{"id":1848,"date":"2026-01-01T13:08:18","date_gmt":"2026-01-01T06:08:18","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1848"},"modified":"2026-01-01T13:44:45","modified_gmt":"2026-01-01T06:44:45","slug":"beta-quyen-245-nam-hi-ninh-thu-6-quy-suu-1073","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-245-nam-hi-ninh-thu-6-quy-suu-1073\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 245: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 6 (QU\u00dd S\u1eecU, 1073)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 245: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 6 (QU\u00dd S\u1eecU, 1073)"},"content":{"raw":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng 5 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 6 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n V\u0103n \u0110\u1ee9c.<\/p>\n\n<p>[2] Quan chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan ch\u00e2u Qu\u1ef3 l\u00e0 T\u1eb1ng Ph\u1ee5 t\u00e2u r\u1eb1ng, D\u01b0\u01a1ng Qu\u00fd Thi\u00ean \u1edf ch\u00e2u B\u00e1 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u00f9ng m\u1ea1nh nh\u1ea5t trong c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c Di, v\u00ec tu\u1ed5i gi\u00e0 n\u00ean sai con l\u00e0 Quang Ch\u1ea5n v\u00e0 Quang Vinh d\u00e2ng ng\u1ef1a y\u00ean, ng\u01b0u ho\u00e0ng, x\u1ea1 h\u01b0\u01a1ng. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u1ed5 Quang Ch\u1ea5n l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c, Quang Vinh l\u00e0m T\u00e1 ch\u1ee9c.<\/p>\n\n<p>[3] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Khu m\u1eadt s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi ki\u00eam ch\u1ee9c Qu\u1ea7n m\u1ee5c ch\u1ebf tr\u00ed s\u1ee9.<\/p>\n\n<p>[4] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c t\u1eebng nh\u1eadn di chi\u1ebfu c\u1ee7a ti\u00ean tri\u1ec1u, nay th\u00f4i ch\u1ee9c \u1edf Xu ph\u1ee7, n\u00ean theo l\u1ec7 c\u1ee7a T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng khi th\u00f4i ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, ban \u01a1n cho con ch\u00e1u.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y trong Ng\u1ef1 t\u1eadp ghi l\u00e0 ng\u00e0y 12, nay theo Th\u1ef1c l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[5] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan s\u00e1t ph\u1ecfng \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, l\u1ed9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng v\u00e0 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e2u c\u1eed 12 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m kinh quan, ch\u1ee9c quan, huy\u1ec7n l\u1ec7nh, c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c 10 ng\u01b0\u1eddi, vi\u1ec7c th\u0103ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng h\u1ea1n ch\u1ebf s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n\n<p>[6] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u00e0, Tri \u0111\u1ee9c Thu\u1eadn qu\u00e2n C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp l\u00e0m Tri ch\u00e2u H\u00e0, T\u00e2y kinh T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 s\u1ee9 Mi\u00eau Th\u1ee5 l\u00e0m Tri \u0111\u1ee9c Thu\u1eadn qu\u00e2n, chuy\u00ean qu\u1ea3n l\u00ednh ch\u00ednh v\u00e0 cung th\u1ee7 \u1edf Kinh Nguy\u00ean, ph\u1ed1i h\u1ee3p \u1ee9ng ph\u00f3 c\u00e1c l\u1ed9 Hi H\u00e0 v\u00e0 Kinh Nguy\u00ean, \u0110\u00f4 gi\u00e1m V\u01b0\u01a1ng Ninh l\u00e0m ph\u00f3. L\u00fac \u0111\u00f3 ch\u00e2u H\u00e0 ch\u01b0a kh\u00f4i ph\u1ee5c, \u0111\u00e3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m tr\u01b0\u1edbc T\u01b0 L\u1eadp l\u00e0m Tri ch\u00e2u ki\u00eam \u0110\u00e0o T\u00e2y an ph\u1ee7 s\u1ee9, l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf th\u00e0nh H\u01b0\u01a1ng T\u1eed. <i>(Ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 9, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u00f3 n\u00f3i th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[7] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t t\u00ean th\u00e0nh A N\u1ea1p \u1edf l\u1ed9 Hi H\u00e0 l\u00e0 th\u00e0nh \u0110\u1ecbnh Kh\u01b0\u01a1ng, th\u00e0nh H\u01b0\u01a1ng T\u1eed l\u00e0 tr\u1ea1i Ninh H\u00e0, th\u00e0nh Khang L\u1ea1c l\u00e0 tr\u1ea1i Khang L\u1ea1c, b\u1ea3o L\u01b0u Gia Xuy\u00ean l\u00e0 b\u1ea3o \u0110\u01b0\u01a1ng Xuy\u00ean, \u0111\u1ec1u thu\u1ed9c ch\u00e2u H\u00e0.<\/p>\n\n<p>[8] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu xu\u1ea5t 1 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf c\u00e1c h\u1ed9 thi\u1ebfu th\u1ed1n \u1edf c\u00e1c huy\u1ec7n ch\u00e2u Di\u00ean.<\/p>\n\n<p>[9] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, sai c\u00e1c quan \u0111\u1ea1i th\u1ea7n c\u1ea7u m\u01b0a.<\/p>\n\n<p>[10] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng, ai d\u1ef1ng c\u1ed1i xay n\u01b0\u1edbc, c\u1ed1i gi\u00e3, c\u1ed1i xay l\u00e0m c\u1ea3n tr\u1edf vi\u1ec7c t\u01b0\u1edbi ti\u00eau ru\u1ed9ng d\u00e2n, s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed theo t\u1ed9i vi ch\u1ebf, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m t\u1ed9i d\u00f9 \u0111\u00e3 th\u00f4i ch\u1ee9c hay \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2n x\u00e1, quan ty n\u00e0o dung t\u00fang c\u0169ng b\u1ecb x\u1eed t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.<\/p>\n\n<p>[11] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho l\u1ed9 Hi H\u00e0 x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u0110\u1ecbnh Kh\u01b0\u01a1ng, Ninh H\u00e0, Khang L\u1ea1c v\u00e0 ch\u00e2u H\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb kh\u00ed gi\u1edbi, \u00e1o gi\u00e1p ph\u00f2ng th\u1ee7, l\u1ec7nh cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn hai l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n v\u00e0 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng chu\u1ea9n b\u1ecb \u1ee9ng ph\u00f3 t\u1eeb c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n g\u1ea7n \u0111\u00f3.<\/p>\n\n<p>[12] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty: <i>\"Vi\u1ec7c t\u1ed5 ch\u1ee9c \u0111\u1ed9i ng\u0169 \u0111\u1ec1u theo ph\u00e9p c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t ti\u1ec3u \u0111\u1ed9i, ch\u00edn ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t trung \u0111\u1ed9i, vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 th\u1ee9 t\u1ef1 r\u00f5 r\u00e0ng s\u1ebd xem x\u00e9t quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ed9i ng\u0169 v\u00e0 kh\u00ed gi\u00e1p, theo ph\u00e9p gi\u00e1o d\u1ee5c c\u1ee7a l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean.\"<\/i> <i>(Ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 12 l\u00e0 Canh Th\u00ecn, ng\u00e0y 18 l\u00e0 \u0110inh H\u1ee3i, c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[13] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho ch\u00e2u H\u00e0: ti\u1ec1n c\u00f4ng s\u1ee9 h\u00e0ng n\u0103m ban t\u1eb7ng 2.000 quan, t\u1ea1m th\u1eddi t\u0103ng th\u00eam 1.000 quan, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ti\u1ec1n thu nh\u1eadp kh\u00e1c th\u00ec d\u1eebng.<\/p>\n\n<p>[14] Ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty nh\u01b0 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, c\u1ea5p 10 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n giao cho l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, \u0111\u1ec3 gi\u00fap chi ph\u00ed bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n\n<p>[15] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1c, Ty h\u1ed9 tham qu\u00e2n ch\u00e2u Nh\u1ea1c, Hi\u1ec7u th\u01b0 S\u00f9ng V\u0103n \u0111i\u1ec7n, Bi\u00ean tu Tam ty s\u1eafc th\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba, quy\u1ec1n Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1.<\/p>\n\n<p>[16] L\u1ec7nh cho H\u00f9ng B\u1ea3n, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, \u0111i xem x\u00e9t vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng \u1edf l\u1ed9 T\u1eed Ch\u00e2u v\u00e0 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf gi\u00e1m D\u1ee5c T\u1ec9nh ch\u00e2u L\u00f4. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u1ec9 ch\u00e9p l\u00e0 sai H\u00f9ng B\u1ea3n x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf ch\u00e2u L\u00f4.)<\/i><\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, B\u1ea3n v\u00e0 B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1ea1nh \u0111\u1ec1u t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh d\u1eb9p man t\u1ed9c D\u1ee5c T\u1ec9nh kh\u00f4ng n\u00ean \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n T\u00e2y Xuy\u00ean, v\u00ec v\u1eeba y\u1ebfu l\u1ea1i xa, ch\u1ec9 n\u00ean \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n \u1edf Ch\u00e2u Nhung m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Man t\u1ed9c D\u1ee5c T\u1ec9nh kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng \u0111\u1ea1i qu\u00e2n \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, v\u00ec khi b\u1ecb uy hi\u1ebfp, ch\u00fang s\u1ebd d\u1ef1a v\u00e0o n\u00fai r\u1eebng, qu\u00e2n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng th\u1ec3 ti\u1ebfn v\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fang c\u00f3 ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 sinh s\u1ed1ng, n\u1ebfu d\u00f9ng qu\u00e2n qu\u1ea5y nhi\u1ec5u, khi\u1ebfn ch\u00fang kh\u00f4ng th\u1ec3 canh t\u00e1c, th\u00ec ch\u00fang s\u1ebd t\u1ef1 kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n. Nay kh\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng vi\u1ec7c qu\u1ea5y nhi\u1ec5u \u0111\u1ec3 ch\u00fang kh\u00f4ng th\u1ec3 canh t\u00e1c, m\u00e0 l\u1ea1i d\u00f9ng \u0111\u1ea1i qu\u00e2n \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, khi ta r\u00fat qu\u00e2n th\u00ec ch\u00fang l\u1ea1i xu\u1ea5t hi\u1ec7n, khi ta ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh th\u00ec ch\u00fang l\u1ea1i \u1ea9n n\u00e1u, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf Ch\u00e2u L\u1ed9 kh\u00f3 ti\u1ebfp t\u1ebf, qu\u00e2n ta \u1eaft s\u1ebd b\u1ecb kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, mu\u1ed1n l\u1eadp t\u1ee9c c\u1eed hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n mu\u1ed1n b\u00e0n b\u1ea1c th\u00eam, sau \u0111\u00f3 s\u1ebd xin ch\u1ec9 d\u1ee5.\"<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, L\u00fd Man \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb d\u00f9ng m\u1ec7nh Vua \u0111\u1ec3 chi\u00eau ph\u1ee7 Ph\u1ee7 V\u1ecdng Tuy\u1ebft Th\u1ee9 v\u00e0 Y\u1ebfn T\u1eed, An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng Ph\u1ee7 V\u1ecdng Tuy\u1ebft Th\u1ee9 v\u00e0 Y\u1ebfn T\u1eed kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng m\u1ec7nh Vua \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh, v\u00ec s\u1ebd l\u00e0m t\u0103ng th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ecd, sau n\u00e0y kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t. Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng hai t\u1ed9c n\u00e0y nhi\u1ec1u l\u1eafm c\u0169ng ch\u1ec9 c\u00f3 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, phong t\u1ee5c man di coi tr\u1ecdng m\u1ec7nh Vua, nay ban t\u01b0\u1edbc v\u1ecb, h\u00e0ng n\u0103m ban th\u01b0\u1edfng th\u00eam m\u1ed9t ch\u00fat, \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m l\u1eabn nhau, n\u1ebfu h\u1ecd c\u1ea3m \u00e2n hu\u1ec7, th\u00ec \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u01b0u \u0111\u1ed3 th\u00f4n t\u00ednh c\u1ee7a h\u1ecd. Nay d\u00f9 \u0111\u1ec3 h\u1ecd t\u1ef1 do, th\u00ec h\u1ecd c\u0169ng s\u1ebd th\u00f4n t\u00ednh l\u1eabn nhau, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ta c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t, l\u00e0m sao ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 l\u1edbn m\u1ea1nh c\u1ee7a h\u1ecd?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng L\u00fd Man \u0111\u00e3 sai l\u1ea7m, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a L\u00fd Man c\u0169ng ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng m\u1ed7i b\u1ed9 t\u1ef1 qu\u1ea3n l\u00fd, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2m ph\u1ea1m l\u1eabn nhau m\u00e0 th\u00f4i. D\u00f9ng m\u1ec7nh Vua \u0111\u1ec3 chi\u00eau ph\u1ee7 hai th\u1ee7 l\u0129nh, e r\u1eb1ng n\u00ean l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i> Vua b\u00e8n cho l\u00e0 ph\u1ea3i. Sau \u0111\u00f3, An Th\u1ea1ch n\u00f3i B\u1ea3n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u1ea9n th\u1eadn, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c, b\u00e8n ch\u1ec9 c\u1eed B\u1ea3n \u0111i, v\u00e0 truy\u1ec1n l\u1ec7nh cho B\u1ea3n bi\u1ebft \u00fd n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[17] Ph\u00f3 s\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng H\u00e0 B\u1eafc l\u1ed9 l\u00e0 Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 t\u00e2u r\u1eb1ng, vi\u1ec7c khai \u0111\u00e0o s\u00f4ng H\u00f4 \u0110\u00e0 m\u1edbi \u1edf huy\u1ec7n An B\u00ecnh, ch\u00e2u Th\u00e2m c\u00f9ng khu v\u1ef1c gi\u00e1p gi\u1edbi qu\u00e2n V\u0129nh Ninh v\u00e0 ch\u00e2u K\u00ec \u0111\u00e3 x\u00e2m ph\u1ea1m ru\u1ed9ng d\u00e2n, xin mi\u1ec5n thu\u1ebf, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[18] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9, d\u00f9ng ti\u1ec1n quan \u0111\u1ec3 tr\u1ea3 cho ng\u1ef1a m\u00e0 b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u1ec1n \u1edf qu\u00e2n \u0110\u1ee9c Thu\u1eadn \u0111\u00e3 mua, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u0103ng gi\u00e1.<\/p>\n\n<p>[19] Chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t t\u00ean th\u00e0nh m\u1edbi c\u1ee7a ch\u00e2u Gi\u00e1p l\u00e0 tr\u1ea1i An Giang, th\u00e0nh m\u1edbi c\u1ee7a ch\u00e2u Ph\u00fa l\u00e0 tr\u1ea1i Tr\u1ea5n Giang, tr\u1ea1i m\u1edbi Cung Kh\u00ea l\u00e0 tr\u1ea1i Cung Kh\u00ea. Theo \u300aC\u1eedu V\u1ef1c Ch\u00ed\u300b, tr\u1ea1i An Giang g\u1ed3m n\u0103m ch\u00e2u Gi\u00e1p, Trung Th\u1eafng, V\u00e2n, H\u1ea1c, H\u1ed5, t\u1ee9c v\u00f9ng \u0111\u00f4ng huy\u1ec7n Long Ti\u00eau, ch\u00e2u T\u1ef1 th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng; tr\u1ea1i Tr\u1ea5n Giang g\u1ed3m ba ch\u00e2u Ph\u00fa, C\u1ea9m, Vi\u00ean, t\u1ee9c \u0111\u1ea5t huy\u1ec7n Long Ti\u00eau th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng; tr\u1ea1i Cung Kh\u00ea sau \u0111\u1ed5i th\u00e0nh ph\u1ed1, thu\u1ed9c huy\u1ec7n Ma D\u01b0\u01a1ng, ch\u00e2u Nguy\u00ean. <i>(\u300aNam Giang Truy\u1ec1n\u300b cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y x\u1ea3y ra v\u00e0o th\u00e1ng 6, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b.)<\/i><\/p>\n\n<p>[20] Ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c chi cho qu\u00e2n s\u0129 xu\u1ea5t tr\u1eadn \u1edf ch\u00e2u L\u00f4 v\u00e0 l\u00ednh \u0111\u1ed3n tr\u00fa \u1edf tr\u1ea1i Ninh Vi\u1ec5n, gi\u00e1m D\u1ee5c T\u1ec9nh, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u00f3 kh\u00e1c nhau.<\/p>\n\n<p>[21] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00fd, \u0110\u1ed3ng tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i sang l\u1ec5 ph\u00f2ng.<\/p>\n\n<p>[22] Th\u1ea9m Qu\u00e1t, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, Th\u00e1i t\u1eed trung do\u00e3n, \u0111\u01b0\u1ee3c giao xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i c\u00e1c l\u1ec7nh s\u1eafc c\u1ee7a ba ty.<\/p>\n\n<p>[23] H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn, Qu\u1ea3n c\u00e2u \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed ki\u1ec3m tra l\u1ea1i k\u1ebf ho\u1ea1ch s\u00f4ng B\u1ea1ch C\u00e2u. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ki\u1ec7n ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 8, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 27 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m sau th\u00ec b\u00e3i b\u1ecf.)<\/i><\/p>\n\n<p>[24] Chi\u1ebfu cho n\u0103m l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Phu Di\u00ean, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0111\u1ec1u theo l\u1ec7nh c\u1ee7a T\u1ed5ng qu\u1ea3n ty Kinh Nguy\u00ean, ch\u1ec9 huy vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Binh l\u00ednh c\u00f3 gia \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n c\u00f4ng l\u00e0m l\u01b0\u01a1ng kh\u00f4 v\u00e0 b\u00e1nh m\u00e8, c\u1ea5p th\u00eam ti\u1ec1n tr\u00e0, r\u01b0\u1ee3u, c\u1ee7i, n\u01b0\u1edbc. \u0110\u00e2y l\u00e0 nh\u1eefng th\u1ee9 c\u1ea7n thi\u1ebft khi h\u00e0nh qu\u00e2n, tr\u01b0\u1edbc tr\u1eadn ch\u01b0a k\u1ecbp n\u1ea5u n\u01b0\u1edbng, ch\u1ee7 t\u01b0\u1edbng ra l\u1ec7nh m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0103n. Theo l\u1ec7 c\u0169, vi\u1ec7c n\u00e0y giao cho d\u00e2n ph\u01b0\u1eddng qu\u00e1ch, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, nay l\u1ec7nh cho qu\u00e2n \u0111\u1ed9i t\u1ef1 lo li\u1ec7u, c\u1ea3 c\u00f4ng l\u1eabn t\u01b0 \u0111\u1ec1u thu\u1eadn ti\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[25] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Phu Di\u00ean t\u00e2u r\u1eb1ng, c\u00e1c t\u00e2n binh cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u00e3 luy\u1ec7n t\u1eadp v\u00f5 ngh\u1ec7 th\u00e0nh th\u1ea1o, xin cho lu\u00e2n phi\u00ean \u0111\u1ebfn d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 thay th\u1ebf ch\u00ednh binh v\u1ec1 kinh. Chi\u1ebfu cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft xem x\u00e9t l\u1ea1i kho\u1ea3ng c\u00e1ch \u0111\u01b0\u1eddng xa g\u1ea7n, th\u1eddi gian lu\u00e2n phi\u00ean thay \u0111\u1ed5i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o s\u1ef1 ki\u1ec7n ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[26] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, ch\u00e9m \u0111\u1ea7u V\u01b0\u01a1ng Thi\u00ean, ng\u01b0\u1eddi hai n\u01a1i cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, d\u00e2n th\u00e1m s\u00e1t bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc, gia quy\u1ebfn \u0111\u01b0a v\u1ec1 ch\u00e2u \u0110\u00e0m qu\u1ea3n th\u00fac. Thi\u00ean ph\u1ea1m t\u1ed9i ph\u00f3ng h\u1ecfa \u0111\u1ed1t mi\u1ebfu d\u1ecbch Nh\u1eadt C\u00e2u, vu c\u00e1o ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc \u0111\u1ec3 c\u1ea7u th\u01b0\u1edfng.<\/p>\n\n<p>[27] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, ch\u00e2u H\u00f9ng g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n \u0111\u1ebfn ch\u00e2u Tr\u00e1c \u0111\u1ec3 b\u1eaft gi\u1eb7c, v\u00e0 l\u1ea5y c\u1ee7i, r\u01a1m, l\u00faa mi\u1ebfn l\u00e0m ch\u1ee9ng c\u1ee9. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u1ee7i, r\u01a1m, l\u00faa mi\u1ebfn h\u00e1 ch\u1ec9 c\u00f3 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc? D\u00f9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i do binh l\u00ednh g\u00e2y h\u1ecfa ho\u1ea1n, sao bi\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u00f3 hi\u1ec1m kh\u00edch v\u1edbi binh l\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c b\u00f4 l\u00e3o trong l\u00e0ng, n\u00ean \u0111\u1ed1t l\u1eeda \u0111\u1ec3 vu oan cho h\u1ecd?\"<\/i> \u0110\u1ebfn khi vi\u1ec7c b\u1ea1i l\u1ed9, Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u00e1i X\u00e1c n\u00f3i: <i>\"T\u1ed9i \u0111\u1ed1t l\u1eeda r\u1ea5t n\u1eb7ng, ch\u1ec9 v\u00ec ba b\u1ed1n ngh\u00ecn ti\u1ec1n m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua \u0111em l\u1eddi \u1ea5y n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"May m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ea1i l\u1ed9, n\u00ean d\u00f9 ph\u00e1p lu\u1eadt nghi\u00eam kh\u1eafc c\u0169ng kh\u00f4ng s\u1ee3. H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c b\u00e1o tin th\u00e1m th\u00ednh m\u1ed9t s\u1ef1 vi\u1ec7c ch\u00ednh x\u00e1c, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau An ph\u1ee7 ty s\u1ebd tin t\u01b0\u1edfng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ee3i ba b\u1ed1n ngh\u00ecn ti\u1ec1n m\u00e0 th\u00f4i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi b\u00e1o tin th\u00e1m th\u00ednh, c\u00f2n n\u00f3i r\u1eb1ng m\u01b0\u1eddi m\u1ea5y n\u0103m tr\u01b0\u1edbc b\u00e1o tin th\u00e1m th\u00ednh vi\u1ec7c c\u1ee7a Qu\u00e1ch \u00c2n \u0111\u00e3 \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt, ch\u1eafc ch\u1eafn c\u00f3 th\u1ec3 tin t\u01b0\u1edfng. T\u1eeb \u0111\u00f3 m\u00e0 x\u00e9t, vi\u1ec7c th\u00e1m b\u00e1o m\u1ed9t s\u1ef1 vi\u1ec7c ch\u00ednh x\u00e1c mang l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch sau n\u00e0y, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 ba b\u1ed1n ngh\u00ecn ti\u1ec1n.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c \u0111\u1ed1t l\u1eeda, s\u00e1ch \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ghi ch\u00e9p kh\u00e1 chi ti\u1ebft, v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 8 v\u00e0 13 th\u00e1ng 11 n\u0103m th\u1ee9 5. L\u1ea1i th\u00eam ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 6, c\u00f3 th\u1ec3 x\u00f3a b\u1edbt ph\u1ea7n ph\u1ee5 l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[28] Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i ph\u00eda \u0110\u00f4ng g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"T\u1eeb khi B\u1ec7 h\u1ea1 ra l\u1ec7nh hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u0111\u1ebfn nay, qu\u1ea3 th\u1eadt \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y th\u00ec kh\u00f4ng nh\u01b0 v\u1eady. Th\u1ea7n ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn v\u00f9ng T\u00e2y B\u1eafc, ch\u1ec9 th\u1ea5y qu\u00e2n H\u1ed5 D\u1ef1c v\u00e0 Qu\u1ea3ng D\u0169ng \u0111\u00f3ng \u1edf Giang Ninh, hu\u1ea5n luy\u1ec7n g\u1ea7n n\u1eeda n\u0103m m\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee9 t\u1ef1. Nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay qu\u1ea3 th\u1eadt \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1ed1c th\u00fac c\u00e1c t\u01b0\u1edbng l\u0129nh, ki\u1ec3m tra k\u1ebft qu\u1ea3 hu\u1ea5n luy\u1ec7n, ai kh\u00f4ng ch\u00fa \u00fd th\u00ec s\u1ebd b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c ho\u1eb7c gi\u00e1ng ch\u1ee9c. Ch\u1ec9 c\u1ea7n x\u1eed ph\u1ea1t m\u1ed9t hai ng\u01b0\u1eddi, t\u1ef1 nhi\u00ean m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd tu\u00e2n theo chi\u1ebfu ch\u1ec9, kh\u00f4ng lo qu\u00e2n \u0111\u1ed9i kh\u00f4ng tinh nhu\u1ec7. H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 s\u1ed1 li\u1ec7u \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra, kh\u00f4ng kh\u00f3 bi\u1ebft. N\u1ebfu kh\u00f4ng ch\u00fa t\u00e2m, kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ed1n tr\u00e1nh t\u1ed9i l\u1ed7i. Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, t\u01b0\u1edbng l\u0129nh kh\u00f4ng c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m g\u00ec kh\u00e1c, n\u1ebfu hu\u1ea5n luy\u1ec7n kh\u00f4ng tinh nhu\u1ec7, kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u00f9ng v\u00e0o vi\u1ec7c g\u00ec.\"<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y tuy \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t ra th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t cho s\u1ee9 th\u1ea7n hu\u1ea5n luy\u1ec7n, nh\u01b0ng v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 khuy\u1ebfn kh\u00edch v\u00e0 tr\u1eebng ph\u1ea1t binh s\u0129.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Binh s\u0129 ch\u1ec9 c\u1ea7n d\u00f9ng b\u00e1t b\u1ea1c v\u00e0 \u0111\u0129a b\u1ea1c \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7, n\u1ebfu hu\u1ea5n luy\u1ec7n l\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0a v\u1ec1 l\u00e0m qu\u00e2n S\u01b0\u01a1ng m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 n\u00ean nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu th\u0103ng ch\u1ee9c th\u00ec th\u1eadt \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Th\u0103ng ch\u1ee9c c\u1ea7n ph\u1ea3i gi\u1eef l\u1ea1i \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng cho chi\u1ebfn c\u00f4ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[29] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, sai quan t\u1ea1 \u01a1n m\u01b0a.<\/p>\n\n<p>[30] Chi\u1ebfu ban s\u1eafc b\u1ea3ng cho S\u00e1t ph\u1ecfng s\u1ee9 H\u00f9ng B\u1ea3n \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u d\u1ee5 c\u00e1c v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi, tr\u1eeb nh\u1eefng th\u1ee7 l\u0129nh ch\u1ee7 m\u01b0u g\u00e2y lo\u1ea1n v\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb \u0111\u00e3 gi\u1ebft quan l\u1ea1i, t\u01b0\u1edbng l\u0129nh th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha, c\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c n\u1ebfu t\u1ef1 th\u00fa s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i.<\/p>\n\n<p>[31] Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan \u0110\u00f4ng xin t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, khi d\u1eabn ki\u1ebfn c\u00e1c quan tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, kh\u00f4ng h\u1ea1n ch\u1ebf s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng, Th\u01b0\u1ee3ng ho\u00e0ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[32] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, chi\u1ebfu cho Ho\u00e0ng th\u00e0nh ty hu\u1ea5n luy\u1ec7n quan Th\u00e2n T\u00f2ng theo quy \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n, c\u1ea5p \u0111\u0129a b\u1ea1c \u0111\u1ec3 d\u1ea1y b\u1eafn cung.<\/p>\n\n<p>[33] Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn T\u1eed Ch\u00e2u L\u1ed9 t\u00e2u l\u00ean nguy\u00ean nh\u00e2n ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf L\u1ee5c Ch\u00e2u g\u00e2y lo\u1ea1n, chi\u1ebfu cho Tri ch\u00e2u L\u00fd Man tr\u00ecnh b\u00e0y vi\u1ec7c b\u1eaft ng\u01b0\u1eddi Di n\u1ed9p g\u1ea1o thay c\u1ee7i. Ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 4, Tr\u01b0\u01a1ng T\u1eed C\u1ea9n t\u00e2u, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.<\/p>\n\n<p>[34] Th\u00e1i t\u1eed Thi\u1ebfu s\u01b0 L\u00fd Gi\u1ea3n Chi qua \u0111\u1eddi.<\/p>\n\n<p>[35] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ph\u1ee7 Khai Phong t\u00e2u xin cho c\u00e1c quan gi\u00e1m l\u0103ng Tung, Kh\u00e1nh, \u00dd ki\u00eam nhi\u1ec7m gi\u00e1m thu\u1ebf tr\u1ea5n Qu\u00e1ch \u0110i\u1ebfm, gi\u1ea3m b\u1edbt m\u1ed9t vi\u00ean quan gi\u00e1m thu\u1ebf. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xu\u1ed1ng chi\u1ebfu kh\u00f4ng cho ph\u00e9p, v\u00ec c\u00e1c quan gi\u00e1m l\u0103ng Tung, Kh\u00e1nh, \u00dd ph\u1ea3i chuy\u00ean lo vi\u1ec7c ph\u1ee5ng th\u1edd l\u0103ng t\u1ea9m nh\u00e0 Chu.<\/p>\n\n<p>[36] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Ph\u00f3 s\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc l\u00e0 Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 t\u00e2u: <i>\"T\u1eeb c\u1eeda \u0111\u1ea1o T\u00e2y S\u01a1n \u0111\u1ebfn th\u00f4n B\u00e1ch T\u1ebf h\u01a1n hai tr\u0103m d\u1eb7m, tr\u1ed3ng c\u00e2y du v\u00e0 d\u00e2u, thu mua qu\u1ea3 d\u00e2u, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng \u00edt, tr\u1ed3ng tr\u00ean ru\u1ed9ng d\u00e2n, tr\u00e2u b\u00f2 kh\u00f4ng d\u00e1m ch\u0103n th\u1ea3.\"<\/i> S\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng l\u00e0 T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan c\u0169ng t\u00e2u: <i>\"D\u00e2n k\u00eau ca vi\u1ec7c tr\u1ed3ng c\u00e2y chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t canh t\u00e1c, m\u01b0\u1ee3n xe tr\u00e2u t\u1eeb ch\u00e2u kh\u00e1c \u0111\u1ec3 ch\u1edf c\u00e2y d\u00e2u v\u00e0 du, r\u1ea5t phi\u1ec1n nhi\u1ec5u. L\u1ea1i thu mua qu\u1ea3 d\u00e2u, v\u00e0 b\u1eaft c\u00e1c th\u00f4n x\u00e3 gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c t\u01b0\u1edbi ti\u00eau, d\u00e2n r\u1ea5t kh\u1ed5 s\u1edf.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng xem x\u00e9t.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e2u r\u1eb1ng d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi H\u00e0 B\u1eafc c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng c\u00e2y d\u00e2u, du v\u00e0 c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y kh\u00e1c \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n k\u1ef5 binh \u0111\u1ecbch, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi cung c\u1ea5p v\u1eadt li\u1ec7u cho qu\u1ed1c gia. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe theo, sai Ph\u00f3 s\u1ee9 V\u0103n T\u01b0 l\u00e0 Ho\u1eafc Thu\u1ea5n Phong v\u00e0 Ph\u00f3 s\u1ee9 Cung B\u1ecb Kh\u1ed1 l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1m l\u1ea5y danh ngh\u0129a tr\u1ed3ng c\u00e2y du v\u00e0 li\u1ec5u, \u0111\u1eb7t ty \u1edf ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh, th\u1ef1c t\u1ebf l\u00e0 do Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m. T\u1eed K\u1ef7 v\u00e0 Hi\u1ebfu Khoan \u0111\u1ec1u t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y b\u1ea5t ti\u1ec7n[footnote]'Giai' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u01b0\u1ee3ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], n\u00ean l\u1ea1i sai xem x\u00e9t v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean. Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, 27 th\u00e1ng 10 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 nh\u1ea5t, b\u00e3i ch\u1ee9c Thu\u1ea5n Phong v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c.<\/p>\n<p><i>(Ch\u1eef <i>\"xuy\u00ean\"<\/i> \u0111\u1ecdc l\u00e0 <i>\"xuy\u00ean\"<\/i>. \u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p r\u1eb1ng sau \u0111\u00f3 T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan c\u00f3 t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y. X\u00e9t T\u1eed K\u1ef7 l\u00e0 Ph\u00f3 s\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng c\u1ee7a T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan, kh\u00f4ng n\u00ean n\u00f3i l\u00e0 <i>\"sau \u0111\u00f3\"<\/i>, \u300aChu s\u1eed\u300b sai v\u1eady. \u300aC\u1ef1u s\u1eed\u300b v\u1eeba ch\u00e9p ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 5 T\u1eed K\u1ef7 t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, sai Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng xem x\u00e9t, l\u1ea1i ch\u00e9p ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 7 Hi\u1ebfu Khoan t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, r\u1ed3i s\u1eeda \u0111\u1ed5i ph\u00e1p lu\u1eadt. \u300aC\u1ef1u s\u1eed\u300b c\u0169ng tr\u00f9ng l\u1eb7p, kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u1ec3 l\u1ec7 ghi ch\u00e9p. Th\u1ef1c ra Hi\u1ebfu Khoan v\u00e0 T\u1eed K\u1ef7 c\u00f9ng \u0111i s\u1ee9, l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t t\u00e2u vi\u1ec7c, sau \u0111\u00f3 s\u1eeda \u0111\u1ed5i ph\u00e1p lu\u1eadt, c\u00f3 l\u1ebd do Hi\u1ebfu Khoan l\u1ea1i xin. Nay h\u01a1i s\u1eeda ch\u1eefa cho kh\u1ecfi m\u00e2u thu\u1eabn.)<\/i><\/p>\n\n<p>[37] T\u1eed K\u1ef7 l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng, Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng x\u00e2y c\u1ea7u phao \u1edf Trung \u0110\u1ed9, Ch\u00e2u Tr\u1ea5n kh\u00f4ng thu\u1eadn ti\u1ec7n, xin sai Gi\u00e1m ty \u0111i xem x\u00e9t. An Th\u1ea1ch h\u1ebft l\u00f2ng b\u1ea3o v\u1ec7 Ph\u01b0\u1edfng, n\u00f3i r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n xem x\u00e9t, v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi \u0111i s\u1ee9 v\u1ed1n mu\u1ed1n kh\u1ea3o s\u00e1t t\u00ecnh h\u00ecnh th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ee7a quan l\u1ea1i, nay L\u00fd Th\u1eeba Chi \u0111i s\u1ee9 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, l\u1ea1i \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ti\u1ebfn c\u1eed Nghi\u00eam Qu\u00e2n Hu\u1ed1ng, Qu\u00e2n Hu\u1ed1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng theo t\u00e2n ph\u00e1p \u0111\u1ec3 l\u00e0m vui l\u00f2ng d\u00e2n ch\u00fang. Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 \u0111i s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc, chuy\u00ean t\u1ea5n c\u00f4ng Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng, Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1eadn t\u1ee5y v\u1edbi c\u00f4ng vi\u1ec7c, b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi ghen gh\u00e9t. Ng\u01b0\u1eddi \u0111i s\u1ee9 nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec nh\u1eefng l\u1eddi ph\u1ec9 b\u00e1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn m\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi khen ng\u1ee3i l\u1ea1i v\u1ec1 v\u1edbi h\u1ecd, nh\u01b0ng \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 do th\u00e1nh t\u00e2m ch\u01b0a th\u1ec3 kh\u00f4ng b\u1ecb nh\u1eefng l\u1eddi n\u00f3i su\u00f4ng l\u00e0m dao \u0111\u1ed9ng, n\u00ean m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi t\u1ef1 t\u00ednh to\u00e1n l\u1ee3i h\u1ea1i, li\u1ec1n \u0111i theo con \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e0y, mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i phong t\u1ee5c \u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh trung th\u1ef1c, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y sao c\u00f3 th\u1ec3 k\u00e9o d\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c!\"<\/i><\/p>\n\n<p>[38] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Th\u00e1i t\u1eed Trung Do\u00e3n, T\u1eadp Hi\u1ec1n Hi\u1ec7u L\u00fd, Qu\u1ea3n C\u00e2u Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m L\u00fd \u0110\u1ecbnh ki\u00eam ch\u1ee9c Tr\u1ef1c X\u00e1 Nh\u00e2n Vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"L\u00fd \u0110\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c tr\u01b0\u1edbc \u0110\u1eb7ng Nhu\u1eadn Ph\u1ee7, sau \u0111\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 n\u00e0o kh\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady sao kh\u00f4ng thu d\u1ee5ng khen th\u01b0\u1edfng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Khi c\u1ea3 thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng ph\u00e9p th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh l\u00e0m h\u1ea1i d\u00e2n ch\u00fang, \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i b\u1ec7 h\u1ea1, ch\u1ec9 c\u00f3 \u0110\u1ecbnh nh\u1edd T\u00f4n Gi\u00e1c ti\u1ebfn c\u1eed \u0111\u1ebfn kinh s\u01b0, \u0111em nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nghe th\u1ea5y tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng th\u1eb3ng th\u1eafn t\u00e2u l\u00ean, n\u00ean b\u1ecb c\u1ea3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh vu c\u00e1o. May m\u1eafn \u0111\u01b0\u1ee3c minh oan, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i b\u1ecb kh\u1edfi t\u1ed1, s\u1ef1 t\u00ecnh n\u00e0y b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd hi\u1ec3u r\u00f5.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua mu\u1ed1n cho \u0110\u1ecbnh l\u00e0m Ph\u00e1n L\u1ea1i B\u1ed9 Thuy\u00ean, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Thuy\u00ean ty hi\u1ec7n kh\u00f4ng thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu \u0110\u1ecbnh c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c l\u00e0m quan th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, nh\u01b0ng v\u0103n t\u1ef1 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"So v\u1edbi Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ed5 th\u00ec sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng \u0110\u1ecbnh h\u01a1n H\u1ed5, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[39] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 l\u1eadp ra ph\u00e1p l\u1ec7nh v\u1ec1 d\u0169ng c\u1ea3m v\u00e0 hi\u1ec7u d\u1ee5ng \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi thu\u1ed9c Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u0111\u1ec1u tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i gi\u1ecfi, d\u0169ng c\u1ea3m \u1ee9ng m\u1ed9 v\u00e0o qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, h\u00e0ng th\u00e1ng c\u1ea5p ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng, ng\u1ef1a chi\u1ebfn, v\u0169 kh\u00ed v\u00e0 gi\u00e1p tr\u1ee5, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean luy\u1ec7n t\u1eadp, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng th\u00ec \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p v\u1ec1 nh\u00e0. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng lao chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 theo th\u1ee9 t\u1ef1. T\u1eeb b\u1ed1n l\u1ea7n th\u0103ng b\u1ed5 l\u00ean \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c t\u00e1, so v\u1edbi cung th\u1ee7 c\u00f3 c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng chuy\u1ec3n t\u1eeb \u00e1p quan \u0111\u1ebfn t\u00e1 ch\u1ee9c g\u1ed3m m\u01b0\u1eddi b\u1ed1n b\u1eadc, s\u1ef1 ch\u1eadm tr\u1ec5 v\u00e0 nhanh ch\u00f3ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd ngh\u0129a ban th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng b\u1eb1ng c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean t\u1ea5u r\u1eb1ng: 'V\u00f5 ngh\u1ec7 d\u0169ng c\u1ea3m, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tuy ph\u00e2n chia \u0111\u1eb3ng c\u1ea5p, nh\u01b0ng l\u1ef1c cung ph\u1ea7n l\u1edbn kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t ti\u00eau chu\u1ea9n, tinh nhu\u1ec7 v\u00e0 y\u1ebfu k\u00e9m l\u1eabn l\u1ed9n, g\u1ea7n m\u1ed9t n\u1eeda l\u00e0 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i. Sau khi xem x\u00e9t v\u00e0 th\u1eed nghi\u1ec7m, \u0111\u00e3 lo\u1ea1i b\u1ecf nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi y\u1ebfu k\u00e9m, ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tinh nhu\u1ec7 v\u00e0 d\u0169ng c\u1ea3m.'<\/i><\/p>\n<p><i>Nay l\u1ea5y H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Phu Di\u00ean, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Hi H\u00e0 l\u1ed9 m\u1ed7i l\u1ed9 ba tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c. H\u1ea1ng nh\u1ea5t b\u1eafn cung b\u1ed9 m\u1ed9t th\u1ea1ch m\u1ed9t \u0111\u1ea5u, b\u1eafn cung ng\u1ef1a ch\u00edn \u0111\u1ea5u, l\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t ng\u00e0n; h\u1ea1ng hai b\u1eafn cung b\u1ed9 m\u1ed9t th\u1ea1ch, b\u1eafn cung ng\u1ef1a t\u00e1m \u0111\u1ea5u, l\u01b0\u01a1ng b\u1ea3y tr\u0103m; h\u1ea1ng ba b\u1eafn cung b\u1ed9 ch\u00edn \u0111\u1ea5u, b\u1eafn cung ng\u1ef1a b\u1ea3y \u0111\u1ea5u, l\u01b0\u01a1ng n\u0103m tr\u0103m. \u0110\u1ec1u d\u00f9ng t\u00ean ng\u1eafn \u0111\u1ec3 v\u00e0o tr\u1eadn, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi k\u1ebft h\u1ee3p b\u1eafn ng\u1ef1a ch\u1ea1y v\u00e0 b\u1eafn c\u1ecdc, lu\u00e2n phi\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 gi\u1ea3n. Kh\u00f4ng c\u1ea7m tay, kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng tr\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>M\u1ed7i qu\u00fd \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ebfn Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t v\u00e0 th\u1eed nghi\u1ec7m, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ghi t\u00ean v\u00e0o s\u1ed5 qu\u00e2n, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi th\u00ec t\u1eadp h\u1ee3p l\u1ea1i, c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, m\u01b0\u1ee3n ng\u1ef1a quan, c\u1ea5p c\u1ecf kh\u00f4. Ng\u00e0y luy\u1ec7n t\u1eadp, theo gi\u00e1p chia ra b\u1eafn tr\u00fang m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ngo\u00e0i chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng, ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng tr\u00fang s\u1ebd b\u1ecb gi\u1ea3m l\u01b0\u01a1ng, qu\u00fd sau v\u1eabn kh\u00f4ng tr\u00fang s\u1ebd b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>Khi chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u c\u00f3 c\u00f4ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbnh th\u01b0\u1edfng theo t\u00e1m b\u1eadc: M\u1ed9t, c\u1ea5p gi\u1ea5y ch\u1ee9ng nh\u1eadn; hai, gi\u00e1p \u0111\u1ea7u; ba, th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng[footnote] th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng 'khuy\u1ebft' nguy\u00ean l\u00e0 'quan', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 190 Binh ch\u00ed, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 156 Binh kh\u1ea3o s\u1eeda.[\/footnote]; b\u1ed1n, qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng; n\u0103m, \u0111i\u1ec7n th\u1ecb; s\u00e1u, tam ban t\u00e1 sai; b\u1ea3y, sai s\u1ee9; t\u00e1m, t\u00e1 ch\u1ee9c. Cung th\u1ee7 c\u00f3 c\u00f4ng c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbnh th\u01b0\u1edfng theo t\u00e1m b\u1eadc: M\u1ed9t, \u00e1p quan, th\u1eeba c\u1ee5c; hai, t\u01b0\u1edbng ngu h\u1eadu, th\u1eadp t\u01b0\u1edbng; ba, ph\u00f3 binh m\u00e3 s\u1ee9, qu\u00e2n s\u1ee9; b\u1ed1n, ph\u00f3 ch\u1ec9 huy s\u1ee9; n\u0103m, \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu; s\u00e1u, \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9; b\u1ea3y, tam ban sai s\u1ee9; t\u00e1m, t\u00e1 ch\u1ee9c. Khi ch\u1ec9 huy g\u1eb7p khuy\u1ebft s\u1ebd x\u1ebfp h\u00e0ng[footnote] khi ch\u1ec9 huy g\u1eb7p khuy\u1ebft x\u1ebfp h\u00e0ng 'khuy\u1ebft' nguy\u00ean l\u00e0 'quan', theo hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote], t\u1ee9c theo l\u1ec7 c\u0169 th\u0103ng chuy\u1ec3n.\"<\/i><\/p>\n<p>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd, v\u00e0 ban h\u00e0nh cho c\u00e1c l\u1ed9. B\u1ea3n ch\u00ed v\u00e0 th\u1ef1c l\u1ee5c gi\u1ed1ng nhau, ch\u1ec9 h\u01a1i s\u1eeda ch\u1eefa v\u00e0 trau chu\u1ed1t l\u1eddi v\u0103n, nay theo th\u1ef1c l\u1ee5c.<\/p>\n\n<p>[40] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay, c\u00e1c qu\u1eadn, huy\u1ec7n ch\u1ee7 qua \u0111\u1eddi, n\u1ebfu c\u00f3 th\u00e2n thu\u1ed9c l\u00e0m quan xin th\u0103ng ch\u1ee9c, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban.<\/p>\n\n<p>[41] Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u: <i>\"Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n Kinh H\u1ed3 Nam L\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn Ph\u00f3 s\u1ee9 Th\u00e1i Di\u1ec7p nguy\u00ean t\u1ea5u v\u1ec1 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a Mai S\u01a1n v\u00e0 vi\u1ec7c s\u1eafp x\u1ebfp ng\u01b0\u1eddi Dao \u1edf Mai S\u01a1n, V\u0169 C\u01b0\u01a1ng, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee7 kh\u00e1ch 14.809 h\u1ed9, \u0111inh 79.089 ng\u01b0\u1eddi[footnote]S\u1ed1 \u0111inh 79.089 ng\u01b0\u1eddi trong \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 88 gi\u1ed1ng nhau, \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 17 ph\u1ea7n Th\u1ea7n T\u00f4ng khai Nam Giang ch\u00e9p l\u00e0 '\u0111inh 119.089 ng\u01b0\u1eddi', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 494 ph\u1ea7n Man Di truy\u1ec7n ch\u00e9p l\u00e0 '19.089 \u0111inh'.[\/footnote], ru\u1ed9ng 260.436 m\u1eabu, kh\u1edfi thu\u1ebf t\u00f4 v\u00e0 tu s\u1eeda th\u00e0nh tr\u1ea1i V\u0169 D\u01b0\u01a1ng, Quan Gi\u00e1p. C\u00e1c quan nh\u01b0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c T\u00f4n Kh\u1ea9n, Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c Chu S\u01a1 B\u00ecnh, Qu\u1ea3n c\u00e2u Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh ty Ki\u1ec1u Ch\u1ea5p Trung, Tri \u0111\u00e0m ch\u00e2u Phan T\u00fac[footnote]Phan T\u00fac, ch\u1eef 'T\u00fac' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Ph\u01b0\u1ee3ng', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 333 ph\u1ea7n Phan T\u00fac truy\u1ec1n, \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 88 ph\u1ea7n Th\u1ea3o Mai S\u01a1n Man s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] \u0111\u1ec1u c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c h\u1ee3p l\u1ef1c.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Th\u00e1i Di\u1ec7p v\u1eabn gi\u1eef ch\u1ee9c Tr\u1ef1c T\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[42] Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng, Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi xin cho Th\u00e1i Di\u1ec7p th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, c\u00f2n l\u1ea1i gi\u1ea3m n\u0103m th\u0103ng ch\u1ee9c, Vua cho l\u00e0 \u00edt. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch xin cho Th\u00e1i Di\u1ec7p th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3, c\u00f2n l\u1ea1i th\u0103ng ch\u1ee9c. Ng\u00f4 Sung, Ph\u00f9ng Kinh cho r\u1eb1ng Th\u00e1i Di\u1ec7p l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t, ph\u1ea7n th\u01b0\u1edfng ch\u01b0a x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, Vua n\u00f3i: <i>\"Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 c\u00f3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh ri\u00eang.\"<\/i> Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng c\u1ea7n th\u0103ng nhi\u1ec7m k\u1ef3, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c qu\u00e1n.\"<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Th\u00e1i \u0110\u0129nh t\u1eeb ch\u1ed1i \u00e2n m\u1ec7nh c\u1ee7a Th\u00e1i Di\u1ec7p, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch nh\u00e2n \u0111\u00f3 t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p ng\u0103n c\u1ea3n Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e0ng, l\u1ea1i n\u00f3i Mai S\u01a1n kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c, B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1eafc c\u00f2n nh\u1edb.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p ch\u1ec9 s\u1ee3 c\u00f4ng lao thu\u1ed9c v\u1ec1 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n th\u00f4i.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c qu\u00e1n, th\u00ec s\u1edbm mu\u1ed9n s\u1ebd mong \u0111\u01b0\u1ee3c tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua suy ngh\u0129 l\u00e2u r\u1ed3i n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec L\u01b0u C\u1ea9n.\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i Th\u00e1i Di\u1ec7p t\u00e2m c\u01a1 x\u1ea3o tr\u00e1 kh\u00f4ng th\u1ec3 so v\u1edbi L\u01b0u C\u1ea9n, Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i Di\u1ec7p h\u01a1i hi\u1ec3m \u00e1c.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[43] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Hi H\u00e0 t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Ki\u1ec1m h\u1ea1t Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 \u01af\u1edbc d\u1eabn binh b\u1ed9 ph\u1eadn ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean \u0111\u1ebfn tu s\u1eeda th\u00e0nh Khang L\u1ea1c, th\u00f4ng ph\u00e1n T\u1ea7n Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Ho\u00e0nh lo vi\u1ec7c cung \u1ee9ng qu\u00e2n nhu \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. Chi\u1ebfu cho Th\u1ee7 \u01af\u1edbc th\u0103ng l\u00e0m D\u1eabn ti\u1ebfn ph\u00f3 s\u1ee9, Ho\u00e0nh th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c, l\u1ea1i th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3; c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n h\u1ea1ng \u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n ba b\u1eadc, h\u1ea1ng nh\u1ea5t hai b\u1eadc, h\u1ea1ng hai m\u1ed9t b\u1eadc, h\u1ea1ng ba n\u1ebfu ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 c\u1ea5p th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t b\u1eadc, c\u00f2n l\u1ea1i gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o x\u00e9t ba n\u0103m.\"<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u xin ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh cho Tr\u1ea7n Ho\u00e0nh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ho\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tu s\u1eeda s\u1eafc l\u1ec7nh, khi xong vi\u1ec7c, \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng. V\u00ec Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 c\u00f9ng c\u00e1c thu\u1ed9c quan ng\u0103n tr\u1edf vi\u1ec7c c\u1ee7a Thi\u1ec1u, n\u00ean th\u1ea7n ch\u1ecdn Ho\u00e0nh \u0111\u1ebfn gi\u00fap Thi\u1ec1u.\"<\/i> Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>\"H\u00e0nh vi ri\u00eang c\u1ee7a Ho\u00e0nh kh\u00f4ng th\u1ec3 khen ng\u1ee3i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi An Th\u1ea1ch, An Th\u1ea1ch tr\u1ea3 l\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft, Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi c\u0169ng n\u00f3i kh\u00f4ng bi\u1ebft, Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n nghe n\u00f3i, nh\u01b0ng m\u1edd \u00e1m kh\u00f3 r\u00f5.\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n cho Ho\u00e0nh chuy\u1ec3n m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c, Vua b\u1ea3o th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"E r\u1eb1ng ch\u1ec9 n\u00ean chuy\u1ec3n quan ch\u1ee9c, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 khuy\u1ebft \u1edf t\u1ec9nh ph\u1ee7, v\u1edbi uy t\u00edn nh\u01b0 Ho\u00e0nh, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn c\u1eed.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng, \u0111\u00e3 chuy\u00ean sai \u0111i, l\u1ea1i th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3, c\u0169ng kh\u00f4ng sao.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[44] Ghi ch\u00e9p con trai c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng H\u1ed3i, nguy\u00ean l\u00e0 Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan qu\u00e2n Trung V\u0169, l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Ph\u1ea7n l\u00e0m Trai lang Giao X\u00e3.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n, \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt t\u00e2u r\u1eb1ng V\u01b0\u01a1ng H\u1ed3i c\u00f3 h\u1ecdc thu\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c: <i>\"Th\u1ea7n t\u1eeb khi \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u ki\u1ebfn, b\u1ec7 h\u1ea1 th\u01b0\u1eddng h\u1ecfi v\u1ec1 con ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a H\u1ed3i, v\u00e0 th\u1ea7n c\u0169ng ti\u1ebfc r\u1eb1ng H\u1ed3i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f9ng th\u0103ng l\u00ean h\u00e0ng ng\u0169 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. G\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 d\u1ee5 ti\u1ebfn c\u1eed di v\u0103n c\u1ee7a \u00f4ng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean khen th\u01b0\u1edfng. Theo ph\u00e9p t\u1eafc c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1t th\u00ec con ch\u00e1u \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng, ng\u01b0\u1eddi v\u1ec1 h\u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng l\u1ed9c \u0111\u1eddi \u0111\u1eddi, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 th\u1eddi H\u00e1n, Ng\u1ee5y nh\u01b0 Qu\u1ea3n Ninh, c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh ki\u00ean \u0111\u1ecbnh, \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, nh\u01b0ng con v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m lang, hu\u1ed1ng chi H\u1ed3i kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n \u0111\u1ee9c th\u1eddi nay, kh\u00f4ng may \u0111\u00e3 qua \u0111\u1eddi, nay c\u00f3 con l\u00e0 Ph\u1ea7n, mong \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban cho ch\u1ee9c v\u1ee5.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eadt v\u1ed1n c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh \u0111\u01b0\u1ee3c L\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc, Tr\u00ecnh H\u1ea1o k\u00ednh tr\u1ecdng, khi C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f2n b\u1eadn r\u1ed9n, Tr\u1eadt \u0111\u00e3 ra l\u00e0m quan, \u1eaft l\u00e0 c\u00f3 l\u00fd do ri\u00eang. G\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00ec nhi\u1ec1u l\u1eddi t\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nghe, n\u00ean nhi\u1ec1u l\u1ea7n xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Nay xin cho con c\u1ee7a H\u1ed3i m\u1ed9t ch\u1ee9c quan, H\u1ed3i c\u00f3 v\u0103n t\u00e0i v\u00e0 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh, so v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, l\u00e0m \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c ch\u00ednh lang, c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn c\u1eed con, th\u00ec ban cho m\u1ed9t ch\u1ee9c quan c\u0169ng kh\u00f4ng qu\u00e1 \u0111\u00e1ng.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[45] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, Vua ph\u00ea: <i>\"Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt \u0111\u00e3 xin ngh\u1ec9 b\u1ec7nh \u0111\u1ee7 tr\u0103m ng\u00e0y, nghe n\u00f3i quan l\u1ea1i theo l\u1ec7 \u0111\u00e3 ng\u1eebng c\u1ea5p b\u1ed5ng. Nh\u00e0 Tr\u1eadt v\u1ed1n ngh\u00e8o, cha con \u0111\u1ec1u \u1ed1m n\u1eb1m, thu\u00ea nh\u00e0 \u1edf kinh s\u01b0, l\u1ea1i b\u1ecb ng\u1eebng b\u1ed5ng, th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n ti\u1ec1n mua thu\u1ed1c thang, r\u1ea5t kh\u00f4ng x\u1ee9ng v\u1edbi \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i Tr\u1eadt. C\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb nay tr\u1edf \u0111i, th\u00e1ng n\u00e0o c\u0169ng c\u1ea5p b\u1ed5ng nh\u01b0 c\u0169.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[46] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n v\u1edbi Vua v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp h\u1ed3, Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp l\u00e0 \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady, trong ch\u1ebf \u0111\u1ed9 nh\u00e0 Chu c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ee9c quan coi gi\u1eef \u0111\u00ea \u0111i\u1ec1u, nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y th\u01b0\u1eddng x\u00e2m ph\u1ea1m \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u1ee7a d\u00e2n, d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch hay. Th\u1eddi Th\u00e1i T\u1ed5 ch\u01b0a c\u00f3 \u0111\u1eadp h\u1ed3, nh\u01b0ng Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng d\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u00e3y gi\u1ea3ng h\u00f2a v\u1edbi h\u1ecd.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"H\u1ecd t\u1ef1 \u0111\u1ebfn c\u1ea7u h\u00f2a, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ta c\u1ea7u h\u00f2a v\u1edbi h\u1ecd. Chu Th\u1ebf T\u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng t\u1eebng gi\u1ea3ng h\u00f2a v\u1edbi h\u1ecd, nh\u01b0ng Th\u1ebf T\u00f4ng \u0111\u00e3 m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t \u0111ai ph\u00eda nam, c\u00f2n h\u1ecd th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u00e2m ph\u1ea1m.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i cho r\u1eb1ng Th\u1ebf T\u00f4ng th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 do g\u1eb7p ph\u1ea3i Vua Khi\u1ebft \u0110an l\u00fac \u0111\u00f3 \u0111ang ng\u1ee7 qu\u00ean. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"L\u00fd C\u1ea3nh kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng ng\u1ee7 qu\u00ean, nh\u01b0ng c\u0169ng b\u1ecb Th\u1ebf T\u00f4ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0i Nam. Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 8, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c Vua Khi\u1ebft \u0110an ng\u1ee7 qu\u00ean, ch\u00fa th\u00edch \u1edf ph\u1ea7n Ti\u00eau Hi v\u00e0o t\u1eeb bi\u1ec7t. Nay Vua Khi\u1ebft \u0110an ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00fd C\u1ea3nh? Trong n\u01b0\u1edbc h\u1ecd, tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u0103n c\u1ea5m, m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5 n\u00e1t, n\u1ebfu sau n\u00e0y b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecd, th\u00ec m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00fd C\u1ea3nh. Tr\u1eddi ban cho b\u1ec7 h\u1ea1 t\u01b0 ch\u1ea5t th\u00f4ng minh, l\u1ea1i gi\u00fap \u0111\u1ee1 b\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ea5t nhi\u1ec1u, n\u1ebfu b\u1ec7 h\u1ea1 ra s\u1ee9c th\u1ef1c hi\u1ec7n ch\u00ednh s\u00e1ch c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, l\u1ea5y vi\u1ec7c thu ph\u1ee5c b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng, y\u00ean \u0111\u1ecbnh Trung Qu\u1ed1c l\u00e0m tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00ec k\u1ebb \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 khu\u1ea5t ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i khen Th\u1ebf T\u00f4ng gi\u1ecfi cai tr\u1ecb. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ebf l\u1ee3i c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1, th\u00ec l\u00e0m g\u00ec c\u00f3 b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng th\u1ec3 cai tr\u1ecb, k\u1ebb \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh kh\u00f4ng th\u1ec3 khu\u1ea5t ph\u1ee5c? Th\u1ebf T\u00f4ng ch\u00e9m Ph\u00e0n \u00c1i N\u0103ng, th\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ed9i kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng m\u1ea1nh; ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi trong d\u00e2n ch\u00fang, c\u1eed L\u00fd C\u1ed1c, V\u01b0\u01a1ng Ph\u00e1c, th\u00ec \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng y\u00ean tr\u1ecb. L\u00fd C\u1ed1c, V\u01b0\u01a1ng Ph\u00e1c tuy kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u00e1nh v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a, nh\u01b0ng c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi nh\u1ea5t th\u1eddi \u0111\u00f3. Ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c hai vi\u1ec7c n\u00e0y, \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 th\u00e0nh \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p.\"<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i Th\u1ebf T\u00f4ng t\u00e0n b\u1ea1o.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i khi Th\u1ebf T\u00f4ng b\u0103ng h\u00e0, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u kh\u00f3c th\u01b0\u01a1ng.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u00f3i cho ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft v\u1ec1 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, l\u00e0 \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n h\u00ecnh ph\u1ea1t. Ng\u01b0\u1eddi ta vui v\u1ebb v\u1edbi \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c l\u00e0 v\u00ec h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00ec nh\u1eefng k\u1ebb l\u1eeba d\u1ed1i, l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, hung b\u1ea1o s\u1ebd s\u1ee3 h\u00e3i, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh, ch\u0103m ch\u1ec9 m\u1edbi c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1ec3 k\u00eau oan, c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1ec3 g\u1eedi g\u1eafm t\u00ednh m\u1ea1ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00f3c khi Th\u1ebf T\u00f4ng b\u0103ng h\u00e0.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[47] Ho\u00e0ng th\u00e0nh ty xin t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng, thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt nghi\u00eam kh\u1eafc. Ph\u00f9ng Kinh mu\u1ed1n l\u00e0m theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a n\u1ed9i th\u1ea7n, nh\u01b0ng V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n. Vua nghe theo l\u1eddi An Th\u1ea1ch, n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y th\u00ec cho l\u00e0 nh\u1ecf nh\u1eb7t, nh\u01b0ng c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn quan l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, k\u1ebb gian h\u00f9ng nh\u1edd \u0111\u00f3 m\u00e0 xem x\u00e9t ch\u00ednh s\u1ef1.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Kh\u00e1ch \u0111\u1ebfn m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7n nh\u1edd c\u1eady quan l\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u s\u1eed s\u00e1ch x\u01b0a khen ng\u1ee3i Kh\u1ed5ng T\u1eed.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 s\u1ee3 v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 c\u00f3 vi\u1ec7c b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7.\"<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y n\u00f3i vi\u1ec7c \u0111\u00ecnh tr\u1ec7 \u1edf Tam ban, nh\u01b0ng x\u00e9t ra kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0o b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7 c\u1ea3.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Khai Phong v\u00ec kh\u00f4ng nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 n\u00ean c\u00e0ng mu\u1ed1n gi\u1ea3i quy\u1ebft nhanh ch\u00f3ng, kh\u00f4ng c\u1ed1 \u00fd g\u00e2y phi\u1ec1n ph\u1ee9c, v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng gi\u1ea3m b\u1edbt.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 3 c\u00f3 ghi t\u1ed5ng s\u1ed1 t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng, c\u00f3 l\u1ebd n\u00ean ph\u1ee5 ch\u00fa v\u00e0o \u0111\u00e2y, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam. <i>\"Kh\u00e1ch \u0111\u1ebfn kh\u00f4ng c\u1ea7n nh\u1edd c\u1eady quan l\u1ea1i\"<\/i>, ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5 \u0111\u00e3 t\u1eebng n\u00f3i, nay l\u1ea1i nh\u1eafc l\u1ea1i, n\u00ean gi\u1eef c\u1ea3 hai. An Th\u1ea1ch n\u00f3i <i>\"kh\u00f4ng c\u1ea7n\"<\/i>, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[48] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110\u1eb7ng Nhu\u1eadn Ph\u1ee7, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9, \u0111i\u1ec1u tra r\u1ed9ng r\u00e3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh xu\u1ea5t ch\u00fang, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n l\u00e0ng k\u00ednh ph\u1ee5c, r\u1ed3i b\u00e1o t\u00ean l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[49] Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng V\u1ecdng, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c \u0111i l\u1ea1i \u1edf T\u1eed Ch\u00e2u v\u00e0 To\u1ea1i Ch\u00e2u, t\u00e2u r\u1eb1ng C\u1ea3nh T\u01b0 Trung, Ph\u00f3 s\u1ee9 kho T\u1ea3 t\u00e0ng T\u00e2y Kinh, c\u00f9ng c\u00e1c t\u01b0\u1edbng kh\u00e1c \u0111\u1ed1t ph\u00e1 \u0111\u1ed3n l\u0169y c\u1ee7a gi\u1eb7c, giao chi\u1ebfn v\u1edbi qu\u00e2n man di. \u0110\u01b0\u1eddng hi\u1ec3m tr\u1edf, T\u01b0 Trung c\u00f9ng T\u00f4n H\u1ea1o, Phan T\u00edn, Ph\u00f3 Bi\u1ec3u Th\u1ea7n v\u00e0 294 qu\u00e2n s\u0129 \u0111\u1ec1u t\u1eed tr\u1eadn. Vua sai H\u00f9ng B\u1ea3n \u0111i\u1ec1u tra r\u00f5 r\u1ed3i b\u00e1o l\u00ean. Sau \u0111\u00f3, B\u1ea3n d\u00e2ng danh s\u00e1ch ng\u01b0\u1eddi t\u1eed tr\u1eadn, phong cho con trai T\u01b0 Trung l\u00e0 X\u01b0\u01a1ng Ph\u00f9 c\u00f9ng 6 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c \u0111\u1ebfn \u0110i\u1ec7n th\u1ecb, c\u00f2n c\u00e1c qu\u00e2n s\u0129 kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c ban ti\u1ec1n b\u1ea1c, l\u1ee5a l\u00e0 cho gia \u0111\u00ecnh t\u00f9y theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9.<\/p>\n<p>T\u01b0 Trung, ng\u01b0\u1eddi Ph\u1ed5, l\u00e0m \u0110\u00f4 gi\u00e1m To\u1ea1i Ch\u00e2u, ch\u1ec9 huy 500 qu\u00e2n, theo Ki\u1ec1m h\u1ea1t Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1eeba H\u1eefu l\u00e0m ti\u00ean phong. Gi\u1eb7c chi\u1ebfm n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, \u00e1p s\u00e1t qu\u00e2n quan, T\u01b0 Trung \u0111\u00e1nh kh\u00f4ng l\u1ee3i, t\u1ea3 h\u1eefu khuy\u00ean \u00f4ng b\u1ecf ch\u1ea1y, nh\u01b0ng \u00f4ng kh\u00f4ng nghe, vung ki\u1ebfm chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u \u0111\u1ebfn ch\u1ebft.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7 phong ch\u1ee9c cho con ch\u00e1u, nh\u01b0ng B\u1ea3n v\u00ec T\u01b0 Trung m\u00e0 xin, Vua th\u1ea5y qu\u00e2n h\u00e0nh l\u1ed9n x\u1ed9n, ch\u1ec9 ban \u00e2n cho m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t ch\u1ee9c. <i>(Vi\u1ec7c phong ch\u1ee9c cho T\u01b0 Trung l\u00e0 ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 11, nay ghi chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[50] Chi\u1ebfu cho H\u00f9ng B\u1ea3n nhanh ch\u00f3ng ti\u1ebfn qu\u00e2n, c\u00e1c quan l\u1ea1i tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e0y \u0111ang x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1 h\u00e3y t\u1ea1m d\u1eebng binh l\u00ednh \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, canh gi\u1eef c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng ra v\u00e0o, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn qu\u00e2n m\u1ed9t c\u00e1ch h\u1ea5p t\u1ea5p.<\/p>\n\n<p>[51] L\u1ea1i chi\u1ebfu sai S\u00f9ng nghi s\u1ee9, Ki\u1ec1m h\u1ea1t ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, ch\u00e2u L\u1ee3i, l\u1ed9 L\u1ee3i Ch\u00e2u l\u00e0 \u0110i\u1ec1n Nh\u00e2n quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n ch\u00e2u L\u00f4 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1, c\u00e1c kho\u1ea3n ti\u1ec1n v\u00e0 l\u1ee5a c\u1ea7n thi\u1ebft \u0111\u1ec3 khao th\u01b0\u1edfng th\u00ec l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty cung \u1ee9ng. L\u1ea1i chi\u1ebfu \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh l\u00ednh ba ch\u00e2u Giai, Th\u00e0nh, Ph\u01b0\u1ee3ng t\u1ea1m \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf ch\u00e2u L\u00f4. L\u1ea1i chi\u1ebfu cho L\u00fd Man c\u00f9ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ty v\u00e0 \u0110i\u1ec1n Nh\u00e2n c\u00f9ng nhau b\u00e0n b\u1ea1c k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd.<\/p>\n\n<p>[52] \u0110\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c tu s\u1eeda th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf hai l\u1ed9 Chi\u1ebft l\u00e0 Gi\u00e1p Thi\u1ec7n b\u1ecb truy l\u00e0m T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 th\u1eeba, \u0111\u01b0a v\u1ec1 L\u1ea1i b\u1ed9 L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c tu s\u1eeda th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf hai l\u1ed9 Chi\u1ebft.<\/p>\n\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Gi\u00e1p Thi\u1ec7n tr\u00ecnh b\u00e0y v\u1ec1 th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf T\u00f4 Ch\u00e2u, c\u00f3 s\u00e1ch v\u00e0 b\u1ea3n \u0111\u1ed3, cho r\u1eb1ng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t quanh h\u1ed3 h\u01a1i th\u1ea5p, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb ng\u1eadp n\u01b0\u1edbc, c\u00f2n v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ven bi\u1ec3n h\u01a1i cao, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb h\u1ea1n h\u00e1n. V\u00ec v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a tr\u1ecb th\u1ee7y \u0111\u00e3 \u0111\u00e0o c\u00e1c con k\u00eanh d\u1ecdc g\u1ecdi l\u00e0 <i>\"ph\u1ed1\"<\/i>, ngang g\u1ecdi l\u00e0 <i>\"\u0111\u01b0\u1eddng\"<\/i>, l\u1ea1i c\u00f3 c\u1eeda, \u0111\u1eadp, ng\u00f2i, r\u00e3nh b\u1ed1 tr\u00ed nh\u01b0 b\u00e0n c\u1edd.<\/p>\n<p>Gi\u00e1p Thi\u1ec7n c\u00f3 th\u1ec3 k\u1ec3 ra t\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n 260 c\u00f4ng tr\u00ecnh. Nay mu\u1ed1n theo c\u00e1ch c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a, c\u1ee9 7 d\u1eb7m \u0111\u00e0o m\u1ed9t con ph\u1ed1 d\u1ecdc, 10 d\u1eb7m \u0111\u00e0o m\u1ed9t con \u0111\u01b0\u1eddng ngang, l\u1ea1i d\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u00e0o l\u00ean \u0111\u1ec3 \u0111\u1eafp \u0111\u00ea, c\u1ea7n \u0111\u1ebfn 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng[footnote]S\u1ed1 li\u1ec7u 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Th\u1ef1c h\u00f3a 7-26 gi\u1ed1ng nhau, nh\u01b0ng \u300aNg\u00f4 qu\u1eadn ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 19 Th\u1ee7y l\u1ee3i ghi l\u00e0 '\u01b0\u1edbc t\u00ednh d\u00f9ng 10 v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng'. Theo \u300aC\u1eedu v\u1ef1c ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 5, T\u00f4 Ch\u00e2u c\u00f3 33.318 h\u1ed9 ch\u00ednh v\u00e0 21.480 h\u1ed9 kh\u00e1ch. N\u1ebfu t\u00ednh m\u1ed7i h\u1ed9 5 ng\u01b0\u1eddi, t\u1ed5ng c\u0169ng ch\u1ec9 h\u01a1n 20 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi. L\u1ea1i theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Th\u1ef1c h\u00f3a 69-70 m\u1ee5c H\u1ed9 kh\u1ea9u: 'N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng, c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc c\u00f3 1.509.156 h\u1ed9 ch\u00ednh v\u00e0 kh\u00e1ch, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 21.867.852 nh\u00e2n kh\u1ea9u.' B\u1ea3n g\u1ed1c n\u00f3i 'd\u00f9ng 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng' r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c, nghi ng\u1edd ch\u1eef 'thi\u00ean' <i>(ngh\u00ecn)<\/i> l\u00e0 sai, n\u00ean l\u00e0 'th\u1eadp' <i>(m\u01b0\u1eddi)<\/i>, c\u00f3 l\u1ebd \u300aNg\u00f4 qu\u1eadn ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 19 Th\u1ee7y l\u1ee3i ghi '\u01b0\u1edbc t\u00ednh d\u00f9ng 10 v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng' l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c.[\/footnote]. Khi c\u00f3 n\u01b0\u1edbc th\u00ec tr\u1ecb th\u1ee7y cho ru\u1ed9ng cao, khi h\u1ea1n th\u00ec tr\u1ecb th\u1ee7y cho v\u00f9ng tr\u0169ng, d\u1ef1 t\u00ednh trong 3 n\u0103m s\u1ebd ho\u00e0n th\u00e0nh vi\u1ec7c tr\u1ecb th\u1ee7y cho ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t T\u00f4 Ch\u00e2u. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe l\u1eddi Gi\u00e1p Thi\u1ec7n, cho l\u00e0 kh\u1ea3 thi, b\u00e8n ch\u00ednh th\u1ee9c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u00f4ng l\u00e0m T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 th\u1eeba, l\u1ec7nh cho \u00f4ng \u0111\u1ee9ng ra ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, Gi\u00e1p Thi\u1ec7n ch\u1ec9 bi\u1ebft n\u00f3i su\u00f4ng, \u0111\u1ebfn khi kh\u1edfi c\u00f4ng \u1edf T\u00f4 Ch\u00e2u, d\u00e2n ch\u00fang b\u1ecb qu\u1ea5y nhi\u1ec5u, d\u01b0 lu\u1eadn x\u00f4n xao. \u0110\u00fang l\u00fac L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1, t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00e1ch l\u00e0m c\u1ee7a Gi\u00e1p Thi\u1ec7n sai tr\u00e1i, l\u1ea1i vi ph\u1ea1m ch\u1ec9 d\u1ee5 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"Gi\u00e1p Thi\u1ec7n c\u00f3 v\u1ebb kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m b\u1eady, sao nay l\u1ea1i th\u1ebf n\u00e0y?\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh c\u1ef1c l\u1ef1c ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i vi\u1ec7c tu s\u1eeda, n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Th\u1ea7n t\u1eebng \u0111i kh\u1eafp s\u00f4ng ng\u00f2i T\u00f4 Ch\u00e2u, t\u1ef1 tay \u0111\u00e0o th\u1eed, \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea5t nh\u01b0 h\u00e0o, r\u1ea5t d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u00fac \u0111\u1ea7u th\u1ea7n b\u00e0n vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u00ea Ch\u00ed H\u00f2a, ng\u01b0\u1eddi T\u00f4 Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u c\u01b0\u1eddi, l\u00fac \u1ea5y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng thi h\u00e0nh. Sau n\u00e0y \u0111\u1eafp xong, d\u00e0i kho\u1ea3ng 70-80 d\u1eb7m, b\u1edd cao gi\u1eefa d\u00f2ng n\u01b0\u1edbc s\u00e2u, n\u00e0o c\u00f3 lo kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i cho r\u1eb1ng \u0111\u00ea l\u1edbn kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c, vi\u1ec7c t\u00e1t n\u01b0\u1edbc kh\u00f3 kh\u0103n. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay \u1edf Giang Nam c\u00f3 nh\u1eefng con \u0111\u00ea l\u1edbn d\u00e0i \u0111\u1ebfn 70-80 d\u1eb7m, kh\u00f4ng lo kh\u00f3 t\u00e1t n\u01b0\u1edbc, ch\u1ec9 l\u00e0 Gi\u00e1p Thi\u1ec7n l\u00e0m v\u1ed9i v\u00e0ng, l\u1ea1i c\u1ed1 \u00fd vi ph\u1ea1m \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Gi\u00e1p Thi\u1ec7n nh\u1eadn m\u1ec7nh v\u00e0o ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11 n\u0103m ngo\u00e1i, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 4 n\u0103m nay, T\u00f4 Ch\u00e2u...)<\/i><\/p>\n\n<p>[53] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu c\u1ea5p \u00e1o b\u00f4ng cho binh l\u00ednh l\u00e0m vi\u1ec7c tu s\u1eeda th\u00e0nh tr\u00ec \u1edf H\u00e0 Ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[54] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, sai \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00e1nh \u0111i kh\u1ea3o s\u00e1t nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang v\u00e0 b\u1ecb x\u00e2m chi\u1ebfm tr\u00e1i ph\u00e9p tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng L\u00e2n Ph\u1ee7, chi\u00eau m\u1ed9 c\u00e1c tay cung t\u00ean v\u00e0 ki\u1ec3m tra binh l\u00ednh phi\u00ean.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua \u0111\u00e3 ra l\u1ec7nh cho V\u01b0\u01a1ng Ninh \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n ti\u1ebfp \u1ee9ng Hi H\u00e0, nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i thu h\u1ed3i chi\u1ebfu ch\u1ec9, mu\u1ed1n d\u00f9ng Trung Ch\u00e1nh thay th\u1ebf Ninh. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Trung Ch\u00e1nh v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, chi b\u1eb1ng t\u1ea1m d\u00f9ng Ninh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Trung Ch\u00e1nh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00f4ng, nay l\u1ea1i mu\u1ed1n t\u1ef1 nguy\u1ec7n l\u1eadp c\u00f4ng, v\u1edbi Thi\u1ec1u c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c.\"<\/i> B\u00e8n \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh l\u1ec7nh cho Trung Ch\u00e1nh. An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Trung Ch\u00e1nh kh\u00f4ng n\u00ean \u0111i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Trung Ch\u00e1nh mu\u1ed1n \u0111i Thanh \u0110\u01b0\u1eddng gi\u00fap Thi\u1ec1u, \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n n\u00f3i v\u1edbi th\u1ea7n, nh\u01b0ng nghe n\u00f3i Trung Ch\u00e1nh n\u00f3i chuy\u1ec7n v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111i Hi Ch\u00e2u, l\u1ea1i c\u1ef1c l\u1ef1c l\u00e0m lung lay c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Thi\u1ec1u. B\u1edfi v\u00ec Trung Ch\u00e1nh ban \u0111\u1ea7u c\u00f9ng Thi\u1ec1u h\u1ee3p m\u01b0u, m\u1ed9t khi Thi\u1ec1u b\u1ecf h\u1ebft, c\u00f4ng lao \u0111\u1ec1u v\u1ec1 tay L\u00fd Hi\u1ebfn, n\u00ean Trung Ch\u00e1nh o\u00e1n Thi\u1ec1u, t\u1ea5t s\u1ebd ra s\u1ee9c b\u00e1o th\u00f9, h\u01a1n n\u1eefa Hi H\u00e0 m\u1edbi x\u00e2y d\u1ef1ng, d\u1ec5 b\u1ecb l\u1eddi n\u00f3i l\u00e0m lung lay, th\u1eadt kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec3 Trung Ch\u00e1nh \u0111i.\"<\/i> B\u1eb1ng Kinh v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"S\u00e1u ngh\u00ecn qu\u00e2n ti\u1ebfp \u1ee9ng, e r\u1eb1ng Trung Ch\u00e1nh kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ec9 huy \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 v\u00ec kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p v\u1edbi Thi\u1ec1u, n\u1ebfu ch\u1ec9 huy qu\u00e2n \u0111\u1ed9i th\u00ec Trung Ch\u00e1nh gi\u1ecfi v\u1ed7 v\u1ec1 qu\u00e2n s\u0129, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng th\u1ec3. Nh\u01b0ng Trung Ch\u00e1nh c\u0169ng ch\u1ec9 mu\u1ed1n nh\u1eadn ch\u1ee9c v\u1ee5 bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft ph\u1ea3i ch\u1ec9 huy qu\u00e2n ti\u1ebfp \u1ee9ng.\"<\/i> V\u00ec v\u1eady l\u1ea1i d\u00f9ng Ninh nh\u01b0 c\u0169. An Th\u1ea1ch nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c L\u00e2n Ph\u1ee7 c\u1ea7n ph\u1ea3i kinh l\u00fd, n\u00ean sai Trung Ch\u00e1nh \u0111i.\"<\/i> Vua v\u1ed9i tri\u1ec7u Trung Ch\u00e1nh h\u1ecfi t\u00ecnh h\u00ecnh, Trung Ch\u00e1nh xin \u0111i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[55] Ban chi\u1ebfu: <i>\"B\u1ed1n m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y ch\u1ec9 huy m\u00e3 qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 \u0110\u00f4ng, t\u1eeb nay lu\u00e2n phi\u00ean sai b\u1ea3y ch\u1ec9 huy \u0111\u1ebfn Phu Di\u00ean l\u1ed9 thay phi\u00ean, m\u1ed7i n\u0103m thay m\u1ed9t l\u1ea7n. L\u1ea1i \u1ee7y cho \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty Phu Di\u00ean l\u1ed9 r\u00fat gi\u1ea3m m\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 huy m\u00e3 qu\u00e2n \u0111\u00f3ng \u0111\u1ed3n tr\u1edf v\u1ec1.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[56] Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7 l\u1ed9 t\u00e2u: <i>\"Gia Ch\u00e2u v\u00e0 Cung Ch\u00e2u \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u n\u0103m ng\u1eebng \u0111\u00fac ti\u1ec1n, d\u00e2n gian thi\u1ebfu ti\u1ec1n m\u1eb7t. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho Tam ty xem x\u00e9t, gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00fac, \u0111\u1ec3 c\u00e2n b\u1eb1ng v\u1edbi gi\u1ea5y giao t\u1eed.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn cu\u1ed1i n\u0103m b\u00e1o c\u00e1o s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00fac, so s\u00e1nh v\u1ed1n l\u00e3i \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean. <i>(\u300aCh\u00ed\u300b c\u00f3 ghi vi\u1ec7c n\u00e0y, ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng 7.)<\/i><\/p>\n\n<p>[57] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, ban chi\u1ebfu: <i>\"Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean g\u1ea7n \u0111\u00e2y ti\u1ebfn c\u1eed quan l\u1ea1i ph\u1ea7n nhi\u1ec1u b\u1eeba b\u00e3i, ho\u1eb7c l\u00e0 con em nh\u00e0 quy\u1ec1n qu\u00fd, ho\u1eb7c l\u00e0 l\u1ea1i thu\u1ed9c trong ph\u1ee7, sai h\u1ecd c\u1ea7m qu\u00e2n ch\u1ed1ng gi\u1eb7c, \u1eaft s\u1ebd l\u00e0m l\u1ee1 vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc. Tuy ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u00e3 l\u01b0u l\u1ea1i trong cung kh\u00f4ng ban xu\u1ed1ng, nh\u01b0ng v\u1eabn lo Qu\u1ea3ng Uy\u00ean ch\u01b0a th\u1ea5u hi\u1ec3u tr\u1ecdng tr\u00e1ch \u0111\u01b0\u1ee3c giao ph\u00f3, c\u00f2n ti\u1ebfn c\u1eed b\u1eeba b\u00e3i, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0a t\u1edd chi\u1ebfu n\u00e0y cho h\u1eafn, l\u1ec7nh t\u1eeb nay ph\u1ea3i c\u00f4ng t\u00e2m l\u1ef1a ch\u1ecdn.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[58] S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n t\u00e2u: \"N\u00ean giao cho Khai Phong ph\u1ee7 c\u1eed quan gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c ph\u00e2n chia t\u00e0i s\u1ea3n, t\u1ea1i quan ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh, ho\u1eb7c cho ph\u00e9p th\u0103m d\u00f2 ph\u00e2n chia, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n sai ph\u00e1i h\u00e0ng h\u00f3a. Quan ty mua h\u00e0ng h\u00f3a, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u00e1 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eadp ra h\u00e0ng h\u1ed9. Nay c\u00e1c h\u00e0ng h\u1ed9 nguy\u1ec7n n\u1ed9p ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh, xin theo s\u1edf n\u00e0y c\u00e2n nh\u1eafc quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1ec1u l\u00e0m l\u1ed9c cho c\u00e1c l\u1ea1i. Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch k\u1ef7 c\u0169 v\u00e0 m\u1edbi ch\u00e9p: Quan mua h\u00e0ng c\u1ee7a d\u00e2n, l\u1ea1i b\u1eaft \u00e9p kh\u00f4ng nh\u1eadn, \u0111\u00f2i h\u1ecfi tr\u0103m th\u1ee9, d\u00e2n b\u1ecb kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n, n\u00ean l\u1ec7nh cho d\u00e2n n\u1ed9p ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh, quan t\u1ef1 mua.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, trung th\u01b0 tr\u00e1t t\u1eed, S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n t\u00e2u, theo tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a trung th\u01b0: V\u00e2ng th\u00e1nh ch\u1ec9, t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a h\u00e0ng h\u1ed9, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u00e2u l\u00ean. Nay tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5y \u0111i\u1ec1u, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u, theo tr\u1ea1ng c\u1ee7a h\u00e0ng nh\u00e2n T\u1eeb Trung Ch\u00ednh, 26 h\u1ed9 h\u00e0ng th\u1ecbt h\u1ea1ng trung v\u00e0 h\u1ea1, m\u1ed7i n\u0103m c\u00f9ng n\u1ed9p 600 quan ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh cho quan, kh\u00f4ng ph\u1ea3i cung c\u1ea5p th\u1ecbt cho c\u00e1c n\u01a1i. Nay theo tr\u1ea1ng c\u1ee7a c\u00e1c h\u00e0ng nh\u00e2n, \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c 13 h\u1ed9 h\u1ea1ng trung, c\u00f9ng n\u1ed9p 400 quan ti\u1ec1n, chia \u0111\u1ec1u 12 th\u00e1ng trong n\u0103m, xin n\u1ed9p h\u00e0ng th\u00e1ng, m\u1ed7i h\u1ed9 n\u1ed9p 2 quan 70 v\u0103n; 13 h\u1ed9 h\u1ea1ng h\u1ea1, c\u00f9ng n\u1ed9p 200 quan ti\u1ec1n, chia \u0111\u1ec1u 12 th\u00e1ng trong n\u0103m, xin n\u1ed9p h\u00e0ng th\u00e1ng, m\u1ed7i h\u1ed9 n\u1ed9p 1 quan 290 v\u0103n.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u00ean ph\u1ea3i v\u00e2ng th\u00e1nh ch\u1ec9: N\u00ean giao cho S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n c\u00f9ng Tam ty b\u00e0n b\u1ea1c t\u00e2u l\u00ean. Tr\u00e1t giao cho S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n. Theo \u0111\u00f3, ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 9 n\u0103m \u0111\u00f3, tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a trung th\u01b0 t\u1ec9nh, v\u00e2ng th\u00e1nh ch\u1ec9: Theo \u0111\u00f3.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u00e1ch bi\u00ean l\u1ee5c n\u0103m Tuy\u00ean H\u00f2a th\u1ee9 7, th\u00e1ng 9[footnote] Th\u00e1ng 9 n\u0103m Tuy\u00ean H\u00f2a th\u1ee9 7 'th\u00e1ng 9', c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 'th\u00e1ng 4'.[\/footnote] ng\u00e0y 21, tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a Ty Gi\u1ea3ng ngh\u1ecb ch\u00e9p, nay ph\u1ee5 ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y. L\u1ec7nh ch\u1ec9 huy l\u00fac \u0111\u00f3 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111i\u1ec1u n\u00e0y. Ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 12 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 1 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[59] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, Tri ch\u1ebf c\u00e1o ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh ki\u00eam Quy\u1ec1n tri Gi\u00e1n vi\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[60] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, L\u1eef Gia V\u1ea5n, \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba ki\u00eam ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed t\u1ea1i kinh th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; L\u01b0u T\u00e1, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang ki\u00eam ch\u1ee9c Gi\u00e1m th\u01b0\u1ee3ng gi\u1edbi, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a hai n\u0103m. \u0110\u1ec1u do th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e3i nhi\u1ec1u trong n\u0103m. Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n vi\u1ec7c L\u1eef Gia V\u1ea5n th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng n\u00ean th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc, Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00f4ng lao c\u1ee7a Gia V\u1ea5n th\u1eadt nhi\u1ec1u.\"<\/i> N\u00ean th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc.<\/p>\n\n<p>[61] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, b\u1ed9 t\u1ed9c Long \u1edf t\u00e2y nam d\u00e2ng s\u1ea3n v\u1eadt \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng. Ng\u00e0y m\u00f9ng 2 th\u00e1ng 4, c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c Long, La, Th\u1ea1ch \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>\n\n<p>[62] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Di. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf L\u00f4 Ch\u00e2u, nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Di, \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.\"<\/i> Vua h\u1ecfi: <i>\"T\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y, v\u00ec sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Ch\u1eafc l\u00e0 do vi\u1ec7c mua b\u00e1n l\u1eabn l\u1ed9n, d\u1eabn \u0111\u1ebfn tranh ch\u1ea5p, g\u00e2y ra xung \u0111\u1ed9t bi\u00ean gi\u1edbi, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra lu\u1eadt c\u1ea5m. N\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi Di th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, th\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i. L\u1ea1i n\u1eefa, \u0111\u1ea5t hai b\u00ean s\u00f4ng D\u1ee5c T\u1ec9nh, n\u1ebfu b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua, cho ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u1ebfn \u1edf canh t\u00e1c, th\u00ec l\u00e2u d\u00e0i D\u1ee5c T\u1ec9nh s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di n\u1eefa.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo An Th\u1ea1ch ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4, c\u00f2n \u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9 l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Vi\u1ec7c cho ph\u00e9p mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi Di, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u00e1p s\u00e1ch l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 5. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5, ban \u0111\u1ea7u ra chi\u1ebfu cho ph\u00e9p mua b\u00e1n v\u00e0 thu\u00ea \u0111\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y. Ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9, H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u vi\u1ec7c.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4, c\u00f2n \u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9 l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Vi\u1ec7c cho ph\u00e9p mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi Di, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u00e1p s\u00e1ch l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 5. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5, ban \u0111\u1ea7u ra chi\u1ebfu cho ph\u00e9p mua b\u00e1n v\u00e0 thu\u00ea \u0111\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y. Ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9, H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u vi\u1ec7c.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: Ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 6, tr\u00ecnh vi\u1ec7c Trung th\u1eeba n\u00f3i v\u1ec1 L\u00fd Man, Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n nhi\u1ec1u l\u1ea7n bi\u1ec7n h\u1ed9 cho L\u00fd Man, L\u00fd Man g\u00e2y bi\u1ebfn, gi\u1ebft nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed9i.\"<\/i> Th\u00e1i \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>\"H\u1eafn n\u00f3i v\u1ec1 th\u01b0 ri\u00eang c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Tu\u00e2n Long, Tu\u00e2n Long \u1edf xa, kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1ch n\u00e0o t\u1ed1 c\u00e1o, n\u00ean g\u1eedi th\u01b0 cho th\u1ea7n, mong \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f4ng \u0111\u1ea1t l\u00ean tr\u00ean, h\u00e1 l\u00e0 ri\u00eang t\u01b0 sao? Nay c\u1ee9u gi\u00fap L\u00fd Man, l\u1ea1i l\u00e0 vi\u1ec7c ri\u00eang.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"L\u00fd Man x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, e r\u1eb1ng c\u1ea7n c\u00f3 vi\u1ec7c. Nh\u01b0 Tu\u00e2n Long n\u00f3i h\u1eafn nh\u1eadn c\u1ee7a c\u1ea3i t\u1eeb d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u1edd \u0111\u00f3 xin \u00e2n tr\u1ea1ch, e r\u1eb1ng l\u00e0 vu kh\u1ed1ng. Theo l\u1eddi t\u1ea5u c\u1ee7a \u0110\u1eb7ng O\u1ea3n, L\u00fd Man tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn L\u00f4 Ch\u00e2u, L\u00fd Man v\u1ed1n c\u00f3 ti\u1ebfng t\u1ed1t, kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y.\"<\/i> Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi c\u0169ng n\u00f3i: <i>\"L\u00fd Man tr\u1ecb d\u00e2n r\u1ea5t t\u1ed1t, d\u00e2n r\u1ea5t y\u00eau m\u1ebfn.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u00fang.\"<\/i> B\u00e8n sai \u0111\u01b0a cho H\u00f9ng B\u1ea3n xem x\u00e9t. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mua ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi Di, \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Vua c\u0169ng cho l\u00e0 ph\u1ea3i, n\u00f3i: <i>\"T\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y, v\u00ec sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Ch\u1eafc l\u00e0 do vi\u1ec7c mua b\u00e1n l\u1eabn l\u1ed9n, d\u1eabn \u0111\u1ebfn tranh ch\u1ea5p, g\u00e2y ra xung \u0111\u1ed9t bi\u00ean gi\u1edbi, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra lu\u1eadt c\u1ea5m. Nh\u01b0ng n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi Di th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, th\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i. L\u1ea1i n\u1eefa, \u0111\u1ea5t hai b\u00ean s\u00f4ng D\u1ee5c T\u1ec9nh, n\u1ebfu b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua, cho ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u1ebfn \u1edf canh t\u00e1c, th\u00ec l\u00e2u d\u00e0i D\u1ee5c T\u1ec9nh s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di n\u1eefa.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"V\u1ed1n mang theo La T\u00e0i Ti\u1ebfn \u0111i theo, n\u00f3i r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Di c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng l\u1ee3i \u0111\u1ec3 thuy\u1ebft ph\u1ee5c \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ea3ng, khi\u1ebfn h\u1ecd l\u00e0m vi\u1ec7c cho ta, n\u1ed9i b\u1ed9 \u0111\u00e1nh l\u1eabn nhau. N\u1ebfu qu\u1ea3 nh\u01b0 v\u1eady, \u0111\u00f3 l\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng s\u00e1ch.\"<\/i>)<\/i><\/p>\n\n<p>[63] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u1ecf ch\u00e2u Ph\u1ee5c, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n C\u1ea3nh L\u0103ng, thu\u1ed9c ch\u00e2u An; l\u1ea1i l\u1ea5y huy\u1ec7n Ng\u1ecdc Sa l\u00e0m tr\u1ea5n, thu\u1ed9c huy\u1ec7n Gi\u00e1m L\u1ee3i, ph\u1ee7 Giang L\u0103ng; b\u1ecf tr\u1ea1i V\u0129nh H\u01b0ng \u1edf ch\u00e2u Thi, \u0111\u1eb7t tr\u1ea1i Di B\u00ecnh.<\/p>\n\n<p>[64] Ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t th\u00e1ng 6, Qu\u00fd D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu t\u1eeb nay ch\u1ec9 b\u1ed5 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed t\u1ea1i kinh c\u00e1c ty kh\u1ed1 v\u1ee5 c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1.<\/p>\n\n<p>[65] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng \u0111i\u1ec1u 2000 qu\u00e2n \u1edf th\u00e0nh B\u1eafc giao cho C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp. L\u00fac \u0111\u00f3 \u0111ang x\u00e2y th\u00e0nh ch\u00e2u H\u00e0, T\u01b0 L\u1eadp v\u1eabn c\u00f2n \u1edf tr\u1ea1i Ninh H\u00e0.<\/p>\n\n<p>[66] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u: <i>\"H\u1ed3 Nam \u0111\u00e3 t\u1ed5 ch\u1ee9c xong b\u1ea3o gi\u00e1p. Hai ch\u00e2u To\u00e0n, Thi\u1ec7u \u0111\u1ec1u gi\u00e1p v\u1edbi \u0111\u1ed9ng ng\u01b0\u1eddi thi\u1ec3u s\u1ed1, c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c th\u1ed5 \u0111inh, n\u1ed7 th\u1ee7, xin cho gi\u1eef nguy\u00ean ch\u1ee9c c\u0169 ki\u00eam th\u00eam ch\u1ee9c \u0110\u00f4 ph\u00f3 b\u1ea3o ch\u00ednh, b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng, t\u1eadp luy\u1ec7n v\u00f5 ngh\u1ec7.\"<\/i> Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ty N\u00f4ng t\u1ef1 v\u00e0 Binh b\u1ed9 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. Sau \u0111\u00f3 cho ph\u00e9p gi\u1eef ch\u1ee9c b\u1ea3o ch\u00ednh, b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng, b\u1ecf vi\u1ec7c t\u1eadp luy\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[67] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh: <i>\"Tr\u1eadn \u0111\u00e1nh \u1edf th\u00e0nh H\u01b0\u01a1ng T\u1eed, ph\u00eda t\u00e2y \u0110\u00e0o, nghe n\u00f3i quan qu\u00e2n tham c\u00f4ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e9m qu\u00e2n phi\u00ean thu\u1ed9c b\u1ed9 Ba Chi\u00ean Gi\u00e1c \u0111\u1ec3 l\u1ea5y th\u1ee7 c\u1ea5p, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u r\u1ea5t b\u1ea5t b\u00ecnh. Vi\u1ec7c n\u00e0y g\u00e2y h\u1ea1i kh\u00f4ng nh\u1ecf, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t. Ph\u00e9p tr\u1eadn c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, l\u1ea5y qu\u00e2n H\u00e1n l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, qu\u00e2n phi\u00ean l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng lo\u1ea1n. C\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u xem x\u00e9t k\u1ef9, so\u1ea1n \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u0169 V\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Dung, Th\u1ee5c, Vi, L\u00f4, B\u00e0nh, B\u1ed9c, ch\u1ec9 theo m\u1ed9t ph\u00e9p, nay mu\u1ed1n d\u00f9ng H\u1ea1 \u0111\u1ec3 c\u1ea3i h\u00f3a Di, th\u00ec n\u00ean cho qu\u00e2n phi\u00ean d\u1ea7n gi\u1ed1ng v\u1edbi qu\u00e2n H\u00e1n, kh\u00e1c v\u1edbi gi\u1eb7c phi\u00ean.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea n\u00f3i n\u00ean c\u1ea5p ri\u00eang \u00e1o l\u00e0m hi\u1ec7u, Vua ng\u1ea1i t\u1ed1n k\u00e9m, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay mu\u1ed1n d\u00f9ng, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i d\u00f9ng h\u00e0o ki\u1ec7t c\u1ee7a h\u1ecd, t\u1ee9c l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi g\u1ecdi l\u00e0 'phi\u00ean c\u1ea3m d\u0169ng'. \u0110\u00e3 thu d\u1ee5ng h\u1ecd, h\u00e1 l\u1ea1i ti\u1ebfc ph\u00ed t\u1ed5n? T\u00ednh ra so v\u1edbi chi\u00eau m\u1ed9 qu\u00e2n, chi ph\u00ed c\u0169ng kh\u00f4ng nhi\u1ec1u. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi 'phi\u00ean c\u1ea3m d\u0169ng' \u0111\u00e3 vui v\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng, th\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c d\u1ea7n d\u1ea7n c\u0169ng s\u1ebd ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, vui v\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[68] Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>\"T\u1ed9i nh\u00e2n \u1edf \u0111\u1ea3o Sa M\u00f4n \u0110i\u1ec3u S\u01a1n thu\u1ed9c \u0110\u0103ng Ch\u00e2u, \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c l\u00e0 hai tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 th\u00ec di chuy\u1ec3n sang n\u01a1i kh\u00e1c qua bi\u1ec3n, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd ng\u0103n ch\u1eb7n k\u1ebb gian. Xin cho t\u1ed9i nh\u00e2n \u1edf \u0111\u1ea3o Sa M\u00f4n \u0110i\u1ec3u S\u01a1n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n b\u1ed5 \u0111\u1ebfn c\u00e1c lao th\u00e0nh \u1edf b\u1ed1n ch\u00e2u Qu\u1ef3nh, Nhai, \u0110am, V\u1ea1n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7n c\u00f3 \u1edf \u0111\u00f3 theo l\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c xem x\u00e9t di chuy\u1ec3n khi c\u00f3 \u00e2n x\u00e1.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay l\u1ea5y ba tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c.<i>( Ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 7, l\u1ea1i c\u00f3 vi\u1ec7c ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 6 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 4 v\u1ec1 s\u1ef1 vi\u1ec7c c\u1ee7a L\u00fd Kh\u00e1nh c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[69] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, chi\u1ebfu d\u1eddi tr\u00e0 tr\u01b0\u1eddng \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn Hi Ch\u00e2u, \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n cho vi\u1ec7c bu\u00f4n b\u00e1n v\u1edbi c\u00e1c t\u1ed9c Kh\u01b0\u01a1ng m\u1edbi quy ph\u1ee5.<\/p>\n\n<p>[70] \u0110\u1ec1 c\u1eed \u1edf Kinh Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 t\u1ea5u: <i>\"Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c Tr\u01b0\u01a1ng C\u00e1t Ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 \u1edf th\u01b0\u1ee3ng gi\u1edbi, C\u00e1t Ph\u1ee7 t\u1eeb ch\u1ed1i v\u00ec hi\u1ec7n \u0111ang l\u00e0m ch\u1ec9 s\u1eed cho L\u00fd Ch\u01b0\u01a1ng, m\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0111ang b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, n\u1ebfu b\u1ecf \u0111i m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u th\u00ec ngh\u0129a l\u00fd kh\u00f4ng y\u00ean.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua than r\u1eb1ng: <i>\"M\u01b0\u1eddi nh\u00e0 trong m\u1ed9t \u1ea5p \u1eaft c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi trung t\u00edn. C\u00e1t Ph\u1ee7 tuy l\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n, nh\u01b0ng n\u00eau cao ngh\u0129a kh\u00ed, c\u00f2n h\u01a1n L\u00fd Thanh Th\u1ea7n xa l\u1eafm, n\u00ean chi\u1ec1u theo \u00fd nguy\u1ec7n c\u1ee7a \u00f4ng ta.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i C\u00e1t Ph\u1ee7 r\u1ea5t c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng, nay \u0111i\u1ec1u \u00f4ng ta tr\u00ecnh b\u00e0y l\u00e0 ngh\u0129a ri\u00eang, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh n\u00ean d\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u00e0n Gi\u00e1ng l\u00e0m tuy\u00ean ph\u1ee7, Thanh Th\u1ea7n theo l\u00e0m vi\u1ec7c, sau khi Gi\u00e1ng kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, Thanh Th\u1ea7n t\u00ecm c\u00e1ch t\u1ef1 b\u1ea3o to\u00e0n, nhi\u1ec1u l\u1ea7n ch\u00ea bai Gi\u00e1ng, n\u00ean Vua coi th\u01b0\u1eddng \u00f4ng ta.<\/p>\n\n<p>[71] Trung th\u01b0 l\u1ec5 ph\u00f2ng d\u00e2ng l\u00ean c\u00e1c \u0111i\u1ec1u m\u1ee5c v\u1ec1 vi\u1ec7c xem x\u00e9t, Vua ph\u00ea: <i>\"N\u0103m ph\u00f2ng th\u00fac gi\u1ee5c ban h\u00e0nh v\u0103n b\u1ea3n v\u00e0 tham kh\u1ea3o nh\u1eefng vi\u1ec7c ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, \u0111\u00e1ng l\u1ebd c\u00f3 th\u1ec3 ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean xin ch\u1ec9 d\u1ee5, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i xem x\u00e9t.\"<\/i> L\u00fac \u0111\u1eb7t ra c\u00e1c \u0111i\u1ec1u m\u1ee5c, binh ph\u00f2ng \u0111\u00e3 nh\u1ea7m l\u1eabn. Vua tuy ch\u1ec9 ra l\u1ed7i \u0111\u00f3, nh\u01b0ng kh\u00f4ng l\u1eadp t\u1ee9c coi l\u00e0 t\u1ed9i. <i>(B\u1ea3n Chu b\u1ecf \u0111i, cho l\u00e0 vi\u1ec7c nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng ghi. B\u1ea3n m\u1edbi theo b\u1ea3n Chu. Nay v\u1eabn gi\u1eef l\u1ea1i, e r\u1eb1ng \u1eaft c\u00f3 l\u00fd do.)<\/i><\/p>\n\n<p>[72] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u: <i>\"Ph\u00f9ng T\u00f4ng \u0110\u1ea1o mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn tr\u1ea1i m\u1edbi, nh\u01b0ng v\u00ec qu\u00e2n \u00edt, th\u1ebf y\u1ebfu, s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi Man nh\u00ecn th\u1ea5y, n\u00ean \u0111\u00e3 ng\u0103n l\u1ea1i.\"<\/i> Khu m\u1eadt vi\u1ec7n tr\u00ecnh b\u00e0y s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u00e3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng \u00edt, Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00f3 l\u1ebd qu\u00e2n ch\u01b0a \u0111\u1ebfn.\"<\/i> Khu m\u1eadt vi\u1ec7n n\u00f3i \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn, Vua im l\u1eb7ng, m\u1ed9t l\u00fac l\u00e2u sau n\u00f3i: <i>\"T\u00f4ng \u0110\u1ea1o kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t t\u1edd t\u1ea5u n\u00e0o tr\u00ecnh b\u00e0y vi\u1ec7c b\u00ean \u0111\u00f3, th\u1eadt l\u1ea1.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300bng\u00e0y 19 th\u00e1ng 4. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: Vua \u0111\u00e3 nh\u1eadn ra Khu m\u1eadt vi\u1ec7n ng\u0103n c\u1ea3n Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n. Nay ch\u1ecdn l\u1ea5y ph\u1ea7n n\u00e0y \u0111\u1ec3 ghi ch\u00e9p th\u00eam. T\u00f4ng \u0110\u1ea1o \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i \u0111i v\u00e0o ng\u00e0y 28 th\u00e1ng gi\u00eang.)<\/i><\/p>\n\n<p>[73] H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua d\u1ee5 V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u1ea3o Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1eebng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng h\u1ea5p t\u1ea5p, v\u00ec T\u00f4ng \u0110\u1ea1o n\u00f3i tr\u1ea1i do \u0110\u00f4n x\u00e2y kh\u00f4ng ki\u00ean c\u1ed1, l\u1ea1i t\u1eadp h\u1ee3p d\u00e2n phu kh\u00f4ng th\u00f4ng qua ch\u00e2u huy\u1ec7n, sau n\u00e0y kh\u00f4ng bi\u1ebft s\u1ed1 c\u00f2n m\u1ea5t; l\u1ea1i n\u00f3i ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh c\u00f9ng v\u1edbi \u00dd, H\u1ee3p ch\u01b0a quy ph\u1ee5, \u0110\u00f4n ch\u1ec9 sai ng\u01b0\u1eddi khuy\u00ean d\u1ee5 m\u00e0 th\u00f4i. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay m\u1ed7i l\u1ea7n ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t \u0111\u1ea7u ng\u01b0\u1eddi Man th\u00ec th\u01b0\u1edfng n\u0103m t\u1ea5m l\u1ee5a, ai d\u1ee5 h\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u0169ng v\u1eady. \u00dd, H\u1ee3p ch\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c mua chu\u1ed9c ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh, ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh th\u1ea5y qu\u00e2n ta m\u1ea1nh \u1eaft kh\u00f4ng d\u00e1m gi\u00fap \u00dd, H\u1ee3p. Nay d\u00f9ng tr\u1ecdng binh \u00e1p s\u00e1t, d\u00f9ng tinh binh \u0111\u00e1nh, d\u00f9ng l\u1ee3i l\u1edbn d\u1ee5 h\u00e0ng, h\u1ecd \u1eaft s\u1ebd d\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi quy thu\u1ed9c, ch\u1ec9 gi\u1ebft v\u00e0i k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u. Quan qu\u00e2n chi\u1ebfm gi\u1eef y\u1ebfu \u0111\u1ecba, kh\u00f4ng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1eeba b\u00e3i, \u1eaft tr\u0103m tr\u1eadn tr\u0103m th\u1eafng m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 h\u1ea5n g\u00ec.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu v\u1eady th\u00ec t\u1ed1t.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e3 b\u00e0n k\u1ef9, L\u00fd H\u1ea1o c\u0169ng cho l\u00e0 n\u00ean l\u00e0m th\u1ebf, ch\u1eafc kh\u00f4ng lo g\u00ec.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300bng\u00e0y 4, 5 th\u00e1ng 6, nay ghi ch\u00e9p th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[74] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu: <i>\"T\u1eeb nay, nh\u1eefng n\u0103m b\u1ecb thi\u00ean tai, ngo\u00e0i vi\u1ec7c c\u1ee9u t\u1ebf theo ph\u00e1p lu\u1eadt, n\u1ebfu c\u1ea7n c\u1ee9u gi\u00fap th\u00eam, ph\u1ea3i t\u00ednh tr\u01b0\u1edbc s\u1ed1 d\u00e2n phu c\u1ea7n huy \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m th\u1ee7y l\u1ee3i v\u00e0 ti\u1ec1n c\u00f4ng, c\u1ea5p ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng t\u1eeb kho Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, m\u1ed9 d\u00e2n \u0111\u00f3i \u0111i l\u00e0m. N\u1ebfu g\u1eb7p thi\u00ean tai m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ee9u t\u1ebf theo chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc, giao cho T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 ki\u1ec3m tra t\u00e2u l\u00ean \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[75] Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 Th\u00e1i \u0110\u0129nh d\u00e2ng th\u01b0 c\u1ee7a Tri V\u1ecb ch\u00e2u V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00ean Vua, n\u00f3i: <i>\"Cung th\u1ee7 b\u1ea3n l\u1ed9 v\u1eeba tr\u1edf v\u1ec1 t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng \u0110\u00e0o, s\u1ee9c l\u1ef1c m\u1ec7t m\u1ecfi, nay n\u1ebfu l\u1ea1i \u0111i \u0111\u00e1nh th\u00e0nh, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed5i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00e0 b\u1eadc su\u00fd th\u1ea7n m\u00e0 n\u00f3i l\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0m dao \u0111\u1ed9ng l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi sao?\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u00e0 c\u00e1c quan n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u00e2n vi\u1ec7c trong th\u01b0 m\u00e0 n\u00f3i \u0111\u1ebfn, c\u00f2n nh\u01b0 tuy\u00ean b\u1ed1 \u0111\u1ed9ng vi\u00ean qu\u1ea7n ch\u00fang, e r\u1eb1ng \u00f4ng ta c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Qu\u1ea3ng Uy\u00ean t\u00e2u xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u01b0\u1edbng t\u00e1, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang ng\u01b0\u1eddi. G\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ed5 nhi\u1ec7m m\u1ed9t s\u1ee9 th\u1ea7n, l\u1ea1i l\u00e0 th\u01b0 l\u1ea1i c\u1ee7a cung Vua B\u1ed9c, ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi Th\u1eddi Qu\u00e2n Khanh, \u1eaft l\u00e0 do \u00f4ng ta ti\u1ebfn c\u1eed. B\u1ea3n l\u1ed9 kh\u00f4ng thi\u1ebfu quan l\u1ea1i c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c, b\u1ecf m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00f9ng, l\u1ea1i d\u00f9ng nh\u1eefng h\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, m\u1ed9t mai l\u00e0m h\u1ecfng vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i qu\u00e1 l\u1eafm sao! Tr\u1eabm \u0111\u00e3 nghi\u00eam kh\u1eafc tr\u00e1ch m\u1eafng r\u1ed3i, c\u00e1c khanh c\u00f3 th\u1ec3 nh\u00e2n vi\u1ec7c vi\u1ebft th\u01b0 m\u00e0 r\u0103n b\u1ea3o th\u00eam.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[76] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, \u0111\u1ec1 c\u1eed ty thi\u00ean gi\u00e1m Tr\u1ea7n D\u1ecbch v\u00e0 c\u00e1c quan t\u00e2u: <i>\"S\u1ed5 s\u00e1ch \u0111o \u0111\u1ea1c c\u1ee7a b\u1ea3n gi\u00e1m c\u00f3 ch\u1ed7 sai l\u1ec7ch v\u1ec1 kh\u00ed v\u00e0 s\u00f3c, m\u00e0 l\u1ecbch S\u00f9ng Thi\u00ean th\u00ec kh\u00ed ch\u1eadm, l\u1ecbch Minh Thi\u00ean th\u00ec s\u00f3c ch\u1eadm, sai l\u1ea7m \u0111\u1ec1u do \u0111\u1eb7t nguy\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u00fang, ch\u01b0a th\u1ec3 kh\u1ea3o ch\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u00e0 khi t\u1eadp h\u1ee3p c\u00e1c quan \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t k\u1ef9 th\u00ec th\u1ea5y ph\u00f9 l\u1eadu kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, h\u1ed3n nghi c\u1ee7a ty thi\u00ean gi\u00e1m v\u00e0 thi\u00ean v\u0103n vi\u1ec7n c\u0169ng \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ed7 sai l\u1ec7ch. N\u1ebfu ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ed3 c\u0169 m\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa qua loa, th\u00ec kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi s\u01a1 su\u1ea5t.\"<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu: <i>\"V\u1ec1 kh\u00ed v\u00e0 s\u00f3c, l\u1ec7nh cho ty thi\u00ean gi\u00e1m ch\u1ec9 huy ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7u \u0111\u1ecbnh l\u1ecbch l\u00e0 V\u1ec7 Ph\u00e1c so\u1ea1n l\u1ecbch m\u1edbi, so s\u00e1nh v\u1edbi l\u1ecbch c\u0169 xem c\u00e1i n\u00e0o s\u01a1 c\u00e1i n\u00e0o m\u1eadt; c\u00f2n ph\u00f9 l\u1eadu v\u00e0 h\u1ed3n nghi, l\u1ec7nh cho ch\u1ebf t\u1ea1o theo m\u1eabu m\u1edbi, ty thi\u00ean gi\u00e1m \u0111o \u0111\u1ea1c l\u1ea1i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[77] Ng\u01b0\u1eddi quy thu\u1eadn Nam Giang l\u00e0 H\u01b0\u1edbng V\u0129nh Ng\u1ed9, d\u00e2ng l\u00ean chi\u1ebfc gh\u1ebf b\u00e0nh m\u1ea1 v\u00e0ng v\u00e0 thanh ki\u1ebfm b\u1ea1c m\u00e0 t\u1ed5 ti\u00ean \u00f4ng l\u00e0 Ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 Th\u00f4ng H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c Vua Ch\u00e2n T\u00f4ng ban cho, c\u00f9ng v\u1edbi \u1ea5n c\u1ee7a ch\u00e2u Ph\u00fa. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu tr\u1ea3 l\u1ea1i ki\u1ebfm v\u00e0 gh\u1ebf v\u00ec l\u00e0 v\u1eadt ti\u00ean tri\u1ec1u ban t\u1eb7ng, ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i \u1ea5n. <i>(S\u00e1ch \u300aNam Giang truy\u1ec1n\u300b ch\u00e9p: Th\u00e1ng 6, V\u0129nh Ng\u1ed9 c\u00f9ng 25 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn kinh, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn, ban cho y ph\u1ee5c, \u0111ai l\u01b0ng v\u00e0 ti\u1ec1n b\u1ea1c. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n An Giang \u1edf ch\u00e2u Gi\u00e1p T\u00e2n Th\u00e0nh, tr\u1ea5n Tr\u1ea5n Giang \u1edf ch\u00e2u Ph\u00fa, v\u00e0 tr\u1ea5n Cung Kh\u00ea \u1edf s\u00f4ng Cung. Vi\u1ec7c ban t\u00ean l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu th\u00e1ng 5, s\u00e1ch ch\u00e9p nh\u1ea7m.)<\/i><\/p>\n\n<p>[78] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng, Ho\u00e0i, V\u1ec7 ch\u00e2u gi\u1edbi Ho\u00e0ng S\u1ea5m h\u00e0 \u0111\u00ea ng\u1ea1n, Cung ph\u1ee5ng quan V\u01b0\u01a1ng Hanh \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch 3 n\u0103m, Qu\u1ea3ng b\u1ecb Ch\u1ec9 huy s\u1ee9, \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m \u0110\u00f4 h\u00e0o tr\u1ea1i Cao Si\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng 3 v\u1ea1n ti\u1ec1n, do \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m V\u01b0\u01a1ng Hanh v\u00e0 c\u00e1c quan d\u00e2ng l\u00ean ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p \u0111\u1eafp \u0111\u1ea5t l\u00e0m \u0111\u00ea, \u0111\u00f3ng c\u1eeda \u0111\u00ea nguy\u1ec7t, so v\u1edbi vi\u1ec7c s\u1eeda ch\u1eefa \u0111\u00ea b\u1ecb v\u1ee1 \u0111\u00e3 ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u c\u00f4ng s\u1ee9c v\u00e0 v\u1eadt li\u1ec7u.<\/p>\n\n<p>[79] Chi\u1ebfu cho Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty sai ng\u01b0\u1eddi \u1ee9ng ph\u00f3, cho c\u00e1c cung th\u1ee7 Hi H\u00e0 vay l\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh v\u00e0 mi\u1ec5n l\u00e3i.<\/p>\n\n<p>[80] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng, \u0111\u00e3 ki\u1ec3m tra v\u00e0 \u0111o \u0111\u1ea1c ru\u1ed9ng ch\u1ee9c \u0111i\u1ec1n c\u1ee7a quan l\u1ea1i c\u00f9ng \u0111\u1ea5t hoang h\u01a1n 30 kho\u1ea3nh \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 cung th\u1ee7, trong \u0111\u00f3 ru\u1ed9ng ch\u1ee9c \u0111i\u1ec1n v\u1eabn theo l\u1ec7 c\u1ea5p l\u1ea1i b\u1eb1ng di\u00eam sao. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o th\u00eam v\u00e0o th\u00e1ng 4 ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd)<\/i>.<\/p>\n\n<p>[81] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, H\u1eefu Th\u1ea7n V\u0169 qu\u00e2n \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, C\u00f9 Ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u01b0 Kh\u1eafc Du \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eadp phong t\u01b0\u1edbc T\u1ea7n Qu\u1ed1c c\u00f4ng.<\/p>\n\n<p>[82] Th\u01b0\u1ee3ng ph\u00ea: <i>\"S\u00f4ng Bi\u1ec7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ed7ng nhi\u00ean c\u1ea1n xu\u1ed1ng, d\u00f2ng ch\u1ea3y gi\u1eefa s\u00f4ng \u0111\u00e3 ng\u1eebng, ch\u1ed7 tr\u0169ng ch\u1ec9 c\u00f2n s\u00e2u kho\u1ea3ng m\u1ed9t hai th\u01b0\u1edbc. Nghe n\u00f3i \u1edf h\u1ea1 l\u01b0u, thuy\u1ec1n b\u00e8 c\u00f4ng t\u01b0 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi gian x\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 b\u1ed3i \u0111\u1ea5t, v\u00ec v\u1eady kh\u00f4ng k\u1ecbp gi\u1ea3m t\u1ea3i, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u1ec1u b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n v\u00e0 h\u01b0 h\u1ecfng, khi\u1ebfn b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7 l\u00e2u ng\u00e0y, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi b\u1ea5t an. C\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho c\u00e1c c\u01a1 quan li\u00ean quan c\u1ee7a \u0110\u00f4 th\u1ee7y ph\u00e2n t\u00edch, r\u1ed3i giao cho Tam ty c\u1eed quan c\u00f9ng v\u1edbi Ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ph\u1ee7 gi\u1edbi t\u1eeb kinh th\u00e0nh \u0111\u1ebfn Tr\u1ea7n L\u01b0u, xem x\u00e9t c\u00f3 thuy\u1ec1n b\u00e8 n\u00e0o b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng hay kh\u00f4ng, so s\u00e1nh v\u1edbi s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng h\u01b0 h\u1ecfng trong nh\u1eefng n\u0103m tr\u01b0\u1edbc r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i> Sau \u0111\u00f3, Ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Ng\u00f4 Th\u1ea9m L\u1ec5 t\u00e2u r\u1eb1ng, sau khi ki\u1ec3m tra thuy\u1ec1n b\u00e8, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 chi\u1ebfc n\u00e0o b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng. <i>(Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m th\u1ee9 8, trong\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b: Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o nh\u00e2n vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng T\u00e1c d\u00e2ng cao, n\u00f3i r\u1eb1ng s\u00f4ng Bi\u1ec7n kh\u00f4ng n\u00ean m\u1edf hai c\u1eeda. Nay ki\u1ec3m tra s\u1ed5 ghi ch\u00e9p m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc, l\u00fac \u0111\u00f3, n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Bi\u1ec7n gi\u1ea3m b\u1ed1n t\u1ea5c, c\u00f2n n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng T\u00e1c d\u00e2ng cao s\u00e1u th\u01b0\u1edbc. Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 t\u1eebng tr\u00e0n b\u1edd, nh\u01b0ng tra x\u00e9t l\u1ea1i th\u00ec n\u0103m \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc tr\u00e0n b\u1edd; n\u00f3i r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean m\u1edf hai c\u1eeda, nh\u01b0ng t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn th\u01b0\u1eddng m\u1edf hai c\u1eeda.)<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"T\u1ed1ng X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u00fang c\u00e1ch, m\u1ed9t n\u0103m[footnote] M\u1ed9t n\u0103m 'M\u1ed9t' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Hai', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 quy\u1ec3n 263, ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 8, ch\u00fa th\u00edch c\u1ee7a L\u00fd \u0110\u00e0o s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] \u0111\u00e3 m\u1edf \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u1ebfn t\u00e1m l\u1ea7n, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e3ng ph\u00ed nh\u00e2n c\u00f4ng v\u1eadt li\u1ec7u[footnote] Kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e3ng ph\u00ed nh\u00e2n c\u00f4ng v\u1eadt li\u1ec7u, ch\u1eef 'L\u00e3ng' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung.[\/footnote], m\u00e0 c\u00f2n khi\u1ebfn s\u00f4ng Bi\u1ec7n kh\u00f4ng th\u00f4ng, l\u00e0m tr\u1edf ng\u1ea1i vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n r\u1ea5t nhi\u1ec1u.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u r\u1eb1ng v\u00ec vi\u1ec7c b\u1ed3i \u0111\u1ea5t, hai ng\u00e0y n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n, thuy\u1ec1n b\u00e8 m\u1eafc c\u1ea1n h\u01b0 h\u1ecfng r\u1ea5t nhi\u1ec1u, kinh th\u00e0nh n\u00e1o lo\u1ea1n, nh\u01b0ng tra x\u00e9t l\u1ea1i th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t chi\u1ebfc thuy\u1ec1n n\u00e0o b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng; v\u00e0 vi\u1ec7c m\u1edf \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng t\u00e1m l\u1ea7n n\u00e0y, l\u00e0m kh\u1ed5 nh\u1ecdc c\u00f4ng t\u01b0, thuy\u1ec1n b\u00e8 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u00f4ng, nh\u01b0ng l\u1ea1i kh\u00f4ng n\u00f3i g\u00ec, t\u1ea1i sao v\u1eady?\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o, m\u00e0 l\u00e0 do Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng t\u00e2u.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng t\u00e2u, th\u1ea7n kh\u00f4ng bi\u1ebft, nh\u01b0ng Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1edd t\u1ea5u g\u1eedi xu\u1ed1ng Trung th\u01b0. Kh\u00f4ng bi\u1ebft Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng l\u00e0 c\u1eadn th\u1ea7n, l\u1ea1i d\u00e1m b\u1ecba \u0111\u1eb7t l\u1eeba d\u1ed1i Th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 n\u00ean x\u1eed ph\u1ea1t kh\u00f4ng? L\u1eeba d\u1ed1i nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ea1o l\u00fd n\u00e0o cho ph\u00e9p?\"<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng ch\u1ec9 c\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n ph\u1ee5 ch\u00fa n\u00e0y c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[83] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng, 62 ch\u1ec9 huy qu\u00e2n V\u0169 V\u1ec7 \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng thu\u1ed9c c\u00e1c l\u1ed9, chia phi\u00ean \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, c\u00f9ng c\u00e1c qu\u00e2n m\u00e3 c\u00f2n l\u1ea1i, \u0111\u1ec1u sai ch\u1ee7 binh quan chia b\u1ed9 hu\u1ea5n luy\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, qu\u00e2n b\u1ed1n l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng chia t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec3 d\u1ea1y t\u1eadp, Vua lo qu\u00e2n ch\u1ebf d\u1ea7n suy, n\u00ean c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(\u300aTh\u1eddi ch\u00ednh k\u00fd\u300b ch\u00e9p: H\u00e0 B\u1eafc t\u1eeb khi th\u00f4ng h\u00f2a \u0111\u1ebfn nay, kh\u00f4ng chia t\u01b0\u1edbng, hu\u1ea5n luy\u1ec7n kh\u00f4ng tinh, lo sinh s\u1ef1, n\u1eb7ng v\u1ec1 s\u1eeda ch\u1eefa, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i th\u00e1nh l\u1ef1 s\u00e2u xa, ph\u00e1t t\u1eeb quy\u1ebft \u0111o\u00e1n c\u1ee7a Vua, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ebfn th\u1ebf. Nay ghi ch\u00fa th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Chi\u1ebfu r\u1eb1ng, b\u1ed1n l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc th\u1eeba b\u00ecnh \u0111\u00e3 l\u00e2u, n\u1eb7ng v\u1ec1 \u0111\u1ed5i m\u1edbi, n\u1ebfu c\u1ee9 theo l\u1ed1i c\u0169, c\u00e0ng l\u00e0m suy qu\u00e2n ch\u1ebf, n\u00ean l\u1ea5y 62 doanh V\u0169 V\u1ec7 \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng thu\u1ed9c c\u00e1c l\u1ed9, chia phi\u00ean d\u1ea1y t\u1eadp, qu\u00e2n c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u chia ph\u00e1i ch\u1ee7 binh quan hu\u1ea5n luy\u1ec7n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[84] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng, \u0110\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m L\u00e2n, Ph\u1ee7, Phong ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng B\u1ea3o d\u1eddi sang sai khi\u1ec3n \u1edf l\u1ed9 Phu Di\u00ean, v\u1eabn kh\u00f4ng t\u00ednh l\u00e0 ph\u1ea1m l\u1ed7i, quan kh\u00e1m x\u00e9t tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 Chu L\u00e2m tru\u1ea5t m\u1ed9t ch\u1ee9c, b\u1eaft th\u00f4i, quan th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng l\u00e0 Ph\u1ea1m T\u00f4ng S\u01b0 b\u1ecb thay th\u1ebf. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, B\u1ea3o t\u00e2u r\u1eb1ng 3.000 k\u1ef5 binh gi\u1edbi T\u00e2y x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng Phu ch\u00e2u t\u00e2u ch\u1ec9 c\u00f3 100 k\u1ef5, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u1ee7y T\u00f4ng S\u01b0 th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng, T\u00f4ng S\u01b0 n\u00f3i ch\u1ec9 h\u01a1n 200 ng\u01b0\u1eddi. Sau \u0111\u00f3, ng\u1ee5c ch\u1ebf x\u00e9t h\u1ecfi, \u0111\u00fang nh\u01b0 l\u1eddi B\u1ea3o, n\u00ean c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[85] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, H\u00ecnh b\u1ed9 Th\u1ecb lang tr\u00ed s\u0129 L\u00fd Th\u1ee5 m\u1ea5t. Vua ban chi\u1ebfu ri\u00eang, v\u00ec l\u00e0 c\u1ef1u th\u1ea7n \u1edf ph\u1ee7 phi\u00ean tr\u01b0\u1edbc, \u01b0u \u0111\u00e3i ban t\u1eb7ng, ban \u01a1n cho con ch\u00e1u th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc.<\/p>\n\n<p>[86] Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c H\u1ecdc s\u0129, C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, \u0110\u1ec1 c\u1eed H\u1ed3ng Kh\u00e1nh quan Ph\u00f3 V\u0129nh m\u1ea5t. C\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecf.<\/p>\n\n<p>[87] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c quan ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean c\u00f3 c\u00f4ng xin m\u1edf ph\u01b0\u1eddng m\u1edbi, \u0111\u1ec1u do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh.<\/p>\n\n<p>[88] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, Tri H\u00e0 ch\u00e2u C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp xin l\u1ea5y 55 ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng h\u00e0ng \u1edf qu\u00e2n \u0110\u1ee9c Thu\u1eadn l\u00e0 L\u00fd K\u1ef3 T\u1ebf l\u00e0m Phi\u00ean d\u0169ng c\u1ea3m \u1edf ty An ph\u1ee7 T\u00e2y Thao, theo l\u1eddi xin, l\u1ea1i t\u00ednh theo nh\u00e2n kh\u1ea9u chia ba b\u1eadc c\u1ea5p ti\u1ec1n tu t\u1ea1o, b\u1eadc tr\u00ean 7.000, c\u00f2n l\u1ea1i gi\u1ea3m d\u1ea7n theo t\u1eebng b\u1eadc.<\/p>\n\n<p>[89] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, sai Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, T\u1eadp hi\u1ec1n Hi\u1ec7u l\u00fd, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 Th\u1ea9m Qu\u00e1t xem x\u00e9t vi\u1ec7c th\u1ee7y l\u1ee3i ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, sai d\u1ecbch \u1edf l\u1ed9 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft ki\u00eam s\u00e1t ph\u1ecfng. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng ch\u00e9p.)<\/i><\/p>\n\n<p>[90] Tri ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh H\u00e0n Gi\u00e1ng t\u00e2u: <i>\"B\u1edd \u0111\u00ea s\u00f4ng l\u1edbn, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi ki\u1ec3m tra t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng tr\u00ecnh v\u1eadt li\u1ec7u, ch\u1ec9 d\u1ef1a theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a quan l\u1ea1i, n\u00e2ng cao ch\u1ed7 th\u1ea5p, b\u1ed3i \u0111\u1eafp ch\u1ed7 m\u1ecfng, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh c\u1ee5 th\u1ec3. Mong giao cho \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m, t\u1eeb nay tr\u1edf \u0111i \u0111\u1ec1u l\u1ea5y m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc l\u00e0m chu\u1ea9n, cao th\u1ea5p ph\u1ea3i \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ec1u, ch\u1ed7 n\u00e0o h\u01b0\u1edbng v\u00e0o b\u1edd th\u00ec t\u0103ng th\u00eam \u0111\u1eafp b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u00ea, \u0111\u1ec3 ng\u0103n ng\u1eeba n\u1ea1n n\u01b0\u1edbc r\u00f2 r\u1ec9, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba ty[footnote]Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba ty, ch\u1eef 'Nh\u01b0ng' nguy\u00ean l\u00e0 'N\u00e3i', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho l\u01b0u tr\u1eef m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote] c\u00f9ng c\u00e1c quan l\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng ch\u1ee9c \u0111\u1ebfn t\u1eadn n\u01a1i b\u1edd \u0111\u00ea b\u00e0n b\u1ea1c l\u1eadp ph\u00e1p.\"<\/i> Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n\n<p>[91] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: C\u00e1c ch\u1ee9c Ho\u00e0nh h\u00e0nh s\u1ee9, Ph\u00f3 \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, t\u1eeb nay \u0111\u1ec1u ki\u00eam qu\u1ea3n Kh\u00e1ch t\u1ec9nh v\u00e0 T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kh\u00e1ch t\u1ec9nh v\u00e0 T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n thi\u1ebfu ch\u00ednh quan, n\u00ean d\u00f9ng c\u00e1c ch\u1ee9c C\u00e1p m\u00f4n s\u1ee9, Ph\u00f3 \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd. \u0110\u1ebfn nay, D\u1eabn ti\u1ebfn s\u1ee9 L\u00fd \u0110oan Kh\u00e1c \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4, T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng C\u00e1p m\u00f4n ph\u00f3 s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh Nh\u1ea5t ph\u1ea3i th\u00f4i ch\u1ee9c, nh\u01b0ng \u0110oan Kh\u00e1c xin cho Th\u00e0nh Nh\u1ea5t v\u1eabn t\u1ea1m qu\u1ea3n l\u00fd nh\u01b0 c\u0169, n\u00ean c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[92] Vua ph\u00ea: <i>\"C\u00e1c cung th\u1ee7 Kinh Nguy\u00ean \u1edf ph\u00eda t\u00e2y Thao hi\u1ec7n \u0111ang qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u00e3 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i t\u00e1n v\u1ec1 nh\u00e0 ngh\u1ec9 ng\u01a1i, n\u00ean ch\u1ec9 huy V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean khi \u0111\u1ebfn n\u01a1i ph\u1ea3i b\u1ea3o c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n gi\u1eef l\u1ea1i, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ki\u1ec3m tra, ai vi ph\u1ea1m s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed t\u1ed9i v\u00e0 b\u00e1o l\u00ean.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[93] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, chi\u1ebfu cho Ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 Gi\u1ea3 Th\u1ebf Kinh gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch ba n\u0103m, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eebng \u0111\u1ec1 c\u1eed x\u00e2y \u0111\u00ea Ho\u00e0ng H\u00e0, \u0111\u00e0o s\u00f4ng th\u1eb3ng, thu h\u1ed3i th\u1ebf n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 c\u00f4ng lao. S\u00f4ng th\u1eb3ng, c\u1ea7n tra c\u1ee9u ng\u00e0y 2 th\u00e1ng 2 v\u00e0 cu\u1ed1i th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7.<\/p>\n\n<p>[94] Trung th\u01b0 d\u00e2ng l\u00ean ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p khuy\u1ebfn kh\u00edch tr\u1ed3ng d\u00e2u, Vua n\u00f3i: <i>\"N\u00f4ng tang l\u00e0 g\u1ed1c c\u1ee7a \u0103n m\u1eb7c, n\u00ean khuy\u1ebfn kh\u00edch d\u00e2n. Nh\u01b0ng d\u00e2n kh\u00f4ng d\u00e1m t\u1ef1 l\u1ef1c, ch\u00ednh v\u00ec ch\u00e2u huy\u1ec7n l\u1ea5y vi\u1ec7c n\u00e0y l\u00e0m c\u1edb \u0111\u1ec3 t\u0103ng h\u1ed9 \u0111\u1eb3ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u c\u1ea5m, n\u00ean tuy\u00ean b\u1ed1 l\u1ea1i.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[95] Vua ph\u00ea: <i>\"T\u00e2n Tri ch\u00e2u H\u00e0 Ch\u00e2u C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp c\u00f3 m\u1eb9 gi\u00e0, nh\u01b0ng ch\u01b0a c\u00f3 nh\u00e0 \u1edf, n\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch sai em trai l\u00e0 T\u01b0 Ngh\u1ecb l\u00e0m ch\u1ee9c quan \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u, \u0111\u1ec3 an \u1ee7i l\u00f2ng hi\u1ebfu th\u1ea3o c\u1ee7a \u00f4ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[96] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, ban chi\u1ebfu cho D\u1eabn ti\u1ebfn s\u1ee9 L\u00fd \u0110oan Kh\u00e1c \u0111\u1ee3i hai n\u0103m n\u1eefa s\u1ebd b\u00e3i ch\u1ee9c Ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9, ch\u1ec9 huy c\u00f3 th\u1ec3 gia h\u1ea1n th\u00eam hai n\u0103m, v\u00ec t\u1ed9i t\u1ef1 \u00fd s\u00e1p nh\u1eadp c\u00e1c ch\u1ec9 huy Ki\u00eau Ti\u1ec7p \u1edf K\u00fd Ch\u00e2u, b\u1ed1 tr\u00ed sai l\u1ea7m, d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c \u0111\u1ecbch \u0111\u1ed1t ph\u00e1 tr\u1ea1m d\u1ecbch Qu\u1ed1c t\u00edn. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y x\u1ea3y ra ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7, ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 8 b\u00e3i ch\u1ee9c ch\u00ednh nhi\u1ec7m.)<\/i><\/p>\n\n<p>[97] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 t\u00e2u: <i>\"D\u00e2n c\u00e1c huy\u1ec7n Toan T\u1ea3o, D\u01b0\u01a1ng V\u0169, Phong Kh\u00e2u thu\u1ed9c Khai Phong h\u01a1n ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn ty ki\u1ec7n xin mi\u1ec5n vi\u1ec7c luy\u1ec7n t\u1eadp b\u1ea3o gi\u00e1p, \u0111\u00e3 ra b\u1ea3ng d\u1ee5 kh\u00f4ng cho ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p. V\u00ec quan l\u1ec7nh, t\u00e1 c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c kinh \u0111\u00f4 c\u00f3 l\u00fac tri\u1ec7u t\u1eadp kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u1eddi, n\u00ean d\u1eabn \u0111\u1ebfn ki\u1ec7n t\u1ee5ng. Ri\u00eang huy\u1ec7n T\u1ed9 Th\u00e0nh ch\u01b0a l\u1ec7nh luy\u1ec7n t\u1eadp m\u00e0 \u0111\u00e3 ki\u1ec7n, \u0111\u1ec1u giao cho ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m x\u00e9t x\u1eed.\"<\/i> Vua ph\u00ea: <i>\"Hi\u1ec7n \u0111ang \u0111\u00fang m\u00f9a v\u1ee5, tri\u1ec7u t\u1eadp kh\u00f4ng \u0111\u00fang l\u00fac, th\u1ef1c s\u1ef1 b\u1ea5t ti\u1ec7n cho d\u00e2n. L\u1ec7nh cho ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u1eb7c t\u1ed9i quan l\u1ea1i vi ph\u1ea1m ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean, t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5m d\u00e2n ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p[footnote]T\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5m d\u00e2n ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p, ch\u1eef 'vi\u1ec7t' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u00f3', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 71 v\u1ec1 b\u1ea3o gi\u00e1p s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\"<\/i><\/p>\n\n<p>[98] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, ty s\u00e1t ph\u1ecfng hai l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng t\u00e2u r\u1eb1ng huy\u1ec7n L\u00f4 Th\u1ecb thu\u1ed9c ch\u00e2u Qu\u1eafc c\u00f3 ti\u1ec1n d\u1ecbch c\u1ee7a h\u1ed9 x\u1eed s\u0129 L\u01b0u D\u1ecbch \u0111\u00e3 v\u1ec1 h\u01b0u, ch\u01b0a d\u00e1m theo l\u1ec7 quan ph\u1ea9m gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng, ban chi\u1ebfu theo l\u1ec7 quan th\u1ea5t ph\u1ea9m.<\/p>\n\n<p>[99] Ty s\u00e1t ph\u1ecfng l\u1ed9 Kinh \u0110\u00f4ng xin t\u1eeb nay n\u1ebfu c\u00f3 ai tuy\u00ean truy\u1ec1n, t\u1ea1o ra l\u1eddi n\u00f3i, v\u0103n t\u1ef1 \u0111\u1ec3 k\u00edch \u0111\u1ed9ng d\u00e2n ch\u00fang v\u1ec1 vi\u1ec7c thi h\u00e0nh ph\u00e9p sai d\u1ecbch m\u1edbi, \u0111\u1ec1u theo ph\u00e1p l\u1ec7nh k\u00edch \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o gi\u00e1p, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[100] Ban chi\u1ebfu l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c huy \u0111\u1ed9ng qu\u00e1 5 v\u1ea1n d\u00e2n phu m\u00f9a xu\u00e2n, l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ec7 th\u01b0\u1eddng h\u00e0ng n\u0103m.<\/p>\n\n<p>[101] Chi\u1ebfu cho T\u00e0o Ch\u00e2u L\u00fd Ph\u1ee5c Khu\u00ea ph\u1ea1t 10 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng. Ban \u0111\u1ea7u, Ph\u1ee5c Khu\u00ea \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m T\u00e0o Ch\u00e2u, khi v\u00e0o ch\u1ea7u c\u00f3 l\u1eddi o\u00e1n h\u1eadn, n\u00f3i: <i>\"Hai m\u01b0\u01a1i n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 bi\u1ebft T\u00e0o Ch\u00e2u, h\u00f4m nay th\u1eb9n g\u1eb7p l\u1ea1i quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eadn chi\u1ebfn N\u1ea1p O\u00e1t \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft oan l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi, khanh kh\u00f4ng th\u1eb9n g\u1eb7p v\u1ee3 con h\u1ecd, l\u1ea1i th\u1eb9n g\u1eb7p quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang T\u00e0o Ch\u00e2u sao?\"<\/i> Ph\u1ee5c Khu\u00ea kh\u00f4ng bi\u1ebft tr\u1ea3 l\u1eddi th\u1ebf n\u00e0o. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, khi \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, trong bi\u1ec3u t\u1ea1 \u01a1n l\u1ea1i khoe khoang r\u1eb1ng m\u00ecnh v\u00f4 t\u1ed9i m\u00e0 b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i, b\u1ecb Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o \u0111\u00e0n h\u1eb7c, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"Ph\u1ee5c Khu\u00ea h\u01b0 \u0111\u1ea3n, t\u00e0i n\u0103ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng d\u00f9ng, mu\u1ed1n c\u00e1ch ch\u1ee9c l\u1ea7n n\u1eefa.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Ph\u1ee5c Khu\u00ea b\u00e0n vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng cho L\u00fd Kh\u1eafc Trung, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n l\u1ec7nh cho l\u1ea1i vi\u00ean c\u1ee7a vi\u1ec7n v\u00e0 Tuy\u00ean ph\u1ee7 ty cung khai, \u0111\u1ec1u n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7, ch\u1ec9 c\u00f3 b\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft l\u00e0 c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7, n\u00ean th\u01b0\u1edfng cho Kh\u1eafc Trung. V\u1eady vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i do Ph\u1ee5c Khu\u00ea h\u01b0 \u0111\u1ea3n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ng\u1ef1 s\u1eed n\u00f3i Ph\u1ee5c Khu\u00ea kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng vi\u1ec7c th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1eed l\u00fd, nh\u1eefng vi\u1ec7c tr\u01b0\u1edbc khi an tr\u00ed \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 th\u1eadt.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Bi\u1ec3u t\u1ea1 \u01a1n c\u00f3 l\u1eddi o\u00e1n ph\u1ec9, sao kh\u00f4ng x\u1eed l\u00fd?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Theo ph\u00e1p lu\u1eadt, ph\u1ea1t \u0111\u1ed3ng l\u00e0 \u0111\u1ee7.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua v\u1eabn c\u00f2n nghi ng\u1edd, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u1ee5c Khu\u00ea \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p ki\u00eau ng\u1ea1o, b\u1ec7 h\u1ea1 ph\u00ea chu\u1ea9n x\u1eed l\u00fd, \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 r\u0103n \u0111e. N\u1ebfu d\u00f9ng l\u1eddi Ng\u1ef1 s\u1eed, c\u00e1ch ch\u1ee9c Ph\u1ee5c Khu\u00ea, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f4ng b\u1eb1ng, v\u00ec l\u1eddi Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt.\"<\/i> Vua b\u00e8n th\u00f4i.<\/p>\n\n<p>[102] Ty N\u00f4ng t\u1ef1 t\u00e2u: <i>\"X\u00e9t \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c Ph\u1ee7 gi\u1edbi \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Ng\u00f4 Th\u1ea9m L\u1ec5 xin l\u1ec7nh cho c\u00e1c huy\u1ec7n khuy\u1ebfn kh\u00edch d\u00e2n t\u00f9y theo h\u1ed9 \u0111\u1eb3ng tr\u1ed3ng d\u00e2u, cho ph\u00e9p t\u1eeb n\u0103m sau tr\u1ed3ng, n\u0103m sau n\u1eefa di chuy\u1ec3n tr\u1ed3ng, \u0111\u1ee3i khi th\u1ea5y ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p tr\u1ed3ng tr\u1ecdt ho\u00e0n thi\u1ec7n s\u1ebd ban h\u00e0nh kh\u1eafp c\u00e1c l\u1ed9.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[103] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Tr\u1ea7n D\u1ecbch t\u00e2u: <i>\"Ph\u1ee5ng ch\u1ec9 bi\u00ean so\u1ea1n \u300a\u0110\u1ea1o tr\u01b0\u1eddng trai ti\u1ebfu th\u1ee9c\u300b 28 quy\u1ec3n, xin ban h\u00e0nh, v\u00e0 h\u1ea1 l\u1ec7nh cho T\u0103ng \u0111\u1ea1o l\u1ee5c ty, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n gi\u00e1o khoa tham kh\u1ea3o c\u00e1c danh m\u1ee5c, v\u1ecb hi\u1ec7u c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1o tr\u01b0\u1eddng, l\u1eadp ph\u00e1p tu\u00e2n th\u1ee7.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[104] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, Vua ph\u00ea: <i>\"T\u1ed5ng qu\u1ea3n Hi H\u00e0 l\u1ed9 l\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111ang ch\u1ec9 huy qu\u00e2n H\u00e1n v\u00e0 qu\u00e2n Phi\u00ean \u0111\u00f3ng \u1edf s\u00f4ng Di\u00eam T\u1ec9nh \u0111\u1ec3 x\u00e2y th\u00e0nh tr\u1ea1i. C\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho x\u00e2y hai d\u00e3y nh\u00e0 \u1edf th\u00e0nh m\u1edbi, g\u1ed3m b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i gian, ban cho Bao Thu\u1eadn v\u00e0 Bao Th\u00e0nh, tr\u01b0\u1edbc h\u00e3y v\u1ebd \u0111\u1ed3 \u00e1n tr\u00ecnh l\u00ean.\"<\/i> Vi\u1ec7c x\u00e2y tr\u1ea1i Di\u00eam Xuy\u00ean, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u trong b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Tu\u00e2n D\u1ee5. Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n vi\u1ec7c thu l\u1ea1i gi\u1ebfng mu\u1ed1i c\u1ee7a Bao Thu\u1eadn, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean thu, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u b\u1ea3o ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea5y \u00fd ri\u00eang h\u1ecfi Bao Thu\u1eadn: 'Ng\u00e0y x\u01b0a thu m\u01b0\u1eddi ng\u00e0n, nay cho m\u01b0\u1eddi l\u0103m ng\u00e0n \u0111\u1ec3 mua, th\u1ebf n\u00e0o?' X\u00e9t th\u1ea5y t\u00ecnh h\u00ecnh so s\u00e1nh l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a Bao Thu\u1eadn v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi mua kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec, c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ebd vui v\u1ebb, vui v\u1ebb th\u00ec thu l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ea1i g\u00ec. Nay \u0111\u1eb7t th\u00e0nh tr\u1ea1i, kh\u00f4ng lo t\u00ednh to\u00e1n ngu\u1ed3n cung c\u1ea5p t\u1ea1i ch\u1ed7, l\u1ea1i t\u1eeb trong v\u1eadn chuy\u1ec3n t\u00e0i v\u1eadt \u0111\u1ec3 d\u1ef1 ph\u00f2ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf l\u00e2u d\u00e0i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"X\u01b0a gi\u1eef bi\u00ean c\u0169ng ph\u1ea3i t\u1eeb trong cung c\u1ea5p.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n h\u1ebft m\u1ecdi c\u00e1ch, n\u1ebfu th\u1ebf kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1edbi t\u1eeb trong cung c\u1ea5p. N\u1ebfu c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n ti\u1ec7n l\u1ee3i, sao l\u1ea1i b\u1ecf m\u00e0 kh\u00f4ng t\u00ednh, l\u1ea1i ph\u1ea3i t\u1eeb trong cung c\u1ea5p?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 H\u00e0 B\u1eafc th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn t\u1eeb trong cung c\u1ea5p.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, ph\u01b0\u01a1ng tr\u1ea5n H\u00e0 B\u1eafc, ngo\u00e0i ch\u1ed1ng \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh, b\u00ean c\u1ea1nh ph\u00f2ng b\u1ecb l\u00e2n \u0111\u1ea1o, trong ch\u1ed1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, l\u1ea1i c\u00f2n h\u1ed1i l\u1ed9, nh\u01b0ng tr\u0103m th\u1ee9 kh\u00f4ng c\u1ea7n c\u1ea7u b\u00ean ngo\u00e0i m\u00e0 v\u1eabn \u0111\u1ee7.\"<\/i> Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>\"L\u00fac \u0111\u00f3 s\u1ef1 \u0111\u00f2i h\u1ecfi sao k\u1ec3 xi\u1ebft.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y ngo\u00e0i vi\u1ec7c cung c\u1ea5p t\u1eeb trong, h\u00e1 tr\u00e1nh kh\u1ecfi phi\u1ec1n nhi\u1ec5u sao?\"<\/i><\/p>\n<p><i>(V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 7, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p.)<\/i><\/p>\n\n<p>[105] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, Tri H\u00ecnh ch\u00e2u, Quang l\u1ed9c khanh S\u1eed Chi\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri \u00c2n ch\u00e2u, v\u00e0 t\u1eeb nay v\u1ec1 sau s\u1ebd lu\u00e2n phi\u00ean d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n. V\u00ec Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u00e1i X\u00e1c t\u00e2u r\u1eb1ng hai ch\u00e2u \u00c2n, K\u00fd \u1edf H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea5t n\u1ed9i \u0111\u1ecba, kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ec9 d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n l\u00e0m Tri ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[106] H\u00f9ng Ch\u00e2u b\u00e1o r\u1eb1ng h\u01a1n 500 k\u1ef5 binh tu\u1ea7n tra c\u1ee7a gi\u1edbi B\u1eafc \u0111\u00e3 v\u00e0o \u0111\u1ea5t l\u01b0\u1ee1ng thu\u1ed9c. Vua n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc d\u1ea7n d\u1ea7n c\u00f3 v\u1ebb g\u00e2y chuy\u1ec7n. Hi\u1ec7n nay binh kh\u00ed \u1edf H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec1u h\u01b0 h\u1ecfng kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 t\u01b0\u1edbng s\u0129 l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi k\u1ebb \u0111\u1ecbch?\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u00edch v\u00e0 c\u00e1c quan n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u00fa \u00fd m\u1ed9t ch\u00fat \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ph\u00f2ng b\u1ecb bi\u00ean gi\u1edbi, th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3. Hi\u1ec7n nay d\u00e2n binh \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c hu\u1ea5n luy\u1ec7n, ngo\u00e0i ra c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c quy ch\u1ebf v\u1ec1 t\u00e0i ch\u00ednh, s\u1eeda ch\u1eefa th\u00e0nh l\u0169y, ch\u1ecdn l\u1ef1a t\u01b0\u1edbng so\u00e1i, ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m t\u1ed1t m\u1ea5y vi\u1ec7c n\u00e0y l\u00e0 \u0111\u1ee7.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c khanh h\u00e3y b\u00ed m\u1eadt l\u1eadp k\u1ebf ho\u1ea1ch r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua r\u1ea5t lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng k\u1ebb gian n\u1ecbnh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u00edch n\u00f3i: <i>\"D\u00f9 Th\u00e1i T\u1ed5 nghi\u00eam minh nh\u01b0 v\u1eady, nh\u01b0ng Tr\u01b0\u01a1ng Di\u00ean Th\u00f4ng, \u0110\u00e0o C\u1ed1c, \u0110inh \u0110\u1ee9c D\u1ee5 v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c, l\u00e0 v\u00ec ch\u00fang d\u00f9ng l\u1eddi gi\u00e8m pha d\u1ef1a v\u00e0o h\u00ecnh d\u00e1ng s\u1ef1 vi\u1ec7c v\u00e0 d\u00f2 x\u00e9t \u0111i\u1ec1u m\u00e0 nh\u00e0 Vua nghi ng\u1edd.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[107] Ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t, V\u0169 Ninh qu\u00e2n L\u01b0u h\u1eadu, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eb7ng ch\u1ee9c Chi\u00eau T\u00edn qu\u00e2n Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Nam Khang qu\u1eadn v\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng L\u1eadp m\u1ea5t.<\/p>\n\n<p>[108] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb \u0110\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ebfn Ph\u00f3 \u0111\u00f4 \u0111\u1ea7u c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n Ban tr\u1ef1c, \u0111\u1ec1u do Th\u1eeba ch\u1ec9 ty ghi v\u00e0o s\u1ed5. Khi c\u00f3 vi\u1ec7c th\u0103ng b\u1ed5 b\u1ea5t th\u01b0\u1eddng ho\u1eb7c c\u00f3 s\u1ef1 c\u1ed1, th\u00ec l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3, B\u1ed9 qu\u00e2n ty b\u00e1o v\u1edbi Th\u1eeba ch\u1ec9 ty \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu v\u00e0 ghi ch\u00fa, nh\u1eb1m chu\u1ea9n b\u1ecb cho vi\u1ec7c chuy\u1ec3n vi\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng.<\/p>\n\n<p>[109] Thi\u1ebft l\u1eadp c\u01a1 quan Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed, th\u1ed1ng nh\u1ea5t vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd qu\u00e2n kh\u00ed trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc. C\u00e1c vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u1ec1u theo quy ch\u1ebf c\u1ee7a T\u01b0\u1edbng t\u00e1c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u1eed L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh v\u00e0 T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan l\u00e0m Ph\u00e1n gi\u00e1m, c\u00e1c ch\u1ee9c quan thu\u1ed9c c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ec1u do c\u00e1c quan ti\u1ebfn c\u1eed. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, qu\u00e2n kh\u00ed thu\u1ed9c qu\u1ea3n l\u00fd c\u1ee7a \u00e1n Tr\u1ee5 thu\u1ed9c Tam ty, nh\u01b0ng c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Tam ty qu\u00e1 nhi\u1ec1u, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u00e1n l\u1ea1i thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, n\u00ean \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u theo quy ch\u1ebf th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, l\u1eadp Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed v\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf \u00e1n Tr\u1ee5.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n: <i>\"Binh kh\u00ed \u1edf H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Binh kh\u00ed kh\u00f4ng th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb trong m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u, c\u1ea7n ph\u1ea3i chu\u1ea9n b\u1ecb tr\u01b0\u1edbc.\"<\/i> Vua b\u00e8n b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1eadp Gi\u00e1m v\u00e0 c\u1eed quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch, ng\u00e0y h\u00f4m sau li\u1ec1n c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(C\u1ea3 s\u1eed c\u0169 v\u00e0 s\u1eed m\u1edbi \u0111\u1ec1u ch\u00e9p vi\u1ec7c l\u1eadp Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed, ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 8 c\u00f3 ch\u00e9p v\u1ec1 L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh.<\/i><\/p>\n<p><i>S\u00e1ch \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Qu\u00e2n kh\u00ed c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y thu\u1ed9c qu\u1ea3n l\u00fd c\u1ee7a \u00e1n Tr\u1ee5 thu\u1ed9c Tam ty, nh\u01b0ng c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Tam ty qu\u00e1 nhi\u1ec1u, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u00e1n l\u1ea1i thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1eef g\u00ecn s\u1ed5 s\u00e1ch m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, V\u01b0\u01a1ng B\u00e0ng t\u1eebng n\u00f3i: <i>\"H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c x\u01b0ng l\u00e0 b\u1eadc minh qu\u00e2n trung h\u01b0ng, nh\u01b0ng s\u1eed s\u00e1ch ch\u1ec9 ch\u00e9p r\u1eb1ng k\u1ef9 x\u1ea3o v\u00e0 th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng \u0111\u1ec1u tinh x\u1ea3o h\u01a1n th\u1eddi Nguy\u00ean \u0110\u1ebf v\u00e0 Th\u00e0nh \u0110\u1ebf. Nh\u01b0 v\u1eady, vi\u1ec7c n\u00e0y tuy l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a quan l\u1ea1i, nh\u01b0ng l\u1ea1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ch\u00ednh s\u1ef1 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m ch\u00ednh tr\u1ecb c\u1ea7n l\u01b0u \u00fd.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Hi\u1ec7n nay, b\u00ean ngo\u00e0i ph\u00f2ng ng\u1ef1 hai bi\u00ean gi\u1edbi, b\u00ean trong lo l\u1eafng v\u1ec1 n\u1ea1n c\u01b0\u1edbp b\u00f3c, c\u00e1c k\u1ebf s\u00e1ch chinh ph\u1ea1t v\u00e0 b\u1eaft gi\u1eef \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 vi\u1ec7c quan tr\u1ecdng h\u00e0ng \u0111\u1ea7u, nh\u01b0ng ri\u00eang vi\u1ec7c ch\u1ebf t\u1ea1o v\u0169 kh\u00ed l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quan t\u00e2m. Hi\u1ec7n nay, m\u1ed7i n\u0103m tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thu \u0111\u01b0\u1ee3c cung n\u1ecf, \u00e1o gi\u00e1p c\u00e1c lo\u1ea1i ch\u1ea5t \u0111\u1ea7y kho v\u0169 kh\u00ed l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea1n, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ee9 n\u00e0o th\u1ef1c s\u1ef1 b\u1ec1n ch\u1eafc, nh\u1eb9 nh\u00e0ng v\u00e0 s\u1eafc b\u00e9n \u0111\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m v\u0169 kh\u00ed.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Th\u1ea7n t\u1eebng xem x\u00e9t c\u00e1c x\u01b0\u1edfng ch\u1ebf t\u1ea1o \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 n\u01a1i thi\u1ebfu th\u1ee3 binh n\u00ean ph\u1ea3i b\u1eaft d\u00e2n th\u01b0\u1eddng \u0111i l\u00e0m, nh\u1eefng v\u0169 kh\u00ed l\u00e0m ra ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 h\u00ecnh th\u1ee9c, c\u00f2n ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1t x\u1ea5u th\u00ec kh\u00f4ng ai quan t\u00e2m. Quan l\u1ea1i qu\u1ea3n l\u00fd kho v\u0169 kh\u00ed c\u0169ng ch\u1ec9 \u0111\u1ebfm s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 c\u1ea5t gi\u1eef, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ai ki\u1ec3m tra xem c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c hay kh\u00f4ng, n\u00ean d\u00f9 t\u00edch tr\u1eef nhi\u1ec1u nh\u01b0ng ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u1ec1u h\u01b0 h\u1ecfng, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>L\u00e0m ch\u00ednh tr\u1ecb nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 v\u1eabn mu\u1ed1n d\u00f9ng uy l\u1ef1c \u0111\u1ec3 quy\u1ebft th\u1eafng, b\u00ean ngo\u00e0i khu\u1ea5t ph\u1ee5c k\u1ebb \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh m\u1ebd, b\u00ean trong ng\u0103n ch\u1eb7n k\u1ebb gian \u00e1c n\u1ed5i lo\u1ea1n, th\u1ea7n th\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu mu\u1ed1n b\u1ecf b\u00ea vi\u1ec7c v\u0169 b\u1ecb, \u0111\u1ec3 thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5y r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, th\u00ec c\u00e1c nguy\u00ean li\u1ec7u nh\u01b0 kim lo\u1ea1i, g\u1ed7, t\u01a1, s\u1ee3i, g\u00e2n, s\u1eebng, keo, s\u01a1n, tre, l\u00f4ng chim \u0111\u1ec1u do s\u1ee9c d\u00e2n l\u00e0m ra, l\u1ea1i v\u00f4 c\u1edb t\u1eadp trung th\u1ee3 \u0111\u1ec3 ph\u00e1 h\u1ee7y, th\u1eadt \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Th\u1ea7n ngh\u0129 c\u00e1ch thu\u1eadn ti\u1ec7n h\u01a1n l\u00e0 n\u00ean thay \u0111\u1ed5i ch\u1ebf \u0111\u1ed9, thu gom vi\u1ec7c ch\u1ebf t\u1ea1o c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00e2u l\u1ea1i m\u1ed9t ch\u1ed7, gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1c x\u01b0\u1edfng \u0111\u00fac ti\u1ec1n hi\u1ec7n nay, r\u1ed3i m\u1ed7i x\u01b0\u1edfng ch\u1ecdn m\u1ed9t v\u1ecb quan am hi\u1ec3u c\u00f4ng vi\u1ec7c, giao cho chuy\u00ean tr\u00e1ch; \u0111\u1ed3ng th\u1eddi chi\u00eau m\u1ed9 th\u1ee3 gi\u1ecfi trong thi\u00ean h\u1ea1, ph\u00e2n l\u00e0m th\u1ee3 c\u1ea3 \u1edf c\u00e1c x\u01b0\u1edfng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng n\u00ean \u0111\u1eb7t quan chuy\u00ean tr\u00e1ch \u0111\u1ec3 t\u1ed5ng qu\u1ea3n vi\u1ec7c n\u00e0y, sau \u0111\u00f3 xem x\u00e9t ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1t x\u1ea5u m\u00e0 th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t nghi\u00eam minh, nh\u01b0 v\u1eady m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u1ed1 g\u1eafng l\u00e0m t\u1ed1t, kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u1ed1c th\u00fac m\u00e0 v\u1eabn tinh x\u1ea3o.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>C\u00f3 nghe n\u00f3i hi\u1ec7n nay trong kho v\u0169 kh\u00ed v\u1eabn c\u00f2n cung th\u1eddi Th\u00e1i T\u1ed5, d\u00e2y cung v\u1eabn nh\u01b0 m\u1edbi, c\u00f2n nh\u1eefng cung g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u00e0m ra th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu \u0111\u00fang nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec c\u0169ng th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 l\u1ecfng l\u1ebbo c\u1ee7a ph\u00e1p lu\u1eadt. X\u01b0a kia, Th\u00f9y l\u00e0m C\u1ed9ng c\u00f4ng, c\u00e1c \u0111\u1eddi sau \u0111\u1ec1u nh\u1edd v\u00e0o cung t\u00ean c\u1ee7a \u00f4ng m\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn th\u1ecbnh tr\u1ecb, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5.\"<\/i> Vua ph\u1ea7n n\u00e0o nghe theo l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng B\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m th\u1ee9 6, b\u1eaft \u0111\u1ea7u theo quy ch\u1ebf th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, l\u1eadp Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed, th\u1ed1ng nh\u1ea5t vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd qu\u00e2n kh\u00ed trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc. \u0110\u1eb7t ch\u1ee9c Ph\u00e1n gi\u00e1m v\u00e0 \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n gi\u00e1m m\u1ed7i ch\u1ee9c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi. C\u00e1c ch\u1ee9c thu\u1ed9c c\u00f3 Th\u1eeba, Ch\u1ee7 b\u1ea1, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1, b\u00e3i b\u1ecf \u00e1n Tr\u1ee5 thu\u1ed9c Tam ty, \u0111em vi\u1ec7c n\u00e0y v\u1ec1 qu\u1ea3n l\u00fd. \u1ede c\u00e1c ch\u00e2u c\u00f3 nguy\u00ean li\u1ec7u, \u0111\u1ec1u l\u1eadp \u0110\u00f4 t\u00e1c vi\u1ec7n. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong thi\u00ean h\u1ea1 bi\u1ebft r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a qu\u00e2n kh\u00ed, cho ph\u00e9p \u0111\u1ebfn Gi\u00e1m tr\u00ecnh b\u00e0y, l\u00fac \u0111\u00f3 c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang d\u00e2ng l\u00ean c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p ch\u1ebf t\u1ea1o v\u0169 kh\u00ed. L\u1ec7nh cho ba v\u1ecb t\u01b0\u1edbng xem x\u00e9t nh\u1eefng th\u1ee9 th\u1ef1c s\u1ef1 ti\u1ec7n l\u1ee3i th\u00ec m\u1edbi ch\u1ebf t\u1ea1o; l\u1ea1i c\u1eed quan l\u1ea1i mang nh\u1eefng v\u0169 kh\u00ed t\u1ed1t \u0111\u1ebfn c\u00e1c x\u01b0\u1edfng ch\u1ebf t\u1ea1o \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, l\u00e0m m\u1eabu \u0111\u1ec3 h\u1ecd l\u00e0m theo, chia th\u1ee3 l\u00e0m ba h\u1ea1ng, xem x\u00e9t ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng v\u0169 kh\u00ed t\u1ed1t x\u1ea5u m\u00e0 th\u0103ng gi\u00e1ng quan l\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>S\u00e1ch \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec3 cho r\u1eb1ng m\u1ecdi vi\u1ec7c ch\u00ednh s\u1ef1 th\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ec1u do V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u00e0 con trai quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, l\u1eddi l\u1ebd qu\u00e1 n\u1ecbnh b\u1ee3, nay kh\u00f4ng ch\u1ecdn, nh\u01b0ng l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng B\u00e0ng c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u00e1ng tham kh\u1ea3o, n\u00ean t\u1ea1m ghi ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[110] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u00e3i b\u1ecf qu\u00e2n Kinh M\u00f4n, \u0111em hai huy\u1ec7n Tr\u01b0\u1eddng L\u00e2m, \u0110\u01b0\u01a1ng D\u01b0\u01a1ng s\u00e1p nh\u1eadp v\u00e0o ph\u1ee7 Giang L\u0103ng, huy\u1ec7n Ki\u1ebfn Ninh \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n.<\/p>","rendered":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng 5 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 6 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n V\u0103n \u0110\u1ee9c.<\/p>\n<p>[2] Quan chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan ch\u00e2u Qu\u1ef3 l\u00e0 T\u1eb1ng Ph\u1ee5 t\u00e2u r\u1eb1ng, D\u01b0\u01a1ng Qu\u00fd Thi\u00ean \u1edf ch\u00e2u B\u00e1 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u00f9ng m\u1ea1nh nh\u1ea5t trong c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c Di, v\u00ec tu\u1ed5i gi\u00e0 n\u00ean sai con l\u00e0 Quang Ch\u1ea5n v\u00e0 Quang Vinh d\u00e2ng ng\u1ef1a y\u00ean, ng\u01b0u ho\u00e0ng, x\u1ea1 h\u01b0\u01a1ng. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u1ed5 Quang Ch\u1ea5n l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c, Quang Vinh l\u00e0m T\u00e1 ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Khu m\u1eadt s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi ki\u00eam ch\u1ee9c Qu\u1ea7n m\u1ee5c ch\u1ebf tr\u00ed s\u1ee9.<\/p>\n<p>[4] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;V\u0103n Ng\u1ea1n B\u00e1c t\u1eebng nh\u1eadn di chi\u1ebfu c\u1ee7a ti\u00ean tri\u1ec1u, nay th\u00f4i ch\u1ee9c \u1edf Xu ph\u1ee7, n\u00ean theo l\u1ec7 c\u1ee7a T\u0103ng C\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng khi th\u00f4i ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, ban \u01a1n cho con ch\u00e1u.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y trong Ng\u1ef1 t\u1eadp ghi l\u00e0 ng\u00e0y 12, nay theo Th\u1ef1c l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n<p>[5] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan s\u00e1t ph\u1ecfng \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, l\u1ed9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng v\u00e0 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e2u c\u1eed 12 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m kinh quan, ch\u1ee9c quan, huy\u1ec7n l\u1ec7nh, c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c 10 ng\u01b0\u1eddi, vi\u1ec7c th\u0103ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng h\u1ea1n ch\u1ebf s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n<p>[6] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u00e0, Tri \u0111\u1ee9c Thu\u1eadn qu\u00e2n C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp l\u00e0m Tri ch\u00e2u H\u00e0, T\u00e2y kinh T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 s\u1ee9 Mi\u00eau Th\u1ee5 l\u00e0m Tri \u0111\u1ee9c Thu\u1eadn qu\u00e2n, chuy\u00ean qu\u1ea3n l\u00ednh ch\u00ednh v\u00e0 cung th\u1ee7 \u1edf Kinh Nguy\u00ean, ph\u1ed1i h\u1ee3p \u1ee9ng ph\u00f3 c\u00e1c l\u1ed9 Hi H\u00e0 v\u00e0 Kinh Nguy\u00ean, \u0110\u00f4 gi\u00e1m V\u01b0\u01a1ng Ninh l\u00e0m ph\u00f3. L\u00fac \u0111\u00f3 ch\u00e2u H\u00e0 ch\u01b0a kh\u00f4i ph\u1ee5c, \u0111\u00e3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m tr\u01b0\u1edbc T\u01b0 L\u1eadp l\u00e0m Tri ch\u00e2u ki\u00eam \u0110\u00e0o T\u00e2y an ph\u1ee7 s\u1ee9, l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf th\u00e0nh H\u01b0\u01a1ng T\u1eed. <i>(Ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 9, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u00f3 n\u00f3i th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[7] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t t\u00ean th\u00e0nh A N\u1ea1p \u1edf l\u1ed9 Hi H\u00e0 l\u00e0 th\u00e0nh \u0110\u1ecbnh Kh\u01b0\u01a1ng, th\u00e0nh H\u01b0\u01a1ng T\u1eed l\u00e0 tr\u1ea1i Ninh H\u00e0, th\u00e0nh Khang L\u1ea1c l\u00e0 tr\u1ea1i Khang L\u1ea1c, b\u1ea3o L\u01b0u Gia Xuy\u00ean l\u00e0 b\u1ea3o \u0110\u01b0\u01a1ng Xuy\u00ean, \u0111\u1ec1u thu\u1ed9c ch\u00e2u H\u00e0.<\/p>\n<p>[8] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu xu\u1ea5t 1 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf c\u00e1c h\u1ed9 thi\u1ebfu th\u1ed1n \u1edf c\u00e1c huy\u1ec7n ch\u00e2u Di\u00ean.<\/p>\n<p>[9] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, sai c\u00e1c quan \u0111\u1ea1i th\u1ea7n c\u1ea7u m\u01b0a.<\/p>\n<p>[10] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng, ai d\u1ef1ng c\u1ed1i xay n\u01b0\u1edbc, c\u1ed1i gi\u00e3, c\u1ed1i xay l\u00e0m c\u1ea3n tr\u1edf vi\u1ec7c t\u01b0\u1edbi ti\u00eau ru\u1ed9ng d\u00e2n, s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed theo t\u1ed9i vi ch\u1ebf, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m t\u1ed9i d\u00f9 \u0111\u00e3 th\u00f4i ch\u1ee9c hay \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2n x\u00e1, quan ty n\u00e0o dung t\u00fang c\u0169ng b\u1ecb x\u1eed t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.<\/p>\n<p>[11] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho l\u1ed9 Hi H\u00e0 x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u0110\u1ecbnh Kh\u01b0\u01a1ng, Ninh H\u00e0, Khang L\u1ea1c v\u00e0 ch\u00e2u H\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb kh\u00ed gi\u1edbi, \u00e1o gi\u00e1p ph\u00f2ng th\u1ee7, l\u1ec7nh cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn hai l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n v\u00e0 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng chu\u1ea9n b\u1ecb \u1ee9ng ph\u00f3 t\u1eeb c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n g\u1ea7n \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>[12] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty: <i>&#8220;Vi\u1ec7c t\u1ed5 ch\u1ee9c \u0111\u1ed9i ng\u0169 \u0111\u1ec1u theo ph\u00e9p c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t ti\u1ec3u \u0111\u1ed9i, ch\u00edn ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t trung \u0111\u1ed9i, vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 th\u1ee9 t\u1ef1 r\u00f5 r\u00e0ng s\u1ebd xem x\u00e9t quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ed9i ng\u0169 v\u00e0 kh\u00ed gi\u00e1p, theo ph\u00e9p gi\u00e1o d\u1ee5c c\u1ee7a l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean.&#8221;<\/i> <i>(Ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 12 l\u00e0 Canh Th\u00ecn, ng\u00e0y 18 l\u00e0 \u0110inh H\u1ee3i, c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[13] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho ch\u00e2u H\u00e0: ti\u1ec1n c\u00f4ng s\u1ee9 h\u00e0ng n\u0103m ban t\u1eb7ng 2.000 quan, t\u1ea1m th\u1eddi t\u0103ng th\u00eam 1.000 quan, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ti\u1ec1n thu nh\u1eadp kh\u00e1c th\u00ec d\u1eebng.<\/p>\n<p>[14] Ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty nh\u01b0 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, c\u1ea5p 10 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n giao cho l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, \u0111\u1ec3 gi\u00fap chi ph\u00ed bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p>[15] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1c, Ty h\u1ed9 tham qu\u00e2n ch\u00e2u Nh\u1ea1c, Hi\u1ec7u th\u01b0 S\u00f9ng V\u0103n \u0111i\u1ec7n, Bi\u00ean tu Tam ty s\u1eafc th\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba, quy\u1ec1n Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1.<\/p>\n<p>[16] L\u1ec7nh cho H\u00f9ng B\u1ea3n, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, \u0111i xem x\u00e9t vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng \u1edf l\u1ed9 T\u1eed Ch\u00e2u v\u00e0 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf gi\u00e1m D\u1ee5c T\u1ec9nh ch\u00e2u L\u00f4. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u1ec9 ch\u00e9p l\u00e0 sai H\u00f9ng B\u1ea3n x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf ch\u00e2u L\u00f4.)<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, B\u1ea3n v\u00e0 B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1ea1nh \u0111\u1ec1u t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh d\u1eb9p man t\u1ed9c D\u1ee5c T\u1ec9nh kh\u00f4ng n\u00ean \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n T\u00e2y Xuy\u00ean, v\u00ec v\u1eeba y\u1ebfu l\u1ea1i xa, ch\u1ec9 n\u00ean \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n \u1edf Ch\u00e2u Nhung m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Man t\u1ed9c D\u1ee5c T\u1ec9nh kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng \u0111\u1ea1i qu\u00e2n \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, v\u00ec khi b\u1ecb uy hi\u1ebfp, ch\u00fang s\u1ebd d\u1ef1a v\u00e0o n\u00fai r\u1eebng, qu\u00e2n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng th\u1ec3 ti\u1ebfn v\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fang c\u00f3 ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 sinh s\u1ed1ng, n\u1ebfu d\u00f9ng qu\u00e2n qu\u1ea5y nhi\u1ec5u, khi\u1ebfn ch\u00fang kh\u00f4ng th\u1ec3 canh t\u00e1c, th\u00ec ch\u00fang s\u1ebd t\u1ef1 kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n. Nay kh\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng vi\u1ec7c qu\u1ea5y nhi\u1ec5u \u0111\u1ec3 ch\u00fang kh\u00f4ng th\u1ec3 canh t\u00e1c, m\u00e0 l\u1ea1i d\u00f9ng \u0111\u1ea1i qu\u00e2n \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, khi ta r\u00fat qu\u00e2n th\u00ec ch\u00fang l\u1ea1i xu\u1ea5t hi\u1ec7n, khi ta ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh th\u00ec ch\u00fang l\u1ea1i \u1ea9n n\u00e1u, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf Ch\u00e2u L\u1ed9 kh\u00f3 ti\u1ebfp t\u1ebf, qu\u00e2n ta \u1eaft s\u1ebd b\u1ecb kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, mu\u1ed1n l\u1eadp t\u1ee9c c\u1eed hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111i. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n mu\u1ed1n b\u00e0n b\u1ea1c th\u00eam, sau \u0111\u00f3 s\u1ebd xin ch\u1ec9 d\u1ee5.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, L\u00fd Man \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb d\u00f9ng m\u1ec7nh Vua \u0111\u1ec3 chi\u00eau ph\u1ee7 Ph\u1ee7 V\u1ecdng Tuy\u1ebft Th\u1ee9 v\u00e0 Y\u1ebfn T\u1eed, An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng Ph\u1ee7 V\u1ecdng Tuy\u1ebft Th\u1ee9 v\u00e0 Y\u1ebfn T\u1eed kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng m\u1ec7nh Vua \u0111\u1ec3 t\u00f4n vinh, v\u00ec s\u1ebd l\u00e0m t\u0103ng th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ecd, sau n\u00e0y kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t. Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng hai t\u1ed9c n\u00e0y nhi\u1ec1u l\u1eafm c\u0169ng ch\u1ec9 c\u00f3 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, phong t\u1ee5c man di coi tr\u1ecdng m\u1ec7nh Vua, nay ban t\u01b0\u1edbc v\u1ecb, h\u00e0ng n\u0103m ban th\u01b0\u1edfng th\u00eam m\u1ed9t ch\u00fat, \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m l\u1eabn nhau, n\u1ebfu h\u1ecd c\u1ea3m \u00e2n hu\u1ec7, th\u00ec \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n m\u01b0u \u0111\u1ed3 th\u00f4n t\u00ednh c\u1ee7a h\u1ecd. Nay d\u00f9 \u0111\u1ec3 h\u1ecd t\u1ef1 do, th\u00ec h\u1ecd c\u0169ng s\u1ebd th\u00f4n t\u00ednh l\u1eabn nhau, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ta c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t, l\u00e0m sao ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 l\u1edbn m\u1ea1nh c\u1ee7a h\u1ecd?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua cho r\u1eb1ng L\u00fd Man \u0111\u00e3 sai l\u1ea7m, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a L\u00fd Man c\u0169ng ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng m\u1ed7i b\u1ed9 t\u1ef1 qu\u1ea3n l\u00fd, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2m ph\u1ea1m l\u1eabn nhau m\u00e0 th\u00f4i. D\u00f9ng m\u1ec7nh Vua \u0111\u1ec3 chi\u00eau ph\u1ee7 hai th\u1ee7 l\u0129nh, e r\u1eb1ng n\u00ean l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n cho l\u00e0 ph\u1ea3i. Sau \u0111\u00f3, An Th\u1ea1ch n\u00f3i B\u1ea3n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u1ea9n th\u1eadn, ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c, b\u00e8n ch\u1ec9 c\u1eed B\u1ea3n \u0111i, v\u00e0 truy\u1ec1n l\u1ec7nh cho B\u1ea3n bi\u1ebft \u00fd n\u00e0y.<\/p>\n<p>[17] Ph\u00f3 s\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng H\u00e0 B\u1eafc l\u1ed9 l\u00e0 Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 t\u00e2u r\u1eb1ng, vi\u1ec7c khai \u0111\u00e0o s\u00f4ng H\u00f4 \u0110\u00e0 m\u1edbi \u1edf huy\u1ec7n An B\u00ecnh, ch\u00e2u Th\u00e2m c\u00f9ng khu v\u1ef1c gi\u00e1p gi\u1edbi qu\u00e2n V\u0129nh Ninh v\u00e0 ch\u00e2u K\u00ec \u0111\u00e3 x\u00e2m ph\u1ea1m ru\u1ed9ng d\u00e2n, xin mi\u1ec5n thu\u1ebf, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[18] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9, d\u00f9ng ti\u1ec1n quan \u0111\u1ec3 tr\u1ea3 cho ng\u1ef1a m\u00e0 b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u1ec1n \u1edf qu\u00e2n \u0110\u1ee9c Thu\u1eadn \u0111\u00e3 mua, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u0103ng gi\u00e1.<\/p>\n<p>[19] Chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t t\u00ean th\u00e0nh m\u1edbi c\u1ee7a ch\u00e2u Gi\u00e1p l\u00e0 tr\u1ea1i An Giang, th\u00e0nh m\u1edbi c\u1ee7a ch\u00e2u Ph\u00fa l\u00e0 tr\u1ea1i Tr\u1ea5n Giang, tr\u1ea1i m\u1edbi Cung Kh\u00ea l\u00e0 tr\u1ea1i Cung Kh\u00ea. Theo \u300aC\u1eedu V\u1ef1c Ch\u00ed\u300b, tr\u1ea1i An Giang g\u1ed3m n\u0103m ch\u00e2u Gi\u00e1p, Trung Th\u1eafng, V\u00e2n, H\u1ea1c, H\u1ed5, t\u1ee9c v\u00f9ng \u0111\u00f4ng huy\u1ec7n Long Ti\u00eau, ch\u00e2u T\u1ef1 th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng; tr\u1ea1i Tr\u1ea5n Giang g\u1ed3m ba ch\u00e2u Ph\u00fa, C\u1ea9m, Vi\u00ean, t\u1ee9c \u0111\u1ea5t huy\u1ec7n Long Ti\u00eau th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng; tr\u1ea1i Cung Kh\u00ea sau \u0111\u1ed5i th\u00e0nh ph\u1ed1, thu\u1ed9c huy\u1ec7n Ma D\u01b0\u01a1ng, ch\u00e2u Nguy\u00ean. <i>(\u300aNam Giang Truy\u1ec1n\u300b cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y x\u1ea3y ra v\u00e0o th\u00e1ng 6, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[20] Ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c chi cho qu\u00e2n s\u0129 xu\u1ea5t tr\u1eadn \u1edf ch\u00e2u L\u00f4 v\u00e0 l\u00ednh \u0111\u1ed3n tr\u00fa \u1edf tr\u1ea1i Ninh Vi\u1ec5n, gi\u00e1m D\u1ee5c T\u1ec9nh, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u00f3 kh\u00e1c nhau.<\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00fd, \u0110\u1ed3ng tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i sang l\u1ec5 ph\u00f2ng.<\/p>\n<p>[22] Th\u1ea9m Qu\u00e1t, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, Th\u00e1i t\u1eed trung do\u00e3n, \u0111\u01b0\u1ee3c giao xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i c\u00e1c l\u1ec7nh s\u1eafc c\u1ee7a ba ty.<\/p>\n<p>[23] H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn, Qu\u1ea3n c\u00e2u \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed ki\u1ec3m tra l\u1ea1i k\u1ebf ho\u1ea1ch s\u00f4ng B\u1ea1ch C\u00e2u. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ki\u1ec7n ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 8, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 27 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m sau th\u00ec b\u00e3i b\u1ecf.)<\/i><\/p>\n<p>[24] Chi\u1ebfu cho n\u0103m l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Phu Di\u00ean, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0111\u1ec1u theo l\u1ec7nh c\u1ee7a T\u1ed5ng qu\u1ea3n ty Kinh Nguy\u00ean, ch\u1ec9 huy vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Binh l\u00ednh c\u00f3 gia \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n c\u00f4ng l\u00e0m l\u01b0\u01a1ng kh\u00f4 v\u00e0 b\u00e1nh m\u00e8, c\u1ea5p th\u00eam ti\u1ec1n tr\u00e0, r\u01b0\u1ee3u, c\u1ee7i, n\u01b0\u1edbc. \u0110\u00e2y l\u00e0 nh\u1eefng th\u1ee9 c\u1ea7n thi\u1ebft khi h\u00e0nh qu\u00e2n, tr\u01b0\u1edbc tr\u1eadn ch\u01b0a k\u1ecbp n\u1ea5u n\u01b0\u1edbng, ch\u1ee7 t\u01b0\u1edbng ra l\u1ec7nh m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0103n. Theo l\u1ec7 c\u0169, vi\u1ec7c n\u00e0y giao cho d\u00e2n ph\u01b0\u1eddng qu\u00e1ch, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, nay l\u1ec7nh cho qu\u00e2n \u0111\u1ed9i t\u1ef1 lo li\u1ec7u, c\u1ea3 c\u00f4ng l\u1eabn t\u01b0 \u0111\u1ec1u thu\u1eadn ti\u1ec7n.<\/p>\n<p>[25] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Phu Di\u00ean t\u00e2u r\u1eb1ng, c\u00e1c t\u00e2n binh cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u00e3 luy\u1ec7n t\u1eadp v\u00f5 ngh\u1ec7 th\u00e0nh th\u1ea1o, xin cho lu\u00e2n phi\u00ean \u0111\u1ebfn d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n Tu\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111\u1ec3 thay th\u1ebf ch\u00ednh binh v\u1ec1 kinh. Chi\u1ebfu cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft xem x\u00e9t l\u1ea1i kho\u1ea3ng c\u00e1ch \u0111\u01b0\u1eddng xa g\u1ea7n, th\u1eddi gian lu\u00e2n phi\u00ean thay \u0111\u1ed5i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o s\u1ef1 ki\u1ec7n ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5.)<\/i><\/p>\n<p>[26] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, ch\u00e9m \u0111\u1ea7u V\u01b0\u01a1ng Thi\u00ean, ng\u01b0\u1eddi hai n\u01a1i cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, d\u00e2n th\u00e1m s\u00e1t bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc, gia quy\u1ebfn \u0111\u01b0a v\u1ec1 ch\u00e2u \u0110\u00e0m qu\u1ea3n th\u00fac. Thi\u00ean ph\u1ea1m t\u1ed9i ph\u00f3ng h\u1ecfa \u0111\u1ed1t mi\u1ebfu d\u1ecbch Nh\u1eadt C\u00e2u, vu c\u00e1o ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc \u0111\u1ec3 c\u1ea7u th\u01b0\u1edfng.<\/p>\n<p>[27] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, ch\u00e2u H\u00f9ng g\u1eedi c\u00f4ng v\u0103n \u0111\u1ebfn ch\u00e2u Tr\u00e1c \u0111\u1ec3 b\u1eaft gi\u1eb7c, v\u00e0 l\u1ea5y c\u1ee7i, r\u01a1m, l\u00faa mi\u1ebfn l\u00e0m ch\u1ee9ng c\u1ee9. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u1ee7i, r\u01a1m, l\u00faa mi\u1ebfn h\u00e1 ch\u1ec9 c\u00f3 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc? D\u00f9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i do binh l\u00ednh g\u00e2y h\u1ecfa ho\u1ea1n, sao bi\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u00f3 hi\u1ec1m kh\u00edch v\u1edbi binh l\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c b\u00f4 l\u00e3o trong l\u00e0ng, n\u00ean \u0111\u1ed1t l\u1eeda \u0111\u1ec3 vu oan cho h\u1ecd?&#8221;<\/i> \u0110\u1ebfn khi vi\u1ec7c b\u1ea1i l\u1ed9, Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u00e1i X\u00e1c n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ed9i \u0111\u1ed1t l\u1eeda r\u1ea5t n\u1eb7ng, ch\u1ec9 v\u00ec ba b\u1ed1n ngh\u00ecn ti\u1ec1n m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua \u0111em l\u1eddi \u1ea5y n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;May m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ea1i l\u1ed9, n\u00ean d\u00f9 ph\u00e1p lu\u1eadt nghi\u00eam kh\u1eafc c\u0169ng kh\u00f4ng s\u1ee3. H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c b\u00e1o tin th\u00e1m th\u00ednh m\u1ed9t s\u1ef1 vi\u1ec7c ch\u00ednh x\u00e1c, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau An ph\u1ee7 ty s\u1ebd tin t\u01b0\u1edfng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ee3i ba b\u1ed1n ngh\u00ecn ti\u1ec1n m\u00e0 th\u00f4i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi b\u00e1o tin th\u00e1m th\u00ednh, c\u00f2n n\u00f3i r\u1eb1ng m\u01b0\u1eddi m\u1ea5y n\u0103m tr\u01b0\u1edbc b\u00e1o tin th\u00e1m th\u00ednh vi\u1ec7c c\u1ee7a Qu\u00e1ch \u00c2n \u0111\u00e3 \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt, ch\u1eafc ch\u1eafn c\u00f3 th\u1ec3 tin t\u01b0\u1edfng. T\u1eeb \u0111\u00f3 m\u00e0 x\u00e9t, vi\u1ec7c th\u00e1m b\u00e1o m\u1ed9t s\u1ef1 vi\u1ec7c ch\u00ednh x\u00e1c mang l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch sau n\u00e0y, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 ba b\u1ed1n ngh\u00ecn ti\u1ec1n.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c \u0111\u1ed1t l\u1eeda, s\u00e1ch \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ghi ch\u00e9p kh\u00e1 chi ti\u1ebft, v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 8 v\u00e0 13 th\u00e1ng 11 n\u0103m th\u1ee9 5. L\u1ea1i th\u00eam ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 6, c\u00f3 th\u1ec3 x\u00f3a b\u1edbt ph\u1ea7n ph\u1ee5 l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n<p>[28] Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i ph\u00eda \u0110\u00f4ng g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;T\u1eeb khi B\u1ec7 h\u1ea1 ra l\u1ec7nh hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u0111\u1ebfn nay, qu\u1ea3 th\u1eadt \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y th\u00ec kh\u00f4ng nh\u01b0 v\u1eady. Th\u1ea7n ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn v\u00f9ng T\u00e2y B\u1eafc, ch\u1ec9 th\u1ea5y qu\u00e2n H\u1ed5 D\u1ef1c v\u00e0 Qu\u1ea3ng D\u0169ng \u0111\u00f3ng \u1edf Giang Ninh, hu\u1ea5n luy\u1ec7n g\u1ea7n n\u1eeda n\u0103m m\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee9 t\u1ef1. Nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay qu\u1ea3 th\u1eadt \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1ed1c th\u00fac c\u00e1c t\u01b0\u1edbng l\u0129nh, ki\u1ec3m tra k\u1ebft qu\u1ea3 hu\u1ea5n luy\u1ec7n, ai kh\u00f4ng ch\u00fa \u00fd th\u00ec s\u1ebd b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c ho\u1eb7c gi\u00e1ng ch\u1ee9c. Ch\u1ec9 c\u1ea7n x\u1eed ph\u1ea1t m\u1ed9t hai ng\u01b0\u1eddi, t\u1ef1 nhi\u00ean m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd tu\u00e2n theo chi\u1ebfu ch\u1ec9, kh\u00f4ng lo qu\u00e2n \u0111\u1ed9i kh\u00f4ng tinh nhu\u1ec7. H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 s\u1ed1 li\u1ec7u \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra, kh\u00f4ng kh\u00f3 bi\u1ebft. N\u1ebfu kh\u00f4ng ch\u00fa t\u00e2m, kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ed1n tr\u00e1nh t\u1ed9i l\u1ed7i. Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, t\u01b0\u1edbng l\u0129nh kh\u00f4ng c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m g\u00ec kh\u00e1c, n\u1ebfu hu\u1ea5n luy\u1ec7n kh\u00f4ng tinh nhu\u1ec7, kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u00f9ng v\u00e0o vi\u1ec7c g\u00ec.&#8221;<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y tuy \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t ra th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t cho s\u1ee9 th\u1ea7n hu\u1ea5n luy\u1ec7n, nh\u01b0ng v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 khuy\u1ebfn kh\u00edch v\u00e0 tr\u1eebng ph\u1ea1t binh s\u0129.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Binh s\u0129 ch\u1ec9 c\u1ea7n d\u00f9ng b\u00e1t b\u1ea1c v\u00e0 \u0111\u0129a b\u1ea1c \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7, n\u1ebfu hu\u1ea5n luy\u1ec7n l\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0a v\u1ec1 l\u00e0m qu\u00e2n S\u01b0\u01a1ng m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 n\u00ean nh\u01b0 v\u1eady, n\u1ebfu th\u0103ng ch\u1ee9c th\u00ec th\u1eadt \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Th\u0103ng ch\u1ee9c c\u1ea7n ph\u1ea3i gi\u1eef l\u1ea1i \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng cho chi\u1ebfn c\u00f4ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[29] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, sai quan t\u1ea1 \u01a1n m\u01b0a.<\/p>\n<p>[30] Chi\u1ebfu ban s\u1eafc b\u1ea3ng cho S\u00e1t ph\u1ecfng s\u1ee9 H\u00f9ng B\u1ea3n \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u d\u1ee5 c\u00e1c v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi, tr\u1eeb nh\u1eefng th\u1ee7 l\u0129nh ch\u1ee7 m\u01b0u g\u00e2y lo\u1ea1n v\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb \u0111\u00e3 gi\u1ebft quan l\u1ea1i, t\u01b0\u1edbng l\u0129nh th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha, c\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c n\u1ebfu t\u1ef1 th\u00fa s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i.<\/p>\n<p>[31] Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan \u0110\u00f4ng xin t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, khi d\u1eabn ki\u1ebfn c\u00e1c quan tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, kh\u00f4ng h\u1ea1n ch\u1ebf s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng, Th\u01b0\u1ee3ng ho\u00e0ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[32] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, chi\u1ebfu cho Ho\u00e0ng th\u00e0nh ty hu\u1ea5n luy\u1ec7n quan Th\u00e2n T\u00f2ng theo quy \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n, c\u1ea5p \u0111\u0129a b\u1ea1c \u0111\u1ec3 d\u1ea1y b\u1eafn cung.<\/p>\n<p>[33] Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn T\u1eed Ch\u00e2u L\u1ed9 t\u00e2u l\u00ean nguy\u00ean nh\u00e2n ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf L\u1ee5c Ch\u00e2u g\u00e2y lo\u1ea1n, chi\u1ebfu cho Tri ch\u00e2u L\u00fd Man tr\u00ecnh b\u00e0y vi\u1ec7c b\u1eaft ng\u01b0\u1eddi Di n\u1ed9p g\u1ea1o thay c\u1ee7i. Ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 4, Tr\u01b0\u01a1ng T\u1eed C\u1ea9n t\u00e2u, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.<\/p>\n<p>[34] Th\u00e1i t\u1eed Thi\u1ebfu s\u01b0 L\u00fd Gi\u1ea3n Chi qua \u0111\u1eddi.<\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ph\u1ee7 Khai Phong t\u00e2u xin cho c\u00e1c quan gi\u00e1m l\u0103ng Tung, Kh\u00e1nh, \u00dd ki\u00eam nhi\u1ec7m gi\u00e1m thu\u1ebf tr\u1ea5n Qu\u00e1ch \u0110i\u1ebfm, gi\u1ea3m b\u1edbt m\u1ed9t vi\u00ean quan gi\u00e1m thu\u1ebf. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xu\u1ed1ng chi\u1ebfu kh\u00f4ng cho ph\u00e9p, v\u00ec c\u00e1c quan gi\u00e1m l\u0103ng Tung, Kh\u00e1nh, \u00dd ph\u1ea3i chuy\u00ean lo vi\u1ec7c ph\u1ee5ng th\u1edd l\u0103ng t\u1ea9m nh\u00e0 Chu.<\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Ph\u00f3 s\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc l\u00e0 Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1eeb c\u1eeda \u0111\u1ea1o T\u00e2y S\u01a1n \u0111\u1ebfn th\u00f4n B\u00e1ch T\u1ebf h\u01a1n hai tr\u0103m d\u1eb7m, tr\u1ed3ng c\u00e2y du v\u00e0 d\u00e2u, thu mua qu\u1ea3 d\u00e2u, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng \u00edt, tr\u1ed3ng tr\u00ean ru\u1ed9ng d\u00e2n, tr\u00e2u b\u00f2 kh\u00f4ng d\u00e1m ch\u0103n th\u1ea3.&#8221;<\/i> S\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng l\u00e0 T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan c\u0169ng t\u00e2u: <i>&#8220;D\u00e2n k\u00eau ca vi\u1ec7c tr\u1ed3ng c\u00e2y chi\u1ebfm \u0111\u1ea5t canh t\u00e1c, m\u01b0\u1ee3n xe tr\u00e2u t\u1eeb ch\u00e2u kh\u00e1c \u0111\u1ec3 ch\u1edf c\u00e2y d\u00e2u v\u00e0 du, r\u1ea5t phi\u1ec1n nhi\u1ec5u. L\u1ea1i thu mua qu\u1ea3 d\u00e2u, v\u00e0 b\u1eaft c\u00e1c th\u00f4n x\u00e3 gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c t\u01b0\u1edbi ti\u00eau, d\u00e2n r\u1ea5t kh\u1ed5 s\u1edf.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng xem x\u00e9t.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e2u r\u1eb1ng d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi H\u00e0 B\u1eafc c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng c\u00e2y d\u00e2u, du v\u00e0 c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y kh\u00e1c \u0111\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n k\u1ef5 binh \u0111\u1ecbch, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi cung c\u1ea5p v\u1eadt li\u1ec7u cho qu\u1ed1c gia. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe theo, sai Ph\u00f3 s\u1ee9 V\u0103n T\u01b0 l\u00e0 Ho\u1eafc Thu\u1ea5n Phong v\u00e0 Ph\u00f3 s\u1ee9 Cung B\u1ecb Kh\u1ed1 l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1m l\u1ea5y danh ngh\u0129a tr\u1ed3ng c\u00e2y du v\u00e0 li\u1ec5u, \u0111\u1eb7t ty \u1edf ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh, th\u1ef1c t\u1ebf l\u00e0 do Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m. T\u1eed K\u1ef7 v\u00e0 Hi\u1ebfu Khoan \u0111\u1ec1u t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y b\u1ea5t ti\u1ec7n<a class=\"footnote\" title=\"'Giai' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u01b0\u1ee3ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1848-1\" href=\"#footnote-1848-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>, n\u00ean l\u1ea1i sai xem x\u00e9t v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean. Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, 27 th\u00e1ng 10 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 nh\u1ea5t, b\u00e3i ch\u1ee9c Thu\u1ea5n Phong v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c.<\/p>\n<p><i>(Ch\u1eef <i>&#8220;xuy\u00ean&#8221;<\/i> \u0111\u1ecdc l\u00e0 <i>&#8220;xuy\u00ean&#8221;<\/i>. \u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p r\u1eb1ng sau \u0111\u00f3 T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan c\u00f3 t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y. X\u00e9t T\u1eed K\u1ef7 l\u00e0 Ph\u00f3 s\u1ee9 S\u00e1t ph\u1ecfng c\u1ee7a T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan, kh\u00f4ng n\u00ean n\u00f3i l\u00e0 <i>&#8220;sau \u0111\u00f3&#8221;<\/i>, \u300aChu s\u1eed\u300b sai v\u1eady. \u300aC\u1ef1u s\u1eed\u300b v\u1eeba ch\u00e9p ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 5 T\u1eed K\u1ef7 t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, sai Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng xem x\u00e9t, l\u1ea1i ch\u00e9p ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 7 Hi\u1ebfu Khoan t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, r\u1ed3i s\u1eeda \u0111\u1ed5i ph\u00e1p lu\u1eadt. \u300aC\u1ef1u s\u1eed\u300b c\u0169ng tr\u00f9ng l\u1eb7p, kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u1ec3 l\u1ec7 ghi ch\u00e9p. Th\u1ef1c ra Hi\u1ebfu Khoan v\u00e0 T\u1eed K\u1ef7 c\u00f9ng \u0111i s\u1ee9, l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t t\u00e2u vi\u1ec7c, sau \u0111\u00f3 s\u1eeda \u0111\u1ed5i ph\u00e1p lu\u1eadt, c\u00f3 l\u1ebd do Hi\u1ebfu Khoan l\u1ea1i xin. Nay h\u01a1i s\u1eeda ch\u1eefa cho kh\u1ecfi m\u00e2u thu\u1eabn.)<\/i><\/p>\n<p>[37] T\u1eed K\u1ef7 l\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng, Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng x\u00e2y c\u1ea7u phao \u1edf Trung \u0110\u1ed9, Ch\u00e2u Tr\u1ea5n kh\u00f4ng thu\u1eadn ti\u1ec7n, xin sai Gi\u00e1m ty \u0111i xem x\u00e9t. An Th\u1ea1ch h\u1ebft l\u00f2ng b\u1ea3o v\u1ec7 Ph\u01b0\u1edfng, n\u00f3i r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n xem x\u00e9t, v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi \u0111i s\u1ee9 v\u1ed1n mu\u1ed1n kh\u1ea3o s\u00e1t t\u00ecnh h\u00ecnh th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ee7a quan l\u1ea1i, nay L\u00fd Th\u1eeba Chi \u0111i s\u1ee9 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, l\u1ea1i \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ti\u1ebfn c\u1eed Nghi\u00eam Qu\u00e2n Hu\u1ed1ng, Qu\u00e2n Hu\u1ed1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng theo t\u00e2n ph\u00e1p \u0111\u1ec3 l\u00e0m vui l\u00f2ng d\u00e2n ch\u00fang. Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 \u0111i s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc, chuy\u00ean t\u1ea5n c\u00f4ng Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng, Ph\u01b0\u1edfng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1eadn t\u1ee5y v\u1edbi c\u00f4ng vi\u1ec7c, b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi ghen gh\u00e9t. Ng\u01b0\u1eddi \u0111i s\u1ee9 nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec nh\u1eefng l\u1eddi ph\u1ec9 b\u00e1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn m\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi khen ng\u1ee3i l\u1ea1i v\u1ec1 v\u1edbi h\u1ecd, nh\u01b0ng \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 do th\u00e1nh t\u00e2m ch\u01b0a th\u1ec3 kh\u00f4ng b\u1ecb nh\u1eefng l\u1eddi n\u00f3i su\u00f4ng l\u00e0m dao \u0111\u1ed9ng, n\u00ean m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi t\u1ef1 t\u00ednh to\u00e1n l\u1ee3i h\u1ea1i, li\u1ec1n \u0111i theo con \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e0y, mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i phong t\u1ee5c \u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh trung th\u1ef1c, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y sao c\u00f3 th\u1ec3 k\u00e9o d\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c!&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[38] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Th\u00e1i t\u1eed Trung Do\u00e3n, T\u1eadp Hi\u1ec1n Hi\u1ec7u L\u00fd, Qu\u1ea3n C\u00e2u Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m L\u00fd \u0110\u1ecbnh ki\u00eam ch\u1ee9c Tr\u1ef1c X\u00e1 Nh\u00e2n Vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;L\u00fd \u0110\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c tr\u01b0\u1edbc \u0110\u1eb7ng Nhu\u1eadn Ph\u1ee7, sau \u0111\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 n\u00e0o kh\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady sao kh\u00f4ng thu d\u1ee5ng khen th\u01b0\u1edfng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Khi c\u1ea3 thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng ph\u00e9p th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh l\u00e0m h\u1ea1i d\u00e2n ch\u00fang, \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i b\u1ec7 h\u1ea1, ch\u1ec9 c\u00f3 \u0110\u1ecbnh nh\u1edd T\u00f4n Gi\u00e1c ti\u1ebfn c\u1eed \u0111\u1ebfn kinh s\u01b0, \u0111em nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nghe th\u1ea5y tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng th\u1eb3ng th\u1eafn t\u00e2u l\u00ean, n\u00ean b\u1ecb c\u1ea3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh vu c\u00e1o. May m\u1eafn \u0111\u01b0\u1ee3c minh oan, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i b\u1ecb kh\u1edfi t\u1ed1, s\u1ef1 t\u00ecnh n\u00e0y b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd hi\u1ec3u r\u00f5.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua mu\u1ed1n cho \u0110\u1ecbnh l\u00e0m Ph\u00e1n L\u1ea1i B\u1ed9 Thuy\u00ean, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Thuy\u00ean ty hi\u1ec7n kh\u00f4ng thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu \u0110\u1ecbnh c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c l\u00e0m quan th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, nh\u01b0ng v\u0103n t\u1ef1 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;So v\u1edbi Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ed5 th\u00ec sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng \u0110\u1ecbnh h\u01a1n H\u1ed5, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[39] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 l\u1eadp ra ph\u00e1p l\u1ec7nh v\u1ec1 d\u0169ng c\u1ea3m v\u00e0 hi\u1ec7u d\u1ee5ng \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, c\u00e1c l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi thu\u1ed9c Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u0111\u1ec1u tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i gi\u1ecfi, d\u0169ng c\u1ea3m \u1ee9ng m\u1ed9 v\u00e0o qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, h\u00e0ng th\u00e1ng c\u1ea5p ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng, ng\u1ef1a chi\u1ebfn, v\u0169 kh\u00ed v\u00e0 gi\u00e1p tr\u1ee5, th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean luy\u1ec7n t\u1eadp, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng th\u00ec \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p v\u1ec1 nh\u00e0. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng lao chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 theo th\u1ee9 t\u1ef1. T\u1eeb b\u1ed1n l\u1ea7n th\u0103ng b\u1ed5 l\u00ean \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c t\u00e1, so v\u1edbi cung th\u1ee7 c\u00f3 c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng chuy\u1ec3n t\u1eeb \u00e1p quan \u0111\u1ebfn t\u00e1 ch\u1ee9c g\u1ed3m m\u01b0\u1eddi b\u1ed1n b\u1eadc, s\u1ef1 ch\u1eadm tr\u1ec5 v\u00e0 nhanh ch\u00f3ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd ngh\u0129a ban th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng b\u1eb1ng c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean t\u1ea5u r\u1eb1ng: &#8216;V\u00f5 ngh\u1ec7 d\u0169ng c\u1ea3m, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tuy ph\u00e2n chia \u0111\u1eb3ng c\u1ea5p, nh\u01b0ng l\u1ef1c cung ph\u1ea7n l\u1edbn kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t ti\u00eau chu\u1ea9n, tinh nhu\u1ec7 v\u00e0 y\u1ebfu k\u00e9m l\u1eabn l\u1ed9n, g\u1ea7n m\u1ed9t n\u1eeda l\u00e0 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i. Sau khi xem x\u00e9t v\u00e0 th\u1eed nghi\u1ec7m, \u0111\u00e3 lo\u1ea1i b\u1ecf nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi y\u1ebfu k\u00e9m, ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tinh nhu\u1ec7 v\u00e0 d\u0169ng c\u1ea3m.&#8217;<\/i><\/p>\n<p><i>Nay l\u1ea5y H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Phu Di\u00ean, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Hi H\u00e0 l\u1ed9 m\u1ed7i l\u1ed9 ba tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c. H\u1ea1ng nh\u1ea5t b\u1eafn cung b\u1ed9 m\u1ed9t th\u1ea1ch m\u1ed9t \u0111\u1ea5u, b\u1eafn cung ng\u1ef1a ch\u00edn \u0111\u1ea5u, l\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t ng\u00e0n; h\u1ea1ng hai b\u1eafn cung b\u1ed9 m\u1ed9t th\u1ea1ch, b\u1eafn cung ng\u1ef1a t\u00e1m \u0111\u1ea5u, l\u01b0\u01a1ng b\u1ea3y tr\u0103m; h\u1ea1ng ba b\u1eafn cung b\u1ed9 ch\u00edn \u0111\u1ea5u, b\u1eafn cung ng\u1ef1a b\u1ea3y \u0111\u1ea5u, l\u01b0\u01a1ng n\u0103m tr\u0103m. \u0110\u1ec1u d\u00f9ng t\u00ean ng\u1eafn \u0111\u1ec3 v\u00e0o tr\u1eadn, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi k\u1ebft h\u1ee3p b\u1eafn ng\u1ef1a ch\u1ea1y v\u00e0 b\u1eafn c\u1ecdc, lu\u00e2n phi\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 gi\u1ea3n. Kh\u00f4ng c\u1ea7m tay, kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng tr\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>M\u1ed7i qu\u00fd \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ebfn Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t v\u00e0 th\u1eed nghi\u1ec7m, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ghi t\u00ean v\u00e0o s\u1ed5 qu\u00e2n, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi th\u00ec t\u1eadp h\u1ee3p l\u1ea1i, c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, m\u01b0\u1ee3n ng\u1ef1a quan, c\u1ea5p c\u1ecf kh\u00f4. Ng\u00e0y luy\u1ec7n t\u1eadp, theo gi\u00e1p chia ra b\u1eafn tr\u00fang m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ngo\u00e0i chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng, ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng tr\u00fang s\u1ebd b\u1ecb gi\u1ea3m l\u01b0\u01a1ng, qu\u00fd sau v\u1eabn kh\u00f4ng tr\u00fang s\u1ebd b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>Khi chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u c\u00f3 c\u00f4ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbnh th\u01b0\u1edfng theo t\u00e1m b\u1eadc: M\u1ed9t, c\u1ea5p gi\u1ea5y ch\u1ee9ng nh\u1eadn; hai, gi\u00e1p \u0111\u1ea7u; ba, th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng<a class=\"footnote\" title=\"th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng 'khuy\u1ebft' nguy\u00ean l\u00e0 'quan', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 190 Binh ch\u00ed, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 156 Binh kh\u1ea3o s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1848-2\" href=\"#footnote-1848-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>; b\u1ed1n, qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng; n\u0103m, \u0111i\u1ec7n th\u1ecb; s\u00e1u, tam ban t\u00e1 sai; b\u1ea3y, sai s\u1ee9; t\u00e1m, t\u00e1 ch\u1ee9c. Cung th\u1ee7 c\u00f3 c\u00f4ng c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbnh th\u01b0\u1edfng theo t\u00e1m b\u1eadc: M\u1ed9t, \u00e1p quan, th\u1eeba c\u1ee5c; hai, t\u01b0\u1edbng ngu h\u1eadu, th\u1eadp t\u01b0\u1edbng; ba, ph\u00f3 binh m\u00e3 s\u1ee9, qu\u00e2n s\u1ee9; b\u1ed1n, ph\u00f3 ch\u1ec9 huy s\u1ee9; n\u0103m, \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu; s\u00e1u, \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9; b\u1ea3y, tam ban sai s\u1ee9; t\u00e1m, t\u00e1 ch\u1ee9c. Khi ch\u1ec9 huy g\u1eb7p khuy\u1ebft s\u1ebd x\u1ebfp h\u00e0ng<a class=\"footnote\" title=\"khi ch\u1ec9 huy g\u1eb7p khuy\u1ebft x\u1ebfp h\u00e0ng 'khuy\u1ebft' nguy\u00ean l\u00e0 'quan', theo hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1848-3\" href=\"#footnote-1848-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>, t\u1ee9c theo l\u1ec7 c\u0169 th\u0103ng chuy\u1ec3n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd, v\u00e0 ban h\u00e0nh cho c\u00e1c l\u1ed9. B\u1ea3n ch\u00ed v\u00e0 th\u1ef1c l\u1ee5c gi\u1ed1ng nhau, ch\u1ec9 h\u01a1i s\u1eeda ch\u1eefa v\u00e0 trau chu\u1ed1t l\u1eddi v\u0103n, nay theo th\u1ef1c l\u1ee5c.<\/p>\n<p>[40] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay, c\u00e1c qu\u1eadn, huy\u1ec7n ch\u1ee7 qua \u0111\u1eddi, n\u1ebfu c\u00f3 th\u00e2n thu\u1ed9c l\u00e0m quan xin th\u0103ng ch\u1ee9c, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban.<\/p>\n<p>[41] Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u: <i>&#8220;Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n Kinh H\u1ed3 Nam L\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn Ph\u00f3 s\u1ee9 Th\u00e1i Di\u1ec7p nguy\u00ean t\u1ea5u v\u1ec1 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a Mai S\u01a1n v\u00e0 vi\u1ec7c s\u1eafp x\u1ebfp ng\u01b0\u1eddi Dao \u1edf Mai S\u01a1n, V\u0169 C\u01b0\u01a1ng, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee7 kh\u00e1ch 14.809 h\u1ed9, \u0111inh 79.089 ng\u01b0\u1eddi<a class=\"footnote\" title=\"S\u1ed1 \u0111inh 79.089 ng\u01b0\u1eddi trong \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 88 gi\u1ed1ng nhau, \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 17 ph\u1ea7n Th\u1ea7n T\u00f4ng khai Nam Giang ch\u00e9p l\u00e0 '\u0111inh 119.089 ng\u01b0\u1eddi', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 494 ph\u1ea7n Man Di truy\u1ec7n ch\u00e9p l\u00e0 '19.089 \u0111inh'.\" id=\"return-footnote-1848-4\" href=\"#footnote-1848-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, ru\u1ed9ng 260.436 m\u1eabu, kh\u1edfi thu\u1ebf t\u00f4 v\u00e0 tu s\u1eeda th\u00e0nh tr\u1ea1i V\u0169 D\u01b0\u01a1ng, Quan Gi\u00e1p. C\u00e1c quan nh\u01b0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c T\u00f4n Kh\u1ea9n, Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c Chu S\u01a1 B\u00ecnh, Qu\u1ea3n c\u00e2u Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh ty Ki\u1ec1u Ch\u1ea5p Trung, Tri \u0111\u00e0m ch\u00e2u Phan T\u00fac<a class=\"footnote\" title=\"Phan T\u00fac, ch\u1eef 'T\u00fac' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Ph\u01b0\u1ee3ng', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 333 ph\u1ea7n Phan T\u00fac truy\u1ec1n, \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 88 ph\u1ea7n Th\u1ea3o Mai S\u01a1n Man s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1848-5\" href=\"#footnote-1848-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a> \u0111\u1ec1u c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c h\u1ee3p l\u1ef1c.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Th\u00e1i Di\u1ec7p v\u1eabn gi\u1eef ch\u1ee9c Tr\u1ef1c T\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>[42] Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng, Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi xin cho Th\u00e1i Di\u1ec7p th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, c\u00f2n l\u1ea1i gi\u1ea3m n\u0103m th\u0103ng ch\u1ee9c, Vua cho l\u00e0 \u00edt. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch xin cho Th\u00e1i Di\u1ec7p th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3, c\u00f2n l\u1ea1i th\u0103ng ch\u1ee9c. Ng\u00f4 Sung, Ph\u00f9ng Kinh cho r\u1eb1ng Th\u00e1i Di\u1ec7p l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t, ph\u1ea7n th\u01b0\u1edfng ch\u01b0a x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 c\u00f3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh ri\u00eang.&#8221;<\/i> Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng c\u1ea7n th\u0103ng nhi\u1ec7m k\u1ef3, ch\u1ec9 c\u1ea7n b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c qu\u00e1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Th\u00e1i \u0110\u0129nh t\u1eeb ch\u1ed1i \u00e2n m\u1ec7nh c\u1ee7a Th\u00e1i Di\u1ec7p, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch nh\u00e2n \u0111\u00f3 t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p ng\u0103n c\u1ea3n Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e0ng, l\u1ea1i n\u00f3i Mai S\u01a1n kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c, B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1eafc c\u00f2n nh\u1edb.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p ch\u1ec9 s\u1ee3 c\u00f4ng lao thu\u1ed9c v\u1ec1 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n th\u00f4i.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c qu\u00e1n, th\u00ec s\u1edbm mu\u1ed9n s\u1ebd mong \u0111\u01b0\u1ee3c tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua suy ngh\u0129 l\u00e2u r\u1ed3i n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec L\u01b0u C\u1ea9n.&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i Th\u00e1i Di\u1ec7p t\u00e2m c\u01a1 x\u1ea3o tr\u00e1 kh\u00f4ng th\u1ec3 so v\u1edbi L\u01b0u C\u1ea9n, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i Di\u1ec7p h\u01a1i hi\u1ec3m \u00e1c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[43] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Hi H\u00e0 t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ki\u1ec1m h\u1ea1t Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 \u01af\u1edbc d\u1eabn binh b\u1ed9 ph\u1eadn ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean \u0111\u1ebfn tu s\u1eeda th\u00e0nh Khang L\u1ea1c, th\u00f4ng ph\u00e1n T\u1ea7n Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Ho\u00e0nh lo vi\u1ec7c cung \u1ee9ng qu\u00e2n nhu \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. Chi\u1ebfu cho Th\u1ee7 \u01af\u1edbc th\u0103ng l\u00e0m D\u1eabn ti\u1ebfn ph\u00f3 s\u1ee9, Ho\u00e0nh th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c, l\u1ea1i th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3; c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n h\u1ea1ng \u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n ba b\u1eadc, h\u1ea1ng nh\u1ea5t hai b\u1eadc, h\u1ea1ng hai m\u1ed9t b\u1eadc, h\u1ea1ng ba n\u1ebfu ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 c\u1ea5p th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t b\u1eadc, c\u00f2n l\u1ea1i gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o x\u00e9t ba n\u0103m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u xin ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh cho Tr\u1ea7n Ho\u00e0nh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ho\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tu s\u1eeda s\u1eafc l\u1ec7nh, khi xong vi\u1ec7c, \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng. V\u00ec Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 c\u00f9ng c\u00e1c thu\u1ed9c quan ng\u0103n tr\u1edf vi\u1ec7c c\u1ee7a Thi\u1ec1u, n\u00ean th\u1ea7n ch\u1ecdn Ho\u00e0nh \u0111\u1ebfn gi\u00fap Thi\u1ec1u.&#8221;<\/i> Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e0nh vi ri\u00eang c\u1ee7a Ho\u00e0nh kh\u00f4ng th\u1ec3 khen ng\u1ee3i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi An Th\u1ea1ch, An Th\u1ea1ch tr\u1ea3 l\u1eddi kh\u00f4ng bi\u1ebft, Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi c\u0169ng n\u00f3i kh\u00f4ng bi\u1ebft, Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n nghe n\u00f3i, nh\u01b0ng m\u1edd \u00e1m kh\u00f3 r\u00f5.&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n cho Ho\u00e0nh chuy\u1ec3n m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c, Vua b\u1ea3o th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;E r\u1eb1ng ch\u1ec9 n\u00ean chuy\u1ec3n quan ch\u1ee9c, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 khuy\u1ebft \u1edf t\u1ec9nh ph\u1ee7, v\u1edbi uy t\u00edn nh\u01b0 Ho\u00e0nh, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn c\u1eed.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng, \u0111\u00e3 chuy\u00ean sai \u0111i, l\u1ea1i th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3, c\u0169ng kh\u00f4ng sao.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[44] Ghi ch\u00e9p con trai c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng H\u1ed3i, nguy\u00ean l\u00e0 Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan qu\u00e2n Trung V\u0169, l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Ph\u1ea7n l\u00e0m Trai lang Giao X\u00e3.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n, \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt t\u00e2u r\u1eb1ng V\u01b0\u01a1ng H\u1ed3i c\u00f3 h\u1ecdc thu\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c: <i>&#8220;Th\u1ea7n t\u1eeb khi \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u ki\u1ebfn, b\u1ec7 h\u1ea1 th\u01b0\u1eddng h\u1ecfi v\u1ec1 con ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a H\u1ed3i, v\u00e0 th\u1ea7n c\u0169ng ti\u1ebfc r\u1eb1ng H\u1ed3i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f9ng th\u0103ng l\u00ean h\u00e0ng ng\u0169 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. G\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 d\u1ee5 ti\u1ebfn c\u1eed di v\u0103n c\u1ee7a \u00f4ng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean khen th\u01b0\u1edfng. Theo ph\u00e9p t\u1eafc c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1t th\u00ec con ch\u00e1u \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng, ng\u01b0\u1eddi v\u1ec1 h\u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng l\u1ed9c \u0111\u1eddi \u0111\u1eddi, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 th\u1eddi H\u00e1n, Ng\u1ee5y nh\u01b0 Qu\u1ea3n Ninh, c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh ki\u00ean \u0111\u1ecbnh, \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, nh\u01b0ng con v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m lang, hu\u1ed1ng chi H\u1ed3i kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n \u0111\u1ee9c th\u1eddi nay, kh\u00f4ng may \u0111\u00e3 qua \u0111\u1eddi, nay c\u00f3 con l\u00e0 Ph\u1ea7n, mong \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban cho ch\u1ee9c v\u1ee5.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eadt v\u1ed1n c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh \u0111\u01b0\u1ee3c L\u1eef C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc, Tr\u00ecnh H\u1ea1o k\u00ednh tr\u1ecdng, khi C\u00f4ng Tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f2n b\u1eadn r\u1ed9n, Tr\u1eadt \u0111\u00e3 ra l\u00e0m quan, \u1eaft l\u00e0 c\u00f3 l\u00fd do ri\u00eang. G\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00ec nhi\u1ec1u l\u1eddi t\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nghe, n\u00ean nhi\u1ec1u l\u1ea7n xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Nay xin cho con c\u1ee7a H\u1ed3i m\u1ed9t ch\u1ee9c quan, H\u1ed3i c\u00f3 v\u0103n t\u00e0i v\u00e0 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh, so v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, l\u00e0m \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c ch\u00ednh lang, c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn c\u1eed con, th\u00ec ban cho m\u1ed9t ch\u1ee9c quan c\u0169ng kh\u00f4ng qu\u00e1 \u0111\u00e1ng.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[45] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Th\u01b0\u1eddng Tr\u1eadt \u0111\u00e3 xin ngh\u1ec9 b\u1ec7nh \u0111\u1ee7 tr\u0103m ng\u00e0y, nghe n\u00f3i quan l\u1ea1i theo l\u1ec7 \u0111\u00e3 ng\u1eebng c\u1ea5p b\u1ed5ng. Nh\u00e0 Tr\u1eadt v\u1ed1n ngh\u00e8o, cha con \u0111\u1ec1u \u1ed1m n\u1eb1m, thu\u00ea nh\u00e0 \u1edf kinh s\u01b0, l\u1ea1i b\u1ecb ng\u1eebng b\u1ed5ng, th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n ti\u1ec1n mua thu\u1ed1c thang, r\u1ea5t kh\u00f4ng x\u1ee9ng v\u1edbi \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i Tr\u1eadt. C\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb nay tr\u1edf \u0111i, th\u00e1ng n\u00e0o c\u0169ng c\u1ea5p b\u1ed5ng nh\u01b0 c\u0169.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[46] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n v\u1edbi Vua v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp h\u1ed3, Vua cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp l\u00e0 \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady, trong ch\u1ebf \u0111\u1ed9 nh\u00e0 Chu c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ee9c quan coi gi\u1eef \u0111\u00ea \u0111i\u1ec1u, nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y th\u01b0\u1eddng x\u00e2m ph\u1ea1m \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u1ee7a d\u00e2n, d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch hay. Th\u1eddi Th\u00e1i T\u1ed5 ch\u01b0a c\u00f3 \u0111\u1eadp h\u1ed3, nh\u01b0ng Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng d\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e3y gi\u1ea3ng h\u00f2a v\u1edbi h\u1ecd.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;H\u1ecd t\u1ef1 \u0111\u1ebfn c\u1ea7u h\u00f2a, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ta c\u1ea7u h\u00f2a v\u1edbi h\u1ecd. Chu Th\u1ebf T\u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng t\u1eebng gi\u1ea3ng h\u00f2a v\u1edbi h\u1ecd, nh\u01b0ng Th\u1ebf T\u00f4ng \u0111\u00e3 m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t \u0111ai ph\u00eda nam, c\u00f2n h\u1ecd th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u00e2m ph\u1ea1m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i cho r\u1eb1ng Th\u1ebf T\u00f4ng th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 do g\u1eb7p ph\u1ea3i Vua Khi\u1ebft \u0110an l\u00fac \u0111\u00f3 \u0111ang ng\u1ee7 qu\u00ean. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd C\u1ea3nh kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng ng\u1ee7 qu\u00ean, nh\u01b0ng c\u0169ng b\u1ecb Th\u1ebf T\u00f4ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0i Nam. Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 8, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u1ea1i n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c Vua Khi\u1ebft \u0110an ng\u1ee7 qu\u00ean, ch\u00fa th\u00edch \u1edf ph\u1ea7n Ti\u00eau Hi v\u00e0o t\u1eeb bi\u1ec7t. Nay Vua Khi\u1ebft \u0110an ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00fd C\u1ea3nh? Trong n\u01b0\u1edbc h\u1ecd, tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp kh\u00f4ng b\u1ecb ng\u0103n c\u1ea5m, m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5 n\u00e1t, n\u1ebfu sau n\u00e0y b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecd, th\u00ec m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00fd C\u1ea3nh. Tr\u1eddi ban cho b\u1ec7 h\u1ea1 t\u01b0 ch\u1ea5t th\u00f4ng minh, l\u1ea1i gi\u00fap \u0111\u1ee1 b\u1ec7 h\u1ea1 r\u1ea5t nhi\u1ec1u, n\u1ebfu b\u1ec7 h\u1ea1 ra s\u1ee9c th\u1ef1c hi\u1ec7n ch\u00ednh s\u00e1ch c\u1ee7a ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng, l\u1ea5y vi\u1ec7c thu ph\u1ee5c b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng, y\u00ean \u0111\u1ecbnh Trung Qu\u1ed1c l\u00e0m tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00ec k\u1ebb \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 khu\u1ea5t ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i khen Th\u1ebf T\u00f4ng gi\u1ecfi cai tr\u1ecb. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ebf l\u1ee3i c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1, th\u00ec l\u00e0m g\u00ec c\u00f3 b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng th\u1ec3 cai tr\u1ecb, k\u1ebb \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh kh\u00f4ng th\u1ec3 khu\u1ea5t ph\u1ee5c? Th\u1ebf T\u00f4ng ch\u00e9m Ph\u00e0n \u00c1i N\u0103ng, th\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ed9i kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng m\u1ea1nh; ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi trong d\u00e2n ch\u00fang, c\u1eed L\u00fd C\u1ed1c, V\u01b0\u01a1ng Ph\u00e1c, th\u00ec \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng y\u00ean tr\u1ecb. L\u00fd C\u1ed1c, V\u01b0\u01a1ng Ph\u00e1c tuy kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u00e1nh v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a, nh\u01b0ng c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi nh\u1ea5t th\u1eddi \u0111\u00f3. Ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c hai vi\u1ec7c n\u00e0y, \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 th\u00e0nh \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p.&#8221;<\/i> B\u1eb1ng Kinh n\u00f3i Th\u1ebf T\u00f4ng t\u00e0n b\u1ea1o.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i khi Th\u1ebf T\u00f4ng b\u0103ng h\u00e0, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u kh\u00f3c th\u01b0\u01a1ng.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u00f3i cho ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft v\u1ec1 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, l\u00e0 \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n h\u00ecnh ph\u1ea1t. Ng\u01b0\u1eddi ta vui v\u1ebb v\u1edbi \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c l\u00e0 v\u00ec h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00ec nh\u1eefng k\u1ebb l\u1eeba d\u1ed1i, l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, hung b\u1ea1o s\u1ebd s\u1ee3 h\u00e3i, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh, ch\u0103m ch\u1ec9 m\u1edbi c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1ec3 k\u00eau oan, c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u1ec3 g\u1eedi g\u1eafm t\u00ednh m\u1ea1ng, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00f3c khi Th\u1ebf T\u00f4ng b\u0103ng h\u00e0.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[47] Ho\u00e0ng th\u00e0nh ty xin t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng, thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt nghi\u00eam kh\u1eafc. Ph\u00f9ng Kinh mu\u1ed1n l\u00e0m theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a n\u1ed9i th\u1ea7n, nh\u01b0ng V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n. Vua nghe theo l\u1eddi An Th\u1ea1ch, n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y th\u00ec cho l\u00e0 nh\u1ecf nh\u1eb7t, nh\u01b0ng c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn quan l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, k\u1ebb gian h\u00f9ng nh\u1edd \u0111\u00f3 m\u00e0 xem x\u00e9t ch\u00ednh s\u1ef1.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00e1ch \u0111\u1ebfn m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7n nh\u1edd c\u1eady quan l\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u s\u1eed s\u00e1ch x\u01b0a khen ng\u1ee3i Kh\u1ed5ng T\u1eed.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 s\u1ee3 v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 c\u00f3 vi\u1ec7c b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7.&#8221;<\/i> Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y n\u00f3i vi\u1ec7c \u0111\u00ecnh tr\u1ec7 \u1edf Tam ban, nh\u01b0ng x\u00e9t ra kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0o b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7 c\u1ea3.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Khai Phong v\u00ec kh\u00f4ng nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 n\u00ean c\u00e0ng mu\u1ed1n gi\u1ea3i quy\u1ebft nhanh ch\u00f3ng, kh\u00f4ng c\u1ed1 \u00fd g\u00e2y phi\u1ec1n ph\u1ee9c, v\u00ec th\u1ebf m\u00e0 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng gi\u1ea3m b\u1edbt.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 3 c\u00f3 ghi t\u1ed5ng s\u1ed1 t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng, c\u00f3 l\u1ebd n\u00ean ph\u1ee5 ch\u00fa v\u00e0o \u0111\u00e2y, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam. <i>&#8220;Kh\u00e1ch \u0111\u1ebfn kh\u00f4ng c\u1ea7n nh\u1edd c\u1eady quan l\u1ea1i&#8221;<\/i>, ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 5 \u0111\u00e3 t\u1eebng n\u00f3i, nay l\u1ea1i nh\u1eafc l\u1ea1i, n\u00ean gi\u1eef c\u1ea3 hai. An Th\u1ea1ch n\u00f3i <i>&#8220;kh\u00f4ng c\u1ea7n&#8221;<\/i>, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[48] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110\u1eb7ng Nhu\u1eadn Ph\u1ee7, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9, \u0111i\u1ec1u tra r\u1ed9ng r\u00e3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh xu\u1ea5t ch\u00fang, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n l\u00e0ng k\u00ednh ph\u1ee5c, r\u1ed3i b\u00e1o t\u00ean l\u00ean.<\/p>\n<p>[49] Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng V\u1ecdng, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c \u0111i l\u1ea1i \u1edf T\u1eed Ch\u00e2u v\u00e0 To\u1ea1i Ch\u00e2u, t\u00e2u r\u1eb1ng C\u1ea3nh T\u01b0 Trung, Ph\u00f3 s\u1ee9 kho T\u1ea3 t\u00e0ng T\u00e2y Kinh, c\u00f9ng c\u00e1c t\u01b0\u1edbng kh\u00e1c \u0111\u1ed1t ph\u00e1 \u0111\u1ed3n l\u0169y c\u1ee7a gi\u1eb7c, giao chi\u1ebfn v\u1edbi qu\u00e2n man di. \u0110\u01b0\u1eddng hi\u1ec3m tr\u1edf, T\u01b0 Trung c\u00f9ng T\u00f4n H\u1ea1o, Phan T\u00edn, Ph\u00f3 Bi\u1ec3u Th\u1ea7n v\u00e0 294 qu\u00e2n s\u0129 \u0111\u1ec1u t\u1eed tr\u1eadn. Vua sai H\u00f9ng B\u1ea3n \u0111i\u1ec1u tra r\u00f5 r\u1ed3i b\u00e1o l\u00ean. Sau \u0111\u00f3, B\u1ea3n d\u00e2ng danh s\u00e1ch ng\u01b0\u1eddi t\u1eed tr\u1eadn, phong cho con trai T\u01b0 Trung l\u00e0 X\u01b0\u01a1ng Ph\u00f9 c\u00f9ng 6 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c \u0111\u1ebfn \u0110i\u1ec7n th\u1ecb, c\u00f2n c\u00e1c qu\u00e2n s\u0129 kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c ban ti\u1ec1n b\u1ea1c, l\u1ee5a l\u00e0 cho gia \u0111\u00ecnh t\u00f9y theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9.<\/p>\n<p>T\u01b0 Trung, ng\u01b0\u1eddi Ph\u1ed5, l\u00e0m \u0110\u00f4 gi\u00e1m To\u1ea1i Ch\u00e2u, ch\u1ec9 huy 500 qu\u00e2n, theo Ki\u1ec1m h\u1ea1t Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1eeba H\u1eefu l\u00e0m ti\u00ean phong. Gi\u1eb7c chi\u1ebfm n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, \u00e1p s\u00e1t qu\u00e2n quan, T\u01b0 Trung \u0111\u00e1nh kh\u00f4ng l\u1ee3i, t\u1ea3 h\u1eefu khuy\u00ean \u00f4ng b\u1ecf ch\u1ea1y, nh\u01b0ng \u00f4ng kh\u00f4ng nghe, vung ki\u1ebfm chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u \u0111\u1ebfn ch\u1ebft.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7 phong ch\u1ee9c cho con ch\u00e1u, nh\u01b0ng B\u1ea3n v\u00ec T\u01b0 Trung m\u00e0 xin, Vua th\u1ea5y qu\u00e2n h\u00e0nh l\u1ed9n x\u1ed9n, ch\u1ec9 ban \u00e2n cho m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t ch\u1ee9c. <i>(Vi\u1ec7c phong ch\u1ee9c cho T\u01b0 Trung l\u00e0 ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 11, nay ghi chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[50] Chi\u1ebfu cho H\u00f9ng B\u1ea3n nhanh ch\u00f3ng ti\u1ebfn qu\u00e2n, c\u00e1c quan l\u1ea1i tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e0y \u0111ang x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1 h\u00e3y t\u1ea1m d\u1eebng binh l\u00ednh \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, canh gi\u1eef c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng ra v\u00e0o, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn qu\u00e2n m\u1ed9t c\u00e1ch h\u1ea5p t\u1ea5p.<\/p>\n<p>[51] L\u1ea1i chi\u1ebfu sai S\u00f9ng nghi s\u1ee9, Ki\u1ec1m h\u1ea1t ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, ch\u00e2u L\u1ee3i, l\u1ed9 L\u1ee3i Ch\u00e2u l\u00e0 \u0110i\u1ec1n Nh\u00e2n quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n ch\u00e2u L\u00f4 x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1, c\u00e1c kho\u1ea3n ti\u1ec1n v\u00e0 l\u1ee5a c\u1ea7n thi\u1ebft \u0111\u1ec3 khao th\u01b0\u1edfng th\u00ec l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty cung \u1ee9ng. L\u1ea1i chi\u1ebfu \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh l\u00ednh ba ch\u00e2u Giai, Th\u00e0nh, Ph\u01b0\u1ee3ng t\u1ea1m \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf ch\u00e2u L\u00f4. L\u1ea1i chi\u1ebfu cho L\u00fd Man c\u00f9ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ty v\u00e0 \u0110i\u1ec1n Nh\u00e2n c\u00f9ng nhau b\u00e0n b\u1ea1c k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd.<\/p>\n<p>[52] \u0110\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c tu s\u1eeda th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf hai l\u1ed9 Chi\u1ebft l\u00e0 Gi\u00e1p Thi\u1ec7n b\u1ecb truy l\u00e0m T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 th\u1eeba, \u0111\u01b0a v\u1ec1 L\u1ea1i b\u1ed9 L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c tu s\u1eeda th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf hai l\u1ed9 Chi\u1ebft.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Gi\u00e1p Thi\u1ec7n tr\u00ecnh b\u00e0y v\u1ec1 th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf T\u00f4 Ch\u00e2u, c\u00f3 s\u00e1ch v\u00e0 b\u1ea3n \u0111\u1ed3, cho r\u1eb1ng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t quanh h\u1ed3 h\u01a1i th\u1ea5p, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb ng\u1eadp n\u01b0\u1edbc, c\u00f2n v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ven bi\u1ec3n h\u01a1i cao, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb h\u1ea1n h\u00e1n. V\u00ec v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a tr\u1ecb th\u1ee7y \u0111\u00e3 \u0111\u00e0o c\u00e1c con k\u00eanh d\u1ecdc g\u1ecdi l\u00e0 <i>&#8220;ph\u1ed1&#8221;<\/i>, ngang g\u1ecdi l\u00e0 <i>&#8220;\u0111\u01b0\u1eddng&#8221;<\/i>, l\u1ea1i c\u00f3 c\u1eeda, \u0111\u1eadp, ng\u00f2i, r\u00e3nh b\u1ed1 tr\u00ed nh\u01b0 b\u00e0n c\u1edd.<\/p>\n<p>Gi\u00e1p Thi\u1ec7n c\u00f3 th\u1ec3 k\u1ec3 ra t\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n 260 c\u00f4ng tr\u00ecnh. Nay mu\u1ed1n theo c\u00e1ch c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a, c\u1ee9 7 d\u1eb7m \u0111\u00e0o m\u1ed9t con ph\u1ed1 d\u1ecdc, 10 d\u1eb7m \u0111\u00e0o m\u1ed9t con \u0111\u01b0\u1eddng ngang, l\u1ea1i d\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u00e0o l\u00ean \u0111\u1ec3 \u0111\u1eafp \u0111\u00ea, c\u1ea7n \u0111\u1ebfn 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng<a class=\"footnote\" title=\"S\u1ed1 li\u1ec7u 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Th\u1ef1c h\u00f3a 7-26 gi\u1ed1ng nhau, nh\u01b0ng \u300aNg\u00f4 qu\u1eadn ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 19 Th\u1ee7y l\u1ee3i ghi l\u00e0 '\u01b0\u1edbc t\u00ednh d\u00f9ng 10 v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng'. Theo \u300aC\u1eedu v\u1ef1c ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 5, T\u00f4 Ch\u00e2u c\u00f3 33.318 h\u1ed9 ch\u00ednh v\u00e0 21.480 h\u1ed9 kh\u00e1ch. N\u1ebfu t\u00ednh m\u1ed7i h\u1ed9 5 ng\u01b0\u1eddi, t\u1ed5ng c\u0169ng ch\u1ec9 h\u01a1n 20 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi. L\u1ea1i theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Th\u1ef1c h\u00f3a 69-70 m\u1ee5c H\u1ed9 kh\u1ea9u: 'N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng, c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc c\u00f3 1.509.156 h\u1ed9 ch\u00ednh v\u00e0 kh\u00e1ch, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 21.867.852 nh\u00e2n kh\u1ea9u.' B\u1ea3n g\u1ed1c n\u00f3i 'd\u00f9ng 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng' r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c, nghi ng\u1edd ch\u1eef 'thi\u00ean' (ngh\u00ecn) l\u00e0 sai, n\u00ean l\u00e0 'th\u1eadp' (m\u01b0\u1eddi), c\u00f3 l\u1ebd \u300aNg\u00f4 qu\u1eadn ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 19 Th\u1ee7y l\u1ee3i ghi '\u01b0\u1edbc t\u00ednh d\u00f9ng 10 v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng' l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c.\" id=\"return-footnote-1848-6\" href=\"#footnote-1848-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>. Khi c\u00f3 n\u01b0\u1edbc th\u00ec tr\u1ecb th\u1ee7y cho ru\u1ed9ng cao, khi h\u1ea1n th\u00ec tr\u1ecb th\u1ee7y cho v\u00f9ng tr\u0169ng, d\u1ef1 t\u00ednh trong 3 n\u0103m s\u1ebd ho\u00e0n th\u00e0nh vi\u1ec7c tr\u1ecb th\u1ee7y cho ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t T\u00f4 Ch\u00e2u. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe l\u1eddi Gi\u00e1p Thi\u1ec7n, cho l\u00e0 kh\u1ea3 thi, b\u00e8n ch\u00ednh th\u1ee9c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u00f4ng l\u00e0m T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 th\u1eeba, l\u1ec7nh cho \u00f4ng \u0111\u1ee9ng ra ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, Gi\u00e1p Thi\u1ec7n ch\u1ec9 bi\u1ebft n\u00f3i su\u00f4ng, \u0111\u1ebfn khi kh\u1edfi c\u00f4ng \u1edf T\u00f4 Ch\u00e2u, d\u00e2n ch\u00fang b\u1ecb qu\u1ea5y nhi\u1ec5u, d\u01b0 lu\u1eadn x\u00f4n xao. \u0110\u00fang l\u00fac L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1, t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00e1ch l\u00e0m c\u1ee7a Gi\u00e1p Thi\u1ec7n sai tr\u00e1i, l\u1ea1i vi ph\u1ea1m ch\u1ec9 d\u1ee5 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;Gi\u00e1p Thi\u1ec7n c\u00f3 v\u1ebb kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m b\u1eady, sao nay l\u1ea1i th\u1ebf n\u00e0y?&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh c\u1ef1c l\u1ef1c ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i vi\u1ec7c tu s\u1eeda, n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Th\u1ea7n t\u1eebng \u0111i kh\u1eafp s\u00f4ng ng\u00f2i T\u00f4 Ch\u00e2u, t\u1ef1 tay \u0111\u00e0o th\u1eed, \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea5t nh\u01b0 h\u00e0o, r\u1ea5t d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u00fac \u0111\u1ea7u th\u1ea7n b\u00e0n vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u00ea Ch\u00ed H\u00f2a, ng\u01b0\u1eddi T\u00f4 Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u c\u01b0\u1eddi, l\u00fac \u1ea5y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng thi h\u00e0nh. Sau n\u00e0y \u0111\u1eafp xong, d\u00e0i kho\u1ea3ng 70-80 d\u1eb7m, b\u1edd cao gi\u1eefa d\u00f2ng n\u01b0\u1edbc s\u00e2u, n\u00e0o c\u00f3 lo kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea5t?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i cho r\u1eb1ng \u0111\u00ea l\u1edbn kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c, vi\u1ec7c t\u00e1t n\u01b0\u1edbc kh\u00f3 kh\u0103n. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay \u1edf Giang Nam c\u00f3 nh\u1eefng con \u0111\u00ea l\u1edbn d\u00e0i \u0111\u1ebfn 70-80 d\u1eb7m, kh\u00f4ng lo kh\u00f3 t\u00e1t n\u01b0\u1edbc, ch\u1ec9 l\u00e0 Gi\u00e1p Thi\u1ec7n l\u00e0m v\u1ed9i v\u00e0ng, l\u1ea1i c\u1ed1 \u00fd vi ph\u1ea1m \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Gi\u00e1p Thi\u1ec7n nh\u1eadn m\u1ec7nh v\u00e0o ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11 n\u0103m ngo\u00e1i, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 4 n\u0103m nay, T\u00f4 Ch\u00e2u&#8230;)<\/i><\/p>\n<p>[53] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu c\u1ea5p \u00e1o b\u00f4ng cho binh l\u00ednh l\u00e0m vi\u1ec7c tu s\u1eeda th\u00e0nh tr\u00ec \u1edf H\u00e0 Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[54] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, sai \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00e1nh \u0111i kh\u1ea3o s\u00e1t nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang v\u00e0 b\u1ecb x\u00e2m chi\u1ebfm tr\u00e1i ph\u00e9p tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng L\u00e2n Ph\u1ee7, chi\u00eau m\u1ed9 c\u00e1c tay cung t\u00ean v\u00e0 ki\u1ec3m tra binh l\u00ednh phi\u00ean.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua \u0111\u00e3 ra l\u1ec7nh cho V\u01b0\u01a1ng Ninh \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n ti\u1ebfp \u1ee9ng Hi H\u00e0, nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i thu h\u1ed3i chi\u1ebfu ch\u1ec9, mu\u1ed1n d\u00f9ng Trung Ch\u00e1nh thay th\u1ebf Ninh. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Trung Ch\u00e1nh v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, chi b\u1eb1ng t\u1ea1m d\u00f9ng Ninh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Trung Ch\u00e1nh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00f4ng, nay l\u1ea1i mu\u1ed1n t\u1ef1 nguy\u1ec7n l\u1eadp c\u00f4ng, v\u1edbi Thi\u1ec1u c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c.&#8221;<\/i> B\u00e8n \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh l\u1ec7nh cho Trung Ch\u00e1nh. An Th\u1ea1ch l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Trung Ch\u00e1nh kh\u00f4ng n\u00ean \u0111i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Trung Ch\u00e1nh mu\u1ed1n \u0111i Thanh \u0110\u01b0\u1eddng gi\u00fap Thi\u1ec1u, \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n n\u00f3i v\u1edbi th\u1ea7n, nh\u01b0ng nghe n\u00f3i Trung Ch\u00e1nh n\u00f3i chuy\u1ec7n v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111i Hi Ch\u00e2u, l\u1ea1i c\u1ef1c l\u1ef1c l\u00e0m lung lay c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Thi\u1ec1u. B\u1edfi v\u00ec Trung Ch\u00e1nh ban \u0111\u1ea7u c\u00f9ng Thi\u1ec1u h\u1ee3p m\u01b0u, m\u1ed9t khi Thi\u1ec1u b\u1ecf h\u1ebft, c\u00f4ng lao \u0111\u1ec1u v\u1ec1 tay L\u00fd Hi\u1ebfn, n\u00ean Trung Ch\u00e1nh o\u00e1n Thi\u1ec1u, t\u1ea5t s\u1ebd ra s\u1ee9c b\u00e1o th\u00f9, h\u01a1n n\u1eefa Hi H\u00e0 m\u1edbi x\u00e2y d\u1ef1ng, d\u1ec5 b\u1ecb l\u1eddi n\u00f3i l\u00e0m lung lay, th\u1eadt kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec3 Trung Ch\u00e1nh \u0111i.&#8221;<\/i> B\u1eb1ng Kinh v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;S\u00e1u ngh\u00ecn qu\u00e2n ti\u1ebfp \u1ee9ng, e r\u1eb1ng Trung Ch\u00e1nh kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ec9 huy \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 v\u00ec kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p v\u1edbi Thi\u1ec1u, n\u1ebfu ch\u1ec9 huy qu\u00e2n \u0111\u1ed9i th\u00ec Trung Ch\u00e1nh gi\u1ecfi v\u1ed7 v\u1ec1 qu\u00e2n s\u0129, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng th\u1ec3. Nh\u01b0ng Trung Ch\u00e1nh c\u0169ng ch\u1ec9 mu\u1ed1n nh\u1eadn ch\u1ee9c v\u1ee5 bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft ph\u1ea3i ch\u1ec9 huy qu\u00e2n ti\u1ebfp \u1ee9ng.&#8221;<\/i> V\u00ec v\u1eady l\u1ea1i d\u00f9ng Ninh nh\u01b0 c\u0169. An Th\u1ea1ch nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c L\u00e2n Ph\u1ee7 c\u1ea7n ph\u1ea3i kinh l\u00fd, n\u00ean sai Trung Ch\u00e1nh \u0111i.&#8221;<\/i> Vua v\u1ed9i tri\u1ec7u Trung Ch\u00e1nh h\u1ecfi t\u00ecnh h\u00ecnh, Trung Ch\u00e1nh xin \u0111i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[55] Ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;B\u1ed1n m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y ch\u1ec9 huy m\u00e3 qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 \u0110\u00f4ng, t\u1eeb nay lu\u00e2n phi\u00ean sai b\u1ea3y ch\u1ec9 huy \u0111\u1ebfn Phu Di\u00ean l\u1ed9 thay phi\u00ean, m\u1ed7i n\u0103m thay m\u1ed9t l\u1ea7n. L\u1ea1i \u1ee7y cho \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty Phu Di\u00ean l\u1ed9 r\u00fat gi\u1ea3m m\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 huy m\u00e3 qu\u00e2n \u0111\u00f3ng \u0111\u1ed3n tr\u1edf v\u1ec1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[56] Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7 l\u1ed9 t\u00e2u: <i>&#8220;Gia Ch\u00e2u v\u00e0 Cung Ch\u00e2u \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u n\u0103m ng\u1eebng \u0111\u00fac ti\u1ec1n, d\u00e2n gian thi\u1ebfu ti\u1ec1n m\u1eb7t. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho Tam ty xem x\u00e9t, gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00fac, \u0111\u1ec3 c\u00e2n b\u1eb1ng v\u1edbi gi\u1ea5y giao t\u1eed.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn cu\u1ed1i n\u0103m b\u00e1o c\u00e1o s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00fac, so s\u00e1nh v\u1ed1n l\u00e3i \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean. <i>(\u300aCh\u00ed\u300b c\u00f3 ghi vi\u1ec7c n\u00e0y, ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng 7.)<\/i><\/p>\n<p>[57] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean g\u1ea7n \u0111\u00e2y ti\u1ebfn c\u1eed quan l\u1ea1i ph\u1ea7n nhi\u1ec1u b\u1eeba b\u00e3i, ho\u1eb7c l\u00e0 con em nh\u00e0 quy\u1ec1n qu\u00fd, ho\u1eb7c l\u00e0 l\u1ea1i thu\u1ed9c trong ph\u1ee7, sai h\u1ecd c\u1ea7m qu\u00e2n ch\u1ed1ng gi\u1eb7c, \u1eaft s\u1ebd l\u00e0m l\u1ee1 vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc. Tuy ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u00e3 l\u01b0u l\u1ea1i trong cung kh\u00f4ng ban xu\u1ed1ng, nh\u01b0ng v\u1eabn lo Qu\u1ea3ng Uy\u00ean ch\u01b0a th\u1ea5u hi\u1ec3u tr\u1ecdng tr\u00e1ch \u0111\u01b0\u1ee3c giao ph\u00f3, c\u00f2n ti\u1ebfn c\u1eed b\u1eeba b\u00e3i, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0a t\u1edd chi\u1ebfu n\u00e0y cho h\u1eafn, l\u1ec7nh t\u1eeb nay ph\u1ea3i c\u00f4ng t\u00e2m l\u1ef1a ch\u1ecdn.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[58] S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n t\u00e2u: &#8220;N\u00ean giao cho Khai Phong ph\u1ee7 c\u1eed quan gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c ph\u00e2n chia t\u00e0i s\u1ea3n, t\u1ea1i quan ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh, ho\u1eb7c cho ph\u00e9p th\u0103m d\u00f2 ph\u00e2n chia, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n sai ph\u00e1i h\u00e0ng h\u00f3a. Quan ty mua h\u00e0ng h\u00f3a, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u00e1 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eadp ra h\u00e0ng h\u1ed9. Nay c\u00e1c h\u00e0ng h\u1ed9 nguy\u1ec7n n\u1ed9p ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh, xin theo s\u1edf n\u00e0y c\u00e2n nh\u1eafc quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1ec1u l\u00e0m l\u1ed9c cho c\u00e1c l\u1ea1i. Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch k\u1ef7 c\u0169 v\u00e0 m\u1edbi ch\u00e9p: Quan mua h\u00e0ng c\u1ee7a d\u00e2n, l\u1ea1i b\u1eaft \u00e9p kh\u00f4ng nh\u1eadn, \u0111\u00f2i h\u1ecfi tr\u0103m th\u1ee9, d\u00e2n b\u1ecb kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n, n\u00ean l\u1ec7nh cho d\u00e2n n\u1ed9p ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh, quan t\u1ef1 mua.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, trung th\u01b0 tr\u00e1t t\u1eed, S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n t\u00e2u, theo tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a trung th\u01b0: V\u00e2ng th\u00e1nh ch\u1ec9, t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a h\u00e0ng h\u1ed9, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u00e2u l\u00ean. Nay tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5y \u0111i\u1ec1u, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u, theo tr\u1ea1ng c\u1ee7a h\u00e0ng nh\u00e2n T\u1eeb Trung Ch\u00ednh, 26 h\u1ed9 h\u00e0ng th\u1ecbt h\u1ea1ng trung v\u00e0 h\u1ea1, m\u1ed7i n\u0103m c\u00f9ng n\u1ed9p 600 quan ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh cho quan, kh\u00f4ng ph\u1ea3i cung c\u1ea5p th\u1ecbt cho c\u00e1c n\u01a1i. Nay theo tr\u1ea1ng c\u1ee7a c\u00e1c h\u00e0ng nh\u00e2n, \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c 13 h\u1ed9 h\u1ea1ng trung, c\u00f9ng n\u1ed9p 400 quan ti\u1ec1n, chia \u0111\u1ec1u 12 th\u00e1ng trong n\u0103m, xin n\u1ed9p h\u00e0ng th\u00e1ng, m\u1ed7i h\u1ed9 n\u1ed9p 2 quan 70 v\u0103n; 13 h\u1ed9 h\u1ea1ng h\u1ea1, c\u00f9ng n\u1ed9p 200 quan ti\u1ec1n, chia \u0111\u1ec1u 12 th\u00e1ng trong n\u0103m, xin n\u1ed9p h\u00e0ng th\u00e1ng, m\u1ed7i h\u1ed9 n\u1ed9p 1 quan 290 v\u0103n.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u00ean ph\u1ea3i v\u00e2ng th\u00e1nh ch\u1ec9: N\u00ean giao cho S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n c\u00f9ng Tam ty b\u00e0n b\u1ea1c t\u00e2u l\u00ean. Tr\u00e1t giao cho S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh h\u00e0nh h\u1ed9 l\u1ee3i h\u1ea1i \u0111i\u1ec1u qu\u00e1n. Theo \u0111\u00f3, ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 9 n\u0103m \u0111\u00f3, tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a trung th\u01b0 t\u1ec9nh, v\u00e2ng th\u00e1nh ch\u1ec9: Theo \u0111\u00f3.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u00e1ch bi\u00ean l\u1ee5c n\u0103m Tuy\u00ean H\u00f2a th\u1ee9 7, th\u00e1ng 9<a class=\"footnote\" title=\"Th\u00e1ng 9 n\u0103m Tuy\u00ean H\u00f2a th\u1ee9 7 'th\u00e1ng 9', c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 'th\u00e1ng 4'.\" id=\"return-footnote-1848-7\" href=\"#footnote-1848-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a> ng\u00e0y 21, tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a Ty Gi\u1ea3ng ngh\u1ecb ch\u00e9p, nay ph\u1ee5 ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y. L\u1ec7nh ch\u1ec9 huy l\u00fac \u0111\u00f3 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111i\u1ec1u n\u00e0y. Ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 12 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 1 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[59] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, Tri ch\u1ebf c\u00e1o ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh ki\u00eam Quy\u1ec1n tri Gi\u00e1n vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>[60] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, L\u1eef Gia V\u1ea5n, \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba ki\u00eam ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed t\u1ea1i kinh th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; L\u01b0u T\u00e1, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang ki\u00eam ch\u1ee9c Gi\u00e1m th\u01b0\u1ee3ng gi\u1edbi, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a hai n\u0103m. \u0110\u1ec1u do th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e3i nhi\u1ec1u trong n\u0103m. Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n vi\u1ec7c L\u1eef Gia V\u1ea5n th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng n\u00ean th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f4ng lao c\u1ee7a Gia V\u1ea5n th\u1eadt nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> N\u00ean th\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc.<\/p>\n<p>[61] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, b\u1ed9 t\u1ed9c Long \u1edf t\u00e2y nam d\u00e2ng s\u1ea3n v\u1eadt \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng. Ng\u00e0y m\u00f9ng 2 th\u00e1ng 4, c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c Long, La, Th\u1ea1ch \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>\n<p>[62] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Di. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf L\u00f4 Ch\u00e2u, nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Di, \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.&#8221;<\/i> Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;T\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y, v\u00ec sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Ch\u1eafc l\u00e0 do vi\u1ec7c mua b\u00e1n l\u1eabn l\u1ed9n, d\u1eabn \u0111\u1ebfn tranh ch\u1ea5p, g\u00e2y ra xung \u0111\u1ed9t bi\u00ean gi\u1edbi, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra lu\u1eadt c\u1ea5m. N\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi Di th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, th\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i. L\u1ea1i n\u1eefa, \u0111\u1ea5t hai b\u00ean s\u00f4ng D\u1ee5c T\u1ec9nh, n\u1ebfu b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua, cho ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u1ebfn \u1edf canh t\u00e1c, th\u00ec l\u00e2u d\u00e0i D\u1ee5c T\u1ec9nh s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di n\u1eefa.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo An Th\u1ea1ch ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4, c\u00f2n \u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9 l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Vi\u1ec7c cho ph\u00e9p mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi Di, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u00e1p s\u00e1ch l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 5. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5, ban \u0111\u1ea7u ra chi\u1ebfu cho ph\u00e9p mua b\u00e1n v\u00e0 thu\u00ea \u0111\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y. Ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9, H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u vi\u1ec7c.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4, c\u00f2n \u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9 l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Vi\u1ec7c cho ph\u00e9p mua b\u00e1n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi Di, c\u0103n c\u1ee9 theo ph\u00e1p s\u00e1ch l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 5. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5, ban \u0111\u1ea7u ra chi\u1ebfu cho ph\u00e9p mua b\u00e1n v\u00e0 thu\u00ea \u0111\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y. Ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 9, H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u vi\u1ec7c.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: Ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 6, tr\u00ecnh vi\u1ec7c Trung th\u1eeba n\u00f3i v\u1ec1 L\u00fd Man, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n nhi\u1ec1u l\u1ea7n bi\u1ec7n h\u1ed9 cho L\u00fd Man, L\u00fd Man g\u00e2y bi\u1ebfn, gi\u1ebft nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed9i.&#8221;<\/i> Th\u00e1i \u0110\u0129nh n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1eafn n\u00f3i v\u1ec1 th\u01b0 ri\u00eang c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Tu\u00e2n Long, Tu\u00e2n Long \u1edf xa, kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1ch n\u00e0o t\u1ed1 c\u00e1o, n\u00ean g\u1eedi th\u01b0 cho th\u1ea7n, mong \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f4ng \u0111\u1ea1t l\u00ean tr\u00ean, h\u00e1 l\u00e0 ri\u00eang t\u01b0 sao? Nay c\u1ee9u gi\u00fap L\u00fd Man, l\u1ea1i l\u00e0 vi\u1ec7c ri\u00eang.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd Man x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, e r\u1eb1ng c\u1ea7n c\u00f3 vi\u1ec7c. Nh\u01b0 Tu\u00e2n Long n\u00f3i h\u1eafn nh\u1eadn c\u1ee7a c\u1ea3i t\u1eeb d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u1edd \u0111\u00f3 xin \u00e2n tr\u1ea1ch, e r\u1eb1ng l\u00e0 vu kh\u1ed1ng. Theo l\u1eddi t\u1ea5u c\u1ee7a \u0110\u1eb7ng O\u1ea3n, L\u00fd Man tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn L\u00f4 Ch\u00e2u, L\u00fd Man v\u1ed1n c\u00f3 ti\u1ebfng t\u1ed1t, kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y.&#8221;<\/i> Tr\u1ea7n Th\u0103ng Chi c\u0169ng n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd Man tr\u1ecb d\u00e2n r\u1ea5t t\u1ed1t, d\u00e2n r\u1ea5t y\u00eau m\u1ebfn.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u00fang.&#8221;<\/i> B\u00e8n sai \u0111\u01b0a cho H\u00f9ng B\u1ea3n xem x\u00e9t. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mua ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi Di, \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Vua c\u0169ng cho l\u00e0 ph\u1ea3i, n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u lu\u1eadt n\u00e0y, v\u00ec sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Ch\u1eafc l\u00e0 do vi\u1ec7c mua b\u00e1n l\u1eabn l\u1ed9n, d\u1eabn \u0111\u1ebfn tranh ch\u1ea5p, g\u00e2y ra xung \u0111\u1ed9t bi\u00ean gi\u1edbi, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra lu\u1eadt c\u1ea5m. Nh\u01b0ng n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi Di th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, th\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i. L\u1ea1i n\u1eefa, \u0111\u1ea5t hai b\u00ean s\u00f4ng D\u1ee5c T\u1ec9nh, n\u1ebfu b\u1ecf ra v\u00e0i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua, cho ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u0111\u1ebfn \u1edf canh t\u00e1c, th\u00ec l\u00e2u d\u00e0i D\u1ee5c T\u1ec9nh s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi Di n\u1eefa.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;V\u1ed1n mang theo La T\u00e0i Ti\u1ebfn \u0111i theo, n\u00f3i r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Di c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng l\u1ee3i \u0111\u1ec3 thuy\u1ebft ph\u1ee5c \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ea3ng, khi\u1ebfn h\u1ecd l\u00e0m vi\u1ec7c cho ta, n\u1ed9i b\u1ed9 \u0111\u00e1nh l\u1eabn nhau. N\u1ebfu qu\u1ea3 nh\u01b0 v\u1eady, \u0111\u00f3 l\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng s\u00e1ch.&#8221;<\/i>)<\/i><\/p>\n<p>[63] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u1ecf ch\u00e2u Ph\u1ee5c, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh huy\u1ec7n C\u1ea3nh L\u0103ng, thu\u1ed9c ch\u00e2u An; l\u1ea1i l\u1ea5y huy\u1ec7n Ng\u1ecdc Sa l\u00e0m tr\u1ea5n, thu\u1ed9c huy\u1ec7n Gi\u00e1m L\u1ee3i, ph\u1ee7 Giang L\u0103ng; b\u1ecf tr\u1ea1i V\u0129nh H\u01b0ng \u1edf ch\u00e2u Thi, \u0111\u1eb7t tr\u1ea1i Di B\u00ecnh.<\/p>\n<p>[64] Ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t th\u00e1ng 6, Qu\u00fd D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu t\u1eeb nay ch\u1ec9 b\u1ed5 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed t\u1ea1i kinh c\u00e1c ty kh\u1ed1 v\u1ee5 c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1.<\/p>\n<p>[65] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng \u0111i\u1ec1u 2000 qu\u00e2n \u1edf th\u00e0nh B\u1eafc giao cho C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp. L\u00fac \u0111\u00f3 \u0111ang x\u00e2y th\u00e0nh ch\u00e2u H\u00e0, T\u01b0 L\u1eadp v\u1eabn c\u00f2n \u1edf tr\u1ea1i Ninh H\u00e0.<\/p>\n<p>[66] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u: <i>&#8220;H\u1ed3 Nam \u0111\u00e3 t\u1ed5 ch\u1ee9c xong b\u1ea3o gi\u00e1p. Hai ch\u00e2u To\u00e0n, Thi\u1ec7u \u0111\u1ec1u gi\u00e1p v\u1edbi \u0111\u1ed9ng ng\u01b0\u1eddi thi\u1ec3u s\u1ed1, c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c th\u1ed5 \u0111inh, n\u1ed7 th\u1ee7, xin cho gi\u1eef nguy\u00ean ch\u1ee9c c\u0169 ki\u00eam th\u00eam ch\u1ee9c \u0110\u00f4 ph\u00f3 b\u1ea3o ch\u00ednh, b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng, t\u1eadp luy\u1ec7n v\u00f5 ngh\u1ec7.&#8221;<\/i> Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ty N\u00f4ng t\u1ef1 v\u00e0 Binh b\u1ed9 c\u00f9ng b\u00e0n \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. Sau \u0111\u00f3 cho ph\u00e9p gi\u1eef ch\u1ee9c b\u1ea3o ch\u00ednh, b\u1ea3o tr\u01b0\u1edfng, b\u1ecf vi\u1ec7c t\u1eadp luy\u1ec7n.<\/p>\n<p>[67] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh: <i>&#8220;Tr\u1eadn \u0111\u00e1nh \u1edf th\u00e0nh H\u01b0\u01a1ng T\u1eed, ph\u00eda t\u00e2y \u0110\u00e0o, nghe n\u00f3i quan qu\u00e2n tham c\u00f4ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e9m qu\u00e2n phi\u00ean thu\u1ed9c b\u1ed9 Ba Chi\u00ean Gi\u00e1c \u0111\u1ec3 l\u1ea5y th\u1ee7 c\u1ea5p, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u r\u1ea5t b\u1ea5t b\u00ecnh. Vi\u1ec7c n\u00e0y g\u00e2y h\u1ea1i kh\u00f4ng nh\u1ecf, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t. Ph\u00e9p tr\u1eadn c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, l\u1ea5y qu\u00e2n H\u00e1n l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, qu\u00e2n phi\u00ean l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng lo\u1ea1n. C\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u xem x\u00e9t k\u1ef9, so\u1ea1n \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u0169 V\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Dung, Th\u1ee5c, Vi, L\u00f4, B\u00e0nh, B\u1ed9c, ch\u1ec9 theo m\u1ed9t ph\u00e9p, nay mu\u1ed1n d\u00f9ng H\u1ea1 \u0111\u1ec3 c\u1ea3i h\u00f3a Di, th\u00ec n\u00ean cho qu\u00e2n phi\u00ean d\u1ea7n gi\u1ed1ng v\u1edbi qu\u00e2n H\u00e1n, kh\u00e1c v\u1edbi gi\u1eb7c phi\u00ean.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea n\u00f3i n\u00ean c\u1ea5p ri\u00eang \u00e1o l\u00e0m hi\u1ec7u, Vua ng\u1ea1i t\u1ed1n k\u00e9m, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay mu\u1ed1n d\u00f9ng, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i d\u00f9ng h\u00e0o ki\u1ec7t c\u1ee7a h\u1ecd, t\u1ee9c l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi g\u1ecdi l\u00e0 &#8216;phi\u00ean c\u1ea3m d\u0169ng&#8217;. \u0110\u00e3 thu d\u1ee5ng h\u1ecd, h\u00e1 l\u1ea1i ti\u1ebfc ph\u00ed t\u1ed5n? T\u00ednh ra so v\u1edbi chi\u00eau m\u1ed9 qu\u00e2n, chi ph\u00ed c\u0169ng kh\u00f4ng nhi\u1ec1u. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi &#8216;phi\u00ean c\u1ea3m d\u0169ng&#8217; \u0111\u00e3 vui v\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng, th\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c d\u1ea7n d\u1ea7n c\u0169ng s\u1ebd ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, vui v\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[68] Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1ed9i nh\u00e2n \u1edf \u0111\u1ea3o Sa M\u00f4n \u0110i\u1ec3u S\u01a1n thu\u1ed9c \u0110\u0103ng Ch\u00e2u, \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c l\u00e0 hai tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 th\u00ec di chuy\u1ec3n sang n\u01a1i kh\u00e1c qua bi\u1ec3n, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd ng\u0103n ch\u1eb7n k\u1ebb gian. Xin cho t\u1ed9i nh\u00e2n \u1edf \u0111\u1ea3o Sa M\u00f4n \u0110i\u1ec3u S\u01a1n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n b\u1ed5 \u0111\u1ebfn c\u00e1c lao th\u00e0nh \u1edf b\u1ed1n ch\u00e2u Qu\u1ef3nh, Nhai, \u0110am, V\u1ea1n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7n c\u00f3 \u1edf \u0111\u00f3 theo l\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c xem x\u00e9t di chuy\u1ec3n khi c\u00f3 \u00e2n x\u00e1.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay l\u1ea5y ba tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c.<i>( Ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 7, l\u1ea1i c\u00f3 vi\u1ec7c ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 6 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 4 v\u1ec1 s\u1ef1 vi\u1ec7c c\u1ee7a L\u00fd Kh\u00e1nh c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[69] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, chi\u1ebfu d\u1eddi tr\u00e0 tr\u01b0\u1eddng \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn Hi Ch\u00e2u, \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n cho vi\u1ec7c bu\u00f4n b\u00e1n v\u1edbi c\u00e1c t\u1ed9c Kh\u01b0\u01a1ng m\u1edbi quy ph\u1ee5.<\/p>\n<p>[70] \u0110\u1ec1 c\u1eed \u1edf Kinh Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 t\u1ea5u: <i>&#8220;Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c Tr\u01b0\u01a1ng C\u00e1t Ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 \u1edf th\u01b0\u1ee3ng gi\u1edbi, C\u00e1t Ph\u1ee7 t\u1eeb ch\u1ed1i v\u00ec hi\u1ec7n \u0111ang l\u00e0m ch\u1ec9 s\u1eed cho L\u00fd Ch\u01b0\u01a1ng, m\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0111ang b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, n\u1ebfu b\u1ecf \u0111i m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u th\u00ec ngh\u0129a l\u00fd kh\u00f4ng y\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua than r\u1eb1ng: <i>&#8220;M\u01b0\u1eddi nh\u00e0 trong m\u1ed9t \u1ea5p \u1eaft c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi trung t\u00edn. C\u00e1t Ph\u1ee7 tuy l\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n, nh\u01b0ng n\u00eau cao ngh\u0129a kh\u00ed, c\u00f2n h\u01a1n L\u00fd Thanh Th\u1ea7n xa l\u1eafm, n\u00ean chi\u1ec1u theo \u00fd nguy\u1ec7n c\u1ee7a \u00f4ng ta.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i C\u00e1t Ph\u1ee7 r\u1ea5t c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng, nay \u0111i\u1ec1u \u00f4ng ta tr\u00ecnh b\u00e0y l\u00e0 ngh\u0129a ri\u00eang, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh n\u00ean d\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u00e0n Gi\u00e1ng l\u00e0m tuy\u00ean ph\u1ee7, Thanh Th\u1ea7n theo l\u00e0m vi\u1ec7c, sau khi Gi\u00e1ng kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, Thanh Th\u1ea7n t\u00ecm c\u00e1ch t\u1ef1 b\u1ea3o to\u00e0n, nhi\u1ec1u l\u1ea7n ch\u00ea bai Gi\u00e1ng, n\u00ean Vua coi th\u01b0\u1eddng \u00f4ng ta.<\/p>\n<p>[71] Trung th\u01b0 l\u1ec5 ph\u00f2ng d\u00e2ng l\u00ean c\u00e1c \u0111i\u1ec1u m\u1ee5c v\u1ec1 vi\u1ec7c xem x\u00e9t, Vua ph\u00ea: <i>&#8220;N\u0103m ph\u00f2ng th\u00fac gi\u1ee5c ban h\u00e0nh v\u0103n b\u1ea3n v\u00e0 tham kh\u1ea3o nh\u1eefng vi\u1ec7c ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, \u0111\u00e1ng l\u1ebd c\u00f3 th\u1ec3 ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean xin ch\u1ec9 d\u1ee5, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i xem x\u00e9t.&#8221;<\/i> L\u00fac \u0111\u1eb7t ra c\u00e1c \u0111i\u1ec1u m\u1ee5c, binh ph\u00f2ng \u0111\u00e3 nh\u1ea7m l\u1eabn. Vua tuy ch\u1ec9 ra l\u1ed7i \u0111\u00f3, nh\u01b0ng kh\u00f4ng l\u1eadp t\u1ee9c coi l\u00e0 t\u1ed9i. <i>(B\u1ea3n Chu b\u1ecf \u0111i, cho l\u00e0 vi\u1ec7c nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng ghi. B\u1ea3n m\u1edbi theo b\u1ea3n Chu. Nay v\u1eabn gi\u1eef l\u1ea1i, e r\u1eb1ng \u1eaft c\u00f3 l\u00fd do.)<\/i><\/p>\n<p>[72] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u: <i>&#8220;Ph\u00f9ng T\u00f4ng \u0110\u1ea1o mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn tr\u1ea1i m\u1edbi, nh\u01b0ng v\u00ec qu\u00e2n \u00edt, th\u1ebf y\u1ebfu, s\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi Man nh\u00ecn th\u1ea5y, n\u00ean \u0111\u00e3 ng\u0103n l\u1ea1i.&#8221;<\/i> Khu m\u1eadt vi\u1ec7n tr\u00ecnh b\u00e0y s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u00e3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng \u00edt, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f3 l\u1ebd qu\u00e2n ch\u01b0a \u0111\u1ebfn.&#8221;<\/i> Khu m\u1eadt vi\u1ec7n n\u00f3i \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn, Vua im l\u1eb7ng, m\u1ed9t l\u00fac l\u00e2u sau n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00f4ng \u0110\u1ea1o kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t t\u1edd t\u1ea5u n\u00e0o tr\u00ecnh b\u00e0y vi\u1ec7c b\u00ean \u0111\u00f3, th\u1eadt l\u1ea1.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300bng\u00e0y 19 th\u00e1ng 4. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: Vua \u0111\u00e3 nh\u1eadn ra Khu m\u1eadt vi\u1ec7n ng\u0103n c\u1ea3n Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n. Nay ch\u1ecdn l\u1ea5y ph\u1ea7n n\u00e0y \u0111\u1ec3 ghi ch\u00e9p th\u00eam. T\u00f4ng \u0110\u1ea1o \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i \u0111i v\u00e0o ng\u00e0y 28 th\u00e1ng gi\u00eang.)<\/i><\/p>\n<p>[73] H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua d\u1ee5 V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u1ea3o Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1eebng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng h\u1ea5p t\u1ea5p, v\u00ec T\u00f4ng \u0110\u1ea1o n\u00f3i tr\u1ea1i do \u0110\u00f4n x\u00e2y kh\u00f4ng ki\u00ean c\u1ed1, l\u1ea1i t\u1eadp h\u1ee3p d\u00e2n phu kh\u00f4ng th\u00f4ng qua ch\u00e2u huy\u1ec7n, sau n\u00e0y kh\u00f4ng bi\u1ebft s\u1ed1 c\u00f2n m\u1ea5t; l\u1ea1i n\u00f3i ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh c\u00f9ng v\u1edbi \u00dd, H\u1ee3p ch\u01b0a quy ph\u1ee5, \u0110\u00f4n ch\u1ec9 sai ng\u01b0\u1eddi khuy\u00ean d\u1ee5 m\u00e0 th\u00f4i. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay m\u1ed7i l\u1ea7n ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t \u0111\u1ea7u ng\u01b0\u1eddi Man th\u00ec th\u01b0\u1edfng n\u0103m t\u1ea5m l\u1ee5a, ai d\u1ee5 h\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u0169ng v\u1eady. \u00dd, H\u1ee3p ch\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c mua chu\u1ed9c ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh, ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh th\u1ea5y qu\u00e2n ta m\u1ea1nh \u1eaft kh\u00f4ng d\u00e1m gi\u00fap \u00dd, H\u1ee3p. Nay d\u00f9ng tr\u1ecdng binh \u00e1p s\u00e1t, d\u00f9ng tinh binh \u0111\u00e1nh, d\u00f9ng l\u1ee3i l\u1edbn d\u1ee5 h\u00e0ng, h\u1ecd \u1eaft s\u1ebd d\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi C\u1eedu Linh v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi quy thu\u1ed9c, ch\u1ec9 gi\u1ebft v\u00e0i k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u. Quan qu\u00e2n chi\u1ebfm gi\u1eef y\u1ebfu \u0111\u1ecba, kh\u00f4ng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1eeba b\u00e3i, \u1eaft tr\u0103m tr\u1eadn tr\u0103m th\u1eafng m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 h\u1ea5n g\u00ec.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu v\u1eady th\u00ec t\u1ed1t.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e3 b\u00e0n k\u1ef9, L\u00fd H\u1ea1o c\u0169ng cho l\u00e0 n\u00ean l\u00e0m th\u1ebf, ch\u1eafc kh\u00f4ng lo g\u00ec.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300bng\u00e0y 4, 5 th\u00e1ng 6, nay ghi ch\u00e9p th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[74] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu: <i>&#8220;T\u1eeb nay, nh\u1eefng n\u0103m b\u1ecb thi\u00ean tai, ngo\u00e0i vi\u1ec7c c\u1ee9u t\u1ebf theo ph\u00e1p lu\u1eadt, n\u1ebfu c\u1ea7n c\u1ee9u gi\u00fap th\u00eam, ph\u1ea3i t\u00ednh tr\u01b0\u1edbc s\u1ed1 d\u00e2n phu c\u1ea7n huy \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m th\u1ee7y l\u1ee3i v\u00e0 ti\u1ec1n c\u00f4ng, c\u1ea5p ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng t\u1eeb kho Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, m\u1ed9 d\u00e2n \u0111\u00f3i \u0111i l\u00e0m. N\u1ebfu g\u1eb7p thi\u00ean tai m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ee9u t\u1ebf theo chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc, giao cho T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 ki\u1ec3m tra t\u00e2u l\u00ean \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[75] Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 Th\u00e1i \u0110\u0129nh d\u00e2ng th\u01b0 c\u1ee7a Tri V\u1ecb ch\u00e2u V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00ean Vua, n\u00f3i: <i>&#8220;Cung th\u1ee7 b\u1ea3n l\u1ed9 v\u1eeba tr\u1edf v\u1ec1 t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng \u0110\u00e0o, s\u1ee9c l\u1ef1c m\u1ec7t m\u1ecfi, nay n\u1ebfu l\u1ea1i \u0111i \u0111\u00e1nh th\u00e0nh, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed5i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u1ea3ng Uy\u00ean l\u00e0 b\u1eadc su\u00fd th\u1ea7n m\u00e0 n\u00f3i l\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0m dao \u0111\u1ed9ng l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi sao?&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u00e0 c\u00e1c quan n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u00e2n vi\u1ec7c trong th\u01b0 m\u00e0 n\u00f3i \u0111\u1ebfn, c\u00f2n nh\u01b0 tuy\u00ean b\u1ed1 \u0111\u1ed9ng vi\u00ean qu\u1ea7n ch\u00fang, e r\u1eb1ng \u00f4ng ta c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u1ea3ng Uy\u00ean t\u00e2u xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u01b0\u1edbng t\u00e1, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang ng\u01b0\u1eddi. G\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ed5 nhi\u1ec7m m\u1ed9t s\u1ee9 th\u1ea7n, l\u1ea1i l\u00e0 th\u01b0 l\u1ea1i c\u1ee7a cung Vua B\u1ed9c, ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi Th\u1eddi Qu\u00e2n Khanh, \u1eaft l\u00e0 do \u00f4ng ta ti\u1ebfn c\u1eed. B\u1ea3n l\u1ed9 kh\u00f4ng thi\u1ebfu quan l\u1ea1i c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c, b\u1ecf m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00f9ng, l\u1ea1i d\u00f9ng nh\u1eefng h\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, m\u1ed9t mai l\u00e0m h\u1ecfng vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ch\u1eb3ng ph\u1ea3i qu\u00e1 l\u1eafm sao! Tr\u1eabm \u0111\u00e3 nghi\u00eam kh\u1eafc tr\u00e1ch m\u1eafng r\u1ed3i, c\u00e1c khanh c\u00f3 th\u1ec3 nh\u00e2n vi\u1ec7c vi\u1ebft th\u01b0 m\u00e0 r\u0103n b\u1ea3o th\u00eam.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[76] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, \u0111\u1ec1 c\u1eed ty thi\u00ean gi\u00e1m Tr\u1ea7n D\u1ecbch v\u00e0 c\u00e1c quan t\u00e2u: <i>&#8220;S\u1ed5 s\u00e1ch \u0111o \u0111\u1ea1c c\u1ee7a b\u1ea3n gi\u00e1m c\u00f3 ch\u1ed7 sai l\u1ec7ch v\u1ec1 kh\u00ed v\u00e0 s\u00f3c, m\u00e0 l\u1ecbch S\u00f9ng Thi\u00ean th\u00ec kh\u00ed ch\u1eadm, l\u1ecbch Minh Thi\u00ean th\u00ec s\u00f3c ch\u1eadm, sai l\u1ea7m \u0111\u1ec1u do \u0111\u1eb7t nguy\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u00fang, ch\u01b0a th\u1ec3 kh\u1ea3o ch\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u00e0 khi t\u1eadp h\u1ee3p c\u00e1c quan \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t k\u1ef9 th\u00ec th\u1ea5y ph\u00f9 l\u1eadu kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, h\u1ed3n nghi c\u1ee7a ty thi\u00ean gi\u00e1m v\u00e0 thi\u00ean v\u0103n vi\u1ec7n c\u0169ng \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ed7 sai l\u1ec7ch. N\u1ebfu ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ed3 c\u0169 m\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa qua loa, th\u00ec kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi s\u01a1 su\u1ea5t.&#8221;<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu: <i>&#8220;V\u1ec1 kh\u00ed v\u00e0 s\u00f3c, l\u1ec7nh cho ty thi\u00ean gi\u00e1m ch\u1ec9 huy ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7u \u0111\u1ecbnh l\u1ecbch l\u00e0 V\u1ec7 Ph\u00e1c so\u1ea1n l\u1ecbch m\u1edbi, so s\u00e1nh v\u1edbi l\u1ecbch c\u0169 xem c\u00e1i n\u00e0o s\u01a1 c\u00e1i n\u00e0o m\u1eadt; c\u00f2n ph\u00f9 l\u1eadu v\u00e0 h\u1ed3n nghi, l\u1ec7nh cho ch\u1ebf t\u1ea1o theo m\u1eabu m\u1edbi, ty thi\u00ean gi\u00e1m \u0111o \u0111\u1ea1c l\u1ea1i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[77] Ng\u01b0\u1eddi quy thu\u1eadn Nam Giang l\u00e0 H\u01b0\u1edbng V\u0129nh Ng\u1ed9, d\u00e2ng l\u00ean chi\u1ebfc gh\u1ebf b\u00e0nh m\u1ea1 v\u00e0ng v\u00e0 thanh ki\u1ebfm b\u1ea1c m\u00e0 t\u1ed5 ti\u00ean \u00f4ng l\u00e0 Ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 Th\u00f4ng H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c Vua Ch\u00e2n T\u00f4ng ban cho, c\u00f9ng v\u1edbi \u1ea5n c\u1ee7a ch\u00e2u Ph\u00fa. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu tr\u1ea3 l\u1ea1i ki\u1ebfm v\u00e0 gh\u1ebf v\u00ec l\u00e0 v\u1eadt ti\u00ean tri\u1ec1u ban t\u1eb7ng, ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i \u1ea5n. <i>(S\u00e1ch \u300aNam Giang truy\u1ec1n\u300b ch\u00e9p: Th\u00e1ng 6, V\u0129nh Ng\u1ed9 c\u00f9ng 25 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn kinh, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn, ban cho y ph\u1ee5c, \u0111ai l\u01b0ng v\u00e0 ti\u1ec1n b\u1ea1c. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n An Giang \u1edf ch\u00e2u Gi\u00e1p T\u00e2n Th\u00e0nh, tr\u1ea5n Tr\u1ea5n Giang \u1edf ch\u00e2u Ph\u00fa, v\u00e0 tr\u1ea5n Cung Kh\u00ea \u1edf s\u00f4ng Cung. Vi\u1ec7c ban t\u00ean l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu th\u00e1ng 5, s\u00e1ch ch\u00e9p nh\u1ea7m.)<\/i><\/p>\n<p>[78] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng, Ho\u00e0i, V\u1ec7 ch\u00e2u gi\u1edbi Ho\u00e0ng S\u1ea5m h\u00e0 \u0111\u00ea ng\u1ea1n, Cung ph\u1ee5ng quan V\u01b0\u01a1ng Hanh \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch 3 n\u0103m, Qu\u1ea3ng b\u1ecb Ch\u1ec9 huy s\u1ee9, \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m \u0110\u00f4 h\u00e0o tr\u1ea1i Cao Si\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng 3 v\u1ea1n ti\u1ec1n, do \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m V\u01b0\u01a1ng Hanh v\u00e0 c\u00e1c quan d\u00e2ng l\u00ean ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p \u0111\u1eafp \u0111\u1ea5t l\u00e0m \u0111\u00ea, \u0111\u00f3ng c\u1eeda \u0111\u00ea nguy\u1ec7t, so v\u1edbi vi\u1ec7c s\u1eeda ch\u1eefa \u0111\u00ea b\u1ecb v\u1ee1 \u0111\u00e3 ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u c\u00f4ng s\u1ee9c v\u00e0 v\u1eadt li\u1ec7u.<\/p>\n<p>[79] Chi\u1ebfu cho Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty sai ng\u01b0\u1eddi \u1ee9ng ph\u00f3, cho c\u00e1c cung th\u1ee7 Hi H\u00e0 vay l\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh v\u00e0 mi\u1ec5n l\u00e3i.<\/p>\n<p>[80] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng, \u0111\u00e3 ki\u1ec3m tra v\u00e0 \u0111o \u0111\u1ea1c ru\u1ed9ng ch\u1ee9c \u0111i\u1ec1n c\u1ee7a quan l\u1ea1i c\u00f9ng \u0111\u1ea5t hoang h\u01a1n 30 kho\u1ea3nh \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 cung th\u1ee7, trong \u0111\u00f3 ru\u1ed9ng ch\u1ee9c \u0111i\u1ec1n v\u1eabn theo l\u1ec7 c\u1ea5p l\u1ea1i b\u1eb1ng di\u00eam sao. <i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o th\u00eam v\u00e0o th\u00e1ng 4 ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd)<\/i>.<\/p>\n<p>[81] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, H\u1eefu Th\u1ea7n V\u0169 qu\u00e2n \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, C\u00f9 Ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u01b0 Kh\u1eafc Du \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eadp phong t\u01b0\u1edbc T\u1ea7n Qu\u1ed1c c\u00f4ng.<\/p>\n<p>[82] Th\u01b0\u1ee3ng ph\u00ea: <i>&#8220;S\u00f4ng Bi\u1ec7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ed7ng nhi\u00ean c\u1ea1n xu\u1ed1ng, d\u00f2ng ch\u1ea3y gi\u1eefa s\u00f4ng \u0111\u00e3 ng\u1eebng, ch\u1ed7 tr\u0169ng ch\u1ec9 c\u00f2n s\u00e2u kho\u1ea3ng m\u1ed9t hai th\u01b0\u1edbc. Nghe n\u00f3i \u1edf h\u1ea1 l\u01b0u, thuy\u1ec1n b\u00e8 c\u00f4ng t\u01b0 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi gian x\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 b\u1ed3i \u0111\u1ea5t, v\u00ec v\u1eady kh\u00f4ng k\u1ecbp gi\u1ea3m t\u1ea3i, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u1ec1u b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n v\u00e0 h\u01b0 h\u1ecfng, khi\u1ebfn b\u1ecb \u0111\u00ecnh tr\u1ec7 l\u00e2u ng\u00e0y, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi b\u1ea5t an. C\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho c\u00e1c c\u01a1 quan li\u00ean quan c\u1ee7a \u0110\u00f4 th\u1ee7y ph\u00e2n t\u00edch, r\u1ed3i giao cho Tam ty c\u1eed quan c\u00f9ng v\u1edbi Ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ph\u1ee7 gi\u1edbi t\u1eeb kinh th\u00e0nh \u0111\u1ebfn Tr\u1ea7n L\u01b0u, xem x\u00e9t c\u00f3 thuy\u1ec1n b\u00e8 n\u00e0o b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng hay kh\u00f4ng, so s\u00e1nh v\u1edbi s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng h\u01b0 h\u1ecfng trong nh\u1eefng n\u0103m tr\u01b0\u1edbc r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i> Sau \u0111\u00f3, Ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Ng\u00f4 Th\u1ea9m L\u1ec5 t\u00e2u r\u1eb1ng, sau khi ki\u1ec3m tra thuy\u1ec1n b\u00e8, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 chi\u1ebfc n\u00e0o b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng. <i>(Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m th\u1ee9 8, trong\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b: Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o nh\u00e2n vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng T\u00e1c d\u00e2ng cao, n\u00f3i r\u1eb1ng s\u00f4ng Bi\u1ec7n kh\u00f4ng n\u00ean m\u1edf hai c\u1eeda. Nay ki\u1ec3m tra s\u1ed5 ghi ch\u00e9p m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc, l\u00fac \u0111\u00f3, n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Bi\u1ec7n gi\u1ea3m b\u1ed1n t\u1ea5c, c\u00f2n n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng T\u00e1c d\u00e2ng cao s\u00e1u th\u01b0\u1edbc. Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 t\u1eebng tr\u00e0n b\u1edd, nh\u01b0ng tra x\u00e9t l\u1ea1i th\u00ec n\u0103m \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc tr\u00e0n b\u1edd; n\u00f3i r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean m\u1edf hai c\u1eeda, nh\u01b0ng t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn th\u01b0\u1eddng m\u1edf hai c\u1eeda.)<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ed1ng X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u00fang c\u00e1ch, m\u1ed9t n\u0103m<a class=\"footnote\" title=\"M\u1ed9t n\u0103m 'M\u1ed9t' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Hai', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 quy\u1ec3n 263, ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 8, ch\u00fa th\u00edch c\u1ee7a L\u00fd \u0110\u00e0o s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1848-8\" href=\"#footnote-1848-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a> \u0111\u00e3 m\u1edf \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u1ebfn t\u00e1m l\u1ea7n, kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e3ng ph\u00ed nh\u00e2n c\u00f4ng v\u1eadt li\u1ec7u<a class=\"footnote\" title=\"Kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e3ng ph\u00ed nh\u00e2n c\u00f4ng v\u1eadt li\u1ec7u, ch\u1eef 'L\u00e3ng' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1848-9\" href=\"#footnote-1848-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>, m\u00e0 c\u00f2n khi\u1ebfn s\u00f4ng Bi\u1ec7n kh\u00f4ng th\u00f4ng, l\u00e0m tr\u1edf ng\u1ea1i vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n r\u1ea5t nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o tr\u01b0\u1edbc t\u00e2u r\u1eb1ng v\u00ec vi\u1ec7c b\u1ed3i \u0111\u1ea5t, hai ng\u00e0y n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n, thuy\u1ec1n b\u00e8 m\u1eafc c\u1ea1n h\u01b0 h\u1ecfng r\u1ea5t nhi\u1ec1u, kinh th\u00e0nh n\u00e1o lo\u1ea1n, nh\u01b0ng tra x\u00e9t l\u1ea1i th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t chi\u1ebfc thuy\u1ec1n n\u00e0o b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng; v\u00e0 vi\u1ec7c m\u1edf \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng t\u00e1m l\u1ea7n n\u00e0y, l\u00e0m kh\u1ed5 nh\u1ecdc c\u00f4ng t\u01b0, thuy\u1ec1n b\u00e8 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u00f4ng, nh\u01b0ng l\u1ea1i kh\u00f4ng n\u00f3i g\u00ec, t\u1ea1i sao v\u1eady?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o, m\u00e0 l\u00e0 do Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng t\u00e2u.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng t\u00e2u, th\u1ea7n kh\u00f4ng bi\u1ebft, nh\u01b0ng Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1edd t\u1ea5u g\u1eedi xu\u1ed1ng Trung th\u01b0. Kh\u00f4ng bi\u1ebft Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng l\u00e0 c\u1eadn th\u1ea7n, l\u1ea1i d\u00e1m b\u1ecba \u0111\u1eb7t l\u1eeba d\u1ed1i Th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 n\u00ean x\u1eed ph\u1ea1t kh\u00f4ng? L\u1eeba d\u1ed1i nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ea1o l\u00fd n\u00e0o cho ph\u00e9p?&#8221;<\/i> Th\u01b0\u1ee3ng ch\u1ec9 c\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n ph\u1ee5 ch\u00fa n\u00e0y c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[83] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng, 62 ch\u1ec9 huy qu\u00e2n V\u0169 V\u1ec7 \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng thu\u1ed9c c\u00e1c l\u1ed9, chia phi\u00ean \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, c\u00f9ng c\u00e1c qu\u00e2n m\u00e3 c\u00f2n l\u1ea1i, \u0111\u1ec1u sai ch\u1ee7 binh quan chia b\u1ed9 hu\u1ea5n luy\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, qu\u00e2n b\u1ed1n l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng chia t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec3 d\u1ea1y t\u1eadp, Vua lo qu\u00e2n ch\u1ebf d\u1ea7n suy, n\u00ean c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(\u300aTh\u1eddi ch\u00ednh k\u00fd\u300b ch\u00e9p: H\u00e0 B\u1eafc t\u1eeb khi th\u00f4ng h\u00f2a \u0111\u1ebfn nay, kh\u00f4ng chia t\u01b0\u1edbng, hu\u1ea5n luy\u1ec7n kh\u00f4ng tinh, lo sinh s\u1ef1, n\u1eb7ng v\u1ec1 s\u1eeda ch\u1eefa, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i th\u00e1nh l\u1ef1 s\u00e2u xa, ph\u00e1t t\u1eeb quy\u1ebft \u0111o\u00e1n c\u1ee7a Vua, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ebfn th\u1ebf. Nay ghi ch\u00fa th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Chi\u1ebfu r\u1eb1ng, b\u1ed1n l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc th\u1eeba b\u00ecnh \u0111\u00e3 l\u00e2u, n\u1eb7ng v\u1ec1 \u0111\u1ed5i m\u1edbi, n\u1ebfu c\u1ee9 theo l\u1ed1i c\u0169, c\u00e0ng l\u00e0m suy qu\u00e2n ch\u1ebf, n\u00ean l\u1ea5y 62 doanh V\u0169 V\u1ec7 \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng thu\u1ed9c c\u00e1c l\u1ed9, chia phi\u00ean d\u1ea1y t\u1eadp, qu\u00e2n c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u chia ph\u00e1i ch\u1ee7 binh quan hu\u1ea5n luy\u1ec7n.)<\/i><\/p>\n<p>[84] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng, \u0110\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m L\u00e2n, Ph\u1ee7, Phong ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng B\u1ea3o d\u1eddi sang sai khi\u1ec3n \u1edf l\u1ed9 Phu Di\u00ean, v\u1eabn kh\u00f4ng t\u00ednh l\u00e0 ph\u1ea1m l\u1ed7i, quan kh\u00e1m x\u00e9t tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 Chu L\u00e2m tru\u1ea5t m\u1ed9t ch\u1ee9c, b\u1eaft th\u00f4i, quan th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng l\u00e0 Ph\u1ea1m T\u00f4ng S\u01b0 b\u1ecb thay th\u1ebf. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, B\u1ea3o t\u00e2u r\u1eb1ng 3.000 k\u1ef5 binh gi\u1edbi T\u00e2y x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng Phu ch\u00e2u t\u00e2u ch\u1ec9 c\u00f3 100 k\u1ef5, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u1ee7y T\u00f4ng S\u01b0 th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng, T\u00f4ng S\u01b0 n\u00f3i ch\u1ec9 h\u01a1n 200 ng\u01b0\u1eddi. Sau \u0111\u00f3, ng\u1ee5c ch\u1ebf x\u00e9t h\u1ecfi, \u0111\u00fang nh\u01b0 l\u1eddi B\u1ea3o, n\u00ean c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>[85] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, H\u00ecnh b\u1ed9 Th\u1ecb lang tr\u00ed s\u0129 L\u00fd Th\u1ee5 m\u1ea5t. Vua ban chi\u1ebfu ri\u00eang, v\u00ec l\u00e0 c\u1ef1u th\u1ea7n \u1edf ph\u1ee7 phi\u00ean tr\u01b0\u1edbc, \u01b0u \u0111\u00e3i ban t\u1eb7ng, ban \u01a1n cho con ch\u00e1u th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc.<\/p>\n<p>[86] Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c H\u1ecdc s\u0129, C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, \u0110\u1ec1 c\u1eed H\u1ed3ng Kh\u00e1nh quan Ph\u00f3 V\u0129nh m\u1ea5t. C\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecf.<\/p>\n<p>[87] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c quan ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean c\u00f3 c\u00f4ng xin m\u1edf ph\u01b0\u1eddng m\u1edbi, \u0111\u1ec1u do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh.<\/p>\n<p>[88] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, Tri H\u00e0 ch\u00e2u C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp xin l\u1ea5y 55 ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng h\u00e0ng \u1edf qu\u00e2n \u0110\u1ee9c Thu\u1eadn l\u00e0 L\u00fd K\u1ef3 T\u1ebf l\u00e0m Phi\u00ean d\u0169ng c\u1ea3m \u1edf ty An ph\u1ee7 T\u00e2y Thao, theo l\u1eddi xin, l\u1ea1i t\u00ednh theo nh\u00e2n kh\u1ea9u chia ba b\u1eadc c\u1ea5p ti\u1ec1n tu t\u1ea1o, b\u1eadc tr\u00ean 7.000, c\u00f2n l\u1ea1i gi\u1ea3m d\u1ea7n theo t\u1eebng b\u1eadc.<\/p>\n<p>[89] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, sai Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, T\u1eadp hi\u1ec1n Hi\u1ec7u l\u00fd, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 h\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 Th\u1ea9m Qu\u00e1t xem x\u00e9t vi\u1ec7c th\u1ee7y l\u1ee3i ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, sai d\u1ecbch \u1edf l\u1ed9 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft ki\u00eam s\u00e1t ph\u1ecfng. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng ch\u00e9p.)<\/i><\/p>\n<p>[90] Tri ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh H\u00e0n Gi\u00e1ng t\u00e2u: <i>&#8220;B\u1edd \u0111\u00ea s\u00f4ng l\u1edbn, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi ki\u1ec3m tra t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng tr\u00ecnh v\u1eadt li\u1ec7u, ch\u1ec9 d\u1ef1a theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a quan l\u1ea1i, n\u00e2ng cao ch\u1ed7 th\u1ea5p, b\u1ed3i \u0111\u1eafp ch\u1ed7 m\u1ecfng, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng c\u00f3 quy \u0111\u1ecbnh c\u1ee5 th\u1ec3. Mong giao cho \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m, t\u1eeb nay tr\u1edf \u0111i \u0111\u1ec1u l\u1ea5y m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc l\u00e0m chu\u1ea9n, cao th\u1ea5p ph\u1ea3i \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ec1u, ch\u1ed7 n\u00e0o h\u01b0\u1edbng v\u00e0o b\u1edd th\u00ec t\u0103ng th\u00eam \u0111\u1eafp b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u00ea, \u0111\u1ec3 ng\u0103n ng\u1eeba n\u1ea1n n\u01b0\u1edbc r\u00f2 r\u1ec9, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba ty<a class=\"footnote\" title=\"Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba ty, ch\u1eef 'Nh\u01b0ng' nguy\u00ean l\u00e0 'N\u00e3i', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho l\u01b0u tr\u1eef m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1848-10\" href=\"#footnote-1848-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a> c\u00f9ng c\u00e1c quan l\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng ch\u1ee9c \u0111\u1ebfn t\u1eadn n\u01a1i b\u1edd \u0111\u00ea b\u00e0n b\u1ea1c l\u1eadp ph\u00e1p.&#8221;<\/i> Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>[91] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: C\u00e1c ch\u1ee9c Ho\u00e0nh h\u00e0nh s\u1ee9, Ph\u00f3 \u1edf tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, t\u1eeb nay \u0111\u1ec1u ki\u00eam qu\u1ea3n Kh\u00e1ch t\u1ec9nh v\u00e0 T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kh\u00e1ch t\u1ec9nh v\u00e0 T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n thi\u1ebfu ch\u00ednh quan, n\u00ean d\u00f9ng c\u00e1c ch\u1ee9c C\u00e1p m\u00f4n s\u1ee9, Ph\u00f3 \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd. \u0110\u1ebfn nay, D\u1eabn ti\u1ebfn s\u1ee9 L\u00fd \u0110oan Kh\u00e1c \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4, T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng C\u00e1p m\u00f4n ph\u00f3 s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh Nh\u1ea5t ph\u1ea3i th\u00f4i ch\u1ee9c, nh\u01b0ng \u0110oan Kh\u00e1c xin cho Th\u00e0nh Nh\u1ea5t v\u1eabn t\u1ea1m qu\u1ea3n l\u00fd nh\u01b0 c\u0169, n\u00ean c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>[92] Vua ph\u00ea: <i>&#8220;C\u00e1c cung th\u1ee7 Kinh Nguy\u00ean \u1edf ph\u00eda t\u00e2y Thao hi\u1ec7n \u0111ang qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u00e3 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i t\u00e1n v\u1ec1 nh\u00e0 ngh\u1ec9 ng\u01a1i, n\u00ean ch\u1ec9 huy V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ea3ng Uy\u00ean khi \u0111\u1ebfn n\u01a1i ph\u1ea3i b\u1ea3o c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n gi\u1eef l\u1ea1i, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ki\u1ec3m tra, ai vi ph\u1ea1m s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed t\u1ed9i v\u00e0 b\u00e1o l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[93] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, chi\u1ebfu cho Ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 Gi\u1ea3 Th\u1ebf Kinh gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch ba n\u0103m, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eebng \u0111\u1ec1 c\u1eed x\u00e2y \u0111\u00ea Ho\u00e0ng H\u00e0, \u0111\u00e0o s\u00f4ng th\u1eb3ng, thu h\u1ed3i th\u1ebf n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 c\u00f4ng lao. S\u00f4ng th\u1eb3ng, c\u1ea7n tra c\u1ee9u ng\u00e0y 2 th\u00e1ng 2 v\u00e0 cu\u1ed1i th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7.<\/p>\n<p>[94] Trung th\u01b0 d\u00e2ng l\u00ean ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p khuy\u1ebfn kh\u00edch tr\u1ed3ng d\u00e2u, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u00f4ng tang l\u00e0 g\u1ed1c c\u1ee7a \u0103n m\u1eb7c, n\u00ean khuy\u1ebfn kh\u00edch d\u00e2n. Nh\u01b0ng d\u00e2n kh\u00f4ng d\u00e1m t\u1ef1 l\u1ef1c, ch\u00ednh v\u00ec ch\u00e2u huy\u1ec7n l\u1ea5y vi\u1ec7c n\u00e0y l\u00e0m c\u1edb \u0111\u1ec3 t\u0103ng h\u1ed9 \u0111\u1eb3ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u c\u1ea5m, n\u00ean tuy\u00ean b\u1ed1 l\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[95] Vua ph\u00ea: <i>&#8220;T\u00e2n Tri ch\u00e2u H\u00e0 Ch\u00e2u C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp c\u00f3 m\u1eb9 gi\u00e0, nh\u01b0ng ch\u01b0a c\u00f3 nh\u00e0 \u1edf, n\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch sai em trai l\u00e0 T\u01b0 Ngh\u1ecb l\u00e0m ch\u1ee9c quan \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u, \u0111\u1ec3 an \u1ee7i l\u00f2ng hi\u1ebfu th\u1ea3o c\u1ee7a \u00f4ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[96] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, ban chi\u1ebfu cho D\u1eabn ti\u1ebfn s\u1ee9 L\u00fd \u0110oan Kh\u00e1c \u0111\u1ee3i hai n\u0103m n\u1eefa s\u1ebd b\u00e3i ch\u1ee9c Ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9, ch\u1ec9 huy c\u00f3 th\u1ec3 gia h\u1ea1n th\u00eam hai n\u0103m, v\u00ec t\u1ed9i t\u1ef1 \u00fd s\u00e1p nh\u1eadp c\u00e1c ch\u1ec9 huy Ki\u00eau Ti\u1ec7p \u1edf K\u00fd Ch\u00e2u, b\u1ed1 tr\u00ed sai l\u1ea7m, d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c \u0111\u1ecbch \u0111\u1ed1t ph\u00e1 tr\u1ea1m d\u1ecbch Qu\u1ed1c t\u00edn. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y x\u1ea3y ra ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7, ng\u00e0y 18 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 8 b\u00e3i ch\u1ee9c ch\u00ednh nhi\u1ec7m.)<\/i><\/p>\n<p>[97] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 t\u00e2u: <i>&#8220;D\u00e2n c\u00e1c huy\u1ec7n Toan T\u1ea3o, D\u01b0\u01a1ng V\u0169, Phong Kh\u00e2u thu\u1ed9c Khai Phong h\u01a1n ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn ty ki\u1ec7n xin mi\u1ec5n vi\u1ec7c luy\u1ec7n t\u1eadp b\u1ea3o gi\u00e1p, \u0111\u00e3 ra b\u1ea3ng d\u1ee5 kh\u00f4ng cho ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p. V\u00ec quan l\u1ec7nh, t\u00e1 c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c kinh \u0111\u00f4 c\u00f3 l\u00fac tri\u1ec7u t\u1eadp kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u1eddi, n\u00ean d\u1eabn \u0111\u1ebfn ki\u1ec7n t\u1ee5ng. Ri\u00eang huy\u1ec7n T\u1ed9 Th\u00e0nh ch\u01b0a l\u1ec7nh luy\u1ec7n t\u1eadp m\u00e0 \u0111\u00e3 ki\u1ec7n, \u0111\u1ec1u giao cho ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m x\u00e9t x\u1eed.&#8221;<\/i> Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Hi\u1ec7n \u0111ang \u0111\u00fang m\u00f9a v\u1ee5, tri\u1ec7u t\u1eadp kh\u00f4ng \u0111\u00fang l\u00fac, th\u1ef1c s\u1ef1 b\u1ea5t ti\u1ec7n cho d\u00e2n. L\u1ec7nh cho ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u1eb7c t\u1ed9i quan l\u1ea1i vi ph\u1ea1m ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean, t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5m d\u00e2n ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p<a class=\"footnote\" title=\"T\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5m d\u00e2n ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p, ch\u1eef 'vi\u1ec7t' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u00f3', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 71 v\u1ec1 b\u1ea3o gi\u00e1p s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1848-11\" href=\"#footnote-1848-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[98] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, ty s\u00e1t ph\u1ecfng hai l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng t\u00e2u r\u1eb1ng huy\u1ec7n L\u00f4 Th\u1ecb thu\u1ed9c ch\u00e2u Qu\u1eafc c\u00f3 ti\u1ec1n d\u1ecbch c\u1ee7a h\u1ed9 x\u1eed s\u0129 L\u01b0u D\u1ecbch \u0111\u00e3 v\u1ec1 h\u01b0u, ch\u01b0a d\u00e1m theo l\u1ec7 quan ph\u1ea9m gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng, ban chi\u1ebfu theo l\u1ec7 quan th\u1ea5t ph\u1ea9m.<\/p>\n<p>[99] Ty s\u00e1t ph\u1ecfng l\u1ed9 Kinh \u0110\u00f4ng xin t\u1eeb nay n\u1ebfu c\u00f3 ai tuy\u00ean truy\u1ec1n, t\u1ea1o ra l\u1eddi n\u00f3i, v\u0103n t\u1ef1 \u0111\u1ec3 k\u00edch \u0111\u1ed9ng d\u00e2n ch\u00fang v\u1ec1 vi\u1ec7c thi h\u00e0nh ph\u00e9p sai d\u1ecbch m\u1edbi, \u0111\u1ec1u theo ph\u00e1p l\u1ec7nh k\u00edch \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o gi\u00e1p, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[100] Ban chi\u1ebfu l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c huy \u0111\u1ed9ng qu\u00e1 5 v\u1ea1n d\u00e2n phu m\u00f9a xu\u00e2n, l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ec7 th\u01b0\u1eddng h\u00e0ng n\u0103m.<\/p>\n<p>[101] Chi\u1ebfu cho T\u00e0o Ch\u00e2u L\u00fd Ph\u1ee5c Khu\u00ea ph\u1ea1t 10 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng. Ban \u0111\u1ea7u, Ph\u1ee5c Khu\u00ea \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m T\u00e0o Ch\u00e2u, khi v\u00e0o ch\u1ea7u c\u00f3 l\u1eddi o\u00e1n h\u1eadn, n\u00f3i: <i>&#8220;Hai m\u01b0\u01a1i n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 bi\u1ebft T\u00e0o Ch\u00e2u, h\u00f4m nay th\u1eb9n g\u1eb7p l\u1ea1i quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eadn chi\u1ebfn N\u1ea1p O\u00e1t \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft oan l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi, khanh kh\u00f4ng th\u1eb9n g\u1eb7p v\u1ee3 con h\u1ecd, l\u1ea1i th\u1eb9n g\u1eb7p quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang T\u00e0o Ch\u00e2u sao?&#8221;<\/i> Ph\u1ee5c Khu\u00ea kh\u00f4ng bi\u1ebft tr\u1ea3 l\u1eddi th\u1ebf n\u00e0o. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, khi \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, trong bi\u1ec3u t\u1ea1 \u01a1n l\u1ea1i khoe khoang r\u1eb1ng m\u00ecnh v\u00f4 t\u1ed9i m\u00e0 b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i, b\u1ecb Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o \u0111\u00e0n h\u1eb7c, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;Ph\u1ee5c Khu\u00ea h\u01b0 \u0111\u1ea3n, t\u00e0i n\u0103ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng d\u00f9ng, mu\u1ed1n c\u00e1ch ch\u1ee9c l\u1ea7n n\u1eefa.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Ph\u1ee5c Khu\u00ea b\u00e0n vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng cho L\u00fd Kh\u1eafc Trung, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n l\u1ec7nh cho l\u1ea1i vi\u00ean c\u1ee7a vi\u1ec7n v\u00e0 Tuy\u00ean ph\u1ee7 ty cung khai, \u0111\u1ec1u n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7, ch\u1ec9 c\u00f3 b\u1ec7 h\u1ea1 bi\u1ebft l\u00e0 c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7, n\u00ean th\u01b0\u1edfng cho Kh\u1eafc Trung. V\u1eady vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i do Ph\u1ee5c Khu\u00ea h\u01b0 \u0111\u1ea3n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u1ef1 s\u1eed n\u00f3i Ph\u1ee5c Khu\u00ea kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c n\u00e0y.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng vi\u1ec7c th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1eed l\u00fd, nh\u1eefng vi\u1ec7c tr\u01b0\u1edbc khi an tr\u00ed \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 th\u1eadt.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Bi\u1ec3u t\u1ea1 \u01a1n c\u00f3 l\u1eddi o\u00e1n ph\u1ec9, sao kh\u00f4ng x\u1eed l\u00fd?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Theo ph\u00e1p lu\u1eadt, ph\u1ea1t \u0111\u1ed3ng l\u00e0 \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua v\u1eabn c\u00f2n nghi ng\u1edd, An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1ee5c Khu\u00ea \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p ki\u00eau ng\u1ea1o, b\u1ec7 h\u1ea1 ph\u00ea chu\u1ea9n x\u1eed l\u00fd, \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 r\u0103n \u0111e. N\u1ebfu d\u00f9ng l\u1eddi Ng\u1ef1 s\u1eed, c\u00e1ch ch\u1ee9c Ph\u1ee5c Khu\u00ea, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f4ng b\u1eb1ng, v\u00ec l\u1eddi Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n th\u00f4i.<\/p>\n<p>[102] Ty N\u00f4ng t\u1ef1 t\u00e2u: <i>&#8220;X\u00e9t \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c Ph\u1ee7 gi\u1edbi \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Ng\u00f4 Th\u1ea9m L\u1ec5 xin l\u1ec7nh cho c\u00e1c huy\u1ec7n khuy\u1ebfn kh\u00edch d\u00e2n t\u00f9y theo h\u1ed9 \u0111\u1eb3ng tr\u1ed3ng d\u00e2u, cho ph\u00e9p t\u1eeb n\u0103m sau tr\u1ed3ng, n\u0103m sau n\u1eefa di chuy\u1ec3n tr\u1ed3ng, \u0111\u1ee3i khi th\u1ea5y ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p tr\u1ed3ng tr\u1ecdt ho\u00e0n thi\u1ec7n s\u1ebd ban h\u00e0nh kh\u1eafp c\u00e1c l\u1ed9.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[103] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Tr\u1ea7n D\u1ecbch t\u00e2u: <i>&#8220;Ph\u1ee5ng ch\u1ec9 bi\u00ean so\u1ea1n \u300a\u0110\u1ea1o tr\u01b0\u1eddng trai ti\u1ebfu th\u1ee9c\u300b 28 quy\u1ec3n, xin ban h\u00e0nh, v\u00e0 h\u1ea1 l\u1ec7nh cho T\u0103ng \u0111\u1ea1o l\u1ee5c ty, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n gi\u00e1o khoa tham kh\u1ea3o c\u00e1c danh m\u1ee5c, v\u1ecb hi\u1ec7u c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1o tr\u01b0\u1eddng, l\u1eadp ph\u00e1p tu\u00e2n th\u1ee7.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[104] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, Vua ph\u00ea: <i>&#8220;T\u1ed5ng qu\u1ea3n Hi H\u00e0 l\u1ed9 l\u00e0 Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111ang ch\u1ec9 huy qu\u00e2n H\u00e1n v\u00e0 qu\u00e2n Phi\u00ean \u0111\u00f3ng \u1edf s\u00f4ng Di\u00eam T\u1ec9nh \u0111\u1ec3 x\u00e2y th\u00e0nh tr\u1ea1i. C\u00f3 th\u1ec3 l\u1ec7nh cho x\u00e2y hai d\u00e3y nh\u00e0 \u1edf th\u00e0nh m\u1edbi, g\u1ed3m b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i gian, ban cho Bao Thu\u1eadn v\u00e0 Bao Th\u00e0nh, tr\u01b0\u1edbc h\u00e3y v\u1ebd \u0111\u1ed3 \u00e1n tr\u00ecnh l\u00ean.&#8221;<\/i> Vi\u1ec7c x\u00e2y tr\u1ea1i Di\u00eam Xuy\u00ean, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u trong b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Tu\u00e2n D\u1ee5. Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n vi\u1ec7c thu l\u1ea1i gi\u1ebfng mu\u1ed1i c\u1ee7a Bao Thu\u1eadn, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean thu, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u b\u1ea3o ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea5y \u00fd ri\u00eang h\u1ecfi Bao Thu\u1eadn: &#8216;Ng\u00e0y x\u01b0a thu m\u01b0\u1eddi ng\u00e0n, nay cho m\u01b0\u1eddi l\u0103m ng\u00e0n \u0111\u1ec3 mua, th\u1ebf n\u00e0o?&#8217; X\u00e9t th\u1ea5y t\u00ecnh h\u00ecnh so s\u00e1nh l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a Bao Thu\u1eadn v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi mua kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec, c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ebd vui v\u1ebb, vui v\u1ebb th\u00ec thu l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ea1i g\u00ec. Nay \u0111\u1eb7t th\u00e0nh tr\u1ea1i, kh\u00f4ng lo t\u00ednh to\u00e1n ngu\u1ed3n cung c\u1ea5p t\u1ea1i ch\u1ed7, l\u1ea1i t\u1eeb trong v\u1eadn chuy\u1ec3n t\u00e0i v\u1eadt \u0111\u1ec3 d\u1ef1 ph\u00f2ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf l\u00e2u d\u00e0i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;X\u01b0a gi\u1eef bi\u00ean c\u0169ng ph\u1ea3i t\u1eeb trong cung c\u1ea5p.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u1ea3i t\u00ednh to\u00e1n h\u1ebft m\u1ecdi c\u00e1ch, n\u1ebfu th\u1ebf kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1edbi t\u1eeb trong cung c\u1ea5p. N\u1ebfu c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n ti\u1ec7n l\u1ee3i, sao l\u1ea1i b\u1ecf m\u00e0 kh\u00f4ng t\u00ednh, l\u1ea1i ph\u1ea3i t\u1eeb trong cung c\u1ea5p?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 H\u00e0 B\u1eafc th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn t\u1eeb trong cung c\u1ea5p.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, ph\u01b0\u01a1ng tr\u1ea5n H\u00e0 B\u1eafc, ngo\u00e0i ch\u1ed1ng \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh, b\u00ean c\u1ea1nh ph\u00f2ng b\u1ecb l\u00e2n \u0111\u1ea1o, trong ch\u1ed1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, l\u1ea1i c\u00f2n h\u1ed1i l\u1ed9, nh\u01b0ng tr\u0103m th\u1ee9 kh\u00f4ng c\u1ea7n c\u1ea7u b\u00ean ngo\u00e0i m\u00e0 v\u1eabn \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i> Ng\u00f4 Sung n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fac \u0111\u00f3 s\u1ef1 \u0111\u00f2i h\u1ecfi sao k\u1ec3 xi\u1ebft.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y ngo\u00e0i vi\u1ec7c cung c\u1ea5p t\u1eeb trong, h\u00e1 tr\u00e1nh kh\u1ecfi phi\u1ec1n nhi\u1ec5u sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch b\u00e0n vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 7, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p.)<\/i><\/p>\n<p>[105] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, Tri H\u00ecnh ch\u00e2u, Quang l\u1ed9c khanh S\u1eed Chi\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri \u00c2n ch\u00e2u, v\u00e0 t\u1eeb nay v\u1ec1 sau s\u1ebd lu\u00e2n phi\u00ean d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n. V\u00ec Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u00e1i X\u00e1c t\u00e2u r\u1eb1ng hai ch\u00e2u \u00c2n, K\u00fd \u1edf H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea5t n\u1ed9i \u0111\u1ecba, kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ec9 d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n l\u00e0m Tri ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[106] H\u00f9ng Ch\u00e2u b\u00e1o r\u1eb1ng h\u01a1n 500 k\u1ef5 binh tu\u1ea7n tra c\u1ee7a gi\u1edbi B\u1eafc \u0111\u00e3 v\u00e0o \u0111\u1ea5t l\u01b0\u1ee1ng thu\u1ed9c. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc d\u1ea7n d\u1ea7n c\u00f3 v\u1ebb g\u00e2y chuy\u1ec7n. Hi\u1ec7n nay binh kh\u00ed \u1edf H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec1u h\u01b0 h\u1ecfng kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 t\u01b0\u1edbng s\u0129 l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi k\u1ebb \u0111\u1ecbch?&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u00edch v\u00e0 c\u00e1c quan n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u00fa \u00fd m\u1ed9t ch\u00fat \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ph\u00f2ng b\u1ecb bi\u00ean gi\u1edbi, th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3. Hi\u1ec7n nay d\u00e2n binh \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c hu\u1ea5n luy\u1ec7n, ngo\u00e0i ra c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c quy ch\u1ebf v\u1ec1 t\u00e0i ch\u00ednh, s\u1eeda ch\u1eefa th\u00e0nh l\u0169y, ch\u1ecdn l\u1ef1a t\u01b0\u1edbng so\u00e1i, ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m t\u1ed1t m\u1ea5y vi\u1ec7c n\u00e0y l\u00e0 \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c khanh h\u00e3y b\u00ed m\u1eadt l\u1eadp k\u1ebf ho\u1ea1ch r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua r\u1ea5t lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng k\u1ebb gian n\u1ecbnh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u00edch n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9 Th\u00e1i T\u1ed5 nghi\u00eam minh nh\u01b0 v\u1eady, nh\u01b0ng Tr\u01b0\u01a1ng Di\u00ean Th\u00f4ng, \u0110\u00e0o C\u1ed1c, \u0110inh \u0110\u1ee9c D\u1ee5 v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eeba d\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c, l\u00e0 v\u00ec ch\u00fang d\u00f9ng l\u1eddi gi\u00e8m pha d\u1ef1a v\u00e0o h\u00ecnh d\u00e1ng s\u1ef1 vi\u1ec7c v\u00e0 d\u00f2 x\u00e9t \u0111i\u1ec1u m\u00e0 nh\u00e0 Vua nghi ng\u1edd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[107] Ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t, V\u0169 Ninh qu\u00e2n L\u01b0u h\u1eadu, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eb7ng ch\u1ee9c Chi\u00eau T\u00edn qu\u00e2n Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Nam Khang qu\u1eadn v\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng L\u1eadp m\u1ea5t.<\/p>\n<p>[108] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb \u0110\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ebfn Ph\u00f3 \u0111\u00f4 \u0111\u1ea7u c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n Ban tr\u1ef1c, \u0111\u1ec1u do Th\u1eeba ch\u1ec9 ty ghi v\u00e0o s\u1ed5. Khi c\u00f3 vi\u1ec7c th\u0103ng b\u1ed5 b\u1ea5t th\u01b0\u1eddng ho\u1eb7c c\u00f3 s\u1ef1 c\u1ed1, th\u00ec l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3, B\u1ed9 qu\u00e2n ty b\u00e1o v\u1edbi Th\u1eeba ch\u1ec9 ty \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu v\u00e0 ghi ch\u00fa, nh\u1eb1m chu\u1ea9n b\u1ecb cho vi\u1ec7c chuy\u1ec3n vi\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng.<\/p>\n<p>[109] Thi\u1ebft l\u1eadp c\u01a1 quan Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed, th\u1ed1ng nh\u1ea5t vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd qu\u00e2n kh\u00ed trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc. C\u00e1c vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u1ec1u theo quy ch\u1ebf c\u1ee7a T\u01b0\u1edbng t\u00e1c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u1eed L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh v\u00e0 T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan l\u00e0m Ph\u00e1n gi\u00e1m, c\u00e1c ch\u1ee9c quan thu\u1ed9c c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ec1u do c\u00e1c quan ti\u1ebfn c\u1eed. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, qu\u00e2n kh\u00ed thu\u1ed9c qu\u1ea3n l\u00fd c\u1ee7a \u00e1n Tr\u1ee5 thu\u1ed9c Tam ty, nh\u01b0ng c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Tam ty qu\u00e1 nhi\u1ec1u, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u00e1n l\u1ea1i thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, n\u00ean \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u theo quy ch\u1ebf th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, l\u1eadp Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed v\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf \u00e1n Tr\u1ee5.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n: <i>&#8220;Binh kh\u00ed \u1edf H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Binh kh\u00ed kh\u00f4ng th\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb trong m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u, c\u1ea7n ph\u1ea3i chu\u1ea9n b\u1ecb tr\u01b0\u1edbc.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1eadp Gi\u00e1m v\u00e0 c\u1eed quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch, ng\u00e0y h\u00f4m sau li\u1ec1n c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(C\u1ea3 s\u1eed c\u0169 v\u00e0 s\u1eed m\u1edbi \u0111\u1ec1u ch\u00e9p vi\u1ec7c l\u1eadp Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed, ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 8 c\u00f3 ch\u00e9p v\u1ec1 L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh.<\/i><\/p>\n<p><i>S\u00e1ch \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Qu\u00e2n kh\u00ed c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y thu\u1ed9c qu\u1ea3n l\u00fd c\u1ee7a \u00e1n Tr\u1ee5 thu\u1ed9c Tam ty, nh\u01b0ng c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Tam ty qu\u00e1 nhi\u1ec1u, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u00e1n l\u1ea1i thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1eef g\u00ecn s\u1ed5 s\u00e1ch m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, V\u01b0\u01a1ng B\u00e0ng t\u1eebng n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e1n Tuy\u00ean \u0110\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c x\u01b0ng l\u00e0 b\u1eadc minh qu\u00e2n trung h\u01b0ng, nh\u01b0ng s\u1eed s\u00e1ch ch\u1ec9 ch\u00e9p r\u1eb1ng k\u1ef9 x\u1ea3o v\u00e0 th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng \u0111\u1ec1u tinh x\u1ea3o h\u01a1n th\u1eddi Nguy\u00ean \u0110\u1ebf v\u00e0 Th\u00e0nh \u0110\u1ebf. Nh\u01b0 v\u1eady, vi\u1ec7c n\u00e0y tuy l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a quan l\u1ea1i, nh\u01b0ng l\u1ea1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ch\u00ednh s\u1ef1 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m ch\u00ednh tr\u1ecb c\u1ea7n l\u01b0u \u00fd.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Hi\u1ec7n nay, b\u00ean ngo\u00e0i ph\u00f2ng ng\u1ef1 hai bi\u00ean gi\u1edbi, b\u00ean trong lo l\u1eafng v\u1ec1 n\u1ea1n c\u01b0\u1edbp b\u00f3c, c\u00e1c k\u1ebf s\u00e1ch chinh ph\u1ea1t v\u00e0 b\u1eaft gi\u1eef \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 vi\u1ec7c quan tr\u1ecdng h\u00e0ng \u0111\u1ea7u, nh\u01b0ng ri\u00eang vi\u1ec7c ch\u1ebf t\u1ea1o v\u0169 kh\u00ed l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quan t\u00e2m. Hi\u1ec7n nay, m\u1ed7i n\u0103m tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thu \u0111\u01b0\u1ee3c cung n\u1ecf, \u00e1o gi\u00e1p c\u00e1c lo\u1ea1i ch\u1ea5t \u0111\u1ea7y kho v\u0169 kh\u00ed l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea1n, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ee9 n\u00e0o th\u1ef1c s\u1ef1 b\u1ec1n ch\u1eafc, nh\u1eb9 nh\u00e0ng v\u00e0 s\u1eafc b\u00e9n \u0111\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m v\u0169 kh\u00ed.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Th\u1ea7n t\u1eebng xem x\u00e9t c\u00e1c x\u01b0\u1edfng ch\u1ebf t\u1ea1o \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 n\u01a1i thi\u1ebfu th\u1ee3 binh n\u00ean ph\u1ea3i b\u1eaft d\u00e2n th\u01b0\u1eddng \u0111i l\u00e0m, nh\u1eefng v\u0169 kh\u00ed l\u00e0m ra ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 h\u00ecnh th\u1ee9c, c\u00f2n ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1t x\u1ea5u th\u00ec kh\u00f4ng ai quan t\u00e2m. Quan l\u1ea1i qu\u1ea3n l\u00fd kho v\u0169 kh\u00ed c\u0169ng ch\u1ec9 \u0111\u1ebfm s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 c\u1ea5t gi\u1eef, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ai ki\u1ec3m tra xem c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c hay kh\u00f4ng, n\u00ean d\u00f9 t\u00edch tr\u1eef nhi\u1ec1u nh\u01b0ng ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u1ec1u h\u01b0 h\u1ecfng, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>L\u00e0m ch\u00ednh tr\u1ecb nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 v\u1eabn mu\u1ed1n d\u00f9ng uy l\u1ef1c \u0111\u1ec3 quy\u1ebft th\u1eafng, b\u00ean ngo\u00e0i khu\u1ea5t ph\u1ee5c k\u1ebb \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh m\u1ebd, b\u00ean trong ng\u0103n ch\u1eb7n k\u1ebb gian \u00e1c n\u1ed5i lo\u1ea1n, th\u1ea7n th\u1eadt kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu mu\u1ed1n b\u1ecf b\u00ea vi\u1ec7c v\u0169 b\u1ecb, \u0111\u1ec3 thi\u00ean h\u1ea1 th\u1ea5y r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, th\u00ec c\u00e1c nguy\u00ean li\u1ec7u nh\u01b0 kim lo\u1ea1i, g\u1ed7, t\u01a1, s\u1ee3i, g\u00e2n, s\u1eebng, keo, s\u01a1n, tre, l\u00f4ng chim \u0111\u1ec1u do s\u1ee9c d\u00e2n l\u00e0m ra, l\u1ea1i v\u00f4 c\u1edb t\u1eadp trung th\u1ee3 \u0111\u1ec3 ph\u00e1 h\u1ee7y, th\u1eadt \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Th\u1ea7n ngh\u0129 c\u00e1ch thu\u1eadn ti\u1ec7n h\u01a1n l\u00e0 n\u00ean thay \u0111\u1ed5i ch\u1ebf \u0111\u1ed9, thu gom vi\u1ec7c ch\u1ebf t\u1ea1o c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00e2u l\u1ea1i m\u1ed9t ch\u1ed7, gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1c x\u01b0\u1edfng \u0111\u00fac ti\u1ec1n hi\u1ec7n nay, r\u1ed3i m\u1ed7i x\u01b0\u1edfng ch\u1ecdn m\u1ed9t v\u1ecb quan am hi\u1ec3u c\u00f4ng vi\u1ec7c, giao cho chuy\u00ean tr\u00e1ch; \u0111\u1ed3ng th\u1eddi chi\u00eau m\u1ed9 th\u1ee3 gi\u1ecfi trong thi\u00ean h\u1ea1, ph\u00e2n l\u00e0m th\u1ee3 c\u1ea3 \u1edf c\u00e1c x\u01b0\u1edfng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng n\u00ean \u0111\u1eb7t quan chuy\u00ean tr\u00e1ch \u0111\u1ec3 t\u1ed5ng qu\u1ea3n vi\u1ec7c n\u00e0y, sau \u0111\u00f3 xem x\u00e9t ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1t x\u1ea5u m\u00e0 th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t nghi\u00eam minh, nh\u01b0 v\u1eady m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u1ed1 g\u1eafng l\u00e0m t\u1ed1t, kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u1ed1c th\u00fac m\u00e0 v\u1eabn tinh x\u1ea3o.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>C\u00f3 nghe n\u00f3i hi\u1ec7n nay trong kho v\u0169 kh\u00ed v\u1eabn c\u00f2n cung th\u1eddi Th\u00e1i T\u1ed5, d\u00e2y cung v\u1eabn nh\u01b0 m\u1edbi, c\u00f2n nh\u1eefng cung g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u00e0m ra th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu \u0111\u00fang nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec c\u0169ng th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 l\u1ecfng l\u1ebbo c\u1ee7a ph\u00e1p lu\u1eadt. X\u01b0a kia, Th\u00f9y l\u00e0m C\u1ed9ng c\u00f4ng, c\u00e1c \u0111\u1eddi sau \u0111\u1ec1u nh\u1edd v\u00e0o cung t\u00ean c\u1ee7a \u00f4ng m\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn th\u1ecbnh tr\u1ecb, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5.&#8221;<\/i> Vua ph\u1ea7n n\u00e0o nghe theo l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng B\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m th\u1ee9 6, b\u1eaft \u0111\u1ea7u theo quy ch\u1ebf th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, l\u1eadp Gi\u00e1m qu\u1ea3n qu\u00e2n kh\u00ed, th\u1ed1ng nh\u1ea5t vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd qu\u00e2n kh\u00ed trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc. \u0110\u1eb7t ch\u1ee9c Ph\u00e1n gi\u00e1m v\u00e0 \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n gi\u00e1m m\u1ed7i ch\u1ee9c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi. C\u00e1c ch\u1ee9c thu\u1ed9c c\u00f3 Th\u1eeba, Ch\u1ee7 b\u1ea1, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1, b\u00e3i b\u1ecf \u00e1n Tr\u1ee5 thu\u1ed9c Tam ty, \u0111em vi\u1ec7c n\u00e0y v\u1ec1 qu\u1ea3n l\u00fd. \u1ede c\u00e1c ch\u00e2u c\u00f3 nguy\u00ean li\u1ec7u, \u0111\u1ec1u l\u1eadp \u0110\u00f4 t\u00e1c vi\u1ec7n. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong thi\u00ean h\u1ea1 bi\u1ebft r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a qu\u00e2n kh\u00ed, cho ph\u00e9p \u0111\u1ebfn Gi\u00e1m tr\u00ecnh b\u00e0y, l\u00fac \u0111\u00f3 c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang d\u00e2ng l\u00ean c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p ch\u1ebf t\u1ea1o v\u0169 kh\u00ed. L\u1ec7nh cho ba v\u1ecb t\u01b0\u1edbng xem x\u00e9t nh\u1eefng th\u1ee9 th\u1ef1c s\u1ef1 ti\u1ec7n l\u1ee3i th\u00ec m\u1edbi ch\u1ebf t\u1ea1o; l\u1ea1i c\u1eed quan l\u1ea1i mang nh\u1eefng v\u0169 kh\u00ed t\u1ed1t \u0111\u1ebfn c\u00e1c x\u01b0\u1edfng ch\u1ebf t\u1ea1o \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, l\u00e0m m\u1eabu \u0111\u1ec3 h\u1ecd l\u00e0m theo, chia th\u1ee3 l\u00e0m ba h\u1ea1ng, xem x\u00e9t ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng v\u0169 kh\u00ed t\u1ed1t x\u1ea5u m\u00e0 th\u0103ng gi\u00e1ng quan l\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>S\u00e1ch \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec3 cho r\u1eb1ng m\u1ecdi vi\u1ec7c ch\u00ednh s\u1ef1 th\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u1ec1u do V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u00e0 con trai quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, l\u1eddi l\u1ebd qu\u00e1 n\u1ecbnh b\u1ee3, nay kh\u00f4ng ch\u1ecdn, nh\u01b0ng l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng B\u00e0ng c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ed7 \u0111\u00e1ng tham kh\u1ea3o, n\u00ean t\u1ea1m ghi ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[110] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, b\u00e3i b\u1ecf qu\u00e2n Kinh M\u00f4n, \u0111em hai huy\u1ec7n Tr\u01b0\u1eddng L\u00e2m, \u0110\u01b0\u01a1ng D\u01b0\u01a1ng s\u00e1p nh\u1eadp v\u00e0o ph\u1ee7 Giang L\u0103ng, huy\u1ec7n Ki\u1ebfn Ninh \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n.<\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1848-1\">'Giai' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u01b0\u1ee3ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1848-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-2\"> th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng 'khuy\u1ebft' nguy\u00ean l\u00e0 'quan', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 190 Binh ch\u00ed, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 156 Binh kh\u1ea3o s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1848-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-3\"> khi ch\u1ec9 huy g\u1eb7p khuy\u1ebft x\u1ebfp h\u00e0ng 'khuy\u1ebft' nguy\u00ean l\u00e0 'quan', theo hai s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1848-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-4\">S\u1ed1 \u0111inh 79.089 ng\u01b0\u1eddi trong \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 88 gi\u1ed1ng nhau, \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 17 ph\u1ea7n Th\u1ea7n T\u00f4ng khai Nam Giang ch\u00e9p l\u00e0 '\u0111inh 119.089 ng\u01b0\u1eddi', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 494 ph\u1ea7n Man Di truy\u1ec7n ch\u00e9p l\u00e0 '19.089 \u0111inh'. <a href=\"#return-footnote-1848-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-5\">Phan T\u00fac, ch\u1eef 'T\u00fac' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Ph\u01b0\u1ee3ng', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 333 ph\u1ea7n Phan T\u00fac truy\u1ec1n, \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 88 ph\u1ea7n Th\u1ea3o Mai S\u01a1n Man s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1848-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-6\">S\u1ed1 li\u1ec7u 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Th\u1ef1c h\u00f3a 7-26 gi\u1ed1ng nhau, nh\u01b0ng \u300aNg\u00f4 qu\u1eadn ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 19 Th\u1ee7y l\u1ee3i ghi l\u00e0 '\u01b0\u1edbc t\u00ednh d\u00f9ng 10 v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng'. Theo \u300aC\u1eedu v\u1ef1c ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 5, T\u00f4 Ch\u00e2u c\u00f3 33.318 h\u1ed9 ch\u00ednh v\u00e0 21.480 h\u1ed9 kh\u00e1ch. N\u1ebfu t\u00ednh m\u1ed7i h\u1ed9 5 ng\u01b0\u1eddi, t\u1ed5ng c\u0169ng ch\u1ec9 h\u01a1n 20 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi. L\u1ea1i theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Th\u1ef1c h\u00f3a 69-70 m\u1ee5c H\u1ed9 kh\u1ea9u: 'N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5 \u0111\u1eddi Th\u1ea7n T\u00f4ng, c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc c\u00f3 1.509.156 h\u1ed9 ch\u00ednh v\u00e0 kh\u00e1ch, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 21.867.852 nh\u00e2n kh\u1ea9u.' B\u1ea3n g\u1ed1c n\u00f3i 'd\u00f9ng 20 tri\u1ec7u nh\u00e2n c\u00f4ng' r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c, nghi ng\u1edd ch\u1eef 'thi\u00ean' <i>(ngh\u00ecn)<\/i> l\u00e0 sai, n\u00ean l\u00e0 'th\u1eadp' <i>(m\u01b0\u1eddi)<\/i>, c\u00f3 l\u1ebd \u300aNg\u00f4 qu\u1eadn ch\u00ed\u300b quy\u1ec3n 19 Th\u1ee7y l\u1ee3i ghi '\u01b0\u1edbc t\u00ednh d\u00f9ng 10 v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng' l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c. <a href=\"#return-footnote-1848-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-7\"> Th\u00e1ng 9 n\u0103m Tuy\u00ean H\u00f2a th\u1ee9 7 'th\u00e1ng 9', c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 'th\u00e1ng 4'. <a href=\"#return-footnote-1848-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-8\"> M\u1ed9t n\u0103m 'M\u1ed9t' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Hai', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 quy\u1ec3n 263, ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd th\u00e1ng 4 nhu\u1eadn n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 8, ch\u00fa th\u00edch c\u1ee7a L\u00fd \u0110\u00e0o s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1848-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-9\"> Kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e3ng ph\u00ed nh\u00e2n c\u00f4ng v\u1eadt li\u1ec7u, ch\u1eef 'L\u00e3ng' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1848-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-10\">Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba ty, ch\u1eef 'Nh\u01b0ng' nguy\u00ean l\u00e0 'N\u00e3i', theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho l\u01b0u tr\u1eef m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1848-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1848-11\">T\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5m d\u00e2n ki\u1ec7n v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p, ch\u1eef 'vi\u1ec7t' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u00f3', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 71 v\u1ec1 b\u1ea3o gi\u00e1p s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1848-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":36,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1848","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":186,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1848","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1848\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1849,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1848\/revisions\/1849"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/186"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1848\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1848"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1848"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1848"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1848"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}