{"id":1854,"date":"2026-01-01T13:08:18","date_gmt":"2026-01-01T06:08:18","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1854"},"modified":"2026-01-01T13:44:45","modified_gmt":"2026-01-01T06:44:45","slug":"beta-quyen-248-nam-hi-ninh-thu-6-quy-suu-1073","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-248-nam-hi-ninh-thu-6-quy-suu-1073\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 248: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 6 (QU\u00dd S\u1eecU, 1073)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 248: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 6 (QU\u00dd S\u1eecU, 1073)"},"content":{"raw":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng 11 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 12 c\u00f9ng n\u0103m.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] Th\u00e1ng 11, ng\u00e0y Canh T\u00fd, m\u00f9ng m\u1ed9t, Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"V\u00e2ng ch\u1ec9 l\u1eadp s\u1ed5 s\u00e1ch \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o s\u00e1t c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a c\u00e1c quan ch\u1ee9c trong v\u00e0 ngo\u00e0i tri\u1ec1u. N\u1ebfu g\u1eb7p vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, ki\u1ec3m tra, ghi ch\u00e9p, ti\u1ebfn c\u1eed m\u00e0 c\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, xin t\u1eeb nay c\u0169ng \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ki\u1ec3m tra v\u00e0 ghi ch\u00e9p.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[2] \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c Tr\u01b0\u01a1ng Vinh v\u00e0o \u0111i\u1ec7n Th\u00f9y Cung ch\u1ea7u Vua, t\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec ph\u1ea1m t\u1ed9i b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, c\u00f3 con g\u00e1i b\u1ecb b\u00e1n v\u00e0o cung. Vua ra chi\u1ebfu tha t\u1ed9i, l\u1ec7nh cho N\u1ed9i \u0110\u00f4ng M\u00f4n tr\u1ea3 l\u1ea1i con g\u00e1i cho \u00f4ng.<\/p>\n\n<p>[3] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng l\u1ea5y s\u1ed5 s\u00e1ch chi ti\u1ebft v\u1ec1 ti\u1ec1n, l\u00faa, v\u00e0ng b\u1ea1c, v\u1ea3i l\u1ee5a ra v\u00e0o trong 6 n\u0103m \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n r\u1ea5t nhi\u1ec1u, xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Trung th\u01b0 l\u1ec7nh cho Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i l\u1ee5a ra v\u00e0o \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, ch\u1eafc l\u00e0 do v\u0103n th\u01b0 c\u0169 trong t\u1ec9nh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ea5y r\u00f5.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u0103n th\u01b0 c\u0169 trong t\u1ec9nh tuy ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ki\u1ec3m tra, nh\u01b0ng s\u1ed1 l\u1edbn v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c. Ph\u00e1p l\u1ec7nh trong t\u1ec9nh nghi\u00eam ng\u1eb7t nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 c\u00f2n kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, th\u00ec c\u00e1c ch\u00e2u b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0m sao \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c truy x\u00e9t, thay th\u1ebf chuy\u00ean ph\u00f3, ph\u1ea3i k\u00e9o d\u00e0i t\u1eeb 7, 8 n\u0103m tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e2y, bao nhi\u00eau ng\u01b0\u1eddi, bao nhi\u00eau ng\u00e0y m\u1edbi xong \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y k\u1ebft th\u00fac. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y so s\u00e1nh vi\u1ec7c mu\u1ed1i gi\u1ea3i gi\u1edbi c\u1ee7a Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, c\u00f2n g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng xong \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1ea1i ra ch\u1ec9 b\u00e3i b\u1ecf. Nay vi\u1ec7c n\u00e0y g\u1ea5p m\u01b0\u1eddi l\u1ea7n mu\u1ed1i gi\u1ea3i, v\u0103n th\u01b0 l\u00e0m sao xong \u0111\u01b0\u1ee3c?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"L\u00e0m sao th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i l\u1ee5a \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u0103ng gi\u1ea3m?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng khi \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i l\u1ee5a kh\u00f4ng thi\u1ebfu, sau n\u00e0y m\u1edbi thi\u1ebfu. N\u1ebfu do ng\u01b0\u1eddi s\u1eafp x\u1ebfp kh\u00f4ng \u0111\u00fang c\u00e1ch d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t, th\u00ec Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng ch\u1ec9 c\u1ea7n ki\u1ec3m tra v\u0103n th\u01b0 trong t\u1ec9nh, \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n khi c\u00f2n \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, sau n\u00e0y thay \u0111\u1ed5i th\u1ebf n\u00e0o m\u00e0 d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t. N\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i do th\u1ef1c hi\u1ec7n kh\u00e1c bi\u1ec7t m\u00e0 d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t, ch\u1ec9 l\u00e0 do n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a hay m\u1ea5t m\u00f9a, vi\u1ec7c nhi\u1ec1u hay \u00edt, n\u00ean s\u1ed1 ti\u1ec1n hi\u1ec7n c\u00f3 nhi\u1ec1u hay \u00edt kh\u00e1c nhau, th\u00ec c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u1ea1i kh\u00e1i, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i ki\u1ec3m tra t\u1eebng chi ti\u1ebft ra v\u00e0o m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua b\u00e8n l\u1ec7nh b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c y\u00eau c\u1ea7u v\u0103n th\u01b0 t\u1eeb t\u1ec9nh.<\/p>\n\n<p>Sau v\u00e0i ng\u00e0y, Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Thi\u1ec3m T\u00e2y thi\u1ebfu h\u1ee5t t\u00e0i ch\u00ednh, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, l\u1ea5y g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"C\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n t\u0103ng chi ph\u00ed. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, n\u1ebfu tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c n\u01a1i ki\u00ean c\u1ed1 ph\u00f2ng th\u1ee7 th\u00e0nh tr\u1ea1i, kh\u00f4ng giao chi\u1ebfn v\u1edbi \u0111\u1ecbch, t\u1eeb t\u1eeb luy\u1ec7n binh qu\u1ea5y r\u1ed1i ch\u00fang, khi\u1ebfn ch\u00fang kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u1ec9 ng\u01a1i. Ch\u00fang nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u1eadp h\u1ee3p, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng c\u00f2n kh\u1ea3 n\u0103ng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, B\u00ednh Th\u01b0\u1eddng s\u1ebd b\u1ecb b\u1eaft. Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec binh l\u1ef1c v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00f3 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft vi\u1ec7c. Kh\u00f4ng l\u00e0m theo c\u00e1ch n\u00e0y, m\u00e0 t\u00f9y vi\u1ec7c lo\u1ea1n \u1ee9ng ph\u00f3, n\u00ean t\u1ed1n k\u00e9m m\u00e0 vi\u1ec7c kh\u00f4ng th\u00e0nh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"V\u1eeba c\u00f3 vi\u1ec7c li\u1ec1n \u0111\u1ebfn xin th\u00eam qu\u00e2n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Th\u1eddi Th\u00e1i T\u1ed5, c\u00f3 t\u01b0\u1edbng l\u0129nh sai con trai \u0111\u1ebfn xin qu\u00e2n, xin kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f3c m\u00e0 \u0111i, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ea5t b\u1ea1i. Nay t\u01b0\u1edbng l\u0129nh xin qu\u00e2n, cho hay kh\u00f4ng l\u00e0 do b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00e1i T\u1ed5 d\u00f9ng Qu\u00e1ch Ti\u1ebfn, nay e kh\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Qu\u00e1ch Ti\u1ebfn c\u00f3 g\u00ec kh\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u00e0m vi\u1ec7c th\u00ec t\u00e0i n\u0103ng t\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n. Nh\u01b0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e2n V\u1ea1n, khi c\u00f2n l\u00e0m ch\u1ec9 huy, ai b\u1ea3o \u00f4ng ta c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c? Nh\u1edd vi\u1ec7c l\u1eadp c\u00f4ng, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi bi\u1ebft \u00f4ng ta c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ng\u00e0y nay, di \u0111\u1ecbch th\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Trung Qu\u1ed1c r\u1ed9ng l\u1edbn, d\u00e2n \u0111\u00f4ng c\u1ee7a c\u1ea3i nhi\u1ec1u, th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 b\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh, lo l\u1eafng ch\u0103m ch\u1ec9 vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1, n\u1ebfu s\u1eafp x\u1ebfp kh\u00f4ng sai, th\u00ec d\u00f9 M\u1eb7c \u0110\u1ed1n c\u0169ng \u0111\u00e1ng g\u00ec ph\u1ea3i s\u1ee3? H\u00e1n Cao T\u1ed5 b\u1ecb M\u1eb7c \u0110\u1ed1n l\u00e0m kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n, c\u0169ng v\u00ec Trung Qu\u1ed1c m\u1ec7t m\u1ecfi v\u00ec chi\u1ebfn tranh, d\u00e2n ch\u00fang mu\u1ed1n ngh\u1ec9 ng\u01a1i m\u00e0 th\u00f4i. N\u1ebfu H\u00e1n Cao T\u1ed5 c\u00f3 thi\u00ean h\u1ea1 nh\u01b0 ng\u00e0y nay, \u1eaft kh\u00f4ng c\u00f2n s\u1ee3 M\u1eb7c \u0110\u1ed1n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eddi khi\u1ebfn Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 c\u00e1ch th\u1eafng di \u0111\u1ecbch, ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u1eddi sau \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady. Kinh Thi l\u1ea5y vi\u1ec7c di \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh, Trung Qu\u1ed1c y\u1ebfu l\u00e0 'd\u00ea \u0111\u1ef1c \u0111\u1ea7u to', r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ebd th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[4] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, th\u00eam m\u1ed9t ch\u1ee9c Huy\u1ec7n th\u1eeba \u1edf huy\u1ec7n B\u00ecnh Giang, ch\u00e2u Nh\u1ea1c.<\/p>\n\n<p>[5] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 ty v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 B\u1eafc ch\u1ec9 huy c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1ec7nh, huy\u1ec7n \u00fay c\u1ee7a hai huy\u1ec7n Quy T\u00edn v\u00e0 Dung Th\u00e0nh, t\u1eeb nay n\u1ebfu g\u1eb7p qu\u00e2n tu\u1ea7n m\u00e3 c\u1ee7a B\u1eafc gi\u1edbi, ph\u1ea3i t\u1eeb t\u1eeb \u0111u\u1ed5i theo, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng nhau. Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n tu\u1ea7n m\u00e3 c\u1ee7a B\u1eafc gi\u1edbi \u0111i qua B\u1ea1ch C\u00e2u, huy\u1ec7n \u00fay Quy T\u00edn l\u00e0 Tang C\u1ea3nh b\u1eafn b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng Ti\u1ec3u \u01afng qu\u00e2n s\u1ee9 c\u1ee7a Ch\u00e2u Tr\u00e1c l\u00e0 C\u1ed1 \u0110\u1ee9c, n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 l\u1ec7nh \u01b0\u1edbc th\u00fac n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 7, theo\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b [c\u1ee7a T\u01b0 M\u00e3 Quang]: H\u00e0n Ch\u1ea9n t\u00e2u xin gi\u1eef l\u1ea1i Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ef7, cho r\u1eb1ng n\u1ebfu b\u00e3i ch\u1ee9c H\u00e0nh K\u1ef7, ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc s\u1ebd cho r\u1eb1ng v\u00ec vi\u1ec7c b\u1eafn ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi n\u00ean b\u1ecb b\u00e3i, s\u1ebd c\u00e0ng ki\u00eau ng\u1ea1o, n\u1ebfu h\u1ecd l\u1ea1i \u0111\u1ebfn \u1eaft s\u1ebd cho l\u00e0 c\u00f3 m\u01b0u k\u1ebf, ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc c\u00e0ng nghi ng\u1edd.<\/i><\/p>\n<p><i>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u00e0nh K\u1ef7 t\u00e2u b\u00e1o c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 g\u00ec sai l\u1ea7m.\"<\/i> Ho\u1eb7c c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi h\u00f4m qua \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc n\u00f3i vi\u1ec7c m\u1edf r\u1ed9ng th\u00e0nh tr\u00ec l\u00e0 sai. Vua n\u00f3i: <i>\"H\u00f4m qua T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan d\u1eabn theo s\u1ee9 th\u1ea7n, ch\u00ednh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi do Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t ti\u1ebfn c\u1eed, ch\u1ec9 nghe l\u1eddi b\u1ecdn h\u1ecd n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Ch\u1ea9n lui ra, t\u00f4i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"T\u00f4n V\u0129nh n\u00f3i Tang C\u1ea3nh l\u00e0 con r\u1ec3 c\u1ee7a H\u00ecnh T\u00e1 Th\u1ea7n, nghi ng\u1edd vi\u1ec7c b\u1eafn ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng ho\u00e0n to\u00e0n thu\u1ed9c \u0111\u1ecba ph\u1eadn Nam gi\u1edbi, vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u01b0a r\u00f5, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t.\"<\/i> L\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 n\u00f3i m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi r\u1ea5t khen ng\u1ee3i Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t, th\u1ea7n \u0111\u00e3 n\u00f3i v\u1edbi h\u1ecd m\u1ea5y vi\u1ec7c th\u1ef1c t\u1ebf v\u1ec1 L\u1ee3i Nh\u1ea5t m\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh bi\u1ebft, h\u1ecd m\u1edbi n\u00f3i ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y.\"<\/i> V\u00ec s\u1ee9 th\u1ea7n \u1edf H\u00f9ng Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u do L\u1ee3i Nh\u1ea5t ti\u1ebfn c\u1eed, n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady. Vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan \u0111\u1ebfn Tang C\u1ea3nh, ghi ch\u00e9p th\u00eam \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t sau.)<\/i><\/p>\n\n<p>[6] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m nay kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, sai \u0111\u00f3ng b\u00e8 \u0111\u1ec3 ng\u0103n n\u01b0\u1edbc n\u1ed5i.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Quy\u1ec1n ph\u00e1n T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m Ph\u1ea1m T\u1eed K\u1ef3 t\u00e2u: <i>\"C\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n m\u1ed7i n\u0103m m\u1edf \u0111\u00f3ng, hao t\u1ed5n nh\u00e2n l\u1ef1c v\u00e0 ti\u1ec1n c\u1ee7a, kh\u00f4ng ch\u1ec9 khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang th\u00eam kh\u1ed1n kh\u1ed5, m\u00e0 sau khi \u0111\u00f3ng c\u1eeda c\u00f2n c\u1ea3n tr\u1edf vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y. Xin m\u1ed7i khi \u0111\u1ebfn m\u00f9a \u0111\u00f4ng, kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng, \u0111\u1ec3 thuy\u1ec1n b\u00e8 t\u1eeb ngo\u00e0i s\u00f4ng l\u1edbn \u0111i th\u1eb3ng v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u1ebfn kinh th\u00e0nh, b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chuy\u1ec3n v\u1eadn, nh\u01b0 v\u1eady k\u1ebf ho\u1ea1ch h\u00e0ng n\u0103m ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd t\u0103ng l\u00ean nhi\u1ec1u, binh l\u00ednh ch\u00e8o thuy\u1ec1n c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt, thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u v\u00e0 l\u1ee3i t\u1ee9c kh\u00e1c c\u0169ng s\u1ebd t\u0103ng l\u00ean, l\u1ee3i \u00edch c\u00f4ng t\u01b0 \u0111\u1ec1u thu\u1eadn ti\u1ec7n, kh\u00f4ng g\u00ec h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda su\u1ed1t m\u00f9a \u0111\u00f4ng s\u1ebd l\u00e0m l\u1ea5p l\u00f2ng s\u00f4ng, th\u00ec x\u00e9t r\u1eb1ng m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u00f3ng c\u1eeda th\u01b0\u1eddng v\u00e0o cu\u1ed1i \u0111\u00f4ng, khi s\u01b0\u01a1ng r\u01a1i n\u01b0\u1edbc r\u00fat, \u0111\u1ebfn khi n\u01b0\u1edbc ng\u1eebng ch\u1ea3y c\u0169ng c\u00f3 c\u00e1t l\u1eafng, nh\u01b0ng g\u1eb7p n\u01b0\u1edbc m\u00f9a xu\u00e2n ch\u1ea3y m\u1ea1nh th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f2n t\u00edch t\u1ee5 g\u00ec. N\u1ebfu sau n\u00e0y c\u1ea7n n\u1ea1o v\u00e9t v\u00e0 tu s\u1eeda, c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea5n \u0111\u1ecbnh th\u1eddi h\u1ea1n, t\u1ea1m th\u1eddi \u0111\u00f3ng c\u1eeda, so v\u1edbi vi\u1ec7c h\u00e0ng n\u0103m ph\u1ea3i l\u00e0m c\u00f4ng tr\u00ecnh, th\u00ec phi\u1ec1n ph\u1ee9c v\u00e0 ti\u1ebft ki\u1ec7m kh\u00e1c nhau nhi\u1ec1u.\"<\/i> B\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho quan l\u1ea1i c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n xem x\u00e9t, cu\u1ed1i c\u00f9ng theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a T\u1eed K\u1ef3. L\u00fac \u0111\u00f3 Cao Ly ph\u00e1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng, l\u1ec7nh cho t\u1eeb s\u00f4ng Bi\u1ec7n ng\u01b0\u1ee3c d\u00f2ng \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4.<\/p>\n\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, Vua n\u00f3i: <i>\"X\u01b0a \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng t\u1ed1n k\u00e9m nhi\u1ec1u.\"<\/i> [V\u01b0\u01a1ng] An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i c\u00f3 khi t\u1ed1n \u0111\u1ebfn tr\u0103m v\u1ea1n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"M\u1ea5y n\u0103m tr\u01b0\u1edbc n\u1ebfu n\u00f3i kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, ng\u01b0\u1eddi ta \u1eaft s\u1ebd kinh h\u00e3i.\"<\/i> B\u00e8n ra l\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n v\u00e0 xem x\u00e9t chi ph\u00ed h\u00e0ng n\u0103m v\u1ec1 nh\u00e2n c\u00f4ng, v\u1eadt li\u1ec7u \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng \u0111\u1ec3 tr\u00ecnh l\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i \u1edf \u0110\u00f4 t\u1ec9nh c\u00f3 bia ghi r\u1eb1ng k\u00eanh r\u1ea1ch tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y th\u00f4ng v\u1edbi s\u00f4ng Bi\u1ec7n, kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u1eeb khi n\u00e0o \u0111\u00e1y s\u00f4ng d\u1ea7n cao l\u00ean.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay \u0111\u1ea7u c\u00e1c k\u00eanh \u0111\u1ec1u s\u00e2u, s\u00f4ng Bi\u1ec7n r\u1ea5t th\u1ea5p. L\u1ea1i xem ch\u00f9a T\u01b0\u1edbng Qu\u1ed1c, c\u00e1t t\u00edch g\u1ea7n \u0111\u1ebfn m\u00e1i nh\u00e0, th\u00ec s\u00f4ng Bi\u1ec7n d\u1ea7n cao l\u00ean ch\u01b0a l\u00e2u.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"S\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1eeb l\u00e2u, sao g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i d\u1ea7n cao l\u00ean nh\u01b0 v\u1eady?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"X\u01b0a kh\u00f4ng x\u00e2y kinh \u0111\u00f4, n\u00ean kh\u00f4ng nh\u01b0 tri\u1ec1u ta chuy\u00ean d\u1ef1a v\u00e0o n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng, do \u0111\u00f3 n\u01b0\u1edbc t\u1eeb c\u00e1c \u0111\u1ea7m h\u1ed3, k\u00eanh r\u1ea1ch \u0111\u1ec1u ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, c\u00e1t theo d\u00f2ng m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ecdng l\u1ea1i. T\u1eeb khi x\u00e2y kinh \u0111\u00f4, v\u1eadn chuy\u1ec3n b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u1eebng m\u1ed9t ng\u00e0y, ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng \u0111\u1ec3 d\u1eabn v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, c\u00e1c ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n n\u1eefa, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do c\u00e1t t\u00edch t\u1ee5 d\u1ea7n cao l\u00ean.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b c\u1ee7a Th\u1ea9m Qu\u00e1t c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, nay ghi ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o. S\u00f4ng Bi\u1ec7n c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, huy \u0111\u1ed9ng phu d\u1ecbch t\u1eeb h\u01a1n ba m\u01b0\u01a1i huy\u1ec7n thu\u1ed9c kinh k\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c qu\u1eadn ph\u1ee5 c\u1eadn, m\u1ed7i n\u0103m n\u1ea1o v\u00e9t m\u1ed9t l\u1ea7n. N\u0103m T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9, T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n, ch\u1ee9c C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu s\u1ee9 th\u1ea7n, \u0111\u01b0\u1ee3c giao tr\u00f4ng coi vi\u1ec7c \u0111\u00e0o k\u00eanh r\u1ea1ch \u1edf kinh k\u1ef3, t\u1ea1m m\u01b0\u1ee3n phu d\u1ecbch n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Bi\u1ec7n.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb \u0111\u00f3, ba n\u0103m n\u1ea1o v\u00e9t m\u1ed9t l\u1ea7n, b\u1eaft \u0111\u1ea7u l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan huy\u1ec7n \u1edf kinh k\u1ef3 ki\u00eam nhi\u1ec7m vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd k\u00eanh r\u1ea1ch v\u00e0 s\u00f4ng ng\u00f2i, coi \u0111\u00f3 l\u00e0 nhi\u1ec7m v\u1ee5 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean. L\u00e2u d\u1ea7n, vi\u1ec7c \u0111\u00e0o k\u00eanh r\u1ea1ch d\u1ea7n l\u01a1 l\u00e0, c\u00e1c quan huy\u1ec7n ch\u1ec9 mang danh kh\u00f4ng, s\u00f4ng Bi\u1ec7n c\u00f3 khi hai m\u01b0\u01a1i n\u0103m m\u1edbi n\u1ea1o v\u00e9t m\u1ed9t l\u1ea7n, c\u00e1t b\u00f9n t\u00edch t\u1ee5 h\u00e0ng n\u0103m. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, n\u01b0\u1edbc t\u1eeb c\u00e1c k\u00eanh r\u1ea1ch \u1edf kinh s\u01b0 \u0111\u1ec1u ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, bia ghi \u1edf t\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4 \u0111\u01b0\u1eddng Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh c\u00f3 vi\u1ebft[footnote] Bia ghi \u1edf t\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4 \u0111\u01b0\u1eddng Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh c\u00f3 vi\u1ebft 'vi\u1ebft' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b quy\u1ec3n 25, t\u1ea1p ch\u00ed 2 b\u1ed5 sung.[\/footnote] <i>\"\u0111\u00e0o t\u00e1m k\u00eanh, ph\u00eda nam ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n\"<\/i> l\u00e0 v\u1eady. T\u1eeb khi s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p, t\u1eeb c\u1eeda \u0110\u00f4ng th\u1ee7y m\u00f4n c\u1ee7a kinh th\u00e0nh xu\u1ed1ng \u0111\u1ebfn Ung Kh\u00e2u, T\u01b0\u01a1ng \u1ea4p, \u0111\u00e1y s\u00f4ng \u0111\u1ec1u cao h\u01a1n m\u1eb7t \u0111\u1ea5t b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u00ea h\u01a1n m\u1ed9t tr\u01b0\u1ee3ng hai th\u01b0\u1edbc, t\u1eeb tr\u00ean \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n nh\u00ecn xu\u1ed1ng nh\u00e0 d\u00e2n[footnote] T\u1eeb tr\u00ean \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n nh\u00ecn xu\u1ed1ng nh\u00e0 d\u00e2n 'd\u00e2n' nguy\u00ean l\u00e0 'Bi\u1ec7n', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote], nh\u01b0 \u1edf trong thung l\u0169ng s\u00e2u.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m Hi Ninh, b\u00e0n vi\u1ec7c d\u1eabn n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng L\u1ea1c v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, t\u00f4i nh\u00e2n \u0111i s\u1ee9, \u0111i d\u1ecdc s\u00f4ng Bi\u1ec7n, t\u1eeb c\u1eeda Th\u01b0\u1ee3ng Thi\u1ec7n c\u1ee7a kinh s\u01b0 \u0111o \u0111\u1ebfn b\u1edd s\u00f4ng Ho\u00e0i \u1edf T\u1ee9 Ch\u00e2u, t\u1ed5ng c\u1ed9ng t\u00e1m tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m m\u1ed9t tr\u0103m ba m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc. \u0110\u1ecba th\u1ebf: Kinh s\u01b0 cao h\u01a1n T\u1ee9 Ch\u00e2u m\u01b0\u1eddi ch\u00edn tr\u01b0\u1ee3ng b\u1ed1n th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c s\u00e1u ph\u00e2n. \u1ede ph\u00eda \u0111\u00f4ng kinh th\u00e0nh, \u0111\u00e0o gi\u1ebfng gi\u1eefa l\u00f2ng k\u00eanh s\u00e2u \u0111\u1ebfn ba tr\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u00e1y c\u0169. \u0110o \u0111\u1ea1c \u0111\u1ecba th\u1ebf, d\u00f9ng th\u01b0\u1edbc ng\u1eafm v\u00e0 th\u01b0\u1edbc \u0111o m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi sai l\u1ec7ch nh\u1ecf.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 r\u00e3nh \u0111\u1ea5t \u0111\u00e0o c\u0169, t\u00f4i nh\u00e2n \u0111\u00f3 \u0111\u00e0o th\u00f4ng c\u00e1c r\u00e3nh n\u01b0\u1edbc, l\u00fac th\u00ec \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp ng\u0103n n\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ee3i n\u01b0\u1edbc l\u1eb7ng[footnote] \u0110\u1ee3i n\u01b0\u1edbc l\u1eb7ng '\u0111\u1ee3i n\u01b0\u1edbc' hai ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung.[\/footnote], ph\u00eda tr\u00ean d\u1ea7n c\u1ea1n, l\u1ea1i \u0111\u1eafp m\u1ed9t \u0111\u1eadp kh\u00e1c, n\u1ed1i ti\u1ebfp nh\u01b0 b\u1eadc thang, r\u1ed3i \u0111o \u0111\u1ed9 ch\u00eanh l\u1ec7ch m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc tr\u00ean d\u01b0\u1edbi \u0111\u1eadp, t\u1ed5ng h\u1ee3p l\u1ea1i m\u1edbi bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed9 cao th\u1ea5p th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ee7a \u0111\u1ecba th\u1ebf.)<\/i><\/p>\n\n<p>[7] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, To\u00e0n Duy K\u1ef7, ch\u1ee9c T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 \u1edf L\u00e2n Ph\u1ee7 l\u1ed9, xin b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh s\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n \u0111\u1ec3 l\u00e0m l\u00ednh cung ti\u1ec5n th\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, v\u00f9ng ngo\u00e0i s\u00f4ng c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111\u1ea5t hoang, Vua sai V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00e1nh, ch\u1ee9c \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi, chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n l\u00e0m l\u00ednh cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u1ec3 khai kh\u1ea9n, nh\u1eb1m gi\u1ea3m b\u1edbt qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa. Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 nh\u00e2n \u0111\u00f3 d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c ki\u00eam vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 l\u00ednh s\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n, nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u00ednh to\u00e1n chi ph\u00ed c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng. \u0110\u1ebfn nay, b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[8] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, ch\u1ee9c Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf, quy\u1ec1n Tam ty s\u1ee9, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c khai kh\u1ea9n \u0111\u1ea5t \u0111ai \u1edf \u0110\u00e0o, H\u00e0, chi ph\u00ed r\u1ea5t l\u1edbn, H\u01b0\u1edbng h\u1ebft s\u1ee9c lo li\u1ec7u, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi cho l\u00e0 kh\u00f3, Vua ban chi\u1ebfu th\u01b0\u1edfng 300 l\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1c v\u00e0 300 t\u1ea5m l\u1ee5a, n\u00f3i: <i>\"Khanh ch\u00fa t\u00e2m vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh t\u00edch n\u00e0y, n\u00ean an \u1ee7i l\u00f2ng trung th\u00e0nh.\"<\/i> H\u01b0\u1edbng nh\u00e2n \u0111\u00f3 xin r\u0103n c\u00e1c t\u01b0\u1edbng s\u00fay gi\u1ea3m b\u1edbt ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba, b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh nh\u0169ng, ti\u1ebft ki\u1ec7m chi ph\u00ed kh\u00f4ng c\u1ea7n thi\u1ebft, gi\u1ea3m b\u1edbt thu\u1ebf kho\u00e1. L\u1ea1i lo vi\u1ec7c v\u01b0\u1ee3t quy\u1ec1n. Vua l\u1ea1i d\u1ee5 b\u1eb1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ecdn khanh \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c qu\u1ed1c k\u1ebf, nay c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t s\u00e1ng su\u1ed1t, kh\u00f4ng b\u1ecf l\u1ee1 c\u01a1 h\u1ed9i, \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c trong ch\u1ee9c tr\u00e1ch, sao g\u1ecdi l\u00e0 v\u01b0\u1ee3t quy\u1ec1n?\"<\/i><\/p>\n\n<p>[9] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, ra chi\u1ebfu: L\u00ednh cung ti\u1ec5n th\u1ee7 m\u1edbi chi\u00eau m\u1ed9 \u1edf Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9, nh\u00e0 c\u1eeda, t\u01b0\u1eddng v\u00e1ch \u0111\u1ec1u do quan ph\u1ee7 tu s\u1eeda, n\u1ebfu ai mu\u1ed1n xin g\u1ed7 v\u00e0 t\u1ef1 lo vi\u1ec7c thi c\u00f4ng th\u00ec cho ph\u00e9p.<\/p>\n\n<p>[10] L\u1ea1i ra chi\u1ebfu: Qu\u00e2n Nam Giang \u1edf Th\u1ea7n Ch\u00e2u tr\u01b0\u1edbc tr\u1eadn \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c chi theo th\u1ee9 b\u1eadc.<\/p>\n\n<p>[11] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd[footnote]B\u00ednh Ng\u1ecd nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u00ednh T\u00fd', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho l\u01b0u tr\u1eef m\u00e0 s\u1eeda. X\u00e9t: Th\u00e1ng n\u00e0y ng\u00e0y m\u00f9ng 1 l\u00e0 Canh T\u00fd, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi v\u0103n c\u1ea3nh tr\u00ean d\u01b0\u1edbi.[\/footnote], quan \u0111\u1ed3ng s\u00e1t ph\u1ecfng c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9[footnote]Ch\u1eef 's\u1ef1' trong '\u0111\u1ed3ng s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1' nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecb thi\u1ebfu. X\u00e9t: S\u00e1ch 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' ch\u1ee9c quan 43, ph\u1ea7n 2-3 ch\u00e9p r\u1eb1ng, n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 3, c\u1eed s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, th\u1ee7y l\u1ee3i n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n v\u00e0 sai d\u1ecbch \u1edf Ho\u00e0i Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 c\u00e1c l\u1ed9 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t c\u1eed quan \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng. C\u00f9ng s\u00e1ch, ch\u1ee9c quan 42, ph\u1ea7n 62 ch\u00e9p r\u1eb1ng, th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, c\u1eed L\u1eef Th\u0103ng Khanh, hi\u1ec7u kh\u00e1m \u1edf qu\u00e1n c\u00e1c, \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9. L\u1eef Th\u0103ng Khanh l\u00e0m hi\u1ec7u kh\u00e1m \u1edf qu\u00e1n c\u00e1c, xem s\u00e1ch n\u00e0y quy\u1ec3n 243, ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng 3 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6. C\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2y, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef '\u0111\u1eb3ng' r\u00f5 r\u00e0ng thi\u1ebfu ch\u1eef 's\u1ef1', n\u00ean b\u1ed5 sung.[\/footnote], L\u1eef Th\u0103ng Khanh, ch\u1ee9c \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n suy quan \u1edf Th\u01b0\u1eddng Ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch <i>\"T\u01b0 m\u00e3 k\u00fd v\u0103n\"<\/i> ch\u00e9p: Th\u0103ng Khanh \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng v\u1ec1, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan Ho\u00e0i Nam. Ch\u1ee9c chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan ph\u1ea3i do quan th\u0103ng tri\u1ec1u \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m, l\u1ea1i m\u01b0\u1ee3n th\u00eam ch\u1ee9c Trung do\u00e3n, sau \u0111\u00f3 tri\u1ec7u v\u1ec1 l\u00e0m thuy\u1ebft th\u01b0. B\u1ea3n <i>\"Nh\u1eadt l\u1ee5c\"<\/i> ng\u00e0y nay kh\u00f4ng n\u00f3i l\u00e0 m\u01b0\u1ee3n, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[12] Chi\u1ebfu cho Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m d\u00f9ng m\u1eabu y\u00ean c\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty[footnote]Ch\u1eef 'm\u00e3' trong '\u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'vi', c\u0103n c\u1ee9 theo 'Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t' quy\u1ec3n 75 v\u1ec1 Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m v\u00e0 v\u0103n b\u1ea3n d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote]nghi\u00ean c\u1ee9u, t\u00ednh to\u00e1n s\u1ed1 ng\u1ef1a c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n \u1edf kinh th\u00e0nh \u0111\u1ec3 ch\u1ebf t\u1ea1o v\u00e0 c\u1ea5p ph\u00e1t.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n m\u00e3 d\u00f9ng y\u00ean l\u1edbn, kh\u00f4ng ti\u1ec7n cho chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ngo\u00e0i chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Vua m\u1edbi d\u00f9ng y\u00ean nh\u1ecf b\u1eb1ng da ki\u1ec3u bi\u00ean gi\u1edbi, d\u00f9ng y\u00ean g\u1ed7 v\u00e0 d\u00e2y c\u01b0\u01a1ng d\u00e0i, c\u00f3 th\u1ec3 xoay tr\u1edf v\u00e0 b\u1eafn t\u00ean, ph\u00e1t huy h\u1ebft k\u1ef9 n\u0103ng phi ng\u1ef1a. L\u1ea1i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi bi\u00ean gi\u1edbi quen c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 sung v\u00e0o c\u00e1c qu\u00e2n. Sau \u0111\u00f3, Vua ph\u00ea: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ban xu\u1ed1ng m\u1eabu y\u00ean, lo s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng nhi\u1ec1u ch\u01b0a k\u1ecbp chu\u1ea9n b\u1ecb, nghe n\u00f3i c\u00e1c qu\u00e2n c\u0169ng c\u00f3 y\u00ean ri\u00eang, \u0111\u1ea1i th\u1ec3 gi\u1ed1ng m\u1eabu m\u1edbi, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 chu\u1ea9n b\u1ecb th\u00ec c\u1ea5p ti\u1ec1n.\"<\/i> <i>(S\u00e1ch <i>\"Ch\u00ed\"<\/i> c\u00f3 ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y, ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 6, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[13] Nh\u00e2n c\u00f3 tin th\u1eafng tr\u1eadn c\u1ee7a \u00dd v\u00e0 H\u1ee3p, Vua b\u00e0n v\u1ec1 k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u, lo r\u1eb1ng ch\u00fang tr\u1ed1n tr\u00e1nh kh\u00f4ng b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Uy danh c\u1ee7a qu\u00e2n ta ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, r\u1ee3 ngo\u00e0i kh\u00f4ng d\u00e1m ch\u1ee9a ch\u1ea5p, e r\u1eb1ng s\u1ebd b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 M\u1ed9c Chinh, qu\u00e2n quan kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng uy ch\u1ea5n, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn d\u00e1m ch\u1ee9a ch\u1ea5p, t\u1ea1i sao v\u1eady?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1eeb khi H\u00e0 Ch\u00e2u gi\u1ebft k\u1ebb \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, ch\u00fang \u0111\u00e2u d\u00e1m tin t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1edbng bi\u00ean, n\u00ean li\u1ec1u ch\u1ebft c\u00f9ng M\u1ed9c Chinh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y M\u1ed9c Chinh sao kh\u00f4ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ec9 v\u00ec ch\u01b0a c\u00f3 h\u1ecda c\u1ea5p b\u00e1ch, n\u00ean ch\u01b0a h\u00e0ng, nay c\u1ea5p b\u00e1ch m\u00e0 kh\u00f4ng h\u00e0ng, e r\u1eb1ng v\u00ec vi\u1ec7c gi\u1ebft k\u1ebb \u0111\u1ea7u h\u00e0ng v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[14] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"D\u00f9ng b\u1eeba s\u00f4ng \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t Ho\u00e0ng H\u00e0, t\u1eeb gi\u1edd M\u00e3o ng\u00e0y 28 \u0111\u1ebfn gi\u1edd Th\u00e2n ng\u00e0y 29, s\u00e2u th\u00eam t\u1eeb 9 t\u1ea5c \u0111\u1ebfn 1 th\u01b0\u1edbc 8 t\u1ea5c, xin d\u00f9ng b\u1eeba n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Bi\u1ec7n.\"<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Qu\u1ea3 nh\u01b0 v\u1eady, s\u1ebd ti\u1ebft ki\u1ec7m r\u1ea5t nhi\u1ec1u s\u1ee9c d\u00e2n v\u00e0 v\u1eadt li\u1ec7u. Nghe n\u00f3i m\u1ed9t qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc d\u00f9ng \u0111\u1ebfn 5.000 d\u00e2n phu, m\u00e0 qu\u00e2n \u1ea5y ch\u1ec9 c\u00f3 5.000 \u0111inh, m\u1ed9t d\u00e2n phu t\u1ed1n \u0111\u1ebfn 8 quan ti\u1ec1n. \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu th\u01b0\u1eddng n\u00f3i r\u1eb1ng khai s\u00f4ng nh\u01b0 \u0111\u1ed1t l\u1eeda, kh\u00f4ng khai s\u00f4ng nh\u01b0 m\u1ea5t l\u1eeda. N\u1ebfu d\u00f9ng d\u00e2n phu l\u00e0m kh\u1ed5 d\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec kh\u00f4ng b\u1eb1ng kh\u00f4ng khai s\u00f4ng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u l\u00e0 h\u1ecda, th\u00ec khai s\u00f4ng d\u00f9ng d\u00e2n phu c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ed1t l\u1eeda, m\u1ea5t l\u1eeda. N\u1ebfu d\u00f9ng s\u1ee9c v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi trong m\u1ed9t n\u0103m, m\u00e0 tr\u1eeb \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecda c\u1ee7a ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi tr\u0103m n\u0103m, th\u00ec c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ed1t l\u1eeda, m\u1ea5t l\u1eeda v\u1eady. Nay d\u00f9ng s\u1ee9c v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, tr\u1eeb h\u1ecda c\u1ee7a m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, th\u00ec nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i l\u00e0m. Kinh D\u1ecbch n\u00f3i 'l\u00e0m h\u1ea1i thi\u00ean h\u1ea1 m\u00e0 d\u00e2n theo', v\u00ec tuy h\u1ea1i h\u1ecd, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng khi\u1ebfn h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u1ee3i l\u1ea1c. Cho n\u00ean r\u00e9t l\u1ea1nh n\u1eafng m\u01b0a kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng h\u1ea1i, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 r\u00e9t l\u1ea1nh n\u1eafng m\u01b0a th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u00e0nh v\u1eadt, n\u00ean \u0111\u1ec3 y\u00ean hay l\u00e0m h\u1ea1i, \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea1o tr\u1eddi, h\u00e1 ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 y\u00ean m\u00e0 th\u00f4i!\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11.)<\/i><\/p>\n\n<p>[15] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn l\u00e0 L\u00fd C\u00f4ng Ngh\u0129a d\u00e2ng l\u1eddi, xin ch\u1ebf t\u1ea1o <i>\"Thi\u1ebft Long Tr\u1ea3o\"<\/i> \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng. Ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p l\u00e0: d\u00f9ng v\u00e0i c\u00e2n s\u1eaft l\u00e0m th\u00e0nh h\u00ecnh m\u00f3ng vu\u1ed1t, th\u1ea3 ch\u00ecm xu\u1ed1ng \u0111\u00e1y n\u01b0\u1edbc, bu\u1ed9c d\u00e2y th\u1eebng, d\u00f9ng thuy\u1ec1n k\u00e9o \u0111i. Ho\u1ea1n quan Ho\u00e0ng Ho\u00e0i T\u00edn cho r\u1eb1ng m\u00f3ng s\u1eaft qu\u00e1 nh\u1eb9, kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u00ecm, n\u00ean xin ch\u1ebf t\u1ea1o <i>\"Tu\u1ea5n Xuy\u00ean B\u00e0\"<\/i>. Ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p l\u00e0: d\u00f9ng m\u1ed9t kh\u00fac g\u1ed7 l\u1edbn d\u00e0i t\u00e1m th\u01b0\u1edbc, r\u0103ng d\u00e0i hai th\u01b0\u1edbc, x\u1ebfp d\u01b0\u1edbi kh\u00fac g\u1ed7 nh\u01b0 h\u00ecnh c\u00e1i b\u1eeba, d\u00f9ng \u0111\u00e1 \u0111\u00e8 l\u00ean; hai b\u00ean bu\u1ed9c d\u00e2y th\u1eebng l\u1edbn, hai \u0111\u1ea7u bu\u1ed9c v\u00e0o thuy\u1ec1n l\u1edbn, c\u00e1ch nhau t\u00e1m m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc, m\u1ed7i b\u00ean d\u00f9ng xe tr\u00e2u[footnote] Xe tr\u00e2u, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 92, \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 'ho\u1ea1t xa'.[\/footnote] \u0111\u1ec3 k\u00e9o, k\u00e9o qua k\u00e9o l\u1ea1i l\u00e0m x\u00e1o tr\u1ed9n b\u00f9n c\u00e1t, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i di chuy\u1ec3n thuy\u1ec1n \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch r\u1ea5t t\u00e1n th\u00e0nh ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u00e0y, t\u1eebng sai Ho\u00e0i T\u00edn n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5. Ho\u00e0i T\u00edn d\u00f9ng hai m\u01b0\u01a1i hai chi\u1ebfc thuy\u1ec1n, trong b\u1ed1n canh gi\u1edd n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng s\u00e2u t\u1eeb ba th\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn b\u1ed1n th\u01b0\u1edbc b\u1ed1n t\u1ea5c, n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 ch\u1ea3y theo, l\u1ea1i c\u00f2n t\u1ea9y r\u1eeda, trong m\u1ed9t ng\u00e0y l\u1ea1i t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc. Ho\u00e0i T\u00edn xin d\u00f9ng n\u0103m tr\u0103m binh l\u00ednh, trong hai m\u01b0\u01a1i ng\u00e0y \u0111\u00e0o s\u00e1u d\u1eb7m s\u00f4ng th\u1eb3ng, thu\u1eadn theo th\u1ebf n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, d\u00f9ng b\u1eeba \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t, c\u00f3 th\u1ec3 di chuy\u1ec3n d\u00f2ng s\u00f4ng l\u1edbn cho nhanh.<\/p>\n<p>Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a Ho\u00e0i T\u00edn[footnote] Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a Ho\u00e0i T\u00edn, '\u0111\u1ed3ng \u00fd' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'k\u1ebf', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. An Th\u1ea1ch xin l\u1ec7nh cho Ho\u00e0i T\u00edn nh\u00e2n ti\u1ec7n kh\u1ea3o s\u00e1t c\u00e1c \u0111\u00ea Thi\u00ean \u0110\u00e0i, \u0111\u00e0o s\u00f4ng th\u1eb3ng, d\u00f9ng b\u1eeba \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t. Vua c\u0169ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 5, nay ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y. \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p \u0111\u00e0o s\u00f4ng th\u1eb3ng b\u1ea3y d\u1eb7m, \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p s\u00e1u d\u1eb7m, n\u00ean tham kh\u1ea3o c\u1ea3 hai.)<\/i><\/p>\n\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"M\u1edf m\u1ed9t con s\u00f4ng th\u1eb3ng, t\u00ednh ra ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00edn tr\u0103m v\u1ea1n v\u1eadt li\u1ec7u, ba tr\u0103m v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng. Nh\u01b0 c\u00e1i b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng do Ho\u00e0i T\u00edn ch\u1ebf t\u1ea1o, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c trong m\u1ecdi t\u00ecnh hu\u1ed1ng nguy c\u1ea5p. L\u00fd do kh\u00f4ng th\u1ec3 m\u1edf s\u00f4ng th\u1eb3ng l\u00e0 v\u00ec g\u1ea7n n\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e0o v\u00e0i th\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 th\u1ea5y n\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng th\u1ec3 thi c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay ch\u1ec9 c\u1ea7n th\u1ea5y n\u01b0\u1edbc l\u00e0 d\u00f9ng b\u00e0n x\u1edbi \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y v\u00e0o ch\u1ed7 s\u00f4ng th\u1eb3ng. Nh\u01b0 v\u1eady m\u1ed9t n\u0103m ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c bao nhi\u00eau tri\u1ec7u v\u1eadt li\u1ec7u v\u00e0 nh\u00e2n c\u00f4ng. L\u1ea1i n\u1eefa, c\u00e1c c\u1eeda c\u1ed1ng s\u00f4ng Bi\u1ec7n, s\u00f4ng Qu\u1ea3ng T\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c s\u00f4ng gi\u1ea3m l\u0169, t\u1eeb nay kh\u00f4ng c\u1ea7n t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng s\u1ee9c \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t, ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u1ebf t\u1ea1o h\u00e0ng tr\u0103m ngh\u00ecn c\u00e1i b\u00e0n x\u1edbi, s\u1ebd kh\u00f4ng bao gi\u1edd b\u1ecb b\u1ed3i l\u1eafng n\u1eefa.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 5, nay chuy\u1ec3n v\u00e0o \u0111\u00e2y, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng h\u01a1n, e r\u1eb1ng n\u0103m th\u00e1ng trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u0169ng c\u00f3 sai s\u00f3t, ho\u1eb7c kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c n\u0103m th\u1ee9 5.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Ph\u1ea1m T\u1eed Uy\u00ean d\u00e2ng t\u1ea5u c\u00f4ng lao th\u1eed nghi\u1ec7m b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng, chi\u1ebfu th\u01b0\u1edfng cho Ho\u00e0i T\u00edn 15 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. C\u0169ng ghi v\u00e0o sau th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5, c\u1ea7n tham kh\u1ea3o th\u00eam \u0111\u1ec3 ch\u1ec9nh s\u1eeda. Vi\u1ec7c m\u1edf s\u00f4ng th\u1eb3ng t\u1eeb \u0111\u1ea7u \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i, v\u00e0o ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2 v\u00e0 cu\u1ed1i th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7, l\u1ea1i ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 12.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b n\u0103m th\u1ee9 5 th\u00e1ng 9, sau khi th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u0169, li\u1ec1n ch\u00e9p vi\u1ec7c L\u00fd C\u00f4ng Ngh\u0129a, n\u00f3i r\u1eb1ng Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan L\u00fd C\u00f4ng Ngh\u0129a d\u00e2ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p xe b\u00f9n b\u1eb1ng m\u00f3ng s\u1eaft \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, n\u1ed9i th\u1ecb Ho\u00e0ng Ho\u00e0i T\u00edn cho l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng nh\u01b0ng ch\u01b0a ho\u00e0n h\u1ea3o, Trung th\u01b0 xin cho Ho\u00e0i T\u00edn v\u00e0 C\u00f4ng Ngh\u0129a c\u00f9ng th\u1eed nghi\u1ec7m. B\u00e0n x\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t \u1edf \u0111u\u00f4i thuy\u1ec1n, d\u00f9ng d\u00e2y th\u1eebng l\u1edbn th\u1ea3 m\u00f3ng s\u1eaft xu\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc, th\u1ee3 ch\u00e8o g\u1ea5p g\u00e1p, thuy\u1ec1n n\u1ed1i nhau xu\u00f4i d\u00f2ng, qua m\u1ed9t hai l\u1ea7n, n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 s\u00e2u th\u00eam v\u00e0i th\u01b0\u1edbc. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00e1ch V\u0169 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng, n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng. Ho\u00e0i T\u00edn xin \u0111\u00e0o m\u1ed9t con s\u00f4ng th\u1eb3ng d\u00e0i 7 d\u1eb7m \u1edf ch\u1ed7 g\u1ea7n hai c\u1eeda s\u00f4ng m\u1edbi m\u1edf t\u1ea1i c\u1ea3ng Thanh H\u00e0 \u0111\u1ec3 th\u1eed nghi\u1ec7m, xem hi\u1ec7u qu\u1ea3. Chi\u1ebfu cho kh\u1edfi c\u00f4ng v\u00e0o \u0111\u1ea7u m\u00f9a xu\u00e2n. N\u0103m \u0111\u00f3, Ph\u1ea1m T\u1eed Uy\u00ean d\u00e2ng t\u1ea5u c\u00f4ng lao th\u1eed nghi\u1ec7m b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng, chi\u1ebfu th\u01b0\u1edfng cho Ho\u00e0i T\u00edn 15 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m th\u1ee9 6, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua v\u1ec1 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u00f9ng b\u00e0n x\u1edbi \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 v\u00e0 \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n s\u00f4ng Ng\u01b0 L\u1eb7c: <i>\"Nay c\u00e1c \u0111\u00ea \u0111\u00e3 n\u1ea1o b\u1ecf c\u00e1c b\u00e3i c\u00e1t, n\u01b0\u1edbc t\u1ef1 d\u1eddi ch\u1ed7, n\u1ebfu kh\u00f4ng ng\u1eebng c\u00f4ng vi\u1ec7c, d\u00f9 l\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng ngu\u1ed3n s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y ng\u1ea7m d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ea5t.\"<\/i> Vua b\u00e8n l\u1ec7nh cho C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u1ed5i l\u00e0m quan kinh.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7, T\u1eed Uy\u00ean t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 v\u00e0 s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u00e3 th\u00f4ng su\u1ed1t, c\u00f2n ba nh\u00e1nh s\u00f4ng Ng\u01b0 L\u1eb7c d\u1ea7n d\u1eddi \u0111i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u1ea1i, t\u1ee9c l\u00e0 s\u00f4ng \u0111\u1ed5 v\u00e0o Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n, s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 ch\u1ea3y, tr\u1ea3 l\u1ea1i nhi\u1ec1u ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t cho d\u00e2n. Chi\u1ebfu cho T\u1eed Uy\u00ean \u0111\u1ee3i n\u1ea1o s\u00e2u r\u1ed3i \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u00e1ng 3, L\u01b0u C\u00e1p t\u1ea5u r\u1eb1ng b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng \u0111\u00e3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n s\u00e2u r\u1ed9ng, v\u00e0 vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n s\u00f4ng Ng\u01b0 L\u1eb7c \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh. Do \u0111\u00f3, chi\u1ebfu cho ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh an ph\u1ee7 x\u00e1c minh r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. B\u00e8n sai T\u1eed Uy\u00ean l\u00e0m \u0110\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c n\u1ea1o v\u00e9t, t\u1eeb V\u1ec7 ch\u00e2u \u0111\u1ebfn c\u1eeda bi\u1ec3n, s\u00e1u \u0111\u00f4 \u0111\u1ea1i ty c\u1ee7a s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 \u0111\u1ec1u gi\u1ea3m m\u1ed9t quan, c\u00e1c quan \u0111\u00ea \u0111\u1ec1u gi\u1ea3m b\u1edbt. C\u00f2n T\u1eed Uy\u00ean, L\u01b0u C\u00e1p, Chu Tr\u1ecdng L\u1eadp v\u00ec c\u00f4ng n\u1ea1o v\u00e9t \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch, ban t\u01a1 l\u1ee5a c\u00f3 kh\u00e1c nhau.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 10, C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u1ed5i l\u00e0m quan kinh, ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 4, sai T\u1eed Uy\u00ean l\u00e0m \u0110\u1ec1 c\u1eed, ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 7, th\u01b0\u1edfng cho T\u1eed Uy\u00ean, ch\u1ec9 th\u01b0\u1edfng cho Ho\u00e0i T\u00edn \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p v\u00e0 C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kh\u00f4ng th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[16] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Hi H\u00e0 t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c t\u01b0\u1edbng thu ph\u1ee5c H\u00e0 Ch\u00e2u, ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ed9c Th\u01b0\u1eddng Gia v\u00e0 theo V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u \u0111\u1ebfn d\u01b0\u1edbi n\u00fai L\u1ed9 C\u1ed1t, ti\u00ean phong x\u00f4ng l\u00ean, d\u0169ng c\u1ea3m chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u, ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n ba ngh\u00ecn th\u1ee7 c\u1ea5p.\"<\/i> Chi\u1ebfu ban \u00e2n c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t.<\/p>\n\n<p>[17] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn ki\u00eam ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed Duy\u00ean Bi\u1ec7n \u1ee8 \u0110i\u1ec1n.<\/p>\n\n<p>[18] Ghi c\u00f4ng Tam ban Ph\u1ee5ng ch\u1ee9c M\u00e3 H\u00f2a, con l\u00e0 H\u1eefu Kh\u00e1nh l\u00e0m H\u1eefu ban \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c, l\u1eadp t\u1ee9c c\u1ea5p b\u1ed5ng. V\u00ec M\u00e3 H\u00f2a khi \u0111\u00e1nh H\u00e0 Ch\u00e2u x\u00f4ng l\u00ean th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc, b\u1ecb t\u00ean b\u1eafn tr\u00fang tr\u00e1n m\u00e0 ch\u1ebft.<\/p>\n\n<p>[19] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00f4ng lao \u1edf H\u00e0 Ch\u00e2u, ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t th\u1ee7 c\u1ea5p th\u01b0\u1edfng th\u00eam n\u0103m t\u1ea5m l\u1ee5a, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp \u1ee9ng \u0111\u1ea1i qu\u00e2n ph\u00e1 tan b\u1ed9 t\u1ed9c c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n\n<p>[20] \u0110\u1ec1 c\u1eed Ty thi\u00ean gi\u00e1m t\u00e2u: <i>\"Theo l\u1eddi c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m l\u1ecbch l\u00e0 V\u1ec7 Ph\u00e1c, \u0111o \u0111\u1ea1c b\u1eb1ng h\u1ed3n nghi, c\u1ea3nh bi\u1ec3u, kh\u1eafc l\u1eadu \u0111\u1ec1u c\u00f3 sai l\u1ec7ch, kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m chu\u1ea9n \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Chi\u1ebfu \u0111\u01b0a nguy\u00ean Qu\u1ea3n c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan D\u01b0\u01a1ng M\u1eadu Ti\u00ean \u0111\u1ebfn Khai Phong ph\u1ee7 x\u00e9t t\u1ed9i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[21] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, Ty n\u00f4ng t\u1ef1 xin cho d\u00e2n b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ch\u00edn huy\u1ec7n T\u01b0\u01a1ng \u1ea4p, Toan T\u1ea3o, U\u00fd Th\u1ecb, Tr\u01b0\u1edfng Vi\u00ean, Phong Kh\u00e2u, Th\u00e1i Khang, D\u01b0\u01a1ng V\u0169, Khai Phong, T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9 t\u1eadp luy\u1ec7n tr\u1eadn ph\u00e1p, theo l\u1ec7 nh\u01b0 c\u00e1c huy\u1ec7n H\u00e0m B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. T\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c t\u1eadp h\u1ee3p d\u1ea1y b\u1ea3o gi\u00e1p trong kinh k\u1ef3 n\u0103m nay.<\/p>\n\n<p>[22] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, \u0110\u00f4ng ch\u00ed, \u0111\u1eb7t t\u01b0\u1ee3ng th\u1ea7n Th\u00e1i Nh\u1ea5t. \u0110\u1ee9c \u00e2m: <i>\"Gi\u1ea3m t\u1ed9i cho t\u00f9 nh\u00e2n trong thi\u00ean h\u1ea1, t\u1ed9i t\u1eed h\u00ecnh t\u1ea1p ph\u1ea1m gi\u00e1ng xu\u1ed1ng l\u01b0u \u0111\u00e0y[footnote] T\u1ea1p ph\u1ea1m t\u1eed t\u1ed9i t\u00f2ng l\u01b0u 't\u00f2ng' nguy\u00ean t\u00e1c '\u0110\u1ed3', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda.[\/footnote], t\u1ed9i l\u01b0u \u0111\u00e0y tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha. Nh\u1eefng h\u1ed9 d\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, n\u1ebfu v\u00ec qu\u00e1 h\u1ea1n m\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ecbp khi\u1ebfu n\u1ea1i v\u1ec1 thu\u1ebf, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e9t mi\u1ec5n, th\u00ec Gi\u00e1m ty xem x\u00e9t r\u1ed3i mi\u1ec5n. D\u00e2n \u0111\u00f3i k\u00e9m, An ph\u1ee7, \u0110\u1ec1 c\u1eed ty ph\u1ea3i \u01b0u ti\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd ph\u1ea3i l\u01b0u l\u1ea1c. Ngo\u00e0i vi\u1ec7c \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy v\u1ec1 n\u1ee3 quan \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc, c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c n\u1ebfu b\u1ecb thi\u00ean tai m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n thu\u1ebf t\u1eeb n\u0103m ph\u1ea7n tr\u1edf l\u00ean, th\u00ec n\u1ee3 quan t\u1ea1m ng\u1eebng.\"<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua v\u00ec h\u1ea1n h\u00e1n l\u00e2u ng\u00e0y, mu\u1ed1n nh\u00e2n \u0110\u00f4ng ch\u00ed ban \u0111\u1ee9c \u00e2m, thu\u1eadn theo l\u1eddi ch\u00fac c\u1ee7a Th\u00e1i Nh\u1ea5t, h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n b\u00e0n b\u1ea1c. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch xin theo chi\u1ebfu ch\u1ec9, so\u1ea1n c\u00e1c \u0111i\u1ec1u c\u1ea7n thi h\u00e0nh d\u00e2ng l\u00ean, Vua trong cung th\u00eam v\u00e0o \u0111i\u1ec1u x\u00e9t mi\u1ec5n, th\u1eadt l\u00e0 Vua s\u00e1ng su\u1ed1t trong ch\u00ednh s\u1ef1, th\u01b0\u01a1ng d\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n\n<p>[23] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, Vua \u0111\u1ebfn cung Trung Th\u00e1i Nh\u1ea5t v\u00e0 \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Hi \u0111\u1ec3 d\u00e2ng l\u1ec5.<\/p>\n\n<p>[24] Ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, V\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c, quy\u1ec1n Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan qu\u00e2n V\u0169 X\u01b0\u01a1ng, Hi\u1ec7u th\u01b0 vi\u1ec7n S\u00f9ng V\u0103n, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, Hi\u1ec7u l\u00fd B\u00ed c\u00e1c. Theo l\u1ec7 c\u0169, Hi\u1ec7u th\u01b0 vi\u1ec7n S\u00f9ng V\u0103n sau hai n\u0103m m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Hi\u1ec7u kh\u00e1m qu\u00e1n c\u00e1c. V\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 Ph\u00f9ng Kinh v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea ti\u1ebfn c\u1eed v\u00ec h\u1ecdc h\u1ea1nh xu\u1ea5t ch\u00fang, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/p>\n\n<p>[25] Ty N\u00f4ng t\u00e2u: <i>\"B\u1ea3o gi\u00e1p ph\u1ee7 gi\u1edbi Khai Phong, l\u1ea5y n\u0103m nh\u00e0 g\u1ea7n nhau l\u00e0m m\u1ed9t b\u1ea3o, n\u0103m b\u1ea3o l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ea1i b\u1ea3o, m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1i b\u1ea3o l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u00f4 b\u1ea3o. N\u1ebfu \u0111\u1ee7 hai tr\u0103m h\u1ed9 tr\u1edf l\u00ean th\u00ec l\u1eadp th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u00f4 b\u1ea3o, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ch\u00ednh tr\u01b0\u1edfng t\u1ea1m gi\u1eef nh\u01b0 c\u0169. Nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 hai tr\u0103m h\u1ed9 th\u00ec t\u00f9y theo \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng thu\u1eadn ti\u1ec7n m\u00e0 s\u00e1p nh\u1eadp v\u00e0o \u0111\u00f4 b\u1ea3o kh\u00e1c. C\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c c\u0169ng l\u00e0m theo.\"<\/i> Vua chu\u1ea9n t\u1ea5u. <i>(Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 8 <i>(M\u1eadu Tu\u1ea5t)<\/i>, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[26] Vua ph\u00ea: <i>\"Ngh\u0129a d\u0169ng Thi\u1ec3m T\u00e2y ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eafp x\u1ebfp, g\u1ea7n \u0111\u00e2y ban h\u00e0nh lu\u1eadt m\u1edbi ch\u01b0a th\u1ec3 thi h\u00e0nh, nay l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean \u0111\u00e3 l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty ph\u00e2n t\u00edch t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam, ng\u00e0y 20 c\u00f3 ph\u00ea chu\u1ea9n h\u1ee3p l\u1ec7.)<\/i><\/p>\n\n<p>[27] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Hi H\u00e0 t\u00e2u, Bao Thu\u1eadn xin ghi c\u00f4ng hi\u1ebfn gi\u1ebfng mu\u1ed1i \u0111\u1ec3 b\u1ed5 d\u1ee5ng con trai. Vua d\u1ee5 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u x\u00e9t l\u1ea1i, gi\u1ebfng mu\u1ed1n v\u1ed1n do nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi hi\u1ebfn, sao ch\u1ec9 m\u00ecnh Bao Thu\u1eadn xin th\u01b0\u1edfng? N\u1ebfu ch\u1ec9 th\u01b0\u1edfng Thu\u1eadn, th\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 tranh ch\u1ea5p kh\u00f4ng? V\u00e0 l\u1ec7nh Thi\u1ec1u xem x\u00e9t \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n b\u00e1n mu\u1ed1i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[28] Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n tranh gi\u00e0nh \u0111\u1ecba gi\u1edbi ba ch\u00e2u U\u1ea5t, \u1ee8ng, S\u00f3c, vi\u1ec7c \u0111\u00e3 c\u00f3 manh nha, Vua r\u1ea5t lo l\u1eafng. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>\"Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo, trong n\u01b0\u1edbc h\u1ecd c\u00f2n kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, sao d\u00e1m l\u00e0m \u0111\u1ecbch v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c? H\u01a1n n\u1eefa, h\u1ecd ng\u1ed3i nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 l\u1edbn[footnote]H\u01a1n n\u1eefa, h\u1ecd ng\u1ed3i nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 l\u1edbn, hai ch\u1eef 'th\u1ee5 t\u1ecda' kh\u00f3 hi\u1ec3u, theo \u00fd v\u0103n, nghi l\u00e0 sai l\u1ea7m c\u1ee7a 't\u1ecda th\u1ee5'.[\/footnote], c\u00f3 g\u00ec g\u1ea5p g\u00e1p m\u00e0 t\u1ef1 chu\u1ed1c l\u1ea5y nguy hi\u1ec3m?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"V\u00ec H\u00e0 B\u1eafc c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"H\u00e0 B\u1eafc nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac, ch\u1ec9 c\u1ea7n s\u1eafp x\u1ebfp c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p, kh\u00f4ng lo kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3, vi\u1ec7c ch\u1eadm th\u00ec s\u1eafp x\u1ebfp ch\u1eadm, vi\u1ec7c g\u1ea5p th\u00ec s\u1eafp x\u1ebfp g\u1ea5p.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Gia truy\u1ec1n c\u1ee7a L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh ch\u00e9p l\u1eddi Hu\u1ec7 Khanh r\u1eb1ng: <i>\"Gi\u1eb7c hi\u1ec7n nay ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn m\u1ee9c n\u00e0y, gi\u1ea3 s\u1eed c\u00f3 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra, v\u1edbi s\u1ef1 l\u1edbn m\u1ea1nh c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, g\u1ea5p th\u00ec \u1ee9ng ph\u00f3 g\u1ea5p, ch\u1eadm th\u00ec \u1ee9ng ph\u00f3 ch\u1eadm.\"<\/i> L\u1eddi n\u00e0y h\u01a1i gi\u1ed1ng v\u1edbi l\u1eddi c\u1ee7a An Th\u1ea1ch, ghi ch\u00fa th\u00eam v\u00e0o ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 8 d\u01b0\u1edbi ph\u1ea7n Ti\u00eau Hi v\u00e0o t\u1eeb bi\u1ec7t. )<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u1ecd \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi, l\u00e0m sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi c\u00e0ng kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo, n\u1ebfu \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 t\u00e0i n\u0103ng d\u1eabn d\u1eaft, ph\u00e2n bi\u1ec7t t\u00e0i n\u0103ng, h\u00e8n k\u00e9m, d\u0169ng c\u1ea3m, nh\u00fat nh\u00e1t, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00fang v\u1ecb tr\u00ed c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00ec \u0111\u00e1ng s\u1ee3. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 t\u00e0i n\u0103ng d\u1eabn d\u1eaft, ph\u00e2n bi\u1ec7t t\u00e0i n\u0103ng, h\u00e8n k\u00e9m, d\u0169ng c\u1ea3m, nh\u00fat nh\u00e1t, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u00fang v\u1ecb tr\u00ed c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00ec d\u1ec5 b\u1ecb qu\u1ea5y r\u1ed1i v\u00e0 th\u1ea5t b\u1ea1i. Lo l\u1eafng l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 s\u1eafp x\u1ebfp kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p, kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t t\u00e0i n\u0103ng, h\u00e8n k\u00e9m, d\u0169ng c\u1ea3m, nh\u00fat nh\u00e1t, n\u00ean d\u1eabn d\u1eaft kh\u00f4ng \u0111\u00fang c\u00e1ch. Kh\u00f4ng lo h\u1ecd \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi, h\u1ecd \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh l\u00e0 d\u1ec5 b\u1ecb qu\u1ea5y r\u1ed1i v\u00e0 th\u1ea5t b\u1ea1i.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ti\u00ean tri\u1ec1u v\u00ec sao l\u1ea1i c\u00f3 vi\u1ec7c Thi\u1ec1n Uy\u00ean?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Ti\u00ean tri\u1ec1u d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng, nh\u01b0 V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau c\u0169ng t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u \u0111\u1ed1i, Ch\u00e2n T\u00f4ng n\u00f3i chuy\u1ec7n v\u1edbi \u00f4ng ta, sau \u0111\u00f3 \u0111em l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f3 b\u00e0n v\u1edbi \u0111\u1ea1i th\u1ea7n. Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc s\u1eed s\u00e1ch, th\u1ea5y l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd b\u00e0n lu\u1eadn r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng c\u00f3 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi r\u1ea5t l\u00e0 l\u1ed9n x\u1ed9n, nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0m sao th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch? L\u1ea1i n\u1eefa, Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00ec Ph\u00f3 Ti\u1ec1m t\u00e2u vi\u1ec7c ph\u00f2ng b\u1ecb m\u00f9a thu \u0111\u00e3 g\u1ea7n, c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng \u1edf \u0111\u00e2u, ban chi\u1ebfu giao hai quy\u1ec3n v\u0103n t\u1ef1, n\u00f3i s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u1ec1u \u1edf trong \u0111\u00f3, \u0111\u1ee3i gi\u1eb7c nh\u01b0 th\u1ebf th\u00ec m\u1edf quy\u1ec3n n\u00e0y, nh\u01b0 th\u1ebf kia th\u00ec m\u1edf quy\u1ec3n kia. N\u1ebfu d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 th\u1ebf, th\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau, Ph\u00f3 Ti\u1ec1m m\u1edbi ch\u1ecbu l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, ng\u01b0\u1eddi h\u01a1i c\u00f3 t\u00e0i l\u01b0\u1ee3c, \u1eaft kh\u00f4ng ch\u1ecbu l\u00e0m t\u01b0\u1edbng l\u00fac n\u00e0y, ng\u1ed3i ch\u1edd th\u1ea5t b\u1ea1i. Ch\u1ec9 vi\u1ec7c d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 th\u1ebf, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n\n<p>Vua nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"Th\u1eddi gian \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc, n\u1ebfu ch\u1eadm m\u1ed9t ng\u00e0y, th\u00ec m\u1ea5t m\u1ed9t ng\u00e0y vi\u1ec7c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u00f3 ch\u1eadm m\u1ed9t ng\u00e0y m\u00e0 m\u1ea5t m\u1ed9t n\u0103m vi\u1ec7c.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 vi\u1ec7c s\u1eafp x\u1ebfp b\u1ea3o gi\u00e1p, ngh\u0129a d\u0169ng, l\u1ea1i ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i l\u00fac n\u00f4ng nh\u00e0n, \u1ea5y l\u00e0 ch\u1eadm m\u1ed9t ng\u00e0y m\u00e0 m\u1ea5t m\u1ed9t n\u0103m vi\u1ec7c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ch\u1eadm m\u1ed9t n\u0103m vi\u1ec7c th\u00ec c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u00f4ng k\u1ecbp.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Vua l\u1ea1i lo ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1, n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, th\u00ec hai m\u1eb7t \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111\u1ecbch, l\u00e0m sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a n\u00ean c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Trung Qu\u1ed1c l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd, ng\u00e0y nay Trung Qu\u1ed1c v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1, h\u00e1 ch\u1ec9 nh\u01b0 Nguy\u00ean H\u1ea1o v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd? V\u00ec th\u1ebf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Sau v\u00e0i ng\u00e0y, Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Khi\u1ebft \u0110an c\u1ee9ng r\u1eafn ch\u1ed1ng \u0111\u1ed1i nh\u01b0 v\u1eady, ph\u1ea3i l\u00e0m sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"Khi\u1ebft \u0110an ch\u1ec9 tranh gi\u00e0nh t\u1eebng t\u1ea5c \u0111\u1ea5t nh\u1ecf nhoi, m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u00e3 r\u00f5, c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo? Ch\u1eb3ng hay b\u1ec7 h\u1ea1 lo thi\u1ebfu ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng ch\u0103ng? Hay lo thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi? Hay lo kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e2n t\u00e0i \u0111\u1ec3 b\u00e0n vi\u1ec7c?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u00e2n t\u00e0i ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e0o t\u1ea1o th\u00e0nh t\u1ef1u, ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u0169ng th\u1eadt s\u1ef1 thi\u1ebfu th\u1ed1n, ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c hu\u1ea5n luy\u1ec7n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p vi\u1ec7c ch\u1eadm, n\u00ean c\u00e1ch x\u1eed tr\u00ed c\u0169ng c\u00f3 g\u1ea5p c\u00f3 ch\u1eadm. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p, th\u00ec g\u1ea5p r\u00fat hu\u1ea5n luy\u1ec7n ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng ch\u01b0a mu\u1ed9n. Gi\u1ea3 s\u1eed Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n c\u1eaft \u0111\u1ee9t minh \u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 trong m\u1ed9t n\u0103m m\u00e0 kh\u1edfi binh l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c. \u1ee8ng bi\u1ebfn l\u00fac \u0111\u00f3, c\u0169ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3. N\u1ebfu b\u00e0n v\u1ec1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng, th\u00ec nh\u00e2n vi\u1ec7c g\u1ea5p m\u00e0 lo li\u1ec7u, c\u0169ng kh\u00f4ng s\u1ee3 thi\u1ebfu. Ch\u1ec9 hi\u1ec7n nay ch\u01b0a g\u1ea5p, n\u00ean c\u0169ng ch\u01b0a c\u1ea7n v\u1ed9i v\u00e0ng. Ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c thi\u1ebfu nh\u00e2n t\u00e0i l\u00e0 \u0111\u00e1ng lo nh\u1ea5t. Nh\u01b0ng nh\u00e2n vi\u1ec7c m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n t\u00e0i. Nh\u01b0 vi\u1ec7c Hi H\u00e0, th\u00ec nh\u00e2n t\u00e0i Hi H\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c; vi\u1ec7c \u00dd, H\u1ee3p, th\u00ec nh\u00e2n t\u00e0i \u00dd, H\u1ee3p c\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c. B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu th\u1ea5u hi\u1ec3u t\u00ecnh h\u00ecnh, kh\u00f4ng b\u1ecb che l\u1ea5p, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng, c\u00f3 ch\u00ed h\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng c\u00f2n do d\u1ef1, kh\u00f4ng c\u00f2n lo l\u1eafng, ai n\u1ea5y \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n \u0111\u00f3ng g\u00f3p c\u00f4ng s\u1ee9c, th\u00ec nh\u00e2n t\u00e0i kh\u00f4ng s\u1ee3 thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi s\u1eed d\u1ee5ng. T\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean th\u00ec v\u00ec \u0111\u1ea1o ngh\u0129a, gi\u1eefa th\u00ec v\u00ec c\u00f4ng danh, d\u01b0\u1edbi th\u00ec v\u00ec b\u1ed5ng l\u1ed9c. B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu l\u1ea5y ba \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3i k\u1ebb s\u0129 trong thi\u00ean h\u1ea1, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00fang ph\u1ea7n m\u00ecnh, th\u00ec d\u00f9 hi\u1ec1n hay kh\u00f4ng hi\u1ec1n, ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u00f3 ch\u00fat t\u00e0i n\u0103ng, \u0111\u1ec1u s\u1ebd h\u1ebft s\u1ee9c ph\u1ee5c v\u1ee5 b\u1ec7 h\u1ea1. Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c, c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo?\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><i>(S\u1eed Chu l\u1ea5y \u0111o\u1ea1n t\u1eeb <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu th\u1ea5u hi\u1ec3u t\u00ecnh h\u00ecnh\"<\/i> tr\u1edf xu\u1ed1ng ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7, nay v\u1eabn ghi v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[29] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u sai B\u1ea3n L\u1ec7nh Chinh v\u00e0 C\u1ed1 V\u00e2n S\u1ea5m Ba \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4, \u0111\u1ec1u l\u00e0 th\u1ee7 l\u0129nh quy thu\u1eadn \u1edf ch\u00e2u D\u00e2n.<\/p>\n\n<p>[30] Th\u01b0\u1ee3ng ph\u00ea: <i>\"\u0110i\u1ec1u kho\u1ea3n v\u1ec1 Ngh\u0129a d\u0169ng v\u00e0 B\u1ea3o gi\u00e1p, g\u1ea7n \u0111\u00e2y T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan v\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u00e3 xem x\u00e9t l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a con \u0111\u01b0\u1eddng H\u00e0 Ch\u00e2u, tham ngh\u1ecb v\u00e0 \u0111\u1ecbnh ra. C\u00e1c l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y, x\u00e9t th\u1ea5y t\u00ecnh h\u00ecnh kh\u00e1c bi\u1ec7t, n\u00ean \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 ty tham ngh\u1ecb, nh\u01b0ng ch\u01b0a th\u1ea5y t\u1ea5u b\u00e1o, m\u00e0 nghe n\u00f3i \u0111\u00e3 c\u00f3 n\u01a1i thi h\u00e0nh, e r\u1eb1ng Ty N\u00f4ng t\u1ef1, Binh b\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c thi h\u00e0nh sai l\u1ea7m, n\u00ean l\u1ec7nh cho tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng t\u1eeb khi nh\u1eadn ch\u1ec9 huy \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 thi h\u00e0nh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i> <i>(<i>\"Ng\u1ef1 t\u1eadp\"<\/i> ghi ng\u00e0y 21, <i>\"Th\u1ef1c l\u1ee5c\"<\/i> ghi ng\u00e0y 22, nay theo <i>\"Ng\u1ef1 t\u1eadp\"<\/i> v\u00e0 ph\u00ea chu\u1ea9n ng\u00e0y 19, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[31] Sai N\u1ed9i cung ph\u1ee5ng quan L\u00fd Hi\u1ebfn \u0111\u1ebfn Th\u00e1i Nguy\u00ean ph\u1ee7, \u0110\u1ea1i Ch\u00e2u lo vi\u1ec7c c\u00f4ng. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo <i>\"Ng\u1ef1 t\u1eadp\"<\/i>, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[32] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, chi\u1ebfu cho V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, H\u00e0 Trung ph\u1ee7, Thi\u1ec3m, Gi\u1ea3i, \u0110\u1ed3ng, Hoa, Phu, Di\u00ean, \u0110an, Ph\u01b0\u1eddng, B\u00e2n, Ninh, Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh, Di\u1ec7u g\u1ed3m 15 ch\u00e2u qu\u00e2n, ngo\u00e0i vi\u1ec7c tuy\u1ec3n Ngh\u0129a d\u0169ng nh\u01b0 c\u0169, th\u00ec Th\u01b0\u01a1ng, Qu\u1eafc ch\u00e2u v\u00e0 B\u1ea3o An qu\u00e2n ch\u1ec9 t\u1ed5 ch\u1ee9c th\u00e0nh B\u1ea3o gi\u00e1p.<\/p>\n\n<p>[33] Chi\u1ebfu \u0111\u1ecbnh ph\u00e1p sai khi\u1ec3n v\u00f5 th\u1ea7n, l\u1ea5y l\u1ecbch s\u1eed l\u00e0m quan v\u00e0 ch\u1ee9c v\u1ee5 chia l\u00e0m 6 b\u1eadc, th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc l\u00e0 Quy\u1ec1n, th\u0103ng hai b\u1eadc tr\u1edf l\u00ean l\u00e0 Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n, v\u00e0 t\u00ednh chung hai n\u0103m l\u00e0m m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3, n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c \u00e2n th\u0103ng c\u1ea3i th\u00ec kh\u00f4ng theo quy \u0111\u1ecbnh n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[34] Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ch\u1ea5n V\u0169 qu\u00e2n L\u00fd Ch\u01b0\u01a1ng t\u1eeb D\u0129nh Ch\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1 tri\u1ec1u, m\u1ea5t t\u1ea1i T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eb7ng ch\u1ee9c Th\u00e1i u\u00fd, th\u1ee5y l\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Hu\u1ec7, cho n\u0103m con trai \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, ba ng\u01b0\u1eddi ch\u01b0a l\u00e0m quan \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m. Ch\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u01b0\u01a1ng ngh\u1ecb, th\u00f4ng minh, th\u00edch \u0111\u1ecdc s\u00e1ch, kh\u00f4ng bao gi\u1edd \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn t\u00e0i s\u1ea3n trong nh\u00e0. Khi \u00f4ng m\u1ea5t, em trai l\u00e0 Ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 u\u00fd L\u00fd V\u0129 mu\u1ed1n vay m\u01b0\u1ee3n m\u1ed7i n\u01a1i T\u01b0\u01a1ng, \u0110\u01b0\u1eddng, H\u1ee9a ba ch\u00e2u m\u1ed9t ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 lo vi\u1ec7c tang, sau \u0111\u00f3 s\u1ebd tr\u1ea3 l\u1ea1i cho T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1. Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi nh\u00e0 c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u00dd Th\u00e1i h\u1eadu, n\u00ean ban cho s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e3 vay m\u01b0\u1ee3n \u0111\u00f3.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[35] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, H\u1eefu ch\u00ednh ng\u00f4n, Tri ch\u1ebf c\u00e1o, ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 ng\u0169 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m \u0110\u1ec1 c\u1eed Ch\u1ebf s\u1eafc kh\u1ed1. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ki\u1ec3m ch\u00ednh H\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 L\u00fd Th\u1eeba Chi xin l\u1eadp kho, n\u00ean c\u1eed Th\u1eeba Chi ki\u00eam qu\u1ea3n, nh\u01b0ng v\u00ec kho l\u01b0u tr\u1eef v\u0103n th\u01b0 c\u1ee7a n\u0103m ph\u00f2ng, kh\u00f3 \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 m\u1ed9t ph\u00f2ng qu\u1ea3n l\u00fd, n\u00ean l\u1ec7nh cho Hu\u1ec7 Khanh ki\u00eam qu\u1ea3n.<\/p>\n\n<p>[36] Chi\u1ebfu cho L\u00fd B\u00ecnh Nh\u1ea5t, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 vi\u1ec7c d\u00e2ng t\u1ea5u sai v\u1ec1 vi\u1ec7c gi\u00e1m thu\u1ebf \u1edf \u0110\u1ec9nh Ch\u00e2u, r\u1eb1ng V\u01b0\u01a1ng Y\u1ebfn, ch\u1ee9c T\u00e1, h\u00f4n nh\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng th\u1ef1c, \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean. Y\u1ebfn \u0111\u1ebfn Tam Ban vi\u1ec7n \u0111\u1ec3 x\u00e9t xem c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng vi\u1ec7c hay kh\u00f4ng.<\/p>\n\n<p>[37] \u0110\u1ea1i T\u00f4ng Ch\u00ednh ty t\u00e2u r\u1eb1ng, t\u00f4ng th\u1ea5t n\u00e0o thi\u1ebfu h\u1eb3n ng\u1ef1a v\u00e0 thi\u1ebfu m\u1ed9t n\u1eeda ng\u01b0\u1eddi theo h\u1ea7u, th\u00ec cho ph\u00e9p theo ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n \u0111\u1ebfn ch\u1ea7u, Vua nghe theo.<\/p>\n\n<p>[38] Vua h\u1ecfi v\u1ec1 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c nu\u00f4i ng\u1ef1a, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>\"Hi\u1ec7n nay c\u00e1c ph\u01b0\u1eddng gi\u00e1m ph\u1ea3i t\u1ed1n h\u01a1n 500 quan ti\u1ec1n m\u1edbi nu\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t con ng\u1ef1a. N\u1ebfu cho c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c \u1edf Thao, H\u00e0 nu\u00f4i ng\u1ef1a, chi ph\u00ed ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd kh\u00f4ng nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ea1i c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ef1a t\u1ed1t. V\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u00f3 th\u00edch h\u1ee3p nu\u00f4i ng\u1ef1a, l\u1ea1i th\u00eam c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c l\u1ea5y vi\u1ec7c nu\u00f4i ng\u1ef1a l\u00e0m ngh\u1ec1, r\u1ea5t ti\u1ec7n l\u1ee3i, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng \u00edt ti\u1ec1n, m\u00e0 \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u1ee7a c\u00e1c ph\u01b0\u1eddng gi\u00e1m c\u1ea5p cho d\u00e2n, thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i c\u0169ng kh\u00f4ng \u00edt.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua b\u00e0n v\u1ec1 ch\u00ednh s\u1ef1 th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i, coi xe ng\u1ef1a l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay d\u00f9ng xe th\u00ec kh\u00f4ng c\u1ea7n d\u00f9ng ng\u1ef1a, ch\u1ec9 c\u1ea7n ng\u01b0\u1eddi k\u00e9o l\u00e0 \u0111\u1ee7. D\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi k\u00e9o xe, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ecf l\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng lo ng\u1ef1a ch\u1ea1y m\u1ea5t, ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 kh\u00f4ng h\u01a1n d\u00f9ng ng\u1ef1a. V\u00ed nh\u01b0 x\u01b0a d\u00f9ng th\u1ebb tre, nay d\u00f9ng gi\u1ea5y, d\u00f9 th\u00e1nh nh\u00e2n th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i s\u1ed1ng l\u1ea1i, ch\u1eafc ch\u1eafn c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00f9ng th\u1ebb tre n\u1eefa. S\u1ee3 r\u1eb1ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi k\u00e9o xe c\u0169ng nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c g\u00ec c\u00f3 l\u00fd l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i, th\u00e1nh nh\u00e2n ch\u1ec9 t\u00f9y th\u1eddi m\u00e0 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e9p t\u1eafc, n\u00ean m\u1edbi d\u00f9ng ng\u1ef1a m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i> Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eddi khi\u1ebfn Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 \u0111\u1ea1o th\u01b0\u1eddng th\u1eafng, ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u1eddi sau \u0111\u00e1nh m\u1ea5t \u0111\u1ea1o \u1ea5y m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i> <i>(Th\u00e1ng 12 n\u0103m n\u00e0y ng\u00e0y 18, v\u00e0 th\u00e1ng 2 n\u0103m sau ng\u00e0y 12, c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1ea3o c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[39] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Vua b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf Hi H\u00e0, mu\u1ed1n giao t\u00e0i ph\u00fa c\u00e1c l\u1ed9 cho Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 t\u1ef1 lo li\u1ec7u, nh\u01b0ng r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c, Vua coi vi\u1ec7c n\u00f4ng l\u00e0 c\u1ea5p b\u00e1ch. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nh\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap n\u01b0\u1edbc, n\u01b0\u1edbc c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap thi\u00ean h\u1ea1, thi\u00ean h\u1ea1 t\u1ea5t ph\u1ea3i nh\u1edd tr\u1eddi \u0111\u1ea5t.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu \u0111\u1eb7t ra ph\u00e9p t\u1eafc di d\u00e2n \u0111\u1ebfn nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng, c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1ea1o sinh t\u00e0i m\u1edf \u0111\u1ea5t c\u1ee7a b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[40] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, T\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu Th\u00e1i M\u00f4ng l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, c\u00f9ng S\u00e1t ph\u1ecfng s\u1ef1 l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng v\u1ec1 vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba L\u00fd S\u00e1t l\u00e0m Th\u00e1i t\u1eed trung x\u00e1, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng. M\u00f4ng c\u00f9ng Th\u00e1i Di\u00ean Kh\u00e1nh c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u01b0ng kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, n\u00ean d\u1eddi M\u00f4ng v\u00e0 d\u00f9ng S\u00e1t thay th\u1ebf. Vi\u1ec7c M\u00f4ng v\u00e0 Di\u00ean Kh\u00e1nh kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, theo b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Di\u00ean Kh\u00e1nh, l\u00e0 do d\u00f9ng c\u00f4ng v\u0103n qu\u00e2n nhu \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 \u01af\u1edbc, M\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean. X\u00e9t s\u1ef1 th\u1eadt th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady, nay ch\u1ec9 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng n\u00f3i r\u00f5 l\u00fd do. <i>(Ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 10, Di\u00ean Kh\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[41] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean t\u00e2u r\u1eb1ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c trong \u0111\u1ed9i cung ti\u1ec5n th\u1ee7 l\u1eadp c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i sang ban h\u00e0ng, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mang theo, ch\u1ec9 cho con ch\u00e1u ho\u1eb7c t\u00e1 \u0111i\u1ec1n thay th\u1ebf l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[42] \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty l\u1ed9 Cao D\u01b0\u01a1ng Quan t\u00e2u r\u1eb1ng, sau khi xem x\u00e9t vi\u1ec7c c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n luy\u1ec7n t\u1eadp theo ph\u00e1p m\u1edbi, \u0111\u00e3 th\u00e0nh th\u1ee9 t\u1ef1, kh\u00f4ng nghe c\u00f3 vi\u1ec7c tr\u1ed1n tr\u00e1nh luy\u1ec7n t\u1eadp, chi\u1ebfu cho T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 V\u01b0\u01a1ng Di\u00ean Kh\u00e1nh, Tr\u01b0\u01a1ng C\u1ea9n tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, ban h\u00e0nh ph\u00e1p luy\u1ec7n t\u1eadp m\u1edbi cho c\u00e1c qu\u00e2n, chia th\u00e0nh th\u01b0\u1ee3ng, trung, h\u1ea1 qu\u00e2n, cung n\u1ecf, s\u1ee9c m\u1ea1nh v\u00e0 b\u1eafn tr\u00fang, gi\u00e1o \u0111ao theo th\u1ee9 b\u1eadc, nh\u01b0ng Di\u00ean Kh\u00e1nh t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00f3 qu\u00e2n s\u0129 tr\u1ed1n luy\u1ec7n t\u1eadp sang B\u1eafc gi\u1edbi, n\u00ean tra h\u1ecfi.<\/p>\n\n<p>[43] Ch\u00e2u \u0110\u00e0m t\u00e2u r\u1eb1ng, T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9, nguy\u00ean Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u Ti\u00eau Ch\u00fa d\u00e2ng bi\u1ec3u xin cho con l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c, ch\u00e1u l\u00e0m Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Vua ph\u00ea: <i>\"Ch\u00fa tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 c\u00f4ng, con trai tr\u01b0\u1edfng sau khi m\u00e3n tang s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c, v\u00e0 ban 300 t\u1ea5m l\u1ee5a.\"<\/i> B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Ch\u00fa n\u00f3i r\u1eb1ng Ch\u00fa kh\u00f4ng mu\u1ed1n l\u1ea5y Giao Ch\u00e2u.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300a\u0110\u00f4ng Hi\u00ean L\u1ee5c\u300b c\u1ee7a Ng\u1ee5y Th\u00e1i, th\u00ec Ch\u00fa th\u1ef1c s\u1ef1 n\u00f3i Giao Ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng l\u1ea1i, kh\u00e1c v\u1edbi b\u1ea3n truy\u1ec7n. Sau khi m\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 l\u1ebd b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Ch\u00fa kh\u00f4ng n\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd, c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i. Ch\u00fa b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, 27 th\u00e1ng gi\u00eang.)<\/i><\/p>\n\n<p>[44] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, ban chi\u1ebfu cho \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Gi\u00e1m th\u1eeba Du Sung Tri, Ch\u1ee7 b\u1ea1 L\u01b0u C\u00e1p \u0111\u1ec1u th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Quy\u1ec1n \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Khai Phong ph\u1ee7 gi\u1edbi c\u00e1c huy\u1ec7n tr\u1ea5n c\u00f4ng s\u1ef1 Ng\u00f4 Th\u1ea9m L\u1ec5, L\u01b0u Th\u1ee5c \u0111\u1ec1u gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch hai n\u0103m, \u0111\u1ec1u v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng ki\u00eam nhi\u1ec7m \u0111\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c \u1ee9 \u0111i\u1ec1n.<\/p>\n\n<p>[45] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 Ch\u00e2u t\u00e2u r\u1eb1ng, Ki\u1ec1m h\u1ea1t V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e2n V\u1ea1n xin \u0111em \u00e2n th\u01b0\u1edfng chuy\u1ec3n quan \u0111\u1ec3 ban cho cha m\u1eb9, chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban \u00e2n nh\u01b0ng kh\u00f4ng cho ph\u00e9p chuy\u1ec3n ban.<\/p>\n\n<p>[46] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho Tam ty \u1edf hai l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng m\u1ed7i n\u0103m trong s\u1ed1 ti\u1ec1n gi\u1ea3i di\u00eam phong trang, m\u01b0\u1ee3n 1 tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n, giao cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng lo li\u1ec7u vi\u1ec7c mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u1edf H\u00e0 Ch\u00e2u, l\u1ea1i cho ph\u00e9p xem x\u00e9t t\u00ecnh h\u00ecnh c\u1ea5p b\u00e1ch c\u1ee7a kho d\u1ef1 tr\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi, t\u0103ng gi\u1ea3m gi\u00e1 ti\u1ec1n \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh. Vua l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1 v\u00ec qu\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y \u00edt, ti\u1ec1n c\u1ee7a kh\u00f4ng \u0111\u1ee7. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u00e3 giao cho Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u tra, nh\u01b0ng hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u00f2n thi\u1ebfu, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u1ee9ng ph\u00f3, cho k\u1ecbp th\u1eddi thu mua.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i cho r\u1eb1ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u00edch h\u1ee3p, n\u00f3i: <i>\"D\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y lo vi\u1ec7c t\u00e0i ch\u00ednh, ch\u01b0a th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ti\u1ec1n c\u1ee7a Thi\u1ec3m T\u00e2y kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, c\u0169ng s\u1ee3 ch\u01b0a th\u1ec3 \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho Gi\u00e1m ty, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 c\u00f3 nhi\u1ec1u ch\u1ed7 ti\u00eau pha. Nh\u01b0 vi\u1ec7c d\u00f9ng binh \u1edf Ch\u00e2u H\u00e0 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u0169ng kh\u00f4ng nhi\u1ec1u, m\u00e0 ti\u1ec1n c\u1ee7a ti\u00eau t\u1ed1n l\u1ea1i nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, v\u00ec \u0111\u00e3 d\u00f9ng binh th\u00ec chi ph\u00ed t\u1ea5t nhi\u00ean ph\u1ea3i nh\u01b0 th\u1ebf. \u0110\u1ebfn nh\u01b0 nh\u1eefng sai l\u1ea7m nh\u1ecf c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3, ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 khi\u1ebfn ti\u1ec1n c\u1ee7a thi\u1ebfu h\u1ee5t.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"M\u1ed9t vi\u1ec7c sai l\u1ea7m, th\u01b0\u1eddng d\u1eabn \u0111\u1ebfn m\u1ea5t m\u1ea5y ch\u1ee5c v\u1ea1n quan ti\u1ec1n.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[47] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 s\u1ee9 \u0110\u1ed5ng Tr\u1ecdng B\u1ea3o l\u00e0m Ho\u00e0ng th\u00e0nh ph\u00f3 s\u1ee9, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban L\u00fd Th\u1ef1c l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9. V\u00ec Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u r\u1eb1ng Tr\u1ecdng B\u1ea3o v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u1edf T\u1ef1 Ch\u00e2u \u0111\u00e1nh gi\u1eb7c Man c\u00f3 c\u00f4ng.<\/p>\n\n<p>[48] Ban chi\u1ebfu: Khai Phong ph\u1ee7 c\u00f3 tuy\u1ebft l\u1ea1nh, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu, tr\u1ebb nh\u1ecf c\u00f4 \u0111\u01a1n kh\u00f4ng n\u01a1i n\u01b0\u01a1ng t\u1ef1a trong v\u00e0 ngo\u00e0i kinh th\u00e0nh, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c thu d\u01b0\u1ee1ng \u1edf b\u1ed1n Ph\u00fac \u0111i\u1ec1n vi\u1ec7n, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau theo l\u1ec7 n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[49] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean ngo\u00e0i s\u1ed1 ti\u1ec1n di\u00eam sao th\u01b0\u1eddng l\u1ec7, th\u00eam 20 v\u1ea1n quan, giao cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o phong trang.<\/p>\n\n<p>[50] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, \u0110\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng xin \u1edf 12 ch\u00e2u qu\u00e2n Ph\u1ea7n, Th\u1ea1ch v.v. mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o theo gi\u00e1 th\u1ecfa thu\u1eadn, cho ph\u00e9p tr\u1ea3 b\u1eb1ng ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i, theo l\u1eddi xin.<\/p>\n\n<p>[51] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, sai quan t\u1ea1 \u01a1n v\u00ec c\u00f3 tuy\u1ebft.<\/p>\n\n<p>[52] Chi\u1ebfu cho L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, c\u1ef1u quan ch\u1ee9c L\u01b0 Ch\u00e2u quan s\u00e1t suy quan Giang Di\u1ec5n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, ch\u1ee7 b\u1ea1 huy\u1ec7n H\u1ed9i K\u00ea l\u00e0 Di\u1ec7p Bi\u1ec3u c\u00f9ng s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o ch\u1ee9c v\u1ee5 trong tri\u1ec1u, \u0111\u1ec1u l\u00e0 do c\u00f3 c\u00f4ng trong vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra v\u00e0 tu s\u1eeda h\u1ed3 Gi\u00e1m \u1edf Ch\u00e2u. <i>(\u300aT\u1ed1ng lo\u1ea1i uy\u1ec3n\u300b ch\u00e9p: Th\u00e1ng 11, c\u00f3 quan l\u1ea1i kh\u00f4ng theo ph\u00e9p m\u1edbi, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n tr\u1ecb t\u1ed9i n\u1eb7ng, Vua kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd, An Th\u1ea1ch c\u1ed1 tranh lu\u1eadn, n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u1ebf, ph\u00e9p s\u1ebd kh\u00f4ng thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i d\u00e2n gian c\u0169ng kh\u1ed5 v\u00ec ph\u00e9p m\u1edbi.\"<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"D\u00f9 tr\u1eddi l\u1ea1nh hay n\u1eafng m\u01b0a, d\u00e2n v\u1eabn c\u00f3 k\u1ebb o\u00e1n than, h\u00e1 \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 \u00fd sao?\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Sao kh\u00f4ng khi\u1ebfn d\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f2n o\u00e1n than d\u00f9 tr\u1eddi l\u1ea1nh hay n\u1eafng m\u01b0a?\"<\/i>)<\/i><\/p>\n\n<p>[53] Th\u00e1ng n\u00e0y, b\u00e3i b\u1ecf Ch\u00e2u \u0110am, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n X\u01b0\u01a1ng H\u00f3a; Ch\u00e2u Nhai \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n Chu Nhai; Ch\u00e2u V\u1ea1n An \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n V\u1ea1n An. \u0110\u1ed5i c\u00e1c huy\u1ec7n C\u1ea3m \u00c2n, L\u0103ng Th\u1ee7y, Ninh Vi\u1ec5n, C\u00e1t D\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c X\u01b0\u01a1ng H\u00f3a v\u00e0 huy\u1ec7n V\u1ecb Nam thu\u1ed9c Hoa Ch\u00e2u th\u00e0nh tr\u1ea5n; \u0111\u1ed5i tr\u1ea5n V\u0129nh Phong thu\u1ed9c T\u00edn Ch\u00e2u th\u00e0nh huy\u1ec7n. \u0110\u1eb7t huy\u1ec7n \u0110\u1ecbch \u0110\u1ea1o thu\u1ed9c Hi Ch\u00e2u v\u00e0 huy\u1ec7n Bao H\u00e3n thu\u1ed9c H\u00e0 Ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[54] Th\u00e1ng 12, ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd m\u00f9ng m\u1ed9t, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Dao \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ed9ng thu\u1ed9c c\u00e1c ch\u00e2u Ho\u00e0nh, V\u0129nh \u0111\u00e3 nghe chi\u00eau d\u1ee5 v\u00e0 n\u1ed9p \u0111\u1ea5t, xin cho h\u1ecd tr\u1edf th\u00e0nh d\u00e2n c\u1ee7a t\u1ec9nh, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[55] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, b\u00e3i b\u1ecf C\u1ee5c t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh ch\u01b0 ty kh\u1ed1 v\u1ee5 l\u1ee3i h\u1ea1i. Quan t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh l\u00e0 Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 L\u1eef Gia V\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 l\u00e0 L\u01b0u V\u0129nh Uy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m theo ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[56] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Quan v\u0103n \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129, H\u1ed9 b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, ph\u00e1n Nam Kinh l\u01b0u ty ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n.<\/p>\n\n<p>[57] Tam ty t\u00e2u r\u1eb1ng, theo ph\u00e9p m\u1edbi, l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i t\u0103ng th\u00eam, tr\u1eeb s\u1ed1 c\u0169 ra, ph\u1ea3i chi th\u00eam m\u1ed9t tr\u0103m b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i ba quan ti\u1ec1n. <i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c ch\u1ec9 ch\u00e9p ba m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n, nay theo \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b c\u1ee7a Th\u1ea9m Qu\u00e1t m\u00e0 ch\u00e9p r\u00f5.)<\/i> Chi\u1ebfu l\u1ea5y ti\u1ec1n thu\u1ebf ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng t\u1eeb n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 t\u01b0 tr\u1edf v\u1ec1 sau \u0111\u1ec3 ho\u00e0n l\u1ea1i, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00ec l\u1ea5y ti\u1ec1n th\u1ecb d\u1ecbch, th\u1ecb l\u1ec7 b\u00f9 v\u00e0o, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Ty \u0111\u1ec1 c\u1eed tr\u01b0\u1edbng kh\u1ea3o x\u00e9t s\u1ed1 chi thu t\u00e2u l\u00ean Trung th\u01b0.<\/p>\n<p>L\u00fac \u1ea5y, t\u1eeb c\u00e1c c\u01a1 quan trong tri\u1ec1u \u0111\u1ebfn c\u00e1c gi\u00e1m ty, ch\u00e2u ngo\u00e0i, \u0111\u1ec1u c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng cho l\u1ea1i vi\u00ean, g\u1ecdi l\u00e0 ph\u00e9p th\u01b0\u01a1ng. Kinh s\u01b0 ph\u1ea3i chi th\u00eam l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ngh\u00ecn ba tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i quan, c\u00e1c gi\u00e1m ty, ch\u00e2u ngo\u00e0i s\u00e1u m\u01b0\u01a1i t\u00e1m ngh\u00ecn ch\u00edn tr\u0103m t\u00e1m m\u01b0\u01a1i quan. Nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u l\u1ea5y \u0111\u1ee7 t\u1eeb ti\u1ec1n ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng, b\u1ebfn \u0111\u00f2, th\u1ecb l\u1ec7, mi\u1ec5n h\u00e0nh, d\u1ecbch th\u1eb7ng, ti\u1ec1n l\u00e3i, m\u00e0 v\u00e0o kho\u1ea3n thu c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng h\u1ec1 hao t\u1ed5n, d\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i n\u1ed9p th\u00eam thu\u1ebf, m\u00e0 l\u1ea1i vi\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng. <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 ba. Th\u1ea9m Qu\u00e1t n\u00f3i: L\u1ea1i vi\u00ean trong thi\u00ean h\u1ea1 v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng, ch\u1ec9 nh\u1edd nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 m\u00e0 s\u1ed1ng, th\u01b0\u1eddng c\u00f3 k\u1ebb l\u00e0m gi\u00e0u \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 ba m\u1edbi \u0111\u1ecbnh l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i trong thi\u00ean h\u1ea1, \u0111\u1eb7t ra ph\u00e9p n\u1eb7ng \u0111\u1ec3 ng\u0103n t\u1ec7 nh\u1edd v\u1ea3. N\u0103m \u1ea5y, c\u00e1c ty \u1edf kinh s\u01b0 ph\u1ea3i chi l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i ba ngh\u00ecn t\u00e1m tr\u0103m ba m\u01b0\u01a1i t\u01b0 quan hai tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i b\u1ed1n \u0111\u1ed3ng, d\u1ea7n d\u1ea7n t\u0103ng th\u00eam, \u0111\u1ebfn n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 t\u00e1m, khi t\u00f4i l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, ph\u1ea3i chi ba m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y ngh\u00ecn m\u1ed9t tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i ba quan m\u1ed9t tr\u0103m b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i t\u00e1m \u0111\u1ed3ng. Nh\u1eefng l\u1ea1i vi\u00ean \u1edf kinh s\u01b0 v\u1ed1n c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng k\u1ec3 v\u00e0o s\u1ed1 n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[58] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n Th\u1eeba ch\u1ec9 ty t\u00e2u r\u1eb1ng, c\u00e1c lo\u1ea1i d\u00e3 chi\u1ebfn v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng \u0111ao th\u1ee7, nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n trong ng\u0169 ph\u1ee5c \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i th\u00ed, theo l\u1eddi t\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[59] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c l\u1ed9 t\u00e2u th\u01b0\u1edfng, ph\u1ea3i k\u00ea r\u00f5 t\u01b0\u1edbng quan, s\u1ee9 th\u1ea7n, s\u1ed1 qu\u00e2n xu\u1ea5t chi\u1ebfn, s\u1ed1 gi\u1ebft ch\u1ebft, b\u1eaft s\u1ed1ng, thi\u1ec7t h\u1ea1i \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[60] T\u1eb7ng Ch\u1ec9 huy Tr\u1ea7n X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, Tr\u1ea7n X\u01b0\u01a1ng Tri\u1ec1u c\u1ee7a Ki\u1ec1m h\u1ea1t ty Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 l\u00e0m Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba, cho m\u1ed9t con m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Giao x\u00e3 trai lang, v\u00ec t\u1eed tr\u1eadn khi \u0111\u00e1nh tr\u1ea1i C\u1eedu Linh.<\/p>\n\n<p>[61] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c nha gi\u00e1o \u1edf \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty v\u00e0 c\u00e1c l\u1ed9, ch\u00e2u qu\u00e2n, \u0111\u1ed5i ng\u01b0\u1eddi c\u1ecf b\u1eafn theo c\u00e1ch tuy\u00ean th\u00ed th\u00e0nh c\u1ecdc c\u1ecf, l\u1ea1i \u0111\u1eb7t xa hai m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc.<\/p>\n\n<p>[62] H\u1ea1 l\u1ec7nh cho Di\u00eam S\u0129 L\u01b0\u01a1ng, ch\u1ee9c \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ch\u1ebf tr\u00ed \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n s\u1ee9 \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c tu s\u1eeda v\u00e0 \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp \u1edf c\u1eeda Ph\u00e1c Trang, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng d\u1eabn n\u01b0\u1edbc v\u00e0o c\u00e1c \u0111\u1ea7m \u0110\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c \u0111\u1ea7m Tam \u0110\u01b0\u1eddng \u1edf ph\u00eda b\u1eafc Ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn n\u01b0\u1edbc t\u1eeb s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, nh\u01b0ng sau khi s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 \u0111\u1ed5i d\u00f2ng, c\u00e1c \u0111\u1ea7m n\u00e0y b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p. Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng t\u1eebng \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb kh\u01a1i th\u00f4ng v\u1ecbnh T\u00ec B\u00e0 \u0111\u1ec3 d\u1eabn n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 v\u00e0o, nh\u01b0ng c\u00f4ng tr\u00ecnh kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng. \u0110\u1ebfn nay, Di\u00eam S\u0129 L\u01b0\u01a1ng ki\u1ebfn ngh\u1ecb n\u00ean \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp ng\u0103n n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Ng\u1ef1 H\u00e0, d\u1eabn n\u01b0\u1edbc t\u1eeb \u0111\u1ea7m T\u00e2y \u0110\u01b0\u1eddng v\u00e0o, v\u00ec v\u1eady tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ea5p thu\u1eadn \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a \u00f4ng v\u00e0 ban l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[63] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o t\u00e2u: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ng\u00f4 An Tr\u00ec \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb d\u00e2n \u0111\u00f3ng ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n ph\u1ee5c d\u1ecbch, \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed Th\u1ecb d\u1ecbch L\u1eef Gia V\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh c\u00f9ng c\u00e1c quan ph\u1ee7 ty xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u1ee3i h\u1ea1i. Tuy nhi\u00ean, Gia V\u1ea5n qu\u00e1 kh\u1eaft khe, c\u1ed1 t\u00ecnh thu l\u1ee3i nh\u1ecf, d\u00f9 \u0111\u00e3 s\u1eafp x\u1ebfp l\u1ea1i ph\u1ea7n n\u00e0o, nh\u01b0ng ngo\u00e0i chi ph\u00ed c\u1ea7n thi\u1ebft, vi\u1ec7c thu thu\u1ebf qu\u00e1 nhi\u1ec1u. Xin tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xem x\u00e9t l\u1ea1i vi\u1ec7c thu ti\u1ec1n mi\u1ec5n ph\u1ee5c d\u1ecbch, ch\u1ec9 thu \u0111\u1ee7 chi ph\u00ed th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean cho ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5c d\u1ecbch, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ed9 trung v\u00e0 h\u1ea1 th\u00ec xin mi\u1ec5n gi\u1ea3m.\"<\/i> T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00fac \u0111\u00e1p. B\u1ea3n ch\u00e9p c\u1ee7a Chu b\u1ecb x\u00f3a b\u1ecf.<\/p>\n\n<p>[64] H\u1ea1 chi\u1ebfu cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam \u0110\u00f4ng chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n ngh\u00e8o thi\u1ebfu \u0103n \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda s\u00f4ng Gi\u1edbi v\u00e0 s\u00f4ng Di\u00eam c\u1ed5 \u1edf c\u00e1c huy\u1ec7n Giang \u0110\u00f4, Cao B\u01b0u, Thi\u00ean Tr\u01b0\u1edfng thu\u1ed9c D\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[65] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n: <i>\"Ph\u00e9p t\u1eadp h\u1ee3p l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f9ng ch\u00ed h\u01b0\u1edbng l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho L\u00fd H\u1ea1o th\u1eed nghi\u1ec7m \u1edf hai ch\u00e2u \u00dd v\u00e0 H\u1ee3p, nghi ng\u1edd r\u1eb1ng c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u00e1p d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n t\u00e2u: <i>\"T\u1eeb th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i \u0111\u1ebfn H\u00e1n, Ng\u1ee5y, \u0111\u1ec1u l\u1ea5y n\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t ng\u0169, c\u00f2n ba ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi t\u1eed tr\u1eadn, vi\u00ean ch\u1ec9 huy c\u1ea7m \u0111ao \u0111\u1ee9ng sau s\u1ebd ch\u00e9m hai ng\u01b0\u1eddi kia, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u1ed5n. Tuy nhi\u00ean, ph\u00e9p n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh \u0111\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng h\u1ecfi L\u00fd T\u0129nh v\u1ec1 y\u1ebfu l\u0129nh binh ph\u00e1p, T\u0129nh \u0111\u00e1p r\u1eb1ng 'kh\u00f4ng c\u1ea7n b\u00e0y binh b\u1ed1 tr\u1eadn, ch\u1ec9 c\u1ea7n khi\u1ebfn \u0111\u1ecbch ph\u1ea3i theo m\u00ecnh', ch\u1ec9 m\u1ed9t c\u00e2u m\u00e0 th\u00f4i, th\u1eadt s\u1ef1 ng\u1eafn g\u1ecdn v\u00e0 \u0111\u00fang tr\u1ecdng t\u00e2m.\"<\/i><\/p>\n\n<p>L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Cao T\u00f4ng \u0111\u00e1nh Qu\u1ef7 Ph\u01b0\u01a1ng ba n\u0103m, m\u00e0 Chu C\u00f4ng \u0111\u00f4ng chinh c\u0169ng ba n\u0103m, sao l\u00e2u v\u1eady?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a mu\u1ed1n qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c to\u00e0n v\u1eb9n, n\u00ean kh\u00f4ng v\u1ed9i v\u00e0ng, l\u1ea1i th\u00eam \u0111\u1ecbch c\u00f3 m\u1ea1nh y\u1ebfu kh\u00e1c nhau, n\u00ean kh\u00f3 th\u1eafng. Nh\u01b0 Qu\u1ea3n Th\u00fac, S\u00e1i Th\u00fac l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi V\u0169 V\u01b0\u01a1ng sai \u0111i gi\u00e1m s\u00e1t ng\u01b0\u1eddi Th\u01b0\u01a1ng, tr\u1ecdng tr\u00e1ch r\u1ea5t l\u1edbn, \u1eaft kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng, v\u00e0o th\u1eddi th\u1ecbnh tr\u1ecb c\u1ee7a nh\u00e0 Chu, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn qu\u00e2n l\u00e0m ph\u1ea3n, su\u00fdt nguy hi\u1ec3m \u0111\u1ebfn v\u01b0\u01a1ng th\u1ea5t, n\u00ean kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u00e1nh b\u1ea1i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u0111\u1ea1o ri\u00eang, n\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ecbch nhau.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady, nh\u01b0 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf l\u00e0 b\u1eadc th\u00e1nh th\u1ea7n, m\u00e0 ph\u1ea3i \u0111\u00e1nh v\u1edbi Xi V\u01b0u b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i tr\u1eadn m\u1edbi th\u1eafng, c\u0169ng v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"V\u1edbi V\u0169 V\u01b0\u01a1ng, Chu C\u00f4ng l\u00e0 b\u1eadc \u0111\u1ea1i th\u00e1nh nh\u00e2n, m\u00e0 t\u1ee5c c\u0169 c\u1ee7a nh\u00e0 Th\u01b0\u01a1ng ph\u1ea3i tr\u1ea3i qua ba k\u1ef7, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi thay \u0111\u1ed5i phong t\u1ee5c, V\u1ec7 V\u0103n C\u00f4ng c\u00f3 b\u00e0i th\u01a1 \"<\/i>\u0110\u1ebf \u0110\u00f4ng<i>\" m\u1edbi ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 d\u00e2m lo\u1ea1n, l\u00e0 sao?\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1ee5c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Th\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 quen v\u1edbi c\u00e1i \u00e1c c\u1ee7a Tr\u1ee5 t\u1eeb l\u00e2u, b\u1ecb n\u00f3 l\u00e0m m\u00ea mu\u1ed9i, nh\u01b0 o\u00e1n h\u1eadn nh\u00e0 Chu, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd nh\u01b0 nh\u00e0 Th\u01b0\u01a1ng thay nh\u00e0 H\u1ea1, c\u00f3 k\u1ebb ph\u1ee5c d\u1ecbch trong tri\u1ec1u, d\u00f9ng l\u1eddi l\u1ebd x\u1ea3o tr\u00e1 l\u00e0m lo\u1ea1n ch\u00ednh \u0111\u1ea1o, n\u00ean kh\u00f4ng d\u1ec5 nh\u01b0 ng\u0103n d\u00e2m lo\u1ea1n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"V\u0103n V\u01b0\u01a1ng \u1edf v\u00f9ng Giang, H\u00e1n kh\u00f4ng ai d\u00e1m ph\u1ea1m l\u1ec5, V\u1ec7 V\u0103n C\u00f4ng c\u0169ng ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2m lo\u1ea1n, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng d\u00e1m khinh nh\u1eddn, sao kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 th\u1ebf.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"V\u1ec7 V\u0103n C\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 Vua m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf, nh\u01b0ng bi\u1ebft s\u1eeda m\u00ecnh \u0111\u1ec3 tr\u1ecb d\u01b0\u1edbi, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n t\u00e0i, \u0111\u1ea5t \u0111ai tuy nh\u1ecf h\u1eb9p, nh\u01b0ng n\u1ebfu bi\u1ebft th\u1ef1c h\u00e0nh l\u1ec5 ngh\u0129a li\u00eam s\u1ec9, l\u1ea1i d\u00f9ng khanh \u0111\u1ea1i phu \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng hi\u1ec7p \u0111\u1ee9c, th\u00ec c\u00e1i t\u1ee5c d\u00e2m lo\u1ea1n kia, v\u1ed1n l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi gh\u00e9t, ng\u0103n l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3. Kh\u00f4ng nh\u01b0 th\u1eddi V\u0103n V\u01b0\u01a1ng, th\u00e2n l\u00e0 ch\u01b0 h\u1ea7u, m\u00e0 khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi v\u00f9ng Giang, H\u00e1n kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ea1m l\u1ec5.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[66] Sai Th\u1ea9m Hi Nhan, quan \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m th\u01b0\u01a1ng tr\u01b0\u1eddng, v\u00e0 M\u1ee5c Tu\u00e2n, quan Th\u00f4i tr\u1ef1c c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, x\u00e9t \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba b\u1ecb chi\u1ebfm d\u1ee5ng \u1edf kinh th\u00e0nh.<\/p>\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m, Vua b\u1ea3o V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch r\u1eb1ng: <i>\"S\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba \u0111\u1ebfn t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1c quan chi\u1ebfm d\u1ee5ng. Nghe L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt n\u00f3i, khi cha \u00f4ng ta l\u00e0 Di Gi\u1ea3n l\u00e0m quan, ch\u1ec9 c\u00f3 ba ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu Di Gi\u1ea3n l\u00e0m quan m\u00e0 g\u1ea7n b\u1ec1 tr\u00ean, ch\u1ec9 c\u00f3 ba ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c, th\u00ec e r\u1eb1ng t\u1ed5n h\u1ea1i qu\u1ed1c th\u1ec3. Vua t\u00f4n qu\u00fd nh\u01b0 \u0111\u1ec1n \u0111\u00e0i, qu\u1ea7n th\u1ea7n nh\u01b0 b\u1eadc th\u1ec1m, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi c\u00f3 uy nghi, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ecb d\u00e2n. N\u1ebfu qu\u00e1 suy y\u1ebfu, ch\u1eb3ng b\u1eb1ng k\u1ebb gi\u00e0u, th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u1ea5y g\u00ec l\u00e0m th\u1ebf \u0111\u1ec1n \u0111\u00e0i. L\u00fac \u1ea5y qu\u1ea3 nh\u01b0 v\u1eady, c\u0169ng kh\u00f4ng n\u00ean l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p. Hu\u1ed1ng chi nay binh l\u00ednh b\u1ecb c\u00e1c quan sai khi\u1ebfn \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u1ed1 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh, ch\u01b0a th\u1ea5y qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, ch\u1ec9 lo kh\u00f4ng \u0111\u00fang ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 th\u00f4i. Nh\u01b0 L\u1eef Di Gi\u1ea3n l\u00e0m \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, l\u00e0m h\u1ecfng tr\u0103m vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u00ec d\u00f9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n.\"<\/i> Vua b\u00e8n c\u01b0\u1eddi. <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 2 n\u0103m [7], nay ph\u1ee5 v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[67] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, c\u1ea5p hai ng\u00e0n \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p cho \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed th\u1ecb d\u1ecbch ty, \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p ti\u1ec1n l\u00e0m v\u1ed1n mua th\u00f3c cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n\n<p>[68] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan kinh \u0111\u00f4 l\u00e0m ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed quan \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 c\u1eed.<\/p>\n\n<p>[69] S\u1ee9 gi\u1ea3 T\u1eed Qu\u1ef3 L\u1ed9 l\u00e0 H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u: <i>\"Quan binh \u1edf tr\u1ea1i Giang An l\u1ea5y danh ngh\u0129a b\u00e0n mua ru\u1ed9ng, d\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf Tam L\u00fd l\u00e0 \u0110\u1ea9u Thi\u1ebft \u0111\u1ebfn tr\u1ea1i, r\u1ed3i tra h\u1ecfi t\u00ean ch\u1ee7 m\u01b0u gi\u1ebft h\u1ea1i quan binh. Ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y t\u1ef1 bi\u1ebft t\u1ed9i l\u1edbn, li\u1ec1n r\u00fat dao k\u00eau gi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 ch\u00e9m ch\u1ebft. \u0110\u1ea9u Thi\u1ebft l\u00e0 gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp nguy hi\u1ec3m.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Di n\u00e0y \u0111\u00fang l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 tha, nh\u01b0ng d\u1ee5 r\u1ed3i gi\u1ebft, e g\u00e2y h\u1ea1i v\u1ec1 sau. N\u00f3i l\u00e0 k\u00eau gi\u1ebft, ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ea5y c\u1edb \u0111\u00f3 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, H\u00f9ng B\u1ea3n xin th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng, Vua kh\u00f4ng cho. V\u00ec H\u00f9ng B\u1ea3n d\u00f9ng h\u1ecbch tri\u1ec7u Tham qu\u00e2n ty H\u1ed9 ch\u00e2u Nhung l\u00e0 Tr\u00ecnh Chi Nguy\u00ean t\u1ea1m qu\u1ea3n huy\u1ec7n Giang An, b\u00ed m\u1eadt m\u01b0u t\u00ednh vi\u1ec7c n\u00e0y. Chi Nguy\u00ean li\u1ec1n tri\u1ec7u c\u00e1c t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ea3nh, h\u1ecfi T\u1ea3 T\u00e0ng C\u1ea3nh \u1edf \u0111\u00e2u. C\u00e1c t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng la h\u00e9t kh\u00f4ng ch\u1ecbu, b\u00e8n gi\u1ebft h\u01a1n 90 ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u1ea9u Thi\u1ebft l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e9m T\u01b0 Trung, b\u1ecb tr\u00f3i gi\u1ea3i \u0111\u1ebfn ch\u00e2u L\u00f4, x\u1eed l\u0103ng tr\u00ec r\u1ed3i ch\u00e9m \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 t\u1ebf T\u01b0 Trung. Chi Nguy\u00ean l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Mi S\u01a1n.<\/p>\n<p><i>(S\u1eed nh\u00e0 Chu n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, n\u00ean b\u1ecf vi\u1ec7c c\u1ee7a Tr\u00ecnh Chi Nguy\u00ean. Nay kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[70] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho T\u01b0 N\u00f4ng t\u1ef1: D\u00e2n ch\u00e2u T\u1ec1, ch\u00e2u Duy\u1ec5n chi\u1ebfm ru\u1ed9ng c\u1ea5m \u1edf Th\u00e1i S\u01a1n, t\u00f9y \u0111\u1ea5t t\u1ed1t x\u1ea5u m\u00e0 \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c thu\u1ebf, cho ph\u00e9p ti\u1ebfp t\u1ee5c \u1edf l\u1ea1i canh t\u00e1c.<\/p>\n\n<p>[71] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, T\u00e2n quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam T\u00e2y l\u00e0 Tr\u1ea7n Xu t\u00e2u: <i>\"N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5, T\u00f4 Ch\u00e2u, H\u1ed3 Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a l\u1edbn, gi\u00e1 g\u1ea1o so v\u1edbi Ho\u00e0i Nam ch\u1ec9 b\u1eb1ng m\u1ed9t n\u1eeda. Thuy\u1ec1n bu\u00f4n ch\u1edf g\u1ea1o, v\u00ec c\u00e1c tr\u1ea1m d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng thu thu\u1ebf qua l\u1ea1i, n\u00ean g\u1ea1o T\u00f4, H\u1ed3 kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0i Nam, xin t\u1ea1m mi\u1ec5n thu\u1ebf.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. Xu l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"H\u1ed9 \u0111\u1eb3ng th\u1ee9 n\u0103m \u1edf L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft kho\u1ea3ng m\u1ed9t tri\u1ec7u, n\u1ed9p ti\u1ec1n d\u1ecbch ch\u1ec9 n\u0103m s\u00e1u v\u1ea1n quan, ti\u1ec1n \u00edt m\u00e0 \u0111\u00e1nh thu\u1ebf nhi\u1ec1u, h\u01a1n n\u1eefa h\u1ed9 \u0111\u1eb3ng th\u1ee9 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ecbu d\u1ecbch, xin \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n.\"<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu mi\u1ec5n. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n ch\u00ed, ph\u1ee5 v\u00e0o sau l\u1eddi \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 4 n\u00f3i v\u1ec1 L\u00fd Du, Chu \u01af\u1edbc. X\u00e9t Tr\u1ea7n Xu \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 6 m\u1edbi l\u00e0m Hi\u1ebfn l\u1ed9 Ho\u00e0i T\u00e2y, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p.)<\/i><\/p>\n\n<p>[72] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ph\u00e9p th\u00ed sinh l\u1ed9 Hi H\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ec3 h\u1ed9 t\u1ecbch, th\u1eddi h\u1ea1n, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1 thi, \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c gi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng cho ch\u00e2u Hi l\u00e0 5 ng\u01b0\u1eddi, ch\u00e2u H\u00e0, ch\u00e2u \u0110\u00e0o, ch\u00e2u D\u00e2n m\u1ed7i n\u01a1i 3 ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n<p>[73] L\u1ea1i ban t\u00ean cho Thi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110\u00f4ng S\u01a1n m\u1edbi x\u00e2y \u1edf ch\u00e2u Hi l\u00e0 T\u1eeb V\u00e2n, h\u1ed3 \u0110\u00f4ng l\u00e0 Hu\u1ec7 Nh\u1eadt.<\/p>\n\n<p>[74] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, T\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu Th\u00e1i M\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 x\u01b0\u1edbng vi\u1ec7c tu s\u1eeda k\u00eanh B\u1ea1ch C\u1eeb \u1edf qu\u00e2n V\u0129nh H\u01b0ng. <i>(L\u00fac n\u00e0y, M\u00f4ng \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c V\u1eadn ph\u00e1n \u1edf V\u0129nh H\u01b0ng, nh\u01b0ng s\u00e1ch \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b b\u1ecf s\u00f3t vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[75] Tu so\u1ea1n Kinh ngh\u0129a s\u1edf ki\u1ec3m th\u1ea3o, ti\u1ebfn s\u0129 T\u1eeb Hi \u1edf H\u1ed3ng Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan qu\u00e2n Tr\u1ea5n Nam, t\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1 \u1edf ph\u00f2ng H\u1ed9 b\u1ed9 Trung th\u01b0. Hi c\u00f9ng v\u1edbi Ng\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc, \u0110\u00e0o L\u00e2m \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00ecnh d\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Ki\u1ec3m th\u1ea3o \u1edf Kinh ngh\u0129a s\u1edf, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn v\u00e0o Trung th\u01b0 \u0111\u1ec3 t\u1eadp h\u1ecdc v\u00e0 ki\u1ec3m tra ch\u00ednh s\u1ef1.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh ti\u1ebfn c\u1eed 24 thi\u00ean s\u00e1ch tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Hi, Vua khen ng\u1ee3i v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"Hi n\u00f3i r\u1eb1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng kinh thu\u1eadt \u0111\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i s\u0129 nh\u00e2n, \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1m ch\u00edn ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng nh\u1eefng k\u1ebb ch\u1ec9 bi\u1ebft sao ch\u00e9p l\u1eddi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7u th\u00f4ng hi\u1ec3u t\u00e2m \u00fd c\u0169ng chi\u1ebfm t\u00e1m ch\u00edn ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi. L\u1eddi n\u00e0y r\u1ea5t \u0111\u00fang. Xem v\u0103n h\u1ecdc c\u1ee7a Hi, hi\u1ec3u r\u00f5 ch\u00ednh s\u1ef1, n\u00ean th\u1eed th\u00e1ch \u1edf n\u01a1i c\u00f3 \u00edch.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c quan Ki\u1ec3m ch\u00ednh \u1edf Trung th\u01b0 nh\u01b0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean c\u00f3 s\u1ef1 b\u1ed5 nhi\u1ec7m ngay, sau n\u00e0y d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng s\u1ebd kh\u00f3 c\u00e1ch ch\u1ee9c, n\u00ean \u0111\u1eb7t ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o t\u1eadp h\u1ecdc.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, b\u00e8n d\u00f9ng Hi l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u00f3. <i>(Vi\u1ec7c t\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1 \u1edf n\u0103m ph\u00f2ng Trung th\u01b0 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[76] Vua l\u1ea1i b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e9p t\u1eadp h\u1ee3p l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a T\u01b0 M\u00e3, T\u00f4n, Ng\u00f4 v\u00e0 L\u00fd T\u0129nh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a b\u00e0n v\u1ec1 binh ph\u00e1p kh\u00f4ng ai b\u1eb1ng T\u00f4n V\u0169, v\u00ec \u00f4ng \u1ea5y \u0111\u00e3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u01a1 b\u1ea3n. Nh\u01b0 m\u1eb7t tr\u1eddi c\u00f3 ng\u00e0y d\u00e0i ng\u1eafn, m\u1eb7t tr\u0103ng c\u00f3 l\u00fac s\u1ed1ng ch\u1ebft, n\u0103m thanh bi\u1ebfn h\u00f3a kh\u00f4ng th\u1ec3 nghe h\u1ebft, n\u0103m s\u1eafc bi\u1ebfn h\u00f3a kh\u00f4ng th\u1ec3 xem h\u1ebft, k\u1ef3 ch\u00ednh bi\u1ebfn h\u00f3a kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng. \u0110\u1ea1i kh\u00e1i l\u00e0 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u01a1 b\u1ea3n, n\u00ean l\u1eddi n\u00f3i c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y c\u00f3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ef3 ch\u00ednh l\u00e0 then ch\u1ed1t c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u00f9ng binh. K\u1ef3 l\u00e0 \u0111\u1ea1o tr\u1eddi, ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ea5t. \u0110\u1ea1o \u0111\u1ea5t c\u00f3 quy lu\u1eadt, \u0111\u1ea1o tr\u1eddi th\u00ec bi\u1ebfn h\u00f3a v\u00f4 th\u01b0\u1eddng. \u0110\u1ebfn m\u1ee9c d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ef3 ch\u00ednh, l\u1ea5y k\u1ef3 l\u00e0m ch\u00ednh, l\u1ea5y ch\u00ednh l\u00e0m k\u1ef3, th\u00ec th\u1eadt l\u00e0 di\u1ec7u v\u00e0 th\u1ea7n.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady. Tr\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m tr\u1eddi m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea5t m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m tr\u1eddi. C\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m c\u1ea3 tr\u1eddi l\u1eabn \u0111\u1ea5t, t\u1eadn d\u1ee5ng s\u1ef1 ra v\u00e0o, th\u00ec \u0111\u00f3 g\u1ecdi l\u00e0 th\u1ea7n. Th\u1ea7n n\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y k\u1ef3 l\u00e0m ch\u00ednh, l\u1ea5y ch\u00ednh l\u00e0m k\u1ef3.\"<\/i> <i>(L\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 12.)<\/i><\/p>\n\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng thi\u1ec7n ph\u00e9p k\u1ebft \u0111\u1ed9i c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, tri\u1ec7u t\u1eadp Gi\u1ea3 Qu\u1ef3 \u0111\u1ebfn h\u1ecfi, Qu\u1ef3 cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p, b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho Trung th\u01b0, M\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Nay ch\u1ec9 k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, l\u1ea1i k\u1ebft n\u0103m ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t ng\u0169, cho \u0111\u1ea5u v\u1edbi nhau \u0111\u1ec3 xem b\u00ean n\u00e0o th\u1eafng, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng hay kh\u00f4ng s\u1ebd th\u1ea5y ngay.\"<\/i> Vua b\u00e8n l\u1ec7nh cho Qu\u00e1ch C\u1ed1 c\u00f9ng \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ty m\u1ed7i b\u00ean l\u00e0m m\u1ed9t ph\u00e9p, th\u1eed xem c\u00e1ch n\u00e0o kh\u1ea3 d\u1ee5ng.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n c\u0169 ng\u00e0y 18 \u0110inh H\u1ee3i, l\u1ea1i ch\u00e9p chi\u1ebfu cho Gi\u1ea3 Qu\u1ef3, Qu\u00e1ch C\u1ed1 d\u1ea1y t\u1eadp v\u00e0 so s\u00e1nh ph\u00e9p k\u1ebft \u0111\u1ed9i ng\u0169, c\u00f9ng l\u1ec7nh cho Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111i d\u1ecdc s\u00f4ng thu th\u1eadp g\u1ed7 l\u00e0m xe. X\u00e9t ph\u00e9p so s\u00e1nh \u0111\u1ed9i ng\u0169 c\u1ee7a Gi\u1ea3 Qu\u1ef3, Qu\u00e1ch C\u1ed1 \u0111\u00e3 ghi \u0111\u1ee7 \u1edf \u0111\u00e2y, nay theo b\u1ea3n Chu m\u00e0 b\u1ecf \u0111i ph\u1ea7n ch\u00e9p ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i. Ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 5 Canh Tu\u1ea5t, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho c\u00e1c l\u1ed9 d\u1ea1y ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, \u1edf \u0111\u00e2y l\u1ea1i n\u00f3i th\u00eam, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i. B\u1ea3n ch\u00ed ch\u00e9p: Vua lo c\u00e1c t\u01b0\u1edbng ra qu\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u00e9p h\u00e0nh tr\u1eadn, t\u1eebng n\u00f3i: <i>\"L\u00fd T\u0129nh k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i \u1eaft c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a. L\u00fd T\u0129nh r\u1ea5t th\u00f4ng th\u1ea1o binh ph\u00e1p, s\u00e1ch v\u1ec1 tinh t\u00fa, V\u0169 L\u00e2m \u0111\u1ec1u l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i[footnote] \u0110\u1ec1u l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, xem \u300aV\u0169 kinh t\u1ed5ng y\u1ebfu\u300b h\u1eadu t\u1eadp quy\u1ec3n 17, \u0111i\u1ec1u 'Ch\u01b0 tinh chi\u1ebfm': 'V\u0169 L\u00e2m 45 sao, ba sao m\u1ed9t nh\u00f3m, r\u1ea3i r\u00e1c \u1edf ph\u00eda nam Lu\u1ef9 B\u00edch, ch\u1ee7 v\u1ec1 t\u01b0\u1ee3ng qu\u00e2n doanh tr\u1eadn b\u1ea3o v\u1ec7.' 'V\u0169 L\u00e2m' t\u1ee9c l\u00e0 ch\u00f2m sao V\u0169 L\u00e2m, 'ba ng\u01b0\u1eddi' nghi n\u00ean l\u00e0 'ba sao'.[\/footnote], T\u0129nh kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9.\"<\/i> B\u00e8n l\u1ec7nh cho Gi\u1ea3 Qu\u1ef3, Qu\u00e1ch C\u1ed1 th\u1eed nghi\u1ec7m. B\u1ea3n ch\u00ed ph\u1ee5 v\u00e0o n\u0103m th\u1ee9 5, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>Nh\u01b0ng cho r\u1eb1ng T\u0129nh c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1ee3 Di \u0110\u1ecbch, l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n khen ng\u1ee3i binh ph\u00e1p c\u1ee7a Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf, \u1eaft th\u00f4ng hi\u1ec3u ph\u00e9p ng\u0169 x\u01b0a, vi\u1ec7c d\u00f9ng ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, ho\u1eb7c \u1eaft c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1eddi sau kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec3u binh ph\u00e1p, T\u0129nh c\u00f3 th\u1ec3 k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi k\u1ebb \u0111\u1ecbch suy lo\u1ea1n t\u00e1n lo\u1ea1n, n\u00ean th\u01b0\u1eddng th\u1eafng, so v\u1edbi H\u00e0n T\u00edn th\u00ec \u0111\u00e3 kh\u00f4ng b\u1eb1ng. C\u00f2n binh ph\u00e1p c\u1ee7a Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf, \u1eaft kh\u00f4ng ph\u1ea3i T\u0129nh c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebft, v\u00ec t\u1eeb Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf tr\u1edf \u0111i \u0111\u00e3 c\u00f3 ph\u00e9p ng\u0169, h\u00e1 \u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u1eadc th\u00e1nh nh\u00e2n \u0111\u1eddi sau tr\u00ed tu\u1ec7 kh\u00f4ng b\u1eb1ng T\u0129nh, m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i sao?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u00e0n T\u00edn d\u00f9ng m\u1ea5y ch\u1ee5c v\u1ea1n qu\u00e2n \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u v\u1edbi H\u1ea1ng V\u0169 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n, T\u0129nh d\u00f9ng m\u1ed9t v\u1ea1n qu\u00e2n \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u v\u1edbi Hi\u1ec7t L\u1ee3i c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc, T\u0129nh ch\u01b0a h\u1eb3n kh\u00f4ng b\u1eb1ng T\u00edn.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"T\u1eeb Xi V\u01b0u \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a c\u00f3 ai nh\u01b0 H\u1ea1ng T\u1ecbch, Hi\u1ec7t L\u1ee3i ch\u1ec9 l\u00e0 r\u1ee3 Di \u0110\u1ecbch suy lo\u1ea1n, L\u00fd T\u0129nh d\u1eabn qu\u00e2n tinh nhu\u1ec7, \u0111\u00e1nh s\u00e2u v\u00e0o \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecbch m\u00e0 ph\u00e1t huy c\u01a1 tr\u00ed, l\u1ea1i nh\u00e2n l\u00fac \u0111\u1ecbch kh\u00f4ng ph\u00f2ng b\u1ecb, n\u00ean th\u1eafng l\u00e0 \u0111i\u1ec1u d\u1ec5 d\u00e0ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Binh ph\u00e1p v\u1ed1n mu\u1ed1n \u0111\u1eb7t v\u00e0o ch\u1ed7 d\u1ec5 th\u1eafng.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1eb7t v\u00e0o ch\u1ed7 d\u1ec5 th\u1eafng v\u00e0 kh\u00f3 th\u1eafng m\u1edbi l\u00e0 k\u1ef3, \u0111\u1eb7t v\u00e0o ch\u1ed7 d\u1ec5 th\u1eafng v\u1edbi d\u1ec5 th\u1eafng th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 g\u1ecdi l\u00e0 k\u1ef3.\"<\/i><\/p>\n\n<p>Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c binh \u0111\u1ea1o cao xa, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 qu\u1ea7n th\u1ea7n c\u00f3 th\u1ec3 theo k\u1ecbp.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eddi ban cho B\u1ec7 h\u1ea1 t\u01b0 ch\u1ea5t th\u00e1nh thi\u1ec7n cao xa, kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec v\u1edbi Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, Thang, V\u0169. B\u00e0n v\u1ec1 binh \u0111\u1ea1o qu\u1ea3 th\u1eadt l\u00e0 cao xa, nh\u01b0ng c\u00e1c b\u1eadc ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng tuy n\u00f3i 'm\u1edf r\u1ed9ng s\u00e1u qu\u00e2n', ch\u1ebf ng\u1ef1 qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, nh\u01b0ng khi ng\u1ed3i b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u00ec ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ec1 c\u1eadp \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c chi\u1ebfn tr\u1eadn. B\u1edfi v\u00ec cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c v\u1eadn d\u1ee5ng ba qu\u00e2n n\u0103m binh l\u00e0 ph\u1ea7n nh\u1ecf c\u1ee7a \u0111\u1ee9c, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng b\u00e0n. Kh\u1ed5ng T\u1eed c\u0169ng n\u00f3i: 'Vi\u1ec7c t\u1ebf l\u1ec5 th\u00ec ta t\u1eebng nghe, c\u00f2n vi\u1ec7c qu\u00e2n l\u1eef th\u00ec ta ch\u01b0a h\u1ecdc.' Cho r\u1eb1ng n\u1ebfu \u0111\u00e3 hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i g\u1ed1c th\u00ec c\u00e1i ng\u1ecdn kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i lo.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00f3 nh\u1eefng vi\u1ec7c c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m theo th\u1eddi, nh\u01b0 Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng l\u1ea5y vi\u1ec7c B\u1eafc ph\u1ea1t l\u00e0m tr\u1ecdng.\"<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng c\u00f3 th\u1ec3 B\u1eafc ph\u1ea1t l\u00e0 nh\u1edd bi\u1ebft ph\u00e2n bi\u1ec7t qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 C\u00e1t Ph\u1ee7, Tr\u01b0\u01a1ng Tr\u1ecdng. N\u1ebfu trong m\u01b0\u1eddi b\u01b0\u1edbc m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n, th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Hi\u1ec3m Du\u1eabn. Nh\u01b0 v\u1eady, vi\u1ec7c Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m c\u00f2n c\u00f3 \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng h\u01a1n c\u1ea3 B\u1eafc ph\u1ea1t.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 tu th\u00e2n t\u1ec1 gia, qu\u1ea3 th\u1eadt kh\u00f4ng thua k\u00e9m Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, Thang, V\u0169. N\u1ebfu th\u1ea7n th\u1ea5y B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 ch\u00fat thi\u1ebfu s\u00f3t, h\u00e1 d\u00e1m kh\u00f4ng d\u00e1m can gi\u00e1n? Nh\u01b0ng B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u00e3 s\u00e1u b\u1ea3y n\u0103m m\u00e0 ch\u01b0a th\u00e0nh t\u1ef1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng nghi\u1ec7p nh\u01b0 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0169, Thang, \u1eaft l\u00e0 c\u00f3 ch\u1ed7 kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c b\u1eadc \u1ea5y.<\/i><\/p>\n<p><i>Kinh Thi n\u00f3i: 'Ngh\u0129 kh\u00f4ng c\u00f9ng, ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ng\u1ef1a t\u1ed1t', 'Ngh\u0129 kh\u00f4ng t\u00e0, ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ng\u1ef1a \u0111i xa.' N\u1ebfu b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb l\u00f2ng th\u00e0nh ch\u00ednh, th\u00ec ng\u1ef1a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn t\u1ed1t, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn \u0111i xa, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi? Nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m t\u01b0\u1edbng so\u00e1i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u B\u1ec7 h\u1ea1 lo l\u1eafng, hu\u1ed1ng chi ng\u00e0y nay b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 h\u00e0o ki\u1ec7t, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u00e0m phi\u1ec1n \u0111\u1ebfn th\u00e1nh l\u1ef1 c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><i>(Tr\u00ean \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 12.)<\/i><\/p>\n\n<p>Vua l\u1ea1i b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c binh, cho r\u1eb1ng n\u1ebfu bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00fd l\u1ebd \u00e2m d\u01b0\u01a1ng ng\u0169 h\u00e0nh m\u00e0 s\u1eed d\u1ee5ng th\u00ec s\u1ebd \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee5c \u0111\u00edch, \u0111i\u1ec1u c\u1ed1t y\u1ebfu l\u00e0 th\u00f4ng hi\u1ec3u l\u00fd l\u1ebd m\u00e0 th\u00f4i. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Tr\u1eddi \u0111\u1ea5t b\u1ecb \u00e2m d\u01b0\u01a1ng ng\u0169 h\u00e0nh chi ph\u1ed1i, th\u00f4ng hi\u1ec3u l\u00fd l\u1ebd \u00e2m d\u01b0\u01a1ng ng\u0169 h\u00e0nh, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 tinh ngh\u0129a nh\u1eadp th\u1ea7n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u1ee9ng d\u1ee5ng, l\u00e0m vi\u1ec7c g\u00ec c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00e2u ch\u1ec9 ri\u00eang vi\u1ec7c binh.\"<\/i> <i>(Xem th\u00eam ng\u00e0y 23)<\/i>.<\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i Ph\u00f9 Ki\u00ean d\u00f9ng tr\u0103m v\u1ea1n qu\u00e2n m\u00e0 b\u1ecb n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n \u0111\u00e1nh b\u1ea1i. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u00f9 Ki\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c x\u01b0ng l\u00e0 minh ch\u1ee7, nh\u01b0ng th\u1ef1c ch\u1ea5t l\u1ea1i n\u00f4ng c\u1ea1n. V\u01b0\u01a1ng M\u00e3nh, Ph\u00f9 Dung khuy\u00ean can m\u00e3i, cho r\u1eb1ng M\u1ed9 Dung Th\u00f9y th\u01b0\u1eddng l\u1ee3i d\u1ee5ng tai h\u1ecda c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, l\u00e0 m\u1ed1i h\u1ecda trong l\u00f2ng. Kh\u00f4ng lo ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y m\u00e0 l\u1ea1i \u0111i \u0111\u00e1nh xa Ng\u00f4 H\u1ed9i, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u1ef1 chu\u1ed1c l\u1ea5y th\u1ea5t b\u1ea1i, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00f9y \u1eaft c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 thuy\u1ebft ph\u1ee5c l\u00f2ng \u00f4ng ta.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"Ph\u00f9 Ki\u00ean mu\u1ed1n b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n, Th\u00f9y khuy\u00ean \u00f4ng ta b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n r\u1ed3i m\u1edbi phong thi\u1ec1n, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u Ph\u00f9 Ki\u00ean mu\u1ed1n, n\u00ean b\u1ecb Th\u00f9y m\u00ea ho\u1eb7c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"\u0110i\u1ec1u n\u00e0y t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o vi\u1ec7c nh\u00e0 Vua nghe l\u1eddi khuy\u00ean c\u00f3 s\u00e1ng su\u1ed1t hay kh\u00f4ng m\u00e0 th\u00f4i. Ph\u00f9 Dung, V\u01b0\u01a1ng M\u00e3nh cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u00e1nh n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n, nh\u01b0ng Ph\u00f9 Ki\u00ean kh\u00f4ng nghe, n\u00ean th\u1ea5t b\u1ea1i. T\u1ea5n V\u0169 \u0110\u1ebf mu\u1ed1n b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh n\u01b0\u1edbc Ng\u00f4, c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u cho l\u00e0 kh\u00f4ng n\u00ean, ch\u1ec9 nghe theo l\u1eddi c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Hoa, D\u01b0\u01a1ng, \u0110\u1ed7 v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean th\u1eafng l\u1ee3i. Nh\u01b0 v\u1eady, vi\u1ec7c nghe l\u1eddi khuy\u00ean h\u00e1 kh\u00f4ng c\u1ea7n th\u1eadn tr\u1ecdng sao?\"<\/i><\/p>\n\n<p>[77] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, M\u1ee5c Ch\u00e2u qu\u00e2n s\u1ef1 suy quan Di\u1ec7p Th\u00edch, B\u00ecnh D\u01b0 huy\u1ec7n l\u1ec7nh ki\u00eam Bi\u00ean tu Tam ty l\u1ec7nh th\u1ee9c San \u0111\u1ecbnh quan Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng, H\u01b0ng B\u00ecnh huy\u1ec7n \u00fay V\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Trung th\u01b0 T\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1, Di\u1ec7p Th\u00edch \u1edf L\u1ec5 ph\u00f2ng, Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng \u1edf L\u1ea1i ph\u00f2ng, V\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n \u1edf H\u00ecnh ph\u00f2ng. Di\u1ec7p Th\u00edch, ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ki\u1ec3m ch\u00ednh, ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu th\u00e1ng 10 th\u00ec m\u1ea5t. Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n, ng\u01b0\u1eddi Khai Phong.<\/p>\n\n<p>[78] Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u00f4n C\u1ea5u[footnote]Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u00f4n C\u1ea5u, ch\u1eef 'C\u1ea5u' nguy\u00ean l\u00e0 'Gi\u00e1c', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aT\u00f4n C\u1ea5u truy\u1ec7n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] t\u00e2u r\u1eb1ng, \u0111\u00e3 chi\u00eau d\u1ee5 B\u1eafc Giang H\u1ea1 Kh\u00ea Ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed B\u00e0nh S\u01b0 Y\u1ebfn quy ph\u1ee5, ghi ch\u00e9p \u0111\u1ecba l\u00fd b\u1ed1n ph\u00eda, s\u1ed1 h\u1ed9 kh\u1ea9u \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean, chi\u1ebfu cho Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng r\u1ed3i x\u1eed tr\u00ed.<\/p>\n\n<p>[79] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, c\u01a1 quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch in \u1ea5n v\u00e0 bi\u00ean so\u1ea1n s\u1eafc l\u1ec7nh t\u00e2u r\u1eb1ng b\u1ea3n kh\u1eafc m\u1edbi c\u1ee7a s\u1eafc l\u1ec7nh s\u1eafp ho\u00e0n th\u00e0nh, lo r\u1eb1ng Trung th\u01b0, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n c\u1ea7n b\u1ed5 sung v\u00e0 c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n ti\u1ebfp theo, xin \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn n\u0103m sau ban h\u00e0nh, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[80] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Hi H\u00e0 t\u00e2u r\u1eb1ng, t\u1ea1i th\u00e0nh T\u00e2y La \u1edf Hi Ch\u00e2u \u0111\u00e3 l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc cho ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean, khuy\u00ean d\u1ee5 con em c\u00e1c quan Phi\u00ean v\u00e0o h\u1ecdc. <i>(\u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p l\u1eddi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan \u0111\u1ebfn qu\u00e2n s\u1ef1 Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, \u0111\u00e3 ghi r\u00f5 l\u00fac \u0111\u00f3, nay x\u00f3a b\u1ecf. L\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng s\u00e1u th\u1ee7 l\u0129nh t\u1ed9c C\u1ed1 M\u1eadt c\u00f3 c\u00f4ng gi\u00fap Bao Thu\u1eadn, H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t \u0111\u00e1nh tr\u1eadn, chi\u1ebfu cho m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 c\u00f4ng gi\u1ebft gi\u1eb7c ho\u1eb7c b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng n\u1eb7ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c v\u00e0 ban l\u1ee5a theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9 kh\u00e1c nhau; N\u1ea1p Kh\u1eafc Th\u00f4ng ch\u1ebft, con trai l\u00e0 K\u1ebft O\u00e1t S\u1ea5m ki\u00eam ch\u1ee9c Tu\u1ea7n ki\u1ec3m c\u1ee7a b\u1ed9 t\u1ed9c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[81] Chi\u1ebfu cho Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, ch\u00e2u Dung chi\u00eau d\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi Man, v\u1ed1n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt chi ph\u00ed, nay l\u1ea1i x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c tr\u1ea1i m\u1edbi, chi ph\u00ed so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u h\u01a1n, y\u00eau c\u1ea7u b\u00e1o c\u00e1o r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i. L\u00fac \u0111\u00f3 Tr\u1ea7m Kh\u1edfi mu\u1ed1n x\u00e2y n\u0103m \u0111\u1ebfn b\u1ea3y tr\u1ea1i trong v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi, tr\u1ea1i l\u1edbn \u0111\u00f3ng qu\u00e2n s\u00e1u b\u1ea3y tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, tr\u1ea1i nh\u1ecf ba n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 xem c\u00f9ng ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi.)<\/i><\/p>\n\n<p>[82] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Hi H\u00e0 t\u00e2u r\u1eb1ng, t\u1ea1i ch\u00e2u D\u00e2n mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o, nhi\u1ec1u th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n mu\u1ed1n xin ti\u1ec1n m\u1eb7t v\u00e0 gi\u1ea5y t\u1edd kinh \u0111\u00f4, xin theo l\u1ec7 c\u1ee7a qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n l\u1ed9 Hi H\u00e0, c\u1ea5p ba m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n m\u1eb7t, chi\u1ebfu c\u1ea5p m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan, v\u00e0 l\u1ec7nh cho Tam ty \u0111\u1ecbnh s\u1ed1 ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng th\u00eam \u0111\u1ec3 b\u00e1o c\u00e1o.<\/p>\n\n<p>[83] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1ea1i kinh \u0111\u00f4 thu ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh, n\u1ebfu c\u00f3 ai k\u00eau ca b\u1ea5t ti\u1ec7n, \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed ty Th\u1ecb d\u1ecbch x\u1eed l\u00fd v\u00e0 b\u00e1o c\u00e1o.<\/p>\n\n<p>[84] Ban cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam T\u00e2y ba v\u1ea1n th\u1ea1ch g\u1ea1o th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n \u0111\u00f3i kh\u1ed5 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u1ee7y l\u1ee3i.<\/p>\n\n<p>[85] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, sai Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang L\u00e2m T\u00edch gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1ecb t\u1eafc.<\/p>\n\n<p>[86] An ph\u1ee7 ty l\u1ed9 Kinh \u0110\u00f4ng T\u00e2y t\u00e2u: <i>\"Ch\u00e2u V\u1eadn b\u1ecb h\u1ea1n h\u00e1n, d\u00e2n kh\u00f4ng n\u1ed9p \u0111\u01b0\u1ee3c thu\u1ebf th\u01b0\u1eddng, xin t\u1ea1m ho\u00e3n c\u00e1c kho\u1ea3n n\u1ee3 mua ch\u1ecbu l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[87] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, Di\u1ec7p Khang Tr\u1ef1c, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba, tri huy\u1ec7n Quang H\u00f3a; Giang Di\u1ec5n, ti\u1ec1n quy\u1ec1n L\u01b0 Ch\u00e2u quan s\u00e1t suy quan; Th\u1eddi Hi\u1ebfu T\u00f4n, \u00fay huy\u1ec7n Ung Kh\u00e2u; Vi\u00ean M\u1eb7c, tham qu\u00e2n ty h\u1ed9 Ch\u00e2u T\u00fa, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng s\u1ef1 \u1edf Ty N\u00f4ng t\u1ef1. V\u00ec c\u00f4ng vi\u1ec7c Ty N\u00f4ng t\u1ef1 qu\u1ea3n l\u00fd kh\u00e1 nhi\u1ec1u, th\u1ec9nh tho\u1ea3ng ph\u00e1i thu\u1ed9c quan \u0111i xem x\u00e9t c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, n\u00ean t\u0103ng th\u00eam ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ec1u theo s\u1ef1 ti\u1ebfn c\u1eed c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ph\u00e1n Ty N\u00f4ng t\u1ef1.<\/p>\n\n<p>[88] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"Xin t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i \u1edf Khai Phong ph\u1ee7 v\u00e0 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c \u0111\u1ec3 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt nghi\u00eam kh\u1eafc.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc kia l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng, m\u00e0 nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 th\u00ec b\u1ecb x\u1eed n\u1eb7ng, nay tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng m\u00e0 tr\u00e1ch ng\u01b0\u1eddi, c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 trung th\u1ee9 v\u1eady.\"<\/i> M\u1ed9t h\u00f4m kh\u00e1c, Vua l\u1ea1i khen ph\u00e1p l\u01b0\u01a1ng l\u00e0 trung th\u1ee9. Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>\"Thi\u00ean h\u1ea1 v\u00f4 s\u1ef1 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111i\u1ec1u n\u00e0y. Th\u1eddi Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1eebng tuy\u00ean d\u1ee5 c\u00e1c quan ch\u00e2u huy\u1ec7n r\u1eb1ng, c\u00f3 \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u00ec l\u1ea5y \u00edt ti\u1ec1n, kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u00ec \u0111\u1eebng l\u1ea5y.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"L\u00fac \u0111\u00f3 ti\u1ebfp n\u1ed1i th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i, t\u00e0i ch\u00ednh kh\u00f4ng \u0111\u1ee7.\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"D\u00f9 t\u00e0i ch\u00ednh kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, l\u1ea1i c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng \u0103n kh\u00f4ng m\u1eb7c m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f4ng, \u0111\u00e3 \u0103n m\u1eb7c th\u00ec t\u1ea5t ph\u1ea3i c\u00f3 ch\u1ed7 ra, t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng ph\u00e1p lu\u1eadt thu li\u1ec5m, r\u1ed3i c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng cho h\u1ecd.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"L\u00fac \u0111\u00f3 c\u0169ng ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u00ednh ph\u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[89] Tam ty t\u00e2u: <i>\"L\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1eaft \u0111\u1ecf, xin tr\u00e1ch nhi\u1ec7m chuy\u1ec3n v\u1eadn ty gi\u1ea3m gi\u00e1.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"L\u00e0m c\u1ea1n ki\u1ec7t ng\u00e2n kh\u1ed1 n\u01b0\u1edbc ta l\u00e0 do binh l\u00ednh qu\u00e1 nhi\u1ec1u, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u00e0y, m\u00e0 ch\u1ec9 t\u00ednh to\u00e1n t\u1eebng ch\u00fat v\u1ec1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o, l\u00e0 m\u1ea5t c\u00e1i c\u1ed1t y\u1ebfu v\u1eady. N\u00ean c\u00f9ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n b\u00e0n vi\u1ec7c d\u1eddi qu\u00e2n v\u00e0o g\u1ea7n trong \u0111\u1ec3 \u0103n, nh\u1eb1m gi\u1ea3m chi ph\u00ed bi\u00ean gi\u1edbi.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[90] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 an ph\u1ee7 ty, theo chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ty, \u0111\u1ec1 c\u1eed ty, t\u00f9y theo l\u1ed9 m\u00ecnh m\u00e0 ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c d\u1ea1y v\u00e0 duy\u1ec7t ngh\u0129a d\u0169ng, b\u1ea3o gi\u00e1p.<\/p>\n\n<p>[91] Ho\u00e0ng Ho\u00e0i Nh\u00e2n, nh\u1eadp n\u1ed9i t\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tu s\u1eeda thuy\u1ec1n r\u1ed3ng ng\u1ef1 t\u1ecda \u1edf Kim Minh tr\u00ec, xin ban \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng, chi\u1ebfu cho tam ty c\u1ea5p m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ti\u1ec1n.<\/p>\n\n<p>[92] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, L\u1eef \u0110\u1ea1i Trung, b\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng v\u0103n t\u1ef1 binh ph\u00f2ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[93] V\u01b0\u01a1ng L\u1ec7nh \u0110\u1ed3, \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba, \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o kh\u00f3a, v\u00ec b\u1ea3n gi\u00e1m t\u00e2u r\u1eb1ng L\u1ec7nh \u0110\u1ed3 s\u00e1ng t\u1ea1o ra c\u1ee9a r\u0103ng \u1edf \u0111\u1ecba gi\u1edbi huy\u1ec7n B\u1ea1ch M\u00e3, tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ea1n n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t d\u00e2ng cao.<\/p>\n\n<p>[94] C\u00f9ng qu\u1ea3n c\u00e2u Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba l\u00e0 Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng t\u00e2u: <i>\"Qu\u1ed1c gia ba n\u0103m m\u1ed9t l\u1ea7n t\u1ebf l\u1ec5 \u1edf Vi\u00ean Kh\u00e2u, n\u01a1i trai gi\u1edbi th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng m\u00e0n tr\u01b0\u1edbng, d\u1ef1ng th\u00e0nh cung v\u00e2y, g\u1ecdi l\u00e0 Thanh Th\u00e0nh, vi\u1ec7c trang tr\u00ed b\u00ean trong r\u1ea5t t\u1ed1n k\u00e9m. N\u1ebfu d\u00f9ng v\u1eadt li\u1ec7u trang tr\u00ed b\u00ean trong, t\u00ednh to\u00e1n s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng rui, \u0111\u00f2n tay, ng\u00f3i, l\u00e1, v.v., c\u00f9ng v\u1edbi vi\u1ec7c huy \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n l\u00ednh m\u1ed9t l\u1ea7n \u0111\u1ec3 trang tr\u00ed, v\u00e0 m\u01b0\u1ee3n qu\u00e2n kh\u00e1ch th\u01b0\u1ee3ng h\u00e0 theo l\u1ec7 h\u00e0ng n\u0103m, x\u00e2y cung th\u1ea5t \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb n\u01a1i trai gi\u1edbi, c\u00f3 th\u1ec3 ho\u00e0n th\u00e0nh trong m\u1ed9t n\u0103m, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c t\u1ea1m th\u1eddi v\u1ea5t v\u1ea3 nh\u01b0ng l\u1ee3i \u00edch l\u00e2u d\u00e0i.\"<\/i> Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. <i>(B\u1ea3n Chu b\u1ecf \u0111i. B\u1ea3n m\u1edbi cho r\u1eb1ng: kh\u00f4ng theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a n\u1ed9i th\u1ea7n, c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y ch\u00ednh s\u1ef1 th\u00e1nh minh, n\u00ean gi\u1eef l\u1ea1i. Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[95] Chi\u1ebfu cho Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng d\u1ecdc theo s\u00f4ng thu th\u1eadp 3000 c\u1ed7 xe, giao cho Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m \u0111\u1ecbnh m\u1eabu ch\u1ebf t\u1ea1o chi\u1ebfn xa. Vua tu s\u1eeda nghi\u00eam ch\u1ec9nh v\u00f5 b\u1ecb, \u0111\u00e3 tham kh\u1ea3o ph\u00e9p ba ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t \u0111\u1ed9i c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, mu\u1ed1n th\u1eed nghi\u1ec7m, l\u1ea1i th\u1ea5y bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc \u0111\u1ea5t b\u1eb1ng ph\u1eb3ng, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng xe l\u00e0m doanh tr\u1ea1i ph\u00f2ng v\u1ec7, n\u00ean ban chi\u1ebfu ch\u1ec9 n\u1ed9i b\u1ed9, l\u1ec7nh cho ba ph\u1ee7 b\u00e0n b\u1ea1c, r\u1ed3i c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y. <i>(N\u0103m sau, ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 2 t\u00e2u b\u00e0n v\u1ec1 xe d\u00e2n, ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 8 Th\u1ea9m Qu\u00e1t n\u00f3i, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u. \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Ng\u00e0y m\u1ed3ng 8 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 6, chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty k\u1ebft \u0111\u1ed9i theo ph\u00e9p c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, ba ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t ti\u1ec3u \u0111\u1ed9i, ch\u00edn ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t trung \u0111\u1ed9i, th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t \u0111\u1ee3i khi th\u00e0nh n\u1ec1 n\u1ebfp s\u1ebd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ed9i ng\u0169 v\u00e0 kh\u00ed gi\u00e1p, theo ph\u00e9p gi\u00e1o d\u1ee5c c\u1ee7a l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean. X\u00e9t \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ph\u1ee5 ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t m\u1ed3ng 8 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[96] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, l\u1ec7nh Ki\u1ec3m ch\u00ednh trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1c x\u00e9t x\u1eed t\u1ed9i nh\u00e2n \u0111ang b\u1ecb giam \u1edf Tam ty v\u00e0 Khai Phong ph\u1ee7.<\/p>\n\n<p>[97] \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m l\u00e0 L\u00fd L\u1eadp Chi t\u00e2u: <i>\"\u1ede huy\u1ec7n Ung Kh\u00e2u, n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng \u1ebf l\u0103ng tr\u00e0n b\u1edd ch\u1ea3y lan, \u0111\u1ed5 v\u00e0o s\u00f4ng B\u1ea1ch C\u00e2u. \u0110\u1ebfn ki\u1ec3m tra c\u1eeda s\u00f4ng ph\u00eda \u0111\u00f4ng, th\u1ea5y th\u00e2n s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p, cao h\u01a1n m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc b\u1ed1n th\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e3 t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng s\u1ee9c \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda.\"<\/i> Chi\u1ebfu ban ti\u1ec1n cho qu\u00e2n l\u00ednh s\u1eeda ch\u1ed7 v\u1ee1 \u0111\u00ea, qu\u00e2n l\u00ednh \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp \u0111\u00f3ng c\u1eeda c\u1ed1ng Kh\u1ed5ng C\u1ed1 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady. <i>(N\u0103m sau, ng\u00e0y m\u1ed3ng 6 th\u00e1ng 2, V\u01b0\u01a1ng T\u01b0\u1eddng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[98] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, chi\u1ebfu cho L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, ti\u1ec1n H\u1ed3 Ch\u00e2u quan s\u00e1t suy quan l\u00e0 Thi\u1ec7u Quang \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng hai b\u1eadc, b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan \u1edf n\u01a1i thu\u1eadn ti\u1ec7n, v\u00ec L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft chuy\u1ec3n v\u1eadn ty t\u00e2u r\u1eb1ng Quang \u0111\u00e3 \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 1100 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t c\u00e1t b\u1ed3i \u1edf ch\u00edn huy\u1ec7n \u00d4n, \u0110\u00e0i, v.v..<\/p>\n\n<p>[99] Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Ho\u00e0i Nam t\u00e2u: <i>\"X\u00e9t vi\u1ec7c tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ph\u00f3 s\u1ee9 Ph\u00e1t v\u1eadn Giang Ho\u00e0i, Lang trung \u0110\u1ed9 chi B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt khai s\u00f4ng Ho\u00e0ng Tr\u00ec \u1edf Ch\u00e2u Ch\u00e2n, ngo\u00e0i s\u1ed1 phu d\u1ecbch \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh, c\u00f2n c\u00f3 ba huy\u1ec7n m\u1ed7i n\u01a1i \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i cung c\u1ea5p th\u00eam phu, c\u00f9ng v\u1edbi binh phu t\u1eed th\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00e0o t\u1ea9u, l\u1ea1i t\u1eebng giao cho quan b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c v\u00e0 quan c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c \u0111\u1ed1c th\u00fac, sai ph\u00e1 nh\u00e2n thuy\u1ec1n cung \u1ee9ng, l\u1ea1i d\u00f9ng ti\u1ec1n ph\u00e8n mu\u1ed1i l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f4ng. Khi thay ch\u1ee9c, \u0111\u00e3 d\u00f9ng n\u0103m chi\u1ebfc thuy\u1ec1n \u0111\u01b0a v\u1ec1 kinh. L\u1ea1i m\u01b0\u1ee3n ba tr\u0103m quan ti\u1ec1n kho gi\u1ea5y c\u1ee7a Ty Ph\u00e1t v\u1eadn, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ti\u1ec1n ru\u1ed9ng ch\u1ee9c s\u1ebd tr\u1ea3, nh\u01b0ng Quy\u1ec1n Ph\u00e1t v\u1eadn V\u1ea1n Di \u0111\u00e3 ph\u00ea cho m\u01b0\u1ee3n, \u0111\u00e3 tr\u1ea3 m\u01b0\u1eddi b\u1ea3y ng\u00e0n, c\u00f2n l\u1ea1i ch\u01b0a tr\u1ea3.\"<\/i> Chi\u1ebfu cho B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt giao Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, V\u1ea1n Di giao Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Ho\u00e0i Nam x\u00e9t t\u1ed9i t\u00e2u l\u00ean. Sau \u0111\u00f3, C\u00f4ng B\u1eadt b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Di \u0111\u01b0\u1ee3c nghe \u0111\u1ee9c \u00e2n tha t\u1ed9i.<\/p>\n\n<p>[100] Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m xin sai Ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 Lam Duy V\u0129nh \u0111\u1ebfn ki\u1ec3m tra qu\u00e2n kh\u00ed, bi\u00ean so\u1ea1n m\u1ee5c l\u1ee5c \u0111\u1ec3 ng\u1ef1 l\u00e3m, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[101] H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u, tr\u1ea1i N\u1ea1p Kh\u00ea \u1edf Ch\u00e2u L\u00f4, l\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng ra v\u00e0o c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u00d4 Man, xin t\u0103ng th\u00eam qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa v\u00e0 d\u1eddi \u0111\u1eb7t \u0110\u00f4 gi\u00e1m l\u1ed9 ph\u00e2n, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[102] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n Ph\u00e1n quan Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Kinh, Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, Hi\u1ec7u kh\u00e1m Qu\u00e1n c\u00e1c L\u1eef Th\u0103ng Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u sang l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Ho\u00e0i Nam.<\/p>\n\n<p>[103] Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m t\u00e2u, th\u1ee3 l\u00e0m cung L\u00fd V\u0103n \u1ee8ng, th\u1ee3 l\u00e0m t\u00ean V\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh \u0111\u1ec1u c\u00f3 k\u1ef9 thu\u1eadt tinh x\u1ea3o, chi\u1ebfu b\u1ed5 l\u00e0m Th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng c\u1ee7a Tam ty \u0111\u1ec3 d\u1ea1y th\u1ee3.<\/p>\n\n<p>[104] \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi Tr\u1ecbnh \u0110\u1ee9c Th\u00e0nh xin t\u1ea1m c\u1eed quan lu\u00e2n phi\u00ean t\u00fac tr\u1ef1c, chi\u1ebfu l\u1ec7nh T\u1ed5ng qu\u1ea3n Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh ph\u1ee7 l\u1ed9 H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o t\u00fac tr\u1ef1c. Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, quan ngo\u1ea1i nhi\u1ec7m mang ch\u1ee9c \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi khi qua kinh \u0111\u00f4 tri\u1ec1u ki\u1ebfn th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u00fac v\u1ec7, nh\u01b0ng l\u00fac \u0111\u00f3 H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o \u0111i qua kinh s\u01b0, n\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ra l\u1ec7nh cho \u00f4ng t\u00fac tr\u1ef1c. Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>\"H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o gi\u1ecfi \u0111\u00e1nh tr\u1eadn, l\u00e0 t\u01b0\u1edbng t\u1ed1t, c\u00f3 kh\u00e1c g\u00ec Ti\u1ebft Nh\u00e2n Qu\u00fd?\"<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>\"E r\u1eb1ng kh\u00f4ng gi\u1ed1ng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ti\u1ebft Nh\u00e2n Qu\u00fd c\u00f2n c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0 H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o \u0111\u00e3 l\u00e0 kh\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>\"H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 thu\u1ea7n th\u1ee5c c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a m\u00e0 th\u00f4i, c\u00f2n v\u1ec1 v\u00f9ng n\u00fai s\u00f4ng T\u00e2y Th\u1ecb th\u00ec \u00f4ng ta r\u1ea5t quen thu\u1ed9c, nh\u01b0ng tr\u1eadn T\u00e2y Th\u1ecb su\u00fdt th\u1ea5t b\u1ea1i, t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 v\u1eady c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3 ki\u1ebfm.\"<\/i> An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o v\u1eeba tham lam, l\u1ea1i th\u1ea5t b\u1ea1i trong tr\u1eadn T\u00e2y Th\u1ecb, ch\u1ec9 v\u00ec T\u00e2y ph\u1ee7 d\u1ef1a v\u00e0o \u00f4ng ta \u0111\u1ec3 ph\u00e1 ho\u1ea1i V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c khen ng\u1ee3i tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Vua.<\/p>\n\n<p>[105] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho c\u00e1c quan Gi\u00e1m m\u00f4n 20 c\u1eeda th\u00e0nh ngo\u1ea1i th\u00e0nh t\u1eeb nay kh\u00f4ng ph\u1ea3i qu\u1ea3n l\u00fd thu\u1ebf kh\u00f3a, ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 ti\u1ec1n thu\u1ebf th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i thu \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb vi\u1ec7c b\u1eaft gi\u1eef nh\u1eefng k\u1ebb tr\u1ed1n thu\u1ebf m\u00e0 l\u1eadp ra m\u1ee9c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t, chia l\u00e0m 5 b\u1eadc, theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a \u0110\u00f4 th\u01b0\u01a1ng thu\u1ebf vi\u1ec7n. <i>(Vi\u1ec7c c\u1ee7a Tr\u1ecbnh Hi\u1ec7p, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam. Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 2 n\u0103m sau, Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1c gi\u1ea3m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c thu\u1ebf, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[106] Chi\u1ebfu cho S\u00e1t ph\u1ecfng ty L\u1ed9 T\u1eed Qu\u1ef3 chu\u1ea9n b\u1ecb sai khi\u1ec3n B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1eabn v\u00e0 Tri huy\u1ec7n V\u0129nh Gia m\u1edbi nh\u1eadm ch\u1ee9c Tr\u1ea7m Qu\u1ef3, c\u00f9ng v\u1edbi Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7 l\u1ed9 xem x\u00e9t vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 \u1edf Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. <i>(\u0110o\u1ea1n v\u1ec1 B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1eabn v\u00e0 Tr\u1ea7m Qu\u1ef3 n\u00e0y, trong\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300bghi v\u00e0o ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7 khi c\u1eed L\u00fd K\u1ef7, b\u1ea3n Chu \u0111\u00e3 ph\u1ee5 tr\u01b0\u1edbc v\u00e0o \u0111\u00e2y, nay theo \u0111\u00f3. L\u1eddi c\u1ee7a B\u1eb1ng Kinh v\u1eabn ghi trong ng\u00e0y th\u00e1ng n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[107] L\u1ea1i chi\u1ebfu cho m\u01b0\u1ee3n 87.000 quan ti\u1ec1n thu\u1ebf tr\u00e0 phong trang c\u1ee7a \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ty \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7, giao cho \u0110\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty L\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc \u0110\u00f4ng \u0111\u1ec3 mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c d\u1ef1 tr\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n\n<p>[108] H\u1ea1 qu\u1ed1c ch\u1ee7 B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng d\u00e2ng ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 chu\u1ed9c\u300a\u0110\u1ea1i t\u1ea1ng kinh\u300b, chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban cho kinh v\u00e0 tr\u1ea3 l\u1ea1i ng\u1ef1a.<\/p>\n\n<p>[109] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u D\u00e2n l\u00e0 H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t[footnote]Th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u D\u00e2n l\u00e0 H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t, ch\u1eef 'th\u1ee7' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'th\u1ee7', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n C\u00e1c v\u00e0 quy\u1ec3n 249, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 7, c\u00f9ng v\u1edbi \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean Di 6.9 \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u \u0110\u00e0o l\u00e0 Ba Chi\u00ean Gi\u00e1c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m S\u00f9ng nghi ph\u00f3 s\u1ee9, \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 l\u00e0m L\u1ec5 t\u00e2n ph\u00f3 s\u1ee9, \u0111\u1ec1u ki\u00eam ch\u1ee9c Ki\u1ec1m h\u1ea1t b\u1ed9 phi\u00ean. H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t \u1edf ch\u00e2u D\u00e2n, Ba Chi\u00ean Gi\u00e1c \u1edf ch\u00e2u \u0110\u00e0o, \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 \u1edf ch\u00e2u H\u00e0. \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u l\u00e0 em c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u chi\u00eau d\u1ee5 h\u1ecd quy ph\u1ee5, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn \u1edf \u0111i\u1ec7n Di\u00ean H\u00f2a, v\u00e0 c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu cho \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, c\u0169ng l\u00e0m S\u00f9ng nghi ph\u00f3 s\u1ee9. \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 tuy kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1ee7 l\u0129nh, nh\u01b0ng v\u00ec \u1edf th\u00e0nh N\u1ea1p Kh\u1eafc L\u0169y c\u00f9ng v\u1edbi m\u1eb9 l\u00e0 D\u0129nh Th\u00e0nh Gi\u1ea3n \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t ti\u1ec1n qu\u00e2n c\u1ee7a C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp xin h\u00e0ng.<\/p>\n\n<p>[110] C\u00e1c ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u1ec1 c\u1eed c\u1ee7a l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc T\u00e2y t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Tham \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i ph\u00e1p m\u1edbi v\u1ec1 ngh\u0129a d\u0169ng v\u00e0 b\u1ea3o gi\u00e1p c\u1ee7a ph\u1ee7 Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u01b0\u1eddng tr\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u thu\u1ed9c h\u01b0\u01a1ng binh v\u00e0 c\u00e1c x\u00e3 cung ti\u1ec5n \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng ghi t\u00ean tu\u1ed5i \u0111\u1ec3 tu\u1ea7n ph\u00f2ng v\u00e0 ch\u1eb7n gi\u1eef, xin h\u00e3y b\u00e3i b\u1ecf t\u1ea5t c\u1ea3, s\u1eafp x\u1ebfp l\u1ea1i theo ngh\u0129a d\u0169ng v\u00e0 b\u1ea3o gi\u00e1p.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd. <i>(Ng\u00e0y 19 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m sau c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u. \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: B\u00e3i b\u1ecf c\u01b0\u1eddng tr\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c x\u00e3 cung ti\u1ec5n bi\u00ean gi\u1edbi \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc T\u00e2y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111\u0103ng k\u00fd tu\u1ea7n th\u00fa. Ch\u00ednh l\u00e0 vi\u1ec7c n\u00e0y. T\u00f4 Th\u1ee9c d\u00e2ng t\u1ea5u xin kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i c\u00e1c x\u00e3 cung ti\u1ec5n, n\u00ean tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[111] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu cho ty Th\u1ecb d\u1ecbch, tr\u1eeb s\u1ed1 ti\u1ec1n th\u1ecb l\u1ec7 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i d\u00f9ng chi ti\u00eau, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u g\u1eedi \u0111\u1ebfn s\u1edf \u0110\u1ec3 \u0111\u01b0\u01a1ng, xu\u1ea5t ra \u0111\u1ec3 c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng cho l\u1ea1i, thu\u1ed9c v\u1ec1 \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed ty Th\u1ecb d\u1ecbch, l\u1ea1i l\u1ec7nh c\u1eed hai vi\u00ean quan C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra v\u00e0 \u0111\u1ecbnh gi\u00e1.<\/p>\n\n<p>[112] Th\u00e1ng n\u00e0y, b\u00e3i b\u1ecf c\u00e1c huy\u1ec7n B\u00ecnh L\u1ee3i c\u1ee7a ch\u00e2u Kim, L\u00e2m Minh c\u1ee7a ch\u00e2u Minh, Cao D\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a qu\u00e2n Thu\u1eadn An, huy\u1ec7n \u0110\u1ea1i Danh v\u00e0 Vi\u00ean Th\u1ee7y Kinh Th\u00e0nh c\u1ee7a ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh, \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n. \u1ede ch\u00e2u V\u1ecb \u0111\u1eb7t c\u1eeda Ch\u1ebf Th\u1eafng v\u00e0 huy\u1ec7n An H\u00f3a, l\u1ea5y huy\u1ec7n c\u0169 l\u00e0m tr\u1ea5n.<\/p>\n\n<p>[113] Ch\u00faa Li\u00eau ph\u00e1i L\u01b0u h\u1eadu quan s\u00e1t \u00cdch Ch\u00e2u l\u00e0 Gia Lu\u1eadt \u0110\u1ed9ng, Thi\u1ebfu khanh S\u00f9ng L\u1ed9c l\u00e0 \u0110\u1eadu C\u1ea3nh Dung; m\u1eb9 ch\u00faa Li\u00eau ph\u00e1i T\u1ea3 Thi\u00ean Ng\u01b0u V\u1ec7 Th\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n l\u00e0 Gia Lu\u1eadt Vinh, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng Thi\u1ebfu khanh, \u0110\u00e3i ch\u1ebf Can V\u0103n c\u00e1c l\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Th\u1ee5 sang ch\u00fac m\u1eebng ng\u00e0y Ch\u00ednh \u0111\u00e1n. <i>(S\u1ee9 v\u00e0 ph\u00f3 s\u1ee9 ch\u00fac m\u1eebng ng\u00e0y Ch\u00ednh \u0111\u00e1n g\u1ed3m b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, <i>\"Th\u1ef1c l\u1ee5c\"<\/i> kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p, nay d\u1ef1a theo danh hi\u1ec7u qu\u1ed1c t\u00edn \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.)<\/i><\/p>\n\n<p>[114] N\u0103m \u0111\u00f3, con ch\u00e1u t\u00f4ng th\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean v\u00e0 phong ch\u1ee9c g\u1ed3m 59 ng\u01b0\u1eddi, x\u1eed \u00e1n t\u1eed h\u00ecnh 2.951 ng\u01b0\u1eddi.<\/p>","rendered":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng 11 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 12 c\u00f9ng n\u0103m.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng 11, ng\u00e0y Canh T\u00fd, m\u00f9ng m\u1ed9t, Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;V\u00e2ng ch\u1ec9 l\u1eadp s\u1ed5 s\u00e1ch \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o s\u00e1t c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a c\u00e1c quan ch\u1ee9c trong v\u00e0 ngo\u00e0i tri\u1ec1u. N\u1ebfu g\u1eb7p vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, ki\u1ec3m tra, ghi ch\u00e9p, ti\u1ebfn c\u1eed m\u00e0 c\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, xin t\u1eeb nay c\u0169ng \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ki\u1ec3m tra v\u00e0 ghi ch\u00e9p.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[2] \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c Tr\u01b0\u01a1ng Vinh v\u00e0o \u0111i\u1ec7n Th\u00f9y Cung ch\u1ea7u Vua, t\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec ph\u1ea1m t\u1ed9i b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c, c\u00f3 con g\u00e1i b\u1ecb b\u00e1n v\u00e0o cung. Vua ra chi\u1ebfu tha t\u1ed9i, l\u1ec7nh cho N\u1ed9i \u0110\u00f4ng M\u00f4n tr\u1ea3 l\u1ea1i con g\u00e1i cho \u00f4ng.<\/p>\n<p>[3] V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng l\u1ea5y s\u1ed5 s\u00e1ch chi ti\u1ebft v\u1ec1 ti\u1ec1n, l\u00faa, v\u00e0ng b\u1ea1c, v\u1ea3i l\u1ee5a ra v\u00e0o trong 6 n\u0103m \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n r\u1ea5t nhi\u1ec1u, xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Trung th\u01b0 l\u1ec7nh cho Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i l\u1ee5a ra v\u00e0o \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, ch\u1eafc l\u00e0 do v\u0103n th\u01b0 c\u0169 trong t\u1ec9nh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ea5y r\u00f5.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u0103n th\u01b0 c\u0169 trong t\u1ec9nh tuy ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ki\u1ec3m tra, nh\u01b0ng s\u1ed1 l\u1edbn v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c. Ph\u00e1p l\u1ec7nh trong t\u1ec9nh nghi\u00eam ng\u1eb7t nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 c\u00f2n kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, th\u00ec c\u00e1c ch\u00e2u b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0m sao \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c truy x\u00e9t, thay th\u1ebf chuy\u00ean ph\u00f3, ph\u1ea3i k\u00e9o d\u00e0i t\u1eeb 7, 8 n\u0103m tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e2y, bao nhi\u00eau ng\u01b0\u1eddi, bao nhi\u00eau ng\u00e0y m\u1edbi xong \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y k\u1ebft th\u00fac. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y so s\u00e1nh vi\u1ec7c mu\u1ed1i gi\u1ea3i gi\u1edbi c\u1ee7a Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, c\u00f2n g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng xong \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1ea1i ra ch\u1ec9 b\u00e3i b\u1ecf. Nay vi\u1ec7c n\u00e0y g\u1ea5p m\u01b0\u1eddi l\u1ea7n mu\u1ed1i gi\u1ea3i, v\u0103n th\u01b0 l\u00e0m sao xong \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;L\u00e0m sao th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i l\u1ee5a \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u0103ng gi\u1ea3m?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng khi \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i l\u1ee5a kh\u00f4ng thi\u1ebfu, sau n\u00e0y m\u1edbi thi\u1ebfu. N\u1ebfu do ng\u01b0\u1eddi s\u1eafp x\u1ebfp kh\u00f4ng \u0111\u00fang c\u00e1ch d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t, th\u00ec Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng ch\u1ec9 c\u1ea7n ki\u1ec3m tra v\u0103n th\u01b0 trong t\u1ec9nh, \u0111i\u1ec1u tra vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n khi c\u00f2n \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, sau n\u00e0y thay \u0111\u1ed5i th\u1ebf n\u00e0o m\u00e0 d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t. N\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i do th\u1ef1c hi\u1ec7n kh\u00e1c bi\u1ec7t m\u00e0 d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t, ch\u1ec9 l\u00e0 do n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a hay m\u1ea5t m\u00f9a, vi\u1ec7c nhi\u1ec1u hay \u00edt, n\u00ean s\u1ed1 ti\u1ec1n hi\u1ec7n c\u00f3 nhi\u1ec1u hay \u00edt kh\u00e1c nhau, th\u00ec c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u1ea1i kh\u00e1i, kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i ki\u1ec3m tra t\u1eebng chi ti\u1ebft ra v\u00e0o m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n l\u1ec7nh b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c y\u00eau c\u1ea7u v\u0103n th\u01b0 t\u1eeb t\u1ec9nh.<\/p>\n<p>Sau v\u00e0i ng\u00e0y, Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Thi\u1ec3m T\u00e2y thi\u1ebfu h\u1ee5t t\u00e0i ch\u00ednh, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, l\u1ea5y g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;C\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n t\u0103ng chi ph\u00ed. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, n\u1ebfu tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c n\u01a1i ki\u00ean c\u1ed1 ph\u00f2ng th\u1ee7 th\u00e0nh tr\u1ea1i, kh\u00f4ng giao chi\u1ebfn v\u1edbi \u0111\u1ecbch, t\u1eeb t\u1eeb luy\u1ec7n binh qu\u1ea5y r\u1ed1i ch\u00fang, khi\u1ebfn ch\u00fang kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u1ec9 ng\u01a1i. Ch\u00fang nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u1eadp h\u1ee3p, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng c\u00f2n kh\u1ea3 n\u0103ng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, B\u00ednh Th\u01b0\u1eddng s\u1ebd b\u1ecb b\u1eaft. Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec binh l\u1ef1c v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00f3 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft vi\u1ec7c. Kh\u00f4ng l\u00e0m theo c\u00e1ch n\u00e0y, m\u00e0 t\u00f9y vi\u1ec7c lo\u1ea1n \u1ee9ng ph\u00f3, n\u00ean t\u1ed1n k\u00e9m m\u00e0 vi\u1ec7c kh\u00f4ng th\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;V\u1eeba c\u00f3 vi\u1ec7c li\u1ec1n \u0111\u1ebfn xin th\u00eam qu\u00e2n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Th\u1eddi Th\u00e1i T\u1ed5, c\u00f3 t\u01b0\u1edbng l\u0129nh sai con trai \u0111\u1ebfn xin qu\u00e2n, xin kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f3c m\u00e0 \u0111i, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ea5t b\u1ea1i. Nay t\u01b0\u1edbng l\u0129nh xin qu\u00e2n, cho hay kh\u00f4ng l\u00e0 do b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00e1i T\u1ed5 d\u00f9ng Qu\u00e1ch Ti\u1ebfn, nay e kh\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Qu\u00e1ch Ti\u1ebfn c\u00f3 g\u00ec kh\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u00e0m vi\u1ec7c th\u00ec t\u00e0i n\u0103ng t\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n. Nh\u01b0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e2n V\u1ea1n, khi c\u00f2n l\u00e0m ch\u1ec9 huy, ai b\u1ea3o \u00f4ng ta c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c? Nh\u1edd vi\u1ec7c l\u1eadp c\u00f4ng, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi bi\u1ebft \u00f4ng ta c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u00e0y nay, di \u0111\u1ecbch th\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Trung Qu\u1ed1c r\u1ed9ng l\u1edbn, d\u00e2n \u0111\u00f4ng c\u1ee7a c\u1ea3i nhi\u1ec1u, th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 b\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh, lo l\u1eafng ch\u0103m ch\u1ec9 vi\u1ec7c thi\u00ean h\u1ea1, n\u1ebfu s\u1eafp x\u1ebfp kh\u00f4ng sai, th\u00ec d\u00f9 M\u1eb7c \u0110\u1ed1n c\u0169ng \u0111\u00e1ng g\u00ec ph\u1ea3i s\u1ee3? H\u00e1n Cao T\u1ed5 b\u1ecb M\u1eb7c \u0110\u1ed1n l\u00e0m kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n, c\u0169ng v\u00ec Trung Qu\u1ed1c m\u1ec7t m\u1ecfi v\u00ec chi\u1ebfn tranh, d\u00e2n ch\u00fang mu\u1ed1n ngh\u1ec9 ng\u01a1i m\u00e0 th\u00f4i. N\u1ebfu H\u00e1n Cao T\u1ed5 c\u00f3 thi\u00ean h\u1ea1 nh\u01b0 ng\u00e0y nay, \u1eaft kh\u00f4ng c\u00f2n s\u1ee3 M\u1eb7c \u0110\u1ed1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eddi khi\u1ebfn Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 c\u00e1ch th\u1eafng di \u0111\u1ecbch, ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u1eddi sau \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady. Kinh Thi l\u1ea5y vi\u1ec7c di \u0111\u1ecbch m\u1ea1nh, Trung Qu\u1ed1c y\u1ebfu l\u00e0 &#8216;d\u00ea \u0111\u1ef1c \u0111\u1ea7u to&#8217;, r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ebd th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[4] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, th\u00eam m\u1ed9t ch\u1ee9c Huy\u1ec7n th\u1eeba \u1edf huy\u1ec7n B\u00ecnh Giang, ch\u00e2u Nh\u1ea1c.<\/p>\n<p>[5] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 ty v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 B\u1eafc ch\u1ec9 huy c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1ec7nh, huy\u1ec7n \u00fay c\u1ee7a hai huy\u1ec7n Quy T\u00edn v\u00e0 Dung Th\u00e0nh, t\u1eeb nay n\u1ebfu g\u1eb7p qu\u00e2n tu\u1ea7n m\u00e3 c\u1ee7a B\u1eafc gi\u1edbi, ph\u1ea3i t\u1eeb t\u1eeb \u0111u\u1ed5i theo, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng nhau. Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n tu\u1ea7n m\u00e3 c\u1ee7a B\u1eafc gi\u1edbi \u0111i qua B\u1ea1ch C\u00e2u, huy\u1ec7n \u00fay Quy T\u00edn l\u00e0 Tang C\u1ea3nh b\u1eafn b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng Ti\u1ec3u \u01afng qu\u00e2n s\u1ee9 c\u1ee7a Ch\u00e2u Tr\u00e1c l\u00e0 C\u1ed1 \u0110\u1ee9c, n\u00ean m\u1edbi c\u00f3 l\u1ec7nh \u01b0\u1edbc th\u00fac n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 7, theo\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b [c\u1ee7a T\u01b0 M\u00e3 Quang]: H\u00e0n Ch\u1ea9n t\u00e2u xin gi\u1eef l\u1ea1i Ph\u00f9ng H\u00e0nh K\u1ef7, cho r\u1eb1ng n\u1ebfu b\u00e3i ch\u1ee9c H\u00e0nh K\u1ef7, ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc s\u1ebd cho r\u1eb1ng v\u00ec vi\u1ec7c b\u1eafn ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi n\u00ean b\u1ecb b\u00e3i, s\u1ebd c\u00e0ng ki\u00eau ng\u1ea1o, n\u1ebfu h\u1ecd l\u1ea1i \u0111\u1ebfn \u1eaft s\u1ebd cho l\u00e0 c\u00f3 m\u01b0u k\u1ebf, ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc c\u00e0ng nghi ng\u1edd.<\/i><\/p>\n<p><i>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e0nh K\u1ef7 t\u00e2u b\u00e1o c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 g\u00ec sai l\u1ea7m.&#8221;<\/i> Ho\u1eb7c c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi h\u00f4m qua \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc n\u00f3i vi\u1ec7c m\u1edf r\u1ed9ng th\u00e0nh tr\u00ec l\u00e0 sai. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00f4m qua T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan d\u1eabn theo s\u1ee9 th\u1ea7n, ch\u00ednh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi do Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t ti\u1ebfn c\u1eed, ch\u1ec9 nghe l\u1eddi b\u1ecdn h\u1ecd n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Ch\u1ea9n lui ra, t\u00f4i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;T\u00f4n V\u0129nh n\u00f3i Tang C\u1ea3nh l\u00e0 con r\u1ec3 c\u1ee7a H\u00ecnh T\u00e1 Th\u1ea7n, nghi ng\u1edd vi\u1ec7c b\u1eafn ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng ho\u00e0n to\u00e0n thu\u1ed9c \u0111\u1ecba ph\u1eadn Nam gi\u1edbi, vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u01b0a r\u00f5, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t.&#8221;<\/i> L\u1ea1i t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 n\u00f3i m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi r\u1ea5t khen ng\u1ee3i Tr\u01b0\u01a1ng L\u1ee3i Nh\u1ea5t, th\u1ea7n \u0111\u00e3 n\u00f3i v\u1edbi h\u1ecd m\u1ea5y vi\u1ec7c th\u1ef1c t\u1ebf v\u1ec1 L\u1ee3i Nh\u1ea5t m\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh bi\u1ebft, h\u1ecd m\u1edbi n\u00f3i ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y.&#8221;<\/i> V\u00ec s\u1ee9 th\u1ea7n \u1edf H\u00f9ng Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u do L\u1ee3i Nh\u1ea5t ti\u1ebfn c\u1eed, n\u00ean m\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady. Vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan \u0111\u1ebfn Tang C\u1ea3nh, ghi ch\u00e9p th\u00eam \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t sau.)<\/i><\/p>\n<p>[6] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m nay kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, sai \u0111\u00f3ng b\u00e8 \u0111\u1ec3 ng\u0103n n\u01b0\u1edbc n\u1ed5i.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Quy\u1ec1n ph\u00e1n T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m Ph\u1ea1m T\u1eed K\u1ef3 t\u00e2u: <i>&#8220;C\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n m\u1ed7i n\u0103m m\u1edf \u0111\u00f3ng, hao t\u1ed5n nh\u00e2n l\u1ef1c v\u00e0 ti\u1ec1n c\u1ee7a, kh\u00f4ng ch\u1ec9 khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang th\u00eam kh\u1ed1n kh\u1ed5, m\u00e0 sau khi \u0111\u00f3ng c\u1eeda c\u00f2n c\u1ea3n tr\u1edf vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y. Xin m\u1ed7i khi \u0111\u1ebfn m\u00f9a \u0111\u00f4ng, kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng, \u0111\u1ec3 thuy\u1ec1n b\u00e8 t\u1eeb ngo\u00e0i s\u00f4ng l\u1edbn \u0111i th\u1eb3ng v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u1ebfn kinh th\u00e0nh, b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chuy\u1ec3n v\u1eadn, nh\u01b0 v\u1eady k\u1ebf ho\u1ea1ch h\u00e0ng n\u0103m ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd t\u0103ng l\u00ean nhi\u1ec1u, binh l\u00ednh ch\u00e8o thuy\u1ec1n c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt, thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u v\u00e0 l\u1ee3i t\u1ee9c kh\u00e1c c\u0169ng s\u1ebd t\u0103ng l\u00ean, l\u1ee3i \u00edch c\u00f4ng t\u01b0 \u0111\u1ec1u thu\u1eadn ti\u1ec7n, kh\u00f4ng g\u00ec h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda su\u1ed1t m\u00f9a \u0111\u00f4ng s\u1ebd l\u00e0m l\u1ea5p l\u00f2ng s\u00f4ng, th\u00ec x\u00e9t r\u1eb1ng m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u00f3ng c\u1eeda th\u01b0\u1eddng v\u00e0o cu\u1ed1i \u0111\u00f4ng, khi s\u01b0\u01a1ng r\u01a1i n\u01b0\u1edbc r\u00fat, \u0111\u1ebfn khi n\u01b0\u1edbc ng\u1eebng ch\u1ea3y c\u0169ng c\u00f3 c\u00e1t l\u1eafng, nh\u01b0ng g\u1eb7p n\u01b0\u1edbc m\u00f9a xu\u00e2n ch\u1ea3y m\u1ea1nh th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f2n t\u00edch t\u1ee5 g\u00ec. N\u1ebfu sau n\u00e0y c\u1ea7n n\u1ea1o v\u00e9t v\u00e0 tu s\u1eeda, c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea5n \u0111\u1ecbnh th\u1eddi h\u1ea1n, t\u1ea1m th\u1eddi \u0111\u00f3ng c\u1eeda, so v\u1edbi vi\u1ec7c h\u00e0ng n\u0103m ph\u1ea3i l\u00e0m c\u00f4ng tr\u00ecnh, th\u00ec phi\u1ec1n ph\u1ee9c v\u00e0 ti\u1ebft ki\u1ec7m kh\u00e1c nhau nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> B\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho quan l\u1ea1i c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n xem x\u00e9t, cu\u1ed1i c\u00f9ng theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a T\u1eed K\u1ef3. L\u00fac \u0111\u00f3 Cao Ly ph\u00e1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng, l\u1ec7nh cho t\u1eeb s\u00f4ng Bi\u1ec7n ng\u01b0\u1ee3c d\u00f2ng \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;X\u01b0a \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng t\u1ed1n k\u00e9m nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> [V\u01b0\u01a1ng] An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i c\u00f3 khi t\u1ed1n \u0111\u1ebfn tr\u0103m v\u1ea1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1ea5y n\u0103m tr\u01b0\u1edbc n\u1ebfu n\u00f3i kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, ng\u01b0\u1eddi ta \u1eaft s\u1ebd kinh h\u00e3i.&#8221;<\/i> B\u00e8n ra l\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n v\u00e0 xem x\u00e9t chi ph\u00ed h\u00e0ng n\u0103m v\u1ec1 nh\u00e2n c\u00f4ng, v\u1eadt li\u1ec7u \u0111\u00f3ng c\u1eeda s\u00f4ng \u0111\u1ec3 tr\u00ecnh l\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i \u1edf \u0110\u00f4 t\u1ec9nh c\u00f3 bia ghi r\u1eb1ng k\u00eanh r\u1ea1ch tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y th\u00f4ng v\u1edbi s\u00f4ng Bi\u1ec7n, kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u1eeb khi n\u00e0o \u0111\u00e1y s\u00f4ng d\u1ea7n cao l\u00ean.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay \u0111\u1ea7u c\u00e1c k\u00eanh \u0111\u1ec1u s\u00e2u, s\u00f4ng Bi\u1ec7n r\u1ea5t th\u1ea5p. L\u1ea1i xem ch\u00f9a T\u01b0\u1edbng Qu\u1ed1c, c\u00e1t t\u00edch g\u1ea7n \u0111\u1ebfn m\u00e1i nh\u00e0, th\u00ec s\u00f4ng Bi\u1ec7n d\u1ea7n cao l\u00ean ch\u01b0a l\u00e2u.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;S\u00f4ng Bi\u1ec7n \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1eeb l\u00e2u, sao g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u1ea1i d\u1ea7n cao l\u00ean nh\u01b0 v\u1eady?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;X\u01b0a kh\u00f4ng x\u00e2y kinh \u0111\u00f4, n\u00ean kh\u00f4ng nh\u01b0 tri\u1ec1u ta chuy\u00ean d\u1ef1a v\u00e0o n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng, do \u0111\u00f3 n\u01b0\u1edbc t\u1eeb c\u00e1c \u0111\u1ea7m h\u1ed3, k\u00eanh r\u1ea1ch \u0111\u1ec1u ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, c\u00e1t theo d\u00f2ng m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ecdng l\u1ea1i. T\u1eeb khi x\u00e2y kinh \u0111\u00f4, v\u1eadn chuy\u1ec3n b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u1eebng m\u1ed9t ng\u00e0y, ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng \u0111\u1ec3 d\u1eabn v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, c\u00e1c ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n n\u1eefa, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do c\u00e1t t\u00edch t\u1ee5 d\u1ea7n cao l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b c\u1ee7a Th\u1ea9m Qu\u00e1t c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi l\u1eddi c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, nay ghi ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o. S\u00f4ng Bi\u1ec7n c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, huy \u0111\u1ed9ng phu d\u1ecbch t\u1eeb h\u01a1n ba m\u01b0\u01a1i huy\u1ec7n thu\u1ed9c kinh k\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c qu\u1eadn ph\u1ee5 c\u1eadn, m\u1ed7i n\u0103m n\u1ea1o v\u00e9t m\u1ed9t l\u1ea7n. N\u0103m T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9, T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n, ch\u1ee9c C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu s\u1ee9 th\u1ea7n, \u0111\u01b0\u1ee3c giao tr\u00f4ng coi vi\u1ec7c \u0111\u00e0o k\u00eanh r\u1ea1ch \u1edf kinh k\u1ef3, t\u1ea1m m\u01b0\u1ee3n phu d\u1ecbch n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Bi\u1ec7n.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb \u0111\u00f3, ba n\u0103m n\u1ea1o v\u00e9t m\u1ed9t l\u1ea7n, b\u1eaft \u0111\u1ea7u l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan huy\u1ec7n \u1edf kinh k\u1ef3 ki\u00eam nhi\u1ec7m vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd k\u00eanh r\u1ea1ch v\u00e0 s\u00f4ng ng\u00f2i, coi \u0111\u00f3 l\u00e0 nhi\u1ec7m v\u1ee5 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean. L\u00e2u d\u1ea7n, vi\u1ec7c \u0111\u00e0o k\u00eanh r\u1ea1ch d\u1ea7n l\u01a1 l\u00e0, c\u00e1c quan huy\u1ec7n ch\u1ec9 mang danh kh\u00f4ng, s\u00f4ng Bi\u1ec7n c\u00f3 khi hai m\u01b0\u01a1i n\u0103m m\u1edbi n\u1ea1o v\u00e9t m\u1ed9t l\u1ea7n, c\u00e1t b\u00f9n t\u00edch t\u1ee5 h\u00e0ng n\u0103m. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, n\u01b0\u1edbc t\u1eeb c\u00e1c k\u00eanh r\u1ea1ch \u1edf kinh s\u01b0 \u0111\u1ec1u ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, bia ghi \u1edf t\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4 \u0111\u01b0\u1eddng Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh c\u00f3 vi\u1ebft<a class=\"footnote\" title=\"Bia ghi \u1edf t\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4 \u0111\u01b0\u1eddng Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh c\u00f3 vi\u1ebft 'vi\u1ebft' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b quy\u1ec3n 25, t\u1ea1p ch\u00ed 2 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1854-1\" href=\"#footnote-1854-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a> <i>&#8220;\u0111\u00e0o t\u00e1m k\u00eanh, ph\u00eda nam ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n&#8221;<\/i> l\u00e0 v\u1eady. T\u1eeb khi s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p, t\u1eeb c\u1eeda \u0110\u00f4ng th\u1ee7y m\u00f4n c\u1ee7a kinh th\u00e0nh xu\u1ed1ng \u0111\u1ebfn Ung Kh\u00e2u, T\u01b0\u01a1ng \u1ea4p, \u0111\u00e1y s\u00f4ng \u0111\u1ec1u cao h\u01a1n m\u1eb7t \u0111\u1ea5t b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u00ea h\u01a1n m\u1ed9t tr\u01b0\u1ee3ng hai th\u01b0\u1edbc, t\u1eeb tr\u00ean \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n nh\u00ecn xu\u1ed1ng nh\u00e0 d\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"T\u1eeb tr\u00ean \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n nh\u00ecn xu\u1ed1ng nh\u00e0 d\u00e2n 'd\u00e2n' nguy\u00ean l\u00e0 'Bi\u1ec7n', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1854-2\" href=\"#footnote-1854-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>, nh\u01b0 \u1edf trong thung l\u0169ng s\u00e2u.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m Hi Ninh, b\u00e0n vi\u1ec7c d\u1eabn n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng L\u1ea1c v\u00e0o s\u00f4ng Bi\u1ec7n, t\u00f4i nh\u00e2n \u0111i s\u1ee9, \u0111i d\u1ecdc s\u00f4ng Bi\u1ec7n, t\u1eeb c\u1eeda Th\u01b0\u1ee3ng Thi\u1ec7n c\u1ee7a kinh s\u01b0 \u0111o \u0111\u1ebfn b\u1edd s\u00f4ng Ho\u00e0i \u1edf T\u1ee9 Ch\u00e2u, t\u1ed5ng c\u1ed9ng t\u00e1m tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m m\u1ed9t tr\u0103m ba m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc. \u0110\u1ecba th\u1ebf: Kinh s\u01b0 cao h\u01a1n T\u1ee9 Ch\u00e2u m\u01b0\u1eddi ch\u00edn tr\u01b0\u1ee3ng b\u1ed1n th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c s\u00e1u ph\u00e2n. \u1ede ph\u00eda \u0111\u00f4ng kinh th\u00e0nh, \u0111\u00e0o gi\u1ebfng gi\u1eefa l\u00f2ng k\u00eanh s\u00e2u \u0111\u1ebfn ba tr\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u00e1y c\u0169. \u0110o \u0111\u1ea1c \u0111\u1ecba th\u1ebf, d\u00f9ng th\u01b0\u1edbc ng\u1eafm v\u00e0 th\u01b0\u1edbc \u0111o m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi sai l\u1ec7ch nh\u1ecf.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 r\u00e3nh \u0111\u1ea5t \u0111\u00e0o c\u0169, t\u00f4i nh\u00e2n \u0111\u00f3 \u0111\u00e0o th\u00f4ng c\u00e1c r\u00e3nh n\u01b0\u1edbc, l\u00fac th\u00ec \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp ng\u0103n n\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ee3i n\u01b0\u1edbc l\u1eb7ng<a class=\"footnote\" title=\"\u0110\u1ee3i n\u01b0\u1edbc l\u1eb7ng '\u0111\u1ee3i n\u01b0\u1edbc' hai ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1854-3\" href=\"#footnote-1854-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>, ph\u00eda tr\u00ean d\u1ea7n c\u1ea1n, l\u1ea1i \u0111\u1eafp m\u1ed9t \u0111\u1eadp kh\u00e1c, n\u1ed1i ti\u1ebfp nh\u01b0 b\u1eadc thang, r\u1ed3i \u0111o \u0111\u1ed9 ch\u00eanh l\u1ec7ch m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc tr\u00ean d\u01b0\u1edbi \u0111\u1eadp, t\u1ed5ng h\u1ee3p l\u1ea1i m\u1edbi bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed9 cao th\u1ea5p th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ee7a \u0111\u1ecba th\u1ebf.)<\/i><\/p>\n<p>[7] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, To\u00e0n Duy K\u1ef7, ch\u1ee9c T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 \u1edf L\u00e2n Ph\u1ee7 l\u1ed9, xin b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh s\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n \u0111\u1ec3 l\u00e0m l\u00ednh cung ti\u1ec5n th\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, v\u00f9ng ngo\u00e0i s\u00f4ng c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111\u1ea5t hoang, Vua sai V\u01b0\u01a1ng Trung Ch\u00e1nh, ch\u1ee9c \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi, chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n l\u00e0m l\u00ednh cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u1ec3 khai kh\u1ea9n, nh\u1eb1m gi\u1ea3m b\u1edbt qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa. Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tri\u1ec7u T\u1eed K\u1ef7 nh\u00e2n \u0111\u00f3 d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c ki\u00eam vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 l\u00ednh s\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n, nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u00ednh to\u00e1n chi ph\u00ed c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng. \u0110\u1ebfn nay, b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y.<\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng, ch\u1ee9c Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf, quy\u1ec1n Tam ty s\u1ee9, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c khai kh\u1ea9n \u0111\u1ea5t \u0111ai \u1edf \u0110\u00e0o, H\u00e0, chi ph\u00ed r\u1ea5t l\u1edbn, H\u01b0\u1edbng h\u1ebft s\u1ee9c lo li\u1ec7u, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi cho l\u00e0 kh\u00f3, Vua ban chi\u1ebfu th\u01b0\u1edfng 300 l\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1c v\u00e0 300 t\u1ea5m l\u1ee5a, n\u00f3i: <i>&#8220;Khanh ch\u00fa t\u00e2m vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh t\u00edch n\u00e0y, n\u00ean an \u1ee7i l\u00f2ng trung th\u00e0nh.&#8221;<\/i> H\u01b0\u1edbng nh\u00e2n \u0111\u00f3 xin r\u0103n c\u00e1c t\u01b0\u1edbng s\u00fay gi\u1ea3m b\u1edbt ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba, b\u00e3i b\u1ecf l\u00ednh nh\u0169ng, ti\u1ebft ki\u1ec7m chi ph\u00ed kh\u00f4ng c\u1ea7n thi\u1ebft, gi\u1ea3m b\u1edbt thu\u1ebf kho\u00e1. L\u1ea1i lo vi\u1ec7c v\u01b0\u1ee3t quy\u1ec1n. Vua l\u1ea1i d\u1ee5 b\u1eb1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ecdn khanh \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m vi\u1ec7c qu\u1ed1c k\u1ebf, nay c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t s\u00e1ng su\u1ed1t, kh\u00f4ng b\u1ecf l\u1ee1 c\u01a1 h\u1ed9i, \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c trong ch\u1ee9c tr\u00e1ch, sao g\u1ecdi l\u00e0 v\u01b0\u1ee3t quy\u1ec1n?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[9] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, ra chi\u1ebfu: L\u00ednh cung ti\u1ec5n th\u1ee7 m\u1edbi chi\u00eau m\u1ed9 \u1edf Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9, nh\u00e0 c\u1eeda, t\u01b0\u1eddng v\u00e1ch \u0111\u1ec1u do quan ph\u1ee7 tu s\u1eeda, n\u1ebfu ai mu\u1ed1n xin g\u1ed7 v\u00e0 t\u1ef1 lo vi\u1ec7c thi c\u00f4ng th\u00ec cho ph\u00e9p.<\/p>\n<p>[10] L\u1ea1i ra chi\u1ebfu: Qu\u00e2n Nam Giang \u1edf Th\u1ea7n Ch\u00e2u tr\u01b0\u1edbc tr\u1eadn \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c chi theo th\u1ee9 b\u1eadc.<\/p>\n<p>[11] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd<a class=\"footnote\" title=\"B\u00ednh Ng\u1ecd nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u00ednh T\u00fd', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho l\u01b0u tr\u1eef m\u00e0 s\u1eeda. X\u00e9t: Th\u00e1ng n\u00e0y ng\u00e0y m\u00f9ng 1 l\u00e0 Canh T\u00fd, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi v\u0103n c\u1ea3nh tr\u00ean d\u01b0\u1edbi.\" id=\"return-footnote-1854-4\" href=\"#footnote-1854-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, quan \u0111\u1ed3ng s\u00e1t ph\u1ecfng c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 's\u1ef1' trong '\u0111\u1ed3ng s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1' nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecb thi\u1ebfu. X\u00e9t: S\u00e1ch 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' ch\u1ee9c quan 43, ph\u1ea7n 2-3 ch\u00e9p r\u1eb1ng, n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 3, c\u1eed s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, th\u1ee7y l\u1ee3i n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n v\u00e0 sai d\u1ecbch \u1edf Ho\u00e0i Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 c\u00e1c l\u1ed9 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t c\u1eed quan \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng. C\u00f9ng s\u00e1ch, ch\u1ee9c quan 42, ph\u1ea7n 62 ch\u00e9p r\u1eb1ng, th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, c\u1eed L\u1eef Th\u0103ng Khanh, hi\u1ec7u kh\u00e1m \u1edf qu\u00e1n c\u00e1c, \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9. L\u1eef Th\u0103ng Khanh l\u00e0m hi\u1ec7u kh\u00e1m \u1edf qu\u00e1n c\u00e1c, xem s\u00e1ch n\u00e0y quy\u1ec3n 243, ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng 3 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6. C\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2y, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef '\u0111\u1eb3ng' r\u00f5 r\u00e0ng thi\u1ebfu ch\u1eef 's\u1ef1', n\u00ean b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1854-5\" href=\"#footnote-1854-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>, L\u1eef Th\u0103ng Khanh, ch\u1ee9c \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n suy quan \u1edf Th\u01b0\u1eddng Ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch <i>&#8220;T\u01b0 m\u00e3 k\u00fd v\u0103n&#8221;<\/i> ch\u00e9p: Th\u0103ng Khanh \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng v\u1ec1, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan Ho\u00e0i Nam. Ch\u1ee9c chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan ph\u1ea3i do quan th\u0103ng tri\u1ec1u \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m, l\u1ea1i m\u01b0\u1ee3n th\u00eam ch\u1ee9c Trung do\u00e3n, sau \u0111\u00f3 tri\u1ec7u v\u1ec1 l\u00e0m thuy\u1ebft th\u01b0. B\u1ea3n <i>&#8220;Nh\u1eadt l\u1ee5c&#8221;<\/i> ng\u00e0y nay kh\u00f4ng n\u00f3i l\u00e0 m\u01b0\u1ee3n, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[12] Chi\u1ebfu cho Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m d\u00f9ng m\u1eabu y\u00ean c\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'm\u00e3' trong '\u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'vi', c\u0103n c\u1ee9 theo 'Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t' quy\u1ec3n 75 v\u1ec1 Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m v\u00e0 v\u0103n b\u1ea3n d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1854-6\" href=\"#footnote-1854-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>nghi\u00ean c\u1ee9u, t\u00ednh to\u00e1n s\u1ed1 ng\u1ef1a c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n \u1edf kinh th\u00e0nh \u0111\u1ec3 ch\u1ebf t\u1ea1o v\u00e0 c\u1ea5p ph\u00e1t.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n m\u00e3 d\u00f9ng y\u00ean l\u1edbn, kh\u00f4ng ti\u1ec7n cho chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ngo\u00e0i chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Vua m\u1edbi d\u00f9ng y\u00ean nh\u1ecf b\u1eb1ng da ki\u1ec3u bi\u00ean gi\u1edbi, d\u00f9ng y\u00ean g\u1ed7 v\u00e0 d\u00e2y c\u01b0\u01a1ng d\u00e0i, c\u00f3 th\u1ec3 xoay tr\u1edf v\u00e0 b\u1eafn t\u00ean, ph\u00e1t huy h\u1ebft k\u1ef9 n\u0103ng phi ng\u1ef1a. L\u1ea1i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi bi\u00ean gi\u1edbi quen c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 sung v\u00e0o c\u00e1c qu\u00e2n. Sau \u0111\u00f3, Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ban xu\u1ed1ng m\u1eabu y\u00ean, lo s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng nhi\u1ec1u ch\u01b0a k\u1ecbp chu\u1ea9n b\u1ecb, nghe n\u00f3i c\u00e1c qu\u00e2n c\u0169ng c\u00f3 y\u00ean ri\u00eang, \u0111\u1ea1i th\u1ec3 gi\u1ed1ng m\u1eabu m\u1edbi, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 chu\u1ea9n b\u1ecb th\u00ec c\u1ea5p ti\u1ec1n.&#8221;<\/i> <i>(S\u00e1ch <i>&#8220;Ch\u00ed&#8221;<\/i> c\u00f3 ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y, ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 6, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[13] Nh\u00e2n c\u00f3 tin th\u1eafng tr\u1eadn c\u1ee7a \u00dd v\u00e0 H\u1ee3p, Vua b\u00e0n v\u1ec1 k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u, lo r\u1eb1ng ch\u00fang tr\u1ed1n tr\u00e1nh kh\u00f4ng b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Uy danh c\u1ee7a qu\u00e2n ta ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, r\u1ee3 ngo\u00e0i kh\u00f4ng d\u00e1m ch\u1ee9a ch\u1ea5p, e r\u1eb1ng s\u1ebd b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 M\u1ed9c Chinh, qu\u00e2n quan kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng uy ch\u1ea5n, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn d\u00e1m ch\u1ee9a ch\u1ea5p, t\u1ea1i sao v\u1eady?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1eeb khi H\u00e0 Ch\u00e2u gi\u1ebft k\u1ebb \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, ch\u00fang \u0111\u00e2u d\u00e1m tin t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1edbng bi\u00ean, n\u00ean li\u1ec1u ch\u1ebft c\u00f9ng M\u1ed9c Chinh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y M\u1ed9c Chinh sao kh\u00f4ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ec9 v\u00ec ch\u01b0a c\u00f3 h\u1ecda c\u1ea5p b\u00e1ch, n\u00ean ch\u01b0a h\u00e0ng, nay c\u1ea5p b\u00e1ch m\u00e0 kh\u00f4ng h\u00e0ng, e r\u1eb1ng v\u00ec vi\u1ec7c gi\u1ebft k\u1ebb \u0111\u1ea7u h\u00e0ng v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[14] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;D\u00f9ng b\u1eeba s\u00f4ng \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t Ho\u00e0ng H\u00e0, t\u1eeb gi\u1edd M\u00e3o ng\u00e0y 28 \u0111\u1ebfn gi\u1edd Th\u00e2n ng\u00e0y 29, s\u00e2u th\u00eam t\u1eeb 9 t\u1ea5c \u0111\u1ebfn 1 th\u01b0\u1edbc 8 t\u1ea5c, xin d\u00f9ng b\u1eeba n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Bi\u1ec7n.&#8221;<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u1ea3 nh\u01b0 v\u1eady, s\u1ebd ti\u1ebft ki\u1ec7m r\u1ea5t nhi\u1ec1u s\u1ee9c d\u00e2n v\u00e0 v\u1eadt li\u1ec7u. Nghe n\u00f3i m\u1ed9t qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc d\u00f9ng \u0111\u1ebfn 5.000 d\u00e2n phu, m\u00e0 qu\u00e2n \u1ea5y ch\u1ec9 c\u00f3 5.000 \u0111inh, m\u1ed9t d\u00e2n phu t\u1ed1n \u0111\u1ebfn 8 quan ti\u1ec1n. \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu th\u01b0\u1eddng n\u00f3i r\u1eb1ng khai s\u00f4ng nh\u01b0 \u0111\u1ed1t l\u1eeda, kh\u00f4ng khai s\u00f4ng nh\u01b0 m\u1ea5t l\u1eeda. N\u1ebfu d\u00f9ng d\u00e2n phu l\u00e0m kh\u1ed5 d\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec kh\u00f4ng b\u1eb1ng kh\u00f4ng khai s\u00f4ng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u l\u00e0 h\u1ecda, th\u00ec khai s\u00f4ng d\u00f9ng d\u00e2n phu c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ed1t l\u1eeda, m\u1ea5t l\u1eeda. N\u1ebfu d\u00f9ng s\u1ee9c v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi trong m\u1ed9t n\u0103m, m\u00e0 tr\u1eeb \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecda c\u1ee7a ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi tr\u0103m n\u0103m, th\u00ec c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ed1t l\u1eeda, m\u1ea5t l\u1eeda v\u1eady. Nay d\u00f9ng s\u1ee9c v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, tr\u1eeb h\u1ecda c\u1ee7a m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, th\u00ec nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i l\u00e0m. Kinh D\u1ecbch n\u00f3i &#8216;l\u00e0m h\u1ea1i thi\u00ean h\u1ea1 m\u00e0 d\u00e2n theo&#8217;, v\u00ec tuy h\u1ea1i h\u1ecd, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng khi\u1ebfn h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u1ee3i l\u1ea1c. Cho n\u00ean r\u00e9t l\u1ea1nh n\u1eafng m\u01b0a kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng h\u1ea1i, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 r\u00e9t l\u1ea1nh n\u1eafng m\u01b0a th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u00e0nh v\u1eadt, n\u00ean \u0111\u1ec3 y\u00ean hay l\u00e0m h\u1ea1i, \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea1o tr\u1eddi, h\u00e1 ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 y\u00ean m\u00e0 th\u00f4i!&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11.)<\/i><\/p>\n<p>[15] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn l\u00e0 L\u00fd C\u00f4ng Ngh\u0129a d\u00e2ng l\u1eddi, xin ch\u1ebf t\u1ea1o <i>&#8220;Thi\u1ebft Long Tr\u1ea3o&#8221;<\/i> \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng. Ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p l\u00e0: d\u00f9ng v\u00e0i c\u00e2n s\u1eaft l\u00e0m th\u00e0nh h\u00ecnh m\u00f3ng vu\u1ed1t, th\u1ea3 ch\u00ecm xu\u1ed1ng \u0111\u00e1y n\u01b0\u1edbc, bu\u1ed9c d\u00e2y th\u1eebng, d\u00f9ng thuy\u1ec1n k\u00e9o \u0111i. Ho\u1ea1n quan Ho\u00e0ng Ho\u00e0i T\u00edn cho r\u1eb1ng m\u00f3ng s\u1eaft qu\u00e1 nh\u1eb9, kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u00ecm, n\u00ean xin ch\u1ebf t\u1ea1o <i>&#8220;Tu\u1ea5n Xuy\u00ean B\u00e0&#8221;<\/i>. Ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p l\u00e0: d\u00f9ng m\u1ed9t kh\u00fac g\u1ed7 l\u1edbn d\u00e0i t\u00e1m th\u01b0\u1edbc, r\u0103ng d\u00e0i hai th\u01b0\u1edbc, x\u1ebfp d\u01b0\u1edbi kh\u00fac g\u1ed7 nh\u01b0 h\u00ecnh c\u00e1i b\u1eeba, d\u00f9ng \u0111\u00e1 \u0111\u00e8 l\u00ean; hai b\u00ean bu\u1ed9c d\u00e2y th\u1eebng l\u1edbn, hai \u0111\u1ea7u bu\u1ed9c v\u00e0o thuy\u1ec1n l\u1edbn, c\u00e1ch nhau t\u00e1m m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc, m\u1ed7i b\u00ean d\u00f9ng xe tr\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"Xe tr\u00e2u, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 92, \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 'ho\u1ea1t xa'.\" id=\"return-footnote-1854-7\" href=\"#footnote-1854-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a> \u0111\u1ec3 k\u00e9o, k\u00e9o qua k\u00e9o l\u1ea1i l\u00e0m x\u00e1o tr\u1ed9n b\u00f9n c\u00e1t, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i di chuy\u1ec3n thuy\u1ec1n \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch r\u1ea5t t\u00e1n th\u00e0nh ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u00e0y, t\u1eebng sai Ho\u00e0i T\u00edn n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5. Ho\u00e0i T\u00edn d\u00f9ng hai m\u01b0\u01a1i hai chi\u1ebfc thuy\u1ec1n, trong b\u1ed1n canh gi\u1edd n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng s\u00e2u t\u1eeb ba th\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn b\u1ed1n th\u01b0\u1edbc b\u1ed1n t\u1ea5c, n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 ch\u1ea3y theo, l\u1ea1i c\u00f2n t\u1ea9y r\u1eeda, trong m\u1ed9t ng\u00e0y l\u1ea1i t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc. Ho\u00e0i T\u00edn xin d\u00f9ng n\u0103m tr\u0103m binh l\u00ednh, trong hai m\u01b0\u01a1i ng\u00e0y \u0111\u00e0o s\u00e1u d\u1eb7m s\u00f4ng th\u1eb3ng, thu\u1eadn theo th\u1ebf n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, d\u00f9ng b\u1eeba \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t, c\u00f3 th\u1ec3 di chuy\u1ec3n d\u00f2ng s\u00f4ng l\u1edbn cho nhanh.<\/p>\n<p>Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a Ho\u00e0i T\u00edn<a class=\"footnote\" title=\"Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a Ho\u00e0i T\u00edn, '\u0111\u1ed3ng \u00fd' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'k\u1ebf', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1854-8\" href=\"#footnote-1854-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>. An Th\u1ea1ch xin l\u1ec7nh cho Ho\u00e0i T\u00edn nh\u00e2n ti\u1ec7n kh\u1ea3o s\u00e1t c\u00e1c \u0111\u00ea Thi\u00ean \u0110\u00e0i, \u0111\u00e0o s\u00f4ng th\u1eb3ng, d\u00f9ng b\u1eeba \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t. Vua c\u0169ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 5, nay ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y. \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p \u0111\u00e0o s\u00f4ng th\u1eb3ng b\u1ea3y d\u1eb7m, \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p s\u00e1u d\u1eb7m, n\u00ean tham kh\u1ea3o c\u1ea3 hai.)<\/i><\/p>\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1edf m\u1ed9t con s\u00f4ng th\u1eb3ng, t\u00ednh ra ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00edn tr\u0103m v\u1ea1n v\u1eadt li\u1ec7u, ba tr\u0103m v\u1ea1n nh\u00e2n c\u00f4ng. Nh\u01b0 c\u00e1i b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng do Ho\u00e0i T\u00edn ch\u1ebf t\u1ea1o, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c trong m\u1ecdi t\u00ecnh hu\u1ed1ng nguy c\u1ea5p. L\u00fd do kh\u00f4ng th\u1ec3 m\u1edf s\u00f4ng th\u1eb3ng l\u00e0 v\u00ec g\u1ea7n n\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e0o v\u00e0i th\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 th\u1ea5y n\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng th\u1ec3 thi c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay ch\u1ec9 c\u1ea7n th\u1ea5y n\u01b0\u1edbc l\u00e0 d\u00f9ng b\u00e0n x\u1edbi \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y v\u00e0o ch\u1ed7 s\u00f4ng th\u1eb3ng. Nh\u01b0 v\u1eady m\u1ed9t n\u0103m ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c bao nhi\u00eau tri\u1ec7u v\u1eadt li\u1ec7u v\u00e0 nh\u00e2n c\u00f4ng. L\u1ea1i n\u1eefa, c\u00e1c c\u1eeda c\u1ed1ng s\u00f4ng Bi\u1ec7n, s\u00f4ng Qu\u1ea3ng T\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c s\u00f4ng gi\u1ea3m l\u0169, t\u1eeb nay kh\u00f4ng c\u1ea7n t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng s\u1ee9c \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t, ch\u1ec9 c\u1ea7n ch\u1ebf t\u1ea1o h\u00e0ng tr\u0103m ngh\u00ecn c\u00e1i b\u00e0n x\u1edbi, s\u1ebd kh\u00f4ng bao gi\u1edd b\u1ecb b\u1ed3i l\u1eafng n\u1eefa.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 5, nay chuy\u1ec3n v\u00e0o \u0111\u00e2y, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng h\u01a1n, e r\u1eb1ng n\u0103m th\u00e1ng trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u0169ng c\u00f3 sai s\u00f3t, ho\u1eb7c kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c n\u0103m th\u1ee9 5.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Ph\u1ea1m T\u1eed Uy\u00ean d\u00e2ng t\u1ea5u c\u00f4ng lao th\u1eed nghi\u1ec7m b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng, chi\u1ebfu th\u01b0\u1edfng cho Ho\u00e0i T\u00edn 15 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. C\u0169ng ghi v\u00e0o sau th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 5, c\u1ea7n tham kh\u1ea3o th\u00eam \u0111\u1ec3 ch\u1ec9nh s\u1eeda. Vi\u1ec7c m\u1edf s\u00f4ng th\u1eb3ng t\u1eeb \u0111\u1ea7u \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i, v\u00e0o ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2 v\u00e0 cu\u1ed1i th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7, l\u1ea1i ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 12.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b n\u0103m th\u1ee9 5 th\u00e1ng 9, sau khi th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u0169, li\u1ec1n ch\u00e9p vi\u1ec7c L\u00fd C\u00f4ng Ngh\u0129a, n\u00f3i r\u1eb1ng Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan L\u00fd C\u00f4ng Ngh\u0129a d\u00e2ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p xe b\u00f9n b\u1eb1ng m\u00f3ng s\u1eaft \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, n\u1ed9i th\u1ecb Ho\u00e0ng Ho\u00e0i T\u00edn cho l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng nh\u01b0ng ch\u01b0a ho\u00e0n h\u1ea3o, Trung th\u01b0 xin cho Ho\u00e0i T\u00edn v\u00e0 C\u00f4ng Ngh\u0129a c\u00f9ng th\u1eed nghi\u1ec7m. B\u00e0n x\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t \u1edf \u0111u\u00f4i thuy\u1ec1n, d\u00f9ng d\u00e2y th\u1eebng l\u1edbn th\u1ea3 m\u00f3ng s\u1eaft xu\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc, th\u1ee3 ch\u00e8o g\u1ea5p g\u00e1p, thuy\u1ec1n n\u1ed1i nhau xu\u00f4i d\u00f2ng, qua m\u1ed9t hai l\u1ea7n, n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 s\u00e2u th\u00eam v\u00e0i th\u01b0\u1edbc. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00e1ch V\u0169 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng, n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng. Ho\u00e0i T\u00edn xin \u0111\u00e0o m\u1ed9t con s\u00f4ng th\u1eb3ng d\u00e0i 7 d\u1eb7m \u1edf ch\u1ed7 g\u1ea7n hai c\u1eeda s\u00f4ng m\u1edbi m\u1edf t\u1ea1i c\u1ea3ng Thanh H\u00e0 \u0111\u1ec3 th\u1eed nghi\u1ec7m, xem hi\u1ec7u qu\u1ea3. Chi\u1ebfu cho kh\u1edfi c\u00f4ng v\u00e0o \u0111\u1ea7u m\u00f9a xu\u00e2n. N\u0103m \u0111\u00f3, Ph\u1ea1m T\u1eed Uy\u00ean d\u00e2ng t\u1ea5u c\u00f4ng lao th\u1eed nghi\u1ec7m b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng, chi\u1ebfu th\u01b0\u1edfng cho Ho\u00e0i T\u00edn 15 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m th\u1ee9 6, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua v\u1ec1 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u00f9ng b\u00e0n x\u1edbi \u0111\u1ec3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 v\u00e0 \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n s\u00f4ng Ng\u01b0 L\u1eb7c: <i>&#8220;Nay c\u00e1c \u0111\u00ea \u0111\u00e3 n\u1ea1o b\u1ecf c\u00e1c b\u00e3i c\u00e1t, n\u01b0\u1edbc t\u1ef1 d\u1eddi ch\u1ed7, n\u1ebfu kh\u00f4ng ng\u1eebng c\u00f4ng vi\u1ec7c, d\u00f9 l\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng ngu\u1ed3n s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y ng\u1ea7m d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ea5t.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n l\u1ec7nh cho C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u1ed5i l\u00e0m quan kinh.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7, T\u1eed Uy\u00ean t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 v\u00e0 s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n \u0111\u00e3 th\u00f4ng su\u1ed1t, c\u00f2n ba nh\u00e1nh s\u00f4ng Ng\u01b0 L\u1eb7c d\u1ea7n d\u1eddi \u0111i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u1ea1i, t\u1ee9c l\u00e0 s\u00f4ng \u0111\u1ed5 v\u00e0o Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n, s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5 ch\u1ea3y, tr\u1ea3 l\u1ea1i nhi\u1ec1u ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t cho d\u00e2n. Chi\u1ebfu cho T\u1eed Uy\u00ean \u0111\u1ee3i n\u1ea1o s\u00e2u r\u1ed3i \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u00e1ng 3, L\u01b0u C\u00e1p t\u1ea5u r\u1eb1ng b\u00e0n x\u1edbi s\u00f4ng \u0111\u00e3 n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Thanh Th\u1ee7y Tr\u1ea5n s\u00e2u r\u1ed9ng, v\u00e0 vi\u1ec7c \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n s\u00f4ng Ng\u01b0 L\u1eb7c \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh. Do \u0111\u00f3, chi\u1ebfu cho ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh an ph\u1ee7 x\u00e1c minh r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. B\u00e8n sai T\u1eed Uy\u00ean l\u00e0m \u0110\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c n\u1ea1o v\u00e9t, t\u1eeb V\u1ec7 ch\u00e2u \u0111\u1ebfn c\u1eeda bi\u1ec3n, s\u00e1u \u0111\u00f4 \u0111\u1ea1i ty c\u1ee7a s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 \u0111\u1ec1u gi\u1ea3m m\u1ed9t quan, c\u00e1c quan \u0111\u00ea \u0111\u1ec1u gi\u1ea3m b\u1edbt. C\u00f2n T\u1eed Uy\u00ean, L\u01b0u C\u00e1p, Chu Tr\u1ecdng L\u1eadp v\u00ec c\u00f4ng n\u1ea1o v\u00e9t \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch, ban t\u01a1 l\u1ee5a c\u00f3 kh\u00e1c nhau.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 10, C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u1ed5i l\u00e0m quan kinh, ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 4, sai T\u1eed Uy\u00ean l\u00e0m \u0110\u1ec1 c\u1eed, ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 7, th\u01b0\u1edfng cho T\u1eed Uy\u00ean, ch\u1ec9 th\u01b0\u1edfng cho Ho\u00e0i T\u00edn \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p v\u00e0 C\u00f4ng Ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m t\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kh\u00f4ng th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Hi H\u00e0 t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c t\u01b0\u1edbng thu ph\u1ee5c H\u00e0 Ch\u00e2u, ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ed9c Th\u01b0\u1eddng Gia v\u00e0 theo V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u \u0111\u1ebfn d\u01b0\u1edbi n\u00fai L\u1ed9 C\u1ed1t, ti\u00ean phong x\u00f4ng l\u00ean, d\u0169ng c\u1ea3m chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u, ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n ba ngh\u00ecn th\u1ee7 c\u1ea5p.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu ban \u00e2n c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t.<\/p>\n<p>[17] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn ki\u00eam ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed Duy\u00ean Bi\u1ec7n \u1ee8 \u0110i\u1ec1n.<\/p>\n<p>[18] Ghi c\u00f4ng Tam ban Ph\u1ee5ng ch\u1ee9c M\u00e3 H\u00f2a, con l\u00e0 H\u1eefu Kh\u00e1nh l\u00e0m H\u1eefu ban \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c, l\u1eadp t\u1ee9c c\u1ea5p b\u1ed5ng. V\u00ec M\u00e3 H\u00f2a khi \u0111\u00e1nh H\u00e0 Ch\u00e2u x\u00f4ng l\u00ean th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc, b\u1ecb t\u00ean b\u1eafn tr\u00fang tr\u00e1n m\u00e0 ch\u1ebft.<\/p>\n<p>[19] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00f4ng lao \u1edf H\u00e0 Ch\u00e2u, ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t th\u1ee7 c\u1ea5p th\u01b0\u1edfng th\u00eam n\u0103m t\u1ea5m l\u1ee5a, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp \u1ee9ng \u0111\u1ea1i qu\u00e2n ph\u00e1 tan b\u1ed9 t\u1ed9c c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n<p>[20] \u0110\u1ec1 c\u1eed Ty thi\u00ean gi\u00e1m t\u00e2u: <i>&#8220;Theo l\u1eddi c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m l\u1ecbch l\u00e0 V\u1ec7 Ph\u00e1c, \u0111o \u0111\u1ea1c b\u1eb1ng h\u1ed3n nghi, c\u1ea3nh bi\u1ec3u, kh\u1eafc l\u1eadu \u0111\u1ec1u c\u00f3 sai l\u1ec7ch, kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m chu\u1ea9n \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu \u0111\u01b0a nguy\u00ean Qu\u1ea3n c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan D\u01b0\u01a1ng M\u1eadu Ti\u00ean \u0111\u1ebfn Khai Phong ph\u1ee7 x\u00e9t t\u1ed9i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, Ty n\u00f4ng t\u1ef1 xin cho d\u00e2n b\u1ea3o gi\u00e1p \u1edf ch\u00edn huy\u1ec7n T\u01b0\u01a1ng \u1ea4p, Toan T\u1ea3o, U\u00fd Th\u1ecb, Tr\u01b0\u1edfng Vi\u00ean, Phong Kh\u00e2u, Th\u00e1i Khang, D\u01b0\u01a1ng V\u0169, Khai Phong, T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9 t\u1eadp luy\u1ec7n tr\u1eadn ph\u00e1p, theo l\u1ec7 nh\u01b0 c\u00e1c huy\u1ec7n H\u00e0m B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. T\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c t\u1eadp h\u1ee3p d\u1ea1y b\u1ea3o gi\u00e1p trong kinh k\u1ef3 n\u0103m nay.<\/p>\n<p>[22] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, \u0110\u00f4ng ch\u00ed, \u0111\u1eb7t t\u01b0\u1ee3ng th\u1ea7n Th\u00e1i Nh\u1ea5t. \u0110\u1ee9c \u00e2m: <i>&#8220;Gi\u1ea3m t\u1ed9i cho t\u00f9 nh\u00e2n trong thi\u00ean h\u1ea1, t\u1ed9i t\u1eed h\u00ecnh t\u1ea1p ph\u1ea1m gi\u00e1ng xu\u1ed1ng l\u01b0u \u0111\u00e0y<a class=\"footnote\" title=\"T\u1ea1p ph\u1ea1m t\u1eed t\u1ed9i t\u00f2ng l\u01b0u 't\u00f2ng' nguy\u00ean t\u00e1c '\u0110\u1ed3', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1854-9\" href=\"#footnote-1854-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>, t\u1ed9i l\u01b0u \u0111\u00e0y tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha. Nh\u1eefng h\u1ed9 d\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, n\u1ebfu v\u00ec qu\u00e1 h\u1ea1n m\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ecbp khi\u1ebfu n\u1ea1i v\u1ec1 thu\u1ebf, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e9t mi\u1ec5n, th\u00ec Gi\u00e1m ty xem x\u00e9t r\u1ed3i mi\u1ec5n. D\u00e2n \u0111\u00f3i k\u00e9m, An ph\u1ee7, \u0110\u1ec1 c\u1eed ty ph\u1ea3i \u01b0u ti\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd ph\u1ea3i l\u01b0u l\u1ea1c. Ngo\u00e0i vi\u1ec7c \u0111\u00e3 ch\u1ec9 huy v\u1ec1 n\u1ee3 quan \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc, c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c n\u1ebfu b\u1ecb thi\u00ean tai m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n thu\u1ebf t\u1eeb n\u0103m ph\u1ea7n tr\u1edf l\u00ean, th\u00ec n\u1ee3 quan t\u1ea1m ng\u1eebng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua v\u00ec h\u1ea1n h\u00e1n l\u00e2u ng\u00e0y, mu\u1ed1n nh\u00e2n \u0110\u00f4ng ch\u00ed ban \u0111\u1ee9c \u00e2m, thu\u1eadn theo l\u1eddi ch\u00fac c\u1ee7a Th\u00e1i Nh\u1ea5t, h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n b\u00e0n b\u1ea1c. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch xin theo chi\u1ebfu ch\u1ec9, so\u1ea1n c\u00e1c \u0111i\u1ec1u c\u1ea7n thi h\u00e0nh d\u00e2ng l\u00ean, Vua trong cung th\u00eam v\u00e0o \u0111i\u1ec1u x\u00e9t mi\u1ec5n, th\u1eadt l\u00e0 Vua s\u00e1ng su\u1ed1t trong ch\u00ednh s\u1ef1, th\u01b0\u01a1ng d\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n<p>[23] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, Vua \u0111\u1ebfn cung Trung Th\u00e1i Nh\u1ea5t v\u00e0 \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Hi \u0111\u1ec3 d\u00e2ng l\u1ec5.<\/p>\n<p>[24] Ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, V\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c, quy\u1ec1n Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan qu\u00e2n V\u0169 X\u01b0\u01a1ng, Hi\u1ec7u th\u01b0 vi\u1ec7n S\u00f9ng V\u0103n, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, Hi\u1ec7u l\u00fd B\u00ed c\u00e1c. Theo l\u1ec7 c\u0169, Hi\u1ec7u th\u01b0 vi\u1ec7n S\u00f9ng V\u0103n sau hai n\u0103m m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Hi\u1ec7u kh\u00e1m qu\u00e1n c\u00e1c. V\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 Ph\u00f9ng Kinh v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea ti\u1ebfn c\u1eed v\u00ec h\u1ecdc h\u1ea1nh xu\u1ea5t ch\u00fang, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/p>\n<p>[25] Ty N\u00f4ng t\u00e2u: <i>&#8220;B\u1ea3o gi\u00e1p ph\u1ee7 gi\u1edbi Khai Phong, l\u1ea5y n\u0103m nh\u00e0 g\u1ea7n nhau l\u00e0m m\u1ed9t b\u1ea3o, n\u0103m b\u1ea3o l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ea1i b\u1ea3o, m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1i b\u1ea3o l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u00f4 b\u1ea3o. N\u1ebfu \u0111\u1ee7 hai tr\u0103m h\u1ed9 tr\u1edf l\u00ean th\u00ec l\u1eadp th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u00f4 b\u1ea3o, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ch\u00ednh tr\u01b0\u1edfng t\u1ea1m gi\u1eef nh\u01b0 c\u0169. Nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 hai tr\u0103m h\u1ed9 th\u00ec t\u00f9y theo \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng thu\u1eadn ti\u1ec7n m\u00e0 s\u00e1p nh\u1eadp v\u00e0o \u0111\u00f4 b\u1ea3o kh\u00e1c. C\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c c\u0169ng l\u00e0m theo.&#8221;<\/i> Vua chu\u1ea9n t\u1ea5u. <i>(Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 8 <i>(M\u1eadu Tu\u1ea5t)<\/i>, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[26] Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Ngh\u0129a d\u0169ng Thi\u1ec3m T\u00e2y ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eafp x\u1ebfp, g\u1ea7n \u0111\u00e2y ban h\u00e0nh lu\u1eadt m\u1edbi ch\u01b0a th\u1ec3 thi h\u00e0nh, nay l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean \u0111\u00e3 l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty ph\u00e2n t\u00edch t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam, ng\u00e0y 20 c\u00f3 ph\u00ea chu\u1ea9n h\u1ee3p l\u1ec7.)<\/i><\/p>\n<p>[27] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Hi H\u00e0 t\u00e2u, Bao Thu\u1eadn xin ghi c\u00f4ng hi\u1ebfn gi\u1ebfng mu\u1ed1i \u0111\u1ec3 b\u1ed5 d\u1ee5ng con trai. Vua d\u1ee5 V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u x\u00e9t l\u1ea1i, gi\u1ebfng mu\u1ed1n v\u1ed1n do nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi hi\u1ebfn, sao ch\u1ec9 m\u00ecnh Bao Thu\u1eadn xin th\u01b0\u1edfng? N\u1ebfu ch\u1ec9 th\u01b0\u1edfng Thu\u1eadn, th\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 tranh ch\u1ea5p kh\u00f4ng? V\u00e0 l\u1ec7nh Thi\u1ec1u xem x\u00e9t \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n b\u00e1n mu\u1ed1i r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[28] Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n tranh gi\u00e0nh \u0111\u1ecba gi\u1edbi ba ch\u00e2u U\u1ea5t, \u1ee8ng, S\u00f3c, vi\u1ec7c \u0111\u00e3 c\u00f3 manh nha, Vua r\u1ea5t lo l\u1eafng. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u v\u1edbi Vua: <i>&#8220;Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo, trong n\u01b0\u1edbc h\u1ecd c\u00f2n kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, sao d\u00e1m l\u00e0m \u0111\u1ecbch v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c? H\u01a1n n\u1eefa, h\u1ecd ng\u1ed3i nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 l\u1edbn<a class=\"footnote\" title=\"H\u01a1n n\u1eefa, h\u1ecd ng\u1ed3i nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 l\u1edbn, hai ch\u1eef 'th\u1ee5 t\u1ecda' kh\u00f3 hi\u1ec3u, theo \u00fd v\u0103n, nghi l\u00e0 sai l\u1ea7m c\u1ee7a 't\u1ecda th\u1ee5'.\" id=\"return-footnote-1854-10\" href=\"#footnote-1854-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>, c\u00f3 g\u00ec g\u1ea5p g\u00e1p m\u00e0 t\u1ef1 chu\u1ed1c l\u1ea5y nguy hi\u1ec3m?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;V\u00ec H\u00e0 B\u1eafc c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e0 B\u1eafc nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac, ch\u1ec9 c\u1ea7n s\u1eafp x\u1ebfp c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p, kh\u00f4ng lo kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3, vi\u1ec7c ch\u1eadm th\u00ec s\u1eafp x\u1ebfp ch\u1eadm, vi\u1ec7c g\u1ea5p th\u00ec s\u1eafp x\u1ebfp g\u1ea5p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Gia truy\u1ec1n c\u1ee7a L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh ch\u00e9p l\u1eddi Hu\u1ec7 Khanh r\u1eb1ng: <i>&#8220;Gi\u1eb7c hi\u1ec7n nay ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn m\u1ee9c n\u00e0y, gi\u1ea3 s\u1eed c\u00f3 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra, v\u1edbi s\u1ef1 l\u1edbn m\u1ea1nh c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, g\u1ea5p th\u00ec \u1ee9ng ph\u00f3 g\u1ea5p, ch\u1eadm th\u00ec \u1ee9ng ph\u00f3 ch\u1eadm.&#8221;<\/i> L\u1eddi n\u00e0y h\u01a1i gi\u1ed1ng v\u1edbi l\u1eddi c\u1ee7a An Th\u1ea1ch, ghi ch\u00fa th\u00eam v\u00e0o ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n th\u00e1ng 4 n\u0103m th\u1ee9 8 d\u01b0\u1edbi ph\u1ea7n Ti\u00eau Hi v\u00e0o t\u1eeb bi\u1ec7t. )<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u1ecd \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi, l\u00e0m sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi c\u00e0ng kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo, n\u1ebfu \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 t\u00e0i n\u0103ng d\u1eabn d\u1eaft, ph\u00e2n bi\u1ec7t t\u00e0i n\u0103ng, h\u00e8n k\u00e9m, d\u0169ng c\u1ea3m, nh\u00fat nh\u00e1t, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00fang v\u1ecb tr\u00ed c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00ec \u0111\u00e1ng s\u1ee3. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 t\u00e0i n\u0103ng d\u1eabn d\u1eaft, ph\u00e2n bi\u1ec7t t\u00e0i n\u0103ng, h\u00e8n k\u00e9m, d\u0169ng c\u1ea3m, nh\u00fat nh\u00e1t, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u00fang v\u1ecb tr\u00ed c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00ec d\u1ec5 b\u1ecb qu\u1ea5y r\u1ed1i v\u00e0 th\u1ea5t b\u1ea1i. Lo l\u1eafng l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 s\u1eafp x\u1ebfp kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p, kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t t\u00e0i n\u0103ng, h\u00e8n k\u00e9m, d\u0169ng c\u1ea3m, nh\u00fat nh\u00e1t, n\u00ean d\u1eabn d\u1eaft kh\u00f4ng \u0111\u00fang c\u00e1ch. Kh\u00f4ng lo h\u1ecd \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi, h\u1ecd \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh l\u00e0 d\u1ec5 b\u1ecb qu\u1ea5y r\u1ed1i v\u00e0 th\u1ea5t b\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ti\u00ean tri\u1ec1u v\u00ec sao l\u1ea1i c\u00f3 vi\u1ec7c Thi\u1ec1n Uy\u00ean?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Ti\u00ean tri\u1ec1u d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng, nh\u01b0 V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau c\u0169ng t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u \u0111\u1ed1i, Ch\u00e2n T\u00f4ng n\u00f3i chuy\u1ec7n v\u1edbi \u00f4ng ta, sau \u0111\u00f3 \u0111em l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f3 b\u00e0n v\u1edbi \u0111\u1ea1i th\u1ea7n. Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc s\u1eed s\u00e1ch, th\u1ea5y l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd b\u00e0n lu\u1eadn r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng c\u00f3 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi r\u1ea5t l\u00e0 l\u1ed9n x\u1ed9n, nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0m sao th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch? L\u1ea1i n\u1eefa, Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00ec Ph\u00f3 Ti\u1ec1m t\u00e2u vi\u1ec7c ph\u00f2ng b\u1ecb m\u00f9a thu \u0111\u00e3 g\u1ea7n, c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng \u1edf \u0111\u00e2u, ban chi\u1ebfu giao hai quy\u1ec3n v\u0103n t\u1ef1, n\u00f3i s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u1ec1u \u1edf trong \u0111\u00f3, \u0111\u1ee3i gi\u1eb7c nh\u01b0 th\u1ebf th\u00ec m\u1edf quy\u1ec3n n\u00e0y, nh\u01b0 th\u1ebf kia th\u00ec m\u1edf quy\u1ec3n kia. N\u1ebfu d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 th\u1ebf, th\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau, Ph\u00f3 Ti\u1ec1m m\u1edbi ch\u1ecbu l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, ng\u01b0\u1eddi h\u01a1i c\u00f3 t\u00e0i l\u01b0\u1ee3c, \u1eaft kh\u00f4ng ch\u1ecbu l\u00e0m t\u01b0\u1edbng l\u00fac n\u00e0y, ng\u1ed3i ch\u1edd th\u1ea5t b\u1ea1i. Ch\u1ec9 vi\u1ec7c d\u00f9ng t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 th\u1ebf, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>Vua nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1eddi gian \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc, n\u1ebfu ch\u1eadm m\u1ed9t ng\u00e0y, th\u00ec m\u1ea5t m\u1ed9t ng\u00e0y vi\u1ec7c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f3 ch\u1eadm m\u1ed9t ng\u00e0y m\u00e0 m\u1ea5t m\u1ed9t n\u0103m vi\u1ec7c.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 vi\u1ec7c s\u1eafp x\u1ebfp b\u1ea3o gi\u00e1p, ngh\u0129a d\u0169ng, l\u1ea1i ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i l\u00fac n\u00f4ng nh\u00e0n, \u1ea5y l\u00e0 ch\u1eadm m\u1ed9t ng\u00e0y m\u00e0 m\u1ea5t m\u1ed9t n\u0103m vi\u1ec7c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1eadm m\u1ed9t n\u0103m vi\u1ec7c th\u00ec c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u00f4ng k\u1ecbp.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i lo ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1, n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, th\u00ec hai m\u1eb7t \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111\u1ecbch, l\u00e0m sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a n\u00ean c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Trung Qu\u1ed1c l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd, ng\u00e0y nay Trung Qu\u1ed1c v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1, h\u00e1 ch\u1ec9 nh\u01b0 Nguy\u00ean H\u1ea1o v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd? V\u00ec th\u1ebf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng lo.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau v\u00e0i ng\u00e0y, Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Khi\u1ebft \u0110an c\u1ee9ng r\u1eafn ch\u1ed1ng \u0111\u1ed1i nh\u01b0 v\u1eady, ph\u1ea3i l\u00e0m sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Khi\u1ebft \u0110an ch\u1ec9 tranh gi\u00e0nh t\u1eebng t\u1ea5c \u0111\u1ea5t nh\u1ecf nhoi, m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u00e3 r\u00f5, c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo? Ch\u1eb3ng hay b\u1ec7 h\u1ea1 lo thi\u1ebfu ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng ch\u0103ng? Hay lo thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi? Hay lo kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e2n t\u00e0i \u0111\u1ec3 b\u00e0n vi\u1ec7c?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u00e2n t\u00e0i ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e0o t\u1ea1o th\u00e0nh t\u1ef1u, ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u0169ng th\u1eadt s\u1ef1 thi\u1ebfu th\u1ed1n, ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c hu\u1ea5n luy\u1ec7n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p vi\u1ec7c ch\u1eadm, n\u00ean c\u00e1ch x\u1eed tr\u00ed c\u0169ng c\u00f3 g\u1ea5p c\u00f3 ch\u1eadm. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p, th\u00ec g\u1ea5p r\u00fat hu\u1ea5n luy\u1ec7n ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng ch\u01b0a mu\u1ed9n. Gi\u1ea3 s\u1eed Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n c\u1eaft \u0111\u1ee9t minh \u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 trong m\u1ed9t n\u0103m m\u00e0 kh\u1edfi binh l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c. \u1ee8ng bi\u1ebfn l\u00fac \u0111\u00f3, c\u0169ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3. N\u1ebfu b\u00e0n v\u1ec1 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng, th\u00ec nh\u00e2n vi\u1ec7c g\u1ea5p m\u00e0 lo li\u1ec7u, c\u0169ng kh\u00f4ng s\u1ee3 thi\u1ebfu. Ch\u1ec9 hi\u1ec7n nay ch\u01b0a g\u1ea5p, n\u00ean c\u0169ng ch\u01b0a c\u1ea7n v\u1ed9i v\u00e0ng. Ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c thi\u1ebfu nh\u00e2n t\u00e0i l\u00e0 \u0111\u00e1ng lo nh\u1ea5t. Nh\u01b0ng nh\u00e2n vi\u1ec7c m\u1edbi th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n t\u00e0i. Nh\u01b0 vi\u1ec7c Hi H\u00e0, th\u00ec nh\u00e2n t\u00e0i Hi H\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c; vi\u1ec7c \u00dd, H\u1ee3p, th\u00ec nh\u00e2n t\u00e0i \u00dd, H\u1ee3p c\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c. B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu th\u1ea5u hi\u1ec3u t\u00ecnh h\u00ecnh, kh\u00f4ng b\u1ecb che l\u1ea5p, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng, c\u00f3 ch\u00ed h\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng c\u00f2n do d\u1ef1, kh\u00f4ng c\u00f2n lo l\u1eafng, ai n\u1ea5y \u0111\u1ec1u mu\u1ed1n \u0111\u00f3ng g\u00f3p c\u00f4ng s\u1ee9c, th\u00ec nh\u00e2n t\u00e0i kh\u00f4ng s\u1ee3 thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi s\u1eed d\u1ee5ng. T\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean th\u00ec v\u00ec \u0111\u1ea1o ngh\u0129a, gi\u1eefa th\u00ec v\u00ec c\u00f4ng danh, d\u01b0\u1edbi th\u00ec v\u00ec b\u1ed5ng l\u1ed9c. B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu l\u1ea5y ba \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3i k\u1ebb s\u0129 trong thi\u00ean h\u1ea1, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00fang ph\u1ea7n m\u00ecnh, th\u00ec d\u00f9 hi\u1ec1n hay kh\u00f4ng hi\u1ec1n, ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u00f3 ch\u00fat t\u00e0i n\u0103ng, \u0111\u1ec1u s\u1ebd h\u1ebft s\u1ee9c ph\u1ee5c v\u1ee5 b\u1ec7 h\u1ea1. Khi\u1ebft \u0110an kh\u00f4ng c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c, c\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e1ng lo?&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><i>(S\u1eed Chu l\u1ea5y \u0111o\u1ea1n t\u1eeb <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu th\u1ea5u hi\u1ec3u t\u00ecnh h\u00ecnh&#8221;<\/i> tr\u1edf xu\u1ed1ng ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7, nay v\u1eabn ghi v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[29] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u sai B\u1ea3n L\u1ec7nh Chinh v\u00e0 C\u1ed1 V\u00e2n S\u1ea5m Ba \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4, \u0111\u1ec1u l\u00e0 th\u1ee7 l\u0129nh quy thu\u1eadn \u1edf ch\u00e2u D\u00e2n.<\/p>\n<p>[30] Th\u01b0\u1ee3ng ph\u00ea: <i>&#8220;\u0110i\u1ec1u kho\u1ea3n v\u1ec1 Ngh\u0129a d\u0169ng v\u00e0 B\u1ea3o gi\u00e1p, g\u1ea7n \u0111\u00e2y T\u0103ng Hi\u1ebfu Khoan v\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u00e3 xem x\u00e9t l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a con \u0111\u01b0\u1eddng H\u00e0 Ch\u00e2u, tham ngh\u1ecb v\u00e0 \u0111\u1ecbnh ra. C\u00e1c l\u1ed9 Thi\u1ec3m T\u00e2y, x\u00e9t th\u1ea5y t\u00ecnh h\u00ecnh kh\u00e1c bi\u1ec7t, n\u00ean \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 ty tham ngh\u1ecb, nh\u01b0ng ch\u01b0a th\u1ea5y t\u1ea5u b\u00e1o, m\u00e0 nghe n\u00f3i \u0111\u00e3 c\u00f3 n\u01a1i thi h\u00e0nh, e r\u1eb1ng Ty N\u00f4ng t\u1ef1, Binh b\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c thi h\u00e0nh sai l\u1ea7m, n\u00ean l\u1ec7nh cho tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng t\u1eeb khi nh\u1eadn ch\u1ec9 huy \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 thi h\u00e0nh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i> <i>(<i>&#8220;Ng\u1ef1 t\u1eadp&#8221;<\/i> ghi ng\u00e0y 21, <i>&#8220;Th\u1ef1c l\u1ee5c&#8221;<\/i> ghi ng\u00e0y 22, nay theo <i>&#8220;Ng\u1ef1 t\u1eadp&#8221;<\/i> v\u00e0 ph\u00ea chu\u1ea9n ng\u00e0y 19, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[31] Sai N\u1ed9i cung ph\u1ee5ng quan L\u00fd Hi\u1ebfn \u0111\u1ebfn Th\u00e1i Nguy\u00ean ph\u1ee7, \u0110\u1ea1i Ch\u00e2u lo vi\u1ec7c c\u00f4ng. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo <i>&#8220;Ng\u1ef1 t\u1eadp&#8221;<\/i>, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[32] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, chi\u1ebfu cho V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, H\u00e0 Trung ph\u1ee7, Thi\u1ec3m, Gi\u1ea3i, \u0110\u1ed3ng, Hoa, Phu, Di\u00ean, \u0110an, Ph\u01b0\u1eddng, B\u00e2n, Ninh, Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh, Di\u1ec7u g\u1ed3m 15 ch\u00e2u qu\u00e2n, ngo\u00e0i vi\u1ec7c tuy\u1ec3n Ngh\u0129a d\u0169ng nh\u01b0 c\u0169, th\u00ec Th\u01b0\u01a1ng, Qu\u1eafc ch\u00e2u v\u00e0 B\u1ea3o An qu\u00e2n ch\u1ec9 t\u1ed5 ch\u1ee9c th\u00e0nh B\u1ea3o gi\u00e1p.<\/p>\n<p>[33] Chi\u1ebfu \u0111\u1ecbnh ph\u00e1p sai khi\u1ec3n v\u00f5 th\u1ea7n, l\u1ea5y l\u1ecbch s\u1eed l\u00e0m quan v\u00e0 ch\u1ee9c v\u1ee5 chia l\u00e0m 6 b\u1eadc, th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc l\u00e0 Quy\u1ec1n, th\u0103ng hai b\u1eadc tr\u1edf l\u00ean l\u00e0 Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n, v\u00e0 t\u00ednh chung hai n\u0103m l\u00e0m m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3, n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c \u00e2n th\u0103ng c\u1ea3i th\u00ec kh\u00f4ng theo quy \u0111\u1ecbnh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[34] Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ch\u1ea5n V\u0169 qu\u00e2n L\u00fd Ch\u01b0\u01a1ng t\u1eeb D\u0129nh Ch\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1 tri\u1ec1u, m\u1ea5t t\u1ea1i T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eb7ng ch\u1ee9c Th\u00e1i u\u00fd, th\u1ee5y l\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Hu\u1ec7, cho n\u0103m con trai \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, ba ng\u01b0\u1eddi ch\u01b0a l\u00e0m quan \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m. Ch\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u01b0\u01a1ng ngh\u1ecb, th\u00f4ng minh, th\u00edch \u0111\u1ecdc s\u00e1ch, kh\u00f4ng bao gi\u1edd \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn t\u00e0i s\u1ea3n trong nh\u00e0. Khi \u00f4ng m\u1ea5t, em trai l\u00e0 Ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 u\u00fd L\u00fd V\u0129 mu\u1ed1n vay m\u01b0\u1ee3n m\u1ed7i n\u01a1i T\u01b0\u01a1ng, \u0110\u01b0\u1eddng, H\u1ee9a ba ch\u00e2u m\u1ed9t ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 lo vi\u1ec7c tang, sau \u0111\u00f3 s\u1ebd tr\u1ea3 l\u1ea1i cho T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi nh\u00e0 c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u00dd Th\u00e1i h\u1eadu, n\u00ean ban cho s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e3 vay m\u01b0\u1ee3n \u0111\u00f3.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, H\u1eefu ch\u00ednh ng\u00f4n, Tri ch\u1ebf c\u00e1o, ki\u00eam Th\u1ecb gi\u1ea3ng, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 ng\u0169 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m \u0110\u1ec1 c\u1eed Ch\u1ebf s\u1eafc kh\u1ed1. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ki\u1ec3m ch\u00ednh H\u00ecnh ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 L\u00fd Th\u1eeba Chi xin l\u1eadp kho, n\u00ean c\u1eed Th\u1eeba Chi ki\u00eam qu\u1ea3n, nh\u01b0ng v\u00ec kho l\u01b0u tr\u1eef v\u0103n th\u01b0 c\u1ee7a n\u0103m ph\u00f2ng, kh\u00f3 \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 m\u1ed9t ph\u00f2ng qu\u1ea3n l\u00fd, n\u00ean l\u1ec7nh cho Hu\u1ec7 Khanh ki\u00eam qu\u1ea3n.<\/p>\n<p>[36] Chi\u1ebfu cho L\u00fd B\u00ecnh Nh\u1ea5t, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 vi\u1ec7c d\u00e2ng t\u1ea5u sai v\u1ec1 vi\u1ec7c gi\u00e1m thu\u1ebf \u1edf \u0110\u1ec9nh Ch\u00e2u, r\u1eb1ng V\u01b0\u01a1ng Y\u1ebfn, ch\u1ee9c T\u00e1, h\u00f4n nh\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng th\u1ef1c, \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean. Y\u1ebfn \u0111\u1ebfn Tam Ban vi\u1ec7n \u0111\u1ec3 x\u00e9t xem c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng vi\u1ec7c hay kh\u00f4ng.<\/p>\n<p>[37] \u0110\u1ea1i T\u00f4ng Ch\u00ednh ty t\u00e2u r\u1eb1ng, t\u00f4ng th\u1ea5t n\u00e0o thi\u1ebfu h\u1eb3n ng\u1ef1a v\u00e0 thi\u1ebfu m\u1ed9t n\u1eeda ng\u01b0\u1eddi theo h\u1ea7u, th\u00ec cho ph\u00e9p theo ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n \u0111\u1ebfn ch\u1ea7u, Vua nghe theo.<\/p>\n<p>[38] Vua h\u1ecfi v\u1ec1 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c nu\u00f4i ng\u1ef1a, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch t\u00e2u: <i>&#8220;Hi\u1ec7n nay c\u00e1c ph\u01b0\u1eddng gi\u00e1m ph\u1ea3i t\u1ed1n h\u01a1n 500 quan ti\u1ec1n m\u1edbi nu\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t con ng\u1ef1a. N\u1ebfu cho c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c \u1edf Thao, H\u00e0 nu\u00f4i ng\u1ef1a, chi ph\u00ed ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd kh\u00f4ng nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ea1i c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ef1a t\u1ed1t. V\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u00f3 th\u00edch h\u1ee3p nu\u00f4i ng\u1ef1a, l\u1ea1i th\u00eam c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c l\u1ea5y vi\u1ec7c nu\u00f4i ng\u1ef1a l\u00e0m ngh\u1ec1, r\u1ea5t ti\u1ec7n l\u1ee3i, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng \u00edt ti\u1ec1n, m\u00e0 \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u1ee7a c\u00e1c ph\u01b0\u1eddng gi\u00e1m c\u1ea5p cho d\u00e2n, thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i c\u0169ng kh\u00f4ng \u00edt.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua b\u00e0n v\u1ec1 ch\u00ednh s\u1ef1 th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i, coi xe ng\u1ef1a l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay d\u00f9ng xe th\u00ec kh\u00f4ng c\u1ea7n d\u00f9ng ng\u1ef1a, ch\u1ec9 c\u1ea7n ng\u01b0\u1eddi k\u00e9o l\u00e0 \u0111\u1ee7. D\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi k\u00e9o xe, ti\u1ebft ki\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ecf l\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng lo ng\u1ef1a ch\u1ea1y m\u1ea5t, ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 kh\u00f4ng h\u01a1n d\u00f9ng ng\u1ef1a. V\u00ed nh\u01b0 x\u01b0a d\u00f9ng th\u1ebb tre, nay d\u00f9ng gi\u1ea5y, d\u00f9 th\u00e1nh nh\u00e2n th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i s\u1ed1ng l\u1ea1i, ch\u1eafc ch\u1eafn c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00f9ng th\u1ebb tre n\u1eefa. S\u1ee3 r\u1eb1ng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi k\u00e9o xe c\u0169ng nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c g\u00ec c\u00f3 l\u00fd l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i, th\u00e1nh nh\u00e2n ch\u1ec9 t\u00f9y th\u1eddi m\u00e0 \u0111\u1eb7t ra ph\u00e9p t\u1eafc, n\u00ean m\u1edbi d\u00f9ng ng\u1ef1a m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i> Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eddi khi\u1ebfn Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 \u0111\u1ea1o th\u01b0\u1eddng th\u1eafng, ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u1eddi sau \u0111\u00e1nh m\u1ea5t \u0111\u1ea1o \u1ea5y m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i> <i>(Th\u00e1ng 12 n\u0103m n\u00e0y ng\u00e0y 18, v\u00e0 th\u00e1ng 2 n\u0103m sau ng\u00e0y 12, c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1ea3o c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[39] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Vua b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf Hi H\u00e0, mu\u1ed1n giao t\u00e0i ph\u00fa c\u00e1c l\u1ed9 cho Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 t\u1ef1 lo li\u1ec7u, nh\u01b0ng r\u1ed1t cu\u1ed9c kh\u00f4ng th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c, Vua coi vi\u1ec7c n\u00f4ng l\u00e0 c\u1ea5p b\u00e1ch. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap n\u01b0\u1edbc, n\u01b0\u1edbc c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap thi\u00ean h\u1ea1, thi\u00ean h\u1ea1 t\u1ea5t ph\u1ea3i nh\u1edd tr\u1eddi \u0111\u1ea5t.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu \u0111\u1eb7t ra ph\u00e9p t\u1eafc di d\u00e2n \u0111\u1ebfn nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng, c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1ea1o sinh t\u00e0i m\u1edf \u0111\u1ea5t c\u1ee7a b\u1eadc v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[40] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, T\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu Th\u00e1i M\u00f4ng l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, c\u00f9ng S\u00e1t ph\u1ecfng s\u1ef1 l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng v\u1ec1 vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba L\u00fd S\u00e1t l\u00e0m Th\u00e1i t\u1eed trung x\u00e1, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng. M\u00f4ng c\u00f9ng Th\u00e1i Di\u00ean Kh\u00e1nh c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u01b0ng kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, n\u00ean d\u1eddi M\u00f4ng v\u00e0 d\u00f9ng S\u00e1t thay th\u1ebf. Vi\u1ec7c M\u00f4ng v\u00e0 Di\u00ean Kh\u00e1nh kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, theo b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Di\u00ean Kh\u00e1nh, l\u00e0 do d\u00f9ng c\u00f4ng v\u0103n qu\u00e2n nhu \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 \u01af\u1edbc, M\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean. X\u00e9t s\u1ef1 th\u1eadt th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady, nay ch\u1ec9 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng n\u00f3i r\u00f5 l\u00fd do. <i>(Ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 10, Di\u00ean Kh\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c.)<\/i><\/p>\n<p>[41] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean t\u00e2u r\u1eb1ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c trong \u0111\u1ed9i cung ti\u1ec5n th\u1ee7 l\u1eadp c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i sang ban h\u00e0ng, ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mang theo, ch\u1ec9 cho con ch\u00e1u ho\u1eb7c t\u00e1 \u0111i\u1ec1n thay th\u1ebf l\u00e0m cung ti\u1ec5n th\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[42] \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n ty l\u1ed9 Cao D\u01b0\u01a1ng Quan t\u00e2u r\u1eb1ng, sau khi xem x\u00e9t vi\u1ec7c c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n luy\u1ec7n t\u1eadp theo ph\u00e1p m\u1edbi, \u0111\u00e3 th\u00e0nh th\u1ee9 t\u1ef1, kh\u00f4ng nghe c\u00f3 vi\u1ec7c tr\u1ed1n tr\u00e1nh luy\u1ec7n t\u1eadp, chi\u1ebfu cho T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 V\u01b0\u01a1ng Di\u00ean Kh\u00e1nh, Tr\u01b0\u01a1ng C\u1ea9n tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, ban h\u00e0nh ph\u00e1p luy\u1ec7n t\u1eadp m\u1edbi cho c\u00e1c qu\u00e2n, chia th\u00e0nh th\u01b0\u1ee3ng, trung, h\u1ea1 qu\u00e2n, cung n\u1ecf, s\u1ee9c m\u1ea1nh v\u00e0 b\u1eafn tr\u00fang, gi\u00e1o \u0111ao theo th\u1ee9 b\u1eadc, nh\u01b0ng Di\u00ean Kh\u00e1nh t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00f3 qu\u00e2n s\u0129 tr\u1ed1n luy\u1ec7n t\u1eadp sang B\u1eafc gi\u1edbi, n\u00ean tra h\u1ecfi.<\/p>\n<p>[43] Ch\u00e2u \u0110\u00e0m t\u00e2u r\u1eb1ng, T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9, nguy\u00ean Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u Ti\u00eau Ch\u00fa d\u00e2ng bi\u1ec3u xin cho con l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c, ch\u00e1u l\u00e0m Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Ch\u00fa tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 c\u00f4ng, con trai tr\u01b0\u1edfng sau khi m\u00e3n tang s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c, v\u00e0 ban 300 t\u1ea5m l\u1ee5a.&#8221;<\/i> B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Ch\u00fa n\u00f3i r\u1eb1ng Ch\u00fa kh\u00f4ng mu\u1ed1n l\u1ea5y Giao Ch\u00e2u.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300a\u0110\u00f4ng Hi\u00ean L\u1ee5c\u300b c\u1ee7a Ng\u1ee5y Th\u00e1i, th\u00ec Ch\u00fa th\u1ef1c s\u1ef1 n\u00f3i Giao Ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng l\u1ea1i, kh\u00e1c v\u1edbi b\u1ea3n truy\u1ec7n. Sau khi m\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 l\u1ebd b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Ch\u00fa kh\u00f4ng n\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd, c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i. Ch\u00fa b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, 27 th\u00e1ng gi\u00eang.)<\/i><\/p>\n<p>[44] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, ban chi\u1ebfu cho \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Gi\u00e1m th\u1eeba Du Sung Tri, Ch\u1ee7 b\u1ea1 L\u01b0u C\u00e1p \u0111\u1ec1u th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Quy\u1ec1n \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Khai Phong ph\u1ee7 gi\u1edbi c\u00e1c huy\u1ec7n tr\u1ea5n c\u00f4ng s\u1ef1 Ng\u00f4 Th\u1ea9m L\u1ec5, L\u01b0u Th\u1ee5c \u0111\u1ec1u gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch hai n\u0103m, \u0111\u1ec1u v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng ki\u00eam nhi\u1ec7m \u0111\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c \u1ee9 \u0111i\u1ec1n.<\/p>\n<p>[45] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 Ch\u00e2u t\u00e2u r\u1eb1ng, Ki\u1ec1m h\u1ea1t V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e2n V\u1ea1n xin \u0111em \u00e2n th\u01b0\u1edfng chuy\u1ec3n quan \u0111\u1ec3 ban cho cha m\u1eb9, chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban \u00e2n nh\u01b0ng kh\u00f4ng cho ph\u00e9p chuy\u1ec3n ban.<\/p>\n<p>[46] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho Tam ty \u1edf hai l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng m\u1ed7i n\u0103m trong s\u1ed1 ti\u1ec1n gi\u1ea3i di\u00eam phong trang, m\u01b0\u1ee3n 1 tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n, giao cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng lo li\u1ec7u vi\u1ec7c mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u1edf H\u00e0 Ch\u00e2u, l\u1ea1i cho ph\u00e9p xem x\u00e9t t\u00ecnh h\u00ecnh c\u1ea5p b\u00e1ch c\u1ee7a kho d\u1ef1 tr\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi, t\u0103ng gi\u1ea3m gi\u00e1 ti\u1ec1n \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh. Vua l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1 v\u00ec qu\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y \u00edt, ti\u1ec1n c\u1ee7a kh\u00f4ng \u0111\u1ee7. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u00e3 giao cho Ti\u1ebft H\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u tra, nh\u01b0ng hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u00f2n thi\u1ebfu, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u1ee9ng ph\u00f3, cho k\u1ecbp th\u1eddi thu mua.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i cho r\u1eb1ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u00edch h\u1ee3p, n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y lo vi\u1ec7c t\u00e0i ch\u00ednh, ch\u01b0a th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ti\u1ec1n c\u1ee7a Thi\u1ec3m T\u00e2y kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, c\u0169ng s\u1ee3 ch\u01b0a th\u1ec3 \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho Gi\u00e1m ty, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 c\u00f3 nhi\u1ec1u ch\u1ed7 ti\u00eau pha. Nh\u01b0 vi\u1ec7c d\u00f9ng binh \u1edf Ch\u00e2u H\u00e0 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u0169ng kh\u00f4ng nhi\u1ec1u, m\u00e0 ti\u1ec1n c\u1ee7a ti\u00eau t\u1ed1n l\u1ea1i nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, v\u00ec \u0111\u00e3 d\u00f9ng binh th\u00ec chi ph\u00ed t\u1ea5t nhi\u00ean ph\u1ea3i nh\u01b0 th\u1ebf. \u0110\u1ebfn nh\u01b0 nh\u1eefng sai l\u1ea7m nh\u1ecf c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3, ch\u01b0a ch\u1eafc \u0111\u00e3 khi\u1ebfn ti\u1ec1n c\u1ee7a thi\u1ebfu h\u1ee5t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1ed9t vi\u1ec7c sai l\u1ea7m, th\u01b0\u1eddng d\u1eabn \u0111\u1ebfn m\u1ea5t m\u1ea5y ch\u1ee5c v\u1ea1n quan ti\u1ec1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[47] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 s\u1ee9 \u0110\u1ed5ng Tr\u1ecdng B\u1ea3o l\u00e0m Ho\u00e0ng th\u00e0nh ph\u00f3 s\u1ee9, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban L\u00fd Th\u1ef1c l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9. V\u00ec Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u r\u1eb1ng Tr\u1ecdng B\u1ea3o v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u1edf T\u1ef1 Ch\u00e2u \u0111\u00e1nh gi\u1eb7c Man c\u00f3 c\u00f4ng.<\/p>\n<p>[48] Ban chi\u1ebfu: Khai Phong ph\u1ee7 c\u00f3 tuy\u1ebft l\u1ea1nh, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu, tr\u1ebb nh\u1ecf c\u00f4 \u0111\u01a1n kh\u00f4ng n\u01a1i n\u01b0\u01a1ng t\u1ef1a trong v\u00e0 ngo\u00e0i kinh th\u00e0nh, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c thu d\u01b0\u1ee1ng \u1edf b\u1ed1n Ph\u00fac \u0111i\u1ec1n vi\u1ec7n, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau theo l\u1ec7 n\u00e0y.<\/p>\n<p>[49] L\u1ea1i ban chi\u1ebfu cho l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean ngo\u00e0i s\u1ed1 ti\u1ec1n di\u00eam sao th\u01b0\u1eddng l\u1ec7, th\u00eam 20 v\u1ea1n quan, giao cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o phong trang.<\/p>\n<p>[50] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, \u0110\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng xin \u1edf 12 ch\u00e2u qu\u00e2n Ph\u1ea7n, Th\u1ea1ch v.v. mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o theo gi\u00e1 th\u1ecfa thu\u1eadn, cho ph\u00e9p tr\u1ea3 b\u1eb1ng ti\u1ec1n v\u00e0 v\u1ea3i, theo l\u1eddi xin.<\/p>\n<p>[51] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, sai quan t\u1ea1 \u01a1n v\u00ec c\u00f3 tuy\u1ebft.<\/p>\n<p>[52] Chi\u1ebfu cho L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, c\u1ef1u quan ch\u1ee9c L\u01b0 Ch\u00e2u quan s\u00e1t suy quan Giang Di\u1ec5n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, ch\u1ee7 b\u1ea1 huy\u1ec7n H\u1ed9i K\u00ea l\u00e0 Di\u1ec7p Bi\u1ec3u c\u00f9ng s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o ch\u1ee9c v\u1ee5 trong tri\u1ec1u, \u0111\u1ec1u l\u00e0 do c\u00f3 c\u00f4ng trong vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra v\u00e0 tu s\u1eeda h\u1ed3 Gi\u00e1m \u1edf Ch\u00e2u. <i>(\u300aT\u1ed1ng lo\u1ea1i uy\u1ec3n\u300b ch\u00e9p: Th\u00e1ng 11, c\u00f3 quan l\u1ea1i kh\u00f4ng theo ph\u00e9p m\u1edbi, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n tr\u1ecb t\u1ed9i n\u1eb7ng, Vua kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd, An Th\u1ea1ch c\u1ed1 tranh lu\u1eadn, n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u1ebf, ph\u00e9p s\u1ebd kh\u00f4ng thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i d\u00e2n gian c\u0169ng kh\u1ed5 v\u00ec ph\u00e9p m\u1edbi.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;D\u00f9 tr\u1eddi l\u1ea1nh hay n\u1eafng m\u01b0a, d\u00e2n v\u1eabn c\u00f3 k\u1ebb o\u00e1n than, h\u00e1 \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 \u00fd sao?&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Sao kh\u00f4ng khi\u1ebfn d\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f2n o\u00e1n than d\u00f9 tr\u1eddi l\u1ea1nh hay n\u1eafng m\u01b0a?&#8221;<\/i>)<\/i><\/p>\n<p>[53] Th\u00e1ng n\u00e0y, b\u00e3i b\u1ecf Ch\u00e2u \u0110am, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n X\u01b0\u01a1ng H\u00f3a; Ch\u00e2u Nhai \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n Chu Nhai; Ch\u00e2u V\u1ea1n An \u0111\u1ed5i th\u00e0nh qu\u00e2n V\u1ea1n An. \u0110\u1ed5i c\u00e1c huy\u1ec7n C\u1ea3m \u00c2n, L\u0103ng Th\u1ee7y, Ninh Vi\u1ec5n, C\u00e1t D\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c X\u01b0\u01a1ng H\u00f3a v\u00e0 huy\u1ec7n V\u1ecb Nam thu\u1ed9c Hoa Ch\u00e2u th\u00e0nh tr\u1ea5n; \u0111\u1ed5i tr\u1ea5n V\u0129nh Phong thu\u1ed9c T\u00edn Ch\u00e2u th\u00e0nh huy\u1ec7n. \u0110\u1eb7t huy\u1ec7n \u0110\u1ecbch \u0110\u1ea1o thu\u1ed9c Hi Ch\u00e2u v\u00e0 huy\u1ec7n Bao H\u00e3n thu\u1ed9c H\u00e0 Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[54] Th\u00e1ng 12, ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd m\u00f9ng m\u1ed9t, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Dao \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ed9ng thu\u1ed9c c\u00e1c ch\u00e2u Ho\u00e0nh, V\u0129nh \u0111\u00e3 nghe chi\u00eau d\u1ee5 v\u00e0 n\u1ed9p \u0111\u1ea5t, xin cho h\u1ecd tr\u1edf th\u00e0nh d\u00e2n c\u1ee7a t\u1ec9nh, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[55] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, b\u00e3i b\u1ecf C\u1ee5c t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh ch\u01b0 ty kh\u1ed1 v\u1ee5 l\u1ee3i h\u1ea1i. Quan t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh l\u00e0 Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 L\u1eef Gia V\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 l\u00e0 L\u01b0u V\u0129nh Uy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m theo ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a Khu m\u1eadt vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>[56] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Quan v\u0103n \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129, H\u1ed9 b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, ph\u00e1n Nam Kinh l\u01b0u ty ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n.<\/p>\n<p>[57] Tam ty t\u00e2u r\u1eb1ng, theo ph\u00e9p m\u1edbi, l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i t\u0103ng th\u00eam, tr\u1eeb s\u1ed1 c\u0169 ra, ph\u1ea3i chi th\u00eam m\u1ed9t tr\u0103m b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i ba quan ti\u1ec1n. <i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c ch\u1ec9 ch\u00e9p ba m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n, nay theo \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b c\u1ee7a Th\u1ea9m Qu\u00e1t m\u00e0 ch\u00e9p r\u00f5.)<\/i> Chi\u1ebfu l\u1ea5y ti\u1ec1n thu\u1ebf ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng t\u1eeb n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 t\u01b0 tr\u1edf v\u1ec1 sau \u0111\u1ec3 ho\u00e0n l\u1ea1i, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00ec l\u1ea5y ti\u1ec1n th\u1ecb d\u1ecbch, th\u1ecb l\u1ec7 b\u00f9 v\u00e0o, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Ty \u0111\u1ec1 c\u1eed tr\u01b0\u1edbng kh\u1ea3o x\u00e9t s\u1ed1 chi thu t\u00e2u l\u00ean Trung th\u01b0.<\/p>\n<p>L\u00fac \u1ea5y, t\u1eeb c\u00e1c c\u01a1 quan trong tri\u1ec1u \u0111\u1ebfn c\u00e1c gi\u00e1m ty, ch\u00e2u ngo\u00e0i, \u0111\u1ec1u c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng cho l\u1ea1i vi\u00ean, g\u1ecdi l\u00e0 ph\u00e9p th\u01b0\u01a1ng. Kinh s\u01b0 ph\u1ea3i chi th\u00eam l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ngh\u00ecn ba tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i quan, c\u00e1c gi\u00e1m ty, ch\u00e2u ngo\u00e0i s\u00e1u m\u01b0\u01a1i t\u00e1m ngh\u00ecn ch\u00edn tr\u0103m t\u00e1m m\u01b0\u01a1i quan. Nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u l\u1ea5y \u0111\u1ee7 t\u1eeb ti\u1ec1n ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng, b\u1ebfn \u0111\u00f2, th\u1ecb l\u1ec7, mi\u1ec5n h\u00e0nh, d\u1ecbch th\u1eb7ng, ti\u1ec1n l\u00e3i, m\u00e0 v\u00e0o kho\u1ea3n thu c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ban \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng h\u1ec1 hao t\u1ed5n, d\u00e2n kh\u00f4ng ph\u1ea3i n\u1ed9p th\u00eam thu\u1ebf, m\u00e0 l\u1ea1i vi\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng. <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 8 n\u0103m th\u1ee9 ba. Th\u1ea9m Qu\u00e1t n\u00f3i: L\u1ea1i vi\u00ean trong thi\u00ean h\u1ea1 v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng, ch\u1ec9 nh\u1edd nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 m\u00e0 s\u1ed1ng, th\u01b0\u1eddng c\u00f3 k\u1ebb l\u00e0m gi\u00e0u \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 ba m\u1edbi \u0111\u1ecbnh l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i trong thi\u00ean h\u1ea1, \u0111\u1eb7t ra ph\u00e9p n\u1eb7ng \u0111\u1ec3 ng\u0103n t\u1ec7 nh\u1edd v\u1ea3. N\u0103m \u1ea5y, c\u00e1c ty \u1edf kinh s\u01b0 ph\u1ea3i chi l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i ba ngh\u00ecn t\u00e1m tr\u0103m ba m\u01b0\u01a1i t\u01b0 quan hai tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i b\u1ed1n \u0111\u1ed3ng, d\u1ea7n d\u1ea7n t\u0103ng th\u00eam, \u0111\u1ebfn n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 t\u00e1m, khi t\u00f4i l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, ph\u1ea3i chi ba m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y ngh\u00ecn m\u1ed9t tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i ba quan m\u1ed9t tr\u0103m b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i t\u00e1m \u0111\u1ed3ng. Nh\u1eefng l\u1ea1i vi\u00ean \u1edf kinh s\u01b0 v\u1ed1n c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng k\u1ec3 v\u00e0o s\u1ed1 n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[58] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n Th\u1eeba ch\u1ec9 ty t\u00e2u r\u1eb1ng, c\u00e1c lo\u1ea1i d\u00e3 chi\u1ebfn v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng \u0111ao th\u1ee7, nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n trong ng\u0169 ph\u1ee5c \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i th\u00ed, theo l\u1eddi t\u00e2u.<\/p>\n<p>[59] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c l\u1ed9 t\u00e2u th\u01b0\u1edfng, ph\u1ea3i k\u00ea r\u00f5 t\u01b0\u1edbng quan, s\u1ee9 th\u1ea7n, s\u1ed1 qu\u00e2n xu\u1ea5t chi\u1ebfn, s\u1ed1 gi\u1ebft ch\u1ebft, b\u1eaft s\u1ed1ng, thi\u1ec7t h\u1ea1i \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[60] T\u1eb7ng Ch\u1ec9 huy Tr\u1ea7n X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, Tr\u1ea7n X\u01b0\u01a1ng Tri\u1ec1u c\u1ee7a Ki\u1ec1m h\u1ea1t ty Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 l\u00e0m Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba, cho m\u1ed9t con m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Giao x\u00e3 trai lang, v\u00ec t\u1eed tr\u1eadn khi \u0111\u00e1nh tr\u1ea1i C\u1eedu Linh.<\/p>\n<p>[61] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c nha gi\u00e1o \u1edf \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty v\u00e0 c\u00e1c l\u1ed9, ch\u00e2u qu\u00e2n, \u0111\u1ed5i ng\u01b0\u1eddi c\u1ecf b\u1eafn theo c\u00e1ch tuy\u00ean th\u00ed th\u00e0nh c\u1ecdc c\u1ecf, l\u1ea1i \u0111\u1eb7t xa hai m\u01b0\u01a1i b\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>[62] H\u1ea1 l\u1ec7nh cho Di\u00eam S\u0129 L\u01b0\u01a1ng, ch\u1ee9c \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m ch\u1ebf tr\u00ed \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n s\u1ee9 \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c tu s\u1eeda v\u00e0 \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp \u1edf c\u1eeda Ph\u00e1c Trang, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng d\u1eabn n\u01b0\u1edbc v\u00e0o c\u00e1c \u0111\u1ea7m \u0110\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c \u0111\u1ea7m Tam \u0110\u01b0\u1eddng \u1edf ph\u00eda b\u1eafc Ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn n\u01b0\u1edbc t\u1eeb s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, nh\u01b0ng sau khi s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 \u0111\u1ed5i d\u00f2ng, c\u00e1c \u0111\u1ea7m n\u00e0y b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p. Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng t\u1eebng \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb kh\u01a1i th\u00f4ng v\u1ecbnh T\u00ec B\u00e0 \u0111\u1ec3 d\u1eabn n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 v\u00e0o, nh\u01b0ng c\u00f4ng tr\u00ecnh kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng. \u0110\u1ebfn nay, Di\u00eam S\u0129 L\u01b0\u01a1ng ki\u1ebfn ngh\u1ecb n\u00ean \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp ng\u0103n n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng Ng\u1ef1 H\u00e0, d\u1eabn n\u01b0\u1edbc t\u1eeb \u0111\u1ea7m T\u00e2y \u0110\u01b0\u1eddng v\u00e0o, v\u00ec v\u1eady tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ea5p thu\u1eadn \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a \u00f4ng v\u00e0 ban l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[63] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u1ecbnh \u0110\u00e0o t\u00e2u: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ng\u00f4 An Tr\u00ec \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb d\u00e2n \u0111\u00f3ng ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n ph\u1ee5c d\u1ecbch, \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed Th\u1ecb d\u1ecbch L\u1eef Gia V\u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh c\u00f9ng c\u00e1c quan ph\u1ee7 ty xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u1ee3i h\u1ea1i. Tuy nhi\u00ean, Gia V\u1ea5n qu\u00e1 kh\u1eaft khe, c\u1ed1 t\u00ecnh thu l\u1ee3i nh\u1ecf, d\u00f9 \u0111\u00e3 s\u1eafp x\u1ebfp l\u1ea1i ph\u1ea7n n\u00e0o, nh\u01b0ng ngo\u00e0i chi ph\u00ed c\u1ea7n thi\u1ebft, vi\u1ec7c thu thu\u1ebf qu\u00e1 nhi\u1ec1u. Xin tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xem x\u00e9t l\u1ea1i vi\u1ec7c thu ti\u1ec1n mi\u1ec5n ph\u1ee5c d\u1ecbch, ch\u1ec9 thu \u0111\u1ee7 chi ph\u00ed th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean cho ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5c d\u1ecbch, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ed9 trung v\u00e0 h\u1ea1 th\u00ec xin mi\u1ec5n gi\u1ea3m.&#8221;<\/i> T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00fac \u0111\u00e1p. B\u1ea3n ch\u00e9p c\u1ee7a Chu b\u1ecb x\u00f3a b\u1ecf.<\/p>\n<p>[64] H\u1ea1 chi\u1ebfu cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam \u0110\u00f4ng chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n ngh\u00e8o thi\u1ebfu \u0103n \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda s\u00f4ng Gi\u1edbi v\u00e0 s\u00f4ng Di\u00eam c\u1ed5 \u1edf c\u00e1c huy\u1ec7n Giang \u0110\u00f4, Cao B\u01b0u, Thi\u00ean Tr\u01b0\u1edfng thu\u1ed9c D\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[65] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n: <i>&#8220;Ph\u00e9p t\u1eadp h\u1ee3p l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f9ng ch\u00ed h\u01b0\u1edbng l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho L\u00fd H\u1ea1o th\u1eed nghi\u1ec7m \u1edf hai ch\u00e2u \u00dd v\u00e0 H\u1ee3p, nghi ng\u1edd r\u1eb1ng c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u00e1p d\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1eeb th\u1eddi Tam \u0110\u1ea1i \u0111\u1ebfn H\u00e1n, Ng\u1ee5y, \u0111\u1ec1u l\u1ea5y n\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t ng\u0169, c\u00f2n ba ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi t\u1eed tr\u1eadn, vi\u00ean ch\u1ec9 huy c\u1ea7m \u0111ao \u0111\u1ee9ng sau s\u1ebd ch\u00e9m hai ng\u01b0\u1eddi kia, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng \u1ed5n. Tuy nhi\u00ean, ph\u00e9p n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh \u0111\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng h\u1ecfi L\u00fd T\u0129nh v\u1ec1 y\u1ebfu l\u0129nh binh ph\u00e1p, T\u0129nh \u0111\u00e1p r\u1eb1ng &#8216;kh\u00f4ng c\u1ea7n b\u00e0y binh b\u1ed1 tr\u1eadn, ch\u1ec9 c\u1ea7n khi\u1ebfn \u0111\u1ecbch ph\u1ea3i theo m\u00ecnh&#8217;, ch\u1ec9 m\u1ed9t c\u00e2u m\u00e0 th\u00f4i, th\u1eadt s\u1ef1 ng\u1eafn g\u1ecdn v\u00e0 \u0111\u00fang tr\u1ecdng t\u00e2m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Cao T\u00f4ng \u0111\u00e1nh Qu\u1ef7 Ph\u01b0\u01a1ng ba n\u0103m, m\u00e0 Chu C\u00f4ng \u0111\u00f4ng chinh c\u0169ng ba n\u0103m, sao l\u00e2u v\u1eady?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a mu\u1ed1n qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c to\u00e0n v\u1eb9n, n\u00ean kh\u00f4ng v\u1ed9i v\u00e0ng, l\u1ea1i th\u00eam \u0111\u1ecbch c\u00f3 m\u1ea1nh y\u1ebfu kh\u00e1c nhau, n\u00ean kh\u00f3 th\u1eafng. Nh\u01b0 Qu\u1ea3n Th\u00fac, S\u00e1i Th\u00fac l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi V\u0169 V\u01b0\u01a1ng sai \u0111i gi\u00e1m s\u00e1t ng\u01b0\u1eddi Th\u01b0\u01a1ng, tr\u1ecdng tr\u00e1ch r\u1ea5t l\u1edbn, \u1eaft kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng, v\u00e0o th\u1eddi th\u1ecbnh tr\u1ecb c\u1ee7a nh\u00e0 Chu, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn qu\u00e2n l\u00e0m ph\u1ea3n, su\u00fdt nguy hi\u1ec3m \u0111\u1ebfn v\u01b0\u01a1ng th\u1ea5t, n\u00ean kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u00e1nh b\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n \u0111\u1ec1u c\u00f3 \u0111\u1ea1o ri\u00eang, n\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ecbch nhau.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady, nh\u01b0 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf l\u00e0 b\u1eadc th\u00e1nh th\u1ea7n, m\u00e0 ph\u1ea3i \u0111\u00e1nh v\u1edbi Xi V\u01b0u b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i tr\u1eadn m\u1edbi th\u1eafng, c\u0169ng v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;V\u1edbi V\u0169 V\u01b0\u01a1ng, Chu C\u00f4ng l\u00e0 b\u1eadc \u0111\u1ea1i th\u00e1nh nh\u00e2n, m\u00e0 t\u1ee5c c\u0169 c\u1ee7a nh\u00e0 Th\u01b0\u01a1ng ph\u1ea3i tr\u1ea3i qua ba k\u1ef7, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi thay \u0111\u1ed5i phong t\u1ee5c, V\u1ec7 V\u0103n C\u00f4ng c\u00f3 b\u00e0i th\u01a1 &#8220;<\/i>\u0110\u1ebf \u0110\u00f4ng<i>&#8221; m\u1edbi ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 d\u00e2m lo\u1ea1n, l\u00e0 sao?&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ee5c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Th\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 quen v\u1edbi c\u00e1i \u00e1c c\u1ee7a Tr\u1ee5 t\u1eeb l\u00e2u, b\u1ecb n\u00f3 l\u00e0m m\u00ea mu\u1ed9i, nh\u01b0 o\u00e1n h\u1eadn nh\u00e0 Chu, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd nh\u01b0 nh\u00e0 Th\u01b0\u01a1ng thay nh\u00e0 H\u1ea1, c\u00f3 k\u1ebb ph\u1ee5c d\u1ecbch trong tri\u1ec1u, d\u00f9ng l\u1eddi l\u1ebd x\u1ea3o tr\u00e1 l\u00e0m lo\u1ea1n ch\u00ednh \u0111\u1ea1o, n\u00ean kh\u00f4ng d\u1ec5 nh\u01b0 ng\u0103n d\u00e2m lo\u1ea1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;V\u0103n V\u01b0\u01a1ng \u1edf v\u00f9ng Giang, H\u00e1n kh\u00f4ng ai d\u00e1m ph\u1ea1m l\u1ec5, V\u1ec7 V\u0103n C\u00f4ng c\u0169ng ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2m lo\u1ea1n, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng d\u00e1m khinh nh\u1eddn, sao kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 th\u1ebf.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;V\u1ec7 V\u0103n C\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 Vua m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf, nh\u01b0ng bi\u1ebft s\u1eeda m\u00ecnh \u0111\u1ec3 tr\u1ecb d\u01b0\u1edbi, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n t\u00e0i, \u0111\u1ea5t \u0111ai tuy nh\u1ecf h\u1eb9p, nh\u01b0ng n\u1ebfu bi\u1ebft th\u1ef1c h\u00e0nh l\u1ec5 ngh\u0129a li\u00eam s\u1ec9, l\u1ea1i d\u00f9ng khanh \u0111\u1ea1i phu \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng hi\u1ec7p \u0111\u1ee9c, th\u00ec c\u00e1i t\u1ee5c d\u00e2m lo\u1ea1n kia, v\u1ed1n l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi gh\u00e9t, ng\u0103n l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3. Kh\u00f4ng nh\u01b0 th\u1eddi V\u0103n V\u01b0\u01a1ng, th\u00e2n l\u00e0 ch\u01b0 h\u1ea7u, m\u00e0 khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi v\u00f9ng Giang, H\u00e1n kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ea1m l\u1ec5.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[66] Sai Th\u1ea9m Hi Nhan, quan \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m th\u01b0\u01a1ng tr\u01b0\u1eddng, v\u00e0 M\u1ee5c Tu\u00e2n, quan Th\u00f4i tr\u1ef1c c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, x\u00e9t \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba b\u1ecb chi\u1ebfm d\u1ee5ng \u1edf kinh th\u00e0nh.<\/p>\n<p>M\u1ed9t h\u00f4m, Vua b\u1ea3o V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch r\u1eb1ng: <i>&#8220;S\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba \u0111\u1ebfn t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1c quan chi\u1ebfm d\u1ee5ng. Nghe L\u1eef C\u00f4ng B\u1eadt n\u00f3i, khi cha \u00f4ng ta l\u00e0 Di Gi\u1ea3n l\u00e0m quan, ch\u1ec9 c\u00f3 ba ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu Di Gi\u1ea3n l\u00e0m quan m\u00e0 g\u1ea7n b\u1ec1 tr\u00ean, ch\u1ec9 c\u00f3 ba ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c, th\u00ec e r\u1eb1ng t\u1ed5n h\u1ea1i qu\u1ed1c th\u1ec3. Vua t\u00f4n qu\u00fd nh\u01b0 \u0111\u1ec1n \u0111\u00e0i, qu\u1ea7n th\u1ea7n nh\u01b0 b\u1eadc th\u1ec1m, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi c\u00f3 uy nghi, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ecb d\u00e2n. N\u1ebfu qu\u00e1 suy y\u1ebfu, ch\u1eb3ng b\u1eb1ng k\u1ebb gi\u00e0u, th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u1ea5y g\u00ec l\u00e0m th\u1ebf \u0111\u1ec1n \u0111\u00e0i. L\u00fac \u1ea5y qu\u1ea3 nh\u01b0 v\u1eady, c\u0169ng kh\u00f4ng n\u00ean l\u00e0m khu\u00f4n ph\u00e9p. Hu\u1ed1ng chi nay binh l\u00ednh b\u1ecb c\u00e1c quan sai khi\u1ebfn \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u1ed1 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh, ch\u01b0a th\u1ea5y qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, ch\u1ec9 lo kh\u00f4ng \u0111\u00fang ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 th\u00f4i. Nh\u01b0 L\u1eef Di Gi\u1ea3n l\u00e0m \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, l\u00e0m h\u1ecfng tr\u0103m vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u00ec d\u00f9 cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n c\u01b0\u1eddi. <i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y th\u1ea5y ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 2 n\u0103m [7], nay ph\u1ee5 v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[67] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, c\u1ea5p hai ng\u00e0n \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p cho \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed th\u1ecb d\u1ecbch ty, \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p ti\u1ec1n l\u00e0m v\u1ed1n mua th\u00f3c cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n<p>[68] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan kinh \u0111\u00f4 l\u00e0m ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed quan \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 c\u1eed.<\/p>\n<p>[69] S\u1ee9 gi\u1ea3 T\u1eed Qu\u1ef3 L\u1ed9 l\u00e0 H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u: <i>&#8220;Quan binh \u1edf tr\u1ea1i Giang An l\u1ea5y danh ngh\u0129a b\u00e0n mua ru\u1ed9ng, d\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi Di \u1edf Tam L\u00fd l\u00e0 \u0110\u1ea9u Thi\u1ebft \u0111\u1ebfn tr\u1ea1i, r\u1ed3i tra h\u1ecfi t\u00ean ch\u1ee7 m\u01b0u gi\u1ebft h\u1ea1i quan binh. Ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y t\u1ef1 bi\u1ebft t\u1ed9i l\u1edbn, li\u1ec1n r\u00fat dao k\u00eau gi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 ch\u00e9m ch\u1ebft. \u0110\u1ea9u Thi\u1ebft l\u00e0 gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp nguy hi\u1ec3m.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Di n\u00e0y \u0111\u00fang l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 tha, nh\u01b0ng d\u1ee5 r\u1ed3i gi\u1ebft, e g\u00e2y h\u1ea1i v\u1ec1 sau. N\u00f3i l\u00e0 k\u00eau gi\u1ebft, ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ea5y c\u1edb \u0111\u00f3 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, H\u00f9ng B\u1ea3n xin th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng, Vua kh\u00f4ng cho. V\u00ec H\u00f9ng B\u1ea3n d\u00f9ng h\u1ecbch tri\u1ec7u Tham qu\u00e2n ty H\u1ed9 ch\u00e2u Nhung l\u00e0 Tr\u00ecnh Chi Nguy\u00ean t\u1ea1m qu\u1ea3n huy\u1ec7n Giang An, b\u00ed m\u1eadt m\u01b0u t\u00ednh vi\u1ec7c n\u00e0y. Chi Nguy\u00ean li\u1ec1n tri\u1ec7u c\u00e1c t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ea3nh, h\u1ecfi T\u1ea3 T\u00e0ng C\u1ea3nh \u1edf \u0111\u00e2u. C\u00e1c t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng la h\u00e9t kh\u00f4ng ch\u1ecbu, b\u00e8n gi\u1ebft h\u01a1n 90 ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u1ea9u Thi\u1ebft l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e9m T\u01b0 Trung, b\u1ecb tr\u00f3i gi\u1ea3i \u0111\u1ebfn ch\u00e2u L\u00f4, x\u1eed l\u0103ng tr\u00ec r\u1ed3i ch\u00e9m \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 t\u1ebf T\u01b0 Trung. Chi Nguy\u00ean l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Mi S\u01a1n.<\/p>\n<p><i>(S\u1eed nh\u00e0 Chu n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9, n\u00ean b\u1ecf vi\u1ec7c c\u1ee7a Tr\u00ecnh Chi Nguy\u00ean. Nay kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[70] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho T\u01b0 N\u00f4ng t\u1ef1: D\u00e2n ch\u00e2u T\u1ec1, ch\u00e2u Duy\u1ec5n chi\u1ebfm ru\u1ed9ng c\u1ea5m \u1edf Th\u00e1i S\u01a1n, t\u00f9y \u0111\u1ea5t t\u1ed1t x\u1ea5u m\u00e0 \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c thu\u1ebf, cho ph\u00e9p ti\u1ebfp t\u1ee5c \u1edf l\u1ea1i canh t\u00e1c.<\/p>\n<p>[71] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, T\u00e2n quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam T\u00e2y l\u00e0 Tr\u1ea7n Xu t\u00e2u: <i>&#8220;N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 5, T\u00f4 Ch\u00e2u, H\u1ed3 Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a l\u1edbn, gi\u00e1 g\u1ea1o so v\u1edbi Ho\u00e0i Nam ch\u1ec9 b\u1eb1ng m\u1ed9t n\u1eeda. Thuy\u1ec1n bu\u00f4n ch\u1edf g\u1ea1o, v\u00ec c\u00e1c tr\u1ea1m d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng thu thu\u1ebf qua l\u1ea1i, n\u00ean g\u1ea1o T\u00f4, H\u1ed3 kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0i Nam, xin t\u1ea1m mi\u1ec5n thu\u1ebf.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. Xu l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;H\u1ed9 \u0111\u1eb3ng th\u1ee9 n\u0103m \u1edf L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft kho\u1ea3ng m\u1ed9t tri\u1ec7u, n\u1ed9p ti\u1ec1n d\u1ecbch ch\u1ec9 n\u0103m s\u00e1u v\u1ea1n quan, ti\u1ec1n \u00edt m\u00e0 \u0111\u00e1nh thu\u1ebf nhi\u1ec1u, h\u01a1n n\u1eefa h\u1ed9 \u0111\u1eb3ng th\u1ee9 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ecbu d\u1ecbch, xin \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n.&#8221;<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu mi\u1ec5n. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n ch\u00ed, ph\u1ee5 v\u00e0o sau l\u1eddi \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n th\u00e1ng 10 n\u0103m th\u1ee9 4 n\u00f3i v\u1ec1 L\u00fd Du, Chu \u01af\u1edbc. X\u00e9t Tr\u1ea7n Xu \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 6 m\u1edbi l\u00e0m Hi\u1ebfn l\u1ed9 Ho\u00e0i T\u00e2y, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p.)<\/i><\/p>\n<p>[72] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ph\u00e9p th\u00ed sinh l\u1ed9 Hi H\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ec3 h\u1ed9 t\u1ecbch, th\u1eddi h\u1ea1n, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1 thi, \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c gi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng cho ch\u00e2u Hi l\u00e0 5 ng\u01b0\u1eddi, ch\u00e2u H\u00e0, ch\u00e2u \u0110\u00e0o, ch\u00e2u D\u00e2n m\u1ed7i n\u01a1i 3 ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>[73] L\u1ea1i ban t\u00ean cho Thi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110\u00f4ng S\u01a1n m\u1edbi x\u00e2y \u1edf ch\u00e2u Hi l\u00e0 T\u1eeb V\u00e2n, h\u1ed3 \u0110\u00f4ng l\u00e0 Hu\u1ec7 Nh\u1eadt.<\/p>\n<p>[74] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, T\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu Th\u00e1i M\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 x\u01b0\u1edbng vi\u1ec7c tu s\u1eeda k\u00eanh B\u1ea1ch C\u1eeb \u1edf qu\u00e2n V\u0129nh H\u01b0ng. <i>(L\u00fac n\u00e0y, M\u00f4ng \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c V\u1eadn ph\u00e1n \u1edf V\u0129nh H\u01b0ng, nh\u01b0ng s\u00e1ch \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b b\u1ecf s\u00f3t vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[75] Tu so\u1ea1n Kinh ngh\u0129a s\u1edf ki\u1ec3m th\u1ea3o, ti\u1ebfn s\u0129 T\u1eeb Hi \u1edf H\u1ed3ng Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 suy quan qu\u00e2n Tr\u1ea5n Nam, t\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1 \u1edf ph\u00f2ng H\u1ed9 b\u1ed9 Trung th\u01b0. Hi c\u00f9ng v\u1edbi Ng\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc, \u0110\u00e0o L\u00e2m \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00ecnh d\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Ki\u1ec3m th\u1ea3o \u1edf Kinh ngh\u0129a s\u1edf, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn v\u00e0o Trung th\u01b0 \u0111\u1ec3 t\u1eadp h\u1ecdc v\u00e0 ki\u1ec3m tra ch\u00ednh s\u1ef1.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh ti\u1ebfn c\u1eed 24 thi\u00ean s\u00e1ch tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Hi, Vua khen ng\u1ee3i v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;Hi n\u00f3i r\u1eb1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng kinh thu\u1eadt \u0111\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i s\u0129 nh\u00e2n, \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1m ch\u00edn ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng nh\u1eefng k\u1ebb ch\u1ec9 bi\u1ebft sao ch\u00e9p l\u1eddi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7u th\u00f4ng hi\u1ec3u t\u00e2m \u00fd c\u0169ng chi\u1ebfm t\u00e1m ch\u00edn ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi. L\u1eddi n\u00e0y r\u1ea5t \u0111\u00fang. Xem v\u0103n h\u1ecdc c\u1ee7a Hi, hi\u1ec3u r\u00f5 ch\u00ednh s\u1ef1, n\u00ean th\u1eed th\u00e1ch \u1edf n\u01a1i c\u00f3 \u00edch.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c quan Ki\u1ec3m ch\u00ednh \u1edf Trung th\u01b0 nh\u01b0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean c\u00f3 s\u1ef1 b\u1ed5 nhi\u1ec7m ngay, sau n\u00e0y d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng s\u1ebd kh\u00f3 c\u00e1ch ch\u1ee9c, n\u00ean \u0111\u1eb7t ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o t\u1eadp h\u1ecdc.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i, b\u00e8n d\u00f9ng Hi l\u00e0m vi\u1ec7c \u0111\u00f3. <i>(Vi\u1ec7c t\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1 \u1edf n\u0103m ph\u00f2ng Trung th\u01b0 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[76] Vua l\u1ea1i b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e9p t\u1eadp h\u1ee3p l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a T\u01b0 M\u00e3, T\u00f4n, Ng\u00f4 v\u00e0 L\u00fd T\u0129nh, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a b\u00e0n v\u1ec1 binh ph\u00e1p kh\u00f4ng ai b\u1eb1ng T\u00f4n V\u0169, v\u00ec \u00f4ng \u1ea5y \u0111\u00e3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u01a1 b\u1ea3n. Nh\u01b0 m\u1eb7t tr\u1eddi c\u00f3 ng\u00e0y d\u00e0i ng\u1eafn, m\u1eb7t tr\u0103ng c\u00f3 l\u00fac s\u1ed1ng ch\u1ebft, n\u0103m thanh bi\u1ebfn h\u00f3a kh\u00f4ng th\u1ec3 nghe h\u1ebft, n\u0103m s\u1eafc bi\u1ebfn h\u00f3a kh\u00f4ng th\u1ec3 xem h\u1ebft, k\u1ef3 ch\u00ednh bi\u1ebfn h\u00f3a kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng. \u0110\u1ea1i kh\u00e1i l\u00e0 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u01a1 b\u1ea3n, n\u00ean l\u1eddi n\u00f3i c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y c\u00f3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ef3 ch\u00ednh l\u00e0 then ch\u1ed1t c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u00f9ng binh. K\u1ef3 l\u00e0 \u0111\u1ea1o tr\u1eddi, ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ea5t. \u0110\u1ea1o \u0111\u1ea5t c\u00f3 quy lu\u1eadt, \u0111\u1ea1o tr\u1eddi th\u00ec bi\u1ebfn h\u00f3a v\u00f4 th\u01b0\u1eddng. \u0110\u1ebfn m\u1ee9c d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ef3 ch\u00ednh, l\u1ea5y k\u1ef3 l\u00e0m ch\u00ednh, l\u1ea5y ch\u00ednh l\u00e0m k\u1ef3, th\u00ec th\u1eadt l\u00e0 di\u1ec7u v\u00e0 th\u1ea7n.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady. Tr\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m tr\u1eddi m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea5t m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m tr\u1eddi. C\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m c\u1ea3 tr\u1eddi l\u1eabn \u0111\u1ea5t, t\u1eadn d\u1ee5ng s\u1ef1 ra v\u00e0o, th\u00ec \u0111\u00f3 g\u1ecdi l\u00e0 th\u1ea7n. Th\u1ea7n n\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y k\u1ef3 l\u00e0m ch\u00ednh, l\u1ea5y ch\u00ednh l\u00e0m k\u1ef3.&#8221;<\/i> <i>(L\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 12.)<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng thi\u1ec7n ph\u00e9p k\u1ebft \u0111\u1ed9i c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, tri\u1ec7u t\u1eadp Gi\u1ea3 Qu\u1ef3 \u0111\u1ebfn h\u1ecfi, Qu\u1ef3 cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p, b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho Trung th\u01b0, M\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f9ng b\u00e0n b\u1ea1c. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Nay ch\u1ec9 k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, l\u1ea1i k\u1ebft n\u0103m ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t ng\u0169, cho \u0111\u1ea5u v\u1edbi nhau \u0111\u1ec3 xem b\u00ean n\u00e0o th\u1eafng, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng hay kh\u00f4ng s\u1ebd th\u1ea5y ngay.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n l\u1ec7nh cho Qu\u00e1ch C\u1ed1 c\u00f9ng \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ty m\u1ed7i b\u00ean l\u00e0m m\u1ed9t ph\u00e9p, th\u1eed xem c\u00e1ch n\u00e0o kh\u1ea3 d\u1ee5ng.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n c\u0169 ng\u00e0y 18 \u0110inh H\u1ee3i, l\u1ea1i ch\u00e9p chi\u1ebfu cho Gi\u1ea3 Qu\u1ef3, Qu\u00e1ch C\u1ed1 d\u1ea1y t\u1eadp v\u00e0 so s\u00e1nh ph\u00e9p k\u1ebft \u0111\u1ed9i ng\u0169, c\u00f9ng l\u1ec7nh cho Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng \u0111i d\u1ecdc s\u00f4ng thu th\u1eadp g\u1ed7 l\u00e0m xe. X\u00e9t ph\u00e9p so s\u00e1nh \u0111\u1ed9i ng\u0169 c\u1ee7a Gi\u1ea3 Qu\u1ef3, Qu\u00e1ch C\u1ed1 \u0111\u00e3 ghi \u0111\u1ee7 \u1edf \u0111\u00e2y, nay theo b\u1ea3n Chu m\u00e0 b\u1ecf \u0111i ph\u1ea7n ch\u00e9p ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i. Ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 5 Canh Tu\u1ea5t, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho c\u00e1c l\u1ed9 d\u1ea1y ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, \u1edf \u0111\u00e2y l\u1ea1i n\u00f3i th\u00eam, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i. B\u1ea3n ch\u00ed ch\u00e9p: Vua lo c\u00e1c t\u01b0\u1edbng ra qu\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u00e9p h\u00e0nh tr\u1eadn, t\u1eebng n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd T\u0129nh k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i \u1eaft c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a. L\u00fd T\u0129nh r\u1ea5t th\u00f4ng th\u1ea1o binh ph\u00e1p, s\u00e1ch v\u1ec1 tinh t\u00fa, V\u0169 L\u00e2m \u0111\u1ec1u l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i<a class=\"footnote\" title=\"\u0110\u1ec1u l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, xem \u300aV\u0169 kinh t\u1ed5ng y\u1ebfu\u300b h\u1eadu t\u1eadp quy\u1ec3n 17, \u0111i\u1ec1u 'Ch\u01b0 tinh chi\u1ebfm': 'V\u0169 L\u00e2m 45 sao, ba sao m\u1ed9t nh\u00f3m, r\u1ea3i r\u00e1c \u1edf ph\u00eda nam Lu\u1ef9 B\u00edch, ch\u1ee7 v\u1ec1 t\u01b0\u1ee3ng qu\u00e2n doanh tr\u1eadn b\u1ea3o v\u1ec7.' 'V\u0169 L\u00e2m' t\u1ee9c l\u00e0 ch\u00f2m sao V\u0169 L\u00e2m, 'ba ng\u01b0\u1eddi' nghi n\u00ean l\u00e0 'ba sao'.\" id=\"return-footnote-1854-11\" href=\"#footnote-1854-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>, T\u0129nh kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u1ee9.&#8221;<\/i> B\u00e8n l\u1ec7nh cho Gi\u1ea3 Qu\u1ef3, Qu\u00e1ch C\u1ed1 th\u1eed nghi\u1ec7m. B\u1ea3n ch\u00ed ph\u1ee5 v\u00e0o n\u0103m th\u1ee9 5, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>Nh\u01b0ng cho r\u1eb1ng T\u0129nh c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1ee3 Di \u0110\u1ecbch, l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n khen ng\u1ee3i binh ph\u00e1p c\u1ee7a Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf, \u1eaft th\u00f4ng hi\u1ec3u ph\u00e9p ng\u0169 x\u01b0a, vi\u1ec7c d\u00f9ng ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, ho\u1eb7c \u1eaft c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1eddi sau kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec3u binh ph\u00e1p, T\u0129nh c\u00f3 th\u1ec3 k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi k\u1ebb \u0111\u1ecbch suy lo\u1ea1n t\u00e1n lo\u1ea1n, n\u00ean th\u01b0\u1eddng th\u1eafng, so v\u1edbi H\u00e0n T\u00edn th\u00ec \u0111\u00e3 kh\u00f4ng b\u1eb1ng. C\u00f2n binh ph\u00e1p c\u1ee7a Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf, \u1eaft kh\u00f4ng ph\u1ea3i T\u0129nh c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebft, v\u00ec t\u1eeb Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf tr\u1edf \u0111i \u0111\u00e3 c\u00f3 ph\u00e9p ng\u0169, h\u00e1 \u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u1eadc th\u00e1nh nh\u00e2n \u0111\u1eddi sau tr\u00ed tu\u1ec7 kh\u00f4ng b\u1eb1ng T\u0129nh, m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 k\u1ebft ba ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh m\u1ed9t \u0111\u1ed9i sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e0n T\u00edn d\u00f9ng m\u1ea5y ch\u1ee5c v\u1ea1n qu\u00e2n \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u v\u1edbi H\u1ea1ng V\u0169 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n, T\u0129nh d\u00f9ng m\u1ed9t v\u1ea1n qu\u00e2n \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u v\u1edbi Hi\u1ec7t L\u1ee3i c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc, T\u0129nh ch\u01b0a h\u1eb3n kh\u00f4ng b\u1eb1ng T\u00edn.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1eeb Xi V\u01b0u \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a c\u00f3 ai nh\u01b0 H\u1ea1ng T\u1ecbch, Hi\u1ec7t L\u1ee3i ch\u1ec9 l\u00e0 r\u1ee3 Di \u0110\u1ecbch suy lo\u1ea1n, L\u00fd T\u0129nh d\u1eabn qu\u00e2n tinh nhu\u1ec7, \u0111\u00e1nh s\u00e2u v\u00e0o \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecbch m\u00e0 ph\u00e1t huy c\u01a1 tr\u00ed, l\u1ea1i nh\u00e2n l\u00fac \u0111\u1ecbch kh\u00f4ng ph\u00f2ng b\u1ecb, n\u00ean th\u1eafng l\u00e0 \u0111i\u1ec1u d\u1ec5 d\u00e0ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Binh ph\u00e1p v\u1ed1n mu\u1ed1n \u0111\u1eb7t v\u00e0o ch\u1ed7 d\u1ec5 th\u1eafng.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1eb7t v\u00e0o ch\u1ed7 d\u1ec5 th\u1eafng v\u00e0 kh\u00f3 th\u1eafng m\u1edbi l\u00e0 k\u1ef3, \u0111\u1eb7t v\u00e0o ch\u1ed7 d\u1ec5 th\u1eafng v\u1edbi d\u1ec5 th\u1eafng th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 g\u1ecdi l\u00e0 k\u1ef3.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c binh \u0111\u1ea1o cao xa, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 qu\u1ea7n th\u1ea7n c\u00f3 th\u1ec3 theo k\u1ecbp.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eddi ban cho B\u1ec7 h\u1ea1 t\u01b0 ch\u1ea5t th\u00e1nh thi\u1ec7n cao xa, kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec v\u1edbi Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, Thang, V\u0169. B\u00e0n v\u1ec1 binh \u0111\u1ea1o qu\u1ea3 th\u1eadt l\u00e0 cao xa, nh\u01b0ng c\u00e1c b\u1eadc ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng tuy n\u00f3i &#8216;m\u1edf r\u1ed9ng s\u00e1u qu\u00e2n&#8217;, ch\u1ebf ng\u1ef1 qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, nh\u01b0ng khi ng\u1ed3i b\u00e0n lu\u1eadn \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u00ec ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ec1 c\u1eadp \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c chi\u1ebfn tr\u1eadn. B\u1edfi v\u00ec cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c v\u1eadn d\u1ee5ng ba qu\u00e2n n\u0103m binh l\u00e0 ph\u1ea7n nh\u1ecf c\u1ee7a \u0111\u1ee9c, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng b\u00e0n. Kh\u1ed5ng T\u1eed c\u0169ng n\u00f3i: &#8216;Vi\u1ec7c t\u1ebf l\u1ec5 th\u00ec ta t\u1eebng nghe, c\u00f2n vi\u1ec7c qu\u00e2n l\u1eef th\u00ec ta ch\u01b0a h\u1ecdc.&#8217; Cho r\u1eb1ng n\u1ebfu \u0111\u00e3 hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i g\u1ed1c th\u00ec c\u00e1i ng\u1ecdn kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i lo.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f3 nh\u1eefng vi\u1ec7c c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m theo th\u1eddi, nh\u01b0 Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng l\u1ea5y vi\u1ec7c B\u1eafc ph\u1ea1t l\u00e0m tr\u1ecdng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng c\u00f3 th\u1ec3 B\u1eafc ph\u1ea1t l\u00e0 nh\u1edd bi\u1ebft ph\u00e2n bi\u1ec7t qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n, d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 C\u00e1t Ph\u1ee7, Tr\u01b0\u01a1ng Tr\u1ecdng. N\u1ebfu trong m\u01b0\u1eddi b\u01b0\u1edbc m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n, th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c Hi\u1ec3m Du\u1eabn. Nh\u01b0 v\u1eady, vi\u1ec7c Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m c\u00f2n c\u00f3 \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng h\u01a1n c\u1ea3 B\u1eafc ph\u1ea1t.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 tu th\u00e2n t\u1ec1 gia, qu\u1ea3 th\u1eadt kh\u00f4ng thua k\u00e9m Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, Thang, V\u0169. N\u1ebfu th\u1ea7n th\u1ea5y B\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 ch\u00fat thi\u1ebfu s\u00f3t, h\u00e1 d\u00e1m kh\u00f4ng d\u00e1m can gi\u00e1n? Nh\u01b0ng B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00ean ng\u00f4i \u0111\u00e3 s\u00e1u b\u1ea3y n\u0103m m\u00e0 ch\u01b0a th\u00e0nh t\u1ef1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng nghi\u1ec7p nh\u01b0 Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, V\u0169, Thang, \u1eaft l\u00e0 c\u00f3 ch\u1ed7 kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c b\u1eadc \u1ea5y.<\/i><\/p>\n<p><i>Kinh Thi n\u00f3i: &#8216;Ngh\u0129 kh\u00f4ng c\u00f9ng, ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ng\u1ef1a t\u1ed1t&#8217;, &#8216;Ngh\u0129 kh\u00f4ng t\u00e0, ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ng\u1ef1a \u0111i xa.&#8217; N\u1ebfu b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb l\u00f2ng th\u00e0nh ch\u00ednh, th\u00ec ng\u1ef1a c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn t\u1ed1t, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn \u0111i xa, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi? Nh\u01b0 v\u1eady, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m t\u01b0\u1edbng so\u00e1i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u B\u1ec7 h\u1ea1 lo l\u1eafng, hu\u1ed1ng chi ng\u00e0y nay b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 h\u00e0o ki\u1ec7t, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u00e0m phi\u1ec1n \u0111\u1ebfn th\u00e1nh l\u1ef1 c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><i>(Tr\u00ean \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u th\u1ea5y trong \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 12.)<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c binh, cho r\u1eb1ng n\u1ebfu bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00fd l\u1ebd \u00e2m d\u01b0\u01a1ng ng\u0169 h\u00e0nh m\u00e0 s\u1eed d\u1ee5ng th\u00ec s\u1ebd \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee5c \u0111\u00edch, \u0111i\u1ec1u c\u1ed1t y\u1ebfu l\u00e0 th\u00f4ng hi\u1ec3u l\u00fd l\u1ebd m\u00e0 th\u00f4i. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u1eddi \u0111\u1ea5t b\u1ecb \u00e2m d\u01b0\u01a1ng ng\u0169 h\u00e0nh chi ph\u1ed1i, th\u00f4ng hi\u1ec3u l\u00fd l\u1ebd \u00e2m d\u01b0\u01a1ng ng\u0169 h\u00e0nh, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 tinh ngh\u0129a nh\u1eadp th\u1ea7n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u1ee9ng d\u1ee5ng, l\u00e0m vi\u1ec7c g\u00ec c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00e2u ch\u1ec9 ri\u00eang vi\u1ec7c binh.&#8221;<\/i> <i>(Xem th\u00eam ng\u00e0y 23)<\/i>.<\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i Ph\u00f9 Ki\u00ean d\u00f9ng tr\u0103m v\u1ea1n qu\u00e2n m\u00e0 b\u1ecb n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n \u0111\u00e1nh b\u1ea1i. An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00f9 Ki\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c x\u01b0ng l\u00e0 minh ch\u1ee7, nh\u01b0ng th\u1ef1c ch\u1ea5t l\u1ea1i n\u00f4ng c\u1ea1n. V\u01b0\u01a1ng M\u00e3nh, Ph\u00f9 Dung khuy\u00ean can m\u00e3i, cho r\u1eb1ng M\u1ed9 Dung Th\u00f9y th\u01b0\u1eddng l\u1ee3i d\u1ee5ng tai h\u1ecda c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, l\u00e0 m\u1ed1i h\u1ecda trong l\u00f2ng. Kh\u00f4ng lo ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y m\u00e0 l\u1ea1i \u0111i \u0111\u00e1nh xa Ng\u00f4 H\u1ed9i, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u1ef1 chu\u1ed1c l\u1ea5y th\u1ea5t b\u1ea1i, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00f9y \u1eaft c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 thuy\u1ebft ph\u1ee5c l\u00f2ng \u00f4ng ta.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00f9 Ki\u00ean mu\u1ed1n b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n, Th\u00f9y khuy\u00ean \u00f4ng ta b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n r\u1ed3i m\u1edbi phong thi\u1ec1n, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u Ph\u00f9 Ki\u00ean mu\u1ed1n, n\u00ean b\u1ecb Th\u00f9y m\u00ea ho\u1eb7c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110i\u1ec1u n\u00e0y t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o vi\u1ec7c nh\u00e0 Vua nghe l\u1eddi khuy\u00ean c\u00f3 s\u00e1ng su\u1ed1t hay kh\u00f4ng m\u00e0 th\u00f4i. Ph\u00f9 Dung, V\u01b0\u01a1ng M\u00e3nh cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u00e1nh n\u01b0\u1edbc T\u1ea5n, nh\u01b0ng Ph\u00f9 Ki\u00ean kh\u00f4ng nghe, n\u00ean th\u1ea5t b\u1ea1i. T\u1ea5n V\u0169 \u0110\u1ebf mu\u1ed1n b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh n\u01b0\u1edbc Ng\u00f4, c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u cho l\u00e0 kh\u00f4ng n\u00ean, ch\u1ec9 nghe theo l\u1eddi c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Hoa, D\u01b0\u01a1ng, \u0110\u1ed7 v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean th\u1eafng l\u1ee3i. Nh\u01b0 v\u1eady, vi\u1ec7c nghe l\u1eddi khuy\u00ean h\u00e1 kh\u00f4ng c\u1ea7n th\u1eadn tr\u1ecdng sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[77] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, M\u1ee5c Ch\u00e2u qu\u00e2n s\u1ef1 suy quan Di\u1ec7p Th\u00edch, B\u00ecnh D\u01b0 huy\u1ec7n l\u1ec7nh ki\u00eam Bi\u00ean tu Tam ty l\u1ec7nh th\u1ee9c San \u0111\u1ecbnh quan Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng, H\u01b0ng B\u00ecnh huy\u1ec7n \u00fay V\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Trung th\u01b0 T\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1, Di\u1ec7p Th\u00edch \u1edf L\u1ec5 ph\u00f2ng, Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng \u1edf L\u1ea1i ph\u00f2ng, V\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n \u1edf H\u00ecnh ph\u00f2ng. Di\u1ec7p Th\u00edch, ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ki\u1ec3m ch\u00ednh, ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu th\u00e1ng 10 th\u00ec m\u1ea5t. Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n, ng\u01b0\u1eddi Khai Phong.<\/p>\n<p>[78] Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u00f4n C\u1ea5u<a class=\"footnote\" title=\"Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u00f4n C\u1ea5u, ch\u1eef 'C\u1ea5u' nguy\u00ean l\u00e0 'Gi\u00e1c', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aT\u00f4n C\u1ea5u truy\u1ec7n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1854-12\" href=\"#footnote-1854-12\" aria-label=\"Footnote 12\"><sup class=\"footnote\">[12]<\/sup><\/a> t\u00e2u r\u1eb1ng, \u0111\u00e3 chi\u00eau d\u1ee5 B\u1eafc Giang H\u1ea1 Kh\u00ea Ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed B\u00e0nh S\u01b0 Y\u1ebfn quy ph\u1ee5, ghi ch\u00e9p \u0111\u1ecba l\u00fd b\u1ed1n ph\u00eda, s\u1ed1 h\u1ed9 kh\u1ea9u \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean, chi\u1ebfu cho Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng r\u1ed3i x\u1eed tr\u00ed.<\/p>\n<p>[79] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, c\u01a1 quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch in \u1ea5n v\u00e0 bi\u00ean so\u1ea1n s\u1eafc l\u1ec7nh t\u00e2u r\u1eb1ng b\u1ea3n kh\u1eafc m\u1edbi c\u1ee7a s\u1eafc l\u1ec7nh s\u1eafp ho\u00e0n th\u00e0nh, lo r\u1eb1ng Trung th\u01b0, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n c\u1ea7n b\u1ed5 sung v\u00e0 c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n ti\u1ebfp theo, xin \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn n\u0103m sau ban h\u00e0nh, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[80] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Hi H\u00e0 t\u00e2u r\u1eb1ng, t\u1ea1i th\u00e0nh T\u00e2y La \u1edf Hi Ch\u00e2u \u0111\u00e3 l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc cho ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean, khuy\u00ean d\u1ee5 con em c\u00e1c quan Phi\u00ean v\u00e0o h\u1ecdc. <i>(\u300aChu s\u1eed\u300b ch\u00e9p l\u1eddi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, vi\u1ec7c n\u00e0y li\u00ean quan \u0111\u1ebfn qu\u00e2n s\u1ef1 Th\u00f4ng Vi\u1ec5n, \u0111\u00e3 ghi r\u00f5 l\u00fac \u0111\u00f3, nay x\u00f3a b\u1ecf. L\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng s\u00e1u th\u1ee7 l\u0129nh t\u1ed9c C\u1ed1 M\u1eadt c\u00f3 c\u00f4ng gi\u00fap Bao Thu\u1eadn, H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t \u0111\u00e1nh tr\u1eadn, chi\u1ebfu cho m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 c\u00f4ng gi\u1ebft gi\u1eb7c ho\u1eb7c b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng n\u1eb7ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c v\u00e0 ban l\u1ee5a theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9 kh\u00e1c nhau; N\u1ea1p Kh\u1eafc Th\u00f4ng ch\u1ebft, con trai l\u00e0 K\u1ebft O\u00e1t S\u1ea5m ki\u00eam ch\u1ee9c Tu\u1ea7n ki\u1ec3m c\u1ee7a b\u1ed9 t\u1ed9c.)<\/i><\/p>\n<p>[81] Chi\u1ebfu cho Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, ch\u00e2u Dung chi\u00eau d\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi Man, v\u1ed1n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt chi ph\u00ed, nay l\u1ea1i x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c tr\u1ea1i m\u1edbi, chi ph\u00ed so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u h\u01a1n, y\u00eau c\u1ea7u b\u00e1o c\u00e1o r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i. L\u00fac \u0111\u00f3 Tr\u1ea7m Kh\u1edfi mu\u1ed1n x\u00e2y n\u0103m \u0111\u1ebfn b\u1ea3y tr\u1ea1i trong v\u00f9ng \u0111\u1ea5t m\u1edbi, tr\u1ea1i l\u1edbn \u0111\u00f3ng qu\u00e2n s\u00e1u b\u1ea3y tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, tr\u1ea1i nh\u1ecf ba n\u0103m tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 xem c\u00f9ng ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi.)<\/i><\/p>\n<p>[82] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, Kinh l\u01b0\u1ee3c ty l\u1ed9 Hi H\u00e0 t\u00e2u r\u1eb1ng, t\u1ea1i ch\u00e2u D\u00e2n mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o, nhi\u1ec1u th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n mu\u1ed1n xin ti\u1ec1n m\u1eb7t v\u00e0 gi\u1ea5y t\u1edd kinh \u0111\u00f4, xin theo l\u1ec7 c\u1ee7a qu\u00e2n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n l\u1ed9 Hi H\u00e0, c\u1ea5p ba m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n m\u1eb7t, chi\u1ebfu c\u1ea5p m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan, v\u00e0 l\u1ec7nh cho Tam ty \u0111\u1ecbnh s\u1ed1 ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng th\u00eam \u0111\u1ec3 b\u00e1o c\u00e1o.<\/p>\n<p>[83] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1ea1i kinh \u0111\u00f4 thu ti\u1ec1n mi\u1ec5n h\u00e0nh, n\u1ebfu c\u00f3 ai k\u00eau ca b\u1ea5t ti\u1ec7n, \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed ty Th\u1ecb d\u1ecbch x\u1eed l\u00fd v\u00e0 b\u00e1o c\u00e1o.<\/p>\n<p>[84] Ban cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam T\u00e2y ba v\u1ea1n th\u1ea1ch g\u1ea1o th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, \u0111\u1ec3 chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n \u0111\u00f3i kh\u1ed5 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u1ee7y l\u1ee3i.<\/p>\n<p>[85] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, sai Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang L\u00e2m T\u00edch gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c n\u1ea1o v\u00e9t s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1ecb t\u1eafc.<\/p>\n<p>[86] An ph\u1ee7 ty l\u1ed9 Kinh \u0110\u00f4ng T\u00e2y t\u00e2u: <i>&#8220;Ch\u00e2u V\u1eadn b\u1ecb h\u1ea1n h\u00e1n, d\u00e2n kh\u00f4ng n\u1ed9p \u0111\u01b0\u1ee3c thu\u1ebf th\u01b0\u1eddng, xin t\u1ea1m ho\u00e3n c\u00e1c kho\u1ea3n n\u1ee3 mua ch\u1ecbu l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[87] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, Di\u1ec7p Khang Tr\u1ef1c, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba, tri huy\u1ec7n Quang H\u00f3a; Giang Di\u1ec5n, ti\u1ec1n quy\u1ec1n L\u01b0 Ch\u00e2u quan s\u00e1t suy quan; Th\u1eddi Hi\u1ebfu T\u00f4n, \u00fay huy\u1ec7n Ung Kh\u00e2u; Vi\u00ean M\u1eb7c, tham qu\u00e2n ty h\u1ed9 Ch\u00e2u T\u00fa, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng s\u1ef1 \u1edf Ty N\u00f4ng t\u1ef1. V\u00ec c\u00f4ng vi\u1ec7c Ty N\u00f4ng t\u1ef1 qu\u1ea3n l\u00fd kh\u00e1 nhi\u1ec1u, th\u1ec9nh tho\u1ea3ng ph\u00e1i thu\u1ed9c quan \u0111i xem x\u00e9t c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, n\u00ean t\u0103ng th\u00eam ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ec1u theo s\u1ef1 ti\u1ebfn c\u1eed c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ph\u00e1n Ty N\u00f4ng t\u1ef1.<\/p>\n<p>[88] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;Xin t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng l\u1ea1i \u1edf Khai Phong ph\u1ee7 v\u00e0 c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c \u0111\u1ec3 thi h\u00e0nh ph\u00e1p lu\u1eadt nghi\u00eam kh\u1eafc.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc kia l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng, m\u00e0 nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 th\u00ec b\u1ecb x\u1eed n\u1eb7ng, nay tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng m\u00e0 tr\u00e1ch ng\u01b0\u1eddi, c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 trung th\u1ee9 v\u1eady.&#8221;<\/i> M\u1ed9t h\u00f4m kh\u00e1c, Vua l\u1ea1i khen ph\u00e1p l\u01b0\u01a1ng l\u00e0 trung th\u1ee9. Ph\u00f9ng Kinh n\u00f3i: <i>&#8220;Thi\u00ean h\u1ea1 v\u00f4 s\u1ef1 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111i\u1ec1u n\u00e0y. Th\u1eddi Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1eebng tuy\u00ean d\u1ee5 c\u00e1c quan ch\u00e2u huy\u1ec7n r\u1eb1ng, c\u00f3 \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u00ec l\u1ea5y \u00edt ti\u1ec1n, kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u00ec \u0111\u1eebng l\u1ea5y.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fac \u0111\u00f3 ti\u1ebfp n\u1ed1i th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i, t\u00e0i ch\u00ednh kh\u00f4ng \u0111\u1ee7.&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00f9 t\u00e0i ch\u00ednh kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, l\u1ea1i c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng \u0103n kh\u00f4ng m\u1eb7c m\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f4ng, \u0111\u00e3 \u0103n m\u1eb7c th\u00ec t\u1ea5t ph\u1ea3i c\u00f3 ch\u1ed7 ra, t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng ph\u00e1p lu\u1eadt thu li\u1ec5m, r\u1ed3i c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng cho h\u1ecd.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fac \u0111\u00f3 c\u0169ng ch\u01b0a th\u1ec3 ch\u00ednh ph\u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[89] Tam ty t\u00e2u: <i>&#8220;L\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1eaft \u0111\u1ecf, xin tr\u00e1ch nhi\u1ec7m chuy\u1ec3n v\u1eadn ty gi\u1ea3m gi\u00e1.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00e0m c\u1ea1n ki\u1ec7t ng\u00e2n kh\u1ed1 n\u01b0\u1edbc ta l\u00e0 do binh l\u00ednh qu\u00e1 nhi\u1ec1u, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u00e0y, m\u00e0 ch\u1ec9 t\u00ednh to\u00e1n t\u1eebng ch\u00fat v\u1ec1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o, l\u00e0 m\u1ea5t c\u00e1i c\u1ed1t y\u1ebfu v\u1eady. N\u00ean c\u00f9ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n b\u00e0n vi\u1ec7c d\u1eddi qu\u00e2n v\u00e0o g\u1ea7n trong \u0111\u1ec3 \u0103n, nh\u1eb1m gi\u1ea3m chi ph\u00ed bi\u00ean gi\u1edbi.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[90] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 an ph\u1ee7 ty, theo chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ty, \u0111\u1ec1 c\u1eed ty, t\u00f9y theo l\u1ed9 m\u00ecnh m\u00e0 ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1 c\u1eed vi\u1ec7c d\u1ea1y v\u00e0 duy\u1ec7t ngh\u0129a d\u0169ng, b\u1ea3o gi\u00e1p.<\/p>\n<p>[91] Ho\u00e0ng Ho\u00e0i Nh\u00e2n, nh\u1eadp n\u1ed9i t\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tu s\u1eeda thuy\u1ec1n r\u1ed3ng ng\u1ef1 t\u1ecda \u1edf Kim Minh tr\u00ec, xin ban \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng, chi\u1ebfu cho tam ty c\u1ea5p m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>[92] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, L\u1eef \u0110\u1ea1i Trung, b\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng v\u0103n t\u1ef1 binh ph\u00f2ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>[93] V\u01b0\u01a1ng L\u1ec7nh \u0110\u1ed3, \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba, \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o kh\u00f3a, v\u00ec b\u1ea3n gi\u00e1m t\u00e2u r\u1eb1ng L\u1ec7nh \u0110\u1ed3 s\u00e1ng t\u1ea1o ra c\u1ee9a r\u0103ng \u1edf \u0111\u1ecba gi\u1edbi huy\u1ec7n B\u1ea1ch M\u00e3, tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ea1n n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t d\u00e2ng cao.<\/p>\n<p>[94] C\u00f9ng qu\u1ea3n c\u00e2u Ngo\u1ea1i \u0111\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m th\u1eeba l\u00e0 Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng t\u00e2u: <i>&#8220;Qu\u1ed1c gia ba n\u0103m m\u1ed9t l\u1ea7n t\u1ebf l\u1ec5 \u1edf Vi\u00ean Kh\u00e2u, n\u01a1i trai gi\u1edbi th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng m\u00e0n tr\u01b0\u1edbng, d\u1ef1ng th\u00e0nh cung v\u00e2y, g\u1ecdi l\u00e0 Thanh Th\u00e0nh, vi\u1ec7c trang tr\u00ed b\u00ean trong r\u1ea5t t\u1ed1n k\u00e9m. N\u1ebfu d\u00f9ng v\u1eadt li\u1ec7u trang tr\u00ed b\u00ean trong, t\u00ednh to\u00e1n s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng rui, \u0111\u00f2n tay, ng\u00f3i, l\u00e1, v.v., c\u00f9ng v\u1edbi vi\u1ec7c huy \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n l\u00ednh m\u1ed9t l\u1ea7n \u0111\u1ec3 trang tr\u00ed, v\u00e0 m\u01b0\u1ee3n qu\u00e2n kh\u00e1ch th\u01b0\u1ee3ng h\u00e0 theo l\u1ec7 h\u00e0ng n\u0103m, x\u00e2y cung th\u1ea5t \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb n\u01a1i trai gi\u1edbi, c\u00f3 th\u1ec3 ho\u00e0n th\u00e0nh trong m\u1ed9t n\u0103m, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c t\u1ea1m th\u1eddi v\u1ea5t v\u1ea3 nh\u01b0ng l\u1ee3i \u00edch l\u00e2u d\u00e0i.&#8221;<\/i> Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. <i>(B\u1ea3n Chu b\u1ecf \u0111i. B\u1ea3n m\u1edbi cho r\u1eb1ng: kh\u00f4ng theo l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a n\u1ed9i th\u1ea7n, c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y ch\u00ednh s\u1ef1 th\u00e1nh minh, n\u00ean gi\u1eef l\u1ea1i. Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[95] Chi\u1ebfu cho Tr\u00ecnh Ph\u01b0\u1edfng d\u1ecdc theo s\u00f4ng thu th\u1eadp 3000 c\u1ed7 xe, giao cho Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m \u0111\u1ecbnh m\u1eabu ch\u1ebf t\u1ea1o chi\u1ebfn xa. Vua tu s\u1eeda nghi\u00eam ch\u1ec9nh v\u00f5 b\u1ecb, \u0111\u00e3 tham kh\u1ea3o ph\u00e9p ba ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t \u0111\u1ed9i c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, mu\u1ed1n th\u1eed nghi\u1ec7m, l\u1ea1i th\u1ea5y bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc \u0111\u1ea5t b\u1eb1ng ph\u1eb3ng, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng xe l\u00e0m doanh tr\u1ea1i ph\u00f2ng v\u1ec7, n\u00ean ban chi\u1ebfu ch\u1ec9 n\u1ed9i b\u1ed9, l\u1ec7nh cho ba ph\u1ee7 b\u00e0n b\u1ea1c, r\u1ed3i c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y. <i>(N\u0103m sau, ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 2 t\u00e2u b\u00e0n v\u1ec1 xe d\u00e2n, ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 8 Th\u1ea9m Qu\u00e1t n\u00f3i, c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u. \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Ng\u00e0y m\u1ed3ng 8 th\u00e1ng 5 n\u0103m th\u1ee9 6, chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty k\u1ebft \u0111\u1ed9i theo ph\u00e9p c\u1ee7a L\u00fd T\u0129nh, ba ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t ti\u1ec3u \u0111\u1ed9i, ch\u00edn ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t trung \u0111\u1ed9i, th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t \u0111\u1ee3i khi th\u00e0nh n\u1ec1 n\u1ebfp s\u1ebd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ed9i ng\u0169 v\u00e0 kh\u00ed gi\u00e1p, theo ph\u00e9p gi\u00e1o d\u1ee5c c\u1ee7a l\u1ed9 Kinh Nguy\u00ean. X\u00e9t \u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300b ph\u1ee5 ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t m\u1ed3ng 8 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n<p>[96] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, l\u1ec7nh Ki\u1ec3m ch\u00ednh trung th\u01b0 h\u1ed9 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1c x\u00e9t x\u1eed t\u1ed9i nh\u00e2n \u0111ang b\u1ecb giam \u1edf Tam ty v\u00e0 Khai Phong ph\u1ee7.<\/p>\n<p>[97] \u0110\u1ed3ng ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m l\u00e0 L\u00fd L\u1eadp Chi t\u00e2u: <i>&#8220;\u1ede huy\u1ec7n Ung Kh\u00e2u, n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng \u1ebf l\u0103ng tr\u00e0n b\u1edd ch\u1ea3y lan, \u0111\u1ed5 v\u00e0o s\u00f4ng B\u1ea1ch C\u00e2u. \u0110\u1ebfn ki\u1ec3m tra c\u1eeda s\u00f4ng ph\u00eda \u0111\u00f4ng, th\u1ea5y th\u00e2n s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1ecb b\u1ed3i l\u1ea5p, cao h\u01a1n m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc b\u1ed1n th\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e3 t\u00ednh to\u00e1n c\u00f4ng s\u1ee9c \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu ban ti\u1ec1n cho qu\u00e2n l\u00ednh s\u1eeda ch\u1ed7 v\u1ee1 \u0111\u00ea, qu\u00e2n l\u00ednh \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp \u0111\u00f3ng c\u1eeda c\u1ed1ng Kh\u1ed5ng C\u1ed1 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady. <i>(N\u0103m sau, ng\u00e0y m\u1ed3ng 6 th\u00e1ng 2, V\u01b0\u01a1ng T\u01b0\u1eddng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.)<\/i><\/p>\n<p>[98] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, chi\u1ebfu cho L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, ti\u1ec1n H\u1ed3 Ch\u00e2u quan s\u00e1t suy quan l\u00e0 Thi\u1ec7u Quang \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng hai b\u1eadc, b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan \u1edf n\u01a1i thu\u1eadn ti\u1ec7n, v\u00ec L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft chuy\u1ec3n v\u1eadn ty t\u00e2u r\u1eb1ng Quang \u0111\u00e3 \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n 1100 kho\u1ea3nh \u0111\u1ea5t c\u00e1t b\u1ed3i \u1edf ch\u00edn huy\u1ec7n \u00d4n, \u0110\u00e0i, v.v..<\/p>\n<p>[99] Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Ho\u00e0i Nam t\u00e2u: <i>&#8220;X\u00e9t vi\u1ec7c tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ph\u00f3 s\u1ee9 Ph\u00e1t v\u1eadn Giang Ho\u00e0i, Lang trung \u0110\u1ed9 chi B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt khai s\u00f4ng Ho\u00e0ng Tr\u00ec \u1edf Ch\u00e2u Ch\u00e2n, ngo\u00e0i s\u1ed1 phu d\u1ecbch \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh, c\u00f2n c\u00f3 ba huy\u1ec7n m\u1ed7i n\u01a1i \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i cung c\u1ea5p th\u00eam phu, c\u00f9ng v\u1edbi binh phu t\u1eed th\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00e0o t\u1ea9u, l\u1ea1i t\u1eebng giao cho quan b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c v\u00e0 quan c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c \u0111\u1ed1c th\u00fac, sai ph\u00e1 nh\u00e2n thuy\u1ec1n cung \u1ee9ng, l\u1ea1i d\u00f9ng ti\u1ec1n ph\u00e8n mu\u1ed1i l\u00e0m vi\u1ec7c c\u00f4ng. Khi thay ch\u1ee9c, \u0111\u00e3 d\u00f9ng n\u0103m chi\u1ebfc thuy\u1ec1n \u0111\u01b0a v\u1ec1 kinh. L\u1ea1i m\u01b0\u1ee3n ba tr\u0103m quan ti\u1ec1n kho gi\u1ea5y c\u1ee7a Ty Ph\u00e1t v\u1eadn, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ti\u1ec1n ru\u1ed9ng ch\u1ee9c s\u1ebd tr\u1ea3, nh\u01b0ng Quy\u1ec1n Ph\u00e1t v\u1eadn V\u1ea1n Di \u0111\u00e3 ph\u00ea cho m\u01b0\u1ee3n, \u0111\u00e3 tr\u1ea3 m\u01b0\u1eddi b\u1ea3y ng\u00e0n, c\u00f2n l\u1ea1i ch\u01b0a tr\u1ea3.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu cho B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt giao Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n, V\u1ea1n Di giao Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Ho\u00e0i Nam x\u00e9t t\u1ed9i t\u00e2u l\u00ean. Sau \u0111\u00f3, C\u00f4ng B\u1eadt b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, Di \u0111\u01b0\u1ee3c nghe \u0111\u1ee9c \u00e2n tha t\u1ed9i.<\/p>\n<p>[100] Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m xin sai Ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 Lam Duy V\u0129nh \u0111\u1ebfn ki\u1ec3m tra qu\u00e2n kh\u00ed, bi\u00ean so\u1ea1n m\u1ee5c l\u1ee5c \u0111\u1ec3 ng\u1ef1 l\u00e3m, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[101] H\u00f9ng B\u1ea3n t\u00e2u, tr\u1ea1i N\u1ea1p Kh\u00ea \u1edf Ch\u00e2u L\u00f4, l\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng ra v\u00e0o c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u00d4 Man, xin t\u0103ng th\u00eam qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa v\u00e0 d\u1eddi \u0111\u1eb7t \u0110\u00f4 gi\u00e1m l\u1ed9 ph\u00e2n, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[102] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n Ph\u00e1n quan Chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Kinh, Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, Hi\u1ec7u kh\u00e1m Qu\u00e1n c\u00e1c L\u1eef Th\u0103ng Khanh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u sang l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Ho\u00e0i Nam.<\/p>\n<p>[103] Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m t\u00e2u, th\u1ee3 l\u00e0m cung L\u00fd V\u0103n \u1ee8ng, th\u1ee3 l\u00e0m t\u00ean V\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh \u0111\u1ec1u c\u00f3 k\u1ef9 thu\u1eadt tinh x\u1ea3o, chi\u1ebfu b\u1ed5 l\u00e0m Th\u1ee7 khuy\u1ebft qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng c\u1ee7a Tam ty \u0111\u1ec3 d\u1ea1y th\u1ee3.<\/p>\n<p>[104] \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi Tr\u1ecbnh \u0110\u1ee9c Th\u00e0nh xin t\u1ea1m c\u1eed quan lu\u00e2n phi\u00ean t\u00fac tr\u1ef1c, chi\u1ebfu l\u1ec7nh T\u1ed5ng qu\u1ea3n Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh ph\u1ee7 l\u1ed9 H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o t\u00fac tr\u1ef1c. Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, quan ngo\u1ea1i nhi\u1ec7m mang ch\u1ee9c \u0110\u00e1i ng\u1ef1 kh\u00ed gi\u1edbi khi qua kinh \u0111\u00f4 tri\u1ec1u ki\u1ebfn th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u00fac v\u1ec7, nh\u01b0ng l\u00fac \u0111\u00f3 H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o \u0111i qua kinh s\u01b0, n\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ra l\u1ec7nh cho \u00f4ng t\u00fac tr\u1ef1c. Vua n\u00f3i v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch: <i>&#8220;H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o gi\u1ecfi \u0111\u00e1nh tr\u1eadn, l\u00e0 t\u01b0\u1edbng t\u1ed1t, c\u00f3 kh\u00e1c g\u00ec Ti\u1ebft Nh\u00e2n Qu\u00fd?&#8221;<\/i> V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u00e1p: <i>&#8220;E r\u1eb1ng kh\u00f4ng gi\u1ed1ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ti\u1ebft Nh\u00e2n Qu\u00fd c\u00f2n c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0 H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o \u0111\u00e3 l\u00e0 kh\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch n\u00f3i: <i>&#8220;H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 thu\u1ea7n th\u1ee5c c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a m\u00e0 th\u00f4i, c\u00f2n v\u1ec1 v\u00f9ng n\u00fai s\u00f4ng T\u00e2y Th\u1ecb th\u00ec \u00f4ng ta r\u1ea5t quen thu\u1ed9c, nh\u01b0ng tr\u1eadn T\u00e2y Th\u1ecb su\u00fdt th\u1ea5t b\u1ea1i, t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 v\u1eady c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3 ki\u1ebfm.&#8221;<\/i> An Th\u1ea1ch cho r\u1eb1ng H\u01b0\u1edbng B\u1ea3o v\u1eeba tham lam, l\u1ea1i th\u1ea5t b\u1ea1i trong tr\u1eadn T\u00e2y Th\u1ecb, ch\u1ec9 v\u00ec T\u00e2y ph\u1ee7 d\u1ef1a v\u00e0o \u00f4ng ta \u0111\u1ec3 ph\u00e1 ho\u1ea1i V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c khen ng\u1ee3i tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Vua.<\/p>\n<p>[105] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho c\u00e1c quan Gi\u00e1m m\u00f4n 20 c\u1eeda th\u00e0nh ngo\u1ea1i th\u00e0nh t\u1eeb nay kh\u00f4ng ph\u1ea3i qu\u1ea3n l\u00fd thu\u1ebf kh\u00f3a, ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 ti\u1ec1n thu\u1ebf th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i thu \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb vi\u1ec7c b\u1eaft gi\u1eef nh\u1eefng k\u1ebb tr\u1ed1n thu\u1ebf m\u00e0 l\u1eadp ra m\u1ee9c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t, chia l\u00e0m 5 b\u1eadc, theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a \u0110\u00f4 th\u01b0\u01a1ng thu\u1ebf vi\u1ec7n. <i>(Vi\u1ec7c c\u1ee7a Tr\u1ecbnh Hi\u1ec7p, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam. Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 2 n\u0103m sau, Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ea1c gi\u1ea3m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c thu\u1ebf, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[106] Chi\u1ebfu cho S\u00e1t ph\u1ecfng ty L\u1ed9 T\u1eed Qu\u1ef3 chu\u1ea9n b\u1ecb sai khi\u1ec3n B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1eabn v\u00e0 Tri huy\u1ec7n V\u0129nh Gia m\u1edbi nh\u1eadm ch\u1ee9c Tr\u1ea7m Qu\u1ef3, c\u00f9ng v\u1edbi Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7 l\u1ed9 xem x\u00e9t vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 \u1edf Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. <i>(\u0110o\u1ea1n v\u1ec1 B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1eabn v\u00e0 Tr\u1ea7m Qu\u1ef3 n\u00e0y, trong\u300aNh\u1eadt l\u1ee5c\u300bghi v\u00e0o ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 7 khi c\u1eed L\u00fd K\u1ef7, b\u1ea3n Chu \u0111\u00e3 ph\u1ee5 tr\u01b0\u1edbc v\u00e0o \u0111\u00e2y, nay theo \u0111\u00f3. L\u1eddi c\u1ee7a B\u1eb1ng Kinh v\u1eabn ghi trong ng\u00e0y th\u00e1ng n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[107] L\u1ea1i chi\u1ebfu cho m\u01b0\u1ee3n 87.000 quan ti\u1ec1n thu\u1ebf tr\u00e0 phong trang c\u1ee7a \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ty \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7, giao cho \u0110\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty L\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc \u0110\u00f4ng \u0111\u1ec3 mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c d\u1ef1 tr\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p>[108] H\u1ea1 qu\u1ed1c ch\u1ee7 B\u1ec9nh Th\u01b0\u1eddng d\u00e2ng ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 chu\u1ed9c\u300a\u0110\u1ea1i t\u1ea1ng kinh\u300b, chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban cho kinh v\u00e0 tr\u1ea3 l\u1ea1i ng\u1ef1a.<\/p>\n<p>[109] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u D\u00e2n l\u00e0 H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t<a class=\"footnote\" title=\"Th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u D\u00e2n l\u00e0 H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t, ch\u1eef 'th\u1ee7' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'th\u1ee7', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n C\u00e1c v\u00e0 quy\u1ec3n 249, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 7, c\u00f9ng v\u1edbi \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean Di 6.9 \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1854-13\" href=\"#footnote-1854-13\" aria-label=\"Footnote 13\"><sup class=\"footnote\">[13]<\/sup><\/a>, th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u \u0110\u00e0o l\u00e0 Ba Chi\u00ean Gi\u00e1c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m S\u00f9ng nghi ph\u00f3 s\u1ee9, \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 l\u00e0m L\u1ec5 t\u00e2n ph\u00f3 s\u1ee9, \u0111\u1ec1u ki\u00eam ch\u1ee9c Ki\u1ec1m h\u1ea1t b\u1ed9 phi\u00ean. H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t \u1edf ch\u00e2u D\u00e2n, Ba Chi\u00ean Gi\u00e1c \u1edf ch\u00e2u \u0110\u00e0o, \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 \u1edf ch\u00e2u H\u00e0. \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u l\u00e0 em c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh, V\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec1u chi\u00eau d\u1ee5 h\u1ecd quy ph\u1ee5, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn \u1edf \u0111i\u1ec7n Di\u00ean H\u00f2a, v\u00e0 c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu cho \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, c\u0169ng l\u00e0m S\u00f9ng nghi ph\u00f3 s\u1ee9. \u0110\u1ed5ng C\u1ed5 tuy kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1ee7 l\u0129nh, nh\u01b0ng v\u00ec \u1edf th\u00e0nh N\u1ea1p Kh\u1eafc L\u0169y c\u00f9ng v\u1edbi m\u1eb9 l\u00e0 D\u0129nh Th\u00e0nh Gi\u1ea3n \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t ti\u1ec1n qu\u00e2n c\u1ee7a C\u1ea3nh T\u01b0 L\u1eadp xin h\u00e0ng.<\/p>\n<p>[110] C\u00e1c ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u1ec1 c\u1eed c\u1ee7a l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc T\u00e2y t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tham \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i ph\u00e1p m\u1edbi v\u1ec1 ngh\u0129a d\u0169ng v\u00e0 b\u1ea3o gi\u00e1p c\u1ee7a ph\u1ee7 Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u01b0\u1eddng tr\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u thu\u1ed9c h\u01b0\u01a1ng binh v\u00e0 c\u00e1c x\u00e3 cung ti\u1ec5n \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng ghi t\u00ean tu\u1ed5i \u0111\u1ec3 tu\u1ea7n ph\u00f2ng v\u00e0 ch\u1eb7n gi\u1eef, xin h\u00e3y b\u00e3i b\u1ecf t\u1ea5t c\u1ea3, s\u1eafp x\u1ebfp l\u1ea1i theo ngh\u0129a d\u0169ng v\u00e0 b\u1ea3o gi\u00e1p.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd. <i>(Ng\u00e0y 19 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m sau c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u. \u300aBinh ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: B\u00e3i b\u1ecf c\u01b0\u1eddng tr\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c x\u00e3 cung ti\u1ec5n bi\u00ean gi\u1edbi \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc T\u00e2y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111\u0103ng k\u00fd tu\u1ea7n th\u00fa. Ch\u00ednh l\u00e0 vi\u1ec7c n\u00e0y. T\u00f4 Th\u1ee9c d\u00e2ng t\u1ea5u xin kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i c\u00e1c x\u00e3 cung ti\u1ec5n, n\u00ean tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[111] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu cho ty Th\u1ecb d\u1ecbch, tr\u1eeb s\u1ed1 ti\u1ec1n th\u1ecb l\u1ec7 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i d\u00f9ng chi ti\u00eau, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u g\u1eedi \u0111\u1ebfn s\u1edf \u0110\u1ec3 \u0111\u01b0\u01a1ng, xu\u1ea5t ra \u0111\u1ec3 c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng cho l\u1ea1i, thu\u1ed9c v\u1ec1 \u0110\u00f4 \u0111\u1ec1 c\u1eed ty Th\u1ecb d\u1ecbch, l\u1ea1i l\u1ec7nh c\u1eed hai vi\u00ean quan C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 chuy\u00ean tr\u00e1ch vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra v\u00e0 \u0111\u1ecbnh gi\u00e1.<\/p>\n<p>[112] Th\u00e1ng n\u00e0y, b\u00e3i b\u1ecf c\u00e1c huy\u1ec7n B\u00ecnh L\u1ee3i c\u1ee7a ch\u00e2u Kim, L\u00e2m Minh c\u1ee7a ch\u00e2u Minh, Cao D\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a qu\u00e2n Thu\u1eadn An, huy\u1ec7n \u0110\u1ea1i Danh v\u00e0 Vi\u00ean Th\u1ee7y Kinh Th\u00e0nh c\u1ee7a ph\u1ee7 \u0110\u1ea1i Danh, \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5i th\u00e0nh tr\u1ea5n. \u1ede ch\u00e2u V\u1ecb \u0111\u1eb7t c\u1eeda Ch\u1ebf Th\u1eafng v\u00e0 huy\u1ec7n An H\u00f3a, l\u1ea5y huy\u1ec7n c\u0169 l\u00e0m tr\u1ea5n.<\/p>\n<p>[113] Ch\u00faa Li\u00eau ph\u00e1i L\u01b0u h\u1eadu quan s\u00e1t \u00cdch Ch\u00e2u l\u00e0 Gia Lu\u1eadt \u0110\u1ed9ng, Thi\u1ebfu khanh S\u00f9ng L\u1ed9c l\u00e0 \u0110\u1eadu C\u1ea3nh Dung; m\u1eb9 ch\u00faa Li\u00eau ph\u00e1i T\u1ea3 Thi\u00ean Ng\u01b0u V\u1ec7 Th\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n l\u00e0 Gia Lu\u1eadt Vinh, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng Thi\u1ebfu khanh, \u0110\u00e3i ch\u1ebf Can V\u0103n c\u00e1c l\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Th\u1ee5 sang ch\u00fac m\u1eebng ng\u00e0y Ch\u00ednh \u0111\u00e1n. <i>(S\u1ee9 v\u00e0 ph\u00f3 s\u1ee9 ch\u00fac m\u1eebng ng\u00e0y Ch\u00ednh \u0111\u00e1n g\u1ed3m b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi, <i>&#8220;Th\u1ef1c l\u1ee5c&#8221;<\/i> kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p, nay d\u1ef1a theo danh hi\u1ec7u qu\u1ed1c t\u00edn \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.)<\/i><\/p>\n<p>[114] N\u0103m \u0111\u00f3, con ch\u00e1u t\u00f4ng th\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean v\u00e0 phong ch\u1ee9c g\u1ed3m 59 ng\u01b0\u1eddi, x\u1eed \u00e1n t\u1eed h\u00ecnh 2.951 ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1854-1\"> Bia ghi \u1edf t\u01b0\u1eddng \u0110\u00f4 \u0111\u01b0\u1eddng Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh c\u00f3 vi\u1ebft 'vi\u1ebft' ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b quy\u1ec3n 25, t\u1ea1p ch\u00ed 2 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1854-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-2\"> T\u1eeb tr\u00ean \u0111\u00ea s\u00f4ng Bi\u1ec7n nh\u00ecn xu\u1ed1ng nh\u00e0 d\u00e2n 'd\u00e2n' nguy\u00ean l\u00e0 'Bi\u1ec7n', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1854-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-3\"> \u0110\u1ee3i n\u01b0\u1edbc l\u1eb7ng '\u0111\u1ee3i n\u01b0\u1edbc' hai ch\u1eef nguy\u00ean thi\u1ebfu, theo s\u00e1ch tr\u00ean b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1854-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-4\">B\u00ednh Ng\u1ecd nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u00ednh T\u00fd', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c kho l\u01b0u tr\u1eef m\u00e0 s\u1eeda. X\u00e9t: Th\u00e1ng n\u00e0y ng\u00e0y m\u00f9ng 1 l\u00e0 Canh T\u00fd, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi v\u0103n c\u1ea3nh tr\u00ean d\u01b0\u1edbi. <a href=\"#return-footnote-1854-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-5\">Ch\u1eef 's\u1ef1' trong '\u0111\u1ed3ng s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1' nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecb thi\u1ebfu. X\u00e9t: S\u00e1ch 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' ch\u1ee9c quan 43, ph\u1ea7n 2-3 ch\u00e9p r\u1eb1ng, n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 3, c\u1eed s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng c\u00e1c vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, th\u1ee7y l\u1ee3i n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n v\u00e0 sai d\u1ecbch \u1edf Ho\u00e0i Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 c\u00e1c l\u1ed9 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t c\u1eed quan \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng. C\u00f9ng s\u00e1ch, ch\u1ee9c quan 42, ph\u1ea7n 62 ch\u00e9p r\u1eb1ng, th\u00e1ng 5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6, c\u1eed L\u1eef Th\u0103ng Khanh, hi\u1ec7u kh\u00e1m \u1edf qu\u00e1n c\u00e1c, \u0111i s\u00e1t ph\u1ecfng Kinh \u0110\u00f4ng l\u1ed9. L\u1eef Th\u0103ng Khanh l\u00e0m hi\u1ec7u kh\u00e1m \u1edf qu\u00e1n c\u00e1c, xem s\u00e1ch n\u00e0y quy\u1ec3n 243, ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd th\u00e1ng 3 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 6. C\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2y, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef '\u0111\u1eb3ng' r\u00f5 r\u00e0ng thi\u1ebfu ch\u1eef 's\u1ef1', n\u00ean b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1854-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-6\">Ch\u1eef 'm\u00e3' trong '\u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n M\u00e3 qu\u00e2n ty' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'vi', c\u0103n c\u1ee9 theo 'Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t' quy\u1ec3n 75 v\u1ec1 Qu\u00e2n kh\u00ed gi\u00e1m v\u00e0 v\u0103n b\u1ea3n d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1854-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-7\"> Xe tr\u00e2u, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 92, \u300aH\u00e0 c\u1eeb ch\u00ed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 'ho\u1ea1t xa'. <a href=\"#return-footnote-1854-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-8\"> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a Ho\u00e0i T\u00edn, '\u0111\u1ed3ng \u00fd' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'k\u1ebf', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1854-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-9\"> T\u1ea1p ph\u1ea1m t\u1eed t\u1ed9i t\u00f2ng l\u01b0u 't\u00f2ng' nguy\u00ean t\u00e1c '\u0110\u1ed3', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1854-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-10\">H\u01a1n n\u1eefa, h\u1ecd ng\u1ed3i nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 l\u1edbn, hai ch\u1eef 'th\u1ee5 t\u1ecda' kh\u00f3 hi\u1ec3u, theo \u00fd v\u0103n, nghi l\u00e0 sai l\u1ea7m c\u1ee7a 't\u1ecda th\u1ee5'. <a href=\"#return-footnote-1854-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-11\"> \u0110\u1ec1u l\u1ea5y ba ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t \u0111\u1ed9i, xem \u300aV\u0169 kinh t\u1ed5ng y\u1ebfu\u300b h\u1eadu t\u1eadp quy\u1ec3n 17, \u0111i\u1ec1u 'Ch\u01b0 tinh chi\u1ebfm': 'V\u0169 L\u00e2m 45 sao, ba sao m\u1ed9t nh\u00f3m, r\u1ea3i r\u00e1c \u1edf ph\u00eda nam Lu\u1ef9 B\u00edch, ch\u1ee7 v\u1ec1 t\u01b0\u1ee3ng qu\u00e2n doanh tr\u1eadn b\u1ea3o v\u1ec7.' 'V\u0169 L\u00e2m' t\u1ee9c l\u00e0 ch\u00f2m sao V\u0169 L\u00e2m, 'ba ng\u01b0\u1eddi' nghi n\u00ean l\u00e0 'ba sao'. <a href=\"#return-footnote-1854-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-12\">Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u00f4n C\u1ea5u, ch\u1eef 'C\u1ea5u' nguy\u00ean l\u00e0 'Gi\u00e1c', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 331, \u300aT\u00f4n C\u1ea5u truy\u1ec7n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1854-12\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 12\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1854-13\">Th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u00f4 c\u1ee7a ch\u00e2u D\u00e2n l\u00e0 H\u1ea1t Ng\u00f4 S\u1ea5t, ch\u1eef 'th\u1ee7' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'th\u1ee7', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n C\u00e1c v\u00e0 quy\u1ec3n 249, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 7, c\u00f9ng v\u1edbi \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean Di 6.9 \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1854-13\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 13\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":39,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1854","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":186,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1854","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1854\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1855,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1854\/revisions\/1855"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/186"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1854\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1854"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1854"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1854"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1854"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}