0 ph\u00e1n quan c\u1ee7a ch\u00e2u, \u0111\u1eb7t m\u1ed9t vi\u00ean Th\u00f4ng ph\u00e1n, l\u1ec7nh coi vi\u1ec7c th\u1ee7y l\u1ee3i, v\u1eabn d\u00f9ng Thi\u00eam th\u01b0 ph\u00e1n quan tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 B\u00e0ng Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y, theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn v\u00e0 Ty \u0110\u1ec1 c\u1eed. <i>(Vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t Th\u00f4ng ph\u00e1n l\u00e0 ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 6, nay ch\u00e9p chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[46] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, Tuy\u00ean kh\u00e1nh s\u1ee9, V\u0103n Ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9, Nh\u1eadp n\u1ed9i Ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a m\u1ea5t, con trai \u00f4ng l\u00e0 L\u00fd T\u00f2ng Thi\u1ec7n xin theo l\u1ec7 gia t\u1eb7ng, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1ec7 n\u00e0y l\u00e0 vi\u1ec7c r\u1ea5t t\u1ec7, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eb7ng Th\u1ea1ch To\u00e0n B\u00e2n l\u00e0 v\u00ec \u00f4ng \u1ea5y theo h\u1ea7u Ti\u00ean \u0111\u1ebf, c\u00f2n K\u1ebf H\u00f2a kh\u00f4ng c\u00f3 qu\u00e2n c\u00f4ng, sao c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng l\u1ec7 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[47] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, sai Hi\u1ec7u th\u01b0 Vi\u1ec7n S\u00f9ng V\u0103n l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng An L\u1ec5 chuy\u00ean tr\u00e1ch bi\u00ean so\u1ea1n \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 ngh\u0129a d\u0169ng ba l\u1ed9. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 T\u1eadp\u300b. Ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 5 l\u00e0 B\u00ednh Tu\u1ea5t, ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 6 l\u00e0 \u1ea4t M\u00e3o, ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 7 l\u00e0 Canh D\u1ea7n, ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 7 l\u00e0 B\u00ednh Th\u00e2n, ng\u00e0y 14 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn l\u00e0 T\u00e2n D\u1eadu, ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn l\u00e0 Nh\u00e2m Tu\u1ea5t.)<\/i><\/p>\n<p>[48] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu c\u1eaft b\u1ed1n tr\u1ea1i Ninh Vi\u1ec5n c\u1ee7a ch\u00e2u T\u1ea7n thu\u1ed9c v\u1ec1 qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, l\u1ea1i \u1edf ba n\u01a1i l\u00e0 Thanh \u0110\u01b0\u1eddng, V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n v\u00e0 t\u1ed9c M\u00e3 L\u1ed9c m\u1edbi h\u00e0ng, m\u1ed7i n\u01a1i x\u00e2y m\u1ed9t b\u1ea3o tr\u1ea1i, theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Ty An ph\u1ee7 Duy\u00ean bi\u00ean T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt t\u00e2u kh\u00f4ng ch\u1ecbu c\u1eaft b\u1ed1n tr\u1ea1i thu\u1ed9c v\u1ec1 Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c c\u0169ng n\u00f3i: <i>&#8220;Quan V\u0103n Doanh l\u00e0 n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, kh\u00f4ng th\u1ec3 giao ra ngo\u00e0i.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Mu\u1ed1n \u0111\u00e0n \u00e1p ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng Di khi\u1ebfn h\u1ecd ph\u1ee5c t\u00f9ng, n\u00ean l\u00e0m cho th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a Th\u00f4ng Vi\u1ec5n th\u00eam m\u1ea1nh.&#8221;<\/i> Quan V\u0103n Doanh c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Mu\u1ed1n m\u1ea1nh th\u00ec t\u0103ng qu\u00e2n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u1eaft nhi\u1ec1u tr\u1ea1i th\u00ec qu\u00e2n ph\u00f2ng th\u1ee7 t\u1ef1 nhi\u00ean t\u0103ng, n\u1ebfu l\u1ea1i t\u0103ng qu\u00e2n th\u00ec ch\u1ec9 th\u00eam t\u1ed1n k\u00e9m m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[49] \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 t\u00e2u: <i>&#8220;Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, quan t\u01b0\u1eddng \u0111o\u1ea1n c\u00f3 t\u00e1m vi\u00ean, nay xin t\u0103ng th\u00eam hai vi\u00ean, ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi thi \u0111\u1ed7 v\u1ec1 h\u00ecnh ph\u00e1p \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, v\u00e0 hai ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng k\u00fd t\u00ean.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[50] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu sai L\u1ee5c tr\u1ea1ch ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00ednh \u0111\u1ebfn ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 lo vi\u1ec7c c\u00f4ng, nh\u1eb1m m\u01b0u vi\u1ec7c kh\u00f4i ph\u1ee5c V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'Th\u00e0nh Th\u1eafng qu\u00e2n', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1824-16\" href=\"#footnote-1824-16\" aria-label=\"Footnote 16\"><sup class=\"footnote\">[16]<\/sup><\/a>. <i>(Th\u00e1ng n\u00e0y, ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu l\u1ea5y tr\u1ea1i C\u1ed5 V\u1ecb l\u00e0m qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[51] Ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 \u00fay V\u01b0\u01a1ng S\u01b0 \u01af\u1edbc t\u00e2u, xin theo l\u1ec7 c\u1ee7a ch\u00ednh nhi\u1ec7m, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u binh s\u0129 \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec3 sai ph\u00e1i, nh\u01b0ng Vua kh\u00f4ng nghe. B\u1edfi v\u00ec trong ph\u1ee7 ch\u00faa \u0111\u00e3 chi\u1ebfm d\u1ee5ng nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c th\u00e2n s\u1ef1, li\u1ec5n quan v\u00e0 c\u00e1c ty r\u1ed3i.<\/p>\n<p>[52] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Quy\u1ec1n \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 Kinh H\u1ed3 Nam, Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Mao H\u00e0ng b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, v\u00e0 \u0111i\u1ec1u sang l\u1ed9 Giang Nam, v\u00ec t\u1ed9i t\u1ef1 \u00fd g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 cho ch\u00e2u \u0110\u00e0m c\u1eaft c\u00e1c h\u01b0\u01a1ng l\u00fd thu\u1ed9c huy\u1ec7n nh\u1eadp v\u00e0o huy\u1ec7n l\u00e2n c\u1eadn.<\/p>\n<p>[53] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ban chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n ch\u1ebf kh\u00e1m \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111ang \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c c\u00f4ng c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u \u1edf Ty th\u1ecb d\u1ecbch, c\u00e1c quan ch\u1ee9c v\u00e0 s\u1ee9 th\u1ea7n li\u00ean quan, sau khi v\u1ee5 \u00e1n k\u1ebft th\u00fac, ngo\u00e0i t\u1ed9i tham nh\u0169ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c. L\u00fac n\u00e0y, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh chu\u1ea9n b\u1ecb ti\u1ebfn h\u00e0nh chi\u1ebfn d\u1ecbch V\u0169 Th\u1eafng, lo ng\u1ea1i thi\u1ebfu quan ch\u1ee9c \u0111i theo qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng S\u00e2m chuy\u00ean lo vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng v\u00e0 v\u1eadt d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda c\u00e1c \u0111\u1ed3n l\u0169y \u1edf Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 d\u1ef1 \u0111\u1ecbnh v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4 t\u00e2u vi\u1ec7c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 th\u00fac gi\u1ee5c. V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ecb Vi\u1ec7n ch\u1ebf ng\u1ee5c th\u1ea9m v\u1ea5n, nay t\u1eeb Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n \u0111\u1ebfn T\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n tr\u1ea3 l\u1eddi, xin cho Tu\u00e2n D\u1ee5 \u1edf l\u1ea1i nhi\u1ec7m s\u1edf, v\u00e0 do Kinh l\u01b0\u1ee3c ty c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c thay Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i v\u1edbi An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec kh\u00e1c, h\u01a1n n\u1eefa Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn, An ph\u1ee7 ty \u0111ang thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean cho Thi\u1ec1u nhanh ch\u00f3ng tr\u1edf v\u1ec1 nhi\u1ec7m s\u1edf. N\u1ebfu Vi\u1ec7n ch\u1ebf ng\u1ee5c c\u00f3 h\u1ecfi g\u00ec, h\u00e3y tr\u1ea3 l\u1eddi b\u1eb1ng v\u0103n b\u1ea3n ni\u00eam phong.&#8221;<\/i> L\u1ea1i ra l\u1ec7nh th\u00fac gi\u1ee5c \u0110\u1ed7 Thu\u1ea7n k\u1ebft th\u00fac v\u1ee5 \u00e1n, n\u00f3i: <i>&#8220;E r\u1eb1ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nghi ng\u1edd, s\u1ee3 h\u00e3i, kh\u00f4ng d\u00e1m ti\u1ebfn l\u00ean.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Hi\u1ec7n nay V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u ch\u1ec9 d\u00e0nh hai ba ph\u1ea7n t\u00e2m l\u1ef1c lo vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, c\u00f2n b\u1ea3y t\u00e1m ph\u1ea7n tinh th\u1ea7n d\u00f9ng \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c ph\u00e1 ho\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f3 th\u00e0nh; kh\u00f4ng ch\u1ec9 Thi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi Thi\u1ec1u c\u0169ng \u0111\u1ec1u do d\u1ef1, kh\u00f4ng d\u00e1m d\u00f9ng ba b\u1ed1n ph\u1ea7n s\u1ee9c l\u1ef1c \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh c\u00f4ng vi\u1ec7c, n\u00ean vi\u1ec7c c\u00e0ng kh\u00f3 th\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u00ednh v\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi Thi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i> Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt n\u00f3i vi\u1ec7c \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, \u00fd c\u1ee7a \u00f4ng ta d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u00edch An ph\u1ee7 ty \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi. N\u1ebfu kh\u00f4ng chi\u00eau n\u1ea1p c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c phi\u00ean, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean k\u1ebft th\u00e2n v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 kh\u00f4ng \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng g\u00ec \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng. Ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u00fang ta th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 phi\u00ean, khi\u1ebfn h\u1ecd vui l\u00f2ng ph\u1ee5c v\u1ee5, th\u00ec d\u00f9 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean c\u00f3 k\u1ebft th\u00e2n s\u00e2u v\u1edbi n\u01b0\u1edbc H\u1ea1, c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u00e1i v\u1edbi \u00e2n t\u00edn c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, hu\u1ed1ng chi ch\u1ec9 l\u00e0 k\u1ebft h\u00f4n, l\u1ebd n\u00e0o l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00e2n nh\u1eafc l\u1ee3i h\u1ea1i m\u00e0 \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc theo h\u1ecd h\u00e0ng nh\u00e0 v\u1ee3 ch\u1ed3ng?&#8221;<\/i> Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf cho l\u00e0 ph\u1ea3i. <i>(Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n<p>[54] Ph\u00e1t v\u1eadn ty t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u00e2u H\u00e0ng, Vi\u1ec7t, H\u1ed3 kh\u00f4ng ch\u1ecbu thi h\u00e0nh ph\u00e9p m\u1edbi v\u1ec1 b\u1eaft mu\u1ed1i, n\u00ean l\u1ee3i t\u1ee9c thu\u1ebf c\u00e0ng b\u1ecb thi\u1ebfu h\u1ee5t, xin \u0111i\u1ec1u tra r\u00f5. Vua nghe theo. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng b\u1eaft mu\u1ed1i s\u1ebd khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea1m t\u1ed9i, nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay \u1edf Ho\u00e0i Nam vi\u1ec7c b\u1eaft mu\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n nghi\u00eam ng\u1eb7t, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 ai ph\u1ea1m t\u1ed9i. N\u1ebfu c\u00e1c ch\u00e2u H\u00e0ng, Vi\u1ec7t, H\u1ed3 kh\u00f4ng theo ph\u00e9p m\u1edbi \u0111\u1ec3 b\u1eaft mu\u1ed1i, th\u00ec k\u1ebb ph\u1ea1m ph\u00e1p s\u1ebd kh\u00f4ng d\u1ee9t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00e9p c\u1ee7a b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 nh\u01b0 s\u00f4ng l\u1edbn, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta d\u1ec5 tr\u00e1nh m\u00e0 kh\u00f3 ph\u1ea1m. Nh\u01b0 ph\u00e9p kho \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh, n\u0103m ngo\u00e1i ch\u1ec9 x\u1eed ph\u1ea1t hai tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi v\u1eadn chuy\u1ec3n, so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 gi\u1ea3m n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi; h\u01a1n n\u1eefa, g\u1ea1o c\u0169ng kh\u00f4ng b\u1ecb pha t\u1ea1p, qu\u00e2n l\u00ednh kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i h\u1ed1i l\u1ed9, \u0111\u00e2y th\u1ef1c l\u00e0 ph\u00e9p t\u1ed1t.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Hi\u1ec7n nay ph\u00e9p m\u1edbi v\u1eabn ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00f2ng ng\u1eeba \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, n\u00ean tuy kh\u00f4ng c\u00f3 pha t\u1ea1p, nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f2n thi\u1ebfu s\u00f3t. N\u1ebfu sau n\u00e0y ph\u00f2ng ng\u1eeba kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 thi\u1ebfu s\u00f3t, th\u00ec s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m th\u00eam.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi coi kho v\u1ed1n v\u00f4 l\u1ea1i, n\u00ean kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi \u0111\u00f4i khi ph\u1ea1m ph\u00e1p, nh\u01b0ng ngay l\u1eadp t\u1ee9c b\u1ecb t\u1ed1 c\u00e1o. C\u00f2n nh\u01b0 c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 Thuy\u00ean, Th\u1ea9m, th\u00ec l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng bi\u1ebft Khai Phong th\u1ebf n\u00e0o, e r\u1eb1ng ch\u01b0a th\u1ec3 d\u1ee9t ngay \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i l\u1ea1i d\u1ecbch Khai Phong ph\u1ee7 t\u1ef1 n\u00f3i r\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y g\u1eb7p vi\u1ec7c, ch\u1ec9 ngh\u0129 l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm ti\u1ec1n, l\u1ea1i ngh\u0129 l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i quan vi\u00ean, th\u1ef1c kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00f2ng suy x\u00e9t \u0111\u00fang sai. T\u1eeb nay e r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y. Nh\u01b0ng l\u00e2u d\u00e0i, l\u1ed9c c\u1ee7a l\u1ea1i d\u1ecbch trong thi\u00ean h\u1ea1 e r\u1eb1ng ph\u1ea3i t\u0103ng h\u1ebft, \u0111\u1ec3 h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c sung t\u00fac.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 th\u1ebf h\u00e1 ch\u1eb3ng t\u1ed1t sao, ch\u1ec9 lo thi\u1ebfu ti\u1ec1n m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y nhi\u1ec1u l\u1eafm c\u0169ng kh\u00f4ng qu\u00e1 t\u1ed1n tr\u0103m v\u1ea1n quan, nh\u01b0ng l\u1ed9c c\u1ee7a l\u1ea1i d\u1ecbch \u0111\u1ee7 th\u00ec ch\u00ednh s\u1ef1 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00ec l\u1ee3i t\u1ee9c thu \u0111\u01b0\u1ee3c c\u0169ng s\u1ebd kh\u00f4ng \u00edt, h\u01a1n n\u1eefa hi\u1ec7n nay y ph\u1ee5c v\u00e0 \u0103n u\u1ed1ng c\u1ee7a l\u1ea1i d\u1ecbch v\u1ed1n c\u0169ng do d\u00e2n ch\u00fang cung c\u1ea5p, ch\u1ec9 l\u00e0 kh\u00f4ng b\u1eaft h\u1ecd n\u1ed9p thu\u1ebf theo ph\u00e9p m\u00e0 th\u00f4i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tuy h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan, nh\u01b0ng ch\u00edn v\u1ea1n quan l\u00e0 t\u1eeb thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng, n\u1ebfu sau n\u00e0y c\u00e1c l\u1ed9 thu thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng<a class=\"footnote\" title=\"Thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng, ch\u1eef 'thu\u1ebf' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1eb7ng', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1824-17\" href=\"#footnote-1824-17\" aria-label=\"Footnote 17\"><sup class=\"footnote\">[17]<\/sup><\/a>, t\u1ea5t nhi\u00ean s\u1ebd \u0111\u1ee7 l\u1ed9c cho l\u1ea1i d\u1ecbch m\u00e0 c\u00f2n d\u01b0.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Xem ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5. Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1ea1i d\u1ecbch nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 c\u0169ng kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi l\u1ea5y t\u1eeb ti\u1ec1n c\u00f4ng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n ti\u1ec1n t\u1eeb kho ra, l\u1ea1i l\u1ea5y ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng b\u00f9 v\u00e0o l\u00e0 v\u1eady. Nay c\u1ea5p l\u1ed9c c\u00f4ng cho h\u1ecd, th\u00ec kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea5n chi\u1ebfm, l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i ph\u1ea1m ph\u00e1p h\u1ea1i vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm l\u1ee3i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e9p kho, nh\u00e2n vi\u1ec7c b\u1eaft mu\u1ed1i m\u00e0 n\u00f3i \u0111\u1ebfn, s\u1eed nh\u00e0 Chu ch\u00e9p ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i 27 th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 3, v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u1eed ph\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi v\u1eadn chuy\u1ec3n c\u00f2n l\u1ed9n x\u1ed9n, nay v\u1eabn ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[55] Chi\u1ebfu b\u1ecf ban Ngo\u1ea1i \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c. Ngo\u1ea1i \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c v\u1ed1n d\u00f9ng \u0111\u1ec3 b\u1ed1 tr\u00ed nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu trong c\u00e1c ban, nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u01b0\u1eddng sai \u0111i c\u00e1c ch\u00e2u ngo\u00e0i qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u1ea1m, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i ch\u1ec9 c\u00f2n v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean b\u1ecf \u0111i.<\/p>\n<p>[56] Quy\u1ec1n \u0110\u1ed9 chi ph\u00f3 s\u1ee9 Tr\u1ea7m Kh\u1edfi t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n v\u00e2ng chi\u1ebfu xem x\u00e9t \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i ch\u1ebf \u0111\u1ed9 qu\u00e2n kh\u00ed, xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c n\u01a1i ch\u1ebf t\u1ea1o qu\u00e2n kh\u00ed \u1edf kinh \u0111\u00f4 v\u00e0 ba l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty c\u00f9ng c\u00e1c quan ch\u1ee7 qu\u1ea3n qu\u00e2n s\u1ef1, sau khi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau c\u1ea7u, quan gi\u00e1m t\u1ea1o v\u00e0 quan ch\u1ee7 qu\u1ea3n qu\u00e2n s\u1ef1 ph\u1ea3i tr\u1ef1c ti\u1ebfp h\u1ecfi han th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng, ngo\u00e0i nh\u1eefng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u00e0 nguy\u00ean li\u1ec7u c\u0169 \u0111\u00e3 \u0111\u00fang ph\u00e9p v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f2n c\u00f3 nh\u1eefng vi\u1ec7c g\u00ec trong qu\u00e1 tr\u00ecnh l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f3 sai s\u00f3t kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c; h\u1ecfi han r\u1ed9ng r\u00e3i v\u1ec1 c\u00e1c lo\u1ea1i qu\u00e2n kh\u00ed, nh\u1eefng th\u1ee9 tinh x\u1ea3o, b\u1ec1n l\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp th\u00e0nh ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng th\u00edch h\u1ee3p, bi\u00ean so\u1ea1n th\u00e0nh v\u0103n b\u1ea3n, quan gi\u00e1m v\u00e0 quan qu\u00e2n s\u1ef1 cam \u0111oan g\u1eedi v\u1ec1 s\u1edf n\u00e0y \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng. Nh\u1eefng quan gi\u00e1m v\u00e0 quan qu\u00e2n s\u1ef1 \u1edf c\u00e1c n\u01a1i n\u1ebfu l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, ch\u1eadm tr\u1ec5 ho\u1eb7c kh\u00f4ng tu\u00e2n th\u1ee7 cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin, cho ph\u00e9p ch\u00e2u \u0111\u00f3 t\u1ed1 c\u00e1o l\u00ean. N\u1ebfu th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin kh\u00f4ng \u0111\u00fang ch\u1ebf \u0111\u1ed9, l\u1ea1i d\u1ecbch x\u1eed l\u00fd ch\u1eadm tr\u1ec5, \u0111\u1ec1u theo s\u1edf n\u00e0y g\u1eedi v\u0103n b\u1ea3n cho c\u01a1 quan c\u00f3 th\u1ea9m quy\u1ec1n x\u1eed l\u00fd theo l\u00fd. Mong r\u1eb1ng vi\u1ec7c xem x\u00e9t \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng, s\u1edbm ho\u00e0n th\u00e0nh s\u00e1ch.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y ghi trong \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n<p>[57] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, sao Th\u00e1i B\u1ea1ch xu\u1ea5t hi\u1ec7n ban ng\u00e0y.<\/p>\n<p>[58] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, ban chi\u1ebfu cho Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9, sai Th\u00e1i \u0110\u0129nh d\u1ea1y b\u00e0y tr\u1eadn ph\u00e1p \u1edf s\u00e2n Nha m\u00f4n, r\u1ed3i d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, l\u1ea1i ban b\u1ed1 ph\u00e1p \u1ea5y cho c\u00e1c l\u1ed9.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, \u0110\u0129nh \u1edf Kinh Nguy\u00ean d\u1ef1ng nh\u00e0 C\u1ea7n V\u0169, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng c\u1ee9 n\u0103m ng\u00e0y thay phi\u00ean l\u00ean d\u1ea1y t\u1eadp, n\u0103m ng\u0169 l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, n\u0103m \u0111\u1ed9i l\u00e0m m\u1ed9t tr\u1eadn, tr\u1eadn x\u1ebfp ngang, ba h\u1ed3i tr\u1ed1ng th\u00ec ra, c\u00f9ng b\u1eafn ba ph\u00e1t t\u00ean r\u1ed3i tr\u1edf v\u1ec1 v\u1ecb tr\u00ed; l\u1ea1i \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng, c\u00e1c \u0111\u1ed9i \u0111\u1ec1u r\u00fat th\u01b0\u01a1ng \u0111ao ra, theo ti\u1ebfng tr\u1ed1ng b\u1ed9 h\u00e0nh ti\u1ebfn l\u00ean l\u00e0m \u0111\u1ed9ng t\u00e1c \u0111\u00e2m ch\u00e9m, m\u01b0\u1eddi b\u01b0\u1edbc th\u00ec tr\u1edf v\u1ec1. T\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng l\u1ea7n tr\u1edf v\u1ec1 v\u1ecb tr\u00ed \u0111\u1ec1u nghe ti\u1ebfng chi\u00eang th\u00ec l\u00f9i. K\u1ef5 binh c\u0169ng x\u1ebfp n\u0103m ng\u0169 th\u00e0nh h\u00e0ng, b\u1ed1n h\u1ed3i tr\u1ed1ng th\u00ec ra, b\u1eafn c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a xoay v\u00f2ng. Tr\u01b0\u1edbc ng\u00e0y t\u1eadp m\u1ed9t h\u00f4m, c\u00e1c t\u01b0\u1edbng quan \u0111i\u1ec3m duy\u1ec7t \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, \u0111\u1ebfn khi t\u1eadp, l\u1ea1i duy\u1ec7t m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa. Trong \u0111\u1ed9i, ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 ng\u1ef1a \u0111\u1ec1u m\u1ea1nh y\u1ebfu xen k\u1ebd, ng\u01b0\u1eddi m\u1ea1nh \u0111\u01b0\u1ee3c ghi t\u00ean l\u00e0m k\u1ef3 binh, \u1ea9n trong \u0111\u1ed9i, g\u1eb7p khi d\u00f9ng k\u1ef3 binh th\u00ec t\u00e1ch ri\u00eang th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ra \u0111\u00e1nh. Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 trong ngo\u00e0i c\u00f3 b\u1ea3y t\u01b0\u1edbng, l\u1ea1i c\u00f3 t\u01b0\u1edbng T\u1ea3 H\u1eefu S\u00e1ch \u1ee8ng c\u1ee7a hai ch\u00e2u Kinh, Nghi, m\u1ed7i t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec1u c\u00f3 m\u01b0\u1eddi tr\u1eadn b\u1ed9 binh v\u00e0 k\u1ef5 binh, chia t\u1ea3 h\u1eefu t\u1eeb th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1ebfn th\u1ee9 n\u0103m, m\u1ed7i l\u1ea7n duy\u1ec7t m\u1ed9t tr\u1eadn, \u0111\u1ea1i kh\u00e1i l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady. Vua khen ph\u00e1p \u1ea5y hay, n\u00ean ban b\u1ed1.<\/p>\n<p>[59] Tri ch\u00e2u Ung Ch\u00e2u l\u00e0 Ti\u00eau Ch\u00fa t\u00e2u: <i>&#8220;Xin r\u0103n b\u1ea3o c\u00e1c tri ch\u00e2u \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ed9ng, n\u1ebfu nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c tin b\u00e1o c\u00f3 gi\u1eb7c ng\u1ef1a \u0111i qua \u0111\u1ecba ph\u1eadn m\u00e0 kh\u00f4ng l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u1ebfn ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111\u00e1nh nhau<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1eef 'lan' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Lan', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1824-18\" href=\"#footnote-1824-18\" aria-label=\"Footnote 18\"><sup class=\"footnote\">[18]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ec1u x\u1eed theo qu\u00e2n ph\u00e1p.&#8221;<\/i> Vua b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u1ec7c b\u00e1o tin h\u01b0 th\u1ef1c ch\u01b0a r\u00f5, l\u1ea1i gi\u1eb7c c\u00f3 \u0111\u00f4ng \u00edt, n\u1ebfu th\u1ebf l\u1ef1c kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i, sao c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n? H\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp t\u1ee9c theo qu\u00e2n ph\u00e1p? N\u00ean l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty xem x\u00e9t gi\u1ea3m b\u1eadc m\u00e0 x\u1eed.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[60] \u0110\u1ec1 c\u1eed Thi\u1ec3m T\u00e2y th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1, Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 l\u00e0 Tr\u1ea7m Phi t\u00e2u: <i>&#8220;Xin kh\u00f4i ph\u1ee5c di t\u00edch L\u1ee5c M\u00f4n Y\u1ec3n \u1edf huy\u1ec7n V\u0169 C\u00f4ng, ph\u1ee7 Kinh Tri\u1ec7u, \u1edf ph\u00eda nam k\u00eanh \u0111\u00e1 hai tr\u0103m b\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e0o h\u1ea7m \u0111\u1ea5t, d\u00f9ng g\u1ed7 l\u00e0m c\u1eeda, chuy\u1ec3n d\u00f2ng s\u00f4ng, c\u00f3 th\u1ec3 t\u01b0\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ba tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m ru\u1ed9ng.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu cho m\u1ed9t vi\u00ean quan c\u1ee7a Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1ec1 c\u1eed th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh ty c\u00f9ng v\u1edbi Tr\u1ea7m Phi xem x\u00e9t, n\u1ebfu h\u1ee3p v\u1edbi vi\u1ec7c tu s\u1eeda, th\u00ec t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng vi\u1ec7c r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. Sau \u0111\u00f3 r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng.<\/p>\n<p>[61] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u00e3i b\u1ecf ch\u00e2u T\u1eeb, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n C\u00e1t H\u01b0\u01a1ng, thu\u1ed9c ch\u00e2u Th\u1ea5p; b\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n V\u0103n Th\u00e0nh, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n, nh\u1eadp v\u00e0o C\u00e1t H\u01b0\u01a1ng. B\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n H\u01b0\u01a1ng Ninh, chia \u0111\u1ea5t nh\u1eadp v\u00e0o hai ch\u00e2u T\u1ea5n v\u00e0 ch\u00e2u Nh\u01b0\u1ee3ng. B\u00e3i b\u1ecf qu\u00e2n Li\u00ean Th\u1ee7y v\u00e0 Cao B\u01b0u, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n, l\u1ea5y Li\u00ean Th\u1ee7y thu\u1ed9c ch\u00e2u S\u1edf, Cao B\u01b0u thu\u1ed9c ch\u00e2u D\u01b0\u01a1ng. C\u1eeda \u1ea3i Ki\u1ebfm M\u00f4n v\u00e0 huy\u1ec7n Ki\u1ebfm M\u00f4n l\u1ea1i thu\u1ed9c ch\u00e2u Ki\u1ebfm. B\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ch\u00e2u H\u00e3n, nh\u1eadp v\u00e0o c\u00e1c ch\u00e2u T\u00fa, Dung v\u00e0 L\u1ed9; huy\u1ec7n L\u00ea Th\u00e0nh nh\u1eadp v\u00e0o huy\u1ec7n L\u1ed9 Th\u00e0nh. B\u00e3i b\u1ecf huy\u1ec7n Nghi\u1ec7p c\u1ee7a ch\u00e2u T\u01b0\u01a1ng, hai huy\u1ec7n T\u00e1n Ho\u00e0ng v\u00e0 B\u00e1ch H\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ch\u00e2u Tri\u1ec7u, huy\u1ec7n Hi\u1ebfu Ngh\u0129a c\u1ee7a ch\u00e2u Ph\u1ea7n, huy\u1ec7n H\u01b0ng S\u01a1n c\u1ee7a ch\u00e2u Quy, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n. Huy\u1ec7n Nghi\u1ec7p c\u1ee7a ch\u00e2u T\u01b0\u01a1ng b\u00e3i b\u1ecf th\u00e0nh tr\u1ea5n, nh\u1eadp v\u00e0o huy\u1ec7n L\u00e2m Ch\u01b0\u01a1ng. <i>(S\u00e1ch \u300aC\u1eedu v\u1ef1c ch\u00ed\u300b ghi v\u00e0o n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, kh\u00e1c v\u1edbi ch\u1ed7 n\u00e0y. Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng 7 n\u0103m th\u1ee9 6 n\u00f3i v\u1ec1 28 huy\u1ec7n c\u1ea7n xem x\u00e9t.)<\/i><\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1824-1\">Ch\u1eef 'Gi\u00e1m' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 ch\u00ednh v\u0103n b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1824-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-2\">C\u00e2u n\u00e0y nghi c\u00f3 ch\u1ed7 sai s\u00f3t, ho\u1eb7c ch\u1eef 'v\u00e3ng' l\u00e0 'tr\u00fa'. <a href=\"#return-footnote-1824-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-3\">Ch\u1eef 'B\u1ea1ch' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Tr\u1ef1c', theo b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1824-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-4\">Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 155, ch\u00ed v\u1ec1 tuy\u1ec3n c\u1eed, n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u th\u1ee9 4 l\u1eadp hai khoa kinh ngh\u0129a v\u00e0 thi ph\u00fa, l\u1ea5y \u300aThi\u300b, \u300aL\u1ec5 k\u00fd\u300b, \u300aChu l\u1ec5\u300b, \u300aT\u1ea3 th\u1ecb Xu\u00e2n thu\u300b l\u00e0m \u0111\u1ea1i kinh. Nghi ng\u1edd ch\u1eef 'Ngh\u1ecb' l\u00e0 sai c\u1ee7a ch\u1eef 'Ngh\u0129a'. <a href=\"#return-footnote-1824-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-5\">H\u01b0\u1edbng Truy\u1ec1n Ph\u1ea1m, ch\u1eef 'Truy\u1ec1n' nguy\u00ean l\u00e0 'Ph\u00f3', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 464, b\u1ea3n truy\u1ec1n s\u1eeda l\u1ea1i. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady. <a href=\"#return-footnote-1824-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-6\">Xem d\u00e2n v\u1eady, x\u00e9t theo \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u1eddi t\u01b0\u1ee3ng trong qu\u1ebb Qu\u00e1n h\u00e0o c\u1eedu ng\u0169, tr\u00ean nguy\u00ean c\u00f3 ba ch\u1eef 'quan ng\u00e3 sinh', nghi l\u00e0 thi\u1ebfu. <a href=\"#return-footnote-1824-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-7\"> ch\u1eef 'th\u1ea3' nguy\u00ean l\u00e0 '\u0111\u00e1n', theo b\u1ea3n c\u00e1c s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1824-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-8\"> M\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean di 6-7 ch\u00e9p l\u00e0 'm\u01b0\u1eddi v\u1ea1n nh\u00e0'. <a href=\"#return-footnote-1824-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-9\">Gi\u1ea3 H\u1eefu, ch\u1eef 'H\u1eefu' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u1ef1u', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 59, s\u1ef1 t\u00edch V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ph\u1ea7n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. Ph\u1ea7n sau t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. <a href=\"#return-footnote-1824-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-10\"> 'Ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u1ec9 t\u1ed9i ri\u00eang cho L\u00fd B\u00ecnh' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u1ee7y', c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1824-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-11\"> 'M\u1eadu Tu\u1ea5t' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'M\u1eadu Th\u00ecn'. X\u00e9t n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 th\u00e1ng 7 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o quy\u1ec3n 235 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 th\u00e1ng 7 ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1824-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-12\">Th\u1ea7n nh\u1eadn th\u00e1nh ch\u1ec9 'nh\u1eadn' nguy\u00ean l\u00e0 'Tu', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1824-12\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 12\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-13\">T\u00f4i g\u1eafn v\u00e0o ng\u1ee5 ng\u00f4n 'g\u1eafn' nguy\u00ean l\u00e0 'K\u00edch', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1824-13\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 13\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-14\"> 'H\u1eefu Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t' trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u1ee9c quan 65-37 ch\u00e9p l\u00e0 'T\u1ea3 Thanh \u0111\u1ea1o su\u1ea5t ph\u1ee7 su\u1ea5t'. <a href=\"#return-footnote-1824-14\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 14\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-15\"> Nguy\u00ean v\u0103n ch\u00e9p '\u0111i\u1ec1u tr\u1ea1i', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u00fd ngh\u0129a s\u1eeda th\u00e0nh 'tu tr\u1ea1i'. Theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p: 'L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt x\u00e2y tr\u1ea1i m\u1edbi \u1edf v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi.' <a href=\"#return-footnote-1824-15\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 15\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-16\">V\u0169 Th\u1eafng qu\u00e2n nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'Th\u00e0nh Th\u1eafng qu\u00e2n', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1824-16\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 16\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-17\"> Thu\u1ebf ti\u1ec1n t\u1eedu ph\u01b0\u1eddng, ch\u1eef 'thu\u1ebf' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u1eb7ng', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1824-17\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 17\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1824-18\"> ch\u1eef 'lan' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Lan', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1824-18\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 18\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":24,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1824","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":186,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1824","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1824\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1825,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1824\/revisions\/1825"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/186"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1824\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1824"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1824"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1824"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1824"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}