{"id":1834,"date":"2026-01-01T13:08:18","date_gmt":"2026-01-01T06:08:18","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1834"},"modified":"2026-01-01T13:44:45","modified_gmt":"2026-01-01T06:44:45","slug":"beta-quyen-238-nam-hi-ninh-thu-5-nham-ty-1072","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-238-nam-hi-ninh-thu-5-nham-ty-1072\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 238: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M T\u00dd, 1072)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 238: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M T\u00dd, 1072)"},"content":{"raw":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 9 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] Th\u00e1ng 9, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd m\u00f9ng m\u1ed9t, Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang L\u00fd Ph\u1ee5c Khu\u00ea \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ph\u00e1n L\u1ea1i b\u1ed9 L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ph\u1ee5c Khu\u00ea v\u00ec t\u1ed9i g\u00e2y s\u1ef1 n\u00ean b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m Tri qu\u00e2n Quang H\u00f3a. Khi \u1ea5y, Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u00e2u: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u00e3 l\u00e2u ng\u00e0y t\u00edch tr\u1eef m\u01b0u k\u1ebf, t\u1eadp h\u1ee3p binh l\u00ednh x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1edbi vi\u1ec7c ph\u00e1 th\u00e0nh Kim Thang, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do Ph\u1ee5c Khu\u00ea g\u00e2y s\u1ef1.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf, Vua tri\u1ec7u \u00f4ng v\u1ec1 d\u00f9ng. Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9 thuy\u00ean, khi b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c quan, vi\u1ec7c th\u0103ng gi\u00e1ng kh\u00f4ng qu\u00e1 m\u1ed9t b\u1eadc, nh\u01b0ng c\u00e1c quan tuy\u1ec3n d\u1ee5ng b\u1ecb ng\u0103n tr\u1edf b\u1edfi th\u1ee9 b\u1eadc, kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c. Ph\u1ee5c Khu\u00ea t\u00e2u xin cho ph\u00e9p b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1m th\u1eddi, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng b\u1ed5ng l\u1ed9c theo th\u1ee9 b\u1eadc c\u1ee7a m\u00ecnh, vi\u1ec7c n\u00e0y gi\u00fap \u00edch cho vi\u1ec7c tuy\u1ec3n d\u1ee5ng. <i>(Vi\u1ec7c Ph\u1ee5c Khu\u00ea t\u00e2u xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1m th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aPh\u1ee5c Khu\u00ea K\u1ef7 V\u0103n\u300b, c\u1ea7n tham kh\u1ea3o th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[2] Vua ban chi\u1ebfu phong cho em c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh l\u00e0 K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh l\u00e0m L\u1ec5 t\u00e2n Ph\u00f3 s\u1ee9, ki\u00eam ch\u1ee9c Tr\u1ea5n thao H\u00e0 T\u00e2y[footnote]H\u00e0 T\u00e2y, theo \u300aT\u1ed1ng H\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 6, ph\u1ea7n 8, c\u00f3 ch\u1eef 'Thao' \u1edf tr\u00ean[\/footnote], qu\u1ea3n l\u00fd c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng Thao.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ty An ph\u1ee7 d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng t\u00e2u r\u1eb1ng, M\u1ed9c Chinh b\u1ecb thua ch\u1ea1y t\u1eeb th\u00e0nh C\u1ee7ng L\u1ec7nh, K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh \u0111\u00e3 d\u1eabn h\u01a1n 2000 ng\u01b0\u1eddi trong t\u1ed9c c\u00f9ng c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh l\u1edbn l\u00e0 L\u00fd L\u0103ng Chi\u1ebfm, N\u1ed9t Chi ra h\u00e0ng. \u0110\u00e3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 \u0111\u1ec3 an \u1ee7i v\u00e0 cho v\u1ec1, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u00e2u xin phong cho Di\u00ean Chinh m\u1ed9t ch\u1ee9c quan \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng l\u0129nh b\u1ed9 l\u1ea1c v\u00e0 thu ph\u1ee5c nh\u00e2n t\u00e2m, v\u00ec th\u1ebf c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 n\u00e0y. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea1i phong cho m\u1eb9 c\u1ee7a Di\u00ean Chinh l\u00e0 Th\u1ef1c Lu\u1ef9 T\u1ed1t l\u00e0m V\u0129nh An huy\u1ec7n Th\u00e1i qu\u00e2n, ban cho kh\u00ed v\u1eadt v\u00e0 l\u1ee5a l\u00e0.<\/p>\n<p><i>(\u300aT\u00e2n K\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u K\u1ef7\u300b ghi \u1edf th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u \u0111\u00e1nh b\u1ea1i M\u1ed9c Chinh \u1edf th\u00e0nh C\u1ee7ng L\u1ec7nh. X\u00e9t ra, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u00e0y n\u00e0y, v\u00ec \u300aT\u00e2n K\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u K\u1ef7\u300b ghi ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, n\u00ean th\u00eam ch\u1eef <i>\"t\u1ea5u\"<\/i>[footnote]Theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1, \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'th\u00eam ch\u1eef t\u1ea5u'[\/footnote]. Nay v\u00ec vi\u1ec7c K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh \u0111\u01b0\u1ee3c phong quan n\u00ean ghi l\u1ea1i, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[3] Quy\u1ec1n Tam ty s\u1ee9 Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c ch\u00e2u Di\u00ean, T\u1ea7n, Kh\u00e1nh, V\u1ecb v.v... tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u c\u00f3 ty Chi\u1ebft b\u00e1c, chi\u00eau m\u1ed9 th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n n\u1ed9p c\u1ecf, l\u01b0\u01a1ng, ti\u1ec1n, l\u1ee5a, \u0111\u1ed5i l\u1ea5y mu\u1ed1i Gi\u1ea3i, m\u1ed7i n\u0103m thu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t tri\u1ec7u s\u00e1u tr\u0103m s\u00e1u m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, trong \u0111\u00f3 ch\u00e2u T\u1ea7n chi\u1ebfm b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n. Nay c\u1eaft tr\u1ea1i C\u1ed5 V\u1ecb c\u1ee7a ch\u00e2u T\u1ea7n \u0111\u1ec3 l\u1eadp qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, c\u00f9ng v\u1edbi th\u00e0nh m\u1edbi Tr\u1ea5n \u0110ao qu\u00e2n \u0111\u1ec1u ch\u01b0a c\u00f3 ty Chi\u1ebft b\u00e1c, n\u00ean th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n ch\u01b0a \u0111\u1ebfn. Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi l\u1eadp \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi n\u00ean c\u00f3 d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng khi c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u1ea9n c\u1ea5p. Xin giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho Tr\u01b0\u01a1ng S\u00e2m, Tr\u01b0\u01a1ng M\u1ee5c Chi, cho l\u1eadp ty Chi\u1ebft b\u00e1c, v\u00e0 chia m\u01b0\u1eddi l\u0103m v\u1ea1n cho Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, b\u1ea3y v\u1ea1n cho Tr\u1ea5n \u0110ao.\"<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n\n<p>[4] H\u00f9ng Ch\u00e2u b\u00e1o r\u1eb1ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc mu\u1ed1n \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111\u1ebfn d\u1ef1ng tr\u1ea1m g\u00e1c. V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c, Th\u00e1i \u0110\u0129nh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c mu\u1ed1n \u0111\u1ee3i h\u1ecd \u0111\u1ebfn, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh s\u1ebd tranh ch\u1ea5p v\u00e0 bu\u1ed9c h\u1ecd ph\u1ea3i d\u1ee1 b\u1ecf. Vua n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu d\u1ee1 b\u1ecf m\u00e0 h\u1ecd kh\u00f4ng ch\u1ecbu d\u1eebng, t\u1ea5t ph\u1ea3i d\u00f9ng binh, l\u00e0m sao \u0111\u00e2y?\"<\/i> Th\u00e1i \u0110\u0129nh \u0111\u00e1p: <i>\"N\u1ebfu b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129 th\u00ec ph\u1ea3i d\u00f9ng binh.\"<\/i> Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f3 kh\u0103n, n\u00f3i: <i>\"H\u1ecd l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, \u00fd \u0111\u1ed3 g\u00ec v\u1eady?\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ho\u1eb7c l\u00e0 do bi\u00ean l\u1ea1i c\u00f3 chuy\u1ec7n nh\u1ecf nh\u1eb7t, t\u1ee9c gi\u1eadn m\u00e0 l\u00e0m th\u1ebf; ho\u1eb7c l\u00e0 s\u1ee3 Trung Qu\u1ed1c cho r\u1eb1ng h\u1ecd kh\u00f4ng c\u1ea1nh tranh n\u1ed5i, n\u00ean t\u1ecf ra m\u1ea1nh m\u1ebd; ho\u1eb7c l\u00e0 th\u1ea5y t\u1eeb khi b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u1ebfn nay lo vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, cho r\u1eb1ng v\u00e0i ch\u1ee5c n\u0103m sau, Trung Qu\u1ed1c s\u1ebd m\u1ea1nh m\u1ebd, c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch chi\u1ebfm U Y\u00ean, khi \u0111\u00f3 Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1, n\u00ean mu\u1ed1n nh\u00e2n l\u00fac ch\u01b0a m\u1ea1nh m\u00e0 qu\u1ea5y nhi\u1ec5u Trung Qu\u1ed1c, cho r\u1eb1ng ch\u1eadm th\u00ec h\u1ecda l\u1edbn, nhanh th\u00ec h\u1ecda nh\u1ecf, n\u00ean mu\u1ed1n c\u1eaft \u0111\u1ee9t v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c, li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u1ec3 qu\u1ea5y nhi\u1ec5u ch\u00fang ta.\"<\/i> Vua s\u1ee3 r\u1eb1ng h\u1ecd kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbch \u0111\u00e2u d\u1ec5 bi\u1ebft, n\u1ebfu c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n nh\u01b0 th\u1ebf, m\u00e0 ch\u1ee7 c\u1ee7a h\u1ecd cho l\u00e0 \u0111\u00fang, th\u00ec s\u1ebd c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"L\u00e0m sao \u0111\u1ed1i ph\u00f3?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Hi\u1ec7n H\u00e0 B\u1eafc ch\u01b0a c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ed1i ph\u00f3, Khi\u1ebft \u0110an ch\u01b0a n\u00ean d\u1ec5 d\u00e0ng c\u1eaft \u0111\u1ee9t h\u00f2a h\u1ea3o. N\u1ebfu h\u1ecd t\u1ee9c gi\u1eadn v\u00e0 t\u1ecf ra m\u1ea1nh m\u1ebd m\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, th\u00ec ta ch\u1ec9 n\u00ean \u0111\u1ed1i ph\u00f3 b\u1eb1ng s\u1ef1 khoan dung, nh\u1eb9 nh\u00e0ng, nh\u1eafc nh\u1edf h\u1ecd v\u1ec1 l\u1eddi th\u1ec1 minh \u01b0\u1edbc qua nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi, d\u00f9 h\u1ecd c\u00f3 ngoan c\u1ed1 \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u, c\u0169ng s\u1ebd ph\u1ea7n n\u00e0o ch\u00f9n b\u01b0\u1edbc; m\u1ed9t khi h\u1ecd ch\u00f9n b\u01b0\u1edbc, k\u1ebf ho\u1ea1ch x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a h\u1ecd s\u1ebd ch\u1eadm l\u1ea1i; nh\u00e2n l\u00fac h\u1ecd ch\u1eadm l\u1ea1i, ta c\u00f3 th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7. \u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi tr\u1ea1m g\u00e1c n\u00ean khoan dung nh\u1eb9 nh\u00e0ng, vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7 c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c n\u00ean kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng. Theo th\u1ea7n th\u1ea5y, vi\u1ec7c tr\u1ea1m g\u00e1c kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3, ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7 l\u00e0 kh\u1ea9n c\u1ea5p. N\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb t\u1ed1t c\u00f4ng th\u1ee7, th\u00ec d\u00f9 Khi\u1ebft \u0110an c\u00f3 chi\u1ebfm c\u1ea3 H\u00f9ng Ch\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1ea5t s\u00e1ch. N\u1ebfu kh\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng chu\u1ea9n b\u1ecb c\u00f4ng th\u1ee7, m\u00e0 l\u1ea1i v\u1ed9i v\u00e0ng tranh ch\u1ea5p tr\u1ea1m g\u00e1c, \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 th\u1ea5t s\u00e1ch.\"<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>\"N\u00ean ti\u1ebft ki\u1ec7m t\u00e0i v\u1eadt, ch\u1ed7 kh\u00f4ng c\u1ea7n thi\u1ebft th\u00ec \u0111\u1eebng d\u00f9ng, l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i l\u00e0 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"L\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. Hi\u1ec7n H\u00e0 B\u1eafc m\u1ea5y n\u0103m li\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a, d\u00e2n gian kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00edch tr\u1eef, l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p c\u1ea7n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, th\u00ec t\u00edch tr\u1eef c\u1ee7a d\u00e2n gian ch\u00ednh l\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. D\u00f9 c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, l\u1ea5y ai l\u00e0m qu\u00e2n; d\u00f9 c\u00f3 qu\u00e2n, l\u1ea5y ai l\u00e0m t\u01b0\u1edbng; l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p c\u00f3 vi\u1ec7c, b\u1ec7 h\u1ea1 \u1ee9ng ph\u00f3 th\u1ebf n\u00e0o, m\u1ed9t vi\u1ec7c \u1ee9ng ph\u00f3 sai l\u1ea7m, li\u00ean quan \u0111\u1ebfn an nguy c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c. Trong l\u00fac h\u1ed7n lo\u1ea1n, b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 x\u00e9t c\u00f3 th\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng sai s\u00f3t kh\u00f4ng? \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do kh\u00f4ng n\u00ean d\u1ec5 d\u00e0ng d\u00f9ng binh!\"<\/i><\/p>\n\n<p>Khu m\u1eadt vi\u1ec7n lui ra, An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng n\u00ean tu s\u1eeda vi\u1ec7c ph\u00f2ng b\u1ecb \u1edf H\u00e0 B\u1eafc. Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eeb vi\u1ec7c chia d\u00e2n th\u00e0nh t\u1eebng nh\u00f3m m\u01b0\u1eddi l\u0103m ng\u01b0\u1eddi.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m ph\u00f2ng b\u1ecb.\"<\/i> Vua h\u1ecfi: <i>\"Ai c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"N\u1ebfu b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129 th\u00ec ph\u1ea3i c\u1eed T\u0103ng B\u1ed1 \u0111i.\"<\/i> Vua mu\u1ed1n H\u00e0n Ch\u1ea9n l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, giao vi\u1ec7c n\u00e0y, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u00e0nh.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1 c\u00f3 c\u1ea5p b\u00e1ch v\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea5p b\u00e1ch, nh\u01b0 vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t c\u00e1c tr\u1ea1m canh l\u00e0 vi\u1ec7c sinh s\u1ef1, \u00edt ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y, n\u00ean b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng lo l\u1eafng. C\u00f2n nh\u01b0 vi\u1ec7c H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 vi\u1ec7c quen thu\u1ed9c, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y, n\u00ean b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng lo l\u1eafng. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u00edt ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo, vi\u1ec7c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y m\u1edbi \u0111\u00e1ng lo, \u0111\u00e1ng lo th\u00ec n\u00ean l\u00e0m g\u1ea5p, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo th\u00ec n\u00ean l\u00e0m t\u1eeb t\u1eeb.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c chia d\u00e2n th\u00e0nh nh\u00f3m m\u01b0\u1eddi l\u0103m ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 b\u1ea3o gi\u00e1p, l\u00e0m l\u00e2u kh\u00f3 th\u00e0nh, kh\u00f4ng b\u1eb1ng t\u1eadp h\u1ee3p th\u00e0nh ch\u1ec9 huy, giao cho s\u1ee9 th\u1ea7n qu\u1ea3n l\u00fd.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 th\u1ef1c s\u1ef1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, kh\u00f4ng s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi ta kinh h\u00e3i, d\u00f9 c\u00f3 ch\u1eb7t ng\u00f3n tay, ch\u1eb7t c\u00e1nh tay, c\u0169ng kh\u00f4ng lo, v\u00ed nh\u01b0 c\u00f3 n\u1ea1n Khi\u1ebft \u0110an m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 n\u1ed7i kh\u1ed5 ch\u1eb7t ng\u00f3n tay, ch\u1eb7t c\u00e1nh tay m\u00e0 th\u00f4i. D\u00f9 t\u1eadp h\u1ee3p th\u00e0nh ch\u1ec9 huy c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec ng\u0103n tr\u1edf, nh\u01b0ng ch\u1ec9 huy l\u00e0 h\u01b0 danh, n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t b\u1ea3o, khi c\u1ea5p b\u00e1ch c\u00f3 th\u1ec3 tri\u1ec7u t\u1eadp, tuy kh\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 ch\u1ec9 huy, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec ch\u1ec9 huy s\u1ee9, \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 vi\u1ec7c th\u1ef1c, may m\u00e0 ch\u01b0a \u0111\u1ebfn m\u1ee9c nguy c\u1ea5p, th\u00ec tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta kinh h\u00e3i, m\u00e0 vi\u1ec7c th\u00e0nh c\u00f4ng l\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng s\u00e1ch.\"<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eeb \u0111\u1eddi T\u1ea7n, H\u00e1n \u0111\u1ebfn nay, d\u00e2n Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00f4ng, \u0111\u1ea5t khai kh\u1ea9n ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 ng\u00e0y nay. B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng di \u0111\u1ecbch \u0111\u1ec1u suy y\u1ebfu, m\u1ea5y tr\u0103m n\u0103m nay ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 ng\u00e0y nay. Tr\u1eddi c\u00f3 l\u1ebd v\u00ec Trung Qu\u1ed1c b\u1ecb di \u0111\u1ecbch khinh nh\u1ee5c l\u00e2u ng\u00e0y, n\u00ean trao cho b\u1ec7 h\u1ea1 vi\u1ec7c ki\u00eam ch\u1ebf \u0111\u1ea5t xa, l\u00e0m m\u1ea1nh Trung Qu\u1ed1c. Tr\u1eddi ban cho b\u1ec7 h\u1ea1 s\u1ef1 th\u00f4ng minh kh\u00f4ng k\u00e9m ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng v\u00e0o vi\u1ec7c nh\u1ecf nh\u1eb7t, m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00f9ng v\u00e0o \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do ch\u01b0a th\u1ec3 th\u00e0nh \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p. M\u1edf n\u01b0\u1edbc n\u1ed1i nh\u00e0, kh\u00f4ng d\u00f9ng ti\u1ec3u nh\u00e2n, ti\u1ec3u nh\u00e2n bi\u1ebft \u00edt ch\u1eafc kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u00fap n\u01b0\u1edbc, ph\u1ea3i d\u00f9ng qu\u00e2n t\u1eed, th\u1ea7n cho r\u1eb1ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi qu\u00e2n t\u1eed n\u00ean khi\u1ebfn h\u1ecd kh\u00f4ng nghi ng\u1edd, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eadn l\u1ef1c, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng binh l\u00ednh ph\u1ea3i luy\u1ec7n t\u1eadp l\u00e2u m\u1edbi m\u1ea1nh. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1ec1 Uy V\u01b0\u01a1ng ba n\u0103m say r\u01b0\u1ee3u kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c, m\u1ed9t ng\u00e0y n\u1ea5u quan \u0111\u1ea1i phu \u1ea5p A, xu\u1ea5t binh thu l\u1ea1i \u0111\u1ea5t b\u1ecb x\u00e2m chi\u1ebfm, b\u00e8n b\u00e1 ch\u1ee7 ch\u01b0 h\u1ea7u. Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Vua th\u1ef1c s\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecnh h\u00ecnh qu\u00e2n t\u1eed, ti\u1ec3u nh\u00e2n, l\u1ea1i quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, th\u00ec binh l\u00ednh c\u00f3 th\u1ec3 m\u1ea1nh l\u00ean trong m\u1ed9t ng\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea7n Qu\u00e1n b\u00e0n r\u1eb1ng: An Th\u1ea1ch khuy\u00ean Th\u1ea7n T\u00f4ng ki\u00eam ch\u1ebf di \u0111\u1ecbch, th\u00ec t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng di \u0111\u1ecbch \u0111\u1ec1u suy y\u1ebfu, m\u1ea5y tr\u0103m n\u0103m nay ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 ng\u00e0y nay.\"<\/i> \u0110\u1ebfn khi b\u00e0n vi\u1ec7c Th\u1ea7n T\u00f4ng kh\u00f4ng th\u1ec3 bao tr\u00f9m \u0111\u01b0\u1ee3c Khi\u1ebft \u0110an, l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Di \u0111\u1ecbch \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 Khi\u1ebft \u0110an ng\u00e0y nay.\"<\/i> Hai l\u1ea7n t\u00e2u, c\u00f9ng m\u1ed9t Khi\u1ebft \u0110an, n\u00f3i cho s\u01b0\u1edbng mi\u1ec7ng, khi m\u1ea1nh khi y\u1ebfu, hu\u1ed1ng chi l\u1ea1i t\u00f9y theo s\u1ef1 vui gi\u1eadn m\u00e0 b\u00e0n v\u1ec1 qu\u00e2n t\u1eed, ti\u1ec3u nh\u00e2n sao!)<\/i><\/p>\n\n<p>[5] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean \u1edf Tr\u1ea5n Thao qu\u00e2n d\u00e2ng g\u1ed7 v\u00e0 v\u1eadn chuy\u1ec3n g\u1ed7 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 gi\u00e1 h\u1eadu h\u0129nh, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c sai ph\u00e1i ho\u1eb7c d\u00e2ng hi\u1ebfn g\u00ec \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tr\u1ea3 c\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng.<\/p>\n\n<p>[6] Ban chi\u1ebfu gi\u00e1ng ch\u1ee9c V\u0103n T\u01b0 ph\u00f3 s\u1ee9 L\u00fd C\u1ea3nh Sai v\u00e0 Cung B\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng X\u01b0\u1edfng m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t b\u1eadc, v\u00ec t\u1ed9i kh\u00f4ng ph\u00e1t hi\u1ec7n vi\u1ec7c binh s\u0129 d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n \u0110\u00f4 gi\u00e1m ph\u1ee7 l\u1ed9 Th\u00e0nh \u0110\u00f4 m\u01b0u t\u00ednh c\u01b0\u1edbp b\u00f3c.<\/p>\n\n<p>[7] Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u00e2u: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi so\u1ea1n th\u1ea3o chi\u1ebfu l\u1ec7nh \u0111a ph\u1ea7n kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, nh\u01b0 Tr\u1ea7n D\u1ecbch, V\u01b0\u01a1ng \u00cdch Nhu, H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 t\u1eeb th\u1ea7n hi\u1ec7n nay[footnote]T\u1eeb th\u1ea7n, nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u1eef 'T\u1eeb' vi\u1ebft l\u00e0 'Lo\u1ea1n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n trong c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 12 th\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 s\u1eeda[\/footnote]. Nh\u01b0ng v\u0103n c\u1ee7a Tr\u1ea7n D\u1ecbch nh\u01b0 \u25a1 \u0111o\u1ea1n \u0111u\u1ed5i ng\u1ef1a, tuy g\u00e2n s\u1ee9c m\u1ecfi m\u1ec7t m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh b\u01b0\u1edbc \u0111i; v\u0103n c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng \u00cdch Nhu nh\u01b0 b\u00e0 gi\u00e0 d\u1ec7t v\u1ea3i, tuy th\u00e0nh t\u1ea5m nh\u01b0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i g\u1ea5m v\u00f3c; v\u0103n c\u1ee7a H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng nh\u01b0 tr\u1ebb con th\u1ed5i s\u00e1o, su\u1ed1t ng\u00e0y \u1eadm \u1eeb m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ee3p \u00e2m lu\u1eadt. Ba ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y e r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 ph\u00e1t huy \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, hi\u1ec7u l\u1ec7nh b\u1ed1n bi\u1ec3n. Xin h\u00e3y ch\u1ecdn k\u1ef9 danh th\u1ea7n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c chi\u1ebfu m\u1ec7nh.\"<\/i> Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/p>\n\n<p>[8] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"V\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a vi\u1ec7n X\u00e1 nh\u00e2n nh\u01b0 H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng th\u1eadt kh\u00f4ng t\u1ed1t.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi, x\u00e9t \u00e1n c\u0169ng hay sinh s\u1ef1 kh\u00f4ng hi\u1ec3u vi\u1ec7c, b\u1ecb c\u00e1c tuy\u1ec3n nh\u00e2n ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. Th\u1ea7n l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1 sao b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m X\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n, kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00f3 \u00fd g\u00ec.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 v\u00ec H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng \u0111\u1ed7 tr\u1ea1ng nguy\u00ean.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 v\u1ed1n kh\u00f4ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi v\u00ec khoa danh, sao ri\u00eang v\u1edbi H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng l\u1ea1i nh\u01b0 v\u1eady?\"<\/i> An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"So\u1ea1n th\u1ea3o chi\u1ebfu l\u1ec7nh th\u1eadt kh\u00f3 t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u00ednh s\u1ef1 c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c g\u1ea5p.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"N\u00f3i l\u00fd l\u1ebd kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, kh\u00f4ng th\u1ecfa l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, c\u1ea7n ph\u1ea3i ch\u1ecdn l\u1ef1a k\u1ef9 c\u00e0ng.\"<\/i> L\u1ea1i h\u1ecfi: <i>\"Kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa c\u00f2n khuy\u1ebft, ai c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh s\u1eafp h\u1ebft tang.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Hu\u1ec7 Khanh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1eadn l\u1ef1c s\u1edbm nh\u1ea5t.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec \u00f4ng \u1ea5y t\u1eadn l\u1ef1c, ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf t\u1ef1 nhi\u00ean n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 b\u1ea1t.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Hu\u1ec7 Khanh h\u01a1n T\u0103ng B\u1ed1.\"<\/i> <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 7, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[9] Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ec9 \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c \u1edf H\u00f9ng Ch\u00e2u, cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c b\u1ed5 sung th\u00eam cung th\u1ee7 g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n ch\u00fang, khi\u1ebfn d\u00e2n o\u00e1n than, n\u00ean d\u1eabn qu\u00e2n tu\u1ea7n tra c\u1ee7a ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng. Vua n\u00f3i: <i>\"Cung th\u1ee7 qu\u1ea3 th\u1eadt g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u.\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"H\u00e0nh K\u1ec9 kh\u00f4ng hi\u1ec3u vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, trong l\u00e3nh th\u1ed5 c\u1ee7a ta b\u1ed5 sung th\u00eam cung th\u1ee7, sao l\u1ea1i n\u00f3i l\u00e0 m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"X\u01b0a kh\u00f4ng c\u00f3 nay c\u00f3, t\u1ee9c l\u00e0 m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, H\u00f9ng Ch\u00e2u sai ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n \u1edf c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u ph\u00eda b\u1eafc m\u01b0\u1ee3n xe \u0111\u1ec3 ch\u1edf b\u1ea1c v\u00e0 l\u1ee5a, nh\u01b0ng Tr\u00e1c Ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd. Khu m\u1eadt vi\u1ec7n \u0111\u1ecbnh g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n \u0111\u1ebfn Tr\u00e1c Ch\u00e2u, n\u00f3i r\u1eb1ng trong th\u1ec7 \u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 ghi r\u00f5 c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u thu\u1ed9c v\u1ec1 ph\u00eda nam, v\u00e0 t\u1eeb th\u1eddi Kh\u00e1nh L\u1ecbch, ph\u00eda b\u1eafc kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p s\u1eeda ch\u1eefa, xin xem x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c c\u00f4ng v\u0103n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 ph\u00e1 h\u1ee7y. M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng n\u1ebfu l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, s\u1ebd th\u1ec3 hi\u1ec7n quy\u1ebft t\u00e2m tranh ch\u1ea5p. N\u1ebfu c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u c\u0169 v\u1eabn mu\u1ed1n ph\u00e1 h\u1ee7y, th\u00ec ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m l\u1eadp th\u00eam tr\u1ea1m m\u1edbi.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n di d\u1eddi c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u, s\u1ef1 th\u1eadt c\u00f3 hay kh\u00f4ng ch\u01b0a th\u1ec3 bi\u1ebft. N\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt c\u00f3, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 do Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t g\u00e2y chuy\u1ec7n, n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady. Nay c\u00e1ch ch\u1ee9c L\u1ee3i Nh\u1ea5t, c\u1eed Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ec9 thay th\u1ebf, khi H\u00e0nh K\u1ec9 \u0111\u1ebfn, ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc quan s\u00e1t c\u00e1ch h\u00e0nh x\u1eed c\u1ee7a ta. N\u1ebfu h\u1ecd v\u1eabn chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t hai b\u00ean, n\u00f3i r\u1eb1ng thu\u1ed9c v\u1ec1 ph\u00eda nam, l\u1ea1i b\u1ea3o ph\u00e1 h\u1ee7y n\u0103m tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u th\u1eddi Kh\u00e1nh L\u1ecbch, th\u00ec ch\u1eb3ng kh\u00e1c g\u00ec Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t g\u00e2y chuy\u1ec7n, l\u00e0m sao khi\u1ebfn Khi\u1ebft \u0110an ch\u1ecbu nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng?\"<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ea1n B\u00e1c ki\u00ean quy\u1ebft tranh lu\u1eadn, cho r\u1eb1ng t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ph\u1ea3i l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p th\u00ec s\u1ebd b\u1ecb l\u1ea5n \u00e1t. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu mu\u1ed1n d\u00f9ng s\u1ee9c m\u1ea1nh, c\u0169ng ph\u1ea3i m\u1ec1m m\u1ecfng tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ee3i khi h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 m\u1ec1m m\u1ecfng n\u1eefa th\u00ec m\u1edbi d\u00f9ng s\u1ee9c m\u1ea1nh, nh\u01b0 v\u1eady l\u1ed7i s\u1ebd thu\u1ed9c v\u1ec1 h\u1ecd, h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 r\u00fat lui. N\u1ebfu ngay l\u1eadp t\u1ee9c d\u00f9ng s\u1ee9c m\u1ea1nh, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 tranh ch\u1ea5p.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ec9 v\u1eeba m\u1edbi \u0111\u1ebfn, \u0111ang l\u00e0 l\u00fac c\u1ea7n gi\u1eef g\u00ecn t\u00ecnh c\u1ea3m, l\u1ea1i s\u1ee3 g\u00e2y th\u00eam nghi ng\u1edd cho Khi\u1ebft \u0110an, d\u1eabn \u0111\u1ebfn xung \u0111\u1ed9t. Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Xung \u0111\u1ed9t c\u00f3 sao \u0111\u00e2u?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"H\u00e0 B\u1eafc ch\u01b0a chu\u1ea9n b\u1ecb, sao c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i xung \u0111\u1ed9t kh\u00f4ng sao?\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"T\u1eeb khi nu\u00f4i qu\u00e2n, chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ebfn nay, sao l\u1ea1i n\u00f3i l\u00e0 ch\u01b0a chu\u1ea9n b\u1ecb?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eabm th\u1ea5y qu\u00e2n \u0111\u1ed9i ch\u01b0a th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u01b0a th\u1ec3 giao chi\u1ebfn v\u1edbi Khi\u1ebft \u0110an.\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu Khi\u1ebft \u0110an di d\u1eddi tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u, x\u00e2m ph\u1ea1m l\u00e3nh th\u1ed5 ta, sao l\u1ea1i kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p?\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch l\u00e2u d\u00e0i, th\u00ec d\u00f9 Khi\u1ebft \u0110an chi\u1ebfm H\u00f9ng Ch\u00e2u, c\u0169ng ch\u01b0a c\u1ea7n tranh ch\u1ea5p, mi\u1ec5n l\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng ta c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u1eafng h\u1ecd.\"<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"H\u1ecd chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ta, sao l\u1ea1i kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p? Chi\u1ebfm H\u00f9ng Ch\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng tranh, r\u1ed3i ti\u1ebfp t\u1ee5c chi\u1ebfm Doanh Ch\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng tranh. B\u1ed1n ph\u00eda \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u0111\u1ecbch, \u0111\u00f3 l\u00e0 n\u1ed7i nh\u1ee5c c\u1ee7a khanh \u0111\u1ea1i phu!\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i \u0110i\u00ean, Ho\u00e0nh Y\u00eau l\u00e0 khanh \u0111\u1ea1i phu c\u1ee7a V\u0103n V\u01b0\u01a1ng, V\u0103n V\u01b0\u01a1ng ph\u1ee5c v\u1ee5 C\u00f4n Di m\u00e0 kh\u00f4ng coi \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1ee5c, v\u00ec C\u00f4n Di m\u1ea1nh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do ta kh\u00f4ng tu ch\u1ec9nh ch\u00ednh s\u00e1ch v\u00e0 h\u00ecnh ph\u00e1p n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady, mi\u1ec5n l\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng ta c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u1eafng C\u00f4n Di. T\u1eeb x\u01b0a, c\u00e1c b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 ch\u00ed l\u1edbn, vi\u1ec7c thu n\u1ea1p v\u00e0 ban ph\u00e1t \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i v\u01b0\u1ee3t xa ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 trong n\u01b0\u1edbc, m\u00e0 c\u1ea3 c\u00e1c n\u01b0\u1edbc ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc c\u0169ng ph\u1ea3i nh\u01b0 v\u1eady. M\u1ea1o \u0110\u1ed1n, khi n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng xin ng\u01b0\u1eddi v\u1ee3 y\u00eau qu\u00fd c\u1ee7a \u00f4ng, \u00f4ng n\u00f3i: 'L\u00e0m sao l\u1ea1i ti\u1ebfc m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef v\u1edbi n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng!' \u0110\u1ebfn khi xin b\u1ecf \u0111\u1ea5t, \u00f4ng li\u1ec1n ph\u00e1t binh ti\u00eau di\u1ec7t n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng. C\u00e1ch h\u00e0nh x\u1eed nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean \u00f4ng m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u v\u1edbi H\u00e1n Cao T\u1ed5. N\u1ebfu ch\u1ec9 v\u00ec m\u1ed9t tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u nh\u1ecf m\u00e0 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i tranh ch\u1ea5p, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch c\u1ee7a b\u1eadc \u0111\u1ea1i tr\u00ed.\"<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>\"M\u1ea1o \u0110\u1ed1n \u0111\u1ebfn khi xin b\u1ecf \u0111\u1ea5t th\u00ec nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i tranh ch\u1ea5p.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n b\u00e0n lu\u1eadn l\u00e0 n\u00ean nh\u01b0 M\u1ea1o \u0110\u1ed1n, bi\u1ebft thu n\u1ea1p v\u00e0 ban ph\u00e1t, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i nh\u01b0 M\u1ea1o \u0110\u1ed1n tranh ch\u1ea5p \u0111\u1ea5t \u0111ai.\"<\/i><\/p>\n\n<p>V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"C\u1ea7n ph\u1ea3i t\u1ef1 tr\u1ecb tr\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf g\u1ea7n lo xa.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i c\u1ea7n ph\u1ea3i t\u1ef1 tr\u1ecb tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 \u0111\u00fang, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 tr\u1ecb, th\u00ec d\u00f9 ch\u1ec9 b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, tr\u0103m d\u1eb7m c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m Vua thi\u00ean h\u1ea1. M\u1ea1nh T\u1eed n\u00f3i: 'Ch\u01b0a c\u00f3 ai s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 c\u00f3 ng\u00e0n d\u1eb7m \u0111\u1ea5t.' Nay thi\u00ean h\u1ea1 v\u1ea1n d\u1eb7m m\u00e0 s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi, ch\u1ec9 v\u00ec t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng t\u1ef1 tr\u1ecb.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"G\u1ecdi Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 ch\u00fa, Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 k\u1ebb th\u00f9 l\u00e1ng gi\u1ec1ng l\u1ea1i g\u1ecdi l\u00e0 ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ee3 h\u1ecd sao? H\u00e0ng n\u0103m c\u1ed1ng n\u1ea1p v\u00e0ng l\u1ee5a h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea1n \u0111\u00e3 s\u00e1u b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i n\u0103m, s\u00e1u b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i n\u0103m s\u1ee3 Khi\u1ebft \u0110an, kh\u00f4ng ch\u1ec9 ng\u00e0y nay.\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Ta sao ph\u1ea3i s\u1ee3 h\u1ecd? Nh\u01b0ng giao chi\u1ebfn c\u1ea7n c\u00f3 danh ngh\u0129a. Nh\u01b0 Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u00e1nh H\u00e0 \u0110\u00f4ng c\u0169ng ph\u1ea3i c\u00f3 vi\u1ec7c th\u01b0 s\u00e1p.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Lo kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c, h\u00e1 lo kh\u00f4ng c\u00f3 danh ngh\u0129a!\"<\/i> B\u00e8n k\u1ec3 chuy\u1ec7n Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u00e1p s\u1ee9 gi\u1ea3 Giang Nam. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c, th\u00ec l\u1ea5y U Y\u1ebfn, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 danh ngh\u0129a. B\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea5y Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0103n, V\u0169 m\u00e0 c\u00f3 thi\u00ean h\u1ea1, h\u00e1 l\u1ea1i \u0111\u1ec3 Khi\u1ebft \u0110an chi\u1ebfm c\u1ee9 U Y\u1ebfn m\u00e3i sao?\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Mu\u1ed1n khu\u1ea5t ph\u1ee5c Khi\u1ebft \u0110an, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i t\u1ef1 tr\u1ecb, khi\u1ebfn b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ti\u1ec3u nh\u00e2n m\u1edbi k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng, qu\u00e2n t\u1eed c\u1ea7n g\u00ec k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng? N\u00f3i vi\u1ec7c tr\u1eddi th\u00ec c\u00f3 m\u1ec7nh, n\u00f3i vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi th\u00ec c\u00f3 ngh\u0129a, ngh\u0129a v\u00e0 m\u1ec7nh m\u00e0 th\u00f4i, c\u1ea7n g\u00ec k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng?\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 ngh\u0129a, c\u00f3 m\u1ec7nh, ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 hi\u1ec3u ngh\u0129a, m\u1ec7nh.\"<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u00ecnh tr\u1ea1ng qu\u00e2n t\u1eed, ti\u1ec3u nh\u00e2n c\u0169ng d\u1ec5 x\u00e9t. Ch\u1ec9 c\u1ea7n n\u00f3i n\u0103ng b\u1eeba b\u00e3i kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, l\u1eddi tr\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng gi\u1ed1ng l\u1eddi sau, l\u1eddi sau kh\u00f4ng che \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eddi tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u00f3 l\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n. Trung t\u00edn c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, l\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00f3 l\u00e0 qu\u00e2n t\u1eed. N\u1ebfu qu\u1ea3 l\u00e0 qu\u00e2n t\u1eed, th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng. V\u00ec n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1eefng l\u00e0 nh\u1edd c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean n\u00f3i 'kh\u00f4ng tranh l\u00e0 nh\u1edd ng\u01b0\u1eddi'. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1nh l\u00e0 nh\u1edd \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, n\u00ean Tr\u1ee5 c\u00f3 \u1ee9c tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi Di, l\u00f2ng d\u1ea1 chia l\u00eca, b\u1ecb V\u0169 V\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e1nh b\u1ea1i; V\u0169 V\u01b0\u01a1ng c\u00f3 ba ng\u00e0n b\u1ec1 t\u00f4i lo\u1ea1n, nh\u01b0ng m\u1ed9t l\u00f2ng, n\u00ean th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Tr\u1ee5, ba ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t l\u00f2ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 b\u00e8 \u0111\u1ea3ng. Cao T\u00f4ng d\u1ea1y Ph\u00f3 Duy\u1ec7t: 'C\u00f9ng c\u00e1c khanh, kh\u00f4ng ai kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, \u0111\u1ec3 s\u1eeda ch\u00ednh ng\u00f4i Vua.' Cao T\u00f4ng kh\u00f4ng d\u1ea1y Ph\u00f3 Duy\u1ec7t k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng. Ch\u1ec9 c\u1ea7n \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng v\u00ec ngh\u0129a, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u V\u0169 V\u01b0\u01a1ng khen, Cao T\u00f4ng d\u1ea1y; \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng v\u00ec b\u1ea5t ngh\u0129a, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u00e8 \u0111\u1ea3ng. N\u1ebfu c\u00f9ng tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc m\u00e0 kh\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, th\u00ec vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc l\u00e0m sao th\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi ta th\u1ea5y sao c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ed1ng h\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ngh\u0129a l\u00fd trong thi\u00ean h\u1ea1 h\u00e1 c\u00f3 hai sao?\"<\/i> Vua cu\u1ed1i c\u00f9ng nghe l\u1eddi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, s\u1eeda l\u1ea1i b\u1ea3n \u0111i\u1ec7p.<\/p>\n\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e3 l\u1eadp K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh, th\u00ec ph\u1ea3i x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u chi\u00eau d\u1ee5 M\u1ed9c Chinh, sau \u0111\u00f3 c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n ph\u00e2n v\u00e2n, m\u00e0 ch\u1ec9 quy ph\u1ee5 Di\u00ean Chinh.\"<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n k\u1ef9 h\u1eadu qu\u1ea3 s\u1ebd ra sao. N\u1ebfu M\u1ed9c Chinh kh\u00f4ng ch\u1ecbu thay th\u1ebf, th\u00ec ph\u1ea3i ti\u1ebfn h\u00e0nh th\u1ea3o ph\u1ea1t, e r\u1eb1ng vi\u1ec7c d\u00f9ng binh s\u1ebd kh\u00f4ng d\u1eebng l\u1ea1i.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"M\u1ed9c Chinh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean c\u00f4 l\u1eadp kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7n tr\u1ee3, n\u1ebfu \u0111\u1ea7u h\u00e0ng H\u1ea1 qu\u1ed1c, th\u00ec ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, H\u1ea1 qu\u1ed1c c\u00f2n kh\u00f4ng d\u00e1m thu n\u1ea1p, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 M\u1ed9c Chinh? Ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd b\u1ecb b\u1eaft gi\u1ea3i v\u1ec1 kh\u00f4ng nghi ng\u1edd g\u00ec. N\u1ebfu quay v\u1ec1 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean, th\u00ec v\u1ed1n c\u00f3 hi\u1ec1m kh\u00edch, n\u1ebfu v\u1ec1 trong c\u1ea3nh c\u00f9ng kh\u1ed1n, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i x\u1eed t\u1ed1t. Theo t\u00ecnh th\u1ebf, chi\u00eau d\u1ee5 th\u00ec \u1eaft s\u1ebd \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng c\u0169ng kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c. \u0110\u1ea5t \u0110\u00f4ng Thao v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ee7, nh\u01b0 v\u1eadt b\u1ecb b\u1ecf r\u01a1i, M\u1ed9c Chinh c\u00f2n kh\u00f4ng l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, nay ta \u0111\u00e3 chi\u1ebfm c\u1ee9, th\u00ec h\u1eafn l\u00e0m sao l\u1ea5y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c? T\u00ednh to\u00e1n r\u1eb1ng M\u1ed9c Chinh \u0111ang c\u00f9ng qu\u1eabn, th\u00ec qu\u1ea7n ch\u00fang kh\u00f4ng d\u00e1m theo, n\u1ebfu khoan dung th\u00ec qu\u1ea7n ch\u00fang c\u0169ng ch\u01b0a d\u00e1m ph\u1ea3n.\"<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>\"B\u1ecf g\u1ea7n ch\u0103m xa l\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ee3p ngh\u0129a, h\u01a1n n\u1eefa nay \u0111\u00e3 ti\u1ebfn s\u00e2u v\u00e0o v\u00f9ng hi\u1ec3m tr\u1edf, t\u1ed1n k\u00e9m l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng t\u00ednh to\u00e1n k\u1ef9 h\u1eadu qu\u1ea3 s\u1ebd ra sao.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1eeb th\u1eddi T\u1ea7n, H\u00e1n tr\u1edf \u0111i, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng b\u00e0n. Nh\u01b0 trong \u300aThi\u300b c\u00f3 c\u00e2u n\u00f3i v\u1ec1 Cao T\u00f4ng 'Ph\u1ea5n ph\u1ea1t Kinh S\u1edf, th\u00e2m nh\u1eadp ch\u1ed7 hi\u1ec3m', 'Nh\u01b0 l\u1eeda ch\u00e1y r\u1ef1c, th\u00ec kh\u00f4ng ai d\u00e1m ng\u0103n c\u1ea3n'. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng v\u00e0o n\u01a1i hi\u1ec3m tr\u1edf; nh\u01b0 l\u1eeda ch\u00e1y r\u1ef1c, th\u00ec qu\u00e2n l\u00ednh \u1eaft \u0111\u00f4ng, qu\u00e2n \u0111\u00f4ng \u1eaft t\u1ed1n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ed1n k\u00e9m v\u1eadn chuy\u1ec3n. Nh\u01b0 Tr\u1ea5n Thao v\u1ed1n l\u00e0 \u0111\u1ea5t c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, l\u00e2u nay b\u1ecb Di \u0110\u1ecbch chi\u1ebfm c\u1ee9, nay ta \u0111\u1ebfn kinh doanh, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i hao t\u1ed5n qu\u00e1 nhi\u1ec1u.\"<\/i> Vua cho r\u1eb1ng l\u1eddi c\u1ee7a An Th\u1ea1ch l\u00e0 \u0111\u00fang.<\/p>\n\n<p>[10] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, ban chi\u1ebfu cho Ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 hi\u1ec3u d\u1ee5 M\u1ed9c Chinh, h\u1ea1n trong m\u1ed9t th\u00e1ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i, l\u1ea1i ban cho quan t\u01b0\u1edbc \u01b0u \u0111\u00e3i; n\u1ebfu kh\u00f4ng nghe theo, th\u00ec s\u1ebd d\u00f9ng nhi\u1ec1u k\u1ebf s\u00e1ch b\u1eaft gi\u1eef v\u00e0 th\u1ea3o ph\u1ea1t, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi d\u00f9ng ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban[footnote]Trong \u300aTh\u00e1i B\u00ecnh Tr\u1ecb T\u00edch Th\u1ed1ng Lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 16, ph\u1ea7n Th\u1ea7n T\u00f4ng khai Hi H\u00e0, ch\u1eef 'Ban' c\u00f3 th\u00eam ba ch\u1eef 'c\u00e1o nh\u1ea5t \u0111\u1ea1o'.[\/footnote] v\u00e0 th\u01b0\u1edfng n\u0103m ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi b\u1eaft gi\u1ea3i v\u1ec1. <i>(\u0110\u00e2y l\u00e0 theo l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch.)<\/i><\/p>\n\n<p>[11] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho ph\u00e9p c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean v\u00f9ng bi\u00ean Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea7m c\u1ed1, b\u00e1n v\u00e0 cho thu\u00ea \u0111\u1ea5t \u0111ai. Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 6, ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p c\u1ea7m c\u1ed1 v\u00e0 mua \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Di.<\/p>\n\n<p>[12] S\u00f9ng Nghi s\u1ee9, \u0111\u1ed3ng qu\u1ea3n c\u00e2u Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m T\u00e2y t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba L\u00fd Nghi Chi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u1eefu T\u00e1n Thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu, Gi\u00e1 b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, tri ch\u00e2u Minh Ch\u00e2u Ho\u00e0ng B\u1ec9nh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1eeb sai khi\u1ec3n, \u0111\u1ec3 lu\u1eadn c\u00f4ng lao tu s\u1eeda s\u00f4ng Ch\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n<p>[13] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, Tuy\u00ean Ch\u00ednh s\u1ee9, Nh\u1eadp n\u1ed9i ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Tuy\u00ean Kh\u00e1nh s\u1ee9, Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4 tri, Kh\u1ed1 b\u1ed9 lang trung T\u1ed1ng X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, Ngu b\u1ed9 lang trung V\u01b0\u01a1ng L\u1ec7nh \u0110\u1ed3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, T\u00e2y t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9 Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Ho\u00e0ng Th\u00e0nh s\u1ee9, th\u1ee9 s\u1eed \u0110oan Ch\u00e2u, \u0111\u1ec3 lu\u1eadn c\u00f4ng lao \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n ch\u1eb7n s\u00f4ng v\u1ee1 \u1edf huy\u1ec7n V\u0129nh T\u1ebf, ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh.<\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, s\u00e1u \u0111o\u1ea1n \u0111\u00ea m\u1edbi, hai \u0111o\u1ea1n b\u1ecb v\u1ee1, n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y xu\u1ed1ng c\u00e1c ch\u00e2u \u00c2n, K\u00fd, xuy\u00ean qua s\u00f4ng Ng\u1ef1, h\u1ee3p th\u00e0nh m\u1ed9t d\u00f2ng. Vua lo l\u1eafng, t\u1eeb m\u00f9a thu \u0111\u1ebfn m\u00f9a \u0111\u00f4ng, nhi\u1ec1u l\u1ea7n sai s\u1ee9 \u0111i x\u1eed l\u00fd. L\u00fac \u0111\u00f3, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u tranh nhau b\u00e0n v\u1ec1 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u1eabn s\u00f4ng, ch\u1ec9 c\u00f3 Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c cho r\u1eb1ng: <i>\"S\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 n\u1eb1m \u1edf v\u1ecb tr\u00ed th\u1ea5p nh\u1ea5t, c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00ea c\u0169, hi\u1ec7n ch\u1ec9 b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p kho\u1ea3ng h\u01a1n ba m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, n\u1ebfu \u0111o \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f2ng ch\u1ea3y ng\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a s\u00f4ng m\u00e0 kh\u01a1i th\u00f4ng, l\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt th\u1ebf n\u01b0\u1edbc[footnote]L\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt th\u1ebf n\u01b0\u1edbc: C\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 92 \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p 'gi\u1ea3m' l\u00e0 'ph\u00e2n'.[\/footnote], th\u00ec d\u00f2ng ch\u1ea3y m\u1ea1nh c\u00f3 th\u1ec3 quay l\u1ea1i, ch\u1ed7 v\u1ee1 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafp l\u1ea1i, d\u00f9ng \u00edt s\u1ee9c m\u00e0 thu \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng hi\u1ec7u nhanh.\"<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ec1u cho l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, m\u00e0 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 l\u1ea1i lo thi\u1ebfu v\u1eadt li\u1ec7u. Vua m\u1ed9t m\u00ecnh sai Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ed1c th\u00fac vi\u1ec7c thi c\u00f4ng, l\u1ea1i sai Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng chu\u1ea9n b\u1ecb v\u1eadt li\u1ec7u \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u d\u1ecdc s\u00f4ng, ho\u1eb7c l\u1ea5y t\u1eeb c\u00f4ng, ho\u1eb7c mua t\u1eeb t\u01b0, d\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u00f3ng th\u00eam thu\u1ebf m\u00e0 chi ph\u00ed cho c\u00e1c s\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7.<\/p>\n<p>T\u1eeb ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 5 b\u1eaft \u0111\u1ea7u c\u00f4ng vi\u1ec7c, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o th\u00e1ng 4 ho\u00e0n th\u00e0nh, s\u00f4ng s\u00e2u 11 th\u01b0\u1edbc, r\u1ed9ng 400 th\u01b0\u1edbc. Khi \u0111ang kh\u01a1i th\u00f4ng s\u00f4ng th\u00ec d\u1ea7n d\u1ea7n ng\u0103n ch\u1eb7n n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y ra, \u0111\u1ebfn khi s\u00f4ng ho\u00e0n th\u00e0nh th\u00ec ch\u1ed7 v\u1ee1 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eafp l\u1ea1i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(\u0110\u00e2y l\u00e0 ph\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o trong b\u1ea3n Chu, c\u00f3 l\u1ebd d\u1ef1a theo \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b. B\u1ea3n m\u1edbi c\u0169ng d\u00f9ng. <i>\"Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng chu\u1ea9n b\u1ecb v\u1eadt li\u1ec7u \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u d\u1ecdc s\u00f4ng, ho\u1eb7c l\u1ea5y t\u1eeb c\u00f4ng, ho\u1eb7c mua t\u1eeb t\u01b0, d\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u00f3ng th\u00eam thu\u1ebf m\u00e0 chi ph\u00ed cho s\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7,\"<\/i> c\u00e2u n\u00e0y c\u1ea7n ph\u1ea3i tham kh\u1ea3o th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>M\u1eadu T\u1eafc t\u1eebng ki\u1ebfn ngh\u1ecb: <i>\"N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 hai, khi ch\u01b0a \u0111\u00f3ng c\u1eeda ng\u0103n d\u00f2ng ch\u1ea3y ph\u00eda b\u1eafc c\u1ee7a s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, c\u00f3 b\u1ed1n \u0111\u1eadp Kinh Gia, Th\u01b0\u1edbc Th\u00e0nh, Minh, Ph\u00f2ng \u1edf ph\u00eda t\u00e2y b\u1eafc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, chu vi h\u01a1n n\u0103m m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, d\u00f2ng ch\u1ea3y l\u1edbn c\u1ee7a s\u00f4ng n\u1eb1m d\u01b0\u1edbi c\u00e1c \u0111\u00ea \u0111\u1eadp n\u00e0y. T\u1eeb khi \u0111\u00f3ng c\u1eeda ng\u0103n d\u00f2ng ph\u00eda b\u1eafc, ti\u1ebfp t\u1ee5c h\u1ea1 th\u1ea5p, d\u1ef1ng \u0111\u00ea ph\u00f2ng \u1edf b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u g\u1ea7n s\u00e1t th\u00e2n s\u00f4ng, \u0111\u00e3 theo h\u01b0\u1edbng \u0111\u00f4ng b\u1eafc \u0111\u00ea \u0111\u1ea1o, xa x\u00f4i c\u00e1ch s\u00f4ng ch\u1ec9 m\u1ed9t hai tr\u0103m b\u01b0\u1edbc ho\u1eb7c m\u1ed9t hai d\u1eb7m.<\/i><\/p>\n<p><i>\u1ede huy\u1ec7n H\u1ea1 T\u00e2n, \u0111\u00ea ph\u00eda \u0111\u00f4ng c\u00e1ch s\u00f4ng kh\u00e1 xa, th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc \u0111\u1eadp th\u1ee9 nh\u1ea5t, th\u1ee9 hai ch\u1ea1y qua \u0111\u1ecba gi\u1edbi ch\u00e2u \u00c2n, khi n\u01b0\u1edbc l\u00ean tr\u00e0n b\u1edd, n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn ch\u00e2n \u0111\u00ea, tuy \u0111\u00e3 t\u0103ng tu s\u1eeda \u0111\u00ea \u0111\u1ea1o, b\u1edd g\u1ed7 v\u00e0 cu\u1ed9n \u0111\u1eadp \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7, nay b\u1ed1n \u0111\u1eadp Kinh Gia, Th\u01b0\u1edbc Th\u00e0nh, Minh, Ph\u00f2ng n\u1eb1m tr\u00ean \u0111\u00ea c\u0169 d\u00e0i n\u0103m m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, c\u00f3 th\u1ec3 \u1edf ph\u00eda d\u01b0\u1edbi \u0111\u1eadp Ph\u00f2ng Gia, xem x\u00e9t \u0111\u1ecba h\u00ecnh cao, n\u1ed1i th\u00eam m\u1ed9t \u0111\u1ea1o \u0111\u00ea, k\u00fd l\u00ean \u0111\u00ea m\u1edbi b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc, d\u00f9ng l\u00e0m \u0111\u00ea xa, c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 \u0111\u00ea m\u1edbi g\u1ea7n s\u00f4ng \u1edf th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng ng\u1eeba v\u1ee1 \u0111\u00ea, tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ea1n l\u1ee5t cho ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh v\u00e0 s\u00f4ng Ng\u1ef1 \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u \u00c2n, K\u00fd, Th\u00e2m, Doanh.\"<\/i> <i>(B\u1ea3n ch\u00ed n\u0103m th\u1ee9 n\u0103m th\u00e1ng t\u00e1m, M\u1eadu T\u1eafc n\u00f3i vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u01b0\u1edbc khi ban th\u01b0\u1edfng, nay ph\u1ee5 l\u1ee5c sau khi ban th\u01b0\u1edfng.)<\/i><\/p>\n\n<p>[14] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n b\u1ed5 nhi\u1ec7m Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0m \u00c1p Ban, Vua kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd, n\u00f3i: <i>\"Ph\u01b0\u1edfng tuy h\u1ebft l\u00f2ng, nh\u01b0ng t\u00ednh kh\u00ed kh\u00f4ng \u1ed5n, l\u1ea1i hay kh\u1ed1ng ch\u1ebf ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh, c\u00f3 m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m y\u1ebfu n\u00e0y, ch\u1ec9 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 T\u01b0\u1ee3ng, C\u1ed9ng kh\u00e9o l\u00e9o m\u1ec1m m\u1ecfng, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f2 x\u00e9t n\u00e9t m\u1eb7t b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i, b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i cho l\u00e0 trung l\u01b0\u01a1ng, th\u1ea7n cho r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y m\u1edbi l\u00e0 k\u1ebb h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1 c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. Ng\u01b0\u1eddi c\u01b0\u01a1ng c\u01b0\u1eddng m\u1ea1nh m\u1ebd ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1. Nay c\u00f4ng tr\u1ea1ng c\u1ee7a Ph\u01b0\u1edfng nh\u01b0 v\u1eady, cho l\u00e0m \u00c1p Ban l\u00e0 \u0111\u00fang; n\u1ebfu nghi ng\u1edd kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u00e2n c\u1eadn, ch\u1ec9 c\u1ea7n cho \u00f4ng ta l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u1ecb Trung \u0111eo \u0111i\u00eau, c\u1ea7n s\u1ef1 \u00f4n nhu.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"S\u00e1ch vi\u1ebft 'B\u1ed9c th\u1ea7n ph\u1ea3i ch\u00ednh', b\u1ed9c th\u1ea7n c\u1ea7n ch\u00ednh, kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u1ea7n \u00f4n nhu. Hu\u1ed1ng chi c\u00e1i m\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 g\u1ecdi l\u00e0 \u00f4n nhu, c\u00f3 khi l\u00e0 s\u1ef1 gi\u1ea3 d\u1ed1i c\u1ee7a T\u01b0\u1ee3ng, C\u1ed9ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u00f4n nhu th\u1ef1c s\u1ef1.\"<\/i> Vua cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[15] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>\"Ngh\u0129a d\u0169ng H\u00e0 B\u1eafc tuy \u0111\u0103ng k\u00fd l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng trong \u0111\u00f3 c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0, b\u1ec7nh t\u1eadt, tr\u1ebb nh\u1ecf v\u00e0 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec thi\u00ean tai v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng vong m\u00e0 h\u1ecd ph\u1ea3i l\u01b0u l\u1ea1c, l\u1ea1i t\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c t\u1eadp luy\u1ec7n, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi n\u00ean gi\u1eef l\u1ea1i hay cho v\u1ec1. Nay mu\u1ed1n nh\u00e2n d\u1ecbp m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u00e0y t\u1ed5 ch\u1ee9c t\u1eadp luy\u1ec7n l\u1edbn, c\u1ea7n ghi ch\u00e9p l\u1ea1i vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra. Giao cho c\u00e1c quan ki\u1ec3m tra th\u1eed nghi\u1ec7m, n\u1ebfu th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ee9c tham gia chi\u1ebfn d\u1ecbch, th\u00ec c\u1ea5p gi\u1ea5y ch\u1ee9ng nh\u1eadn cho h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n.\"<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n\n<p>[16] Th\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1n tu s\u1eeda x\u00e3 cung ti\u1ec5n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, n\u00f3i: <i>\"Ph\u1ea3i khi\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng th\u00ec m\u1edbi l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 c\u1ea7n khi\u1ebfn h\u00e0o ki\u1ec7t vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn d\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. N\u1ebfu mu\u1ed1n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ee7 ch\u1ee9c quan v\u00e0 t\u00e0i v\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng. N\u1ebfu h\u00e0o ki\u1ec7t vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng, d\u1eabn d\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh th\u00f3i quen, th\u00ec ph\u00e1p lu\u1eadt s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft l\u1eadp v\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf. Nay m\u1eddi ng\u01b0\u1eddi ta \u0103n u\u1ed1ng c\u00f2n c\u00f3 k\u1ebb m\u1ec7t m\u1ecfi kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, hu\u1ed1ng chi mu\u1ed1n t\u1ed5 ch\u1ee9c th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ng\u0169, b\u1eaft h\u1ecd theo m\u00ecnh ti\u1ebfn tho\u00e1i, l\u1ebd n\u00e0o c\u00f3 chuy\u1ec7n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng? Nh\u01b0 vi\u1ec7c trong kinh \u0111\u00f4, v\u00ec g\u1ea7n n\u00ean b\u1ecb d\u1ecb lu\u1eadn lung lay, b\u1ec7 h\u1ea1 cho l\u00e0 \u0111\u00e1ng nghi. Nh\u01b0 Kim Qu\u00e2n Khanh \u1edf Giang T\u00e2y l\u00e0m b\u1ea3o gi\u00e1p, v\u00ec xa n\u00ean d\u1ecb lu\u1eadn kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00ean c\u1ea1nh b\u1ec7 h\u1ea1, b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i t\u1eebng n\u00e0o nghi ng\u1edd vi\u1ec7c \u0111\u00f3 g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u? Ph\u1ea3i l\u1ea5y \u0111\u1ea1o l\u00fd m\u00e0 x\u00e9t, kh\u00f4ng n\u00ean nghe nh\u1eefng d\u1ecb lu\u1eadn v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9.\"<\/i><\/p>\n<p>B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Ngh\u0129a d\u0169ng H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ee7 r\u1ed3i, c\u1ea7n g\u00ec l\u00e0m x\u00e3 cung ti\u1ec5n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ngh\u0129a d\u0169ng H\u00e0 B\u1eafc ch\u01b0a thu h\u1ebft h\u1ed9 d\u00e2n, H\u00e0 B\u1eafc c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111\u1ea5t, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, sao ch\u1ec9 cho m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi t\u1eadp binh l\u00e0m ngh\u0129a d\u0169ng, m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 cho t\u1ea5t c\u1ea3 t\u1eadp binh?\"<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Ph\u1ea3i c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111inh m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 cho t\u1eadp binh.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Cung ti\u1ec5n th\u1ee7 kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u00f9ng bao nhi\u00eau \u0111inh.\"<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>\"C\u0169ng ph\u1ea3i nhi\u1ec1u \u0111inh m\u1edbi v\u00e0o x\u00e3.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay ngh\u0129a d\u0169ng ch\u1ec9 d\u00f9ng hai \u0111inh, sao x\u00e3 cung ti\u1ec5n l\u1ea1i c\u1ea7n nhi\u1ec1u \u0111inh! Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng d\u00f9ng hai \u0111inh l\u00e0m ngh\u0129a d\u0169ng, l\u1ea1i b\u1eaft h\u1ecd \u0111i xa l\u00e0m phi\u00ean, th\u1eadt b\u1ea5t ti\u1ec7n cho d\u00e2n, nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay v\u1eabn \u0111ang thi h\u00e0nh nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n \u1edf Th\u00e1i Nguy\u00ean, n\u1ebfu c\u00f3 hai \u0111inh th\u00ec cho thay th\u1ebf.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc s\u1eafc l\u1ec7nh ngh\u0129a d\u0169ng, l\u00fac \u0111\u1ea7u ch\u1ecdn l\u1ef1a \u0111\u00e3 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e2u r\u1eb1ng hai \u0111inh, v\u00e0 \u0111\u00e3 ch\u1ecdn h\u1ebft. Nay theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7, ch\u1ec9 cho ph\u00e9p thay th\u1ebf n\u1ebfu l\u00e0 \u0111\u01a1n \u0111inh, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u1edf Th\u00e1i Nguy\u00ean sao l\u1ea1i cho ph\u00e9p thay th\u1ebf hai \u0111inh.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Vua ra l\u1ec7nh b\u00e0n vi\u1ec7c s\u1eeda \u0111\u1ed5i ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 x\u00e3 cung ti\u1ec5n, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c ph\u1ea7n trong x\u00e3 cung ti\u1ec5n kh\u00f4ng b\u1eb1ng ph\u00e1p b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi, n\u00ean s\u1eeda \u0111\u1ed5i theo ph\u00e1p b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi hi\u1ec7n nay.\"<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>\"Ngh\u0129a d\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 ch\u1ec9 huy s\u1ee9, ch\u1ec9 huy s\u1ee9 ch\u00ednh l\u00e0 h\u00e0o tr\u01b0\u1edfng trong l\u00e0ng, n\u1ebfu l\u1ea1i l\u1eadp b\u1ea3o gi\u00e1p, th\u00ec l\u1ea5y ai l\u00e0m \u0111\u1ea1i b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng?\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"X\u01b0a kia d\u00e2n \u1edf th\u00ec chia th\u00e0nh t\u1ef7, t\u1ef7 c\u00f3 t\u1ef7 tr\u01b0\u1edfng, \u0111\u1ebfn khi d\u00f9ng binh th\u00ec n\u0103m ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t ng\u0169, ng\u0169 c\u00f3 ng\u0169 t\u01b0 m\u00e3, hai m\u01b0\u01a1i l\u0103m nh\u00e0 th\u00e0nh m\u1ed9t l\u01b0, l\u01b0 c\u00f3 l\u01b0 t\u01b0, hai m\u01b0\u01a1i l\u0103m ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t l\u01b0\u1ee1ng, l\u01b0\u1ee1ng c\u00f3 l\u01b0\u1ee1ng t\u01b0 m\u00e3, l\u01b0\u1ee1ng t\u01b0 m\u00e3 ch\u00ednh l\u00e0 l\u01b0 t\u01b0, ng\u0169 t\u01b0 m\u00e3 ch\u00ednh l\u00e0 t\u1ef7 tr\u01b0\u1edfng, ch\u1ec9 l\u00e0 t\u00f9y vi\u1ec7c m\u00e0 \u0111\u1ed5i t\u00ean m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay l\u1ec7nh hai \u0111inh l\u00e0m ngh\u0129a d\u0169ng, c\u00f9ng v\u1edbi nh\u00e0 c\u00f3 hai \u0111inh c\u00f9ng s\u1ed5 l\u00e0m b\u1ea3o gi\u00e1p, \u1edf th\u00ec l\u00e0m \u0111\u1ea1i ti\u1ec3u b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng, \u0111i \u0111\u00e1nh gi\u1eb7c th\u00ec l\u00e0m ti\u1ebft c\u1ea5p ngh\u0129a d\u0169ng, ch\u1ec9 huy s\u1ee9, \u0111\u00f3 l\u00e0 di ph\u00e1p c\u1ee7a tam \u0111\u1ea1i l\u1ee5c khanh l\u1ee5c qu\u00e2n. Ph\u00e1p n\u00e0y th\u1ea5y trong s\u00e1ch, t\u1eeb nh\u00e0 H\u1ea1 \u0111\u1ebfn nh\u00e0 Chu kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i. Nh\u00e0 T\u1ea7n tuy ph\u00e1 b\u1ecf \u0111i\u1ec1n m\u1ea1ch, nh\u01b0ng ph\u00e1p th\u1eadp ng\u0169 v\u1eabn nh\u01b0 x\u01b0a, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do qu\u00e2n \u0111\u00f4ng m\u00e0 m\u1ea1nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1eddi c\u1eadn \u0111\u1ea1i ch\u1ec9 c\u00f3 ph\u1ee7 binh l\u00e0 g\u1ea7n gi\u1ed1ng, nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u0169ng d\u00f9ng ph\u1ee7 binh ki\u00eam ch\u1ebf di \u0111\u1ecbch, l\u00e0m cho Trung Qu\u1ed1c y\u00ean m\u1ea1nh, noi theo hi\u1ebfn ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, s\u1ebd m\u00e3i kh\u00f4ng sai l\u1ea7m. Nay b\u1ecf hi\u1ebfn ch\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 c\u00f3, m\u00e0 gi\u1eef di ph\u00e1p lo\u1ea1n vong c\u1ee7a th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i, th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean m\u1ea1nh l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd. Nh\u01b0ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u th\u1ea3n nhi\u00ean kh\u00f4ng cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c theo l\u1ed1i c\u0169 l\u00e0 \u0111\u00e1ng lo, \u0111\u00f3 l\u00e0 do ki\u1ebfn th\u1ee9c n\u00f4ng c\u1ea1n v\u1eady. L\u00e0m vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1 quy\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ki\u1ebfn th\u1ee9c n\u00f4ng c\u1ea1n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean m\u1ea1nh.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><i>(\u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p r\u1eb1ng Vua mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i ngh\u0129a d\u0169ng ba l\u1ed9 nh\u01b0 b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi. B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i v\u1eady, theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, \u0111\u00e2y l\u00e0 b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e1p x\u00e3 cung ti\u1ec5n, nay theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b.)<\/i><\/p>\n\n<p>[17] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, Ty an ph\u1ee7 l\u1ed9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c ch\u00e2u Ph\u1ee7, Phong, v.v., binh phi\u00ean ti\u1ebfp t\u1ee5c nh\u1eadp \u0111\u1ed9i, \u0111inh tr\u00e1ng c\u00f3 h\u1ed9 d\u01b0\u1edbi kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c, xin c\u1ea5p kh\u00ed gi\u1edbi ch\u1ed1ng gi\u1eb7c t\u1eeb quan, th\u01b0\u1eddng th\u00ec mi\u1ec5n phi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[18] Ty bi\u00ean b\u00e0i \u00e1n tr\u01b0\u1edbng Tam ty t\u00e2u: <i>\"Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00e0m do\u00e3n Khai Phong ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, c\u00f3 di \u0111i\u1ec7p g\u1eedi Tam ty, c\u00f2n l\u01b0u b\u00fat t\u00edch c\u1ee7a Vua.\"<\/i> Vua ra chi\u1ebfu \u0111\u01b0a v\u00e0o Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c.<\/p>\n\n<p>[19] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 xu\u1ea5t 10 v\u1ea1n th\u1ea1ch th\u00f3c t\u1eeb kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho Nam Kinh, ch\u00e2u T\u00fac, ch\u00e2u B\u1ea1c, ch\u00e2u T\u1ee9 chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n \u0111\u00f3i \u0111\u00e0o s\u00f4ng ng\u00f2i. Sai Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 Th\u1ea9m Qu\u00e1t chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c n\u00e0y, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi l\u1ec7nh cho \u00f4ng \u0111i xem x\u00e9t khu v\u1ef1c ph\u00eda \u0111\u00f4ng ph\u1ee7 Khai Phong d\u1ecdc s\u00f4ng Bi\u1ec7n, x\u00e1c \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng n\u01a1i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7t c\u1eeda c\u1ed1ng d\u1eabn n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbi ti\u00eau ru\u1ed9ng c\u00f4ng t\u01b0, r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[20] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, phong H\u1eefu Gi\u00e1m m\u00f4n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n L\u1ec7nh Th\u01b0\u1edbc l\u00e0m Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Vi\u1ec7c t\u00f4ng th\u1ea5t thi \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c v\u0103n b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb L\u1ec7nh Th\u01b0\u1edbc. L\u1ec7nh Th\u01b0\u1edbc l\u00e0 con trai c\u1ee7a An \u0110\u1ecbnh qu\u1eadn v\u01b0\u01a1ng Th\u1ebf H\u00f9ng, ch\u00e1u n\u0103m \u0111\u1eddi c\u1ee7a Th\u00e1i T\u1ed5. Th\u1ebf H\u00f9ng[footnote]Ch\u1eef 'Th\u1ebf' trong 'Th\u1ebf H\u00f9ng' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u1ea7n tr\u00ean v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 217, b\u1ea3ng t\u00f4ng th\u1ea5t th\u1ebf h\u1ec7 b\u1ed5 sung.[\/footnote], l\u00e0 con trai th\u1ee9 t\u01b0 c\u1ee7a T\u00f2ng \u00c1i. <i>(C\u1ea3 hai b\u1ea3n k\u1ef7 m\u1edbi v\u00e0 c\u0169 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p: L\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean cho ph\u00e9p t\u00f4ng th\u1ea5t thi \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c v\u0103n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[21] Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba Ho\u00e0ng L\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Qu\u00e1n c\u00e1c hi\u1ec7u kh\u00e1m. L\u00fd l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Thi\u1ec7u V\u0169, cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Tr\u1ecb B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 tri\u1ec7u thi, nh\u01b0ng g\u1eb7p tang m\u1eb9 n\u00ean \u0111\u1ebfn b\u00e2y gi\u1edd m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/p>\n\n<p>[22] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Giang, Ho\u00e0i \u0111\u1eb3ng ph\u00e1t v\u1eadn ty t\u00f9y theo nhu c\u1ea7u s\u1eed d\u1ee5ng ti\u1ec1n v\u1eadt, ngo\u00e0i vi\u1ec7c ho\u00e0n tr\u1ea3 l\u1ea1i Tam ty v\u00e0 N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1, c\u1ea5p th\u00eam 10 v\u1ea1n l\u1ea1ng b\u1ea1c, 15 v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a cho Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn ty \u0111\u1ec3 lo vi\u1ec7c l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o cho tr\u1ea5n \u0110\u00e0o v\u00e0 qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n.<\/p>\n\n<p>[23] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t t\u00ean cho th\u00e0nh m\u1edbi x\u00e2y l\u00e0 Kh\u1ea5t Th\u1ea7n B\u00ecnh B\u1ea3o \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Kh\u00e1nh B\u00ecnh B\u1ea3o, th\u00f4ng v\u1edbi \u0111\u01b0\u1eddng qu\u00e2n Tr\u1ea5n \u0110\u00e0o, \u0111\u1eb7t hai vi\u00ean Tam ban s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd.<\/p>\n\n<p>[24] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean t\u00e2u: <i>\"Xin theo nh\u01b0 n\u0103m th\u1ee9 hai ni\u00ean hi\u1ec7u Tr\u1ecb B\u00ecnh khi ch\u01b0a c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, gi\u1eef l\u1ea1i s\u1ed1 qu\u00e2n \u0110\u00f4ng binh.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[25] L\u1ec5 vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>\"L\u01b0u V\u0129nh Uy\u00ean xin c\u1ea5t gi\u1eef b\u0103ng \u1edf v\u01b0\u1eddn Qu\u1ef3nh L\u00e2m, kh\u00f4ng c\u1ea7n v\u1eadn chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn B\u0103ng T\u1ec9nh v\u1ee5 n\u1eefa, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ee9c Gi\u00e1m v\u1ee5 quan, giao cho quan v\u01b0\u1eddn Qu\u1ef3nh L\u00e2m qu\u1ea3n l\u00fd. Ty Thi\u00ean gi\u00e1m b\u00e0n r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng tr\u00e1i v\u1edbi s\u00e1ch \u00e2m d\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 trong \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u0169ng kh\u00f4ng quy \u0111\u1ecbnh ph\u01b0\u01a1ng v\u1ecb.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua h\u1ecfi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u00e0y, \u00f4ng tr\u1ea3 l\u1eddi: <i>\"Theo kinh \u0111i\u1ec3n, vi\u1ec7c l\u1ea5y b\u0103ng ph\u1ea3i \u1edf 'n\u01a1i n\u00fai s\u00e2u hang th\u1eb3m, \u00e2m u l\u1ea1nh l\u1ebdo', kh\u00f4ng n\u00f3i \u0111\u1ebfn ph\u01b0\u01a1ng v\u1ecb c\u1ee5 th\u1ec3.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 7 n\u0103m th\u1ee9 6.)<\/i><\/p>\n\n<p>[26] H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, \u0110\u1ec1 c\u1eed H\u1ed3ng Kh\u00e1nh cung Tr\u1ecbnh Gi\u1ea3i m\u1ea5t.<\/p>\n\n<p>[27] H\u1ea1 qu\u1ed1c H\u1ef1u Ch\u00e2u g\u1eedi th\u01b0 \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ch\u00e2u n\u00f3i: <i>\"V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u x\u00e2y th\u00e0nh l\u0169y, x\u00e2m chi\u1ebfm v\u00f9ng \u0111\u1ea5t c\u0169 thu\u1ed9c v\u1ec1 b\u1ed9 l\u1ea1c c\u1ee7a H\u1ea1 qu\u1ed1c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y sao d\u00e1m l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady?\"<\/i> Li\u1ec1n ra l\u1ec7nh so\u1ea1n th\u01b0 tr\u1ea3 l\u1eddi, khi Khu m\u1eadt vi\u1ec7n tr\u00ecnh b\u1ea3n th\u01b0, Vua b\u1ea3o s\u1eeda l\u1ea1i v\u00e0i ch\u1eef. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"R\u1ea5t t\u1ed1t. Nh\u01b0ng H\u1ea1 qu\u1ed1c ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ee5 n\u1eef, m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb, m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf kh\u1ed1n kh\u00f3, m\u00e0 d\u00e1m t\u1ef1 ti\u1ec7n vi ph\u1ea1m, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i kh\u00f4ng \u0111\u00fang cho ta, n\u00ean c\u00e1ch \u0111\u00e1p tr\u1ea3 kh\u00f4ng n\u00ean nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y r\u1ed1i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu h\u1ecd g\u00e2y r\u1ed1i, t\u1ee9c l\u00e0 ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch, c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo?\"<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"E r\u1eb1ng h\u1ecd s\u1ebd gi\u00fap M\u1ed9c Chinh b\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, nh\u01b0ng ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng d\u00e1m c\u00f4ng khai x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Khi s\u1ef1 vi\u1ec7c ch\u01b0a x\u1ea3y ra, h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1edbm gi\u00fap M\u1ed9c Chinh, nay M\u1ed9c Chinh \u0111\u00e3 th\u1ea5t b\u1ea1i tan r\u00e3, ng\u01b0\u1eddi Dao T\u00e2y tranh nhau theo ta, h\u1ecd m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u gi\u00fap M\u1ed9c Chinh, \u0111\u1ee7 th\u1ea5y h\u1ecd kh\u00f4ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, n\u1ebfu \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, th\u00ec Tr\u1ea5n Dao kh\u00f3 m\u00e0 \u0111\u1ed1i ph\u00f3.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn c\u0169ng kh\u00f4ng sao, h\u1ecd v\u1eeba th\u1ec1 \u01b0\u1edbc, ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u vui m\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u1ec9 ng\u01a1i, ta t\u1ef1 x\u00e2y th\u00e0nh l\u0169y \u1edf T\u00e2y Phi\u1ec1n, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c H\u1ea1 qu\u1ed1c. N\u1ebfu h\u1ecd \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, th\u00ec ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng t\u1ef1 nguy\u1ec7n, l\u1ea1i kh\u00f4ng mu\u1ed1n h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do Ph\u00f9 Ki\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng. D\u00f9 h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c Th\u00f4ng Vi\u1ec5n c\u1ee7a ta, ta c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u1ee7 lo. Hu\u1ed1ng chi Th\u00f4ng Vi\u1ec5n kh\u00f4ng d\u1ec5 ph\u00e1, h\u1ecd \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec? N\u1ebfu ta t\u1ef1 m\u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c H\u1ea1 qu\u1ed1c, m\u00e0 H\u1ea1 qu\u1ed1c l\u1ea1i \u0111\u1ebfn chi\u1ebfm c\u1ee9, ta li\u1ec1n s\u1ee3 h\u1ecd, th\u00ec l\u00e0m sao gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c c\u01b0\u01a1ng gi\u1edbi Trung Qu\u1ed1c?\"<\/i><\/p>\n\n<p>[28] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh. Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u00e2n Tr\u1ecbnh, \u0111\u01b0\u1ee3c Trung th\u1eeba \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n ti\u1ebfn c\u1eed.<\/p>\n\n<p>[29] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u00fd Thu\u1ea5n C\u1eed t\u00e2u: <i>\"D\u00f2 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd d\u1eddi tr\u1ea1m d\u1ecbch, c\u00f2n l\u00ednh tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng qu\u1ea5y nhi\u1ec5u h\u1ea1i d\u00e2n, d\u00e2n ch\u00fang s\u1ee3 h\u00e3i, n\u00ean gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p b\u00ean kia bi\u1ebft chuy\u1ec7n tu\u1ea7n tra b\u1eb1ng ng\u1ef1a, nay \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng. L\u1ea1i th\u00eam, ch\u00e2u H\u00f9ng nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 sang b\u00ean kia, y\u00eau c\u1ea7u ki\u1ec1m ch\u1ebf l\u00ednh tu\u1ea7n tra kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f2i \u0103n u\u1ed1ng, l\u00ednh tu\u1ea7n tra c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m qu\u1ea5y nhi\u1ec5u d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi r\u1ea5t y\u00ean \u1ed5n.\"<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t ngang nhi\u00ean cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c d\u00e2n ch\u00fang h\u00e0ng n\u0103m d\u1eaft tr\u00e2u v\u00e0o th\u00e0nh l\u00e0 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh gi\u1eb7c, l\u1ea1i nh\u00e2n \u0111\u00f3 b\u1eaft d\u00e2n hai thu\u1ed9c khai ra vi\u1ec7c l\u00ednh tu\u1ea7n tra b\u00ean kia tr\u1ed9m l\u1ee3n, d\u00e2n ch\u00fang s\u1ee3 l\u00ednh tu\u1ea7n tra \u00f4m h\u1eadn tr\u1ea3 th\u00f9 n\u00ean d\u1eddi \u0111i n\u01a1i kh\u00e1c, L\u1ee3i Nh\u1ea5t nh\u00e2n \u0111\u00f3 cho r\u1eb1ng l\u00ednh tu\u1ea7n tra \u0111\u00e3 kinh \u0111\u1ed9ng d\u00e2n ch\u00fang.\"<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day huy\u1ec7n Dung Th\u00e0nh v\u00ec d\u00e2n hai thu\u1ed9c kh\u00f4ng k\u1ecbp b\u00e1o c\u00e1o vi\u1ec7c l\u00ednh tu\u1ea7n tra v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng, \u0111\u00e3 x\u1eed ph\u1ea1t hai m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi; h\u1ecfi m\u1ed9t nh\u00e0 s\u00e2u c\u00f3 th\u1ea5y l\u00ednh tu\u1ea7n tra kh\u00f4ng, nh\u00e0 s\u00e2u n\u00f3i kh\u00f4ng th\u1ea5y, l\u1ea1i x\u1eed ph\u1ea1t. Nh\u1eefng vi\u1ec7c x\u1eed ph\u1ea1t b\u1eeba b\u00e3i nh\u01b0 v\u1eady kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng qu\u1ea3 nhi\u00ean g\u00e2y h\u1ea1i v\u00e0 sinh s\u1ef1 nh\u01b0 v\u1eady sao?\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day sao d\u00e1m x\u1eed ph\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi b\u1eeba b\u00e3i? Ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 do L\u1ee3i Nh\u1ea5t sai khi\u1ebfn.\"<\/i> Thu\u1ea5n C\u1eed b\u00e8n n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng n\u00ean v\u1ed9i b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng, c\u1ea7n ph\u1ea3i th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng v\u1edbi b\u00ean kia, c\u0169ng b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh tu\u1ea7n tra, l\u1ea1i s\u1ee3 d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi gian tr\u00e1, l\u1ea1i d\u1ea1y ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc d\u1eddi tr\u1ea1m d\u1ecbch, mu\u1ed1n g\u1ecdi quan l\u1ea1i b\u00ean kia \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 r\u0103n d\u1ea1y.\"<\/i> An Th\u1ea1ch ki\u00ean quy\u1ebft cho r\u1eb1ng: <i>\"Kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu g\u1ecdi m\u00e0 h\u1ecd kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, \u0111\u1ebfn m\u00e0 kh\u00f4ng nghe, th\u00ec kh\u00f4ng h\u1ee3p th\u1ec3 th\u1ed1ng.\"<\/i> Th\u00e1i \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Tri\u1ec7u D\u1ee5ng s\u1ef1, h\u1ecd c\u00f3 l\u00fd n\u00ean m\u1edbi ch\u1ecbu \u0111\u1ebfn, nay ta c\u00f3 l\u00fd, h\u1ecd ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 ch\u1ecbu \u0111\u1ebfn b\u00e0n b\u1ea1c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u do Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t sinh s\u1ef1.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1ed9i tr\u1ea1ng c\u1ee7a L\u1ee3i Nh\u1ea5t r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng, xem vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu L\u1ee3i Nh\u1ea5t tu\u00e2n theo ph\u00e1p lu\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd, L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day sao d\u00e1m! Nh\u01b0ng L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day x\u1eed ph\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi b\u1eeba b\u00e3i nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng ki\u1ec3m tra, l\u1ea1i \u0111i ki\u1ec3m tra vi\u1ec7c l\u00ednh tu\u1ea7n tra b\u00ean kia \u0111\u00f2i \u0103n u\u1ed1ng, l\u00ednh tu\u1ea7n tra \u0111\u00f2i \u0103n u\u1ed1ng, d\u00e2n ch\u00fang t\u1ef1 o\u00e1n b\u00ean kia, li\u00ean quan g\u00ec \u0111\u1ebfn ta! K\u1ebb \u0111u\u1ed5i d\u00e2n v\u1ec1 v\u1edbi Thang, V\u0169 l\u00e0 Ki\u1ec7t, Tr\u1ee5, b\u00ean kia chuy\u00ean l\u00e0m vi\u1ec7c b\u1ea1o ng\u01b0\u1ee3c, ta chuy\u00ean l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u1ee9c ngh\u0129a, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u00ean kia \u0111u\u1ed5i d\u00e2n v\u1ec1 v\u1edbi ta. Nay l\u1ea1i \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a ta l\u00e0m vi\u1ec7c b\u1ea1o ng\u01b0\u1ee3c, gi\u00fap ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a h\u1ecd l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u1ee9c ngh\u0129a, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch hay c\u1ee7a quan l\u1ea1i bi\u00ean gi\u1edbi.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i L\u1ee3i Nh\u1ea5t mu\u1ed1n gi\u1ebft l\u00ednh tu\u1ea7n tra, may m\u00e0 thay th\u1ebf s\u1edbm, su\u00fdt n\u1eefa sinh s\u1ef1.\"<\/i> Do \u0111\u00f3, gi\u00e1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t l\u00e0m Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u \u0110\u1ea1t, Ki\u1ec1m h\u1ea1t ch\u00e2u V\u1ec7, v\u1eabn v\u00ec t\u1ed9i kh\u00f4ng ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c Tri\u1ec7u D\u1ee5ng t\u1ef1 \u00fd v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng bi\u00ean gi\u1edbi, l\u00e0m binh l\u00ednh b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u00e0 b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aT\u00e2n, C\u1ef1u th\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u ghi v\u00e0o ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn vi\u1ec7c L\u1ee3i Nh\u1ea5t b\u1ecb thay th\u1ebf, sau \u0111\u00f3 v\u1eabn v\u00ec t\u1ed9i Tri\u1ec7u D\u1ee5ng t\u1ef1 \u00fd v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng bi\u00ean gi\u1edbi, l\u00e0m binh l\u00ednh b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u00e0 b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t. Vi\u1ec7c gi\u00e1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u \u0110\u1ea1t kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ghi ch\u00e9p th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00e2y. C\u00f2n vi\u1ec7c Ki\u1ec1m h\u1ea1t ch\u00e2u V\u1ec7 th\u00ec c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n truy\u1ec7n, b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u0169ng n\u00f3i L\u1ee3i Nh\u1ea5t v\u00ec t\u1ed9i kh\u00f4ng ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c Tri\u1ec7u D\u1ee5ng, gi\u1ed1ng v\u1edbi th\u1ef1c l\u1ee5c, nh\u01b0ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ghi ch\u00e9p th\u00e1ng l\u1ea1i kh\u00e1c, kh\u00f4ng r\u00f5 nguy\u00ean nh\u00e2n. Nay ghi ch\u00e9p c\u1ea3 hai, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam. Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 6, T\u00f4n V\u0129nh l\u00e0m Tri ph\u1ee7 Khai Phong, xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u1ea1i vi\u1ec7c n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[30] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng tu s\u1eeda l\u1ea1i th\u00e0nh Cam C\u1ed1c, v\u00e0 d\u1eddi tr\u1ea1i Th\u00f4ng V\u1ecb \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, c\u00e1c quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a ba n\u0103m, v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n b\u1ea1c, l\u1ee5a l\u00e0 theo th\u1ee9 b\u1eadc.<\/p>\n\n<p>[31] H\u1eefu V\u0169 V\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, Th\u1ee9 s\u1eed Li\u00ean ch\u00e2u l\u00e0 Th\u00fac Ngao \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 V\u0103n ch\u00e2u, H\u1eefu Gi\u00e1m M\u00f4n V\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Th\u00fac Tho\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed Nh\u00e3 ch\u00e2u[footnote]ch\u1eef 'Nh\u00e3' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u00f9ng', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], v\u00ec \u0111\u00e3 thi \u0111\u1ed7 kinh ngh\u0129a \u1edf Vi\u1ec7n H\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n\n<p>[32] Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho h\u1ecdc sinh v\u00f5 h\u1ecdc thi m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1o \u0111\u1ea1i ngh\u0129a, chia l\u00e0m hai tr\u01b0\u1eddng, theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n, sau n\u00e0y thi v\u00f5 c\u1eed nh\u00e2n c\u0169ng theo c\u00e1ch n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[33] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1ebfn v\u01b0\u1eddn sau xem l\u00faa.<\/p>\n\n<p>[34] Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"Nghe n\u00f3i V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 th\u01b0 g\u1eedi cho L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt, lo l\u1eafng v\u00ec c\u00e1c quan h\u00e0nh s\u1ef1 kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 do L\u00fd Hi\u1ebfn, V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00ednh b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng v\u1edbi Thi\u1ec1u.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng n\u1eafm quy\u1ec1n c\u1ee7a ba qu\u00e2n m\u00e0 l\u1ea1i c\u00f9ng \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c ba qu\u00e2n th\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ed9i s\u1ebd nghi ng\u1edd, vi\u1ec7c qu\u00e2n s\u1ef1 t\u1ed1i k\u1ef5 nh\u1ea5t l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Hi\u1ebfn \u0111\u00e3 tri\u1ec7u v\u1ec1, Trung Ch\u00ednh \u0111\u1ee3i tu xong th\u00e0nh c\u0169ng s\u1ebd tri\u1ec7u v\u1ec1.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"R\u1ea5t t\u1ed1t.\"<\/i> R\u1ed3i n\u00f3i ti\u1ebfp: <i>\"Nay kh\u00f4ng \u0111\u00e1nh l\u1ea5y H\u1ea1 qu\u1ed1c, th\u00ec b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng s\u1ebd ch\u1ed1ng l\u1ea1i nh\u01b0 hi\u1ec7n nay, kh\u00f4ng th\u1ec3 y\u00ean \u1ed5n Trung Qu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c. Nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u1edfi \u0111\u1ea7u, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u B\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean l\u01b0u \u00fd.\"<\/i> R\u1ed3i ch\u1ec9 ra ph\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3c kinh l\u01b0\u1ee3c: <i>\"\u0110\u00e1nh b\u1ea1i B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i M\u1ed9c Chinh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"N\u1ebfu B\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi, th\u00ec sao ch\u1ec9 c\u00f3 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u? Thi\u1ec1u c\u0169ng t\u1ef1 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c n\u00e0y.\"<\/i> L\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"N\u00ean b\u00ed m\u1eadt sai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i h\u1eadu v\u1edbi H\u1ea1 qu\u1ed1c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1eaft nh\u01b0 H\u00e0n \u0110\u1ea1o H\u1ec9, L\u00fd S\u00f9ng Qu\u00fd, sau n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n\n<p>[35] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, n\u00fai Thi\u1ebfu Hoa s\u1ee5p l\u1edf. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1ea5u c\u1ee7a L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng, \u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b l\u1ea1i ch\u00e9p: Ban ti\u1ec1n cho nh\u1eefng nh\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb ch\u1ebft v\u00f9i, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n ch\u00f4n c\u1ea5t th\u00ec quan lo vi\u1ec7c ch\u00f4n c\u1ea5t v\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecb s\u1ee5p l\u1edf th\u00ec t\u00ednh theo \u0111\u1ea7u ng\u01b0\u1eddi c\u1ea5p ru\u1ed9ng, cho vay ti\u1ec1n v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Nay ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 3 v\u00e0 m\u1ed3ng 5 th\u00e1ng 10.)<\/i><\/p>\n\n<p>[36] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, ban chi\u1ebfu chia Ho\u00e0i Nam l\u1ed9 th\u00e0nh hai l\u1ed9 \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y: D\u01b0\u01a1ng, B\u1ea1c, T\u00fac, S\u1edf, H\u1ea3i, Th\u00e1i, T\u1ee9, Tr\u1eeb, Ch\u00e2n, Th\u00f4ng g\u1ed3m 10 ch\u00e2u thu\u1ed9c \u0110\u00f4ng l\u1ed9; Th\u1ecd, L\u01b0, K\u1ef3, H\u00f2a, Th\u01b0, H\u00e0o, Quang, Ho\u00e0ng g\u1ed3m 8 ch\u00e2u v\u00e0 V\u00f4 Vi qu\u00e2n thu\u1ed9c T\u00e2y l\u1ed9. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o d\u1ef1a theo \u300aNg\u0169 Tri\u1ec1u H\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b.)<\/i><\/p>\n\n<p>[37] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y sai Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n kinh l\u00fd vi\u1ec7c Man \u1edf Mai S\u01a1n, nay l\u1ec7nh cho Tri ch\u00e2u \u0110\u00e0m Ch\u00e2u l\u00e0 Phan T\u00fac v\u00e0 Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9 l\u00e0 Th\u00e1i Di\u1ec7p c\u00f9ng v\u1edbi \u0110\u00f4n h\u1ee3p s\u1ee9c b\u00e0n b\u1ea1c x\u1eed l\u00fd, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 x\u1ea3y ra sai s\u00f3t.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[38] [Ng\u01b0\u1eddi] Man \u1edf Mai S\u01a1n v\u1ed1n hung d\u1eef, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ra c\u01b0\u1edbp ph\u00e1 bi\u00ean gi\u1edbi nh\u00e0 H\u00e1n. Cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Gia H\u1ef1u, ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ec9nh Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1p l\u00e0m Tri huy\u1ec7n \u00cdch D\u01b0\u01a1ng, b\u1eaft gi\u1eef nh\u1eefng k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u gian \u00e1c v\u00e0 x\u1eed ph\u1ea1t theo ba m\u1ee9c \u0111\u1ed9, t\u1eeb \u0111\u00f3 ti\u1ebfn h\u00e0nh khai ph\u00e1 m\u1edf mang. An ph\u1ee7 s\u1ee9 Ng\u00f4 Trung Ph\u1ee5c t\u00e2u l\u00ean, nh\u01b0ng k\u1ebf ho\u1ea1ch b\u1ecb b\u00e1c b\u1ecf. \u0110\u1ebfn khi H\u1ed9 b\u1ed9 Ph\u00e1n quan l\u00e0 Ph\u1ea1m T\u1eed K\u00ec quy\u1ec1n Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9, l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng Man d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ecba th\u1ebf hi\u1ec3m tr\u1edf g\u00e2y h\u1ecda bi\u00ean gi\u1edbi, n\u00ean thu ph\u1ee5c v\u00e0 \u0111\u1eb7t th\u00e0nh qu\u1eadn huy\u1ec7n. T\u1eed K\u00ec kh\u00f4ng l\u00e2u sau \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1, l\u1ea1i tr\u00ecnh b\u00e0y l\u1ea1i \u00fd ki\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc. Nh\u00e2n d\u1ecbp sai Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111i th\u1ecb s\u00e1t Nam, B\u1eafc Giang, b\u00e8n giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho \u0110\u00f4n. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea1i giao cho Phan T\u00fac v\u00e0 Th\u00e1i Di\u1ec7p.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00f4 Trung Ph\u1ee5c, v\u00e0o th\u00e1ng 12 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 nh\u1ea5t t\u1eeb \u0110\u00e0m Ch\u00e2u chuy\u1ec3n sang Doanh Ch\u00e2u. Ph\u1ea1m T\u1eed K\u00ec, v\u00e0o th\u00e1ng 9 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 3 quy\u1ec1n Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9. Th\u00e1i Di\u1ec7p l\u00e0m Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9 v\u00e0o ng\u00e0y 21 th\u00e1ng 8.)<\/i><\/p>\n\n<p>Th\u00e1i Di\u1ec7p ban \u0111\u1ea7u t\u1ea5u r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u1edf Mai S\u01a1n kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e0ng ho\u00e0n th\u00e0nh. Vua ph\u00ea r\u1eb1ng Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n c\u00f3 th\u1ec3 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn Th\u1ea7n Ch\u00e2u, \u0111\u1ee3i khi vi\u1ec7c kinh ch\u1ebf c\u00f3 ti\u1ebfn tri\u1ec3n th\u00ec m\u1edbi \u0111\u1ebfn \u0110\u00e0m Ch\u00e2u. L\u1ea1i ph\u00ea r\u1eb1ng vi\u1ec7c Mai S\u01a1n c\u00f3 th\u1ec3 giao ri\u00eang cho Th\u00e1i Di\u1ec7p kinh ch\u1ebf, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd xong xu\u00f4i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 kinh ch\u1ebf vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00e3 giao k\u1ebf ho\u1ea1ch th\u00e0nh c\u00f4ng, sai ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh, nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c thuy\u1ebft ph\u1ee5c, li\u1ec1n c\u00f3 ch\u1ec9 th\u1ecb kh\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi ta th\u1ea5y vi\u1ec7c c\u00f3 k\u1ebd h\u1edf, li\u1ec1n sinh ra c\u1ea3n tr\u1edf.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean sai Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n x\u1eed l\u00fd. Nay Th\u00e1i Di\u1ec7p t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 x\u1eed l\u00fd, kh\u00f4ng c\u1ea7n giao ri\u00eang cho Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, ho\u1eb7c l\u00e0 b\u1ecf qua Th\u00e1i Di\u1ec7p.\"<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p th\u1eadt s\u1ef1 c\u1ea9n th\u1eadn.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u00f4 V\u01b0\u01a1ng h\u00e0ng n\u0103m v\u1eabn h\u1ecfi th\u0103m ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, ban th\u01b0\u1edfng cho d\u00e2n l\u00e0ng, \u0111\u1ebfn khi d\u00f9ng binh, ch\u1ec9 c\u00f3 Chu Kh\u00e2u l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea7m qu\u00e2n, v\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin c\u1eady. Nh\u01b0ng nh\u1eefng t\u01b0\u1edbng m\u00e0 Ng\u00f4 V\u01b0\u01a1ng sai khi\u1ebfn \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng b\u1eb1ng Chu Kh\u00e2u. Nh\u00e2n t\u00e0i m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ri\u00eang, kh\u00f4ng d\u1ec5 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 s\u01a1 l\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>\"An Th\u1ea1ch ch\u1eafc \u0111\u00e3 giao cho \u0110\u00f4n th\u1ee9 t\u1ef1 kinh ch\u1ebf.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 d\u1ec5 d\u00e0ng ra l\u1ec7nh, n\u00ean t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u1ec1u th\u1ea5y r\u00f5, b\u1ec1 t\u00f4i th\u1ea5y t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, bi\u1ebft c\u00f3 th\u1ec3 thuy\u1ebft ph\u1ee5c lay \u0111\u1ed9ng, n\u00ean nh\u00e2n vi\u1ec7c c\u00f3 k\u1ebd h\u1edf, li\u1ec1n l\u1eeba d\u1ed1i. Nh\u01b0 Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 n\u00f3i 'M\u1ed9c Chinh ch\u1eafc s\u1ebd g\u00e2y r\u1ed1i, th\u1ea7n tr\u00ed l\u1ef1 n\u00f4ng c\u1ea1n, kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u1eed l\u00fd', Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t n\u00f3i 'v\u00ec b\u00e3i b\u1ecf h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7, d\u00e2n ch\u00fang ho\u1ea3ng s\u1ee3 v\u00e0o th\u00e0nh' l\u00e0 nh\u1eefng v\u00ed d\u1ee5. B\u1ec1 t\u00f4i nh\u00ecn tr\u01b0\u1edbc ng\u00f3 sau, kh\u00f3 n\u00f3i vi\u1ec7c, n\u00ean t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng bi\u1ebft, kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i, n\u00ean ch\u1ec9 th\u1ecb vi\u1ec7c kh\u00f4ng th\u1ea5u \u0111\u00e1o.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p l\u00e0 gi\u00e1m ty b\u1ea3n l\u1ed9, giao cho x\u1eed l\u00fd c\u00f3 v\u1ebb thu\u1eadn ti\u1ec7n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p v\u1eeba \u0111\u1ebfn, li\u1ec1n n\u00f3i Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ch\u1eafc s\u1ebd v\u1ed9i v\u00e0ng h\u1ecfng vi\u1ec7c. Th\u1ea7n khuy\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n giao vi\u1ec7c cho Th\u00e1i Di\u1ec7p. \u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 b\u1ec1 t\u00f4i t\u00ednh vi\u1ec7c, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u lo cho m\u00ecnh, \u00edt ch\u1ecbu v\u00ec l\u1ee3i h\u1ea1i qu\u1ed1c gia. Nay vi\u1ec7c Mai S\u01a1n c\u1ea7n nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i x\u1eed l\u00fd, n\u1ebfu ch\u1eadm tr\u1ec5, s\u1ebd sinh ra m\u01b0u m\u1eb9o tr\u1ee5c l\u1ee3i, th\u00eam n\u1eefa vi\u1ec7c Mai S\u01a1n ch\u01b0a xong, l\u1ea1i mu\u1ed1n x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c Th\u1ea7n Ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, vi\u1ec7c Mai S\u01a1n kh\u00f4ng kh\u00f3 x\u1eed l\u00fd, xong Mai S\u01a1n r\u1ed3i \u0111\u1ebfn Th\u1ea7n Ch\u00e2u, ti\u1ebfng t\u0103m \u0111\u1ee7 l\u00e0m ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng hai s\u00f4ng, hai s\u00f4ng c\u0169ng d\u1ec5 x\u1eed l\u00fd.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p c\u00f3 l\u1ebd mu\u1ed1n t\u1ef1 m\u00ecnh chuy\u00ean vi\u1ec7c, n\u1ebfu Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ch\u1ecbu c\u00f9ng c\u00f4ng, ch\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c.\"<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[39] Ng\u00e0y \u0111\u00f3, Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ef7 t\u00e2u: <i>\"Tu\u1ea7n m\u00e3 \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc v\u1eabn ch\u01b0a ng\u1eebng h\u1eb3n, xin g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n.\"<\/i> Vua nghe theo. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u00f4ng v\u0103n th\u00ec kh\u00f4ng sao, nh\u01b0ng tu\u1ea7n m\u00e3 qua s\u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ea1i g\u00ec.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 v\u00ec t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, s\u1ef1 vi\u1ec7c n\u00e0y x\u1ea3y ra v\u00e0o ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 9, nh\u01b0ng \u300aChu s\u1eed\u300b l\u1ea1i ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 7 l\u00e0 sai, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y. C\u1ea3 truy\u1ec7n c\u0169 v\u00e0 m\u1edbi c\u1ee7a H\u00e0nh K\u1ef7 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p: V\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7, sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ec1u b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf, nh\u01b0ng tu\u1ea7n m\u00e3 ph\u00eda b\u1eafc v\u1eabn nh\u01b0 c\u0169, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u00e1nh c\u00e1 \u1edf s\u00f4ng gi\u1edbi v\u00e0 c\u01b0\u1edbp thuy\u1ec1n b\u00e8. H\u00e0nh K\u1ef7 xin kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7 \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ea7m m\u1ed1ng x\u00e2m l\u1ea5n. Th\u1ea7n T\u00f4ng ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. X\u00e9t \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 6 v\u1eabn ch\u00e9p H\u00e0nh K\u1ef7 kh\u00f4ng mu\u1ed1n kh\u00f4i ph\u1ee5c h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7, kh\u00e1c h\u1eb3n v\u1edbi b\u1ea3n truy\u1ec7n, c\u00f3 l\u1ebd \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n.\")<\/i><\/p>\n\n<p>[40] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, quan \u0111\u1ec1 c\u1eed T\u01b0 thi\u00ean gi\u00e1m Th\u1ea9m Qu\u00e1t t\u00e2u: <i>\"V\u1ec7 Ph\u00e1c[footnote]V\u1ec7 Ph\u00e1c, c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aB\u1ea3n th\u01b0\u300b quy\u1ec3n 263, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aTh\u1ea9m Qu\u00e1t truy\u1ec7n\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'Ph\u00e1c'.[\/footnote]\u1edf S\u1edf ch\u00e2u tinh th\u00f4ng l\u1ecbch ph\u00e1p, xin cho \u0111\u1ebfn gi\u00e1m tham gia hi\u1ec7u \u0111\u00ednh l\u1ecbch m\u1edbi.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd, l\u1ea1i ban th\u00eam 50 quan ti\u1ec1n l\u1ed9 ph\u00ed. Th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m th\u1ee9 8, l\u1ecbch ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n\n<p>[41] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, T\u00f4n C\u1ea5u[footnote]T\u00f4n C\u1ea5u, ch\u1eef 'C\u1ea5u' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'Gi\u00e1c', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aT\u00f4n C\u1ea5u truy\u1ec7n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. Sau \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady.[\/footnote], chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9, T\u01b0 phong lang trung, Tr\u1ef1c Chi\u00eau V\u0103n qu\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m tri ph\u1ee7 Kinh Nam, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee9c c\u0169. Ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 9 kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee9c c\u0169. B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a C\u1ea5u ch\u00e9p: C\u1ea5u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i l\u00e0m tri ph\u1ee7 Kinh Nam, g\u1eb7p l\u00fac ng\u01b0\u1eddi Man \u1edf Nguy\u00ean ch\u00e2u n\u1ed9p kho\u1ea3n \u1edf Th\u1ea7n ch\u00e2u, b\u00e8n sai T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m L\u00fd T\u01b0 d\u1eabn qu\u00e2n nh\u1eb9 v\u00e0o Nam Giang \u0111\u1ec3 chi\u00eau d\u1ee5 c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi Man \u1edf hai ch\u00e2u \u00dd v\u00e0 H\u1ee3p gi\u1ebft ch\u1ebft L\u00fd T\u01b0. Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u xin kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee9c chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 cho C\u1ea5u, d\u00f9ng \u00e2n t\u00edn \u0111\u1ec3 d\u1ee5 d\u1ed7, k\u1ebft qu\u1ea3 c\u00f3 14 ch\u00e2u quy ph\u1ee5, b\u00e8n x\u00e2y th\u00e0nh Nguy\u00ean ch\u00e2u. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[42] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 ng\u0169 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"Xin ch\u1ecdn 200 l\u1ea1i vi\u00ean \u1edf Tam ty, l\u1eadp ri\u00eang m\u1ed9t c\u01a1 quan \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra s\u1ed5 s\u00e1ch trong thi\u00ean h\u1ea1, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 ba b\u1ed9 c\u00e2u vi\u1ec7n c\u0169ng \u0111\u1ec1u ch\u1ecdn l\u1ea1i vi\u00ean, b\u1ed5 nhi\u1ec7m quan ch\u1ee9c, giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m xem x\u00e9t v\u00e0 ph\u00fac tra. Nh\u1eefng l\u1ea1i vi\u00ean n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p b\u1ed5ng l\u1ed9c h\u1eadu h\u0129nh, \u0111\u1eb7t ra h\u1ea1n m\u1ee9c c\u00f4ng vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t. V\u1eabn do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ecdn quan \u0111\u1ec1 c\u1eed, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n s\u1eafp x\u1ebfp, xin giao cho s\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbng t\u1ecbch xem x\u00e9t c\u1ee5 th\u1ec3 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. <i>(\u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b ch\u00e9p l\u00e0 l\u1eadp c\u01a1 quan \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra s\u1ed5 s\u00e1ch trong thi\u00ean h\u1ea1. \u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[43] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Di\u00ean ch\u00e2u, Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, Tr\u1ef1c Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c Tri\u1ec7u Ti\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m L\u1ea1i b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, ban th\u01b0\u1edfng 200 l\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1c v\u00e0 l\u1ee5a, v\u00ec Ti\u1ebft t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 kh\u1ea3o s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c 15.914 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t, chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c 4.984 ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 Phi\u00ean l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, t\u1ed5 ch\u1ee9c th\u00e0nh 8 ch\u1ec9 huy.<\/p>\n\n<p>Phu Di\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea5t hoang c\u1eb1n c\u1ed7i, ng\u01b0\u1eddi chi\u1ebfm ru\u1ed9ng kh\u00f4ng n\u1ed9p thu\u1ebf, m\u00e0 d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00f3 l\u00e0m r\u00e0o ch\u1eafn. Sau khi d\u00f9ng binh th\u1eddi B\u1ea3o Nguy\u00ean, \u0111\u1ea5t \u0111ai b\u1ecb t\u00e0n ph\u00e1, d\u00e2n ch\u00fang l\u01b0u l\u1ea1c, t\u00ean c\u00f2n nh\u01b0ng th\u1ef1c ch\u1ea5t \u0111\u00e3 m\u1ea5t. M\u1ed7i l\u1ea7n \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, h\u1ecd \u0111\u1ec1u tr\u1ed1n tr\u00e1nh. T\u1eebng t\u1eadp h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 c\u00f3 t\u00e1m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu, c\u1ea7m g\u1eady cu\u1ed1c \u0111\u1ebfn Kim Minh r\u1ed3i tan r\u00e3. Th\u1ee7 l\u0129nh th\u1ea5y h\u1ecd b\u1ecf tr\u1ed1n, li\u1ec1n thu ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 t\u1ef1 sinh s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>[Tri\u1ec7u] Ti\u1ebft g\u1ecdi c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u1ebfn h\u1ecfi: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y nghe n\u00f3i b\u1ed9 t\u1ed9c c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i c\u00f3 bao nhi\u00eau h\u1ed9, c\u00f3 \u0111\u00fang kh\u00f4ng?\"<\/i> H\u1ecd \u0111\u00e1p: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady.\"<\/i> Ti\u1ebft h\u1ecfi: <i>\"Nay \u1edf \u0111\u00e2u?\"<\/i> H\u1ecd \u0111\u00e1p: <i>\"Sau tr\u1eadn \u0111\u1ea1i chi\u1ebfn, ch\u1ebft ch\u00f3c, hao t\u1ed5n, ch\u1ec9 c\u00f2n l\u1ea1i nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y.\"<\/i> Ti\u1ebft h\u1ecfi: <i>\"\u0110\u1ea5t \u0111ai c\u00f2n kh\u00f4ng?\"<\/i> Th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00f4ng bi\u1ebft tr\u1ea3 l\u1eddi th\u1ebf n\u00e0o. Ti\u1ebft n\u00f3i: <i>\"Ta tha cho c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i v\u1ec1, cho ph\u00e9p c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i t\u1ef1 m\u1ed9 gia \u0111inh, chi\u1ebfm ru\u1ed9ng sung qu\u00e2n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c. Ta mu\u1ed1n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, c\u00f2n ru\u1ed9ng th\u00ec ta kh\u00f4ng h\u1ecfi.\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u00fai \u0111\u1ea7u n\u00f3i: <i>\"Tu\u00e2n l\u1ec7nh.\"<\/i><\/p>\n<p>C\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh c\u1ea3m ph\u1ee5c, v\u1ec1 nh\u00e0 m\u1ed9 trai tr\u00e1ng, b\u1ed5 sung \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 v\u00e0o s\u1ed5 binh. Ti\u1ebft n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, qu\u00e2n phi\u00ean ch\u1ec9 c\u00f3 s\u1ed5 tr\u1ed1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 tra x\u00e9t, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu \u0111\u1ec3 \u0111\u1ee7 s\u1ed1, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t \u0111\u1eddi l\u00e0m nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi.\"<\/i> B\u00e8n b\u00e0n vi\u1ec7c x\u0103m tay, ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn cho l\u00e0 kh\u00f3. Tr\u00ean c\u0169ng c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 x\u1eed l\u00fd c\u1ea9n th\u1eadn. G\u1eb7p n\u0103m \u0111\u00f3i k\u00e9m, Ti\u1ebft ra l\u1ec7nh cho qu\u00e2n phi\u00ean ai mu\u1ed1n x\u0103m tay, \u0111\u01b0\u1ee3c vay m\u1ed9t h\u1ed9c th\u00f3c t\u1eeb kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, do \u0111\u00f3 ai n\u1ea5y \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n x\u0103m, s\u1ee3 b\u1ecb ch\u1eadm.<\/p>\n<p>Quan phi\u00ean L\u01b0u Thi\u1ec7u N\u0103ng c\u00f3 \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c, kh\u00f4ng \u00e9p bu\u1ed9c, b\u1ed9 h\u1ea1 c\u1ee7a \u00f4ng nghe c\u00e1c t\u1ed9c kh\u00e1c x\u0103m tay \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f3c, \u0111\u1ec1u xin v\u1edbi Thi\u1ec7u N\u0103ng, Thi\u1ec7u N\u0103ng l\u1ea1i b\u00e1o v\u1edbi Ti\u1ebft. Ti\u1ebft c\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu s\u1ee3 qu\u00e2n phi\u00ean nghi ng\u1edd ng\u0103n tr\u1edf, kh\u00f4ng x\u0103m c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Thi\u1ec7u N\u0103ng c\u1ea3m \u01a1n, kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o. B\u00e8n x\u0103m h\u1ebft. Nh\u00e2n \u0111\u00f3 cho vay ti\u1ec1n quan \u0111\u1ec3 mua gi\u00e1p tr\u1ee5, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean luy\u1ec7n t\u1eadp, nghi\u00eam ng\u1eb7t trong vi\u1ec7c thuy\u00ean chuy\u1ec3n, tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0o th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t.<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng m\u1ea1nh m\u1ebd, quen thu\u1ed9c \u0111\u1ecba h\u00ecnh hi\u1ec3m tr\u1edf, coi tr\u1ecdng ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, y\u00eau th\u00edch gia \u0111\u00ecnh, khi chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ho\u1eb7c ph\u00f2ng th\u1ee7, m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi qu\u00e2n ch\u00ednh quy, khi\u1ebfn \u0111\u1ecbch s\u1ee3 h\u00e3i, l\u00e0 l\u1ee3i \u00edch l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a Phu Di\u00ean[footnote] Phu Di\u00ean 'Phu' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Li', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 v\u0103n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].<\/p>\n\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c Ti\u1ebft l\u00e0m l\u00e0 ch\u1ee9c ph\u1eadn, ch\u1ec9 mu\u1ed1n ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5 n\u00e0y m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c th\u00ec nhi\u1ec1u, nh\u01b0 Ti\u1ebft n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi sau.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf m\u1edbi c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Vua khen Ti\u1ebft chi\u00eau m\u1ed9 cung ti\u1ec5n th\u1ee7, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c chi ph\u00ed tuy\u1ec3n binh, r\u1ea5t t\u1ed1t. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1ea5t c\u1ea3 d\u00e2n ch\u00fang trong n\u01b0\u1edbc ta \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 ri\u00eang cung ti\u1ec5n th\u1ee7.\"<\/i> Vua nh\u00e2n \u0111\u00f3 khen ng\u1ee3i Ch\u1ee7ng Th\u1ebf Ho\u00e0nh. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u01b0 Th\u1ebf Ho\u00e0nh, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i c\u00f4ng lao g\u1ea5p b\u1ed9i sao?\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Truy\u1ec7n v\u1ec1 Ti\u1ebft ghi s\u1ed1 ru\u1ed9ng v\u00e0 s\u1ed1 binh \u0111\u1ec1u nhi\u1ec1u, nay ch\u1ec9 theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b v\u00e0 \u300aBinh ch\u00ed\u300b, s\u1ed1 ru\u1ed9ng v\u00e0 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi trong \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau. L\u1ea1i n\u00f3i: N\u0103m th\u1ee9 6, Ti\u1ebft t\u00e2u r\u1eb1ng cung ti\u1ec5n th\u1ee7 m\u1edbi tuy\u1ec3n \u0111\u00e3 kh\u00e1 quen v\u00f5 ngh\u1ec7, xin cho thay phi\u00ean thay th\u1ebf ch\u00ednh binh v\u1ec1 kinh, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu xem x\u00e9t. Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 v\u00e0 ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 6, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[44] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, Tri\u1ec7u Bi\u1ec7n t\u00e2u: <i>\"T\u1eebng nhi\u1ec1u l\u1ea7n v\u00e0o Th\u1ee5c, hi\u1ec3u r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c, nghe n\u00f3i mu\u1ed1n l\u1eadp b\u1ea3o gi\u00e1p, d\u1ea1y binh, \u1eaft s\u1ebd g\u00e2y kinh \u0111\u1ed9ng, m\u1ea5t l\u00f2ng d\u00e2n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7nh d\u1ea1y binh.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c \u0111\u00f3, nh\u01b0ng d\u1ea1y binh c\u0169ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e2u? Gia C\u00e1t L\u01b0\u1ee3ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i m\u00e0 khi\u1ebfn h\u1ecd ki\u00ean c\u01b0\u1eddng, L\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n Th\u1ee5c, c\u00f3 t\u1eebng g\u00e2y kinh \u0111\u1ed9ng \u0111\u00e2u?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Gia C\u00e1t L\u01b0\u1ee3ng b\u1ecf ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f2n ai d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"H\u00e1n Cao T\u1ed5 \u0111\u00e1nh S\u1edf, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Ba Du, B\u1ea3n Thu\u1eabn Man. V\u0169 V\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e1nh Th\u01b0\u01a1ng, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Dung, Th\u1ee5c, B\u00e0nh, B\u1ed9c, h\u00e1 c\u00f3 l\u00fd n\u00e0o ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u1ea1y c\u1ea7m v\u0169 kh\u00ed!\"<\/i><\/p>\n\n<p>[45] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u00e3i b\u1ecf ch\u00e2u M\u00f4ng, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n L\u1eadp S\u01a1n, thu\u1ed9c ch\u00e2u Chi\u00eau; c\u00e1c huy\u1ec7n T\u00ea Ph\u1ed1 c\u1ee7a ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, huy\u1ec7n Linh Th\u1ecd c\u1ee7a qu\u00e2n Th\u00e0nh \u0110\u1ee9c, huy\u1ec7n B\u00e1ch Tr\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a ch\u00e2u Nh\u00e3, huy\u1ec7n L\u00e2m T\u00e2n c\u1ee7a ch\u00e2u Ki\u1ebfm \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n.<\/p>","rendered":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 9 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng 9, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd m\u00f9ng m\u1ed9t, Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang L\u00fd Ph\u1ee5c Khu\u00ea \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ph\u00e1n L\u1ea1i b\u1ed9 L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ph\u1ee5c Khu\u00ea v\u00ec t\u1ed9i g\u00e2y s\u1ef1 n\u00ean b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m Tri qu\u00e2n Quang H\u00f3a. Khi \u1ea5y, Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u00e2u: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u00e3 l\u00e2u ng\u00e0y t\u00edch tr\u1eef m\u01b0u k\u1ebf, t\u1eadp h\u1ee3p binh l\u00ednh x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1edbi vi\u1ec7c ph\u00e1 th\u00e0nh Kim Thang, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do Ph\u1ee5c Khu\u00ea g\u00e2y s\u1ef1.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf, Vua tri\u1ec7u \u00f4ng v\u1ec1 d\u00f9ng. Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9 thuy\u00ean, khi b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c quan, vi\u1ec7c th\u0103ng gi\u00e1ng kh\u00f4ng qu\u00e1 m\u1ed9t b\u1eadc, nh\u01b0ng c\u00e1c quan tuy\u1ec3n d\u1ee5ng b\u1ecb ng\u0103n tr\u1edf b\u1edfi th\u1ee9 b\u1eadc, kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c. Ph\u1ee5c Khu\u00ea t\u00e2u xin cho ph\u00e9p b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1m th\u1eddi, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng b\u1ed5ng l\u1ed9c theo th\u1ee9 b\u1eadc c\u1ee7a m\u00ecnh, vi\u1ec7c n\u00e0y gi\u00fap \u00edch cho vi\u1ec7c tuy\u1ec3n d\u1ee5ng. <i>(Vi\u1ec7c Ph\u1ee5c Khu\u00ea t\u00e2u xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1m th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aPh\u1ee5c Khu\u00ea K\u1ef7 V\u0103n\u300b, c\u1ea7n tham kh\u1ea3o th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[2] Vua ban chi\u1ebfu phong cho em c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh l\u00e0 K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh l\u00e0m L\u1ec5 t\u00e2n Ph\u00f3 s\u1ee9, ki\u00eam ch\u1ee9c Tr\u1ea5n thao H\u00e0 T\u00e2y<a class=\"footnote\" title=\"H\u00e0 T\u00e2y, theo \u300aT\u1ed1ng H\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 6, ph\u1ea7n 8, c\u00f3 ch\u1eef 'Thao' \u1edf tr\u00ean\" id=\"return-footnote-1834-1\" href=\"#footnote-1834-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>, qu\u1ea3n l\u00fd c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng Thao.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ty An ph\u1ee7 d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng t\u00e2u r\u1eb1ng, M\u1ed9c Chinh b\u1ecb thua ch\u1ea1y t\u1eeb th\u00e0nh C\u1ee7ng L\u1ec7nh, K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh \u0111\u00e3 d\u1eabn h\u01a1n 2000 ng\u01b0\u1eddi trong t\u1ed9c c\u00f9ng c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh l\u1edbn l\u00e0 L\u00fd L\u0103ng Chi\u1ebfm, N\u1ed9t Chi ra h\u00e0ng. \u0110\u00e3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 \u0111\u1ec3 an \u1ee7i v\u00e0 cho v\u1ec1, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u00e2u xin phong cho Di\u00ean Chinh m\u1ed9t ch\u1ee9c quan \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng l\u0129nh b\u1ed9 l\u1ea1c v\u00e0 thu ph\u1ee5c nh\u00e2n t\u00e2m, v\u00ec th\u1ebf c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 n\u00e0y. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea1i phong cho m\u1eb9 c\u1ee7a Di\u00ean Chinh l\u00e0 Th\u1ef1c Lu\u1ef9 T\u1ed1t l\u00e0m V\u0129nh An huy\u1ec7n Th\u00e1i qu\u00e2n, ban cho kh\u00ed v\u1eadt v\u00e0 l\u1ee5a l\u00e0.<\/p>\n<p><i>(\u300aT\u00e2n K\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u K\u1ef7\u300b ghi \u1edf th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u \u0111\u00e1nh b\u1ea1i M\u1ed9c Chinh \u1edf th\u00e0nh C\u1ee7ng L\u1ec7nh. X\u00e9t ra, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u00e0y n\u00e0y, v\u00ec \u300aT\u00e2n K\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u K\u1ef7\u300b ghi ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, n\u00ean th\u00eam ch\u1eef <i>&#8220;t\u1ea5u&#8221;<\/i><a class=\"footnote\" title=\"Theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1, \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'th\u00eam ch\u1eef t\u1ea5u'\" id=\"return-footnote-1834-2\" href=\"#footnote-1834-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>. Nay v\u00ec vi\u1ec7c K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh \u0111\u01b0\u1ee3c phong quan n\u00ean ghi l\u1ea1i, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n.)<\/i><\/p>\n<p>[3] Quy\u1ec1n Tam ty s\u1ee9 Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u00e2u Di\u00ean, T\u1ea7n, Kh\u00e1nh, V\u1ecb v.v&#8230; tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u c\u00f3 ty Chi\u1ebft b\u00e1c, chi\u00eau m\u1ed9 th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n n\u1ed9p c\u1ecf, l\u01b0\u01a1ng, ti\u1ec1n, l\u1ee5a, \u0111\u1ed5i l\u1ea5y mu\u1ed1i Gi\u1ea3i, m\u1ed7i n\u0103m thu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t tri\u1ec7u s\u00e1u tr\u0103m s\u00e1u m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, trong \u0111\u00f3 ch\u00e2u T\u1ea7n chi\u1ebfm b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n. Nay c\u1eaft tr\u1ea1i C\u1ed5 V\u1ecb c\u1ee7a ch\u00e2u T\u1ea7n \u0111\u1ec3 l\u1eadp qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, c\u00f9ng v\u1edbi th\u00e0nh m\u1edbi Tr\u1ea5n \u0110ao qu\u00e2n \u0111\u1ec1u ch\u01b0a c\u00f3 ty Chi\u1ebft b\u00e1c, n\u00ean th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n ch\u01b0a \u0111\u1ebfn. Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi l\u1eadp \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi n\u00ean c\u00f3 d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng khi c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u1ea9n c\u1ea5p. Xin giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho Tr\u01b0\u01a1ng S\u00e2m, Tr\u01b0\u01a1ng M\u1ee5c Chi, cho l\u1eadp ty Chi\u1ebft b\u00e1c, v\u00e0 chia m\u01b0\u1eddi l\u0103m v\u1ea1n cho Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, b\u1ea3y v\u1ea1n cho Tr\u1ea5n \u0110ao.&#8221;<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n<p>[4] H\u00f9ng Ch\u00e2u b\u00e1o r\u1eb1ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc mu\u1ed1n \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111\u1ebfn d\u1ef1ng tr\u1ea1m g\u00e1c. V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c, Th\u00e1i \u0110\u0129nh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c mu\u1ed1n \u0111\u1ee3i h\u1ecd \u0111\u1ebfn, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh s\u1ebd tranh ch\u1ea5p v\u00e0 bu\u1ed9c h\u1ecd ph\u1ea3i d\u1ee1 b\u1ecf. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu d\u1ee1 b\u1ecf m\u00e0 h\u1ecd kh\u00f4ng ch\u1ecbu d\u1eebng, t\u1ea5t ph\u1ea3i d\u00f9ng binh, l\u00e0m sao \u0111\u00e2y?&#8221;<\/i> Th\u00e1i \u0110\u0129nh \u0111\u00e1p: <i>&#8220;N\u1ebfu b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129 th\u00ec ph\u1ea3i d\u00f9ng binh.&#8221;<\/i> Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f3 kh\u0103n, n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1ecd l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, \u00fd \u0111\u1ed3 g\u00ec v\u1eady?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ho\u1eb7c l\u00e0 do bi\u00ean l\u1ea1i c\u00f3 chuy\u1ec7n nh\u1ecf nh\u1eb7t, t\u1ee9c gi\u1eadn m\u00e0 l\u00e0m th\u1ebf; ho\u1eb7c l\u00e0 s\u1ee3 Trung Qu\u1ed1c cho r\u1eb1ng h\u1ecd kh\u00f4ng c\u1ea1nh tranh n\u1ed5i, n\u00ean t\u1ecf ra m\u1ea1nh m\u1ebd; ho\u1eb7c l\u00e0 th\u1ea5y t\u1eeb khi b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u1ebfn nay lo vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, cho r\u1eb1ng v\u00e0i ch\u1ee5c n\u0103m sau, Trung Qu\u1ed1c s\u1ebd m\u1ea1nh m\u1ebd, c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch chi\u1ebfm U Y\u00ean, khi \u0111\u00f3 Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1, n\u00ean mu\u1ed1n nh\u00e2n l\u00fac ch\u01b0a m\u1ea1nh m\u00e0 qu\u1ea5y nhi\u1ec5u Trung Qu\u1ed1c, cho r\u1eb1ng ch\u1eadm th\u00ec h\u1ecda l\u1edbn, nhanh th\u00ec h\u1ecda nh\u1ecf, n\u00ean mu\u1ed1n c\u1eaft \u0111\u1ee9t v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c, li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u1ec3 qu\u1ea5y nhi\u1ec5u ch\u00fang ta.&#8221;<\/i> Vua s\u1ee3 r\u1eb1ng h\u1ecd kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbch \u0111\u00e2u d\u1ec5 bi\u1ebft, n\u1ebfu c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n nh\u01b0 th\u1ebf, m\u00e0 ch\u1ee7 c\u1ee7a h\u1ecd cho l\u00e0 \u0111\u00fang, th\u00ec s\u1ebd c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;L\u00e0m sao \u0111\u1ed1i ph\u00f3?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Hi\u1ec7n H\u00e0 B\u1eafc ch\u01b0a c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ed1i ph\u00f3, Khi\u1ebft \u0110an ch\u01b0a n\u00ean d\u1ec5 d\u00e0ng c\u1eaft \u0111\u1ee9t h\u00f2a h\u1ea3o. N\u1ebfu h\u1ecd t\u1ee9c gi\u1eadn v\u00e0 t\u1ecf ra m\u1ea1nh m\u1ebd m\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, th\u00ec ta ch\u1ec9 n\u00ean \u0111\u1ed1i ph\u00f3 b\u1eb1ng s\u1ef1 khoan dung, nh\u1eb9 nh\u00e0ng, nh\u1eafc nh\u1edf h\u1ecd v\u1ec1 l\u1eddi th\u1ec1 minh \u01b0\u1edbc qua nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi, d\u00f9 h\u1ecd c\u00f3 ngoan c\u1ed1 \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u, c\u0169ng s\u1ebd ph\u1ea7n n\u00e0o ch\u00f9n b\u01b0\u1edbc; m\u1ed9t khi h\u1ecd ch\u00f9n b\u01b0\u1edbc, k\u1ebf ho\u1ea1ch x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a h\u1ecd s\u1ebd ch\u1eadm l\u1ea1i; nh\u00e2n l\u00fac h\u1ecd ch\u1eadm l\u1ea1i, ta c\u00f3 th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7. \u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi tr\u1ea1m g\u00e1c n\u00ean khoan dung nh\u1eb9 nh\u00e0ng, vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7 c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c n\u00ean kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng. Theo th\u1ea7n th\u1ea5y, vi\u1ec7c tr\u1ea1m g\u00e1c kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3, ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7 l\u00e0 kh\u1ea9n c\u1ea5p. N\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb t\u1ed1t c\u00f4ng th\u1ee7, th\u00ec d\u00f9 Khi\u1ebft \u0110an c\u00f3 chi\u1ebfm c\u1ea3 H\u00f9ng Ch\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1ea5t s\u00e1ch. N\u1ebfu kh\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng chu\u1ea9n b\u1ecb c\u00f4ng th\u1ee7, m\u00e0 l\u1ea1i v\u1ed9i v\u00e0ng tranh ch\u1ea5p tr\u1ea1m g\u00e1c, \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 th\u1ea5t s\u00e1ch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>&#8220;N\u00ean ti\u1ebft ki\u1ec7m t\u00e0i v\u1eadt, ch\u1ed7 kh\u00f4ng c\u1ea7n thi\u1ebft th\u00ec \u0111\u1eebng d\u00f9ng, l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i l\u00e0 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;L\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. Hi\u1ec7n H\u00e0 B\u1eafc m\u1ea5y n\u0103m li\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a, d\u00e2n gian kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00edch tr\u1eef, l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p c\u1ea7n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, th\u00ec t\u00edch tr\u1eef c\u1ee7a d\u00e2n gian ch\u00ednh l\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. D\u00f9 c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, l\u1ea5y ai l\u00e0m qu\u00e2n; d\u00f9 c\u00f3 qu\u00e2n, l\u1ea5y ai l\u00e0m t\u01b0\u1edbng; l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p c\u00f3 vi\u1ec7c, b\u1ec7 h\u1ea1 \u1ee9ng ph\u00f3 th\u1ebf n\u00e0o, m\u1ed9t vi\u1ec7c \u1ee9ng ph\u00f3 sai l\u1ea7m, li\u00ean quan \u0111\u1ebfn an nguy c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c. Trong l\u00fac h\u1ed7n lo\u1ea1n, b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 x\u00e9t c\u00f3 th\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng sai s\u00f3t kh\u00f4ng? \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do kh\u00f4ng n\u00ean d\u1ec5 d\u00e0ng d\u00f9ng binh!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Khu m\u1eadt vi\u1ec7n lui ra, An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng n\u00ean tu s\u1eeda vi\u1ec7c ph\u00f2ng b\u1ecb \u1edf H\u00e0 B\u1eafc. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eeb vi\u1ec7c chia d\u00e2n th\u00e0nh t\u1eebng nh\u00f3m m\u01b0\u1eddi l\u0103m ng\u01b0\u1eddi.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m ph\u00f2ng b\u1ecb.&#8221;<\/i> Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;Ai c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;N\u1ebfu b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129 th\u00ec ph\u1ea3i c\u1eed T\u0103ng B\u1ed1 \u0111i.&#8221;<\/i> Vua mu\u1ed1n H\u00e0n Ch\u1ea9n l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, giao vi\u1ec7c n\u00e0y, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u00e0nh.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1 c\u00f3 c\u1ea5p b\u00e1ch v\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea5p b\u00e1ch, nh\u01b0 vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t c\u00e1c tr\u1ea1m canh l\u00e0 vi\u1ec7c sinh s\u1ef1, \u00edt ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y, n\u00ean b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng lo l\u1eafng. C\u00f2n nh\u01b0 vi\u1ec7c H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 vi\u1ec7c quen thu\u1ed9c, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y, n\u00ean b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng lo l\u1eafng. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u00edt ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo, vi\u1ec7c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y m\u1edbi \u0111\u00e1ng lo, \u0111\u00e1ng lo th\u00ec n\u00ean l\u00e0m g\u1ea5p, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo th\u00ec n\u00ean l\u00e0m t\u1eeb t\u1eeb.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c chia d\u00e2n th\u00e0nh nh\u00f3m m\u01b0\u1eddi l\u0103m ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 b\u1ea3o gi\u00e1p, l\u00e0m l\u00e2u kh\u00f3 th\u00e0nh, kh\u00f4ng b\u1eb1ng t\u1eadp h\u1ee3p th\u00e0nh ch\u1ec9 huy, giao cho s\u1ee9 th\u1ea7n qu\u1ea3n l\u00fd.<\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 th\u1ef1c s\u1ef1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, kh\u00f4ng s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi ta kinh h\u00e3i, d\u00f9 c\u00f3 ch\u1eb7t ng\u00f3n tay, ch\u1eb7t c\u00e1nh tay, c\u0169ng kh\u00f4ng lo, v\u00ed nh\u01b0 c\u00f3 n\u1ea1n Khi\u1ebft \u0110an m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 n\u1ed7i kh\u1ed5 ch\u1eb7t ng\u00f3n tay, ch\u1eb7t c\u00e1nh tay m\u00e0 th\u00f4i. D\u00f9 t\u1eadp h\u1ee3p th\u00e0nh ch\u1ec9 huy c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec ng\u0103n tr\u1edf, nh\u01b0ng ch\u1ec9 huy l\u00e0 h\u01b0 danh, n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t b\u1ea3o, khi c\u1ea5p b\u00e1ch c\u00f3 th\u1ec3 tri\u1ec7u t\u1eadp, tuy kh\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 ch\u1ec9 huy, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec ch\u1ec9 huy s\u1ee9, \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 vi\u1ec7c th\u1ef1c, may m\u00e0 ch\u01b0a \u0111\u1ebfn m\u1ee9c nguy c\u1ea5p, th\u00ec tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta kinh h\u00e3i, m\u00e0 vi\u1ec7c th\u00e0nh c\u00f4ng l\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng s\u00e1ch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eeb \u0111\u1eddi T\u1ea7n, H\u00e1n \u0111\u1ebfn nay, d\u00e2n Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00f4ng, \u0111\u1ea5t khai kh\u1ea9n ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 ng\u00e0y nay. B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng di \u0111\u1ecbch \u0111\u1ec1u suy y\u1ebfu, m\u1ea5y tr\u0103m n\u0103m nay ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 ng\u00e0y nay. Tr\u1eddi c\u00f3 l\u1ebd v\u00ec Trung Qu\u1ed1c b\u1ecb di \u0111\u1ecbch khinh nh\u1ee5c l\u00e2u ng\u00e0y, n\u00ean trao cho b\u1ec7 h\u1ea1 vi\u1ec7c ki\u00eam ch\u1ebf \u0111\u1ea5t xa, l\u00e0m m\u1ea1nh Trung Qu\u1ed1c. Tr\u1eddi ban cho b\u1ec7 h\u1ea1 s\u1ef1 th\u00f4ng minh kh\u00f4ng k\u00e9m ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng v\u00e0o vi\u1ec7c nh\u1ecf nh\u1eb7t, m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00f9ng v\u00e0o \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do ch\u01b0a th\u1ec3 th\u00e0nh \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p. M\u1edf n\u01b0\u1edbc n\u1ed1i nh\u00e0, kh\u00f4ng d\u00f9ng ti\u1ec3u nh\u00e2n, ti\u1ec3u nh\u00e2n bi\u1ebft \u00edt ch\u1eafc kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u00fap n\u01b0\u1edbc, ph\u1ea3i d\u00f9ng qu\u00e2n t\u1eed, th\u1ea7n cho r\u1eb1ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi qu\u00e2n t\u1eed n\u00ean khi\u1ebfn h\u1ecd kh\u00f4ng nghi ng\u1edd, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eadn l\u1ef1c, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng binh l\u00ednh ph\u1ea3i luy\u1ec7n t\u1eadp l\u00e2u m\u1edbi m\u1ea1nh. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ec1 Uy V\u01b0\u01a1ng ba n\u0103m say r\u01b0\u1ee3u kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c, m\u1ed9t ng\u00e0y n\u1ea5u quan \u0111\u1ea1i phu \u1ea5p A, xu\u1ea5t binh thu l\u1ea1i \u0111\u1ea5t b\u1ecb x\u00e2m chi\u1ebfm, b\u00e8n b\u00e1 ch\u1ee7 ch\u01b0 h\u1ea7u. Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Vua th\u1ef1c s\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecnh h\u00ecnh qu\u00e2n t\u1eed, ti\u1ec3u nh\u00e2n, l\u1ea1i quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, th\u00ec binh l\u00ednh c\u00f3 th\u1ec3 m\u1ea1nh l\u00ean trong m\u1ed9t ng\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Tr\u1ea7n Qu\u00e1n b\u00e0n r\u1eb1ng: An Th\u1ea1ch khuy\u00ean Th\u1ea7n T\u00f4ng ki\u00eam ch\u1ebf di \u0111\u1ecbch, th\u00ec t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng di \u0111\u1ecbch \u0111\u1ec1u suy y\u1ebfu, m\u1ea5y tr\u0103m n\u0103m nay ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 ng\u00e0y nay.&#8221;<\/i> \u0110\u1ebfn khi b\u00e0n vi\u1ec7c Th\u1ea7n T\u00f4ng kh\u00f4ng th\u1ec3 bao tr\u00f9m \u0111\u01b0\u1ee3c Khi\u1ebft \u0110an, l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Di \u0111\u1ecbch \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, ch\u01b0a bao gi\u1edd nh\u01b0 Khi\u1ebft \u0110an ng\u00e0y nay.&#8221;<\/i> Hai l\u1ea7n t\u00e2u, c\u00f9ng m\u1ed9t Khi\u1ebft \u0110an, n\u00f3i cho s\u01b0\u1edbng mi\u1ec7ng, khi m\u1ea1nh khi y\u1ebfu, hu\u1ed1ng chi l\u1ea1i t\u00f9y theo s\u1ef1 vui gi\u1eadn m\u00e0 b\u00e0n v\u1ec1 qu\u00e2n t\u1eed, ti\u1ec3u nh\u00e2n sao!)<\/i><\/p>\n<p>[5] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean \u1edf Tr\u1ea5n Thao qu\u00e2n d\u00e2ng g\u1ed7 v\u00e0 v\u1eadn chuy\u1ec3n g\u1ed7 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 gi\u00e1 h\u1eadu h\u0129nh, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c sai ph\u00e1i ho\u1eb7c d\u00e2ng hi\u1ebfn g\u00ec \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tr\u1ea3 c\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng.<\/p>\n<p>[6] Ban chi\u1ebfu gi\u00e1ng ch\u1ee9c V\u0103n T\u01b0 ph\u00f3 s\u1ee9 L\u00fd C\u1ea3nh Sai v\u00e0 Cung B\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng X\u01b0\u1edfng m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t b\u1eadc, v\u00ec t\u1ed9i kh\u00f4ng ph\u00e1t hi\u1ec7n vi\u1ec7c binh s\u0129 d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n \u0110\u00f4 gi\u00e1m ph\u1ee7 l\u1ed9 Th\u00e0nh \u0110\u00f4 m\u01b0u t\u00ednh c\u01b0\u1edbp b\u00f3c.<\/p>\n<p>[7] Ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh t\u00e2u: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi so\u1ea1n th\u1ea3o chi\u1ebfu l\u1ec7nh \u0111a ph\u1ea7n kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, nh\u01b0 Tr\u1ea7n D\u1ecbch, V\u01b0\u01a1ng \u00cdch Nhu, H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 t\u1eeb th\u1ea7n hi\u1ec7n nay<a class=\"footnote\" title=\"T\u1eeb th\u1ea7n, nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u1eef 'T\u1eeb' vi\u1ebft l\u00e0 'Lo\u1ea1n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n trong c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 12 th\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 s\u1eeda\" id=\"return-footnote-1834-3\" href=\"#footnote-1834-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>. Nh\u01b0ng v\u0103n c\u1ee7a Tr\u1ea7n D\u1ecbch nh\u01b0 \u25a1 \u0111o\u1ea1n \u0111u\u1ed5i ng\u1ef1a, tuy g\u00e2n s\u1ee9c m\u1ecfi m\u1ec7t m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh b\u01b0\u1edbc \u0111i; v\u0103n c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng \u00cdch Nhu nh\u01b0 b\u00e0 gi\u00e0 d\u1ec7t v\u1ea3i, tuy th\u00e0nh t\u1ea5m nh\u01b0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i g\u1ea5m v\u00f3c; v\u0103n c\u1ee7a H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng nh\u01b0 tr\u1ebb con th\u1ed5i s\u00e1o, su\u1ed1t ng\u00e0y \u1eadm \u1eeb m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ee3p \u00e2m lu\u1eadt. Ba ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y e r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 ph\u00e1t huy \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, hi\u1ec7u l\u1ec7nh b\u1ed1n bi\u1ec3n. Xin h\u00e3y ch\u1ecdn k\u1ef9 danh th\u1ea7n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c chi\u1ebfu m\u1ec7nh.&#8221;<\/i> Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/p>\n<p>[8] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;V\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a vi\u1ec7n X\u00e1 nh\u00e2n nh\u01b0 H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng th\u1eadt kh\u00f4ng t\u1ed1t.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi, x\u00e9t \u00e1n c\u0169ng hay sinh s\u1ef1 kh\u00f4ng hi\u1ec3u vi\u1ec7c, b\u1ecb c\u00e1c tuy\u1ec3n nh\u00e2n ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. Th\u1ea7n l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1 sao b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m X\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n, kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00f3 \u00fd g\u00ec.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 v\u00ec H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng \u0111\u1ed7 tr\u1ea1ng nguy\u00ean.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 v\u1ed1n kh\u00f4ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi v\u00ec khoa danh, sao ri\u00eang v\u1edbi H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng l\u1ea1i nh\u01b0 v\u1eady?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;So\u1ea1n th\u1ea3o chi\u1ebfu l\u1ec7nh th\u1eadt kh\u00f3 t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u00ednh s\u1ef1 c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c g\u1ea5p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u00f3i l\u00fd l\u1ebd kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, kh\u00f4ng th\u1ecfa l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, c\u1ea7n ph\u1ea3i ch\u1ecdn l\u1ef1a k\u1ef9 c\u00e0ng.&#8221;<\/i> L\u1ea1i h\u1ecfi: <i>&#8220;Kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa c\u00f2n khuy\u1ebft, ai c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh s\u1eafp h\u1ebft tang.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Hu\u1ec7 Khanh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1eadn l\u1ef1c s\u1edbm nh\u1ea5t.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec \u00f4ng \u1ea5y t\u1eadn l\u1ef1c, ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf t\u1ef1 nhi\u00ean n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 b\u1ea1t.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Hu\u1ec7 Khanh h\u01a1n T\u0103ng B\u1ed1.&#8221;<\/i> <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 7, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[9] Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ec9 \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c \u1edf H\u00f9ng Ch\u00e2u, cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c b\u1ed5 sung th\u00eam cung th\u1ee7 g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n ch\u00fang, khi\u1ebfn d\u00e2n o\u00e1n than, n\u00ean d\u1eabn qu\u00e2n tu\u1ea7n tra c\u1ee7a ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Cung th\u1ee7 qu\u1ea3 th\u1eadt g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u.&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e0nh K\u1ec9 kh\u00f4ng hi\u1ec3u vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, trong l\u00e3nh th\u1ed5 c\u1ee7a ta b\u1ed5 sung th\u00eam cung th\u1ee7, sao l\u1ea1i n\u00f3i l\u00e0 m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;X\u01b0a kh\u00f4ng c\u00f3 nay c\u00f3, t\u1ee9c l\u00e0 m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, H\u00f9ng Ch\u00e2u sai ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n \u1edf c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u ph\u00eda b\u1eafc m\u01b0\u1ee3n xe \u0111\u1ec3 ch\u1edf b\u1ea1c v\u00e0 l\u1ee5a, nh\u01b0ng Tr\u00e1c Ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd. Khu m\u1eadt vi\u1ec7n \u0111\u1ecbnh g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n \u0111\u1ebfn Tr\u00e1c Ch\u00e2u, n\u00f3i r\u1eb1ng trong th\u1ec7 \u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 ghi r\u00f5 c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u thu\u1ed9c v\u1ec1 ph\u00eda nam, v\u00e0 t\u1eeb th\u1eddi Kh\u00e1nh L\u1ecbch, ph\u00eda b\u1eafc kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p s\u1eeda ch\u1eefa, xin xem x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c c\u00f4ng v\u0103n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 ph\u00e1 h\u1ee7y. M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng n\u1ebfu l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, s\u1ebd th\u1ec3 hi\u1ec7n quy\u1ebft t\u00e2m tranh ch\u1ea5p. N\u1ebfu c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u c\u0169 v\u1eabn mu\u1ed1n ph\u00e1 h\u1ee7y, th\u00ec ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m l\u1eadp th\u00eam tr\u1ea1m m\u1edbi.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n di d\u1eddi c\u00e1c tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u, s\u1ef1 th\u1eadt c\u00f3 hay kh\u00f4ng ch\u01b0a th\u1ec3 bi\u1ebft. N\u1ebfu qu\u1ea3 th\u1eadt c\u00f3, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 do Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t g\u00e2y chuy\u1ec7n, n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady. Nay c\u00e1ch ch\u1ee9c L\u1ee3i Nh\u1ea5t, c\u1eed Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ec9 thay th\u1ebf, khi H\u00e0nh K\u1ec9 \u0111\u1ebfn, ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc quan s\u00e1t c\u00e1ch h\u00e0nh x\u1eed c\u1ee7a ta. N\u1ebfu h\u1ecd v\u1eabn chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t hai b\u00ean, n\u00f3i r\u1eb1ng thu\u1ed9c v\u1ec1 ph\u00eda nam, l\u1ea1i b\u1ea3o ph\u00e1 h\u1ee7y n\u0103m tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u th\u1eddi Kh\u00e1nh L\u1ecbch, th\u00ec ch\u1eb3ng kh\u00e1c g\u00ec Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t g\u00e2y chuy\u1ec7n, l\u00e0m sao khi\u1ebfn Khi\u1ebft \u0110an ch\u1ecbu nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ea1n B\u00e1c ki\u00ean quy\u1ebft tranh lu\u1eadn, cho r\u1eb1ng t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ph\u1ea3i l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p th\u00ec s\u1ebd b\u1ecb l\u1ea5n \u00e1t. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu mu\u1ed1n d\u00f9ng s\u1ee9c m\u1ea1nh, c\u0169ng ph\u1ea3i m\u1ec1m m\u1ecfng tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ee3i khi h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 m\u1ec1m m\u1ecfng n\u1eefa th\u00ec m\u1edbi d\u00f9ng s\u1ee9c m\u1ea1nh, nh\u01b0 v\u1eady l\u1ed7i s\u1ebd thu\u1ed9c v\u1ec1 h\u1ecd, h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 r\u00fat lui. N\u1ebfu ngay l\u1eadp t\u1ee9c d\u00f9ng s\u1ee9c m\u1ea1nh, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 tranh ch\u1ea5p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ec9 v\u1eeba m\u1edbi \u0111\u1ebfn, \u0111ang l\u00e0 l\u00fac c\u1ea7n gi\u1eef g\u00ecn t\u00ecnh c\u1ea3m, l\u1ea1i s\u1ee3 g\u00e2y th\u00eam nghi ng\u1edd cho Khi\u1ebft \u0110an, d\u1eabn \u0111\u1ebfn xung \u0111\u1ed9t. Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Xung \u0111\u1ed9t c\u00f3 sao \u0111\u00e2u?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e0 B\u1eafc ch\u01b0a chu\u1ea9n b\u1ecb, sao c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i xung \u0111\u1ed9t kh\u00f4ng sao?&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1eeb khi nu\u00f4i qu\u00e2n, chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ebfn nay, sao l\u1ea1i n\u00f3i l\u00e0 ch\u01b0a chu\u1ea9n b\u1ecb?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eabm th\u1ea5y qu\u00e2n \u0111\u1ed9i ch\u01b0a th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u01b0a th\u1ec3 giao chi\u1ebfn v\u1edbi Khi\u1ebft \u0110an.&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu Khi\u1ebft \u0110an di d\u1eddi tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u, x\u00e2m ph\u1ea1m l\u00e3nh th\u1ed5 ta, sao l\u1ea1i kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch l\u00e2u d\u00e0i, th\u00ec d\u00f9 Khi\u1ebft \u0110an chi\u1ebfm H\u00f9ng Ch\u00e2u, c\u0169ng ch\u01b0a c\u1ea7n tranh ch\u1ea5p, mi\u1ec5n l\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng ta c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u1eafng h\u1ecd.&#8221;<\/i> Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1ecd chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ta, sao l\u1ea1i kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p? Chi\u1ebfm H\u00f9ng Ch\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng tranh, r\u1ed3i ti\u1ebfp t\u1ee5c chi\u1ebfm Doanh Ch\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng tranh. B\u1ed1n ph\u00eda \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u0111\u1ecbch, \u0111\u00f3 l\u00e0 n\u1ed7i nh\u1ee5c c\u1ee7a khanh \u0111\u1ea1i phu!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i \u0110i\u00ean, Ho\u00e0nh Y\u00eau l\u00e0 khanh \u0111\u1ea1i phu c\u1ee7a V\u0103n V\u01b0\u01a1ng, V\u0103n V\u01b0\u01a1ng ph\u1ee5c v\u1ee5 C\u00f4n Di m\u00e0 kh\u00f4ng coi \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1ee5c, v\u00ec C\u00f4n Di m\u1ea1nh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i do ta kh\u00f4ng tu ch\u1ec9nh ch\u00ednh s\u00e1ch v\u00e0 h\u00ecnh ph\u00e1p n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady, mi\u1ec5n l\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng ta c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u1eafng C\u00f4n Di. T\u1eeb x\u01b0a, c\u00e1c b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 ch\u00ed l\u1edbn, vi\u1ec7c thu n\u1ea1p v\u00e0 ban ph\u00e1t \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i v\u01b0\u1ee3t xa ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 trong n\u01b0\u1edbc, m\u00e0 c\u1ea3 c\u00e1c n\u01b0\u1edbc ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc c\u0169ng ph\u1ea3i nh\u01b0 v\u1eady. M\u1ea1o \u0110\u1ed1n, khi n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng xin ng\u01b0\u1eddi v\u1ee3 y\u00eau qu\u00fd c\u1ee7a \u00f4ng, \u00f4ng n\u00f3i: &#8216;L\u00e0m sao l\u1ea1i ti\u1ebfc m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef v\u1edbi n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng!&#8217; \u0110\u1ebfn khi xin b\u1ecf \u0111\u1ea5t, \u00f4ng li\u1ec1n ph\u00e1t binh ti\u00eau di\u1ec7t n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng. C\u00e1ch h\u00e0nh x\u1eed nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean \u00f4ng m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u v\u1edbi H\u00e1n Cao T\u1ed5. N\u1ebfu ch\u1ec9 v\u00ec m\u1ed9t tr\u1ea1m c\u1eeda kh\u1ea9u nh\u1ecf m\u00e0 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i tranh ch\u1ea5p, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch c\u1ee7a b\u1eadc \u0111\u1ea1i tr\u00ed.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1ea1o \u0110\u1ed1n \u0111\u1ebfn khi xin b\u1ecf \u0111\u1ea5t th\u00ec nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i tranh ch\u1ea5p.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n b\u00e0n lu\u1eadn l\u00e0 n\u00ean nh\u01b0 M\u1ea1o \u0110\u1ed1n, bi\u1ebft thu n\u1ea1p v\u00e0 ban ph\u00e1t, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i nh\u01b0 M\u1ea1o \u0110\u1ed1n tranh ch\u1ea5p \u0111\u1ea5t \u0111ai.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;C\u1ea7n ph\u1ea3i t\u1ef1 tr\u1ecb tr\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf g\u1ea7n lo xa.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i c\u1ea7n ph\u1ea3i t\u1ef1 tr\u1ecb tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 \u0111\u00fang, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 tr\u1ecb, th\u00ec d\u00f9 ch\u1ec9 b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, tr\u0103m d\u1eb7m c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m Vua thi\u00ean h\u1ea1. M\u1ea1nh T\u1eed n\u00f3i: &#8216;Ch\u01b0a c\u00f3 ai s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 c\u00f3 ng\u00e0n d\u1eb7m \u0111\u1ea5t.&#8217; Nay thi\u00ean h\u1ea1 v\u1ea1n d\u1eb7m m\u00e0 s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi, ch\u1ec9 v\u00ec t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng t\u1ef1 tr\u1ecb.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ecdi Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 ch\u00fa, Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 k\u1ebb th\u00f9 l\u00e1ng gi\u1ec1ng l\u1ea1i g\u1ecdi l\u00e0 ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ee3 h\u1ecd sao? H\u00e0ng n\u0103m c\u1ed1ng n\u1ea1p v\u00e0ng l\u1ee5a h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea1n \u0111\u00e3 s\u00e1u b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i n\u0103m, s\u00e1u b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i n\u0103m s\u1ee3 Khi\u1ebft \u0110an, kh\u00f4ng ch\u1ec9 ng\u00e0y nay.&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Ta sao ph\u1ea3i s\u1ee3 h\u1ecd? Nh\u01b0ng giao chi\u1ebfn c\u1ea7n c\u00f3 danh ngh\u0129a. Nh\u01b0 Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u00e1nh H\u00e0 \u0110\u00f4ng c\u0169ng ph\u1ea3i c\u00f3 vi\u1ec7c th\u01b0 s\u00e1p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Lo kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c, h\u00e1 lo kh\u00f4ng c\u00f3 danh ngh\u0129a!&#8221;<\/i> B\u00e8n k\u1ec3 chuy\u1ec7n Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u00e1p s\u1ee9 gi\u1ea3 Giang Nam. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c, th\u00ec l\u1ea5y U Y\u1ebfn, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 danh ngh\u0129a. B\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea5y Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0103n, V\u0169 m\u00e0 c\u00f3 thi\u00ean h\u1ea1, h\u00e1 l\u1ea1i \u0111\u1ec3 Khi\u1ebft \u0110an chi\u1ebfm c\u1ee9 U Y\u1ebfn m\u00e3i sao?&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Mu\u1ed1n khu\u1ea5t ph\u1ee5c Khi\u1ebft \u0110an, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i t\u1ef1 tr\u1ecb, khi\u1ebfn b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ti\u1ec3u nh\u00e2n m\u1edbi k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng, qu\u00e2n t\u1eed c\u1ea7n g\u00ec k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng? N\u00f3i vi\u1ec7c tr\u1eddi th\u00ec c\u00f3 m\u1ec7nh, n\u00f3i vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi th\u00ec c\u00f3 ngh\u0129a, ngh\u0129a v\u00e0 m\u1ec7nh m\u00e0 th\u00f4i, c\u1ea7n g\u00ec k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng?&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 ngh\u0129a, c\u00f3 m\u1ec7nh, ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 hi\u1ec3u ngh\u0129a, m\u1ec7nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00ecnh tr\u1ea1ng qu\u00e2n t\u1eed, ti\u1ec3u nh\u00e2n c\u0169ng d\u1ec5 x\u00e9t. Ch\u1ec9 c\u1ea7n n\u00f3i n\u0103ng b\u1eeba b\u00e3i kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, l\u1eddi tr\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng gi\u1ed1ng l\u1eddi sau, l\u1eddi sau kh\u00f4ng che \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eddi tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u00f3 l\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n. Trung t\u00edn c\u00f3 ngh\u0129a l\u00fd, l\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00f3 l\u00e0 qu\u00e2n t\u1eed. N\u1ebfu qu\u1ea3 l\u00e0 qu\u00e2n t\u1eed, th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng. V\u00ec n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1eefng l\u00e0 nh\u1edd c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean n\u00f3i &#8216;kh\u00f4ng tranh l\u00e0 nh\u1edd ng\u01b0\u1eddi&#8217;. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1nh l\u00e0 nh\u1edd \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, n\u00ean Tr\u1ee5 c\u00f3 \u1ee9c tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi Di, l\u00f2ng d\u1ea1 chia l\u00eca, b\u1ecb V\u0169 V\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e1nh b\u1ea1i; V\u0169 V\u01b0\u01a1ng c\u00f3 ba ng\u00e0n b\u1ec1 t\u00f4i lo\u1ea1n, nh\u01b0ng m\u1ed9t l\u00f2ng, n\u00ean th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Tr\u1ee5, ba ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t l\u00f2ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 b\u00e8 \u0111\u1ea3ng. Cao T\u00f4ng d\u1ea1y Ph\u00f3 Duy\u1ec7t: &#8216;C\u00f9ng c\u00e1c khanh, kh\u00f4ng ai kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, \u0111\u1ec3 s\u1eeda ch\u00ednh ng\u00f4i Vua.&#8217; Cao T\u00f4ng kh\u00f4ng d\u1ea1y Ph\u00f3 Duy\u1ec7t k\u1ebft b\u00e8 \u0111\u1ea3ng. Ch\u1ec9 c\u1ea7n \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng v\u00ec ngh\u0129a, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u V\u0169 V\u01b0\u01a1ng khen, Cao T\u00f4ng d\u1ea1y; \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng v\u00ec b\u1ea5t ngh\u0129a, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u00e8 \u0111\u1ea3ng. N\u1ebfu c\u00f9ng tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc m\u00e0 kh\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, th\u00ec vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc l\u00e0m sao th\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi ta th\u1ea5y sao c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ed1ng h\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ngh\u0129a l\u00fd trong thi\u00ean h\u1ea1 h\u00e1 c\u00f3 hai sao?&#8221;<\/i> Vua cu\u1ed1i c\u00f9ng nghe l\u1eddi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, s\u1eeda l\u1ea1i b\u1ea3n \u0111i\u1ec7p.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e3 l\u1eadp K\u1ebft Ng\u00f4 Di\u00ean Chinh, th\u00ec ph\u1ea3i x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u chi\u00eau d\u1ee5 M\u1ed9c Chinh, sau \u0111\u00f3 c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n ph\u00e2n v\u00e2n, m\u00e0 ch\u1ec9 quy ph\u1ee5 Di\u00ean Chinh.&#8221;<\/i> V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n k\u1ef9 h\u1eadu qu\u1ea3 s\u1ebd ra sao. N\u1ebfu M\u1ed9c Chinh kh\u00f4ng ch\u1ecbu thay th\u1ebf, th\u00ec ph\u1ea3i ti\u1ebfn h\u00e0nh th\u1ea3o ph\u1ea1t, e r\u1eb1ng vi\u1ec7c d\u00f9ng binh s\u1ebd kh\u00f4ng d\u1eebng l\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1ed9c Chinh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean c\u00f4 l\u1eadp kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7n tr\u1ee3, n\u1ebfu \u0111\u1ea7u h\u00e0ng H\u1ea1 qu\u1ed1c, th\u00ec ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, H\u1ea1 qu\u1ed1c c\u00f2n kh\u00f4ng d\u00e1m thu n\u1ea1p, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 M\u1ed9c Chinh? Ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd b\u1ecb b\u1eaft gi\u1ea3i v\u1ec1 kh\u00f4ng nghi ng\u1edd g\u00ec. N\u1ebfu quay v\u1ec1 \u0110\u1ed5ng Chi\u00ean, th\u00ec v\u1ed1n c\u00f3 hi\u1ec1m kh\u00edch, n\u1ebfu v\u1ec1 trong c\u1ea3nh c\u00f9ng kh\u1ed1n, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i x\u1eed t\u1ed1t. Theo t\u00ecnh th\u1ebf, chi\u00eau d\u1ee5 th\u00ec \u1eaft s\u1ebd \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng c\u0169ng kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c. \u0110\u1ea5t \u0110\u00f4ng Thao v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ee7, nh\u01b0 v\u1eadt b\u1ecb b\u1ecf r\u01a1i, M\u1ed9c Chinh c\u00f2n kh\u00f4ng l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, nay ta \u0111\u00e3 chi\u1ebfm c\u1ee9, th\u00ec h\u1eafn l\u00e0m sao l\u1ea5y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c? T\u00ednh to\u00e1n r\u1eb1ng M\u1ed9c Chinh \u0111ang c\u00f9ng qu\u1eabn, th\u00ec qu\u1ea7n ch\u00fang kh\u00f4ng d\u00e1m theo, n\u1ebfu khoan dung th\u00ec qu\u1ea7n ch\u00fang c\u0169ng ch\u01b0a d\u00e1m ph\u1ea3n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ea1n B\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ecf g\u1ea7n ch\u0103m xa l\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ee3p ngh\u0129a, h\u01a1n n\u1eefa nay \u0111\u00e3 ti\u1ebfn s\u00e2u v\u00e0o v\u00f9ng hi\u1ec3m tr\u1edf, t\u1ed1n k\u00e9m l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng t\u00ednh to\u00e1n k\u1ef9 h\u1eadu qu\u1ea3 s\u1ebd ra sao.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1eeb th\u1eddi T\u1ea7n, H\u00e1n tr\u1edf \u0111i, vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng b\u00e0n. Nh\u01b0 trong \u300aThi\u300b c\u00f3 c\u00e2u n\u00f3i v\u1ec1 Cao T\u00f4ng &#8216;Ph\u1ea5n ph\u1ea1t Kinh S\u1edf, th\u00e2m nh\u1eadp ch\u1ed7 hi\u1ec3m&#8217;, &#8216;Nh\u01b0 l\u1eeda ch\u00e1y r\u1ef1c, th\u00ec kh\u00f4ng ai d\u00e1m ng\u0103n c\u1ea3n&#8217;. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng v\u00e0o n\u01a1i hi\u1ec3m tr\u1edf; nh\u01b0 l\u1eeda ch\u00e1y r\u1ef1c, th\u00ec qu\u00e2n l\u00ednh \u1eaft \u0111\u00f4ng, qu\u00e2n \u0111\u00f4ng \u1eaft t\u1ed1n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ed1n k\u00e9m v\u1eadn chuy\u1ec3n. Nh\u01b0 Tr\u1ea5n Thao v\u1ed1n l\u00e0 \u0111\u1ea5t c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, l\u00e2u nay b\u1ecb Di \u0110\u1ecbch chi\u1ebfm c\u1ee9, nay ta \u0111\u1ebfn kinh doanh, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i hao t\u1ed5n qu\u00e1 nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> Vua cho r\u1eb1ng l\u1eddi c\u1ee7a An Th\u1ea1ch l\u00e0 \u0111\u00fang.<\/p>\n<p>[10] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, ban chi\u1ebfu cho Ty An ph\u1ee7 v\u00f9ng bi\u00ean T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 hi\u1ec3u d\u1ee5 M\u1ed9c Chinh, h\u1ea1n trong m\u1ed9t th\u00e1ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i, l\u1ea1i ban cho quan t\u01b0\u1edbc \u01b0u \u0111\u00e3i; n\u1ebfu kh\u00f4ng nghe theo, th\u00ec s\u1ebd d\u00f9ng nhi\u1ec1u k\u1ebf s\u00e1ch b\u1eaft gi\u1eef v\u00e0 th\u1ea3o ph\u1ea1t, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi d\u00f9ng ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban<a class=\"footnote\" title=\"Trong \u300aTh\u00e1i B\u00ecnh Tr\u1ecb T\u00edch Th\u1ed1ng Lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 16, ph\u1ea7n Th\u1ea7n T\u00f4ng khai Hi H\u00e0, ch\u1eef 'Ban' c\u00f3 th\u00eam ba ch\u1eef 'c\u00e1o nh\u1ea5t \u0111\u1ea1o'.\" id=\"return-footnote-1834-4\" href=\"#footnote-1834-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a> v\u00e0 th\u01b0\u1edfng n\u0103m ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi b\u1eaft gi\u1ea3i v\u1ec1. <i>(\u0110\u00e2y l\u00e0 theo l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch.)<\/i><\/p>\n<p>[11] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho ph\u00e9p c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c phi\u00ean v\u00f9ng bi\u00ean Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea7m c\u1ed1, b\u00e1n v\u00e0 cho thu\u00ea \u0111\u1ea5t \u0111ai. Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 6, ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p c\u1ea7m c\u1ed1 v\u00e0 mua \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Di.<\/p>\n<p>[12] S\u00f9ng Nghi s\u1ee9, \u0111\u1ed3ng qu\u1ea3n c\u00e2u Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m T\u00e2y t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba L\u00fd Nghi Chi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u1eefu T\u00e1n Thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu, Gi\u00e1 b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, tri ch\u00e2u Minh Ch\u00e2u Ho\u00e0ng B\u1ec9nh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1eeb sai khi\u1ec3n, \u0111\u1ec3 lu\u1eadn c\u00f4ng lao tu s\u1eeda s\u00f4ng Ch\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>[13] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, Tuy\u00ean Ch\u00ednh s\u1ee9, Nh\u1eadp n\u1ed9i ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Tuy\u00ean Kh\u00e1nh s\u1ee9, Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4 tri, Kh\u1ed1 b\u1ed9 lang trung T\u1ed1ng X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, Ngu b\u1ed9 lang trung V\u01b0\u01a1ng L\u1ec7nh \u0110\u1ed3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, T\u00e2y t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9 Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Ho\u00e0ng Th\u00e0nh s\u1ee9, th\u1ee9 s\u1eed \u0110oan Ch\u00e2u, \u0111\u1ec3 lu\u1eadn c\u00f4ng lao \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n ch\u1eb7n s\u00f4ng v\u1ee1 \u1edf huy\u1ec7n V\u0129nh T\u1ebf, ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, s\u00e1u \u0111o\u1ea1n \u0111\u00ea m\u1edbi, hai \u0111o\u1ea1n b\u1ecb v\u1ee1, n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y xu\u1ed1ng c\u00e1c ch\u00e2u \u00c2n, K\u00fd, xuy\u00ean qua s\u00f4ng Ng\u1ef1, h\u1ee3p th\u00e0nh m\u1ed9t d\u00f2ng. Vua lo l\u1eafng, t\u1eeb m\u00f9a thu \u0111\u1ebfn m\u00f9a \u0111\u00f4ng, nhi\u1ec1u l\u1ea7n sai s\u1ee9 \u0111i x\u1eed l\u00fd. L\u00fac \u0111\u00f3, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u tranh nhau b\u00e0n v\u1ec1 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u1eabn s\u00f4ng, ch\u1ec9 c\u00f3 Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c cho r\u1eb1ng: <i>&#8220;S\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 n\u1eb1m \u1edf v\u1ecb tr\u00ed th\u1ea5p nh\u1ea5t, c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00ea c\u0169, hi\u1ec7n ch\u1ec9 b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p kho\u1ea3ng h\u01a1n ba m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, n\u1ebfu \u0111o \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f2ng ch\u1ea3y ng\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a s\u00f4ng m\u00e0 kh\u01a1i th\u00f4ng, l\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt th\u1ebf n\u01b0\u1edbc<a class=\"footnote\" title=\"L\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt th\u1ebf n\u01b0\u1edbc: C\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 92 \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p 'gi\u1ea3m' l\u00e0 'ph\u00e2n'.\" id=\"return-footnote-1834-5\" href=\"#footnote-1834-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>, th\u00ec d\u00f2ng ch\u1ea3y m\u1ea1nh c\u00f3 th\u1ec3 quay l\u1ea1i, ch\u1ed7 v\u1ee1 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafp l\u1ea1i, d\u00f9ng \u00edt s\u1ee9c m\u00e0 thu \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng hi\u1ec7u nhanh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ec1u cho l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang, m\u00e0 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 l\u1ea1i lo thi\u1ebfu v\u1eadt li\u1ec7u. Vua m\u1ed9t m\u00ecnh sai Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadu T\u1eafc v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ed1c th\u00fac vi\u1ec7c thi c\u00f4ng, l\u1ea1i sai Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng chu\u1ea9n b\u1ecb v\u1eadt li\u1ec7u \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u d\u1ecdc s\u00f4ng, ho\u1eb7c l\u1ea5y t\u1eeb c\u00f4ng, ho\u1eb7c mua t\u1eeb t\u01b0, d\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u00f3ng th\u00eam thu\u1ebf m\u00e0 chi ph\u00ed cho c\u00e1c s\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7.<\/p>\n<p>T\u1eeb ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 5 b\u1eaft \u0111\u1ea7u c\u00f4ng vi\u1ec7c, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o th\u00e1ng 4 ho\u00e0n th\u00e0nh, s\u00f4ng s\u00e2u 11 th\u01b0\u1edbc, r\u1ed9ng 400 th\u01b0\u1edbc. Khi \u0111ang kh\u01a1i th\u00f4ng s\u00f4ng th\u00ec d\u1ea7n d\u1ea7n ng\u0103n ch\u1eb7n n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y ra, \u0111\u1ebfn khi s\u00f4ng ho\u00e0n th\u00e0nh th\u00ec ch\u1ed7 v\u1ee1 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eafp l\u1ea1i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(\u0110\u00e2y l\u00e0 ph\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o trong b\u1ea3n Chu, c\u00f3 l\u1ebd d\u1ef1a theo \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b. B\u1ea3n m\u1edbi c\u0169ng d\u00f9ng. <i>&#8220;Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng chu\u1ea9n b\u1ecb v\u1eadt li\u1ec7u \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u d\u1ecdc s\u00f4ng, ho\u1eb7c l\u1ea5y t\u1eeb c\u00f4ng, ho\u1eb7c mua t\u1eeb t\u01b0, d\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u00f3ng th\u00eam thu\u1ebf m\u00e0 chi ph\u00ed cho s\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7,&#8221;<\/i> c\u00e2u n\u00e0y c\u1ea7n ph\u1ea3i tham kh\u1ea3o th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>M\u1eadu T\u1eafc t\u1eebng ki\u1ebfn ngh\u1ecb: <i>&#8220;N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 hai, khi ch\u01b0a \u0111\u00f3ng c\u1eeda ng\u0103n d\u00f2ng ch\u1ea3y ph\u00eda b\u1eafc c\u1ee7a s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, c\u00f3 b\u1ed1n \u0111\u1eadp Kinh Gia, Th\u01b0\u1edbc Th\u00e0nh, Minh, Ph\u00f2ng \u1edf ph\u00eda t\u00e2y b\u1eafc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, chu vi h\u01a1n n\u0103m m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, d\u00f2ng ch\u1ea3y l\u1edbn c\u1ee7a s\u00f4ng n\u1eb1m d\u01b0\u1edbi c\u00e1c \u0111\u00ea \u0111\u1eadp n\u00e0y. T\u1eeb khi \u0111\u00f3ng c\u1eeda ng\u0103n d\u00f2ng ph\u00eda b\u1eafc, ti\u1ebfp t\u1ee5c h\u1ea1 th\u1ea5p, d\u1ef1ng \u0111\u00ea ph\u00f2ng \u1edf b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u g\u1ea7n s\u00e1t th\u00e2n s\u00f4ng, \u0111\u00e3 theo h\u01b0\u1edbng \u0111\u00f4ng b\u1eafc \u0111\u00ea \u0111\u1ea1o, xa x\u00f4i c\u00e1ch s\u00f4ng ch\u1ec9 m\u1ed9t hai tr\u0103m b\u01b0\u1edbc ho\u1eb7c m\u1ed9t hai d\u1eb7m.<\/i><\/p>\n<p><i>\u1ede huy\u1ec7n H\u1ea1 T\u00e2n, \u0111\u00ea ph\u00eda \u0111\u00f4ng c\u00e1ch s\u00f4ng kh\u00e1 xa, th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc \u0111\u1eadp th\u1ee9 nh\u1ea5t, th\u1ee9 hai ch\u1ea1y qua \u0111\u1ecba gi\u1edbi ch\u00e2u \u00c2n, khi n\u01b0\u1edbc l\u00ean tr\u00e0n b\u1edd, n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn ch\u00e2n \u0111\u00ea, tuy \u0111\u00e3 t\u0103ng tu s\u1eeda \u0111\u00ea \u0111\u1ea1o, b\u1edd g\u1ed7 v\u00e0 cu\u1ed9n \u0111\u1eadp \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7, nay b\u1ed1n \u0111\u1eadp Kinh Gia, Th\u01b0\u1edbc Th\u00e0nh, Minh, Ph\u00f2ng n\u1eb1m tr\u00ean \u0111\u00ea c\u0169 d\u00e0i n\u0103m m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m, c\u00f3 th\u1ec3 \u1edf ph\u00eda d\u01b0\u1edbi \u0111\u1eadp Ph\u00f2ng Gia, xem x\u00e9t \u0111\u1ecba h\u00ecnh cao, n\u1ed1i th\u00eam m\u1ed9t \u0111\u1ea1o \u0111\u00ea, k\u00fd l\u00ean \u0111\u00ea m\u1edbi b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc, d\u00f9ng l\u00e0m \u0111\u00ea xa, c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 \u0111\u00ea m\u1edbi g\u1ea7n s\u00f4ng \u1edf th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u b\u1edd ph\u00eda b\u1eafc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng ng\u1eeba v\u1ee1 \u0111\u00ea, tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ea1n l\u1ee5t cho ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh v\u00e0 s\u00f4ng Ng\u1ef1 \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u \u00c2n, K\u00fd, Th\u00e2m, Doanh.&#8221;<\/i> <i>(B\u1ea3n ch\u00ed n\u0103m th\u1ee9 n\u0103m th\u00e1ng t\u00e1m, M\u1eadu T\u1eafc n\u00f3i vi\u1ec7c n\u00e0y tr\u01b0\u1edbc khi ban th\u01b0\u1edfng, nay ph\u1ee5 l\u1ee5c sau khi ban th\u01b0\u1edfng.)<\/i><\/p>\n<p>[14] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n b\u1ed5 nhi\u1ec7m Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0m \u00c1p Ban, Vua kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd, n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u01b0\u1edfng tuy h\u1ebft l\u00f2ng, nh\u01b0ng t\u00ednh kh\u00ed kh\u00f4ng \u1ed5n, l\u1ea1i hay kh\u1ed1ng ch\u1ebf ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh, c\u00f3 m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m y\u1ebfu n\u00e0y, ch\u1ec9 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 T\u01b0\u1ee3ng, C\u1ed9ng kh\u00e9o l\u00e9o m\u1ec1m m\u1ecfng, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f2 x\u00e9t n\u00e9t m\u1eb7t b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i, b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i cho l\u00e0 trung l\u01b0\u01a1ng, th\u1ea7n cho r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y m\u1edbi l\u00e0 k\u1ebb h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1 c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. Ng\u01b0\u1eddi c\u01b0\u01a1ng c\u01b0\u1eddng m\u1ea1nh m\u1ebd ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1. Nay c\u00f4ng tr\u1ea1ng c\u1ee7a Ph\u01b0\u1edfng nh\u01b0 v\u1eady, cho l\u00e0m \u00c1p Ban l\u00e0 \u0111\u00fang; n\u1ebfu nghi ng\u1edd kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u00e2n c\u1eadn, ch\u1ec9 c\u1ea7n cho \u00f4ng ta l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ecb Trung \u0111eo \u0111i\u00eau, c\u1ea7n s\u1ef1 \u00f4n nhu.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;S\u00e1ch vi\u1ebft &#8216;B\u1ed9c th\u1ea7n ph\u1ea3i ch\u00ednh&#8217;, b\u1ed9c th\u1ea7n c\u1ea7n ch\u00ednh, kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u1ea7n \u00f4n nhu. Hu\u1ed1ng chi c\u00e1i m\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 g\u1ecdi l\u00e0 \u00f4n nhu, c\u00f3 khi l\u00e0 s\u1ef1 gi\u1ea3 d\u1ed1i c\u1ee7a T\u01b0\u1ee3ng, C\u1ed9ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u00f4n nhu th\u1ef1c s\u1ef1.&#8221;<\/i> Vua cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[15] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>&#8220;Ngh\u0129a d\u0169ng H\u00e0 B\u1eafc tuy \u0111\u0103ng k\u00fd l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng trong \u0111\u00f3 c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0, b\u1ec7nh t\u1eadt, tr\u1ebb nh\u1ecf v\u00e0 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec thi\u00ean tai v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng vong m\u00e0 h\u1ecd ph\u1ea3i l\u01b0u l\u1ea1c, l\u1ea1i t\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c t\u1eadp luy\u1ec7n, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi n\u00ean gi\u1eef l\u1ea1i hay cho v\u1ec1. Nay mu\u1ed1n nh\u00e2n d\u1ecbp m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u00e0y t\u1ed5 ch\u1ee9c t\u1eadp luy\u1ec7n l\u1edbn, c\u1ea7n ghi ch\u00e9p l\u1ea1i vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra. Giao cho c\u00e1c quan ki\u1ec3m tra th\u1eed nghi\u1ec7m, n\u1ebfu th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ee9c tham gia chi\u1ebfn d\u1ecbch, th\u00ec c\u1ea5p gi\u1ea5y ch\u1ee9ng nh\u1eadn cho h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n.&#8221;<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n<p>[16] Th\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1n tu s\u1eeda x\u00e3 cung ti\u1ec5n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1ea3i khi\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng th\u00ec m\u1edbi l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 c\u1ea7n khi\u1ebfn h\u00e0o ki\u1ec7t vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn d\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. N\u1ebfu mu\u1ed1n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ee7 ch\u1ee9c quan v\u00e0 t\u00e0i v\u1eadt \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng. N\u1ebfu h\u00e0o ki\u1ec7t vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng, d\u1eabn d\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh th\u00f3i quen, th\u00ec ph\u00e1p lu\u1eadt s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft l\u1eadp v\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf. Nay m\u1eddi ng\u01b0\u1eddi ta \u0103n u\u1ed1ng c\u00f2n c\u00f3 k\u1ebb m\u1ec7t m\u1ecfi kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, hu\u1ed1ng chi mu\u1ed1n t\u1ed5 ch\u1ee9c th\u00e0nh \u0111\u1ed9i ng\u0169, b\u1eaft h\u1ecd theo m\u00ecnh ti\u1ebfn tho\u00e1i, l\u1ebd n\u00e0o c\u00f3 chuy\u1ec7n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u vui l\u00f2ng tin t\u01b0\u1edfng? Nh\u01b0 vi\u1ec7c trong kinh \u0111\u00f4, v\u00ec g\u1ea7n n\u00ean b\u1ecb d\u1ecb lu\u1eadn lung lay, b\u1ec7 h\u1ea1 cho l\u00e0 \u0111\u00e1ng nghi. Nh\u01b0 Kim Qu\u00e2n Khanh \u1edf Giang T\u00e2y l\u00e0m b\u1ea3o gi\u00e1p, v\u00ec xa n\u00ean d\u1ecb lu\u1eadn kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00ean c\u1ea1nh b\u1ec7 h\u1ea1, b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i t\u1eebng n\u00e0o nghi ng\u1edd vi\u1ec7c \u0111\u00f3 g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u? Ph\u1ea3i l\u1ea5y \u0111\u1ea1o l\u00fd m\u00e0 x\u00e9t, kh\u00f4ng n\u00ean nghe nh\u1eefng d\u1ecb lu\u1eadn v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Ngh\u0129a d\u0169ng H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ee7 r\u1ed3i, c\u1ea7n g\u00ec l\u00e0m x\u00e3 cung ti\u1ec5n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ngh\u0129a d\u0169ng H\u00e0 B\u1eafc ch\u01b0a thu h\u1ebft h\u1ed9 d\u00e2n, H\u00e0 B\u1eafc c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111\u1ea5t, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, sao ch\u1ec9 cho m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi t\u1eadp binh l\u00e0m ngh\u0129a d\u0169ng, m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 cho t\u1ea5t c\u1ea3 t\u1eadp binh?&#8221;<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1ea3i c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111inh m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 cho t\u1eadp binh.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Cung ti\u1ec5n th\u1ee7 kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u00f9ng bao nhi\u00eau \u0111inh.&#8221;<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;C\u0169ng ph\u1ea3i nhi\u1ec1u \u0111inh m\u1edbi v\u00e0o x\u00e3.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay ngh\u0129a d\u0169ng ch\u1ec9 d\u00f9ng hai \u0111inh, sao x\u00e3 cung ti\u1ec5n l\u1ea1i c\u1ea7n nhi\u1ec1u \u0111inh! Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng d\u00f9ng hai \u0111inh l\u00e0m ngh\u0129a d\u0169ng, l\u1ea1i b\u1eaft h\u1ecd \u0111i xa l\u00e0m phi\u00ean, th\u1eadt b\u1ea5t ti\u1ec7n cho d\u00e2n, nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay v\u1eabn \u0111ang thi h\u00e0nh nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n \u1edf Th\u00e1i Nguy\u00ean, n\u1ebfu c\u00f3 hai \u0111inh th\u00ec cho thay th\u1ebf.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc s\u1eafc l\u1ec7nh ngh\u0129a d\u0169ng, l\u00fac \u0111\u1ea7u ch\u1ecdn l\u1ef1a \u0111\u00e3 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e2u r\u1eb1ng hai \u0111inh, v\u00e0 \u0111\u00e3 ch\u1ecdn h\u1ebft. Nay theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7, ch\u1ec9 cho ph\u00e9p thay th\u1ebf n\u1ebfu l\u00e0 \u0111\u01a1n \u0111inh, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u1edf Th\u00e1i Nguy\u00ean sao l\u1ea1i cho ph\u00e9p thay th\u1ebf hai \u0111inh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua ra l\u1ec7nh b\u00e0n vi\u1ec7c s\u1eeda \u0111\u1ed5i ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 x\u00e3 cung ti\u1ec5n, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c ph\u1ea7n trong x\u00e3 cung ti\u1ec5n kh\u00f4ng b\u1eb1ng ph\u00e1p b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi, n\u00ean s\u1eeda \u0111\u1ed5i theo ph\u00e1p b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi hi\u1ec7n nay.&#8221;<\/i> Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Ngh\u0129a d\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 ch\u1ec9 huy s\u1ee9, ch\u1ec9 huy s\u1ee9 ch\u00ednh l\u00e0 h\u00e0o tr\u01b0\u1edfng trong l\u00e0ng, n\u1ebfu l\u1ea1i l\u1eadp b\u1ea3o gi\u00e1p, th\u00ec l\u1ea5y ai l\u00e0m \u0111\u1ea1i b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;X\u01b0a kia d\u00e2n \u1edf th\u00ec chia th\u00e0nh t\u1ef7, t\u1ef7 c\u00f3 t\u1ef7 tr\u01b0\u1edfng, \u0111\u1ebfn khi d\u00f9ng binh th\u00ec n\u0103m ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t ng\u0169, ng\u0169 c\u00f3 ng\u0169 t\u01b0 m\u00e3, hai m\u01b0\u01a1i l\u0103m nh\u00e0 th\u00e0nh m\u1ed9t l\u01b0, l\u01b0 c\u00f3 l\u01b0 t\u01b0, hai m\u01b0\u01a1i l\u0103m ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t l\u01b0\u1ee1ng, l\u01b0\u1ee1ng c\u00f3 l\u01b0\u1ee1ng t\u01b0 m\u00e3, l\u01b0\u1ee1ng t\u01b0 m\u00e3 ch\u00ednh l\u00e0 l\u01b0 t\u01b0, ng\u0169 t\u01b0 m\u00e3 ch\u00ednh l\u00e0 t\u1ef7 tr\u01b0\u1edfng, ch\u1ec9 l\u00e0 t\u00f9y vi\u1ec7c m\u00e0 \u0111\u1ed5i t\u00ean m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay l\u1ec7nh hai \u0111inh l\u00e0m ngh\u0129a d\u0169ng, c\u00f9ng v\u1edbi nh\u00e0 c\u00f3 hai \u0111inh c\u00f9ng s\u1ed5 l\u00e0m b\u1ea3o gi\u00e1p, \u1edf th\u00ec l\u00e0m \u0111\u1ea1i ti\u1ec3u b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng, \u0111i \u0111\u00e1nh gi\u1eb7c th\u00ec l\u00e0m ti\u1ebft c\u1ea5p ngh\u0129a d\u0169ng, ch\u1ec9 huy s\u1ee9, \u0111\u00f3 l\u00e0 di ph\u00e1p c\u1ee7a tam \u0111\u1ea1i l\u1ee5c khanh l\u1ee5c qu\u00e2n. Ph\u00e1p n\u00e0y th\u1ea5y trong s\u00e1ch, t\u1eeb nh\u00e0 H\u1ea1 \u0111\u1ebfn nh\u00e0 Chu kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i. Nh\u00e0 T\u1ea7n tuy ph\u00e1 b\u1ecf \u0111i\u1ec1n m\u1ea1ch, nh\u01b0ng ph\u00e1p th\u1eadp ng\u0169 v\u1eabn nh\u01b0 x\u01b0a, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do qu\u00e2n \u0111\u00f4ng m\u00e0 m\u1ea1nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1eddi c\u1eadn \u0111\u1ea1i ch\u1ec9 c\u00f3 ph\u1ee7 binh l\u00e0 g\u1ea7n gi\u1ed1ng, nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u0169ng d\u00f9ng ph\u1ee7 binh ki\u00eam ch\u1ebf di \u0111\u1ecbch, l\u00e0m cho Trung Qu\u1ed1c y\u00ean m\u1ea1nh, noi theo hi\u1ebfn ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, s\u1ebd m\u00e3i kh\u00f4ng sai l\u1ea7m. Nay b\u1ecf hi\u1ebfn ch\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 c\u00f3, m\u00e0 gi\u1eef di ph\u00e1p lo\u1ea1n vong c\u1ee7a th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i, th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean m\u1ea1nh l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd. Nh\u01b0ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u th\u1ea3n nhi\u00ean kh\u00f4ng cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c theo l\u1ed1i c\u0169 l\u00e0 \u0111\u00e1ng lo, \u0111\u00f3 l\u00e0 do ki\u1ebfn th\u1ee9c n\u00f4ng c\u1ea1n v\u1eady. L\u00e0m vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1 quy\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ki\u1ebfn th\u1ee9c n\u00f4ng c\u1ea1n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean m\u1ea1nh.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><i>(\u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p r\u1eb1ng Vua mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i ngh\u0129a d\u0169ng ba l\u1ed9 nh\u01b0 b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ph\u1ee7 gi\u1edbi. B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i v\u1eady, theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, \u0111\u00e2y l\u00e0 b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e1p x\u00e3 cung ti\u1ec5n, nay theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[17] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, Ty an ph\u1ee7 l\u1ed9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u00e2u Ph\u1ee7, Phong, v.v., binh phi\u00ean ti\u1ebfp t\u1ee5c nh\u1eadp \u0111\u1ed9i, \u0111inh tr\u00e1ng c\u00f3 h\u1ed9 d\u01b0\u1edbi kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c, xin c\u1ea5p kh\u00ed gi\u1edbi ch\u1ed1ng gi\u1eb7c t\u1eeb quan, th\u01b0\u1eddng th\u00ec mi\u1ec5n phi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[18] Ty bi\u00ean b\u00e0i \u00e1n tr\u01b0\u1edbng Tam ty t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00e0m do\u00e3n Khai Phong ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, c\u00f3 di \u0111i\u1ec7p g\u1eedi Tam ty, c\u00f2n l\u01b0u b\u00fat t\u00edch c\u1ee7a Vua.&#8221;<\/i> Vua ra chi\u1ebfu \u0111\u01b0a v\u00e0o Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c.<\/p>\n<p>[19] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 xu\u1ea5t 10 v\u1ea1n th\u1ea1ch th\u00f3c t\u1eeb kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho Nam Kinh, ch\u00e2u T\u00fac, ch\u00e2u B\u1ea1c, ch\u00e2u T\u1ee9 chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n \u0111\u00f3i \u0111\u00e0o s\u00f4ng ng\u00f2i. Sai Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 Th\u1ea9m Qu\u00e1t chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c n\u00e0y, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi l\u1ec7nh cho \u00f4ng \u0111i xem x\u00e9t khu v\u1ef1c ph\u00eda \u0111\u00f4ng ph\u1ee7 Khai Phong d\u1ecdc s\u00f4ng Bi\u1ec7n, x\u00e1c \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng n\u01a1i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7t c\u1eeda c\u1ed1ng d\u1eabn n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbi ti\u00eau ru\u1ed9ng c\u00f4ng t\u01b0, r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[20] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, phong H\u1eefu Gi\u00e1m m\u00f4n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n L\u1ec7nh Th\u01b0\u1edbc l\u00e0m Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Vi\u1ec7c t\u00f4ng th\u1ea5t thi \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c v\u0103n b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb L\u1ec7nh Th\u01b0\u1edbc. L\u1ec7nh Th\u01b0\u1edbc l\u00e0 con trai c\u1ee7a An \u0110\u1ecbnh qu\u1eadn v\u01b0\u01a1ng Th\u1ebf H\u00f9ng, ch\u00e1u n\u0103m \u0111\u1eddi c\u1ee7a Th\u00e1i T\u1ed5. Th\u1ebf H\u00f9ng<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Th\u1ebf' trong 'Th\u1ebf H\u00f9ng' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u1ea7n tr\u00ean v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 217, b\u1ea3ng t\u00f4ng th\u1ea5t th\u1ebf h\u1ec7 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1834-6\" href=\"#footnote-1834-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, l\u00e0 con trai th\u1ee9 t\u01b0 c\u1ee7a T\u00f2ng \u00c1i. <i>(C\u1ea3 hai b\u1ea3n k\u1ef7 m\u1edbi v\u00e0 c\u0169 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p: L\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean cho ph\u00e9p t\u00f4ng th\u1ea5t thi \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c v\u0103n.)<\/i><\/p>\n<p>[21] Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba Ho\u00e0ng L\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Qu\u00e1n c\u00e1c hi\u1ec7u kh\u00e1m. L\u00fd l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Thi\u1ec7u V\u0169, cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Tr\u1ecb B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 tri\u1ec7u thi, nh\u01b0ng g\u1eb7p tang m\u1eb9 n\u00ean \u0111\u1ebfn b\u00e2y gi\u1edd m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/p>\n<p>[22] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Giang, Ho\u00e0i \u0111\u1eb3ng ph\u00e1t v\u1eadn ty t\u00f9y theo nhu c\u1ea7u s\u1eed d\u1ee5ng ti\u1ec1n v\u1eadt, ngo\u00e0i vi\u1ec7c ho\u00e0n tr\u1ea3 l\u1ea1i Tam ty v\u00e0 N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1, c\u1ea5p th\u00eam 10 v\u1ea1n l\u1ea1ng b\u1ea1c, 15 v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a cho Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn ty \u0111\u1ec3 lo vi\u1ec7c l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o cho tr\u1ea5n \u0110\u00e0o v\u00e0 qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n.<\/p>\n<p>[23] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t t\u00ean cho th\u00e0nh m\u1edbi x\u00e2y l\u00e0 Kh\u1ea5t Th\u1ea7n B\u00ecnh B\u1ea3o \u0111\u1ed5i th\u00e0nh Kh\u00e1nh B\u00ecnh B\u1ea3o, th\u00f4ng v\u1edbi \u0111\u01b0\u1eddng qu\u00e2n Tr\u1ea5n \u0110\u00e0o, \u0111\u1eb7t hai vi\u00ean Tam ban s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd.<\/p>\n<p>[24] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean t\u00e2u: <i>&#8220;Xin theo nh\u01b0 n\u0103m th\u1ee9 hai ni\u00ean hi\u1ec7u Tr\u1ecb B\u00ecnh khi ch\u01b0a c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, gi\u1eef l\u1ea1i s\u1ed1 qu\u00e2n \u0110\u00f4ng binh.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[25] L\u1ec5 vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>&#8220;L\u01b0u V\u0129nh Uy\u00ean xin c\u1ea5t gi\u1eef b\u0103ng \u1edf v\u01b0\u1eddn Qu\u1ef3nh L\u00e2m, kh\u00f4ng c\u1ea7n v\u1eadn chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn B\u0103ng T\u1ec9nh v\u1ee5 n\u1eefa, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ee9c Gi\u00e1m v\u1ee5 quan, giao cho quan v\u01b0\u1eddn Qu\u1ef3nh L\u00e2m qu\u1ea3n l\u00fd. Ty Thi\u00ean gi\u00e1m b\u00e0n r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng tr\u00e1i v\u1edbi s\u00e1ch \u00e2m d\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 trong \u0111i\u1ec3n l\u1ec5 c\u0169ng kh\u00f4ng quy \u0111\u1ecbnh ph\u01b0\u01a1ng v\u1ecb.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua h\u1ecfi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u00e0y, \u00f4ng tr\u1ea3 l\u1eddi: <i>&#8220;Theo kinh \u0111i\u1ec3n, vi\u1ec7c l\u1ea5y b\u0103ng ph\u1ea3i \u1edf &#8216;n\u01a1i n\u00fai s\u00e2u hang th\u1eb3m, \u00e2m u l\u1ea1nh l\u1ebdo&#8217;, kh\u00f4ng n\u00f3i \u0111\u1ebfn ph\u01b0\u01a1ng v\u1ecb c\u1ee5 th\u1ec3.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 7 n\u0103m th\u1ee9 6.)<\/i><\/p>\n<p>[26] H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, \u0110\u1ec1 c\u1eed H\u1ed3ng Kh\u00e1nh cung Tr\u1ecbnh Gi\u1ea3i m\u1ea5t.<\/p>\n<p>[27] H\u1ea1 qu\u1ed1c H\u1ef1u Ch\u00e2u g\u1eedi th\u01b0 \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ch\u00e2u n\u00f3i: <i>&#8220;V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u x\u00e2y th\u00e0nh l\u0169y, x\u00e2m chi\u1ebfm v\u00f9ng \u0111\u1ea5t c\u0169 thu\u1ed9c v\u1ec1 b\u1ed9 l\u1ea1c c\u1ee7a H\u1ea1 qu\u1ed1c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y sao d\u00e1m l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady?&#8221;<\/i> Li\u1ec1n ra l\u1ec7nh so\u1ea1n th\u01b0 tr\u1ea3 l\u1eddi, khi Khu m\u1eadt vi\u1ec7n tr\u00ecnh b\u1ea3n th\u01b0, Vua b\u1ea3o s\u1eeda l\u1ea1i v\u00e0i ch\u1eef. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;R\u1ea5t t\u1ed1t. Nh\u01b0ng H\u1ea1 qu\u1ed1c ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ee5 n\u1eef, m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb, m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf kh\u1ed1n kh\u00f3, m\u00e0 d\u00e1m t\u1ef1 ti\u1ec7n vi ph\u1ea1m, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i kh\u00f4ng \u0111\u00fang cho ta, n\u00ean c\u00e1ch \u0111\u00e1p tr\u1ea3 kh\u00f4ng n\u00ean nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y r\u1ed1i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu h\u1ecd g\u00e2y r\u1ed1i, t\u1ee9c l\u00e0 ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch, c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo?&#8221;<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;E r\u1eb1ng h\u1ecd s\u1ebd gi\u00fap M\u1ed9c Chinh b\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, nh\u01b0ng ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng d\u00e1m c\u00f4ng khai x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Khi s\u1ef1 vi\u1ec7c ch\u01b0a x\u1ea3y ra, h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1edbm gi\u00fap M\u1ed9c Chinh, nay M\u1ed9c Chinh \u0111\u00e3 th\u1ea5t b\u1ea1i tan r\u00e3, ng\u01b0\u1eddi Dao T\u00e2y tranh nhau theo ta, h\u1ecd m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u gi\u00fap M\u1ed9c Chinh, \u0111\u1ee7 th\u1ea5y h\u1ecd kh\u00f4ng c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, n\u1ebfu \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, th\u00ec Tr\u1ea5n Dao kh\u00f3 m\u00e0 \u0111\u1ed1i ph\u00f3.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn c\u0169ng kh\u00f4ng sao, h\u1ecd v\u1eeba th\u1ec1 \u01b0\u1edbc, ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u vui m\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u1ec9 ng\u01a1i, ta t\u1ef1 x\u00e2y th\u00e0nh l\u0169y \u1edf T\u00e2y Phi\u1ec1n, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c H\u1ea1 qu\u1ed1c. N\u1ebfu h\u1ecd \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn, th\u00ec ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng t\u1ef1 nguy\u1ec7n, l\u1ea1i kh\u00f4ng mu\u1ed1n h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do Ph\u00f9 Ki\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng. D\u00f9 h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c Th\u00f4ng Vi\u1ec5n c\u1ee7a ta, ta c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u1ee7 lo. Hu\u1ed1ng chi Th\u00f4ng Vi\u1ec5n kh\u00f4ng d\u1ec5 ph\u00e1, h\u1ecd \u0111em c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec? N\u1ebfu ta t\u1ef1 m\u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c H\u1ea1 qu\u1ed1c, m\u00e0 H\u1ea1 qu\u1ed1c l\u1ea1i \u0111\u1ebfn chi\u1ebfm c\u1ee9, ta li\u1ec1n s\u1ee3 h\u1ecd, th\u00ec l\u00e0m sao gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c c\u01b0\u01a1ng gi\u1edbi Trung Qu\u1ed1c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[28] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh. Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u00e2n Tr\u1ecbnh, \u0111\u01b0\u1ee3c Trung th\u1eeba \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n ti\u1ebfn c\u1eed.<\/p>\n<p>[29] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u00fd Thu\u1ea5n C\u1eed t\u00e2u: <i>&#8220;D\u00f2 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd d\u1eddi tr\u1ea1m d\u1ecbch, c\u00f2n l\u00ednh tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng qu\u1ea5y nhi\u1ec5u h\u1ea1i d\u00e2n, d\u00e2n ch\u00fang s\u1ee3 h\u00e3i, n\u00ean gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p b\u00ean kia bi\u1ebft chuy\u1ec7n tu\u1ea7n tra b\u1eb1ng ng\u1ef1a, nay \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng. L\u1ea1i th\u00eam, ch\u00e2u H\u00f9ng nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 sang b\u00ean kia, y\u00eau c\u1ea7u ki\u1ec1m ch\u1ebf l\u00ednh tu\u1ea7n tra kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f2i \u0103n u\u1ed1ng, l\u00ednh tu\u1ea7n tra c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m qu\u1ea5y nhi\u1ec5u d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi r\u1ea5t y\u00ean \u1ed5n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t ngang nhi\u00ean cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c d\u00e2n ch\u00fang h\u00e0ng n\u0103m d\u1eaft tr\u00e2u v\u00e0o th\u00e0nh l\u00e0 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh gi\u1eb7c, l\u1ea1i nh\u00e2n \u0111\u00f3 b\u1eaft d\u00e2n hai thu\u1ed9c khai ra vi\u1ec7c l\u00ednh tu\u1ea7n tra b\u00ean kia tr\u1ed9m l\u1ee3n, d\u00e2n ch\u00fang s\u1ee3 l\u00ednh tu\u1ea7n tra \u00f4m h\u1eadn tr\u1ea3 th\u00f9 n\u00ean d\u1eddi \u0111i n\u01a1i kh\u00e1c, L\u1ee3i Nh\u1ea5t nh\u00e2n \u0111\u00f3 cho r\u1eb1ng l\u00ednh tu\u1ea7n tra \u0111\u00e3 kinh \u0111\u1ed9ng d\u00e2n ch\u00fang.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day huy\u1ec7n Dung Th\u00e0nh v\u00ec d\u00e2n hai thu\u1ed9c kh\u00f4ng k\u1ecbp b\u00e1o c\u00e1o vi\u1ec7c l\u00ednh tu\u1ea7n tra v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng, \u0111\u00e3 x\u1eed ph\u1ea1t hai m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi; h\u1ecfi m\u1ed9t nh\u00e0 s\u00e2u c\u00f3 th\u1ea5y l\u00ednh tu\u1ea7n tra kh\u00f4ng, nh\u00e0 s\u00e2u n\u00f3i kh\u00f4ng th\u1ea5y, l\u1ea1i x\u1eed ph\u1ea1t. Nh\u1eefng vi\u1ec7c x\u1eed ph\u1ea1t b\u1eeba b\u00e3i nh\u01b0 v\u1eady kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng qu\u1ea3 nhi\u00ean g\u00e2y h\u1ea1i v\u00e0 sinh s\u1ef1 nh\u01b0 v\u1eady sao?&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day sao d\u00e1m x\u1eed ph\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi b\u1eeba b\u00e3i? Ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 do L\u1ee3i Nh\u1ea5t sai khi\u1ebfn.&#8221;<\/i> Thu\u1ea5n C\u1eed b\u00e8n n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng n\u00ean v\u1ed9i b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh tu\u1ea7n tra trong l\u00e0ng, c\u1ea7n ph\u1ea3i th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng v\u1edbi b\u00ean kia, c\u0169ng b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh tu\u1ea7n tra, l\u1ea1i s\u1ee3 d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi gian tr\u00e1, l\u1ea1i d\u1ea1y ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc d\u1eddi tr\u1ea1m d\u1ecbch, mu\u1ed1n g\u1ecdi quan l\u1ea1i b\u00ean kia \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 r\u0103n d\u1ea1y.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch ki\u00ean quy\u1ebft cho r\u1eb1ng: <i>&#8220;Kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu g\u1ecdi m\u00e0 h\u1ecd kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, \u0111\u1ebfn m\u00e0 kh\u00f4ng nghe, th\u00ec kh\u00f4ng h\u1ee3p th\u1ec3 th\u1ed1ng.&#8221;<\/i> Th\u00e1i \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Tri\u1ec7u D\u1ee5ng s\u1ef1, h\u1ecd c\u00f3 l\u00fd n\u00ean m\u1edbi ch\u1ecbu \u0111\u1ebfn, nay ta c\u00f3 l\u00fd, h\u1ecd ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 ch\u1ecbu \u0111\u1ebfn b\u00e0n b\u1ea1c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u do Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t sinh s\u1ef1.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ed9i tr\u1ea1ng c\u1ee7a L\u1ee3i Nh\u1ea5t r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng, xem vi\u1ec7c l\u00e0m c\u1ee7a L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu L\u1ee3i Nh\u1ea5t tu\u00e2n theo ph\u00e1p lu\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd, L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day sao d\u00e1m! Nh\u01b0ng L\u1ec7nh v\u00e0 \u00day x\u1eed ph\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi b\u1eeba b\u00e3i nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng ki\u1ec3m tra, l\u1ea1i \u0111i ki\u1ec3m tra vi\u1ec7c l\u00ednh tu\u1ea7n tra b\u00ean kia \u0111\u00f2i \u0103n u\u1ed1ng, l\u00ednh tu\u1ea7n tra \u0111\u00f2i \u0103n u\u1ed1ng, d\u00e2n ch\u00fang t\u1ef1 o\u00e1n b\u00ean kia, li\u00ean quan g\u00ec \u0111\u1ebfn ta! K\u1ebb \u0111u\u1ed5i d\u00e2n v\u1ec1 v\u1edbi Thang, V\u0169 l\u00e0 Ki\u1ec7t, Tr\u1ee5, b\u00ean kia chuy\u00ean l\u00e0m vi\u1ec7c b\u1ea1o ng\u01b0\u1ee3c, ta chuy\u00ean l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u1ee9c ngh\u0129a, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u00ean kia \u0111u\u1ed5i d\u00e2n v\u1ec1 v\u1edbi ta. Nay l\u1ea1i \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a ta l\u00e0m vi\u1ec7c b\u1ea1o ng\u01b0\u1ee3c, gi\u00fap ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a h\u1ecd l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u1ee9c ngh\u0129a, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch hay c\u1ee7a quan l\u1ea1i bi\u00ean gi\u1edbi.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i L\u1ee3i Nh\u1ea5t mu\u1ed1n gi\u1ebft l\u00ednh tu\u1ea7n tra, may m\u00e0 thay th\u1ebf s\u1edbm, su\u00fdt n\u1eefa sinh s\u1ef1.&#8221;<\/i> Do \u0111\u00f3, gi\u00e1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t l\u00e0m Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u \u0110\u1ea1t, Ki\u1ec1m h\u1ea1t ch\u00e2u V\u1ec7, v\u1eabn v\u00ec t\u1ed9i kh\u00f4ng ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c Tri\u1ec7u D\u1ee5ng t\u1ef1 \u00fd v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng bi\u00ean gi\u1edbi, l\u00e0m binh l\u00ednh b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u00e0 b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aT\u00e2n, C\u1ef1u th\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u ghi v\u00e0o ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 7 nhu\u1eadn vi\u1ec7c L\u1ee3i Nh\u1ea5t b\u1ecb thay th\u1ebf, sau \u0111\u00f3 v\u1eabn v\u00ec t\u1ed9i Tri\u1ec7u D\u1ee5ng t\u1ef1 \u00fd v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng bi\u00ean gi\u1edbi, l\u00e0m binh l\u00ednh b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u00e0 b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t. Vi\u1ec7c gi\u00e1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u \u0110\u1ea1t kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ghi ch\u00e9p th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00e2y. C\u00f2n vi\u1ec7c Ki\u1ec1m h\u1ea1t ch\u00e2u V\u1ec7 th\u00ec c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n truy\u1ec7n, b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u0169ng n\u00f3i L\u1ee3i Nh\u1ea5t v\u00ec t\u1ed9i kh\u00f4ng ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c Tri\u1ec7u D\u1ee5ng, gi\u1ed1ng v\u1edbi th\u1ef1c l\u1ee5c, nh\u01b0ng \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ghi ch\u00e9p th\u00e1ng l\u1ea1i kh\u00e1c, kh\u00f4ng r\u00f5 nguy\u00ean nh\u00e2n. Nay ghi ch\u00e9p c\u1ea3 hai, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam. Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 6, T\u00f4n V\u0129nh l\u00e0m Tri ph\u1ee7 Khai Phong, xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u1ea1i vi\u1ec7c n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[30] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng tu s\u1eeda l\u1ea1i th\u00e0nh Cam C\u1ed1c, v\u00e0 d\u1eddi tr\u1ea1i Th\u00f4ng V\u1ecb \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, c\u00e1c quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a ba n\u0103m, v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n b\u1ea1c, l\u1ee5a l\u00e0 theo th\u1ee9 b\u1eadc.<\/p>\n<p>[31] H\u1eefu V\u0169 V\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, Th\u1ee9 s\u1eed Li\u00ean ch\u00e2u l\u00e0 Th\u00fac Ngao \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 V\u0103n ch\u00e2u, H\u1eefu Gi\u00e1m M\u00f4n V\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Th\u00fac Tho\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed Nh\u00e3 ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1eef 'Nh\u00e3' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u00f9ng', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1834-7\" href=\"#footnote-1834-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>, v\u00ec \u0111\u00e3 thi \u0111\u1ed7 kinh ngh\u0129a \u1edf Vi\u1ec7n H\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n<p>[32] Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho h\u1ecdc sinh v\u00f5 h\u1ecdc thi m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1o \u0111\u1ea1i ngh\u0129a, chia l\u00e0m hai tr\u01b0\u1eddng, theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed L\u01b0u Hi\u1ebfu T\u00f4n, sau n\u00e0y thi v\u00f5 c\u1eed nh\u00e2n c\u0169ng theo c\u00e1ch n\u00e0y.<\/p>\n<p>[33] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1ebfn v\u01b0\u1eddn sau xem l\u00faa.<\/p>\n<p>[34] Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 th\u01b0 g\u1eedi cho L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt, lo l\u1eafng v\u00ec c\u00e1c quan h\u00e0nh s\u1ef1 kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 do L\u00fd Hi\u1ebfn, V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00ednh b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng v\u1edbi Thi\u1ec1u.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng n\u1eafm quy\u1ec1n c\u1ee7a ba qu\u00e2n m\u00e0 l\u1ea1i c\u00f9ng \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c ba qu\u00e2n th\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ed9i s\u1ebd nghi ng\u1edd, vi\u1ec7c qu\u00e2n s\u1ef1 t\u1ed1i k\u1ef5 nh\u1ea5t l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Hi\u1ebfn \u0111\u00e3 tri\u1ec7u v\u1ec1, Trung Ch\u00ednh \u0111\u1ee3i tu xong th\u00e0nh c\u0169ng s\u1ebd tri\u1ec7u v\u1ec1.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;R\u1ea5t t\u1ed1t.&#8221;<\/i> R\u1ed3i n\u00f3i ti\u1ebfp: <i>&#8220;Nay kh\u00f4ng \u0111\u00e1nh l\u1ea5y H\u1ea1 qu\u1ed1c, th\u00ec b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng s\u1ebd ch\u1ed1ng l\u1ea1i nh\u01b0 hi\u1ec7n nay, kh\u00f4ng th\u1ec3 y\u00ean \u1ed5n Trung Qu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c. Nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng b\u00e0n vi\u1ec7c kh\u1edfi \u0111\u1ea7u, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u B\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean l\u01b0u \u00fd.&#8221;<\/i> R\u1ed3i ch\u1ec9 ra ph\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3c kinh l\u01b0\u1ee3c: <i>&#8220;\u0110\u00e1nh b\u1ea1i B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i M\u1ed9c Chinh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;N\u1ebfu B\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi, th\u00ec sao ch\u1ec9 c\u00f3 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u? Thi\u1ec1u c\u0169ng t\u1ef1 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c n\u00e0y.&#8221;<\/i> L\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;N\u00ean b\u00ed m\u1eadt sai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i h\u1eadu v\u1edbi H\u1ea1 qu\u1ed1c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1eaft nh\u01b0 H\u00e0n \u0110\u1ea1o H\u1ec9, L\u00fd S\u00f9ng Qu\u00fd, sau n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, n\u00fai Thi\u1ebfu Hoa s\u1ee5p l\u1edf. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo t\u1ea5u c\u1ee7a L\u00e3 \u0110\u1ea1i Ph\u00f2ng, \u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b v\u00e0 \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b l\u1ea1i ch\u00e9p: Ban ti\u1ec1n cho nh\u1eefng nh\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb ch\u1ebft v\u00f9i, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n ch\u00f4n c\u1ea5t th\u00ec quan lo vi\u1ec7c ch\u00f4n c\u1ea5t v\u00e0 t\u1ebf l\u1ec5, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecb s\u1ee5p l\u1edf th\u00ec t\u00ednh theo \u0111\u1ea7u ng\u01b0\u1eddi c\u1ea5p ru\u1ed9ng, cho vay ti\u1ec1n v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Nay ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 3 v\u00e0 m\u1ed3ng 5 th\u00e1ng 10.)<\/i><\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, ban chi\u1ebfu chia Ho\u00e0i Nam l\u1ed9 th\u00e0nh hai l\u1ed9 \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y: D\u01b0\u01a1ng, B\u1ea1c, T\u00fac, S\u1edf, H\u1ea3i, Th\u00e1i, T\u1ee9, Tr\u1eeb, Ch\u00e2n, Th\u00f4ng g\u1ed3m 10 ch\u00e2u thu\u1ed9c \u0110\u00f4ng l\u1ed9; Th\u1ecd, L\u01b0, K\u1ef3, H\u00f2a, Th\u01b0, H\u00e0o, Quang, Ho\u00e0ng g\u1ed3m 8 ch\u00e2u v\u00e0 V\u00f4 Vi qu\u00e2n thu\u1ed9c T\u00e2y l\u1ed9. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o d\u1ef1a theo \u300aNg\u0169 Tri\u1ec1u H\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[37] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y sai Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n kinh l\u00fd vi\u1ec7c Man \u1edf Mai S\u01a1n, nay l\u1ec7nh cho Tri ch\u00e2u \u0110\u00e0m Ch\u00e2u l\u00e0 Phan T\u00fac v\u00e0 Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9 l\u00e0 Th\u00e1i Di\u1ec7p c\u00f9ng v\u1edbi \u0110\u00f4n h\u1ee3p s\u1ee9c b\u00e0n b\u1ea1c x\u1eed l\u00fd, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 x\u1ea3y ra sai s\u00f3t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[38] [Ng\u01b0\u1eddi] Man \u1edf Mai S\u01a1n v\u1ed1n hung d\u1eef, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ra c\u01b0\u1edbp ph\u00e1 bi\u00ean gi\u1edbi nh\u00e0 H\u00e1n. Cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Gia H\u1ef1u, ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ec9nh Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1p l\u00e0m Tri huy\u1ec7n \u00cdch D\u01b0\u01a1ng, b\u1eaft gi\u1eef nh\u1eefng k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u gian \u00e1c v\u00e0 x\u1eed ph\u1ea1t theo ba m\u1ee9c \u0111\u1ed9, t\u1eeb \u0111\u00f3 ti\u1ebfn h\u00e0nh khai ph\u00e1 m\u1edf mang. An ph\u1ee7 s\u1ee9 Ng\u00f4 Trung Ph\u1ee5c t\u00e2u l\u00ean, nh\u01b0ng k\u1ebf ho\u1ea1ch b\u1ecb b\u00e1c b\u1ecf. \u0110\u1ebfn khi H\u1ed9 b\u1ed9 Ph\u00e1n quan l\u00e0 Ph\u1ea1m T\u1eed K\u00ec quy\u1ec1n Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9, l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng Man d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ecba th\u1ebf hi\u1ec3m tr\u1edf g\u00e2y h\u1ecda bi\u00ean gi\u1edbi, n\u00ean thu ph\u1ee5c v\u00e0 \u0111\u1eb7t th\u00e0nh qu\u1eadn huy\u1ec7n. T\u1eed K\u00ec kh\u00f4ng l\u00e2u sau \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1, l\u1ea1i tr\u00ecnh b\u00e0y l\u1ea1i \u00fd ki\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc. Nh\u00e2n d\u1ecbp sai Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111i th\u1ecb s\u00e1t Nam, B\u1eafc Giang, b\u00e8n giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho \u0110\u00f4n. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea1i giao cho Phan T\u00fac v\u00e0 Th\u00e1i Di\u1ec7p.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00f4 Trung Ph\u1ee5c, v\u00e0o th\u00e1ng 12 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 nh\u1ea5t t\u1eeb \u0110\u00e0m Ch\u00e2u chuy\u1ec3n sang Doanh Ch\u00e2u. Ph\u1ea1m T\u1eed K\u00ec, v\u00e0o th\u00e1ng 9 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 3 quy\u1ec1n Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9. Th\u00e1i Di\u1ec7p l\u00e0m Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9 v\u00e0o ng\u00e0y 21 th\u00e1ng 8.)<\/i><\/p>\n<p>Th\u00e1i Di\u1ec7p ban \u0111\u1ea7u t\u1ea5u r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u1edf Mai S\u01a1n kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e0ng ho\u00e0n th\u00e0nh. Vua ph\u00ea r\u1eb1ng Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n c\u00f3 th\u1ec3 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn Th\u1ea7n Ch\u00e2u, \u0111\u1ee3i khi vi\u1ec7c kinh ch\u1ebf c\u00f3 ti\u1ebfn tri\u1ec3n th\u00ec m\u1edbi \u0111\u1ebfn \u0110\u00e0m Ch\u00e2u. L\u1ea1i ph\u00ea r\u1eb1ng vi\u1ec7c Mai S\u01a1n c\u00f3 th\u1ec3 giao ri\u00eang cho Th\u00e1i Di\u1ec7p kinh ch\u1ebf, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd xong xu\u00f4i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 kinh ch\u1ebf vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00e3 giao k\u1ebf ho\u1ea1ch th\u00e0nh c\u00f4ng, sai ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh, nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c thuy\u1ebft ph\u1ee5c, li\u1ec1n c\u00f3 ch\u1ec9 th\u1ecb kh\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi ta th\u1ea5y vi\u1ec7c c\u00f3 k\u1ebd h\u1edf, li\u1ec1n sinh ra c\u1ea3n tr\u1edf.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean sai Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n x\u1eed l\u00fd. Nay Th\u00e1i Di\u1ec7p t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 x\u1eed l\u00fd, kh\u00f4ng c\u1ea7n giao ri\u00eang cho Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, ho\u1eb7c l\u00e0 b\u1ecf qua Th\u00e1i Di\u1ec7p.&#8221;<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p th\u1eadt s\u1ef1 c\u1ea9n th\u1eadn.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u00f4 V\u01b0\u01a1ng h\u00e0ng n\u0103m v\u1eabn h\u1ecfi th\u0103m ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, ban th\u01b0\u1edfng cho d\u00e2n l\u00e0ng, \u0111\u1ebfn khi d\u00f9ng binh, ch\u1ec9 c\u00f3 Chu Kh\u00e2u l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea7m qu\u00e2n, v\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin c\u1eady. Nh\u01b0ng nh\u1eefng t\u01b0\u1edbng m\u00e0 Ng\u00f4 V\u01b0\u01a1ng sai khi\u1ebfn \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng b\u1eb1ng Chu Kh\u00e2u. Nh\u00e2n t\u00e0i m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ri\u00eang, kh\u00f4ng d\u1ec5 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 s\u01a1 l\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;An Th\u1ea1ch ch\u1eafc \u0111\u00e3 giao cho \u0110\u00f4n th\u1ee9 t\u1ef1 kinh ch\u1ebf.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 d\u1ec5 d\u00e0ng ra l\u1ec7nh, n\u00ean t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u1ec1u th\u1ea5y r\u00f5, b\u1ec1 t\u00f4i th\u1ea5y t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, bi\u1ebft c\u00f3 th\u1ec3 thuy\u1ebft ph\u1ee5c lay \u0111\u1ed9ng, n\u00ean nh\u00e2n vi\u1ec7c c\u00f3 k\u1ebd h\u1edf, li\u1ec1n l\u1eeba d\u1ed1i. Nh\u01b0 Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 n\u00f3i &#8216;M\u1ed9c Chinh ch\u1eafc s\u1ebd g\u00e2y r\u1ed1i, th\u1ea7n tr\u00ed l\u1ef1 n\u00f4ng c\u1ea1n, kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u1eed l\u00fd&#8217;, Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t n\u00f3i &#8216;v\u00ec b\u00e3i b\u1ecf h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7, d\u00e2n ch\u00fang ho\u1ea3ng s\u1ee3 v\u00e0o th\u00e0nh&#8217; l\u00e0 nh\u1eefng v\u00ed d\u1ee5. B\u1ec1 t\u00f4i nh\u00ecn tr\u01b0\u1edbc ng\u00f3 sau, kh\u00f3 n\u00f3i vi\u1ec7c, n\u00ean t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng bi\u1ebft, kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u00ecnh c\u1ea3m nh\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i, n\u00ean ch\u1ec9 th\u1ecb vi\u1ec7c kh\u00f4ng th\u1ea5u \u0111\u00e1o.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p l\u00e0 gi\u00e1m ty b\u1ea3n l\u1ed9, giao cho x\u1eed l\u00fd c\u00f3 v\u1ebb thu\u1eadn ti\u1ec7n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p v\u1eeba \u0111\u1ebfn, li\u1ec1n n\u00f3i Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ch\u1eafc s\u1ebd v\u1ed9i v\u00e0ng h\u1ecfng vi\u1ec7c. Th\u1ea7n khuy\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n giao vi\u1ec7c cho Th\u00e1i Di\u1ec7p. \u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 b\u1ec1 t\u00f4i t\u00ednh vi\u1ec7c, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u lo cho m\u00ecnh, \u00edt ch\u1ecbu v\u00ec l\u1ee3i h\u1ea1i qu\u1ed1c gia. Nay vi\u1ec7c Mai S\u01a1n c\u1ea7n nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i x\u1eed l\u00fd, n\u1ebfu ch\u1eadm tr\u1ec5, s\u1ebd sinh ra m\u01b0u m\u1eb9o tr\u1ee5c l\u1ee3i, th\u00eam n\u1eefa vi\u1ec7c Mai S\u01a1n ch\u01b0a xong, l\u1ea1i mu\u1ed1n x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c Th\u1ea7n Ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, vi\u1ec7c Mai S\u01a1n kh\u00f4ng kh\u00f3 x\u1eed l\u00fd, xong Mai S\u01a1n r\u1ed3i \u0111\u1ebfn Th\u1ea7n Ch\u00e2u, ti\u1ebfng t\u0103m \u0111\u1ee7 l\u00e0m ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng hai s\u00f4ng, hai s\u00f4ng c\u0169ng d\u1ec5 x\u1eed l\u00fd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p c\u00f3 l\u1ebd mu\u1ed1n t\u1ef1 m\u00ecnh chuy\u00ean vi\u1ec7c, n\u1ebfu Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ch\u1ecbu c\u00f9ng c\u00f4ng, ch\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c.&#8221;<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>[39] Ng\u00e0y \u0111\u00f3, Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ef7 t\u00e2u: <i>&#8220;Tu\u1ea7n m\u00e3 \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc v\u1eabn ch\u01b0a ng\u1eebng h\u1eb3n, xin g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n.&#8221;<\/i> Vua nghe theo. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f4ng v\u0103n th\u00ec kh\u00f4ng sao, nh\u01b0ng tu\u1ea7n m\u00e3 qua s\u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ea1i g\u00ec.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 v\u00ec t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, s\u1ef1 vi\u1ec7c n\u00e0y x\u1ea3y ra v\u00e0o ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 9, nh\u01b0ng \u300aChu s\u1eed\u300b l\u1ea1i ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 7 l\u00e0 sai, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y. C\u1ea3 truy\u1ec7n c\u0169 v\u00e0 m\u1edbi c\u1ee7a H\u00e0nh K\u1ef7 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p: V\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7, sau \u0111\u00f3 \u0111\u1ec1u b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf, nh\u01b0ng tu\u1ea7n m\u00e3 ph\u00eda b\u1eafc v\u1eabn nh\u01b0 c\u0169, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u00e1nh c\u00e1 \u1edf s\u00f4ng gi\u1edbi v\u00e0 c\u01b0\u1edbp thuy\u1ec1n b\u00e8. H\u00e0nh K\u1ef7 xin kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7 \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u1ea7m m\u1ed1ng x\u00e2m l\u1ea5n. Th\u1ea7n T\u00f4ng ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. X\u00e9t \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 6 v\u1eabn ch\u00e9p H\u00e0nh K\u1ef7 kh\u00f4ng mu\u1ed1n kh\u00f4i ph\u1ee5c h\u01b0\u01a1ng tu\u1ea7n cung th\u1ee7, kh\u00e1c h\u1eb3n v\u1edbi b\u1ea3n truy\u1ec7n, c\u00f3 l\u1ebd \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n.&#8221;)<\/i><\/p>\n<p>[40] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, quan \u0111\u1ec1 c\u1eed T\u01b0 thi\u00ean gi\u00e1m Th\u1ea9m Qu\u00e1t t\u00e2u: <i>&#8220;V\u1ec7 Ph\u00e1c<a class=\"footnote\" title=\"V\u1ec7 Ph\u00e1c, c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aB\u1ea3n th\u01b0\u300b quy\u1ec3n 263, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aTh\u1ea9m Qu\u00e1t truy\u1ec7n\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'Ph\u00e1c'.\" id=\"return-footnote-1834-8\" href=\"#footnote-1834-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>\u1edf S\u1edf ch\u00e2u tinh th\u00f4ng l\u1ecbch ph\u00e1p, xin cho \u0111\u1ebfn gi\u00e1m tham gia hi\u1ec7u \u0111\u00ednh l\u1ecbch m\u1edbi.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd, l\u1ea1i ban th\u00eam 50 quan ti\u1ec1n l\u1ed9 ph\u00ed. Th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m th\u1ee9 8, l\u1ecbch ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n<p>[41] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, T\u00f4n C\u1ea5u<a class=\"footnote\" title=\"T\u00f4n C\u1ea5u, ch\u1eef 'C\u1ea5u' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'Gi\u00e1c', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aT\u00f4n C\u1ea5u truy\u1ec7n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. Sau \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady.\" id=\"return-footnote-1834-9\" href=\"#footnote-1834-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>, chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9, T\u01b0 phong lang trung, Tr\u1ef1c Chi\u00eau V\u0103n qu\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m tri ph\u1ee7 Kinh Nam, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee9c c\u0169. Ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 9 kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee9c c\u0169. B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a C\u1ea5u ch\u00e9p: C\u1ea5u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i l\u00e0m tri ph\u1ee7 Kinh Nam, g\u1eb7p l\u00fac ng\u01b0\u1eddi Man \u1edf Nguy\u00ean ch\u00e2u n\u1ed9p kho\u1ea3n \u1edf Th\u1ea7n ch\u00e2u, b\u00e8n sai T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m L\u00fd T\u01b0 d\u1eabn qu\u00e2n nh\u1eb9 v\u00e0o Nam Giang \u0111\u1ec3 chi\u00eau d\u1ee5 c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi Man \u1edf hai ch\u00e2u \u00dd v\u00e0 H\u1ee3p gi\u1ebft ch\u1ebft L\u00fd T\u01b0. Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u xin kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee9c chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 cho C\u1ea5u, d\u00f9ng \u00e2n t\u00edn \u0111\u1ec3 d\u1ee5 d\u1ed7, k\u1ebft qu\u1ea3 c\u00f3 14 ch\u00e2u quy ph\u1ee5, b\u00e8n x\u00e2y th\u00e0nh Nguy\u00ean ch\u00e2u. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[42] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 ng\u0169 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;Xin ch\u1ecdn 200 l\u1ea1i vi\u00ean \u1edf Tam ty, l\u1eadp ri\u00eang m\u1ed9t c\u01a1 quan \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra s\u1ed5 s\u00e1ch trong thi\u00ean h\u1ea1, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 ba b\u1ed9 c\u00e2u vi\u1ec7n c\u0169ng \u0111\u1ec1u ch\u1ecdn l\u1ea1i vi\u00ean, b\u1ed5 nhi\u1ec7m quan ch\u1ee9c, giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m xem x\u00e9t v\u00e0 ph\u00fac tra. Nh\u1eefng l\u1ea1i vi\u00ean n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p b\u1ed5ng l\u1ed9c h\u1eadu h\u0129nh, \u0111\u1eb7t ra h\u1ea1n m\u1ee9c c\u00f4ng vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t. V\u1eabn do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ecdn quan \u0111\u1ec1 c\u1eed, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n s\u1eafp x\u1ebfp, xin giao cho s\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbng t\u1ecbch xem x\u00e9t c\u1ee5 th\u1ec3 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. <i>(\u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b ch\u00e9p l\u00e0 l\u1eadp c\u01a1 quan \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra s\u1ed5 s\u00e1ch trong thi\u00ean h\u1ea1. \u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[43] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Di\u00ean ch\u00e2u, Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, Tr\u1ef1c Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c Tri\u1ec7u Ti\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m L\u1ea1i b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, ban th\u01b0\u1edfng 200 l\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1c v\u00e0 l\u1ee5a, v\u00ec Ti\u1ebft t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 kh\u1ea3o s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c 15.914 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t, chi\u00eau m\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c 4.984 ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 Phi\u00ean l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, t\u1ed5 ch\u1ee9c th\u00e0nh 8 ch\u1ec9 huy.<\/p>\n<p>Phu Di\u00ean \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea5t hoang c\u1eb1n c\u1ed7i, ng\u01b0\u1eddi chi\u1ebfm ru\u1ed9ng kh\u00f4ng n\u1ed9p thu\u1ebf, m\u00e0 d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00f3 l\u00e0m r\u00e0o ch\u1eafn. Sau khi d\u00f9ng binh th\u1eddi B\u1ea3o Nguy\u00ean, \u0111\u1ea5t \u0111ai b\u1ecb t\u00e0n ph\u00e1, d\u00e2n ch\u00fang l\u01b0u l\u1ea1c, t\u00ean c\u00f2n nh\u01b0ng th\u1ef1c ch\u1ea5t \u0111\u00e3 m\u1ea5t. M\u1ed7i l\u1ea7n \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, h\u1ecd \u0111\u1ec1u tr\u1ed1n tr\u00e1nh. T\u1eebng t\u1eadp h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 c\u00f3 t\u00e1m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu, c\u1ea7m g\u1eady cu\u1ed1c \u0111\u1ebfn Kim Minh r\u1ed3i tan r\u00e3. Th\u1ee7 l\u0129nh th\u1ea5y h\u1ecd b\u1ecf tr\u1ed1n, li\u1ec1n thu ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 t\u1ef1 sinh s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>[Tri\u1ec7u] Ti\u1ebft g\u1ecdi c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u1ebfn h\u1ecfi: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y nghe n\u00f3i b\u1ed9 t\u1ed9c c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i c\u00f3 bao nhi\u00eau h\u1ed9, c\u00f3 \u0111\u00fang kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> H\u1ecd \u0111\u00e1p: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady.&#8221;<\/i> Ti\u1ebft h\u1ecfi: <i>&#8220;Nay \u1edf \u0111\u00e2u?&#8221;<\/i> H\u1ecd \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Sau tr\u1eadn \u0111\u1ea1i chi\u1ebfn, ch\u1ebft ch\u00f3c, hao t\u1ed5n, ch\u1ec9 c\u00f2n l\u1ea1i nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y.&#8221;<\/i> Ti\u1ebft h\u1ecfi: <i>&#8220;\u0110\u1ea5t \u0111ai c\u00f2n kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> Th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00f4ng bi\u1ebft tr\u1ea3 l\u1eddi th\u1ebf n\u00e0o. Ti\u1ebft n\u00f3i: <i>&#8220;Ta tha cho c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i v\u1ec1, cho ph\u00e9p c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i t\u1ef1 m\u1ed9 gia \u0111inh, chi\u1ebfm ru\u1ed9ng sung qu\u00e2n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c. Ta mu\u1ed1n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, c\u00f2n ru\u1ed9ng th\u00ec ta kh\u00f4ng h\u1ecfi.&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u00fai \u0111\u1ea7u n\u00f3i: <i>&#8220;Tu\u00e2n l\u1ec7nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>C\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh c\u1ea3m ph\u1ee5c, v\u1ec1 nh\u00e0 m\u1ed9 trai tr\u00e1ng, b\u1ed5 sung \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 v\u00e0o s\u1ed5 binh. Ti\u1ebft n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, qu\u00e2n phi\u00ean ch\u1ec9 c\u00f3 s\u1ed5 tr\u1ed1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 tra x\u00e9t, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu \u0111\u1ec3 \u0111\u1ee7 s\u1ed1, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t \u0111\u1eddi l\u00e0m nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi.&#8221;<\/i> B\u00e8n b\u00e0n vi\u1ec7c x\u0103m tay, ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn cho l\u00e0 kh\u00f3. Tr\u00ean c\u0169ng c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 x\u1eed l\u00fd c\u1ea9n th\u1eadn. G\u1eb7p n\u0103m \u0111\u00f3i k\u00e9m, Ti\u1ebft ra l\u1ec7nh cho qu\u00e2n phi\u00ean ai mu\u1ed1n x\u0103m tay, \u0111\u01b0\u1ee3c vay m\u1ed9t h\u1ed9c th\u00f3c t\u1eeb kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, do \u0111\u00f3 ai n\u1ea5y \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n x\u0103m, s\u1ee3 b\u1ecb ch\u1eadm.<\/p>\n<p>Quan phi\u00ean L\u01b0u Thi\u1ec7u N\u0103ng c\u00f3 \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c, kh\u00f4ng \u00e9p bu\u1ed9c, b\u1ed9 h\u1ea1 c\u1ee7a \u00f4ng nghe c\u00e1c t\u1ed9c kh\u00e1c x\u0103m tay \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f3c, \u0111\u1ec1u xin v\u1edbi Thi\u1ec7u N\u0103ng, Thi\u1ec7u N\u0103ng l\u1ea1i b\u00e1o v\u1edbi Ti\u1ebft. Ti\u1ebft c\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu s\u1ee3 qu\u00e2n phi\u00ean nghi ng\u1edd ng\u0103n tr\u1edf, kh\u00f4ng x\u0103m c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Thi\u1ec7u N\u0103ng c\u1ea3m \u01a1n, kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o. B\u00e8n x\u0103m h\u1ebft. Nh\u00e2n \u0111\u00f3 cho vay ti\u1ec1n quan \u0111\u1ec3 mua gi\u00e1p tr\u1ee5, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean luy\u1ec7n t\u1eadp, nghi\u00eam ng\u1eb7t trong vi\u1ec7c thuy\u00ean chuy\u1ec3n, tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0o th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t.<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng m\u1ea1nh m\u1ebd, quen thu\u1ed9c \u0111\u1ecba h\u00ecnh hi\u1ec3m tr\u1edf, coi tr\u1ecdng ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, y\u00eau th\u00edch gia \u0111\u00ecnh, khi chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ho\u1eb7c ph\u00f2ng th\u1ee7, m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi qu\u00e2n ch\u00ednh quy, khi\u1ebfn \u0111\u1ecbch s\u1ee3 h\u00e3i, l\u00e0 l\u1ee3i \u00edch l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a Phu Di\u00ean<a class=\"footnote\" title=\"Phu Di\u00ean 'Phu' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Li', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 v\u0103n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1834-10\" href=\"#footnote-1834-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c Ti\u1ebft l\u00e0m l\u00e0 ch\u1ee9c ph\u1eadn, ch\u1ec9 mu\u1ed1n ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5 n\u00e0y m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c th\u00ec nhi\u1ec1u, nh\u01b0 Ti\u1ebft n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi sau.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf m\u1edbi c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Vua khen Ti\u1ebft chi\u00eau m\u1ed9 cung ti\u1ec5n th\u1ee7, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c chi ph\u00ed tuy\u1ec3n binh, r\u1ea5t t\u1ed1t. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ea5t c\u1ea3 d\u00e2n ch\u00fang trong n\u01b0\u1edbc ta \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 ri\u00eang cung ti\u1ec5n th\u1ee7.&#8221;<\/i> Vua nh\u00e2n \u0111\u00f3 khen ng\u1ee3i Ch\u1ee7ng Th\u1ebf Ho\u00e0nh. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u01b0 Th\u1ebf Ho\u00e0nh, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i c\u00f4ng lao g\u1ea5p b\u1ed9i sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Truy\u1ec7n v\u1ec1 Ti\u1ebft ghi s\u1ed1 ru\u1ed9ng v\u00e0 s\u1ed1 binh \u0111\u1ec1u nhi\u1ec1u, nay ch\u1ec9 theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b v\u00e0 \u300aBinh ch\u00ed\u300b, s\u1ed1 ru\u1ed9ng v\u00e0 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi trong \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau. L\u1ea1i n\u00f3i: N\u0103m th\u1ee9 6, Ti\u1ebft t\u00e2u r\u1eb1ng cung ti\u1ec5n th\u1ee7 m\u1edbi tuy\u1ec3n \u0111\u00e3 kh\u00e1 quen v\u00f5 ngh\u1ec7, xin cho thay phi\u00ean thay th\u1ebf ch\u00ednh binh v\u1ec1 kinh, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu xem x\u00e9t. Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 v\u00e0 ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 6, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[44] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, Tri\u1ec7u Bi\u1ec7n t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1eebng nhi\u1ec1u l\u1ea7n v\u00e0o Th\u1ee5c, hi\u1ec3u r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c, nghe n\u00f3i mu\u1ed1n l\u1eadp b\u1ea3o gi\u00e1p, d\u1ea1y binh, \u1eaft s\u1ebd g\u00e2y kinh \u0111\u1ed9ng, m\u1ea5t l\u00f2ng d\u00e2n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7nh d\u1ea1y binh.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c \u0111\u00f3, nh\u01b0ng d\u1ea1y binh c\u0169ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e2u? Gia C\u00e1t L\u01b0\u1ee3ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i m\u00e0 khi\u1ebfn h\u1ecd ki\u00ean c\u01b0\u1eddng, L\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n Th\u1ee5c, c\u00f3 t\u1eebng g\u00e2y kinh \u0111\u1ed9ng \u0111\u00e2u?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Gia C\u00e1t L\u01b0\u1ee3ng b\u1ecf ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f2n ai d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e1n Cao T\u1ed5 \u0111\u00e1nh S\u1edf, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Ba Du, B\u1ea3n Thu\u1eabn Man. V\u0169 V\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e1nh Th\u01b0\u01a1ng, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Dung, Th\u1ee5c, B\u00e0nh, B\u1ed9c, h\u00e1 c\u00f3 l\u00fd n\u00e0o ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u1ea1y c\u1ea7m v\u0169 kh\u00ed!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[45] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u00e3i b\u1ecf ch\u00e2u M\u00f4ng, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n L\u1eadp S\u01a1n, thu\u1ed9c ch\u00e2u Chi\u00eau; c\u00e1c huy\u1ec7n T\u00ea Ph\u1ed1 c\u1ee7a ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, huy\u1ec7n Linh Th\u1ecd c\u1ee7a qu\u00e2n Th\u00e0nh \u0110\u1ee9c, huy\u1ec7n B\u00e1ch Tr\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a ch\u00e2u Nh\u00e3, huy\u1ec7n L\u00e2m T\u00e2n c\u1ee7a ch\u00e2u Ki\u1ebfm \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n.<\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1834-1\">H\u00e0 T\u00e2y, theo \u300aT\u1ed1ng H\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 6, ph\u1ea7n 8, c\u00f3 ch\u1eef 'Thao' \u1edf tr\u00ean <a href=\"#return-footnote-1834-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-2\">Theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1, \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'th\u00eam ch\u1eef t\u1ea5u' <a href=\"#return-footnote-1834-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-3\">T\u1eeb th\u1ea7n, nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u1eef 'T\u1eeb' vi\u1ebft l\u00e0 'Lo\u1ea1n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n trong c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 12 th\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 s\u1eeda <a href=\"#return-footnote-1834-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-4\">Trong \u300aTh\u00e1i B\u00ecnh Tr\u1ecb T\u00edch Th\u1ed1ng Lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 16, ph\u1ea7n Th\u1ea7n T\u00f4ng khai Hi H\u00e0, ch\u1eef 'Ban' c\u00f3 th\u00eam ba ch\u1eef 'c\u00e1o nh\u1ea5t \u0111\u1ea1o'. <a href=\"#return-footnote-1834-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-5\">L\u1ea1i gi\u1eef l\u1ea1i s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt th\u1ebf n\u01b0\u1edbc: C\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 92 \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p 'gi\u1ea3m' l\u00e0 'ph\u00e2n'. <a href=\"#return-footnote-1834-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-6\">Ch\u1eef 'Th\u1ebf' trong 'Th\u1ebf H\u00f9ng' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u1ea7n tr\u00ean v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 217, b\u1ea3ng t\u00f4ng th\u1ea5t th\u1ebf h\u1ec7 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1834-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-7\">ch\u1eef 'Nh\u00e3' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u00f9ng', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1834-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-8\">V\u1ec7 Ph\u00e1c, c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aB\u1ea3n th\u01b0\u300b quy\u1ec3n 263, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aTh\u1ea9m Qu\u00e1t truy\u1ec7n\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'Ph\u00e1c'. <a href=\"#return-footnote-1834-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-9\">T\u00f4n C\u1ea5u, ch\u1eef 'C\u1ea5u' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'Gi\u00e1c', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aT\u00f4n C\u1ea5u truy\u1ec7n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. Sau \u0111\u00e2y c\u0169ng v\u1eady. <a href=\"#return-footnote-1834-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1834-10\"> Phu Di\u00ean 'Phu' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Li', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 v\u0103n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1834-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":29,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1834","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":186,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1834","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1834\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1835,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1834\/revisions\/1835"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/186"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1834\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1834"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1834"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1834"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1834"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}