{"id":1909,"date":"2026-01-01T13:16:32","date_gmt":"2026-01-01T06:16:32","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=1909"},"modified":"2026-01-01T13:44:45","modified_gmt":"2026-01-01T06:44:45","slug":"beta-quyen-272-nam-hi-ninh-thu-9-binh-thin-1076","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-272-nam-hi-ninh-thu-9-binh-thin-1076\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 272: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 9 (B\u00cdNH TH\u00ccN, 1076)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 272: N\u0102M HI NINH TH\u1ee8 9 (B\u00cdNH TH\u00ccN, 1076)"},"content":{"raw":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 9 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua kh\u00f4ng thi\u1ebft tri\u1ec1u.<\/p>\n\n<p>[2] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng gi\u1eb7c Giao Ch\u1ec9 \u0111\u00e1nh th\u00e0nh Ung Ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7u d\u1ee5ng ch\u1ed1ng gi\u1eb7c, gi\u1ebft v\u00e0 l\u00e0m b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec1u gi\u1eb7c. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu gi\u00e1ng ch\u1ee9c \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, ban s\u1eafc tr\u1ed1ng cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u0111i\u1ec1n v\u00e0o \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 c\u1ea5p gi\u1eb7c v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng kh\u00e1c, c\u00f2n l\u1ea1i th\u00ec ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh.<\/p>\n\n<p>[3] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, \u0110\u00f4 gi\u00e1m l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 Ti\u1ebft b\u1ecb gi\u1eb7c Giao Ch\u1ec9 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u1edf C\u00f4n L\u00f4n Quan.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u00f4 Gi\u00e1m sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u xin c\u1ee9u vi\u1ec7n[footnote]T\u00f4 Gi\u00e1m sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u xin c\u1ee9u vi\u1ec7n, ch\u1eef 'khi\u1ec3n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'di', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], L\u01b0u Di sai Th\u1ee7 Ti\u1ebft \u0111i c\u1ee9u vi\u1ec7n. Th\u1ee7 Ti\u1ebft nghe tin qu\u00e2n gi\u1eb7c \u0111\u00f4ng g\u1ea5p m\u01b0\u1eddi l\u1ea7n, do d\u1ef1 kh\u00f4ng ti\u1ebfn qu\u00e2n ngay, l\u1ea1i \u0111i v\u00f2ng qua \u0111\u01b0\u1eddng Qu\u00fd Ch\u00e2u, \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf d\u1ecbch tr\u1ea1m Khang H\u00f2a \u0111\u1ec3 quan s\u00e1t t\u00ecnh h\u00ecnh th\u1eafng b\u1ea1i. Gi\u00e1m l\u1ea1i sai s\u1ee9 mang th\u01b0 s\u00e1p b\u00e1o c\u1ea5p cho \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c T\u1ed1ng C\u1ea7u. C\u1ea7u nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0, v\u1eeba kinh ng\u1ea1c v\u1eeba kh\u00f3c, li\u1ec1n t\u00f9y nghi th\u00fac gi\u1ee5c Th\u1ee7 Ti\u1ebft ti\u1ebfn qu\u00e2n. Th\u1ee7 Ti\u1ebft ho\u1ea3ng h\u1ed1t kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m g\u00ec, d\u1eddi qu\u00e2n \u0111\u00f3ng \u1edf H\u1ecfa Gi\u00e1p L\u0129nh, r\u00fat v\u1ec1 gi\u1eef C\u00f4n L\u00f4n Quan, b\u1ea5t ng\u1edd g\u1eb7p gi\u1eb7c, kh\u00f4ng k\u1ecbp d\u00e0n tr\u1eadn, c\u1ea3 qu\u00e2n b\u1ecb ti\u00eau di\u1ec7t, Th\u1ee7 Ti\u1ebft t\u1eed tr\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[4] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u00e0 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9, nh\u1eefng n\u01a1i c\u1ea7n ph\u00f2ng th\u1ee7 v\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa th\u00e0nh tr\u00ec th\u00ec c\u1ea5p ti\u1ec1n g\u1ea1o cho d\u00e2n binh, ng\u01b0\u1eddi s\u1eeda th\u00e0nh th\u00ec chia phi\u00ean \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c, nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u00f2ng th\u1ee7 th\u00ec sau m\u1ed9t th\u00e1ng hu\u1ea5n luy\u1ec7n xong th\u00ec gi\u1ea3i t\u00e1n.<\/p>\n\n<p>[5] Vua ph\u00ea: <i>\"T\u1eeb khi l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi[footnote]T\u1eeb khi l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, ch\u1eef 'T\u1ef1' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'M\u1ee5c', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], l\u1ed9 \u0110\u00f4ng L\u1ed9 kh\u00f4ng nghe n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng b\u1ecb. H\u00e3y l\u1ec7nh cho c\u00e1c ty gi\u00e1m s\u00e1t ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n, nghi\u00eam ch\u1ec9nh tu s\u1eeda ph\u00f2ng th\u1ee7, kh\u1eafp n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c ph\u00f2ng ng\u1ef1.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[6] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, m\u1ed3ng 6. Vua ph\u00ea: <i>\"Vi\u1ec7c c\u00f4ng ph\u00e2n chia \u0111\u1ecba gi\u1edbi H\u00e0 \u0110\u00f4ng c\u1ee7a H\u00e0n Ch\u1ea9n, L\u00fd B\u00ecnh, \u0111\u1ee3i s\u1ee9 B\u1eafc t\u1eeb bi\u1ec7t xong, c\u00f3 th\u1ec3 ban xu\u1ed1ng v\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 nh\u1eefng n\u01a1i c\u1ea7n ph\u00e2n chia, h\u00e3y tu\u00e2n th\u1ee7 thi h\u00e0nh, v\u00e0 s\u1edbm ra l\u1ec7nh kh\u1edfi h\u00e0nh.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o Ng\u1ef1 t\u1eadp ng\u00e0y 6 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 9: <i>\"Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng ch\u1ea1p n\u0103m ngo\u00e1i c\u00f3 l\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua: 'N\u01a1i H\u00e0n Ch\u1ea9n \u0111ang xem x\u00e9t v\u0103n t\u1ef1, kh\u00f4ng cho ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng li\u00ean quan v\u00e0o.'\"<\/i> L\u1ea1i c\u00f3 <i>\"L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay[footnote]L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay 'ch\u00ednh t\u1ee9 nguy\u1ec7t' kh\u00f3 hi\u1ec3u, nghi l\u00e0 'm\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang' sai.[\/footnote]: 'V\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc \u0111ang b\u00e0n[footnote]V\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc \u0111ang b\u00e0n '\u0110\u1ea1i' nguy\u00ean l\u00e0 'Ph\u1ea1t', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda.[\/footnote], khi n\u00e0o xong? L\u01b0u l\u1ea1i \u0111\u1ec3 xem.'\"<\/i> Ch\u1ea9n l\u00fac \u0111\u00f3 \u1edf kinh s\u01b0, ng\u00e0y 26 th\u00e1ng ch\u1ea1p n\u0103m ngo\u00e1i, Ch\u1ea9n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u00f4 th\u1eeba.)<\/i><\/p>\n\n<p>[7] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, m\u01b0a \u0111\u00f3ng b\u0103ng tr\u00ean c\u00e2y.<\/p>\n\n<p>[8] H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, quy\u1ec1n Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n quy\u1ec1n tri c\u1ed1ng c\u1eed; Tri ch\u1ebf c\u00e1o \u0110\u1eb7ng Nhu\u1eadn Ph\u1ee7, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00fd, \u0111\u1ed3ng tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa, Tr\u1ef1c x\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1ea1nh \u0111\u1ec1u quy\u1ec1n \u0111\u1ed3ng tri c\u1ed1ng c\u1eed. <i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o th\u00e1ng ch\u1ea1p n\u0103m ngo\u00e1i, e l\u00e0 sai.)<\/i><\/p>\n\n<p>[9] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, sai Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang Tr\u1ea7n \u0110\u1ea1i Thu\u1eadn lo vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb c\u1ecf kh\u00f4 v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9. Th\u00ed T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1 \u00c2u D\u01b0\u01a1ng T\u1ebf n\u00f3i: <i>\"Xin \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n ven s\u00f4ng ph\u00eda T\u00e2y kinh th\u00e0nh l\u1ea5y 20 v\u1ea1n th\u1ea1ch l\u00faa \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 cho Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00ec mua c\u1ee7a d\u00e2n.\"<\/i> Theo l\u1eddi, v\u00e0 sai T\u1ebf lo vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb.<\/p>\n\n<p>[10] Chi\u1ebfu cho ty Chi\u00eau th\u1ea3o An Nam c\u00f9ng Th\u1ea1ch Gi\u00e1m, Chu \u1ed0c xem x\u00e9t vi\u1ec7c Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, L\u01b0u Di g\u00e2y ra bi\u00ean s\u1ef1, t\u00e2u l\u00ean s\u1ef1 th\u1eadt. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 g\u1eedi Trung th\u01b0: <i>\"Tr\u1ea7m Kh\u1edfi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y, ngang nhi\u00ean truy\u1ec1n r\u1eb1ng nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eadt ch\u1ec9 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kinh l\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e1nh Giao Ch\u00e2u; l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ee3i chi\u1ebfu, t\u1ef1 \u00fd c\u1eed bi\u00ean l\u1ea1i, chi\u00eau d\u1ee5 N\u00f9ng Thi\u1ec7n M\u0129 \u1edf \u00c2n Ch\u00e2u, T\u0129nh Ch\u00e2u; c\u00f9ng vi\u1ec7c c\u01b0\u1ee1ng \u00e9p \u0111\u1eb7t doanh tr\u1ea1i \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ed9ng thu\u1ed9c Dung Ch\u00e2u, Nghi Ch\u00e2u, d\u1ed1i t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Man \u0111\u1ec1u quy ph\u1ee5. Sau khi x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i, qu\u1ea3 nhi\u00ean d\u1eabn \u0111\u1ebfn ph\u1ea3n lo\u1ea1n, gi\u1ebft h\u1ea1i h\u00e0ng ngh\u00ecn th\u1ed5 \u0111inh, binh hi\u1ec7u v\u00e0 quan l\u1ea1i. Nay gi\u1eb7c Giao Ch\u00e2u ph\u1ea3n ngh\u1ecbch, ng\u01b0\u1eddi Di L\u00e3o x\u00e2m nh\u1eadp, khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang m\u1ed9t v\u00f9ng b\u1ecb t\u00e0n s\u00e1t, nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y ra gi\u1eb7c, t\u1ed9i \u0111\u1ec1u \u1edf Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd g\u00ec n\u1eefa. Tr\u1eabm l\u00e0 cha m\u1eb9 d\u00e2n, th\u1ea5y d\u00e2n v\u00f4 t\u1ed9i n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng g\u1eb7p tai h\u1ecda, l\u00f2ng r\u1ea5t \u0111au x\u00f3t. Tr\u1ea7m Kh\u1edfi c\u00f3 th\u1ec3 tha ch\u1ebft, t\u01b0\u1edbc b\u1ecf quan t\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e0y \u0111\u1ebfn ch\u00e2u qu\u00e2n xa x\u00f4i \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n th\u00fac.\"<\/i><\/p>\n<p>Ch\u01b0a thi h\u00e0nh, Trung th\u01b0 v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>\"L\u01b0u Di c\u0169ng li\u00ean ti\u1ebfp g\u00e2y s\u1ef1, xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c \u0111\u00f3ng qu\u00e2n, khi\u1ebfn nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u00eau d\u1ee5 kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng; c\u00f9ng vi\u1ec7c \u0111\u00f3ng thuy\u1ec1n chi\u1ebfn, c\u1ea5m ng\u01b0\u1eddi Giao Ch\u1ec9 bu\u00f4n b\u00e1n; kh\u00f4ng cho ph\u00e9p g\u1eb7p T\u00f4 Gi\u00e1m \u0111\u1ec3 b\u00e0n vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng kh\u00f4ng thu nh\u1eadn v\u0103n th\u01b0, khi\u1ebfn h\u1ecd nghi ng\u1edd s\u1ee3 h\u00e3i m\u00e0 l\u00e0m ph\u1ea3n. Vi\u1ec7c n\u00e0y e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 do Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng nghi.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf, \u0111\u1ec1u giao cho ty Chi\u00eau th\u1ea3o xem x\u00e9t l\u1ea1i s\u1ef1 th\u1eadt. Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i giao cho Chu \u1ed0c, ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 2, Tr\u1ea7m Kh\u1edfi v\u00e0 L\u01b0u Di \u0111\u1ec1u b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.<\/p>\n\n<p>[11] T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 t\u00e2u: <i>\"N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 7, th\u00e1ng 9, c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng d\u00e2n \u0111\u00e3 hai l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3 ti\u1ec1n th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh th\u00ec ng\u1eebng c\u1ea5p ph\u00e1t. Th\u00e1ng 11, chi\u1ebfu \u0111\u1ed5i 'hai l\u1ea7n' th\u00e0nh '\u0111\u00e3 t\u1eebng'. N\u0103m ngo\u00e1i trong kinh k\u1ef3 b\u1ecb thi\u00ean tai, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3, theo ph\u00e9p n\u00ean ng\u1eebng c\u1ea5p ph\u00e1t. Nh\u01b0ng nay m\u01b0a xu\u00e2n tuy\u1ebft \u0111\u00fang m\u00f9a, l\u00faa m\u1ea1ch \u0111\u1ec1u t\u1ed1t t\u01b0\u01a1i, d\u00e2n ngh\u00e8o kh\u00f3 n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee9u t\u1ebf th\u00ec s\u1ebd l\u00e2m v\u00e0o c\u1ea3nh m\u1ea5t ch\u1ed7 n\u01b0\u01a1ng t\u1ef1a. Xin theo chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc, ai \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3 l\u1ea7n n\u1eefa th\u00ec ng\u1eebng c\u1ea5p ph\u00e1t.\"<\/i> Vua ph\u00ea: <i>\"Hi\u1ec7n nay ti\u1ec1n th\u00f3c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh trong thi\u00ean h\u1ea1, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u00e3 ph\u00e1t t\u00e1n trong d\u00e2n. L\u1ea1i th\u00eam li\u00ean ti\u1ebfp m\u1ea5y n\u0103m thi\u00ean tai, s\u1ed1 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3 g\u1ea7n m\u1ed9t n\u1eeda. N\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u0103m ch\u0103m c\u1ea5p ph\u00e1t nhi\u1ec1u \u0111\u1ec3 t\u00ednh c\u00f4ng l\u00e3i, kh\u00f4ng t\u00ednh \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c \u0111\u00f2i n\u1ee3 kh\u00f3 kh\u0103n, th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u1ee7a c\u00f4ng b\u1ecb th\u1ea5t tho\u00e1t, m\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang c\u0169ng s\u1ebd b\u1ecb \u0111\u00e1nh \u0111\u1eadp nhi\u1ec1u. C\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1m theo chi\u1ebfu sau m\u00e0 thi h\u00e0nh.\"<\/i> <i>(Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 7... L\u1ea1i ng\u00e0y 23 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m n\u00e0y... h\u1ee3p l\u1ea1i \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[12] \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n, Th\u1ecb v\u1ec7 M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n ty t\u00e2u: C\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c trong c\u00e1c ban xin \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec7u d\u1ee5ng qua An Nam chi\u00eau th\u1ea3o ty l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n. Chi\u1ebfu cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty chi\u00eau m\u1ed9 Tam ban s\u1ee9 th\u1ea7n, Sai s\u1ee9, T\u00e1 sai, c\u00f9ng \u0110i\u1ec7n th\u1ecb, V\u1ec7 qu\u00e2n \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1edbng v\u00e0 c\u00e1c h\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c sung l\u00e0m hi\u1ec7u d\u1ee5ng. C\u00f2n c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c, binh s\u0129 trong c\u00e1c qu\u00e2n ban th\u00ec nghe ch\u1ec9 ri\u00eang.<\/p>\n\n<p>[13] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 ty Hi H\u00e0 l\u1ed9 t\u00e2u: <i>\"Th\u1ee7 l\u0129nh v\u00f9ng sau n\u00fai H\u00e0 ch\u00e2u l\u00e0 K\u1ebft Chi\u00ean, Qu\u1ef7 L\u01b0, S\u1ea5t B\u00f4 Ba Gi\u00e1c n\u00f3i r\u1eb1ng Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng b\u1ea3o K\u1ebft Chi\u00ean \u0111\u00e1nh H\u00e0 ch\u00e2u. K\u1ebft Chi\u00ean mu\u1ed1n quy ph\u1ee5, c\u00f9ng ch\u00e1u l\u00e0 Khi Ba \u00d4n m\u01b0u gi\u1ebft Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng, ch\u01b0a k\u1ecbp h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng th\u00ec Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng ph\u00e1t gi\u00e1c, ch\u1ea1y v\u1ec1 Th\u00e1p Nam th\u00e0nh. K\u1ebft Chi\u00ean d\u1eabn 121 th\u1ee7 l\u0129nh b\u1ed9 t\u1ed9c \u0111\u1ebfn h\u00e0ng.\"<\/i> Vua ph\u00ea: <i>\"K\u1ebft Chi\u00ean \u0111\u00e3 d\u1eabn ng\u01b0\u1eddi ra h\u00e0ng, l\u1ea1i ch\u00e9m \u0111\u1ea7u th\u1ee7 l\u0129nh b\u1ed9 l\u1ea1c kh\u00f4ng thu\u1eadn, c\u00f9ng m\u01b0u gi\u1ebft Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng th\u00e0nh. H\u00e0 ch\u00e2u tuy \u0111\u00e3 khao th\u01b0\u1edfng, nh\u01b0ng s\u1ee3 ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1n \u0111\u00e1p c\u00f4ng lao, th\u1ecfa l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi mu\u1ed1n quy thu\u1eadn. N\u00ean \u01b0u \u0111\u00e3i ban quan t\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c v\u00f9ng sau n\u00fai nghe ti\u1ebfng m\u00e0 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t quy ph\u1ee5, bi\u00ean ph\u00f2ng H\u00e0 ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1m b\u1edbt nghi\u00eam ng\u1eb7t.\"<\/i> B\u00e8n cho K\u1ebft Chi\u00ean l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00e1c b\u1ed5 l\u00e0m Ban h\u00e0ng v\u00e0 Phi\u00ean quan theo th\u1ee9 b\u1eadc.<\/p>\n\n<p>[14] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, Ph\u1ea1m T\u1eed Uy\u00ean, \u0111\u1ed3ng qu\u1ea3n c\u00e2u \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m c\u00f4ng s\u1ef1, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"C\u1ea3ng H\u1ee9a Th\u00f4n \u1edf \u0111\u00ea th\u1ee9 s\u00e1u B\u1eafc Kinh n\u1ed1i v\u1edbi s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, e r\u1eb1ng khi n\u01b0\u1edbc l\u00ean s\u1ebd l\u1ea1i g\u00e2y ng\u1eadp l\u1ee5t. Nay mu\u1ed1n t\u1eeb \u0111\u00ea Ng\u01b0 L\u1eb7c \u1edf b\u1edd nam n\u1ed1i v\u1edbi \u0111\u00ea Tr\u1ecb Th\u1ee7y \u0111\u1ec3 x\u00e2y th\u00eam m\u1ed9t con \u0111\u00ea.\"<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n\n<p>[15] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c ki\u1ec3m k\u00ea Thanh Bi\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[16] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, sai Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t Di\u00eau H\u1ee7y, D\u1eabn ti\u1ebfn ph\u00f3 s\u1ee9, Hi H\u00e0 l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t L\u00fd H\u1ea1o, H\u1eefu K\u1ef3 K\u1ef5 ph\u00f3 s\u1ee9, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam Tri Cam C\u1ed1c th\u00e0nh, ki\u00eam \u0110\u1ec7 tam t\u01b0\u1edbng Tr\u01b0\u01a1ng Chi Gi\u00e1n, N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n D\u01b0\u01a1ng V\u1ea1n, T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Quy\u1ec1n Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam \u0110\u1ec7 tam t\u01b0\u1edbng L\u00f4i T\u1ef1 V\u0103n, Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam Ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng L\u00e3 Ch\u00e2n, Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam \u0110\u1ec7 t\u1ee9 t\u01b0\u1edbng L\u00fd Hi\u1ebfu T\u00f4n, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam Ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng Kh\u00fac Tr\u00e2n, C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Phong ch\u00e2u Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ebf C\u1ee7, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, H\u00e0 B\u1eafc \u0110\u1ec7 nh\u1ecb th\u1eadp t\u01b0\u1edbng \u0110\u1ecbch T\u01b0\u1eddng, T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu, Kinh T\u00e2y \u0110\u1ec7 t\u1ee9 ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng Qu\u1ea3n V\u0129, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0110\u1ec7 th\u1ea5t ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng V\u01b0\u01a1ng M\u1eabn, \u0111\u1ec1u sung l\u00e0m t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 H\u00e0nh dinh An Nam, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty chia qu\u00e2n m\u00e3 hi\u1ec7n c\u00f3 \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng l\u0129nh, c\u00f2n c\u00e1c t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 c\u0169 t\u1ea1m qu\u1ea3n l\u00fd vi\u1ec7c hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111\u00f3ng qu\u00e2n.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n truy\u1ec1n c\u1ee7a H\u1ee7y ch\u00e9p: H\u1ee7y l\u00e0m t\u01b0\u1edbng Trung qu\u00e2n. B\u1ea3n truy\u1ec1n c\u1ee7a Tr\u00e2n ch\u00e9p: Tr\u00e2n l\u00e0m \u0110\u1ec7 nh\u1ea5t t\u01b0\u1edbng. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 6, Th\u1ef1c l\u1ee5c l\u1ea1i ch\u00e9p Tr\u00e2n l\u00e0m T\u1ea3 \u0110\u1ec7 nh\u1ecb ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng.)<\/i><\/p>\n\n<p>[17] \u0110\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng mua ng\u1ef1a \u1edf Hi H\u00e0 D\u00e2n ch\u00e2u, Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n, V\u0129nh Ninh tr\u1ea1i.<\/p>\n\n<p>[18] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c ch\u00e2u Giang, Tr\u00ec \u0111\u00fac ti\u1ec1n, trong s\u1ed1 86 v\u1ea1n 3.500 quan ti\u1ec1n ph\u1ea3i n\u1ed9p v\u00e0o N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1, c\u1ea5p 30 v\u1ea1n quan cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty An Nam l\u00e0m ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i giao cho Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 vi\u1ec7c qu\u00e2n.<\/p>\n\n<p>[19] L\u01b0u C\u1ea5n, T\u00e2n Tri Qu\u1ea3ng ch\u00e2u, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Xin \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u00eau m\u1ed9 c\u00e1c h\u1ed9 x\u1ea1 sinh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u0169ng c\u1ea3m, li\u1ec1u m\u1ea1ng \u1edf Giang T\u00e2y v\u00e0 b\u1ea3n l\u1ed9 \u0111\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u1edf qu\u00e2n ti\u1ec1n, c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111i qua c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p tuy\u1ec3n m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi m\u1ea1nh m\u1ebd, d\u0169ng c\u1ea3m \u0111\u1ec3 \u0111i theo.\"<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu giao cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty An Nam, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho C\u1ea5n kh\u00f4ng theo th\u01b0\u1eddng l\u1ec7 c\u1eed 10 ng\u01b0\u1eddi g\u1ed3m t\u01b0\u1edbng quan v\u00e0 v\u0103n th\u1ea7n.<\/p>\n\n<p>[20] Tuy\u00ean Huy B\u1eafc vi\u1ec7n s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng Th\u1ea7n d\u00e2ng l\u00ean m\u01b0\u1eddi thi\u00ean t\u1ea1p ngh\u1ecb v\u1ec1 vi\u1ec7c b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh man di, chi\u1ebfu \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn An Nam chi\u00eau th\u1ea3o ty.<\/p>\n\n<p>[21] C\u00f9ng ng\u00e0y, chi\u1ebfu cho T\u00f4 Gi\u00e1m ki\u00eam ch\u1ee9c Kinh ch\u1ebf t\u1eb7c \u0111\u1ea1o kh\u00ea \u0111\u1ed9ng c\u00f4ng s\u1ef1 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, \u00d4n C\u1ea3o c\u00f9ng ch\u1ee9c Kinh ch\u1ebf, Ch\u1ee7ng Ng\u1ea1c th\u00eam ch\u1ee9c Ki\u1ec1m h\u1ea1t Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9. Ng\u1ea1c sau \u0111\u00f3 v\u00ec m\u00e2u thu\u1eabn v\u1edbi ch\u1ee7 t\u01b0\u1edbng n\u00ean kh\u00f4ng \u0111i, \u0111\u1ed5i l\u00e0m Tri ch\u00e2u D\u00e2n ch\u00e2u. Gi\u00e1m ch\u1ebft \u1edf Ung ch\u00e2u, C\u1ea3o c\u0169ng b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c Kinh ch\u1ebf. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o ng\u00e0y 13 th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y 5 th\u00e1ng ba, v\u00e0 ng\u00e0y 30 th\u00e1ng ba trong Ng\u1ef1 t\u1eadp c\u00f9ng truy\u1ec7n c\u1ee7a Ch\u1ee7ng Ng\u1ea1c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[22] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua \u0111\u1ebfn ch\u00f9a T\u1eadp Hi, cung Trung Th\u00e1i Nh\u1ea5t, y\u1ebfn ti\u1ec7c v\u1edbi c\u00e1c quan theo h\u1ea7u, \u0111\u1ebfn ch\u00f9a \u0110\u1ea1i T\u01b0\u1edbng Qu\u1ed1c, l\u00ean c\u1eeda Tuy\u00ean \u0110\u1ee9c g\u1ecdi c\u00e1c quan theo h\u1ea7u xem \u0111\u00e8n. C\u00f9ng ng\u00e0y, Vua tuy \u0111i ch\u01a1i nh\u01b0ng v\u1eabn ng\u1ed3i \u1edf ch\u1ed7 ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 nghe c\u00e1c quan ph\u1ee5 t\u00e1 t\u00e2u vi\u1ec7c, phong cho ng\u01b0\u1eddi man ngo\u00e0i c\u00f5i l\u00e0 Tri ch\u00e2u T\u00f4 M\u1eadu l\u00e0 Vi Th\u1ee7 An, Tri ch\u00e2u M\u00f4n l\u00e0 Ho\u00e0ng Kim M\u00e3n, N\u00f9ng Thu\u1eadn Linh \u0111\u1ec1u l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, L\u01b0u K\u1ef7 l\u00e0m T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, S\u1ea7m Kh\u00e1nh T\u00e2n l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban.<\/p>\n<p><i>(\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u1ea7n xem x\u00e9t, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 ban quan c\u00e1o \u0111\u1ec3 chi\u00eau d\u1ee5, nh\u01b0ng h\u1ecd ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn. Truy\u1ec7n Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 ch\u00e9p: Qu\u1ef3 \u0111\u1ebfn Tr\u01b0\u1eddng Sa, \u0111\u1ed1c th\u00fac c\u00e1c l\u1ed9 ti\u1ebfn qu\u00e2n kh\u00f4i ph\u1ee5c Ung ch\u00e2u, sai t\u01b0\u1edbng Kh\u00e2m ch\u00e2u l\u00e0 Nh\u00e2m Kh\u1edfi d\u1eabn qu\u00e2n qu\u1eadn v\u00e0 \u0111\u1ed9ng \u0111inh chia ba \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh V\u0129nh An ch\u00e2u, h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c, T\u1ea3 Giang, H\u1eefu Giang \u0111\u1ec1u quy thu\u1eadn. Th\u1ee7 l\u0129nh M\u00f4n ch\u00e2u l\u00e0 Ho\u00e0ng Kim M\u00e3n, S\u1ea7m Kh\u00e1nh T\u00e2n \u0111\u1ea7u h\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t vi\u1ec7c Ho\u00e0ng Kim M\u00e3n, S\u1ea7m Kh\u00e1nh T\u00e2n \u0111\u1ea7u h\u00e0ng n\u00ean l\u00e0 v\u00e0o kho\u1ea3ng ng\u00e0y 9 th\u00e1ng t\u00e1m, nay t\u1ea1m ghi l\u1ea1i, v\u1eabn ch\u00fa th\u00edch d\u01b0\u1edbi ng\u00e0y 11 th\u00e1ng hai v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm M\u00f4n ch\u00e2u. \u00c1n: Nay ng\u00e0y 11 th\u00e1ng hai, ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ghi v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh M\u00f4n ch\u00e2u, nghi c\u00f3 sai s\u00f3t.)<\/i><\/p>\n\n<p>[23] Ban 40 t\u1edd c\u00e1o kh\u00f4ng ghi t\u00ean, trong \u0111\u00f3 10 t\u1edd N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban, 10 t\u1edd \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba b\u00ecnh s\u1ef1, 10 t\u1edd T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1, giao cho An Nam chi\u00eau th\u1ea3o ty.<\/p>\n\n<p>[24] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Vua ph\u00ea: \"Nghe n\u00f3i h\u00e0o th\u00e0nh \u0110\u1ea1i ch\u00e2u c\u1ea1n, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e0o s\u00e2u th\u00eam 30 th\u01b0\u1edbc, r\u1ed9ng 25 th\u01b0\u1edbc. L\u1ea5y Ho\u00e0ng th\u00e0nh ph\u00f3 s\u1ee9, ki\u00eam C\u00e1p m\u00f4n th\u00f4ng s\u1ef1 x\u00e1 nh\u00e2n L\u01b0u Thu\u1ea5n Khanh l\u00e0m T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1p m\u00f4n ph\u00f3 s\u1ee9, Tri ch\u00e2u \u0110\u1ea1i. Thu\u1ea5n Khanh l\u00e0m Tri ch\u00e2u \u0110\u1ea1i v\u00e0o ng\u00e0y 17, Ng\u1ef1 t\u1eadp li\u1ec1n giao vi\u1ec7c \u0111\u00e0o h\u00e0o cho Thu\u1ea5n Khanh, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p.<\/p>\n\n<p>[25] Bi\u00ean tu c\u1ed1ng c\u1eed s\u1eafc th\u1ee9c Luy\u1ec7n Hanh Ph\u1ee7 t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n t\u1eeb Kinh \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Kinh T\u00e2y \u0111\u1ebfn t\u1ec9nh, c\u00f9ng c\u00e1c khoa \u1edf c\u00e1c ph\u1ee7, gi\u00e1m v\u00e0 c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ed5i sang \u1ee9ng thi ti\u1ebfn s\u0129, xin chia th\u00e0nh t\u1eebng h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o s\u00e1t, l\u1ea5y \u0111i\u1ec3m s\u1ed1 \u0111\u1ec3 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn \u0111\u1ec1u.\"<\/i> Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n\n<p>[26] Chi\u1ebfu ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m, C\u00f4ng b\u1ed9 lang trung H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a hai n\u0103m. V\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng khai d\u1eabn n\u01b0\u1edbc t\u1eeb Tr\u1ea7n C\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng \u1edf D\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u, th\u00e1o n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 c\u1ee9u c\u00e1c \u0111o\u00e0n thuy\u1ec1n n\u1eb7ng \u1edf Ho\u00e0i Nam. C\u00e1c quan ch\u1ee9c tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y b\u1ecf s\u00f3t vi\u1ec7c n\u00e0y, l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 t\u00e2u l\u00ean \u0111\u1ec3 x\u00e9t x\u1eed.<\/p>\n\n<p>[27] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, chi\u1ebfu cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft t\u1ea1m giao vi\u1ec7c \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u cho quan c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi, nhanh ch\u00f3ng v\u1ec1 kinh. V\u00ec B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt b\u1ec7nh m\u1ea5t. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b.)<\/i><\/p>\n\n<p>[28] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, H\u1eefu Thi\u00ean Ng\u01b0u v\u1ec7 T\u01b0\u1edbng qu\u00e2n L\u1ec7nh Bi\u1ec3n, L\u1ec7nh Ch\u00ed \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u1eefu Gi\u00e1m M\u00f4n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n. L\u1ec7nh Bi\u1ec3n v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00ec thi v\u0103n lu\u1eadn \u1edf H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n \u0111\u1ea1t y\u00eau c\u1ea7u.<\/p>\n\n<p>[29] Chi\u1ebfu cho l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u1edf trong v\u00f2ng tr\u0103m d\u1eb7m quanh \u0110\u1ecbnh Ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[30] Ban cho Ph\u00f3 \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n h\u00e0nh dinh An Nam Y\u1ebfn \u0110\u1ea1t ti\u1ec1n c\u00f4ng s\u1ee9 m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m quan, t\u00e1m qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 m\u1ed7i qu\u00e2n n\u0103m tr\u0103m quan.<\/p>\n\n<p>[31] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"T\u1eeb ch\u1ee9c Ch\u1ee7 s\u1ef1 tr\u1edf xu\u1ed1ng \u1edf Trung th\u01b0, ba n\u0103m m\u1ed9t l\u1ea7n, cho ph\u00e9p c\u00f9ng thi v\u1edbi c\u00e1c quan x\u00e9t x\u1eed h\u00ecnh ph\u00e1p. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t lo\u1ea1i nh\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, lo\u1ea1i nh\u00ec th\u0103ng b\u1ed1n ng\u1ea1ch, lo\u1ea1i ba th\u0103ng hai ng\u1ea1ch. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u1ea1ch \u0111\u1ec3 th\u0103ng th\u00ec \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ch\u1ee9c ch\u00ednh th\u1ee9c, so s\u00e1nh gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 thi quan x\u00e9t x\u1eed h\u00ecnh ph\u00e1p.\"<\/i> Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n\n<p>[32] Chi\u1ebfu: <i>\"C\u00e1c qu\u00e2n \u0111i qua n\u00fai \u0111\u1ebfn h\u00e0nh dinh An Nam, qu\u00e2n c\u1ea5m \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c chi m\u1ed9t ngh\u00ecn quan, qu\u00e2n s\u01b0\u01a1ng b\u1ea3y tr\u0103m quan; kh\u00f4ng qua n\u00fai, qu\u00e2n c\u1ea5m b\u1ea3y tr\u0103m quan, qu\u00e2n s\u01b0\u01a1ng n\u0103m tr\u0103m quan. Ch\u00edn t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n m\u00e3, tr\u1eeb ba t\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 \u0111i, ba t\u01b0\u1edbng l\u1ec7nh theo Chi\u00eau th\u1ea3o ty \u0111i, ba t\u01b0\u1edbng l\u1ec7nh Chi\u00eau th\u1ea3o ty \u0111\u1ebfn \u0110\u00e0m Ch\u00e2u xem x\u00e9t kho\u1ea3ng c\u00e1ch \u0111\u1ec3 tri\u1ec7u h\u1ed3i.\"<\/i> \u300aT\u01b0 M\u00e3 k\u00fd v\u0103n\u300b ch\u00e9p: Giao Ch\u1ec9 ng\u00e0y 21 th\u00e1ng gi\u00eang \u0111\u1ed1t ch\u00e1y Ung Ch\u00e2u, ng\u00e0y 23 tr\u1edf v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng. Nay ti\u1ec1n qu\u00e2n c\u1ee7a qu\u00e2n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ba t\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf L\u00e2m, m\u1ed9t t\u01b0\u1edbng t\u1ea1m \u0111\u00f3ng \u1edf Tr\u01b0\u1eddng Sa, l\u1eadp c\u1ee5c. H\u1eadu qu\u00e2n ba t\u01b0\u1edbng chia nhau \u0111\u00f3ng \u1edf Kinh, \u0110\u1ec9nh, L\u1ec5 ba ch\u00e2u, m\u1ed9t t\u01b0\u1edbng \u1edf Th\u1ea7n Ch\u00e2u[footnote]\u300aT\u1ee5c Th\u1ee7y k\u00fd v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 13 ch\u00e9p l\u00e0 'T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u'.[\/footnote]. <i>(Kh\u00f4ng r\u00f5 l\u00e0 th\u00e1ng n\u00e0o, nay ghi ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[33] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ban chi\u1ebfu: <i>\"Vi\u1ec7c chi\u00eau th\u1ea3o An Nam \u0111\u00e3 sai \u0111\u1ecbnh m\u00e3 b\u1ed9 c\u1ea5m qu\u00e2n, c\u00f2n qu\u00e2n H\u1ed5 D\u1ef1c \u1edf kinh th\u00e0nh ch\u01b0a t\u1eebng theo ph\u00e1p \u0111\u1ed9i m\u00e0 \u0111o\u00e0n k\u1ebft, l\u1ea1i e r\u1eb1ng qu\u00e2n \u1ee9ng m\u1ed9 \u1edf H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y s\u1ebd l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111\u1ed9i ng\u0169 \u0111\u00e3 k\u1ebft h\u1ee3p tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, n\u00ean \u0111\u1ec1u l\u1ec7nh cho h\u1ecd theo ph\u00e1p \u0111\u1ed9i m\u00e0 \u0111o\u00e0n k\u1ebft r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. C\u00f2n c\u00e1c vi\u00ean qu\u00e2n t\u1eeb ch\u1ee9c \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu tr\u1edf l\u00ean th\u00ec kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111o\u00e0n k\u1ebft, \u0111\u1ec1u ch\u1ecdn sung l\u00e0m \u0110\u1ed9i t\u01b0\u1edbng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[34] Ban chi\u1ebfu cho Ty doanh \u0111i\u1ec1n l\u1ed9 Hi H\u00e0, ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang m\u00e0 c\u00e1c \u0111inh tr\u00e1ng \u0110\u01a1n \u0111inh \u1edf ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng \u0110\u00e0o kh\u00f4ng canh t\u00e1c h\u1ebft, t\u1ea1m sai qu\u00e2n S\u01b0\u01a1ng, quan c\u1ea5p tr\u00e2u b\u00f2, n\u00f4ng c\u1ee5, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t kho\u1ea3nh[footnote]'kho\u1ea3nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u1ea1ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote]. L\u1ec7nh cho c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n \u1edf tr\u1ea1i b\u1ea3o v\u00e0 tu\u1ea7n ki\u1ec3m c\u00e1c \u0111\u1ea1o l\u1ed9 theo th\u1eddi v\u1ee5 \u0111\u1ed1c th\u00fac h\u1ecd canh t\u00e1c, thu ho\u1ea1ch n\u1ed9p quan, cu\u1ed1i n\u0103m so s\u00e1nh k\u1ebft qu\u1ea3 v\u1edbi c\u00e1c \u0111inh tr\u00e1ng Cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t nh\u01b0 \u0111\u1ed1i v\u1edbi Cung ti\u1ec5n th\u1ee7. N\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 canh t\u00e1c th\u00ec l\u1ec7nh cho h\u1ecd l\u00e0m nh\u01b0 c\u0169. L\u1ea1i sai Qu\u1ea3n c\u00e2u n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n th\u1ee7y l\u1ee3i ch\u00e2u H\u00e0, Ki\u1ec1m h\u1ea1t L\u00fd H\u1ea1o \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u1ea5t \u0111ai, s\u1eafp x\u1ebfp r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[35] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, ban chi\u1ebfu t\u1ea1m t\u0103ng ti\u1ec1n c\u00f4ng s\u1ee9 \u1edf Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u l\u00ean 7.000 quan, Qu\u1ebf Ch\u00e2u 5.000 quan, \u0111\u1ee3i khi bi\u00ean s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n th\u00ec tr\u1edf l\u1ea1i nh\u01b0 c\u0169.<\/p>\n\n<p>[36] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, ban c\u1ea5p cho l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng 100.000 quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng, mi\u1ec5n d\u1ecbch th\u1eb7ng d\u01b0 \u0111\u1ec3 mua c\u1ecf kh\u00f4 v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf Hi H\u00e0. L\u1ea1i ban c\u1ea5p cho Tam ty 150.000 l\u1ea1ng b\u1ea1c, l\u1ed9 Giang Nam 100.000 quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1ec3 giao cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y chu\u1ea9n b\u1ecb qu\u00e2n nhu.<\/p>\n\n<p>[37] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, T\u00f4n C\u1ea5u[footnote]'C\u1ea5u' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Gi\u00e1c', theo b\u1ea3n truy\u1ec7n quy\u1ec3n 331 trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 l\u1ed9 Kinh H\u1ed3 B\u1eafc, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng thi\u1ebfu khanh, Tu so\u1ea1n \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Hi\u1ec1n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf, ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i, v\u00ec C\u1ea5u t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 chi\u00eau ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u1ea1 Kh\u00ea l\u00e0 B\u00e0nh S\u01b0 Y\u1ebfn c\u00f9ng Tri ch\u00e2u Thi\u00ean T\u1ee9 \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, v\u00e0 \u0111\u00e3 d\u1eabn qu\u00e2n x\u00e2y xong th\u00e0nh tr\u00ec \u1edf ch\u00e2u H\u1ea1 Kh\u00ea. B\u1ea5y gi\u1edd, S\u01b0 Y\u1ebfn c\u00f9ng 18 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4, chi\u1ebfu ban cho S\u01b0 Y\u1ebfn ch\u1ee9c L\u1ec5 t\u00e2n ph\u00f3 s\u1ee9, \u0110\u00f4 gi\u00e1m ch\u00e2u Kinh \u0110\u00f4ng, kh\u00f4ng k\u00fd th\u01b0 vi\u1ec7c qu\u00e2n s\u1ef1, c\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o c\u00e1c ch\u1ee9c v\u1ee5 kh\u00e1c nhau. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u1ea1 Kh\u00ea l\u00e0 B\u00e0nh S\u01b0 Y\u1ebfn v\u00e0 ch\u00e2u Thi\u00ean T\u1ee9 \u0111\u1ea7u h\u00e0ng. \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng ch\u00e9p. Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 11 n\u0103m th\u1ee9 3, \u0111\u1eb7t tr\u1ea1i Tr\u1ea5n Kh\u00ea.)<\/i><\/p>\n\n<p>[38] S\u00e1t ph\u1ecfng Qu\u1ea3ng Nam l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 l\u1ec5 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, T\u1eadp hi\u1ec1n Hi\u1ec7u l\u00fd T\u1eeb Hi \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9. T\u1eeb Hi c\u00f9ng V\u01b0\u01a1ng C\u1ed5, Ph\u00f9ng T\u00f4ng \u0110\u1ea1o \u0111\u1ebfn Hoa \u0110\u00ecnh x\u00e9t \u00e1n, v\u1eeba xong th\u00ec c\u00f3 l\u1ec7nh b\u1ed5 nhi\u1ec7m n\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[39] Chi\u1ebfu cho L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft \u0111\u1ec1 c\u1eed Th\u1ecb d\u1ecbch T\u00f4n \u0110\u1ecbch th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, ban th\u01b0\u1edfng 100 ng\u00e0n ti\u1ec1n; Ki\u00eam \u0111\u1ec1 c\u1eed, Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00ecnh L\u00e3o gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch; C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 T\u00e0o Ng\u1ea1n H\u1ea7u \u0111\u1ebfn ng\u00e0y kh\u1ea3o h\u1ea1ch th\u1ee9 ba th\u00ec th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; Quan l\u1ea1i theo l\u1ec7 \u1edf Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 t\u1ea1i kinh m\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng. V\u00ec \u0111\u1ec1 c\u1eed Th\u1ecb d\u1ecbch ty t\u00e2u r\u1eb1ng so s\u00e1nh T\u00f4n \u0110\u1ecbch v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, c\u1ea3 n\u0103m thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i nhu\u1eadn d\u01b0 ra.<\/p>\n\n<p>[40] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y Qu\u1ea3ng T\u00e2y qu\u00e2n h\u01b0ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u1edf b\u1ea3n l\u1ed9 \u0111\u00e3 n\u1ed9p \u0111\u01a1n xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m nh\u01b0ng l\u1ea1i t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi b\u1ea3n l\u1ed9, theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi b\u1ecf ch\u1ee9c v\u1ee5, \u0111\u1ee3i khi vi\u1ec7c y\u00ean \u1ed5n th\u00ec kh\u00f4ng \u00e1p d\u1ee5ng c\u00e1ch n\u00e0y n\u1eefa.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[41] Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Hi H\u00e0 l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 t\u00e2u: <i>\"\u00d4n Kh\u00ea T\u00e2m \u1edf M\u1ea1c Xuy\u00ean hi\u1ec7n mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn h\u00e0ng, do th\u00e1m bi\u1ebft r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u00e3 \u1edf ph\u00eda b\u1eafc M\u1ea1c Xuy\u00ean, n\u1ebfu \u00d4n Kh\u00ea T\u00e2m s\u1ee3 b\u1ecb \u0111u\u1ed5i b\u1eaft m\u00e0 \u0111\u1ebfn, t\u1eeb ch\u1ed1i th\u00ec tr\u00e1i v\u1edbi \u00fd ngh\u0129a chi\u00eau ph\u1ee7 b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, nh\u1eadn th\u00ec ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u1eaft c\u00f3 l\u1eddi b\u00e0n, kh\u00f4ng d\u00e1m t\u1ef1 quy\u1ebft.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"\u00d4n Kh\u00ea T\u00e2m v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadn b\u1ed5ng l\u1ed9c c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc H\u1ea1[footnote] Nguy\u00ean v\u0103n ch\u1eef 'n\u00e3i' s\u1eeda th\u00e0nh 'c\u1eadp', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean di 6.12.[\/footnote], kh\u00f4ng n\u00ean chi\u00eau n\u1ea1p.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[42] \u0110\u1ecbnh ch\u00e2u An ph\u1ee7 ty t\u00e2u: <i>\"\u0110\u01b0\u1ee3c ban 300 \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, \u0111\u1ed5i l\u1ea5y l\u1ee3i nhu\u1eadn \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng cho binh s\u0129 v\u00f5 ngh\u1ec7 v\u00e0 b\u1ea3o gi\u00e1p. Xin ban th\u00eam 200.\"<\/i> Theo l\u1eddi t\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[43] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, sai \u0110\u1ed3ng tri Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng l\u1ec5 vi\u1ec7n Tr\u1ecbnh Ung t\u1ebf c\u00e1o Nam Nh\u1ea1c, Tr\u1ea7n \u0110\u1ed3ng t\u1ebf c\u00e1o Nam H\u1ea3i \u0111\u1ec3 b\u00e1o ng\u00e0y xu\u1ea5t qu\u00e2n \u0111\u00e1nh Giao Ch\u1ec9.<\/p>\n\n<p>[44] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"Xin cho ti\u1ec1n v\u00e0 th\u00f3c c\u1ee7a kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, n\u1ebfu n\u0103m \u0111\u00f3 c\u1ea5p ph\u00e1t c\u00f2n d\u01b0, m\u00e0 d\u00e2n c\u00f3 l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p thi\u1ebfu th\u1ed1n, cho ph\u00e9p h\u1ecd d\u00f9ng t\u00e0i s\u1ea3n c\u1ee7a m\u00ecnh ho\u1eb7c ng\u01b0\u1eddi b\u1ea3o l\u00e3nh l\u00e0m v\u1eadt th\u1ebf ch\u1ea5p \u0111\u1ec3 vay m\u01b0\u1ee3n.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Ti\u1ec1n v\u00e0 th\u00f3c c\u1ee7a kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, n\u1ebfu sau khi c\u1ea5p ph\u00e1t c\u00f2n d\u01b0, l\u1ea1i d\u1ee5 d\u1ed7 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ebfn xin vay, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 kh\u00f4ng cho ph\u00e9p kho t\u00e0ng c\u00f3 ch\u00fat d\u1ef1 tr\u1eef, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i l\u00e0m cho h\u1ebft s\u1ea1ch trong d\u00e2n gian. Nh\u01b0 th\u1ebf, ch\u1ec9 c\u00f3 c\u00e1i h\u01b0 danh sinh l\u1ee3i, r\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a vi\u1ec7c l\u1ea5y ti\u1ec1n t\u00e0i qu\u1ed1c gia l\u00e0m ngu\u1ed3n cung c\u1ea5p. T\u1eeb nay, kho t\u00e0ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i m\u1ed9t n\u1eeda, ph\u1ea7n c\u00f2n l\u1ea1i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ph\u00e1t; n\u1ebfu c\u00f2n d\u01b0, g\u1eb7p l\u00fac d\u00e2n gian thi\u1ebfu th\u1ed1n kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u1eddi, cho ph\u00e9p d\u00f9ng t\u00e0i s\u1ea3n l\u00e0m v\u1eadt th\u1ebf ch\u1ea5p \u0111\u1ec3 vay m\u01b0\u1ee3n, theo h\u1ea1n \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh m\u00e0 n\u1ed9p l\u1ea1i.\"<\/i> <i>(Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 7, ng\u00e0y 9 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 9 v\u00e0 th\u00e1ng n\u00e0y h\u1ee3p l\u1ea1i \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o. \u300aT\u01b0 M\u00e3 k\u00fd v\u0103n\u300b c\u00f3 ghi ch\u00e9p, xem chi ti\u1ebft \u1edf ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 7. Trung th\u01b0 t\u00e2u xin, th\u1ef1c l\u1ee5c kh\u00f4ng ghi, nay d\u1ef1a v\u00e0o b\u1ea3n ch\u00ed \u0111\u1ec3 th\u00eam v\u00e0o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[45] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"L\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ec7nh cho H\u1ee9a Ng\u1ea1n Ti\u00ean, l\u1ed9 Ph\u00fac Ki\u1ebfn l\u1ec7nh cho T\u1eeb \u1ee8c, sai C\u1ed1 Ngh\u1ecb d\u00f9ng thuy\u1ec1n b\u00e8 ch\u1edf binh gi\u00e1p, m\u1ed7i l\u1ed9 \u01b0\u1edbc ch\u1edf \u0111\u01b0\u1ee3c kho\u1ea3ng m\u1ed9t v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i thu t\u1eadp h\u1ee3p \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, \u0111\u1ee3i khi vi\u1ec7c y\u00ean \u1ed5n s\u1ebd ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh cho ch\u1ee7 thuy\u1ec1n.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[46] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: C\u00e1c ch\u00e2u thu\u1ed9c l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y, n\u1ebfu ch\u1ed7 n\u00e0o thi\u1ebfu tri ch\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n nh\u1eadn ch\u1ee9c, th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c c\u1ee9ng r\u1eafn b\u1ed5 nhi\u1ec7m, \u0111\u1ee3i khi \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf, s\u1ebd gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o x\u00e9t hai n\u0103m, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1eeb sai khi\u1ec3n.<\/p>\n\n<p>[47] Ng\u00e0y 23, gi\u1eb7c Giao Ch\u00e2u \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm Ung Ch\u00e2u, T\u00f4 Gi\u00e1m t\u1eed tr\u1eadn. Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 Ti\u1ebft th\u1ea5t b\u1ea1i, b\u1ecb gi\u1eb7c b\u1eaft s\u1ed1ng h\u00e0ng tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. Gi\u1eb7c bi\u1ebft qu\u00e2n ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc gi\u1ecfi \u0111\u00e1nh th\u00e0nh, n\u00ean d\u00f9ng l\u1ee3i l\u1edbn d\u1ee5 d\u1ed7, b\u1eaft h\u1ecd l\u00e0m thang m\u00e2y, nh\u01b0ng v\u1eeba l\u00e0m xong th\u00ec b\u1ecb T\u00f4 Gi\u00e1m \u0111\u1ed1t ch\u00e1y. Gi\u1eb7c l\u1ea1i \u0111\u00e0o h\u1ea7m \u0111\u1ec3 t\u1ea5n c\u00f4ng, l\u1ea5y da s\u1ed1ng che ph\u1ee7. T\u00f4 Gi\u00e1m \u0111\u1ee3i gi\u1eb7c v\u1eeba qua h\u1ea7m, li\u1ec1n ph\u00f3ng h\u1ecfa \u0111\u1ed1t ch\u00e1y trong h\u1ea7m. Gi\u1eb7c h\u1ebft k\u1ebf, \u0111\u1ecbnh r\u00fat lui, nh\u01b0ng bi\u1ebft r\u1eb1ng vi\u1ec7n binh b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn. B\u1ed7ng c\u00f3 k\u1ebb bi\u1ebft c\u00e1ch \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng \u0111\u1ea5t, d\u1ea1y gi\u1eb7c d\u00f9ng bao \u0111\u1ea5t ch\u1ea5t th\u00e0nh n\u00fai h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 th\u00e0nh, trong ch\u1ed1c l\u00e1t cao \u0111\u1ebfn m\u1ea5y tr\u01b0\u1ee3ng, gi\u1eb7c tr\u00e8o l\u00ean bao \u0111\u1ea5t m\u00e0 v\u00e0o, th\u00e0nh b\u1ecb h\u1ea1.<\/p>\n<p>T\u00f4 Gi\u00e1m v\u1eabn d\u1eabn qu\u00e2n b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u quy\u1ebft li\u1ec7t, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i, n\u00f3i: <i>\"Ta th\u00e0 ch\u1ebft ch\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 gi\u1eb7c b\u1eaft.\"<\/i> R\u1ed3i tr\u1edf v\u1ec1 dinh th\u1ef1, \u0111\u00f3ng c\u1eeda, b\u1ea3o 36 ng\u01b0\u1eddi trong gia \u0111\u00ecnh t\u1ef1 s\u00e1t tr\u01b0\u1edbc, ch\u00f4n x\u00e1c trong h\u1ed1, r\u1ed3i t\u1ef1 thi\u00eau. Gi\u1eb7c \u0111\u1ebfn, t\u00ecm x\u00e1c T\u00f4 Gi\u00e1m v\u00e0 gia quy\u1ebfn nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ea5y. Gi\u1eb7c gi\u1ebft quan l\u1ea1i, binh l\u00ednh, d\u00e2n \u0111inh v\u00e0 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng h\u01a1n 5 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, ch\u1ea5t \u0111\u1ea7u th\u00e0nh t\u1eebng \u0111\u1ed1ng 100 c\u00e1i, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 580 \u0111\u1ed1ng. C\u1ed9ng v\u1edbi s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u1ebft \u1edf Kh\u00e2m Ch\u00e2u v\u00e0 Li\u00eam Ch\u00e2u, \u01b0\u1edbc t\u00ednh h\u01a1n 10 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, r\u1ed3i ph\u00e1 h\u1ee7y th\u00e0nh tr\u00ec \u0111\u1ec3 l\u1ea5p s\u00f4ng. Ung Ch\u00e2u b\u1ecb v\u00e2y su\u1ed1t 42 ng\u00e0y, T\u00f4 Gi\u00e1m kh\u00edch l\u1ec7 t\u01b0\u1edbng s\u0129 c\u1ed1 th\u1ee7, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u1ea1n ki\u1ec7t, l\u1ea1i g\u1eb7p h\u1ea1n h\u00e1n, gi\u1ebfng n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n kh\u00f4, ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n kh\u00e1t kh\u1ed5, ph\u1ea3i u\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc ng\u00e2m v\u1ecf gai, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1ec7nh ki\u1ebft l\u1ef5, x\u00e1c ch\u1ebft ch\u1ea5t \u0111\u1ed1ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ai ph\u1ea3n b\u1ed9i.<\/p>\n<p>T\u00f4 Gi\u00e1m c\u0103m ph\u1eabn Tr\u1ea7m Kh\u1edfi v\u00e0 L\u01b0u Di g\u00e2y h\u1ecda, L\u01b0u Di l\u1ea1i ng\u1ed3i nh\u00ecn th\u00e0nh m\u1ea5t m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ee9u, mu\u1ed1n t\u00e2u h\u1ebft l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 b\u1ecb ch\u1eb7n, b\u00e8n vi\u1ebft t\u1ed9i tr\u1ea1ng c\u1ee7a Tr\u1ea7m Kh\u1edfi v\u00e0 L\u01b0u Di d\u00e1n \u1edf ch\u1ee3, hy v\u1ecdng th\u00f4ng b\u00e1o \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, con trai T\u00f4 Gi\u00e1m l\u00e0 T\u1eed Nguy\u00ean l\u00e0m Ty h\u1ed9 Tham qu\u00e2n \u1edf Qu\u1ebf Ch\u00e2u, \u0111\u01b0a gia \u0111\u00ecnh v\u1ec1 th\u0103m cha, \u0111\u1ecbnh tr\u1edf v\u1ec1 th\u00ec nghe tin c\u00f3 gi\u1eb7c Giao Ch\u00e2u. T\u00f4 Gi\u00e1m cho r\u1eb1ng n\u1ebfu gia quy\u1ebfn c\u1ee7a qu\u1eadn th\u1ee7 ra kh\u1ecfi th\u00e0nh, ng\u01b0\u1eddi ta s\u1ebd cho l\u00e0 tr\u1ed1n gi\u1eb7c, khi\u1ebfn l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi ly t\u00e1n, n\u00ean ch\u1ec9 cho T\u1eed Nguy\u00ean v\u1ec1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u[footnote] Ch\u1ec9 cho T\u1eed Nguy\u00ean v\u1ec1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u: 'cho' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'di', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda.[\/footnote] m\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i v\u1ee3 con, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y \u0111\u1ec1u ch\u1ebft c\u1ea3.<\/p>\n\n<p>Sau khi T\u00f4 Gi\u00e1m ch\u1ebft, gi\u1eb7c Giao Ch\u1ec9 l\u1ea1i m\u01b0u t\u00ednh c\u01b0\u1edbp ph\u00e1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u. Qu\u00e2n ti\u00ean phong \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0i ch\u1eb7ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y \u0111\u1ea1i qu\u00e2n t\u1eeb ph\u00eda b\u1eafc ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u00eda nam, h\u00f4 l\u00ean r\u1eb1ng: <i>\"T\u00f4 Ho\u00e0ng th\u00e0nh d\u1eabn qu\u00e2n \u0111\u1ebfn b\u00e1o th\u00f9 Giao Ch\u1ec9.\"<\/i> T\u01b0\u1edbng gi\u1eb7c s\u1ee3 h\u00e3i, b\u00e8n r\u00fat qu\u00e2n v\u1ec1. Sau \u0111\u00f3, ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Ung Ch\u00e2u l\u1eadp \u0111\u1ec1n th\u1edd T\u00f4 Gi\u00e1m, h\u00e0ng n\u0103m c\u1ea7u kh\u1ea5n.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aT\u01b0 M\u00e3 K\u00fd V\u0103n\u300b ch\u00e9p: Ng\u00e0y 21 th\u00e1ng gi\u00eang, gi\u1eb7c ph\u00e1 Ung Ch\u00e2u, ng\u00e0y 23 li\u1ec1n r\u00fat v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng. Theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b th\u00ec ng\u00e0y 23 m\u1edbi ph\u00e1 Ung Ch\u00e2u, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b. Ch\u1ec9 kh\u00f4ng ghi r\u00f5 gi\u1eb7c d\u00f9ng ng\u00e0y n\u00e0o r\u00fat v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam. X\u00e9t ng\u00e0y Giao Ch\u1ec9 chi\u1ebfm Ung Ch\u00e2u, \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b c\u0169ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi \u0111i\u1ec1u n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[48] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, Tuy\u00ean Huy B\u1eafc Vi\u1ec7n S\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng Th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Trung Th\u00e1i Nh\u1ea5t Cung S\u1ee9.<\/p>\n\n<p>[49] Chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho ph\u00e9p c\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n \u1edf Hi Ch\u00e2u, n\u1ebfu h\u1ed9 t\u1ecbch th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7 7 n\u0103m, t\u1eeb nay \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y hai ng\u01b0\u1eddi, H\u00e0 Ch\u00e2u m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n<p>[50] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, chi\u1ebfu ch\u1ec9 tri\u1ec7u Tri\u1ec7u Ti\u1ebft kh\u00f4ng l\u00e2u n\u1eefa s\u1ebd \u0111\u1ebfn kinh, gia quy\u1ebfn c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch cho ph\u00e9p t\u1ea1m tr\u00fa \u1edf \u0110\u1ed3ng V\u0103n Qu\u00e1n. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady. Chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u1ee7a Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng hai.<\/p>\n\n<p>[51] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 tu s\u1eeda kinh th\u00e0nh, t\u0103ng th\u00eam ti\u1ec1n \u0103n cho binh l\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c tu s\u1eeda, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 12 v\u1ea1n quan. S\u1ee3 r\u1eb1ng ngo\u00e0i chi ph\u00ed th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, Tam Ty kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 xoay x\u1edf, n\u00ean xu\u1ea5t 1.000 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, chia l\u00e0m ba n\u0103m b\u00e1n \u0111\u1ec3 l\u1ea5y ti\u1ec1n chi d\u00f9ng. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo \u300aNg\u1ef1 T\u1eadp\u300b l\u00e0 ng\u00e0y 28 th\u00e1ng gi\u00eang, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b. \u300aNg\u1ef1 T\u1eadp\u300b ch\u00e9p: X\u00e9t th\u1ea5y vi\u1ec7c tu s\u1eeda kinh th\u00e0nh c\u1ea7n d\u00f9ng binh l\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch, t\u0103ng th\u00eam ti\u1ec1n \u0103n h\u01a1n 12 v\u1ea1n quan. N\u1ebfu giao cho Tam Ty chi tr\u1ea3, v\u00ec l\u00e0 chi ph\u00ed ngo\u00e0i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, e r\u1eb1ng kh\u00f3 xoay x\u1edf. C\u00f3 th\u1ec3 xu\u1ea5t 1.000 \u0111\u1ea1o T\u1eeb B\u1ed9 kh\u00f4ng ghi t\u00ean, chia l\u00e0m ba n\u0103m chi tr\u1ea3, theo c\u00e1ch thu mua g\u1ed7 \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda Thanh Bi\u1ec7n, giao cho Ty H\u1ea1t b\u00e1n \u0111i, thu ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 chi d\u00f9ng.)<\/i><\/p>\n\n<p>[52] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Qu\u00e2n binh \u1edf \u0110\u00e0m Ch\u00e2u chu\u1ea9n b\u1ecb ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng th\u00e1ng b\u1ea3y cho b\u1ed1n v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i l\u1ec7nh Ph\u00e1t v\u1eadn ty c\u1eaft gi\u1eef hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1ee3ng cung, n\u0103m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n th\u1ea1ch g\u1ea1o, m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n th\u1ea1ch \u0111\u1eadu v\u00e0 l\u00faa m\u1ea1ch. Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u00ednh to\u00e1n v\u1edbi Kinh H\u1ed3 Nam L\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, tr\u1eeb s\u1ed1 d\u00f9ng cho b\u1ea3n l\u1ed9, n\u1ebfu thi\u1ebfu th\u00ec \u1ee9ng ph\u00f3, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 h\u1ee3p phong trang x\u1ee9 h\u1ea1 t\u1ea1. Trong \u0111\u00f3 \u0110\u00e0m Ch\u00e2u h\u1ea1n trong th\u00e1ng t\u01b0, Qu\u1ea3ng T\u00e2y h\u1ea1n tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng s\u00e1u ph\u1ea3i v\u1eadn chuy\u1ec3n xong, l\u1ea1i kh\u00f4ng theo th\u01b0\u1eddng ch\u1ebf, sai quan th\u00fac gi\u1ee5c.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[53] Chi\u1ebfu cho Th\u1ecb d\u1ecbch ty t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho t\u00f4ng th\u1ea5t v\u00e0 quan vi\u00ean c\u00f4ng nh\u00e2n vay m\u01b0\u1ee3n ti\u1ec1n h\u00e0ng.<\/p>\n\n<p>[54] L\u01b0u C\u1ea5n, ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u1ea3o s\u00e1t th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf Ho\u00e0i Nam L\u1ed9, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Sau khi \u0111i\u1ec1u tra, c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 s\u00f4ng C\u1ed5 Di\u00eam \u1edf huy\u1ec7n Giang \u0110\u00f4, D\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u; h\u1ed3 Tr\u1ea7n C\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng \u1edf huy\u1ec7n Cao B\u01b0u; \u0111\u1ea7m B\u1ea1ch M\u00e3 \u1edf huy\u1ec7n Thi\u00ean Tr\u01b0\u1eddng; c\u1ea3ng N\u00ea, c\u1ea3ng X\u1ea1 M\u00e3 \u1edf huy\u1ec7n B\u1ea3o \u1ee8ng, S\u1edf Ch\u00e2u; k\u00eanh \u0110\u1ed9 \u0110\u01b0\u1eddng, b\u1ebfn Long H\u01b0ng \u1edf huy\u1ec7n S\u01a1n D\u01b0\u01a1ng; khe Thanh Ch\u00e2u \u1edf huy\u1ec7n Ho\u00e0i \u00c2m; h\u1ed3 V\u1ea1n An, s\u00f4ng nh\u1ecf \u1edf huy\u1ec7n H\u1ed3ng, T\u00fac Ch\u00e2u; \u0111\u1eadp Th\u01b0\u1ee3c Pha \u1edf huy\u1ec7n An Phong, Th\u1ecd Ch\u00e2u, \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4i ph\u1ee5c. Tr\u1eeb s\u00f4ng C\u1ed5 Di\u00eam, h\u1ed3 V\u1ea1n An v\u00e0 s\u00f4ng nh\u1ecf \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho Ty N\u00f4ng t\u1ef1 k\u1ebft th\u00fac, c\u00f2n l\u1ea1i xin l\u1ec7nh cho c\u00e1c l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty ch\u1ecdn quan xem x\u00e9t l\u1ea1i r\u1ed3i thi h\u00e0nh.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[55] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 sai s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn Chi\u00eau th\u1ea3o ty, n\u01a1i gia quy\u1ebfn c\u1ee7a h\u1ecd \u1edf, l\u1ec7nh cho ch\u00e2u huy\u1ec7n h\u1eadu \u0111\u00e3i; c\u00e1c t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 c\u00f3 quan m\u1edbi thay th\u1ebf, gia quy\u1ebfn c\u1ee7a h\u1ecd giao cho ch\u00e2u huy\u1ec7n \u1edf nh\u00e0 quan, c\u1ea5p ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u.<\/p>\n\n<p>[56] Chi\u1ebfu cho quan l\u1ea1i h\u00e0nh dinh An Nam tuy \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u1ed9 ph\u00ed, nh\u01b0ng l\u1ed9 ph\u00ed d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ea5p th\u00eam.<\/p>\n\n<p>[57] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, An Nam Chi\u00eau th\u1ea3o ty t\u00e2u r\u1eb1ng, ph\u00e1t binh t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, c\u1ea7n chu\u1ea9n b\u1ecb t\u00e1m m\u01b0\u01a1i tri\u1ec7u c\u00e2n l\u01b0\u01a1ng kh\u00f4 cho th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi. Chi\u1ebfu cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty xem x\u00e9t, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u tr\u1eef, th\u00ec theo s\u1ed1 \u0111\u00f3 chu\u1ea9n b\u1ecb \u1edf Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0 To\u00e0n Ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[58] L\u1ea1i chi\u1ebfu cho Tam ty, l\u1ec7nh Giang Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft L\u1ed9 phong trang hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1ee3ng cung, cho ph\u00e9p th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n \u0111\u1ed5i l\u1ea5y ti\u1ec1n \u1edf Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng L\u1ed9.<\/p>\n\n<p>[59] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan v\u0103n v\u00f5 t\u1eed tr\u1eadn \u1edf Kh\u00e2m Ch\u00e2u, Li\u00eam Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eb7ng m\u01b0\u1eddi b\u1eadc, v\u00f5 quan t\u1eb7ng \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c Th\u1ee9 s\u1eed tr\u1edf l\u00ean th\u00ec xin ch\u1ec9.<\/p>\n\n<p>[60] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Tam ty s\u1ee9 Th\u1ea9m Qu\u00e1t t\u00e2u: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ty thi\u00ean gi\u00e1m t\u1eebng t\u1ea5u r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u0111o \u0111\u1ea1c thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n trong n\u0103m n\u0103m, \u0111\u01b0\u1ee3c sai V\u1ec7 Ph\u00e1c c\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c so\u1ea1n l\u1ecbch m\u1edbi. Sau \u0111\u00f3, khi ki\u1ec3m tra l\u1ea1i c\u00e1c d\u1eef li\u1ec7u v\u1ec1 tinh t\u00fa, b\u00f3ng m\u1eb7t tr\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ed3ng h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc do Ty thi\u00ean gi\u00e1m ghi ch\u00e9p, th\u1ea5y \u0111\u1ec1u c\u00f3 sai l\u1ec7ch, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m c\u0103n c\u1ee9. L\u1ecbch m\u1edbi n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00e0i li\u1ec7u thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0o \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o, ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o c\u00e1c s\u00e1ch l\u1ecbch tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau \u0111\u1ec3 c\u00e2n nh\u1eafc th\u00eam b\u1edbt, l\u1eadp th\u00e0nh ph\u00e9p m\u1edbi. Tuy \u0111\u00e3 ban h\u00e0nh, nh\u01b0ng v\u1eabn lo r\u1eb1ng ch\u01b0a th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn m\u1ee9c tinh vi t\u1ed1i cao. Xin cho c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129 trong vi\u1ec7n d\u00f9ng h\u1ed3n nghi, ph\u00f9 l\u1eadu, khu\u00ea bi\u1ec3u \u0111\u1ec3 \u0111o \u0111\u1ea1c, ghi ch\u00e9p h\u00e0ng ng\u00e0y, \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn ba n\u0103m ho\u1eb7c n\u0103m n\u0103m, r\u1ed3i cho ng\u01b0\u1eddi so\u1ea1n l\u1ecbch tr\u01b0\u1edbc \u0111em l\u1ecbch m\u1edbi ra so s\u00e1nh. N\u1ebfu c\u00f3 ch\u1ed7 ch\u01b0a ho\u00e0n thi\u1ec7n, xin cho s\u1eeda ch\u1eefa ngay.\"<\/i> L\u1eddi t\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, l\u1ecbch Ph\u1ee5ng Nguy\u00ean ghi r\u1eb1ng \u0111\u00eam tr\u0103ng tr\u00f2n th\u00e1ng n\u00e0y s\u1ebd c\u00f3 nguy\u1ec7t th\u1ef1c, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u1ee9ng nghi\u1ec7m. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xu\u1ed1ng chi\u1ebfu h\u1ecfi t\u00ean nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n v\u00ec vi\u1ec7c so\u1ea1n l\u1ecbch. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Th\u1ea9m Qu\u00e1t m\u1edbi c\u00f3 l\u1eddi t\u1ea5u n\u00e0y. Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, 19 th\u00e1ng gi\u00eang nhu\u1eadn n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 hai, V\u1ec7 Ph\u00e1c b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c v\u00e0 v\u1ec1 qu\u00ea.<\/p>\n<p><i>(Th\u1ea9m Qu\u00e1t trong \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b vi\u1ebft: <i>\"L\u1ecbch ph\u00e1p Th\u00e1i Di\u1ec5n \u0111\u1eddi Khai Nguy\u00ean l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c nh\u1ea5t, c\u00e1c \u0111\u1eddi sau \u0111\u1ec1u d\u00f9ng ph\u00e9p t\u00ednh ng\u00e0y s\u00f3c c\u1ee7a n\u00f3. \u0110\u1ebfn gi\u1eefa ni\u00ean hi\u1ec7u Hi Ninh, khi ki\u1ec3m tra l\u1ea1i, th\u1ea5y l\u1ecbch \u0111\u00e3 ch\u1eadm h\u01a1n thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng h\u01a1n 50 kh\u1eafc, nh\u01b0ng c\u00e1c quan l\u00e0m l\u1ecbch \u0111\u1eddi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng bi\u1ebft. L\u1ecbch Ph\u1ee5ng Nguy\u00ean \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i ph\u00e9p t\u00ednh nhu\u1eadn. N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 10, ng\u00e0y nguy\u00ean \u0111\u00e1n v\u1ed1n d\u00f9ng gi\u1edd Ng\u1ecd, l\u1ecbch m\u1edbi \u0111\u1ed5i th\u00e0nh gi\u1edd T\u00fd, th\u00e1ng ch\u1ea1p nhu\u1eadn \u0111\u1ed5i th\u00e0nh th\u00e1ng gi\u00eang nhu\u1eadn. C\u00e1c s\u1ee9 gi\u1ea3 tri\u1ec1u c\u1ed1ng t\u1eeb b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng l\u1ecbch c\u0169, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u1ec7. M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng kh\u00ed ti\u1ebft \u0111\u1ebfn kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea9m Qu\u00e1t b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u1ecbch m\u1edbi, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh giao cho H\u1eefu ty xem x\u00e9t quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Ph\u00e0m b\u00f3ng m\u1eb7t tr\u1eddi ng\u00e0y L\u1eadp \u0111\u00f4ng v\u00e0 L\u1eadp xu\u00e2n v\u1ed1n t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nhau, nh\u01b0ng nay hai b\u00f3ng d\u00e0i ng\u1eafn kh\u00e1c nhau[footnote]'Kim' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Th\u1eadp', theo \u300aM\u1ed9ng Kh\u00ea b\u00fat \u0111\u00e0m\u300b quy\u1ec3n 7, m\u1ee5c T\u01b0\u1ee3ng s\u1ed1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], t\u1eeb \u0111\u00f3 bi\u1ebft kh\u00ed ti\u1ebft ng\u00e0y nguy\u00ean \u0111\u00e1n \u0111\u00e3 l\u1ec7ch. Ph\u1ea3i d\u1eddi h\u01a1n 50 kh\u1eafc, b\u00f3ng m\u1eb7t tr\u1eddi ng\u00e0y L\u1eadp xu\u00e2n v\u00e0 L\u1eadp \u0111\u00f4ng m\u1edbi c\u00e2n b\u1eb1ng. L\u1ea5y \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u00e0m b\u1eb1ng ch\u1ee9ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn m\u1edbi ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u1ee5c. S\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn d\u1ef1 h\u1ed9i nguy\u00ean c\u0169ng \u0111\u1ebfn, l\u1ecbch ph\u00e1p t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u Th\u1ea9m Qu\u00e1t n\u00f3i c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c ghi ch\u00e9p ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, 19 th\u00e1ng gi\u00eang nhu\u1eadn n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 nh\u1ea5t, c\u00f9ng c\u00e1c ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5 th\u00e1ng 5 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 hai, \u1ea4t D\u1eadu th\u00e1ng 7, \u1ea4t S\u1eedu th\u00e1ng 8, Gi\u00e1p Ng\u1ecd th\u00e1ng 11 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 nh\u1ea5t, \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o. Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, 11 th\u00e1ng t\u01b0 nhu\u1eadn n\u0103m th\u1ee9 8, l\u1ecbch Ph\u1ee5ng Nguy\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng.)<\/i><\/p>\n\n<p>[61] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c c\u01a1 quan t\u1ea1i kinh kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c, d\u00f9 l\u00e0 th\u00e2n th\u00edch c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn. Tam ty, Khai Phong ph\u1ee7, Ty N\u00f4ng t\u1ef1, Th\u1ea9m quan \u0110\u00f4ng T\u00e2y vi\u1ec7n, L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, Binh b\u1ed9, Qu\u00e2n kh\u00ed \u0110\u00f4 th\u1ee7y T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m, \u0110\u1ec1 c\u1eed t\u1ea1i kinh ch\u01b0 ty kh\u1ed1 v\u1ee5, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Th\u1ea3ng tr\u01b0\u1eddng ty, Th\u1ecb d\u1ecbch ty, Th\u01b0\u01a1ng thu\u1ebf vi\u1ec7n, Khai Phong T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9 huy\u1ec7n t\u1ea3 h\u1eefu C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1, Bi\u00ean tu s\u1eafc l\u1ec7nh th\u1ee9c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 quan, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u00e0y ngh\u1ec9 th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ra ngo\u00e0i y\u1ebft ki\u1ebfn v\u00e0 ti\u1ebfp kh\u00e1ch. Khai Phong ph\u1ee7 ty Qu\u00e2n tu\u1ea7n vi\u1ec7n, ng\u00e0y ngh\u1ec9 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp kh\u00e1ch, ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c ra ngo\u00e0i y\u1ebft ki\u1ebfn. C\u00f2n c\u00e1c quan Trung th\u01b0, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n Ki\u1ec3m ch\u00ednh Ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng T\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1, H\u00ecnh b\u1ed9, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1, Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n, d\u00f9 l\u00e0 ng\u00e0y ngh\u1ec9 c\u0169ng b\u1ecb c\u1ea5m. Sau n\u00e0y, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c c\u01a1 quan t\u1ea1i kinh, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u00e0y ngh\u1ec9 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ra ngo\u00e0i y\u1ebft ki\u1ebfn. Ng\u01b0\u1eddi vi ph\u1ea1m v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp ki\u1ebfn \u0111\u1ec1u b\u1ecb ph\u1ea1t \u0111\u1ed3 hai n\u0103m.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[62] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Ph\u00e9p d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y Giao t\u1eed \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh n\u1eefa, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u0111\u1ec1u b\u00e3i b\u1ecf. S\u1ed1 ti\u1ec1n gi\u1ea5y \u0111\u00e3 ph\u00e1t ra, giao cho quan mua mu\u1ed1i thu \u0111\u1ed5i l\u1ea1i.\"<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u00f4n Hu\u00fdnh, ng\u01b0\u1eddi lo vi\u1ec7c t\u00e0i l\u1ee3i \u1edf Hi H\u00e0, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Gi\u00e1 ti\u1ec1n gi\u1ea5y Giao t\u1eed \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi r\u1ebb m\u1ea1t, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n t\u1eeb V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n ch\u1edf ti\u1ec1n \u0111\u1ebfn T\u1ea7n ch\u00e2u \u0111\u1ec3 mua b\u00e1n, thu l\u1ee3i nhi\u1ec1u t\u1eeb ti\u1ec1n c\u1ee7a quan. H\u01a1n n\u1eefa, V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n v\u00e0 T\u1ea7n ch\u00e2u c\u00e1ch nhau kh\u00f4ng xa, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n ham mua b\u00e1n ti\u1ec1n gi\u1ea5y, \u00edt ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecbu mua mu\u1ed1i, n\u00ean gi\u00e1 ti\u1ec1n c\u00e0ng gi\u1ea3m. Nay l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n m\u00e0 d\u00e2n ch\u1edf h\u00e0ng \u1edf T\u1ea7n ch\u00e2u v\u00e0 v\u0103n t\u1ef1 mua b\u00e1n ti\u1ec1n gi\u1ea5y c\u1ee7a d\u00e2n \u0111\u1ec3 so s\u00e1nh, quan ph\u00e1t ti\u1ec1n gi\u1ea5y so v\u1edbi ti\u1ec1n th\u1eadt, m\u1ed7i ngh\u00ecn \u0111\u1ed3ng b\u1ecb m\u1ea5t hai ph\u1ea7n tr\u1edf l\u00ean, so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc khi d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y, gi\u00e1 mu\u1ed1i m\u1ed7i t\u1ecbch gi\u1ea3m h\u01a1n m\u1ed9t ngh\u00ecn \u0111\u1ed3ng. N\u1ebfu c\u1ee9 ph\u00e1t ti\u1ec1n gi\u1ea5y m\u00e3i, th\u00ec quan s\u1ebd m\u1ea5t ti\u1ec1n v\u00f4 c\u00f9ng. M\u00e0 \u00fd \u0111\u1ecbnh ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh khi l\u1eadp ph\u00e1p n\u00e0y, v\u1ed1n l\u00e0 v\u00ec t\u1ed1n k\u00e9m nhi\u1ec1u \u0111\u1ec3 v\u1eadn chuy\u1ec3n ti\u1ec1n, v\u00e0 gi\u00e1 ti\u1ec1n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y r\u1ebb, n\u00ean d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y \u0111\u1ec3 l\u01b0u th\u00f4ng ti\u1ec1n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi h\u1ed7 tr\u1ee3 ph\u00e9p d\u00f9ng mu\u1ed1i. Nay vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n ti\u1ec1n \u0111\u00e3 b\u1ecb hao h\u1ee5t, l\u1ea1i c\u00f2n l\u00e0m h\u1ea1i gi\u00e1 mu\u1ed1i, ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u00fap nh\u1eefng k\u1ebb th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n tham lam. Hu\u1ed1ng chi, k\u1ebf ho\u1ea1ch t\u00e0i ch\u00ednh n\u0103m t\u1edbi c\u1ee7a Hi H\u00e0 l\u1ed9 ch\u01b0a xong, n\u00ean c\u1ea7n ph\u1ea3i ti\u1ebft ki\u1ec7m ti\u1ec1n hi\u1ec7n c\u00f3.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf m\u1edbi c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7, b\u1eaft \u0111\u1ea7u thi h\u00e0nh ti\u1ec1n gi\u1ea5y, \u0111\u1ebfn nay b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p><i>(\u300aL\u1eef Hu\u1ec7 Khanh nh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u00f3 ba \u0111o\u1ea1n b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e9p ti\u1ec1n gi\u1ea5y, nay ch\u00e9p ph\u1ee5 v\u00e0o \u0111\u00e2y: <i>\"Ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 8 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 8, khi tr\u00ecnh t\u1ea5u vi\u1ec7c B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt xin ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, Vua n\u00f3i: 'B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt t\u1ea5u vi\u1ec7c ti\u1ec1n gi\u1ea5y, c\u00f3 l\u1ebd n\u00f3i \u0111\u00fang.' T\u00f4i n\u00f3i: 'C\u00f3 l\u1ebd nh\u01b0 v\u1eady, ti\u1ec1n gi\u1ea5y n\u00ean ph\u00e1t ra c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n l\u00e0 \u0111\u00fang, nh\u01b0ng Tri\u1ec7u Chi\u00eam l\u1ea1i mu\u1ed1n th\u1ebf.' Th\u1ea1ch n\u00f3i: 'Cu\u1ed1i c\u00f9ng s\u1ebd h\u1ea1i \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: 'Ti\u1ec1n gi\u1ea5y t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi ti\u1ec1n, mu\u1ed1i t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi mu\u1ed1i, hai th\u1ee9 kh\u00f4ng h\u1ea1i nhau.' Th\u1ea1ch n\u00f3i: 'L\u1ea5y \u0111\u00e2u ra nhi\u1ec1u v\u1ed1n nh\u01b0 th\u1ebf?'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: 'Ch\u1ec9 c\u1ea7n xu\u1ea5t n\u1ea1p \u0111\u1ee7, khi\u1ebfn d\u00e2n tin d\u00f9ng, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng c\u1ea7n v\u1ed1n.' M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: 'Ban \u0111\u1ea7u c\u1ea7n c\u00f3 v\u1ed1n, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 l\u00f2ng tin r\u1ed3i, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.' T\u00f4i n\u00f3i: 'C\u00f3 th\u1ec3 theo ph\u00e9p T\u00e2y Xuy\u00ean, cho d\u00e2n t\u1ef1 n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 xin ti\u1ec1n gi\u1ea5y. T\u1ee9c l\u00e0 h\u1ed9i t\u1eed, nh\u00e0 c\u00f3 ti\u1ec1n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ed9i t\u1eed, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n, ai ch\u1ecbu \u0111em ti\u1ec1n \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed5i h\u1ed9i t\u1eed?'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Th\u1ea1ch n\u00f3i: 'Cu\u1ed1i c\u00f9ng s\u1ebd h\u1ea1i \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i.' Vua n\u00f3i: 'Ti\u1ec1n gi\u1ea5y t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi ti\u1ec1n, mu\u1ed1i t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi mu\u1ed1i, hai th\u1ee9 kh\u00f4ng h\u1ea1i nhau.' Th\u1ea1ch n\u00f3i: 'L\u1ea5y \u0111\u00e2u ra nhi\u1ec1u v\u1ed1n nh\u01b0 th\u1ebf?' Vua n\u00f3i: 'Ch\u1ec9 c\u1ea7n xu\u1ea5t n\u1ea1p \u0111\u1ee7, khi\u1ebfn d\u00e2n tin d\u00f9ng, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng c\u1ea7n v\u1ed1n.' M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: 'Ban \u0111\u1ea7u c\u1ea7n c\u00f3 v\u1ed1n, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 l\u00f2ng tin r\u1ed3i, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.' T\u00f4i n\u00f3i: 'C\u00f3 th\u1ec3 theo ph\u00e9p T\u00e2y Xuy\u00ean, cho d\u00e2n t\u1ef1 n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 xin ti\u1ec1n gi\u1ea5y. T\u1ee9c l\u00e0 h\u1ed9i t\u1eed, nh\u00e0 c\u00f3 ti\u1ec1n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ed9i t\u1eed, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n, ai ch\u1ecbu \u0111em ti\u1ec1n \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed5i h\u1ed9i t\u1eed?' Th\u1ea1ch n\u00f3i: 'Cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn h\u1ea1i \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i. V\u00ec mu\u1ed1i m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a hay m\u1ea5t m\u00f9a kh\u00f4ng \u0111\u1ec1u, l\u1ea1i c\u00f3 l\u00fac kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng b\u1eaft bu\u1ed9c ph\u1ea3i ki\u1ec3m so\u00e1t mu\u1ed1i, n\u00ean l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i d\u00f9ng kh\u00f4ng c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh, n\u1ebfu ph\u00e1t ra nhi\u1ec1u mu\u1ed1i th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u1ebfu ph\u00e1t ra \u00edt th\u00ec s\u1ebd m\u1ea5t l\u1ee3i nhu\u1eadn b\u00e1n mu\u1ed1i, \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc. N\u00ean ph\u1ea3i in nhi\u1ec1u mu\u1ed1i, \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng b\u00e1n c\u00f4ng b\u1eb1ng.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>T\u00f4i n\u00f3i: 'Kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady, n\u0103m d\u00f9 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a hay m\u1ea5t m\u00f9a, l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i d\u00f9ng c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u00eanh l\u1ec7ch nhi\u1ec1u, \u0111\u00e2y kh\u00f4ng nh\u01b0 r\u01b0\u1ee3u, l\u00e0 th\u1ee9 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng, d\u00f9 c\u00f3 \u0111\u1eb7t ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00e2n b\u1eb1ng, l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i th\u00eam v\u00e0o c\u0169ng kh\u00f4ng nhi\u1ec1u, n\u1ebfu th\u1ea5y d\u00e2n thi\u1ebfu mu\u1ed1i, \u00edt mu\u1ed1i, th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c ph\u00e1t mu\u1ed1i c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3, t\u1ef1 nhi\u00ean mu\u1ed1i s\u1ebd lu\u00f4n c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb. Mu\u1ed1i c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb, th\u00ec gi\u00e1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng b\u1ecb \u0111\u1ea9y l\u00ean cao, n\u00ean kh\u00f4ng b\u1eb1ng ph\u00e1t \u00edt mu\u1ed1i, d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y l\u01b0u h\u00e0nh s\u1ebd ti\u1ec7n h\u01a1n.' Th\u1ea1ch n\u00f3i: 'Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00f3 ti\u1ec1n \u0111\u1ed3ng, c\u00f3 ti\u1ec1n chi\u1ebft nh\u1ecb, t\u1ec7 qu\u00e1 nhi\u1ec1u, l\u1ea1i c\u00f2n l\u00e0m ti\u1ec1n gi\u1ea5y.' T\u00f4i n\u00f3i: 'Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec ti\u00eau h\u1ee7y nhi\u1ec1u ti\u1ec1n t\u01b0, ti\u1ec1n gi\u1ea5y kh\u00f4ng ph\u00e1t ra v\u00f4 c\u1edb, gi\u1eef l\u1ea1i ti\u1ec1n r\u1ed3i m\u1edbi ph\u00e1t ti\u1ec1n gi\u1ea5y.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 8, t\u00f4i n\u00f3i: 'V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n b\u00e3i b\u1ecf ti\u1ec1n gi\u1ea5y, \u0111\u00e3 sai quan ki\u1ec3m ch\u00ednh l\u00e0m v\u0103n b\u1ea3n d\u00e2ng l\u00ean, th\u1ea7n xin t\u1ea1m gi\u1eef l\u1ea1i ch\u01b0a xem, \u0111\u00e3 l\u00e0m xong m\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n, \u0111\u1ee3i g\u1eedi cho An Th\u1ea1ch xem, v\u00e0 n\u00f3i v\u1ec1 ti\u1ec1n gi\u1ea5y nh\u01b0 trong v\u0103n b\u1ea3n \u0111\u00e3 n\u00f3i.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: 'Ti\u1ec1n gi\u1ea5y v\u00e0 l\u1ee3i t\u1eeb mu\u1ed1n t\u1ef1 n\u00f3 kh\u00f4ng h\u1ea1i nhau, \u0111\u00e2u c\u1ea7n b\u00e3i b\u1ecf. Nay n\u1ebfu l\u1ea1i b\u00e3i b\u1ecf, sau n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa.' T\u00f4i n\u00f3i: 'Ti\u1ec1n gi\u1ea5y l\u1ea7n n\u00e0y kh\u00e1c v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y n\u00f3i r\u00f5 trong chi\u1ebfu r\u1eb1ng, \u0111\u1ee3i hai ba n\u0103m bi\u00ean s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n s\u1ebd tr\u1edf l\u1ea1i nh\u01b0 c\u0169, l\u1ea1i b\u1eaft d\u00e2n n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ed5i ti\u1ec1n gi\u1ea5y, nh\u01b0 th\u1ebf sao thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u1ea7n n\u00e0y ch\u1ec9 v\u00ec Tri\u1ec7u Chi\u00eam, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng \u1edf V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n kh\u00f4ng ti\u1ec7n, B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt kh\u00f4ng ti\u1ec7n c\u1ea5p v\u1ed1n, l\u1ea1i b\u1ecb Tri\u1ec7u Chi\u00eam x\u00fai gi\u1ee5c kh\u00e1ch nh\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi ta n\u00f3i quan kh\u00f4ng c\u00f3 v\u1ed1n mua ti\u1ec1n gi\u1ea5y, ra l\u1ec7nh b\u1eaft gi\u1eef, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu k\u00fd, nh\u01b0 th\u1ebf ch\u1ed7 n\u00e0o c\u0169ng kh\u00f4ng tin, c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec3u vi\u1ec7c, giao ph\u00f3 ph\u00e9p n\u00e0y, khi \u0111\u00e3 c\u00f3 l\u00f2ng tin r\u1ed3i, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt mu\u1ed1i h\u01b0, h\u1ee3p v\u1edbi mu\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: 'Ch\u00edn ph\u1ea7n chi\u1ebft gi\u00e1 th\u1eadt \u0111\u00e1ng b\u00e3i b\u1ecf, ch\u1ec9 d\u00f9ng ti\u1ec1n th\u1eadt v\u00e0 ti\u1ec1n gi\u1ea5y mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, r\u1ed3i l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n kh\u00e1ch nh\u00e2n thu \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0 nha ti\u1ec1n tr\u1ecdng n\u1ea1n, \u0111\u00e1nh d\u1ea5u r\u1ed3i c\u1ea5p ph\u00e1t.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>T\u00f4i n\u00f3i: 'Nh\u01b0 th\u1ebf r\u1ea5t t\u1ed1t, ph\u1ea3i thi h\u00e0nh ti\u1ec1n gi\u1ea5y c\u00f3 l\u00f2ng tin m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 s\u1ee3 b\u1ecdn h\u1ecd th\u1ea5y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, l\u1ea1i c\u00f3 \u00fd ch\u1edd \u0111\u1ee3i, kh\u00f4ng hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u00fang \u00fd ph\u00e1p lu\u1eadt.'<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: 'Ph\u1ea3i xem x\u00e9t, n\u1ebfu thi h\u00e0nh kh\u00f4ng \u0111\u00fang ph\u00e1p, ch\u01b0a th\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e1p, ph\u1ea3i thi h\u00e0nh h\u1ebft ph\u00e1p m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c.' T\u00f4i n\u00f3i: '\u0110\u1ee3i b\u00e0n \u0111\u1ecbnh v\u1edbi An Th\u1ea1ch r\u1ed3i s\u1ebd tr\u00ecnh l\u00ean.' Vua n\u00f3i: 'T\u1ed1t.'\"<\/i><\/i><\/p>\n\n<p><i>N\u0103m th\u1ee9 8, ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 9, ti\u1ebfn tr\u00ecnh: <i>\"Vi\u1ec7c th\u00eam di\u00eam sao, b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed[footnote]Vi\u1ec7c th\u00eam di\u00eam sao b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, ch\u1eef 'b\u00e3i' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch b\u1ed5 sung.[\/footnote], ch\u1ec9 nh\u01b0 di\u00eam sao, ban \u0111\u1ea7u h\u1ecd mu\u1ed1n th\u00eam th\u00e0nh ba tr\u0103m v\u1ea1n, v\u0103n b\u1ea3n n\u00f3i qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, th\u1ea7n \u0111\u00e3 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh l\u1ea1i r\u1ed3i m\u1edbi d\u00e2ng l\u00ean. B\u1ec7 h\u1ea1 qu\u1ea3 nhi\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd v\u1edbi \u00fd ki\u1ebfn \u0111\u00f3, th\u1ea7n li\u1ec1n l\u00e0m m\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n kh\u00e1c, ch\u1ec9 l\u00e0m th\u00e0nh hai tr\u0103m hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n. Nh\u01b0ng th\u1ef1c t\u1ebf di\u00eam sao c\u0169 v\u1eabn c\u00f2n nhi\u1ec1u, cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn kh\u00f4ng ti\u1ec7n. Ban \u0111\u1ea7u giao t\u1eed ch\u1ec9 v\u00ec c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t, b\u1ec7 h\u1ea1 nh\u1eafc \u0111\u1ebfn, g\u1eb7p l\u00fac H\u00e0n Gi\u00e1ng c\u0169ng t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y, li\u1ec1n b\u00e0n b\u1ea1c mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n, ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng vi\u1ec7c n\u00e0y? N\u1ebfu t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng n\u00f3i kh\u00f4ng ti\u1ec7n, sao c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c? Chi b\u1eb1ng b\u00e3i b\u1ecf \u0111i. Nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 th\u1ea5y r\u00f5 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, sao c\u00f3 th\u1ec3 t\u00f9y ti\u1ec7n nghe theo h\u1ecd? Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt, Tri\u1ec7u Chi\u00eam \u0111\u00e3 r\u1ea5t c\u00f3 l\u00fd, \u0111\u1ee3i v\u0103n b\u1ea3n b\u00e1o c\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 d\u1ee5. Nay l\u1eadp ph\u00e1p, quan ki\u1ec3m ch\u00ednh l\u1ea1i l\u00e0m t\u1edd tr\u00ecnh n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n ph\u00e1p l\u1ec7nh kh\u00f4ng c\u1ea5p b\u00e1ch, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f9a c\u1ee3t g\u00ec v\u1eady? Th\u1ea7n l\u1eadp t\u1ee9c ph\u00e2n t\u00edch \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n g\u1eedi cho An Th\u1ea1ch, l\u1ea1i g\u1eedi cho quan ki\u1ec3m ch\u00ednh l\u00e0m v\u0103n b\u1ea3n, \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a th\u1ea5y, ph\u00e1p l\u1ec7nh n\u00e0y b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 th\u1ea5y r\u00f5, kh\u00f4ng c\u1ea7n n\u00f3i nhi\u1ec1u n\u1eefa.\"<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t Hu\u1ec7 Khanh v\u00e0o ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 8 n\u00f3i An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n th\u00eam di\u00eam sao m\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, Hu\u1ec7 Khanh cho l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 ba \u0111o\u1ea1n n\u00e0y. Nay nh\u00e2n vi\u1ec7c b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, xin ghi ch\u00fa th\u00eam \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, \u0111\u1ec3 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1ea3o c\u1ee9u th\u1ef1c ch\u1ea5t l\u1ee3i h\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[63] Th\u01b0\u1ee3ng ph\u00ea: <i>\"\u0110\u1ea1i qu\u00e2n nam h\u00e0nh, \u0111\u00fang l\u00fac tr\u1eddi n\u00f3ng, v\u1ea1n d\u1eb7m giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m chinh th\u1ea3o, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh lo l\u1eafng th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, n\u00ean \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban th\u01b0\u1edfng g\u1ea5p b\u1ed9i, c\u00f3 th\u1ec3 th\u00eam ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng. Khi t\u1eeb \u0110\u00e0m Ch\u00e2u xu\u1ea5t ph\u00e1t, qua n\u00fai ng\u00e0y n\u00e0o, l\u1ea1i ban th\u00eam \u0111\u1eb7c chi.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[64] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, tuy\u1ec3n m\u1ed9 \u0111\u1ed9ng \u0111inh \u1edf n\u01a1i thu\u1eadn ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng tr\u1ea1i, n\u1ebfu g\u1eb7p gi\u1eb7c, m\u1ed7i l\u1ea7n b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, thu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t c\u1ea5p, ngo\u00e0i vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng theo quy \u0111\u1ecbnh, l\u1ea1i th\u01b0\u1edfng th\u00eam m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi 10 t\u1ea5m l\u1ee5a; n\u1ebfu ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 l\u0129nh, th\u00ec tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 s\u1ef1 vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 xin ch\u1ec9 d\u1ee5.<\/p>\n\n<p>[65] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y Qu\u1ea3ng T\u00e2y kh\u1edfi binh, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ban ti\u1ec1n t\u1eeb Tam ty, Ty N\u00f4ng, N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p qu\u00e2n nhu. Nghe n\u00f3i \u1edf H\u1ed3 Nam, Kinh T\u00e2y c\u00e1c l\u1ed9, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o cho qu\u00e2n qua \u0111\u01b0\u1eddng b\u1ecb b\u00e1n r\u1ebb, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n. L\u1ec7nh cho \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u1ec1 c\u1eed ty \u0111i\u1ec1u tra r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[66] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Hi H\u00e0 m\u1ed7i n\u0103m mua 22 v\u1ea1n th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n, 10 v\u1ea1n th\u1ea1ch th\u1ee9c \u0103n ng\u1ef1a, 80 v\u1ea1n b\u00f3 c\u1ecf, d\u00f9ng ti\u1ec1n l\u00e3i t\u1eeb tr\u01b0\u1eddng tr\u00e0, mu\u1ed1i v\u00e0 thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u c\u1ee7a b\u1ea3n l\u1ed9 \u0111\u1ec3 l\u00e0m v\u1ed1n mua. H\u00e3y tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 th\u1ee9 t\u1ef1 mua b\u00e1n t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ph\u00e2n t\u00edch r\u00f5 nguy\u00ean nh\u00e2n vi\u1ec7c chi ti\u00eau c\u00f4ng s\u1ee9 ti\u1ec1n tr\u00e1i v\u1edbi ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t.\"<\/i> C\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 s\u1ef1 vi\u1ec7c th\u1ebf n\u00e0o.<\/p>\n\n<p>[67] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"An Nam Chi\u00eau th\u1ea3o ty khi \u0111i qua c\u00e1c ch\u00e2u, huy\u1ec7n, tr\u1ea5n, v\u1eadt d\u1ee5ng \u0111\u1ec1u do quan c\u1ea5p, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1ee3n c\u1edb \u0111\u1ec3 b\u1eaft d\u00e2n \u0111\u00f3ng g\u00f3p.\"<\/i> C\u1ef1u k\u1ef7 ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, chi\u1ebfu r\u1eb1ng qu\u00e2n An Nam \u0111i qua c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n kh\u00f4ng b\u1eaft d\u00e2n \u0111\u00f3ng g\u00f3p, t\u1ee9c l\u00e0 vi\u1ec7c n\u00e0y. T\u00e2n k\u1ef7 v\u1eabn ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu.<\/p>\n\n<p>[68] Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u00e1i Th\u1eeba Hi t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ec7 h\u1ea1 phong Tri\u1ec7u Ti\u1ebft l\u00e0m An Nam chi\u00eau th\u1ea3o s\u1ee9, L\u00fd Hi\u1ebfn l\u00e0m ph\u00f3, b\u00ean ngo\u00e0i b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao, \u0111\u1ec1u n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng th\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7, vi\u1ec7c n\u00e0y tuy l\u00e0 do b\u1ec7 h\u1ea1 s\u00e1ng su\u1ed1t ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, nh\u01b0ng c\u0169ng c\u1ea7n b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi \u0111\u1ea1i th\u1ea7n. L\u1ea1i nghe n\u00f3i nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u L\u00fd Hi\u1ebfn t\u00e2u xin ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7, m\u00e0 tr\u1ef1c ti\u1ebfp ph\u00ea th\u00e1nh ch\u1ec9 xu\u1ed1ng Chi\u00eau th\u1ea3o ty, vi\u1ec7c n\u00e0y qu\u1ea3 c\u00f3 nh\u01b0 v\u1eady ch\u0103ng? Trong chuy\u1ec7n ph\u1ea3i tr\u00e1i, th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111o\u00e1n \u0111\u1ecbnh, nh\u1eefng l\u1eddi \u0111\u1ed3n \u0111\u1ea1i c\u00f3 l\u1ebd kh\u00f3 tin h\u1ebft, nh\u01b0ng n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 nguy\u00ean do, sao l\u1ea1i c\u00f3 l\u1eddi \u1ea5y? Th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c phong hi\u1ebfn, ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea5u gi\u1ebfm, n\u1ebfu c\u00f3 nghe th\u1ea5y \u0111i\u1ec1u g\u00ec, n\u00ean t\u00e2u h\u1ebft l\u00ean.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng, vi\u1ec7c c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 l\u00e0 bi\u1ebft l\u1eddi n\u00f3i, d\u00f9ng l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1ec3 d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 kh\u00f3, th\u00ec tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i xem x\u00e9t h\u00e0nh vi th\u01b0\u1eddng ng\u00e0y c\u1ee7a h\u1ecd, l\u1ea1i kh\u1ea3o s\u00e1t n\u0103ng l\u1ef1c hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u1ee7a h\u1ecd. Ph\u00e0m nh\u1eefng g\u00ec h\u1ecd n\u00f3i v\u00e0 l\u00e0m \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c tham kh\u1ea3o tr\u01b0\u1edbc, th\u00ec c\u00f4ng lao hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 suy ra. T\u1eeb ch\u1ee9c nh\u1ecf \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c l\u1edbn, t\u1eeb ch\u1ee9c l\u1edbn \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, r\u1ed3i tham d\u1ef1 ch\u00ednh s\u1ef1, b\u00e0n vi\u1ec7c tr\u1ecdng y\u1ebfu, tr\u00e1ch nhi\u1ec7m \u0111\u00e3 n\u1eb7ng, th\u00ec xem x\u00e9t c\u0169ng ph\u1ea3i k\u1ef9. Cho n\u00ean b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 bi\u1ebft tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc th\u1eddi x\u01b0a, kh\u00f4ng l\u1ea5y vi\u1ec7c nghi ng\u1edd \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0m l\u1eddi hay, m\u00e0 l\u1ea5y vi\u1ec7c ch\u1ecdn \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0m vi\u1ec7c tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu nh\u01b0 \u0111\u1ea1o kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u00e0m v\u1eeba l\u00f2ng qu\u00e2n ch\u1ee7, h\u00e0nh vi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u00f2ng thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0m \u0111i\u1ec1u tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, l\u00e0m vi\u1ec7c si\u1ec3m n\u1ecbnh, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 tuy\u00ean c\u00e1o ngo\u00e0i tri\u1ec1u, b\u00e3i ch\u1ee9c c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, gi\u1ebft c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c. C\u00f2n nh\u01b0 \u0111\u1ec3 h\u1ecd gi\u1eef ch\u1ee9c m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng g\u00f3p vi\u1ec7c \u0111\u01b0\u1ee3c giao, \u0111\u1ec3 h\u1ecd ng\u1ed3i v\u1ecb tr\u00ed m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1ch nhi\u1ec7m l\u1eddi n\u00f3i c\u1ee7a m\u00ecnh, k\u1ebf ho\u1ea1ch trong tri\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh m\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i b\u00ean ngo\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n c\u1eadn ti\u1ebfn c\u1eed m\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n ch\u00ednh s\u1ef1 b\u1ecb l\u1ea5n \u00e1t, ho\u1eb7c v\u0103n th\u01b0 th\u1eb3ng tay m\u00e0 kh\u00f4ng qua c\u00f4ng ph\u1ee7, ho\u1eb7c b\u00e0n lu\u1eadn ng\u1ea5m ng\u1ea7m m\u00e0 kh\u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u1edf xu \u0111\u00ecnh, th\u00ec l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng g\u00ec kh\u00f4ng t\u1eeb \u0111\u00e2y m\u00e0 ra.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c l\u1edbn th\u00ec ph\u1ea3i b\u00e0n b\u1ea1c chung, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho \u0111\u1ea1i th\u1ea7n b\u00e0n k\u1ef9, vi\u1ec7c nh\u1ecf th\u00ec kh\u00f4ng mu\u1ed1n ch\u1eadm tr\u1ec5, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 ti\u1ec3u th\u1ea7n t\u00e2u l\u00ean, ho\u1eb7c s\u1ee3 h\u1ecd quanh co m\u00e0 g\u00e2y kh\u00f3 d\u1ec5, ho\u1eb7c v\u00ec g\u1ea5p g\u00e1p m\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ecbp h\u1ecfi k\u1ef9. L\u1eddi Vua ban ra, c\u00e0ng ph\u1ea3i th\u1eadn tr\u1ecdng, l\u00fac \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 \u00fd, sau th\u00e0nh th\u00f4ng l\u1ec7. Ng\u00e0y n\u00e0o vi\u1ec7c g\u00ec, h\u01a1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ch\u00ednh s\u1ef1, \u0111\u00e3 t\u1eebng kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7; ng\u00e0y n\u00e0o vi\u1ec7c g\u00ec, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn qu\u1ed1c th\u1ec3, sao l\u1ea1i qua ngo\u1ea1i ty. Vui v\u1ebb thu\u1eadn ti\u1ec7n m\u1ed9t l\u00fac, qu\u00ean m\u1ea5t m\u1ed1i nguy v\u1ec1 sau. M\u1edf \u0111\u1ea7u m\u1ed9t vi\u1ec7c, d\u1ea7n kh\u00f3 thay \u0111\u1ed5i. Hu\u1ed1ng chi \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, vui bu\u1ed3n r\u1ea5t quan tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ea3 l\u1ea1i, phong \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng lo an nguy, g\u1eafn b\u00f3 vui bu\u1ed3n, nay vi\u1ec7c phi\u1ec1n to\u00e1i nh\u1ea5t kh\u00f4ng g\u00ec b\u1eb1ng bi\u00ean tr\u1ea5n, vi\u1ec7c quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t kh\u00f4ng g\u00ec b\u1eb1ng t\u01b0\u1edbng th\u1ea7n, m\u00e0 c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u00f4ng tham d\u1ef1, th\u00ec \u0111\u1ea1i th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a m\u00ecnh t\u1ea5t sinh nghi ng\u1edd, m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m y\u00ean v\u1ecb. \u0110\u00e3 kh\u00f4ng d\u00e1m y\u00ean v\u1ecb, th\u00ec ngh\u0129a \u0111\u1ed3ng t\u00e2m \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ee9c b\u1ecb thi\u1ebfu. \u0110\u1ea1i th\u1ea7n nhu nh\u01b0\u1ee3c, t\u1ea5t n\u00f3i r\u1eb1ng \u0111\u1ecba v\u1ecb \u0111\u00e3 cao, tr\u00ean \u0111\u00e3 l\u00e0m th\u1ebf, m\u00e0 l\u1ea1i l\u1ea5y l\u1eddi tranh c\u00e3i, th\u00ec s\u1ebd m\u1eafc t\u1ed9i chuy\u00ean quy\u1ec1n. \u0110\u1ea1i th\u1ea7n kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, t\u1ea5t n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y do th\u00e1nh ch\u1ec9, ta can d\u1ef1 g\u00ec. Nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 t\u1ea1o c\u1edb nghi ng\u1edd cho ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i, t\u1ea1o ch\u1ed7 dung th\u00e2n cho k\u1ebb b\u1ea5t t\u00e0i. C\u1ee9 th\u1ebf m\u00e3i, h\u00e1 c\u00f3 l\u1ee3i cho qu\u1ed1c gia?<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ea3 l\u1ea1i, Vua nh\u00e0n t\u00f4i v\u1ea5t v\u1ea3, t\u00ecnh th\u1ebf t\u1ef1 nhi\u00ean; ch\u00faa lo t\u00f4i nh\u1ee5c, k\u1ebb nh\u1eadn tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u1ed1n th\u1ebf. Ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 Vua v\u1ea5t v\u1ea3 tr\u00ean cao m\u00e0 t\u00f4i th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n \u1edf ch\u1ee9c v\u1ee5, ch\u00faa lo l\u1eafng trong l\u00f2ng m\u00e0 t\u00f4i th\u1ea7n l\u1ea1i th\u1ea3nh th\u01a1i \u1edf d\u01b0\u1edbi. Th\u1ea7n kh\u00f4ng c\u1ea7n d\u1eabn xa ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a, ch\u1ec9 n\u00f3i trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ta, Ch\u01b0\u01a1ng Th\u00e1nh ho\u00e0ng \u0111\u1ebf tr\u00e1ch L\u00fd M\u1ee5c: 'Tr\u1eddi h\u1ea1n h\u00e1n th\u1ebf n\u00e0y, xe \u0111\u1ea7y may m\u1eafn, ng\u01b0\u01a1i c\u00f3 y\u00ean l\u00f2ng kh\u00f4ng?' C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 bi\u1ebft c\u00e1ch tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ph\u1ee5 t\u00e1. Th\u00e1i T\u1ed5 v\u00ec V\u01b0\u01a1ng Tr\u1ee9 say \u1edf Ng\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e0 \u0111u\u1ed5i h\u1ebft ng\u1ef1 s\u1eed, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 bi\u1ebft c\u00e1ch tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ng\u01b0\u1eddi gi\u00e1m s\u00e1t. B\u1edfi v\u00ec b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a h\u1ecd, th\u00ec sau n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 tr\u00e1ch h\u1ecd l\u00e0m n\u00ean vi\u1ec7c.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u00e1ch nhi\u1ec7m b\u1ec1 t\u00f4i qu\u00e1 nh\u1eb9, qu\u1ea7n th\u1ea7n t\u1ef1 nh\u1eadn tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u00f2n \u00edt. Nh\u1ecb ph\u1ee7 x\u00e2m ph\u1ea1m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a t\u1ef1 gi\u00e1m, t\u1ef1 gi\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a gi\u00e1m ty, ch\u00e2u huy\u1ec7n ngo\u00e0i nhi\u1ec7m. Nh\u1eefng t\u1ec7 n\u1ea1n hi\u1ec7n nay, c\u1ea7n ph\u1ea3i lo\u1ea1i b\u1ecf, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 t\u00ecnh tr\u1ea1ng tr\u00ean d\u01b0\u1edbi nh\u01b0 th\u1ebf ti\u1ebfp di\u1ec5n. Th\u1ea7n s\u1ee3 r\u1eb1ng quy\u1ec1n c\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t khi r\u1ed1i lo\u1ea1n, c\u1ee9u v\u00e3n s\u1ebd kh\u00f3. Th\u1ea7n xin tr\u1eeb vi\u1ec7c phong \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, \u0111\u00e0i gi\u00e1n ra, vi\u1ec7c l\u1edbn nh\u1ecf, kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7 th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh, nh\u1eefng vi\u1ec7c xin kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i x\u1eed theo ph\u00e1p lu\u1eadt. Nh\u1eefng \u0111\u1ea1i th\u1ea7n n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 nghi ng\u1edd ho\u1eb7c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, n\u00ean l\u1eadp t\u1ee9c c\u00e1ch ch\u1ee9c. N\u1ebfu nh\u01b0 b\u00e0n lu\u1eadn c\u1ee7a Nh\u1ecb ph\u1ee7 c\u00f3 kh\u00e1c nhau, b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ed5ng h\u1ee3p l\u1ea1i, quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c n\u00e0o kh\u1ea3 thi r\u1ed3i m\u1edbi thi h\u00e0nh, \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i \u0111\u1eb9p c\u1ee7a Ng\u0169 \u0111\u1ebf dung n\u1ea1p b\u1ec1 d\u01b0\u1edbi, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n kh\u00f4ng m\u1eafc t\u1ed9i \u0111\u1ed5 l\u1ed7i l\u00ean tr\u00ean, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi t\u1ef1 nh\u1eadn tr\u00e1ch nhi\u1ec7m, qu\u00e2n th\u1ea7n m\u1ed7i b\u00ean l\u00e0m tr\u00f2n \u0111\u1ea1o c\u1ee7a m\u00ecnh.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1edd t\u00e2u c\u1ee7a Th\u1eeba Hi kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, nay ph\u1ee5 v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng gi\u00eang. L\u00fd Hi\u1ebfn b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 2 th\u00e1ng hai, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n, ho\u1eb7c chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn sau khi Hi\u1ebfn b\u1ecb c\u00e1ch.)<\/i><\/p>","rendered":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 9 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n<p>[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua kh\u00f4ng thi\u1ebft tri\u1ec1u.<\/p>\n<p>[2] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng gi\u1eb7c Giao Ch\u1ec9 \u0111\u00e1nh th\u00e0nh Ung Ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7u d\u1ee5ng ch\u1ed1ng gi\u1eb7c, gi\u1ebft v\u00e0 l\u00e0m b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec1u gi\u1eb7c. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu gi\u00e1ng ch\u1ee9c \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, ban s\u1eafc tr\u1ed1ng cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty \u0111i\u1ec1n v\u00e0o \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 c\u1ea5p gi\u1eb7c v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng kh\u00e1c, c\u00f2n l\u1ea1i th\u00ec ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh.<\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, \u0110\u00f4 gi\u00e1m l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 Ti\u1ebft b\u1ecb gi\u1eb7c Giao Ch\u1ec9 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u1edf C\u00f4n L\u00f4n Quan.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u00f4 Gi\u00e1m sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u xin c\u1ee9u vi\u1ec7n<a class=\"footnote\" title=\"T\u00f4 Gi\u00e1m sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u xin c\u1ee9u vi\u1ec7n, ch\u1eef 'khi\u1ec3n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'di', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1909-1\" href=\"#footnote-1909-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>, L\u01b0u Di sai Th\u1ee7 Ti\u1ebft \u0111i c\u1ee9u vi\u1ec7n. Th\u1ee7 Ti\u1ebft nghe tin qu\u00e2n gi\u1eb7c \u0111\u00f4ng g\u1ea5p m\u01b0\u1eddi l\u1ea7n, do d\u1ef1 kh\u00f4ng ti\u1ebfn qu\u00e2n ngay, l\u1ea1i \u0111i v\u00f2ng qua \u0111\u01b0\u1eddng Qu\u00fd Ch\u00e2u, \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf d\u1ecbch tr\u1ea1m Khang H\u00f2a \u0111\u1ec3 quan s\u00e1t t\u00ecnh h\u00ecnh th\u1eafng b\u1ea1i. Gi\u00e1m l\u1ea1i sai s\u1ee9 mang th\u01b0 s\u00e1p b\u00e1o c\u1ea5p cho \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c T\u1ed1ng C\u1ea7u. C\u1ea7u nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0, v\u1eeba kinh ng\u1ea1c v\u1eeba kh\u00f3c, li\u1ec1n t\u00f9y nghi th\u00fac gi\u1ee5c Th\u1ee7 Ti\u1ebft ti\u1ebfn qu\u00e2n. Th\u1ee7 Ti\u1ebft ho\u1ea3ng h\u1ed1t kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m g\u00ec, d\u1eddi qu\u00e2n \u0111\u00f3ng \u1edf H\u1ecfa Gi\u00e1p L\u0129nh, r\u00fat v\u1ec1 gi\u1eef C\u00f4n L\u00f4n Quan, b\u1ea5t ng\u1edd g\u1eb7p gi\u1eb7c, kh\u00f4ng k\u1ecbp d\u00e0n tr\u1eadn, c\u1ea3 qu\u00e2n b\u1ecb ti\u00eau di\u1ec7t, Th\u1ee7 Ti\u1ebft t\u1eed tr\u1eadn.<\/p>\n<p>[4] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty v\u00e0 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9, nh\u1eefng n\u01a1i c\u1ea7n ph\u00f2ng th\u1ee7 v\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa th\u00e0nh tr\u00ec th\u00ec c\u1ea5p ti\u1ec1n g\u1ea1o cho d\u00e2n binh, ng\u01b0\u1eddi s\u1eeda th\u00e0nh th\u00ec chia phi\u00ean \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c, nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u00f2ng th\u1ee7 th\u00ec sau m\u1ed9t th\u00e1ng hu\u1ea5n luy\u1ec7n xong th\u00ec gi\u1ea3i t\u00e1n.<\/p>\n<p>[5] Vua ph\u00ea: <i>&#8220;T\u1eeb khi l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi<a class=\"footnote\" title=\"T\u1eeb khi l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, ch\u1eef 'T\u1ef1' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'M\u1ee5c', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1909-2\" href=\"#footnote-1909-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>, l\u1ed9 \u0110\u00f4ng L\u1ed9 kh\u00f4ng nghe n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00f2ng b\u1ecb. H\u00e3y l\u1ec7nh cho c\u00e1c ty gi\u00e1m s\u00e1t ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n, nghi\u00eam ch\u1ec9nh tu s\u1eeda ph\u00f2ng th\u1ee7, kh\u1eafp n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c ph\u00f2ng ng\u1ef1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[6] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, m\u1ed3ng 6. Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Vi\u1ec7c c\u00f4ng ph\u00e2n chia \u0111\u1ecba gi\u1edbi H\u00e0 \u0110\u00f4ng c\u1ee7a H\u00e0n Ch\u1ea9n, L\u00fd B\u00ecnh, \u0111\u1ee3i s\u1ee9 B\u1eafc t\u1eeb bi\u1ec7t xong, c\u00f3 th\u1ec3 ban xu\u1ed1ng v\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 nh\u1eefng n\u01a1i c\u1ea7n ph\u00e2n chia, h\u00e3y tu\u00e2n th\u1ee7 thi h\u00e0nh, v\u00e0 s\u1edbm ra l\u1ec7nh kh\u1edfi h\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o Ng\u1ef1 t\u1eadp ng\u00e0y 6 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 9: <i>&#8220;Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng ch\u1ea1p n\u0103m ngo\u00e1i c\u00f3 l\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua: &#8216;N\u01a1i H\u00e0n Ch\u1ea9n \u0111ang xem x\u00e9t v\u0103n t\u1ef1, kh\u00f4ng cho ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng li\u00ean quan v\u00e0o.'&#8221;<\/i> L\u1ea1i c\u00f3 <i>&#8220;L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay<a class=\"footnote\" title=\"L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay 'ch\u00ednh t\u1ee9 nguy\u1ec7t' kh\u00f3 hi\u1ec3u, nghi l\u00e0 'm\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang' sai.\" id=\"return-footnote-1909-3\" href=\"#footnote-1909-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>: &#8216;V\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc \u0111ang b\u00e0n<a class=\"footnote\" title=\"V\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc \u0111ang b\u00e0n '\u0110\u1ea1i' nguy\u00ean l\u00e0 'Ph\u1ea1t', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1909-4\" href=\"#footnote-1909-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, khi n\u00e0o xong? L\u01b0u l\u1ea1i \u0111\u1ec3 xem.'&#8221;<\/i> Ch\u1ea9n l\u00fac \u0111\u00f3 \u1edf kinh s\u01b0, ng\u00e0y 26 th\u00e1ng ch\u1ea1p n\u0103m ngo\u00e1i, Ch\u1ea9n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u00f4 th\u1eeba.)<\/i><\/p>\n<p>[7] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, m\u01b0a \u0111\u00f3ng b\u0103ng tr\u00ean c\u00e2y.<\/p>\n<p>[8] H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, quy\u1ec1n Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba \u0110\u1eb7ng Uy\u1ec3n quy\u1ec1n tri c\u1ed1ng c\u1eed; Tri ch\u1ebf c\u00e1o \u0110\u1eb7ng Nhu\u1eadn Ph\u1ee7, T\u1eadp hi\u1ec1n hi\u1ec7u l\u00fd, \u0111\u1ed3ng tu kh\u1edfi c\u01b0 ch\u00fa, Tr\u1ef1c x\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n B\u1ed3 T\u00f4ng M\u1ea1nh \u0111\u1ec1u quy\u1ec1n \u0111\u1ed3ng tri c\u1ed1ng c\u1eed. <i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o th\u00e1ng ch\u1ea1p n\u0103m ngo\u00e1i, e l\u00e0 sai.)<\/i><\/p>\n<p>[9] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, sai Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang Tr\u1ea7n \u0110\u1ea1i Thu\u1eadn lo vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb c\u1ecf kh\u00f4 v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9. Th\u00ed T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1 \u00c2u D\u01b0\u01a1ng T\u1ebf n\u00f3i: <i>&#8220;Xin \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n ven s\u00f4ng ph\u00eda T\u00e2y kinh th\u00e0nh l\u1ea5y 20 v\u1ea1n th\u1ea1ch l\u00faa \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 cho Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00ec mua c\u1ee7a d\u00e2n.&#8221;<\/i> Theo l\u1eddi, v\u00e0 sai T\u1ebf lo vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb.<\/p>\n<p>[10] Chi\u1ebfu cho ty Chi\u00eau th\u1ea3o An Nam c\u00f9ng Th\u1ea1ch Gi\u00e1m, Chu \u1ed0c xem x\u00e9t vi\u1ec7c Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, L\u01b0u Di g\u00e2y ra bi\u00ean s\u1ef1, t\u00e2u l\u00ean s\u1ef1 th\u1eadt. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 g\u1eedi Trung th\u01b0: <i>&#8220;Tr\u1ea7m Kh\u1edfi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y, ngang nhi\u00ean truy\u1ec1n r\u1eb1ng nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eadt ch\u1ec9 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, kinh l\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e1nh Giao Ch\u00e2u; l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u1ee3i chi\u1ebfu, t\u1ef1 \u00fd c\u1eed bi\u00ean l\u1ea1i, chi\u00eau d\u1ee5 N\u00f9ng Thi\u1ec7n M\u0129 \u1edf \u00c2n Ch\u00e2u, T\u0129nh Ch\u00e2u; c\u00f9ng vi\u1ec7c c\u01b0\u1ee1ng \u00e9p \u0111\u1eb7t doanh tr\u1ea1i \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ed9ng thu\u1ed9c Dung Ch\u00e2u, Nghi Ch\u00e2u, d\u1ed1i t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Man \u0111\u1ec1u quy ph\u1ee5. Sau khi x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i, qu\u1ea3 nhi\u00ean d\u1eabn \u0111\u1ebfn ph\u1ea3n lo\u1ea1n, gi\u1ebft h\u1ea1i h\u00e0ng ngh\u00ecn th\u1ed5 \u0111inh, binh hi\u1ec7u v\u00e0 quan l\u1ea1i. Nay gi\u1eb7c Giao Ch\u00e2u ph\u1ea3n ngh\u1ecbch, ng\u01b0\u1eddi Di L\u00e3o x\u00e2m nh\u1eadp, khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang m\u1ed9t v\u00f9ng b\u1ecb t\u00e0n s\u00e1t, nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y ra gi\u1eb7c, t\u1ed9i \u0111\u1ec1u \u1edf Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd g\u00ec n\u1eefa. Tr\u1eabm l\u00e0 cha m\u1eb9 d\u00e2n, th\u1ea5y d\u00e2n v\u00f4 t\u1ed9i n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng g\u1eb7p tai h\u1ecda, l\u00f2ng r\u1ea5t \u0111au x\u00f3t. Tr\u1ea7m Kh\u1edfi c\u00f3 th\u1ec3 tha ch\u1ebft, t\u01b0\u1edbc b\u1ecf quan t\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e0y \u0111\u1ebfn ch\u00e2u qu\u00e2n xa x\u00f4i \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n th\u00fac.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ch\u01b0a thi h\u00e0nh, Trung th\u01b0 v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>&#8220;L\u01b0u Di c\u0169ng li\u00ean ti\u1ebfp g\u00e2y s\u1ef1, xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c \u0111\u00f3ng qu\u00e2n, khi\u1ebfn nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u00eau d\u1ee5 kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng; c\u00f9ng vi\u1ec7c \u0111\u00f3ng thuy\u1ec1n chi\u1ebfn, c\u1ea5m ng\u01b0\u1eddi Giao Ch\u1ec9 bu\u00f4n b\u00e1n; kh\u00f4ng cho ph\u00e9p g\u1eb7p T\u00f4 Gi\u00e1m \u0111\u1ec3 b\u00e0n vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng kh\u00f4ng thu nh\u1eadn v\u0103n th\u01b0, khi\u1ebfn h\u1ecd nghi ng\u1edd s\u1ee3 h\u00e3i m\u00e0 l\u00e0m ph\u1ea3n. Vi\u1ec7c n\u00e0y e r\u1eb1ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 do Tr\u1ea7m Kh\u1edfi, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng nghi.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf, \u0111\u1ec1u giao cho ty Chi\u00eau th\u1ea3o xem x\u00e9t l\u1ea1i s\u1ef1 th\u1eadt. Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i giao cho Chu \u1ed0c, ng\u00e0y 4 th\u00e1ng 2, Tr\u1ea7m Kh\u1edfi v\u00e0 L\u01b0u Di \u0111\u1ec1u b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.<\/p>\n<p>[11] T\u01b0 n\u00f4ng t\u1ef1 t\u00e2u: <i>&#8220;N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 7, th\u00e1ng 9, c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng d\u00e2n \u0111\u00e3 hai l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3 ti\u1ec1n th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh th\u00ec ng\u1eebng c\u1ea5p ph\u00e1t. Th\u00e1ng 11, chi\u1ebfu \u0111\u1ed5i &#8216;hai l\u1ea7n&#8217; th\u00e0nh &#8216;\u0111\u00e3 t\u1eebng&#8217;. N\u0103m ngo\u00e1i trong kinh k\u1ef3 b\u1ecb thi\u00ean tai, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3, theo ph\u00e9p n\u00ean ng\u1eebng c\u1ea5p ph\u00e1t. Nh\u01b0ng nay m\u01b0a xu\u00e2n tuy\u1ebft \u0111\u00fang m\u00f9a, l\u00faa m\u1ea1ch \u0111\u1ec1u t\u1ed1t t\u01b0\u01a1i, d\u00e2n ngh\u00e8o kh\u00f3 n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee9u t\u1ebf th\u00ec s\u1ebd l\u00e2m v\u00e0o c\u1ea3nh m\u1ea5t ch\u1ed7 n\u01b0\u01a1ng t\u1ef1a. Xin theo chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc, ai \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3 l\u1ea7n n\u1eefa th\u00ec ng\u1eebng c\u1ea5p ph\u00e1t.&#8221;<\/i> Vua ph\u00ea: <i>&#8220;Hi\u1ec7n nay ti\u1ec1n th\u00f3c th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh trong thi\u00ean h\u1ea1, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u00e3 ph\u00e1t t\u00e1n trong d\u00e2n. L\u1ea1i th\u00eam li\u00ean ti\u1ebfp m\u1ea5y n\u0103m thi\u00ean tai, s\u1ed1 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e3n tr\u1ea3 g\u1ea7n m\u1ed9t n\u1eeda. N\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u0103m ch\u0103m c\u1ea5p ph\u00e1t nhi\u1ec1u \u0111\u1ec3 t\u00ednh c\u00f4ng l\u00e3i, kh\u00f4ng t\u00ednh \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c \u0111\u00f2i n\u1ee3 kh\u00f3 kh\u0103n, th\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u1ee7a c\u00f4ng b\u1ecb th\u1ea5t tho\u00e1t, m\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang c\u0169ng s\u1ebd b\u1ecb \u0111\u00e1nh \u0111\u1eadp nhi\u1ec1u. C\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1m theo chi\u1ebfu sau m\u00e0 thi h\u00e0nh.&#8221;<\/i> <i>(Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 7&#8230; L\u1ea1i ng\u00e0y 23 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m n\u00e0y&#8230; h\u1ee3p l\u1ea1i \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[12] \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n, Th\u1ecb v\u1ec7 M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n ty t\u00e2u: C\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c trong c\u00e1c ban xin \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec7u d\u1ee5ng qua An Nam chi\u00eau th\u1ea3o ty l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n. Chi\u1ebfu cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty chi\u00eau m\u1ed9 Tam ban s\u1ee9 th\u1ea7n, Sai s\u1ee9, T\u00e1 sai, c\u00f9ng \u0110i\u1ec7n th\u1ecb, V\u1ec7 qu\u00e2n \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1edbng v\u00e0 c\u00e1c h\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c sung l\u00e0m hi\u1ec7u d\u1ee5ng. C\u00f2n c\u00e1c vi\u00ean ch\u1ee9c, binh s\u0129 trong c\u00e1c qu\u00e2n ban th\u00ec nghe ch\u1ec9 ri\u00eang.<\/p>\n<p>[13] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 ty Hi H\u00e0 l\u1ed9 t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ee7 l\u0129nh v\u00f9ng sau n\u00fai H\u00e0 ch\u00e2u l\u00e0 K\u1ebft Chi\u00ean, Qu\u1ef7 L\u01b0, S\u1ea5t B\u00f4 Ba Gi\u00e1c n\u00f3i r\u1eb1ng Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng b\u1ea3o K\u1ebft Chi\u00ean \u0111\u00e1nh H\u00e0 ch\u00e2u. K\u1ebft Chi\u00ean mu\u1ed1n quy ph\u1ee5, c\u00f9ng ch\u00e1u l\u00e0 Khi Ba \u00d4n m\u01b0u gi\u1ebft Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng, ch\u01b0a k\u1ecbp h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng th\u00ec Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng ph\u00e1t gi\u00e1c, ch\u1ea1y v\u1ec1 Th\u00e1p Nam th\u00e0nh. K\u1ebft Chi\u00ean d\u1eabn 121 th\u1ee7 l\u0129nh b\u1ed9 t\u1ed9c \u0111\u1ebfn h\u00e0ng.&#8221;<\/i> Vua ph\u00ea: <i>&#8220;K\u1ebft Chi\u00ean \u0111\u00e3 d\u1eabn ng\u01b0\u1eddi ra h\u00e0ng, l\u1ea1i ch\u00e9m \u0111\u1ea7u th\u1ee7 l\u0129nh b\u1ed9 l\u1ea1c kh\u00f4ng thu\u1eadn, c\u00f9ng m\u01b0u gi\u1ebft Qu\u1ef7 Ch\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng th\u00e0nh. H\u00e0 ch\u00e2u tuy \u0111\u00e3 khao th\u01b0\u1edfng, nh\u01b0ng s\u1ee3 ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1n \u0111\u00e1p c\u00f4ng lao, th\u1ecfa l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi mu\u1ed1n quy thu\u1eadn. N\u00ean \u01b0u \u0111\u00e3i ban quan t\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c v\u00f9ng sau n\u00fai nghe ti\u1ebfng m\u00e0 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t quy ph\u1ee5, bi\u00ean ph\u00f2ng H\u00e0 ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1m b\u1edbt nghi\u00eam ng\u1eb7t.&#8221;<\/i> B\u00e8n cho K\u1ebft Chi\u00ean l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00e1c b\u1ed5 l\u00e0m Ban h\u00e0ng v\u00e0 Phi\u00ean quan theo th\u1ee9 b\u1eadc.<\/p>\n<p>[14] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, Ph\u1ea1m T\u1eed Uy\u00ean, \u0111\u1ed3ng qu\u1ea3n c\u00e2u \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m c\u00f4ng s\u1ef1, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u1ea3ng H\u1ee9a Th\u00f4n \u1edf \u0111\u00ea th\u1ee9 s\u00e1u B\u1eafc Kinh n\u1ed1i v\u1edbi s\u00f4ng Nh\u1ecb C\u1ed5, e r\u1eb1ng khi n\u01b0\u1edbc l\u00ean s\u1ebd l\u1ea1i g\u00e2y ng\u1eadp l\u1ee5t. Nay mu\u1ed1n t\u1eeb \u0111\u00ea Ng\u01b0 L\u1eb7c \u1edf b\u1edd nam n\u1ed1i v\u1edbi \u0111\u00ea Tr\u1ecb Th\u1ee7y \u0111\u1ec3 x\u00e2y th\u00eam m\u1ed9t con \u0111\u00ea.&#8221;<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n<p>[15] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c ki\u1ec3m k\u00ea Thanh Bi\u1ec7n.<\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, sai Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t Di\u00eau H\u1ee7y, D\u1eabn ti\u1ebfn ph\u00f3 s\u1ee9, Hi H\u00e0 l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t L\u00fd H\u1ea1o, H\u1eefu K\u1ef3 K\u1ef5 ph\u00f3 s\u1ee9, T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam Tri Cam C\u1ed1c th\u00e0nh, ki\u00eam \u0110\u1ec7 tam t\u01b0\u1edbng Tr\u01b0\u01a1ng Chi Gi\u00e1n, N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n D\u01b0\u01a1ng V\u1ea1n, T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Quy\u1ec1n Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam \u0110\u1ec7 tam t\u01b0\u1edbng L\u00f4i T\u1ef1 V\u0103n, Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam Ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng L\u00e3 Ch\u00e2n, Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam \u0110\u1ec7 t\u1ee9 t\u01b0\u1edbng L\u00fd Hi\u1ebfu T\u00f4n, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0110\u00f4 gi\u00e1m, ki\u00eam Ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng Kh\u00fac Tr\u00e2n, C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Phong ch\u00e2u Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ebf C\u1ee7, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, H\u00e0 B\u1eafc \u0110\u1ec7 nh\u1ecb th\u1eadp t\u01b0\u1edbng \u0110\u1ecbch T\u01b0\u1eddng, T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu, Kinh T\u00e2y \u0110\u1ec7 t\u1ee9 ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng Qu\u1ea3n V\u0129, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0110\u1ec7 th\u1ea5t ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng V\u01b0\u01a1ng M\u1eabn, \u0111\u1ec1u sung l\u00e0m t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 H\u00e0nh dinh An Nam, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty chia qu\u00e2n m\u00e3 hi\u1ec7n c\u00f3 \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng l\u0129nh, c\u00f2n c\u00e1c t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 c\u0169 t\u1ea1m qu\u1ea3n l\u00fd vi\u1ec7c hu\u1ea5n luy\u1ec7n \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111\u00f3ng qu\u00e2n.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n truy\u1ec1n c\u1ee7a H\u1ee7y ch\u00e9p: H\u1ee7y l\u00e0m t\u01b0\u1edbng Trung qu\u00e2n. B\u1ea3n truy\u1ec1n c\u1ee7a Tr\u00e2n ch\u00e9p: Tr\u00e2n l\u00e0m \u0110\u1ec7 nh\u1ea5t t\u01b0\u1edbng. Ng\u00e0y 3 th\u00e1ng 6, Th\u1ef1c l\u1ee5c l\u1ea1i ch\u00e9p Tr\u00e2n l\u00e0m T\u1ea3 \u0110\u1ec7 nh\u1ecb ph\u00f3 t\u01b0\u1edbng.)<\/i><\/p>\n<p>[17] \u0110\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng mua ng\u1ef1a \u1edf Hi H\u00e0 D\u00e2n ch\u00e2u, Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n, V\u0129nh Ninh tr\u1ea1i.<\/p>\n<p>[18] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c ch\u00e2u Giang, Tr\u00ec \u0111\u00fac ti\u1ec1n, trong s\u1ed1 86 v\u1ea1n 3.500 quan ti\u1ec1n ph\u1ea3i n\u1ed9p v\u00e0o N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1, c\u1ea5p 30 v\u1ea1n quan cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty An Nam l\u00e0m ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i giao cho Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 vi\u1ec7c qu\u00e2n.<\/p>\n<p>[19] L\u01b0u C\u1ea5n, T\u00e2n Tri Qu\u1ea3ng ch\u00e2u, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Xin \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u00eau m\u1ed9 c\u00e1c h\u1ed9 x\u1ea1 sinh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u0169ng c\u1ea3m, li\u1ec1u m\u1ea1ng \u1edf Giang T\u00e2y v\u00e0 b\u1ea3n l\u1ed9 \u0111\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng \u1edf qu\u00e2n ti\u1ec1n, c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111i qua c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p tuy\u1ec3n m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi m\u1ea1nh m\u1ebd, d\u0169ng c\u1ea3m \u0111\u1ec3 \u0111i theo.&#8221;<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu giao cho Chi\u00eau th\u1ea3o ty An Nam, l\u1ea1i l\u1ec7nh cho C\u1ea5n kh\u00f4ng theo th\u01b0\u1eddng l\u1ec7 c\u1eed 10 ng\u01b0\u1eddi g\u1ed3m t\u01b0\u1edbng quan v\u00e0 v\u0103n th\u1ea7n.<\/p>\n<p>[20] Tuy\u00ean Huy B\u1eafc vi\u1ec7n s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng Th\u1ea7n d\u00e2ng l\u00ean m\u01b0\u1eddi thi\u00ean t\u1ea1p ngh\u1ecb v\u1ec1 vi\u1ec7c b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh man di, chi\u1ebfu \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn An Nam chi\u00eau th\u1ea3o ty.<\/p>\n<p>[21] C\u00f9ng ng\u00e0y, chi\u1ebfu cho T\u00f4 Gi\u00e1m ki\u00eam ch\u1ee9c Kinh ch\u1ebf t\u1eb7c \u0111\u1ea1o kh\u00ea \u0111\u1ed9ng c\u00f4ng s\u1ef1 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, \u00d4n C\u1ea3o c\u00f9ng ch\u1ee9c Kinh ch\u1ebf, Ch\u1ee7ng Ng\u1ea1c th\u00eam ch\u1ee9c Ki\u1ec1m h\u1ea1t Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9. Ng\u1ea1c sau \u0111\u00f3 v\u00ec m\u00e2u thu\u1eabn v\u1edbi ch\u1ee7 t\u01b0\u1edbng n\u00ean kh\u00f4ng \u0111i, \u0111\u1ed5i l\u00e0m Tri ch\u00e2u D\u00e2n ch\u00e2u. Gi\u00e1m ch\u1ebft \u1edf Ung ch\u00e2u, C\u1ea3o c\u0169ng b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c Kinh ch\u1ebf. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o ng\u00e0y 13 th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y 5 th\u00e1ng ba, v\u00e0 ng\u00e0y 30 th\u00e1ng ba trong Ng\u1ef1 t\u1eadp c\u00f9ng truy\u1ec7n c\u1ee7a Ch\u1ee7ng Ng\u1ea1c.)<\/i><\/p>\n<p>[22] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua \u0111\u1ebfn ch\u00f9a T\u1eadp Hi, cung Trung Th\u00e1i Nh\u1ea5t, y\u1ebfn ti\u1ec7c v\u1edbi c\u00e1c quan theo h\u1ea7u, \u0111\u1ebfn ch\u00f9a \u0110\u1ea1i T\u01b0\u1edbng Qu\u1ed1c, l\u00ean c\u1eeda Tuy\u00ean \u0110\u1ee9c g\u1ecdi c\u00e1c quan theo h\u1ea7u xem \u0111\u00e8n. C\u00f9ng ng\u00e0y, Vua tuy \u0111i ch\u01a1i nh\u01b0ng v\u1eabn ng\u1ed3i \u1edf ch\u1ed7 ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 nghe c\u00e1c quan ph\u1ee5 t\u00e1 t\u00e2u vi\u1ec7c, phong cho ng\u01b0\u1eddi man ngo\u00e0i c\u00f5i l\u00e0 Tri ch\u00e2u T\u00f4 M\u1eadu l\u00e0 Vi Th\u1ee7 An, Tri ch\u00e2u M\u00f4n l\u00e0 Ho\u00e0ng Kim M\u00e3n, N\u00f9ng Thu\u1eadn Linh \u0111\u1ec1u l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, L\u01b0u K\u1ef7 l\u00e0m T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9, S\u1ea7m Kh\u00e1nh T\u00e2n l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban.<\/p>\n<p><i>(\u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u1ea7n xem x\u00e9t, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 ban quan c\u00e1o \u0111\u1ec3 chi\u00eau d\u1ee5, nh\u01b0ng h\u1ecd ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn. Truy\u1ec7n Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 ch\u00e9p: Qu\u1ef3 \u0111\u1ebfn Tr\u01b0\u1eddng Sa, \u0111\u1ed1c th\u00fac c\u00e1c l\u1ed9 ti\u1ebfn qu\u00e2n kh\u00f4i ph\u1ee5c Ung ch\u00e2u, sai t\u01b0\u1edbng Kh\u00e2m ch\u00e2u l\u00e0 Nh\u00e2m Kh\u1edfi d\u1eabn qu\u00e2n qu\u1eadn v\u00e0 \u0111\u1ed9ng \u0111inh chia ba \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh V\u0129nh An ch\u00e2u, h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c, T\u1ea3 Giang, H\u1eefu Giang \u0111\u1ec1u quy thu\u1eadn. Th\u1ee7 l\u0129nh M\u00f4n ch\u00e2u l\u00e0 Ho\u00e0ng Kim M\u00e3n, S\u1ea7m Kh\u00e1nh T\u00e2n \u0111\u1ea7u h\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t vi\u1ec7c Ho\u00e0ng Kim M\u00e3n, S\u1ea7m Kh\u00e1nh T\u00e2n \u0111\u1ea7u h\u00e0ng n\u00ean l\u00e0 v\u00e0o kho\u1ea3ng ng\u00e0y 9 th\u00e1ng t\u00e1m, nay t\u1ea1m ghi l\u1ea1i, v\u1eabn ch\u00fa th\u00edch d\u01b0\u1edbi ng\u00e0y 11 th\u00e1ng hai v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm M\u00f4n ch\u00e2u. \u00c1n: Nay ng\u00e0y 11 th\u00e1ng hai, ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ghi v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh M\u00f4n ch\u00e2u, nghi c\u00f3 sai s\u00f3t.)<\/i><\/p>\n<p>[23] Ban 40 t\u1edd c\u00e1o kh\u00f4ng ghi t\u00ean, trong \u0111\u00f3 10 t\u1edd N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban, 10 t\u1edd \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba b\u00ecnh s\u1ef1, 10 t\u1edd T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m ch\u1ee7 b\u1ea1, giao cho An Nam chi\u00eau th\u1ea3o ty.<\/p>\n<p>[24] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Vua ph\u00ea: &#8220;Nghe n\u00f3i h\u00e0o th\u00e0nh \u0110\u1ea1i ch\u00e2u c\u1ea1n, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e0o s\u00e2u th\u00eam 30 th\u01b0\u1edbc, r\u1ed9ng 25 th\u01b0\u1edbc. L\u1ea5y Ho\u00e0ng th\u00e0nh ph\u00f3 s\u1ee9, ki\u00eam C\u00e1p m\u00f4n th\u00f4ng s\u1ef1 x\u00e1 nh\u00e2n L\u01b0u Thu\u1ea5n Khanh l\u00e0m T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1p m\u00f4n ph\u00f3 s\u1ee9, Tri ch\u00e2u \u0110\u1ea1i. Thu\u1ea5n Khanh l\u00e0m Tri ch\u00e2u \u0110\u1ea1i v\u00e0o ng\u00e0y 17, Ng\u1ef1 t\u1eadp li\u1ec1n giao vi\u1ec7c \u0111\u00e0o h\u00e0o cho Thu\u1ea5n Khanh, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p.<\/p>\n<p>[25] Bi\u00ean tu c\u1ed1ng c\u1eed s\u1eafc th\u1ee9c Luy\u1ec7n Hanh Ph\u1ee7 t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n t\u1eeb Kinh \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Kinh T\u00e2y \u0111\u1ebfn t\u1ec9nh, c\u00f9ng c\u00e1c khoa \u1edf c\u00e1c ph\u1ee7, gi\u00e1m v\u00e0 c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ed5i sang \u1ee9ng thi ti\u1ebfn s\u0129, xin chia th\u00e0nh t\u1eebng h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o s\u00e1t, l\u1ea5y \u0111i\u1ec3m s\u1ed1 \u0111\u1ec3 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn \u0111\u1ec1u.&#8221;<\/i> Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>[26] Chi\u1ebfu ph\u00e1n \u0110\u00f4 th\u1ee7y gi\u00e1m, C\u00f4ng b\u1ed9 lang trung H\u1ea7u Th\u00fac Hi\u1ebfn gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a hai n\u0103m. V\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng khai d\u1eabn n\u01b0\u1edbc t\u1eeb Tr\u1ea7n C\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng \u1edf D\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u, th\u00e1o n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 c\u1ee9u c\u00e1c \u0111o\u00e0n thuy\u1ec1n n\u1eb7ng \u1edf Ho\u00e0i Nam. C\u00e1c quan ch\u1ee9c tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y b\u1ecf s\u00f3t vi\u1ec7c n\u00e0y, l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 t\u00e2u l\u00ean \u0111\u1ec3 x\u00e9t x\u1eed.<\/p>\n<p>[27] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, chi\u1ebfu cho Tri\u1ec7u Ti\u1ebft t\u1ea1m giao vi\u1ec7c \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u cho quan c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi, nhanh ch\u00f3ng v\u1ec1 kinh. V\u00ec B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt b\u1ec7nh m\u1ea5t. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aNg\u1ef1 t\u1eadp\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[28] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, H\u1eefu Thi\u00ean Ng\u01b0u v\u1ec7 T\u01b0\u1edbng qu\u00e2n L\u1ec7nh Bi\u1ec3n, L\u1ec7nh Ch\u00ed \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u1eefu Gi\u00e1m M\u00f4n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n. L\u1ec7nh Bi\u1ec3n v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00ec thi v\u0103n lu\u1eadn \u1edf H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n \u0111\u1ea1t y\u00eau c\u1ea7u.<\/p>\n<p>[29] Chi\u1ebfu cho l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u1edf trong v\u00f2ng tr\u0103m d\u1eb7m quanh \u0110\u1ecbnh Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[30] Ban cho Ph\u00f3 \u0110\u00f4 t\u1ed5ng qu\u1ea3n h\u00e0nh dinh An Nam Y\u1ebfn \u0110\u1ea1t ti\u1ec1n c\u00f4ng s\u1ee9 m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m tr\u0103m quan, t\u00e1m qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 m\u1ed7i qu\u00e2n n\u0103m tr\u0103m quan.<\/p>\n<p>[31] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1eeb ch\u1ee9c Ch\u1ee7 s\u1ef1 tr\u1edf xu\u1ed1ng \u1edf Trung th\u01b0, ba n\u0103m m\u1ed9t l\u1ea7n, cho ph\u00e9p c\u00f9ng thi v\u1edbi c\u00e1c quan x\u00e9t x\u1eed h\u00ecnh ph\u00e1p. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t lo\u1ea1i nh\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, lo\u1ea1i nh\u00ec th\u0103ng b\u1ed1n ng\u1ea1ch, lo\u1ea1i ba th\u0103ng hai ng\u1ea1ch. N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u1ea1ch \u0111\u1ec3 th\u0103ng th\u00ec \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 ch\u1ee9c ch\u00ednh th\u1ee9c, so s\u00e1nh gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda th\u1eddi gian kh\u1ea3o kh\u00f3a, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 thi quan x\u00e9t x\u1eed h\u00ecnh ph\u00e1p.&#8221;<\/i> Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>[32] Chi\u1ebfu: <i>&#8220;C\u00e1c qu\u00e2n \u0111i qua n\u00fai \u0111\u1ebfn h\u00e0nh dinh An Nam, qu\u00e2n c\u1ea5m \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ti\u1ec1n \u0111\u1eb7c chi m\u1ed9t ngh\u00ecn quan, qu\u00e2n s\u01b0\u01a1ng b\u1ea3y tr\u0103m quan; kh\u00f4ng qua n\u00fai, qu\u00e2n c\u1ea5m b\u1ea3y tr\u0103m quan, qu\u00e2n s\u01b0\u01a1ng n\u0103m tr\u0103m quan. Ch\u00edn t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n m\u00e3, tr\u1eeb ba t\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 \u0111i, ba t\u01b0\u1edbng l\u1ec7nh theo Chi\u00eau th\u1ea3o ty \u0111i, ba t\u01b0\u1edbng l\u1ec7nh Chi\u00eau th\u1ea3o ty \u0111\u1ebfn \u0110\u00e0m Ch\u00e2u xem x\u00e9t kho\u1ea3ng c\u00e1ch \u0111\u1ec3 tri\u1ec7u h\u1ed3i.&#8221;<\/i> \u300aT\u01b0 M\u00e3 k\u00fd v\u0103n\u300b ch\u00e9p: Giao Ch\u1ec9 ng\u00e0y 21 th\u00e1ng gi\u00eang \u0111\u1ed1t ch\u00e1y Ung Ch\u00e2u, ng\u00e0y 23 tr\u1edf v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng. Nay ti\u1ec1n qu\u00e2n c\u1ee7a qu\u00e2n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ba t\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf L\u00e2m, m\u1ed9t t\u01b0\u1edbng t\u1ea1m \u0111\u00f3ng \u1edf Tr\u01b0\u1eddng Sa, l\u1eadp c\u1ee5c. H\u1eadu qu\u00e2n ba t\u01b0\u1edbng chia nhau \u0111\u00f3ng \u1edf Kinh, \u0110\u1ec9nh, L\u1ec5 ba ch\u00e2u, m\u1ed9t t\u01b0\u1edbng \u1edf Th\u1ea7n Ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"\u300aT\u1ee5c Th\u1ee7y k\u00fd v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 13 ch\u00e9p l\u00e0 'T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u'.\" id=\"return-footnote-1909-5\" href=\"#footnote-1909-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>. <i>(Kh\u00f4ng r\u00f5 l\u00e0 th\u00e1ng n\u00e0o, nay ghi ch\u00fa \u1edf \u0111\u00e2y, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[33] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;Vi\u1ec7c chi\u00eau th\u1ea3o An Nam \u0111\u00e3 sai \u0111\u1ecbnh m\u00e3 b\u1ed9 c\u1ea5m qu\u00e2n, c\u00f2n qu\u00e2n H\u1ed5 D\u1ef1c \u1edf kinh th\u00e0nh ch\u01b0a t\u1eebng theo ph\u00e1p \u0111\u1ed9i m\u00e0 \u0111o\u00e0n k\u1ebft, l\u1ea1i e r\u1eb1ng qu\u00e2n \u1ee9ng m\u1ed9 \u1edf H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y s\u1ebd l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111\u1ed9i ng\u0169 \u0111\u00e3 k\u1ebft h\u1ee3p tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, n\u00ean \u0111\u1ec1u l\u1ec7nh cho h\u1ecd theo ph\u00e1p \u0111\u1ed9i m\u00e0 \u0111o\u00e0n k\u1ebft r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. C\u00f2n c\u00e1c vi\u00ean qu\u00e2n t\u1eeb ch\u1ee9c \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu tr\u1edf l\u00ean th\u00ec kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111o\u00e0n k\u1ebft, \u0111\u1ec1u ch\u1ecdn sung l\u00e0m \u0110\u1ed9i t\u01b0\u1edbng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[34] Ban chi\u1ebfu cho Ty doanh \u0111i\u1ec1n l\u1ed9 Hi H\u00e0, ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang m\u00e0 c\u00e1c \u0111inh tr\u00e1ng \u0110\u01a1n \u0111inh \u1edf ph\u00eda t\u00e2y s\u00f4ng \u0110\u00e0o kh\u00f4ng canh t\u00e1c h\u1ebft, t\u1ea1m sai qu\u00e2n S\u01b0\u01a1ng, quan c\u1ea5p tr\u00e2u b\u00f2, n\u00f4ng c\u1ee5, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t kho\u1ea3nh<a class=\"footnote\" title=\"'kho\u1ea3nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u1ea1ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1909-6\" href=\"#footnote-1909-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>. L\u1ec7nh cho c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n \u1edf tr\u1ea1i b\u1ea3o v\u00e0 tu\u1ea7n ki\u1ec3m c\u00e1c \u0111\u1ea1o l\u1ed9 theo th\u1eddi v\u1ee5 \u0111\u1ed1c th\u00fac h\u1ecd canh t\u00e1c, thu ho\u1ea1ch n\u1ed9p quan, cu\u1ed1i n\u0103m so s\u00e1nh k\u1ebft qu\u1ea3 v\u1edbi c\u00e1c \u0111inh tr\u00e1ng Cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng ph\u1ea1t nh\u01b0 \u0111\u1ed1i v\u1edbi Cung ti\u1ec5n th\u1ee7. N\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 canh t\u00e1c th\u00ec l\u1ec7nh cho h\u1ecd l\u00e0m nh\u01b0 c\u0169. L\u1ea1i sai Qu\u1ea3n c\u00e2u n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n th\u1ee7y l\u1ee3i ch\u00e2u H\u00e0, Ki\u1ec1m h\u1ea1t L\u00fd H\u1ea1o \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u1ea5t \u0111ai, s\u1eafp x\u1ebfp r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, ban chi\u1ebfu t\u1ea1m t\u0103ng ti\u1ec1n c\u00f4ng s\u1ee9 \u1edf Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u l\u00ean 7.000 quan, Qu\u1ebf Ch\u00e2u 5.000 quan, \u0111\u1ee3i khi bi\u00ean s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n th\u00ec tr\u1edf l\u1ea1i nh\u01b0 c\u0169.<\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, ban c\u1ea5p cho l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng 100.000 quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, ph\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1eddng, mi\u1ec5n d\u1ecbch th\u1eb7ng d\u01b0 \u0111\u1ec3 mua c\u1ecf kh\u00f4 v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf Hi H\u00e0. L\u1ea1i ban c\u1ea5p cho Tam ty 150.000 l\u1ea1ng b\u1ea1c, l\u1ed9 Giang Nam 100.000 quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1ec3 giao cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y chu\u1ea9n b\u1ecb qu\u00e2n nhu.<\/p>\n<p>[37] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, T\u00f4n C\u1ea5u<a class=\"footnote\" title=\"'C\u1ea5u' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Gi\u00e1c', theo b\u1ea3n truy\u1ec7n quy\u1ec3n 331 trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-1909-7\" href=\"#footnote-1909-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>, Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 l\u1ed9 Kinh H\u1ed3 B\u1eafc, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng thi\u1ebfu khanh, Tu so\u1ea1n \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Hi\u1ec1n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf, ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i, v\u00ec C\u1ea5u t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 chi\u00eau ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u1ea1 Kh\u00ea l\u00e0 B\u00e0nh S\u01b0 Y\u1ebfn c\u00f9ng Tri ch\u00e2u Thi\u00ean T\u1ee9 \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, v\u00e0 \u0111\u00e3 d\u1eabn qu\u00e2n x\u00e2y xong th\u00e0nh tr\u00ec \u1edf ch\u00e2u H\u1ea1 Kh\u00ea. B\u1ea5y gi\u1edd, S\u01b0 Y\u1ebfn c\u00f9ng 18 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4, chi\u1ebfu ban cho S\u01b0 Y\u1ebfn ch\u1ee9c L\u1ec5 t\u00e2n ph\u00f3 s\u1ee9, \u0110\u00f4 gi\u00e1m ch\u00e2u Kinh \u0110\u00f4ng, kh\u00f4ng k\u00fd th\u01b0 vi\u1ec7c qu\u00e2n s\u1ef1, c\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o c\u00e1c ch\u1ee9c v\u1ee5 kh\u00e1c nhau. <i>(\u300aT\u00e2n k\u1ef7\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u1ea1 Kh\u00ea l\u00e0 B\u00e0nh S\u01b0 Y\u1ebfn v\u00e0 ch\u00e2u Thi\u00ean T\u1ee9 \u0111\u1ea7u h\u00e0ng. \u300aC\u1ef1u k\u1ef7\u300b kh\u00f4ng ch\u00e9p. Ng\u00e0y 27 th\u00e1ng 11 n\u0103m th\u1ee9 3, \u0111\u1eb7t tr\u1ea1i Tr\u1ea5n Kh\u00ea.)<\/i><\/p>\n<p>[38] S\u00e1t ph\u1ecfng Qu\u1ea3ng Nam l\u1ed9 th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng s\u1ef1, Ki\u1ec3m ch\u00ednh Trung th\u01b0 l\u1ec5 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1, Th\u00e1i t\u1eed Trung do\u00e3n, T\u1eadp hi\u1ec1n Hi\u1ec7u l\u00fd T\u1eeb Hi \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9. T\u1eeb Hi c\u00f9ng V\u01b0\u01a1ng C\u1ed5, Ph\u00f9ng T\u00f4ng \u0110\u1ea1o \u0111\u1ebfn Hoa \u0110\u00ecnh x\u00e9t \u00e1n, v\u1eeba xong th\u00ec c\u00f3 l\u1ec7nh b\u1ed5 nhi\u1ec7m n\u00e0y.<\/p>\n<p>[39] Chi\u1ebfu cho L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft \u0111\u1ec1 c\u1eed Th\u1ecb d\u1ecbch T\u00f4n \u0110\u1ecbch th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, ban th\u01b0\u1edfng 100 ng\u00e0n ti\u1ec1n; Ki\u00eam \u0111\u1ec1 c\u1eed, Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00ecnh L\u00e3o gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch; C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1 T\u00e0o Ng\u1ea1n H\u1ea7u \u0111\u1ebfn ng\u00e0y kh\u1ea3o h\u1ea1ch th\u1ee9 ba th\u00ec th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; Quan l\u1ea1i theo l\u1ec7 \u1edf Th\u1ecb d\u1ecbch v\u1ee5 t\u1ea1i kinh m\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng. V\u00ec \u0111\u1ec1 c\u1eed Th\u1ecb d\u1ecbch ty t\u00e2u r\u1eb1ng so s\u00e1nh T\u00f4n \u0110\u1ecbch v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, c\u1ea3 n\u0103m thu \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i nhu\u1eadn d\u01b0 ra.<\/p>\n<p>[40] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y Qu\u1ea3ng T\u00e2y qu\u00e2n h\u01b0ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u1edf b\u1ea3n l\u1ed9 \u0111\u00e3 n\u1ed9p \u0111\u01a1n xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m nh\u01b0ng l\u1ea1i t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi b\u1ea3n l\u1ed9, theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi b\u1ecf ch\u1ee9c v\u1ee5, \u0111\u1ee3i khi vi\u1ec7c y\u00ean \u1ed5n th\u00ec kh\u00f4ng \u00e1p d\u1ee5ng c\u00e1ch n\u00e0y n\u1eefa.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[41] Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Hi H\u00e0 l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 t\u00e2u: <i>&#8220;\u00d4n Kh\u00ea T\u00e2m \u1edf M\u1ea1c Xuy\u00ean hi\u1ec7n mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn h\u00e0ng, do th\u00e1m bi\u1ebft r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u0111\u00e3 \u1edf ph\u00eda b\u1eafc M\u1ea1c Xuy\u00ean, n\u1ebfu \u00d4n Kh\u00ea T\u00e2m s\u1ee3 b\u1ecb \u0111u\u1ed5i b\u1eaft m\u00e0 \u0111\u1ebfn, t\u1eeb ch\u1ed1i th\u00ec tr\u00e1i v\u1edbi \u00fd ngh\u0129a chi\u00eau ph\u1ee7 b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, nh\u1eadn th\u00ec ng\u01b0\u1eddi H\u1ea1 \u1eaft c\u00f3 l\u1eddi b\u00e0n, kh\u00f4ng d\u00e1m t\u1ef1 quy\u1ebft.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;\u00d4n Kh\u00ea T\u00e2m v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadn b\u1ed5ng l\u1ed9c c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc H\u1ea1<a class=\"footnote\" title=\"Nguy\u00ean v\u0103n ch\u1eef 'n\u00e3i' s\u1eeda th\u00e0nh 'c\u1eadp', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean di 6.12.\" id=\"return-footnote-1909-8\" href=\"#footnote-1909-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng n\u00ean chi\u00eau n\u1ea1p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[42] \u0110\u1ecbnh ch\u00e2u An ph\u1ee7 ty t\u00e2u: <i>&#8220;\u0110\u01b0\u1ee3c ban 300 \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, \u0111\u1ed5i l\u1ea5y l\u1ee3i nhu\u1eadn \u0111\u1ec3 th\u01b0\u1edfng cho binh s\u0129 v\u00f5 ngh\u1ec7 v\u00e0 b\u1ea3o gi\u00e1p. Xin ban th\u00eam 200.&#8221;<\/i> Theo l\u1eddi t\u00e2u.<\/p>\n<p>[43] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, sai \u0110\u1ed3ng tri Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng l\u1ec5 vi\u1ec7n Tr\u1ecbnh Ung t\u1ebf c\u00e1o Nam Nh\u1ea1c, Tr\u1ea7n \u0110\u1ed3ng t\u1ebf c\u00e1o Nam H\u1ea3i \u0111\u1ec3 b\u00e1o ng\u00e0y xu\u1ea5t qu\u00e2n \u0111\u00e1nh Giao Ch\u1ec9.<\/p>\n<p>[44] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;Xin cho ti\u1ec1n v\u00e0 th\u00f3c c\u1ee7a kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, n\u1ebfu n\u0103m \u0111\u00f3 c\u1ea5p ph\u00e1t c\u00f2n d\u01b0, m\u00e0 d\u00e2n c\u00f3 l\u00fac kh\u1ea9n c\u1ea5p thi\u1ebfu th\u1ed1n, cho ph\u00e9p h\u1ecd d\u00f9ng t\u00e0i s\u1ea3n c\u1ee7a m\u00ecnh ho\u1eb7c ng\u01b0\u1eddi b\u1ea3o l\u00e3nh l\u00e0m v\u1eadt th\u1ebf ch\u1ea5p \u0111\u1ec3 vay m\u01b0\u1ee3n.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ti\u1ec1n v\u00e0 th\u00f3c c\u1ee7a kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, n\u1ebfu sau khi c\u1ea5p ph\u00e1t c\u00f2n d\u01b0, l\u1ea1i d\u1ee5 d\u1ed7 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ebfn xin vay, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 kh\u00f4ng cho ph\u00e9p kho t\u00e0ng c\u00f3 ch\u00fat d\u1ef1 tr\u1eef, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i l\u00e0m cho h\u1ebft s\u1ea1ch trong d\u00e2n gian. Nh\u01b0 th\u1ebf, ch\u1ec9 c\u00f3 c\u00e1i h\u01b0 danh sinh l\u1ee3i, r\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a vi\u1ec7c l\u1ea5y ti\u1ec1n t\u00e0i qu\u1ed1c gia l\u00e0m ngu\u1ed3n cung c\u1ea5p. T\u1eeb nay, kho t\u00e0ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i m\u1ed9t n\u1eeda, ph\u1ea7n c\u00f2n l\u1ea1i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ph\u00e1t; n\u1ebfu c\u00f2n d\u01b0, g\u1eb7p l\u00fac d\u00e2n gian thi\u1ebfu th\u1ed1n kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u1eddi, cho ph\u00e9p d\u00f9ng t\u00e0i s\u1ea3n l\u00e0m v\u1eadt th\u1ebf ch\u1ea5p \u0111\u1ec3 vay m\u01b0\u1ee3n, theo h\u1ea1n \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a kho th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh m\u00e0 n\u1ed9p l\u1ea1i.&#8221;<\/i> <i>(Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 7, ng\u00e0y 9 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 9 v\u00e0 th\u00e1ng n\u00e0y h\u1ee3p l\u1ea1i \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o. \u300aT\u01b0 M\u00e3 k\u00fd v\u0103n\u300b c\u00f3 ghi ch\u00e9p, xem chi ti\u1ebft \u1edf ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 7. Trung th\u01b0 t\u00e2u xin, th\u1ef1c l\u1ee5c kh\u00f4ng ghi, nay d\u1ef1a v\u00e0o b\u1ea3n ch\u00ed \u0111\u1ec3 th\u00eam v\u00e0o.)<\/i><\/p>\n<p>[45] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;L\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ec7nh cho H\u1ee9a Ng\u1ea1n Ti\u00ean, l\u1ed9 Ph\u00fac Ki\u1ebfn l\u1ec7nh cho T\u1eeb \u1ee8c, sai C\u1ed1 Ngh\u1ecb d\u00f9ng thuy\u1ec1n b\u00e8 ch\u1edf binh gi\u00e1p, m\u1ed7i l\u1ed9 \u01b0\u1edbc ch\u1edf \u0111\u01b0\u1ee3c kho\u1ea3ng m\u1ed9t v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i thu t\u1eadp h\u1ee3p \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, \u0111\u1ee3i khi vi\u1ec7c y\u00ean \u1ed5n s\u1ebd ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh cho ch\u1ee7 thuy\u1ec1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[46] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: C\u00e1c ch\u00e2u thu\u1ed9c l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y, n\u1ebfu ch\u1ed7 n\u00e0o thi\u1ebfu tri ch\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00ecnh nguy\u1ec7n nh\u1eadn ch\u1ee9c, th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c c\u1ee9ng r\u1eafn b\u1ed5 nhi\u1ec7m, \u0111\u1ee3i khi \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf, s\u1ebd gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o x\u00e9t hai n\u0103m, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1eeb sai khi\u1ec3n.<\/p>\n<p>[47] Ng\u00e0y 23, gi\u1eb7c Giao Ch\u00e2u \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm Ung Ch\u00e2u, T\u00f4 Gi\u00e1m t\u1eed tr\u1eadn. Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 Ti\u1ebft th\u1ea5t b\u1ea1i, b\u1ecb gi\u1eb7c b\u1eaft s\u1ed1ng h\u00e0ng tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. Gi\u1eb7c bi\u1ebft qu\u00e2n ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc gi\u1ecfi \u0111\u00e1nh th\u00e0nh, n\u00ean d\u00f9ng l\u1ee3i l\u1edbn d\u1ee5 d\u1ed7, b\u1eaft h\u1ecd l\u00e0m thang m\u00e2y, nh\u01b0ng v\u1eeba l\u00e0m xong th\u00ec b\u1ecb T\u00f4 Gi\u00e1m \u0111\u1ed1t ch\u00e1y. Gi\u1eb7c l\u1ea1i \u0111\u00e0o h\u1ea7m \u0111\u1ec3 t\u1ea5n c\u00f4ng, l\u1ea5y da s\u1ed1ng che ph\u1ee7. T\u00f4 Gi\u00e1m \u0111\u1ee3i gi\u1eb7c v\u1eeba qua h\u1ea7m, li\u1ec1n ph\u00f3ng h\u1ecfa \u0111\u1ed1t ch\u00e1y trong h\u1ea7m. Gi\u1eb7c h\u1ebft k\u1ebf, \u0111\u1ecbnh r\u00fat lui, nh\u01b0ng bi\u1ebft r\u1eb1ng vi\u1ec7n binh b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn. B\u1ed7ng c\u00f3 k\u1ebb bi\u1ebft c\u00e1ch \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng \u0111\u1ea5t, d\u1ea1y gi\u1eb7c d\u00f9ng bao \u0111\u1ea5t ch\u1ea5t th\u00e0nh n\u00fai h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 th\u00e0nh, trong ch\u1ed1c l\u00e1t cao \u0111\u1ebfn m\u1ea5y tr\u01b0\u1ee3ng, gi\u1eb7c tr\u00e8o l\u00ean bao \u0111\u1ea5t m\u00e0 v\u00e0o, th\u00e0nh b\u1ecb h\u1ea1.<\/p>\n<p>T\u00f4 Gi\u00e1m v\u1eabn d\u1eabn qu\u00e2n b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u quy\u1ebft li\u1ec7t, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i, n\u00f3i: <i>&#8220;Ta th\u00e0 ch\u1ebft ch\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 gi\u1eb7c b\u1eaft.&#8221;<\/i> R\u1ed3i tr\u1edf v\u1ec1 dinh th\u1ef1, \u0111\u00f3ng c\u1eeda, b\u1ea3o 36 ng\u01b0\u1eddi trong gia \u0111\u00ecnh t\u1ef1 s\u00e1t tr\u01b0\u1edbc, ch\u00f4n x\u00e1c trong h\u1ed1, r\u1ed3i t\u1ef1 thi\u00eau. Gi\u1eb7c \u0111\u1ebfn, t\u00ecm x\u00e1c T\u00f4 Gi\u00e1m v\u00e0 gia quy\u1ebfn nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ea5y. Gi\u1eb7c gi\u1ebft quan l\u1ea1i, binh l\u00ednh, d\u00e2n \u0111inh v\u00e0 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng h\u01a1n 5 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, ch\u1ea5t \u0111\u1ea7u th\u00e0nh t\u1eebng \u0111\u1ed1ng 100 c\u00e1i, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 580 \u0111\u1ed1ng. C\u1ed9ng v\u1edbi s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u1ebft \u1edf Kh\u00e2m Ch\u00e2u v\u00e0 Li\u00eam Ch\u00e2u, \u01b0\u1edbc t\u00ednh h\u01a1n 10 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, r\u1ed3i ph\u00e1 h\u1ee7y th\u00e0nh tr\u00ec \u0111\u1ec3 l\u1ea5p s\u00f4ng. Ung Ch\u00e2u b\u1ecb v\u00e2y su\u1ed1t 42 ng\u00e0y, T\u00f4 Gi\u00e1m kh\u00edch l\u1ec7 t\u01b0\u1edbng s\u0129 c\u1ed1 th\u1ee7, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u1ea1n ki\u1ec7t, l\u1ea1i g\u1eb7p h\u1ea1n h\u00e1n, gi\u1ebfng n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n kh\u00f4, ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n kh\u00e1t kh\u1ed5, ph\u1ea3i u\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc ng\u00e2m v\u1ecf gai, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1ec7nh ki\u1ebft l\u1ef5, x\u00e1c ch\u1ebft ch\u1ea5t \u0111\u1ed1ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ai ph\u1ea3n b\u1ed9i.<\/p>\n<p>T\u00f4 Gi\u00e1m c\u0103m ph\u1eabn Tr\u1ea7m Kh\u1edfi v\u00e0 L\u01b0u Di g\u00e2y h\u1ecda, L\u01b0u Di l\u1ea1i ng\u1ed3i nh\u00ecn th\u00e0nh m\u1ea5t m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ee9u, mu\u1ed1n t\u00e2u h\u1ebft l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 b\u1ecb ch\u1eb7n, b\u00e8n vi\u1ebft t\u1ed9i tr\u1ea1ng c\u1ee7a Tr\u1ea7m Kh\u1edfi v\u00e0 L\u01b0u Di d\u00e1n \u1edf ch\u1ee3, hy v\u1ecdng th\u00f4ng b\u00e1o \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, con trai T\u00f4 Gi\u00e1m l\u00e0 T\u1eed Nguy\u00ean l\u00e0m Ty h\u1ed9 Tham qu\u00e2n \u1edf Qu\u1ebf Ch\u00e2u, \u0111\u01b0a gia \u0111\u00ecnh v\u1ec1 th\u0103m cha, \u0111\u1ecbnh tr\u1edf v\u1ec1 th\u00ec nghe tin c\u00f3 gi\u1eb7c Giao Ch\u00e2u. T\u00f4 Gi\u00e1m cho r\u1eb1ng n\u1ebfu gia quy\u1ebfn c\u1ee7a qu\u1eadn th\u1ee7 ra kh\u1ecfi th\u00e0nh, ng\u01b0\u1eddi ta s\u1ebd cho l\u00e0 tr\u1ed1n gi\u1eb7c, khi\u1ebfn l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi ly t\u00e1n, n\u00ean ch\u1ec9 cho T\u1eed Nguy\u00ean v\u1ec1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1ec9 cho T\u1eed Nguy\u00ean v\u1ec1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u: 'cho' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'di', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-1909-9\" href=\"#footnote-1909-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a> m\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i v\u1ee3 con, \u0111\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y \u0111\u1ec1u ch\u1ebft c\u1ea3.<\/p>\n<p>Sau khi T\u00f4 Gi\u00e1m ch\u1ebft, gi\u1eb7c Giao Ch\u1ec9 l\u1ea1i m\u01b0u t\u00ednh c\u01b0\u1edbp ph\u00e1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u. Qu\u00e2n ti\u00ean phong \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0i ch\u1eb7ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y \u0111\u1ea1i qu\u00e2n t\u1eeb ph\u00eda b\u1eafc ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u00eda nam, h\u00f4 l\u00ean r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u00f4 Ho\u00e0ng th\u00e0nh d\u1eabn qu\u00e2n \u0111\u1ebfn b\u00e1o th\u00f9 Giao Ch\u1ec9.&#8221;<\/i> T\u01b0\u1edbng gi\u1eb7c s\u1ee3 h\u00e3i, b\u00e8n r\u00fat qu\u00e2n v\u1ec1. Sau \u0111\u00f3, ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Ung Ch\u00e2u l\u1eadp \u0111\u1ec1n th\u1edd T\u00f4 Gi\u00e1m, h\u00e0ng n\u0103m c\u1ea7u kh\u1ea5n.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aT\u01b0 M\u00e3 K\u00fd V\u0103n\u300b ch\u00e9p: Ng\u00e0y 21 th\u00e1ng gi\u00eang, gi\u1eb7c ph\u00e1 Ung Ch\u00e2u, ng\u00e0y 23 li\u1ec1n r\u00fat v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng. Theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b th\u00ec ng\u00e0y 23 m\u1edbi ph\u00e1 Ung Ch\u00e2u, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b. Ch\u1ec9 kh\u00f4ng ghi r\u00f5 gi\u1eb7c d\u00f9ng ng\u00e0y n\u00e0o r\u00fat v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam. X\u00e9t ng\u00e0y Giao Ch\u1ec9 chi\u1ebfm Ung Ch\u00e2u, \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b ch\u00e9p l\u00e0 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b c\u0169ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi \u0111i\u1ec1u n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[48] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, Tuy\u00ean Huy B\u1eafc Vi\u1ec7n S\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng Th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Trung Th\u00e1i Nh\u1ea5t Cung S\u1ee9.<\/p>\n<p>[49] Chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho ph\u00e9p c\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n \u1edf Hi Ch\u00e2u, n\u1ebfu h\u1ed9 t\u1ecbch th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u00e3 \u0111\u1ee7 7 n\u0103m, t\u1eeb nay \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y hai ng\u01b0\u1eddi, H\u00e0 Ch\u00e2u m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>[50] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, chi\u1ebfu ch\u1ec9 tri\u1ec7u Tri\u1ec7u Ti\u1ebft kh\u00f4ng l\u00e2u n\u1eefa s\u1ebd \u0111\u1ebfn kinh, gia quy\u1ebfn c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch cho ph\u00e9p t\u1ea1m tr\u00fa \u1edf \u0110\u1ed3ng V\u0103n Qu\u00e1n. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady. Chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u1ee7a Qu\u00e1ch Qu\u1ef3 v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng hai.<\/p>\n<p>[51] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu ch\u1ec9 tu s\u1eeda kinh th\u00e0nh, t\u0103ng th\u00eam ti\u1ec1n \u0103n cho binh l\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c tu s\u1eeda, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 12 v\u1ea1n quan. S\u1ee3 r\u1eb1ng ngo\u00e0i chi ph\u00ed th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, Tam Ty kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 xoay x\u1edf, n\u00ean xu\u1ea5t 1.000 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ed9 \u0111i\u1ec7p, chia l\u00e0m ba n\u0103m b\u00e1n \u0111\u1ec3 l\u1ea5y ti\u1ec1n chi d\u00f9ng. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo \u300aNg\u1ef1 T\u1eadp\u300b l\u00e0 ng\u00e0y 28 th\u00e1ng gi\u00eang, nay theo \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b. \u300aNg\u1ef1 T\u1eadp\u300b ch\u00e9p: X\u00e9t th\u1ea5y vi\u1ec7c tu s\u1eeda kinh th\u00e0nh c\u1ea7n d\u00f9ng binh l\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch, t\u0103ng th\u00eam ti\u1ec1n \u0103n h\u01a1n 12 v\u1ea1n quan. N\u1ebfu giao cho Tam Ty chi tr\u1ea3, v\u00ec l\u00e0 chi ph\u00ed ngo\u00e0i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, e r\u1eb1ng kh\u00f3 xoay x\u1edf. C\u00f3 th\u1ec3 xu\u1ea5t 1.000 \u0111\u1ea1o T\u1eeb B\u1ed9 kh\u00f4ng ghi t\u00ean, chia l\u00e0m ba n\u0103m chi tr\u1ea3, theo c\u00e1ch thu mua g\u1ed7 \u0111\u1ec3 tu s\u1eeda Thanh Bi\u1ec7n, giao cho Ty H\u1ea1t b\u00e1n \u0111i, thu ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 chi d\u00f9ng.)<\/i><\/p>\n<p>[52] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Qu\u00e2n binh \u1edf \u0110\u00e0m Ch\u00e2u chu\u1ea9n b\u1ecb ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng th\u00e1ng b\u1ea3y cho b\u1ed1n v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i l\u1ec7nh Ph\u00e1t v\u1eadn ty c\u1eaft gi\u1eef hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1ee3ng cung, n\u0103m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n th\u1ea1ch g\u1ea1o, m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n th\u1ea1ch \u0111\u1eadu v\u00e0 l\u00faa m\u1ea1ch. Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u00ednh to\u00e1n v\u1edbi Kinh H\u1ed3 Nam L\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, tr\u1eeb s\u1ed1 d\u00f9ng cho b\u1ea3n l\u1ed9, n\u1ebfu thi\u1ebfu th\u00ec \u1ee9ng ph\u00f3, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 h\u1ee3p phong trang x\u1ee9 h\u1ea1 t\u1ea1. Trong \u0111\u00f3 \u0110\u00e0m Ch\u00e2u h\u1ea1n trong th\u00e1ng t\u01b0, Qu\u1ea3ng T\u00e2y h\u1ea1n tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng s\u00e1u ph\u1ea3i v\u1eadn chuy\u1ec3n xong, l\u1ea1i kh\u00f4ng theo th\u01b0\u1eddng ch\u1ebf, sai quan th\u00fac gi\u1ee5c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[53] Chi\u1ebfu cho Th\u1ecb d\u1ecbch ty t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho t\u00f4ng th\u1ea5t v\u00e0 quan vi\u00ean c\u00f4ng nh\u00e2n vay m\u01b0\u1ee3n ti\u1ec1n h\u00e0ng.<\/p>\n<p>[54] L\u01b0u C\u1ea5n, ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u1ea3o s\u00e1t th\u1ee7y l\u1ee3i \u1edf Ho\u00e0i Nam L\u1ed9, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Sau khi \u0111i\u1ec1u tra, c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 s\u00f4ng C\u1ed5 Di\u00eam \u1edf huy\u1ec7n Giang \u0110\u00f4, D\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u; h\u1ed3 Tr\u1ea7n C\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng \u1edf huy\u1ec7n Cao B\u01b0u; \u0111\u1ea7m B\u1ea1ch M\u00e3 \u1edf huy\u1ec7n Thi\u00ean Tr\u01b0\u1eddng; c\u1ea3ng N\u00ea, c\u1ea3ng X\u1ea1 M\u00e3 \u1edf huy\u1ec7n B\u1ea3o \u1ee8ng, S\u1edf Ch\u00e2u; k\u00eanh \u0110\u1ed9 \u0110\u01b0\u1eddng, b\u1ebfn Long H\u01b0ng \u1edf huy\u1ec7n S\u01a1n D\u01b0\u01a1ng; khe Thanh Ch\u00e2u \u1edf huy\u1ec7n Ho\u00e0i \u00c2m; h\u1ed3 V\u1ea1n An, s\u00f4ng nh\u1ecf \u1edf huy\u1ec7n H\u1ed3ng, T\u00fac Ch\u00e2u; \u0111\u1eadp Th\u01b0\u1ee3c Pha \u1edf huy\u1ec7n An Phong, Th\u1ecd Ch\u00e2u, \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4i ph\u1ee5c. Tr\u1eeb s\u00f4ng C\u1ed5 Di\u00eam, h\u1ed3 V\u1ea1n An v\u00e0 s\u00f4ng nh\u1ecf \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho Ty N\u00f4ng t\u1ef1 k\u1ebft th\u00fac, c\u00f2n l\u1ea1i xin l\u1ec7nh cho c\u00e1c l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty ch\u1ecdn quan xem x\u00e9t l\u1ea1i r\u1ed3i thi h\u00e0nh.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[55] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c l\u1ed9 sai s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn Chi\u00eau th\u1ea3o ty, n\u01a1i gia quy\u1ebfn c\u1ee7a h\u1ecd \u1edf, l\u1ec7nh cho ch\u00e2u huy\u1ec7n h\u1eadu \u0111\u00e3i; c\u00e1c t\u01b0\u1edbng ph\u00f3 c\u00f3 quan m\u1edbi thay th\u1ebf, gia quy\u1ebfn c\u1ee7a h\u1ecd giao cho ch\u00e2u huy\u1ec7n \u1edf nh\u00e0 quan, c\u1ea5p ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u.<\/p>\n<p>[56] Chi\u1ebfu cho quan l\u1ea1i h\u00e0nh dinh An Nam tuy \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u1ed9 ph\u00ed, nh\u01b0ng l\u1ed9 ph\u00ed d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ea5p th\u00eam.<\/p>\n<p>[57] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, An Nam Chi\u00eau th\u1ea3o ty t\u00e2u r\u1eb1ng, ph\u00e1t binh t\u00e1m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi, c\u1ea7n chu\u1ea9n b\u1ecb t\u00e1m m\u01b0\u01a1i tri\u1ec7u c\u00e2n l\u01b0\u01a1ng kh\u00f4 cho th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi. Chi\u1ebfu cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty xem x\u00e9t, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u tr\u1eef, th\u00ec theo s\u1ed1 \u0111\u00f3 chu\u1ea9n b\u1ecb \u1edf Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0 To\u00e0n Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[58] L\u1ea1i chi\u1ebfu cho Tam ty, l\u1ec7nh Giang Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft L\u1ed9 phong trang hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n th\u01b0\u1ee3ng cung, cho ph\u00e9p th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n \u0111\u1ed5i l\u1ea5y ti\u1ec1n \u1edf Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng L\u1ed9.<\/p>\n<p>[59] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan v\u0103n v\u00f5 t\u1eed tr\u1eadn \u1edf Kh\u00e2m Ch\u00e2u, Li\u00eam Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eb7ng m\u01b0\u1eddi b\u1eadc, v\u00f5 quan t\u1eb7ng \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c Th\u1ee9 s\u1eed tr\u1edf l\u00ean th\u00ec xin ch\u1ec9.<\/p>\n<p>[60] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Tam ty s\u1ee9 Th\u1ea9m Qu\u00e1t t\u00e2u: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ty thi\u00ean gi\u00e1m t\u1eebng t\u1ea5u r\u1eb1ng vi\u1ec7c \u0111o \u0111\u1ea1c thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n trong n\u0103m n\u0103m, \u0111\u01b0\u1ee3c sai V\u1ec7 Ph\u00e1c c\u00f9ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c so\u1ea1n l\u1ecbch m\u1edbi. Sau \u0111\u00f3, khi ki\u1ec3m tra l\u1ea1i c\u00e1c d\u1eef li\u1ec7u v\u1ec1 tinh t\u00fa, b\u00f3ng m\u1eb7t tr\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ed3ng h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc do Ty thi\u00ean gi\u00e1m ghi ch\u00e9p, th\u1ea5y \u0111\u1ec1u c\u00f3 sai l\u1ec7ch, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m c\u0103n c\u1ee9. L\u1ecbch m\u1edbi n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00e0i li\u1ec7u thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0o \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o, ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o c\u00e1c s\u00e1ch l\u1ecbch tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau \u0111\u1ec3 c\u00e2n nh\u1eafc th\u00eam b\u1edbt, l\u1eadp th\u00e0nh ph\u00e9p m\u1edbi. Tuy \u0111\u00e3 ban h\u00e0nh, nh\u01b0ng v\u1eabn lo r\u1eb1ng ch\u01b0a th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn m\u1ee9c tinh vi t\u1ed1i cao. Xin cho c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129 trong vi\u1ec7n d\u00f9ng h\u1ed3n nghi, ph\u00f9 l\u1eadu, khu\u00ea bi\u1ec3u \u0111\u1ec3 \u0111o \u0111\u1ea1c, ghi ch\u00e9p h\u00e0ng ng\u00e0y, \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn ba n\u0103m ho\u1eb7c n\u0103m n\u0103m, r\u1ed3i cho ng\u01b0\u1eddi so\u1ea1n l\u1ecbch tr\u01b0\u1edbc \u0111em l\u1ecbch m\u1edbi ra so s\u00e1nh. N\u1ebfu c\u00f3 ch\u1ed7 ch\u01b0a ho\u00e0n thi\u1ec7n, xin cho s\u1eeda ch\u1eefa ngay.&#8221;<\/i> L\u1eddi t\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, l\u1ecbch Ph\u1ee5ng Nguy\u00ean ghi r\u1eb1ng \u0111\u00eam tr\u0103ng tr\u00f2n th\u00e1ng n\u00e0y s\u1ebd c\u00f3 nguy\u1ec7t th\u1ef1c, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u1ee9ng nghi\u1ec7m. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh xu\u1ed1ng chi\u1ebfu h\u1ecfi t\u00ean nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n v\u00ec vi\u1ec7c so\u1ea1n l\u1ecbch. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Th\u1ea9m Qu\u00e1t m\u1edbi c\u00f3 l\u1eddi t\u1ea5u n\u00e0y. Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, 19 th\u00e1ng gi\u00eang nhu\u1eadn n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 hai, V\u1ec7 Ph\u00e1c b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c v\u00e0 v\u1ec1 qu\u00ea.<\/p>\n<p><i>(Th\u1ea9m Qu\u00e1t trong \u300aB\u00fat \u0111\u00e0m\u300b vi\u1ebft: <i>&#8220;L\u1ecbch ph\u00e1p Th\u00e1i Di\u1ec5n \u0111\u1eddi Khai Nguy\u00ean l\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c nh\u1ea5t, c\u00e1c \u0111\u1eddi sau \u0111\u1ec1u d\u00f9ng ph\u00e9p t\u00ednh ng\u00e0y s\u00f3c c\u1ee7a n\u00f3. \u0110\u1ebfn gi\u1eefa ni\u00ean hi\u1ec7u Hi Ninh, khi ki\u1ec3m tra l\u1ea1i, th\u1ea5y l\u1ecbch \u0111\u00e3 ch\u1eadm h\u01a1n thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng h\u01a1n 50 kh\u1eafc, nh\u01b0ng c\u00e1c quan l\u00e0m l\u1ecbch \u0111\u1eddi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng bi\u1ebft. L\u1ecbch Ph\u1ee5ng Nguy\u00ean \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i ph\u00e9p t\u00ednh nhu\u1eadn. N\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 10, ng\u00e0y nguy\u00ean \u0111\u00e1n v\u1ed1n d\u00f9ng gi\u1edd Ng\u1ecd, l\u1ecbch m\u1edbi \u0111\u1ed5i th\u00e0nh gi\u1edd T\u00fd, th\u00e1ng ch\u1ea1p nhu\u1eadn \u0111\u1ed5i th\u00e0nh th\u00e1ng gi\u00eang nhu\u1eadn. C\u00e1c s\u1ee9 gi\u1ea3 tri\u1ec1u c\u1ed1ng t\u1eeb b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng d\u00f9ng l\u1ecbch c\u0169, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u1ec7. M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng kh\u00ed ti\u1ebft \u0111\u1ebfn kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea9m Qu\u00e1t b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u1ecbch m\u1edbi, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh giao cho H\u1eefu ty xem x\u00e9t quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Ph\u00e0m b\u00f3ng m\u1eb7t tr\u1eddi ng\u00e0y L\u1eadp \u0111\u00f4ng v\u00e0 L\u1eadp xu\u00e2n v\u1ed1n t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nhau, nh\u01b0ng nay hai b\u00f3ng d\u00e0i ng\u1eafn kh\u00e1c nhau<a class=\"footnote\" title=\"'Kim' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Th\u1eadp', theo \u300aM\u1ed9ng Kh\u00ea b\u00fat \u0111\u00e0m\u300b quy\u1ec3n 7, m\u1ee5c T\u01b0\u1ee3ng s\u1ed1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-1909-10\" href=\"#footnote-1909-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>, t\u1eeb \u0111\u00f3 bi\u1ebft kh\u00ed ti\u1ebft ng\u00e0y nguy\u00ean \u0111\u00e1n \u0111\u00e3 l\u1ec7ch. Ph\u1ea3i d\u1eddi h\u01a1n 50 kh\u1eafc, b\u00f3ng m\u1eb7t tr\u1eddi ng\u00e0y L\u1eadp xu\u00e2n v\u00e0 L\u1eadp \u0111\u00f4ng m\u1edbi c\u00e2n b\u1eb1ng. L\u1ea5y \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u00e0m b\u1eb1ng ch\u1ee9ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn m\u1edbi ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u1ee5c. S\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn d\u1ef1 h\u1ed9i nguy\u00ean c\u0169ng \u0111\u1ebfn, l\u1ecbch ph\u00e1p t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u Th\u1ea9m Qu\u00e1t n\u00f3i c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c ghi ch\u00e9p ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, 19 th\u00e1ng gi\u00eang nhu\u1eadn n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 nh\u1ea5t, c\u00f9ng c\u00e1c ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5 th\u00e1ng 5 n\u0103m Tr\u1ecb B\u00ecnh th\u1ee9 hai, \u1ea4t D\u1eadu th\u00e1ng 7, \u1ea4t S\u1eedu th\u00e1ng 8, Gi\u00e1p Ng\u1ecd th\u00e1ng 11 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 nh\u1ea5t, \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o. Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, 11 th\u00e1ng t\u01b0 nhu\u1eadn n\u0103m th\u1ee9 8, l\u1ecbch Ph\u1ee5ng Nguy\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng.)<\/i><\/p>\n<p>[61] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c c\u01a1 quan t\u1ea1i kinh kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c, d\u00f9 l\u00e0 th\u00e2n th\u00edch c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn. Tam ty, Khai Phong ph\u1ee7, Ty N\u00f4ng t\u1ef1, Th\u1ea9m quan \u0110\u00f4ng T\u00e2y vi\u1ec7n, L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n, Binh b\u1ed9, Qu\u00e2n kh\u00ed \u0110\u00f4 th\u1ee7y T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m, \u0110\u1ec1 c\u1eed t\u1ea1i kinh ch\u01b0 ty kh\u1ed1 v\u1ee5, \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Th\u1ea3ng tr\u01b0\u1eddng ty, Th\u1ecb d\u1ecbch ty, Th\u01b0\u01a1ng thu\u1ebf vi\u1ec7n, Khai Phong T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9 huy\u1ec7n t\u1ea3 h\u1eefu C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng s\u1ef1, Bi\u00ean tu s\u1eafc l\u1ec7nh th\u1ee9c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 quan, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u00e0y ngh\u1ec9 th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ra ngo\u00e0i y\u1ebft ki\u1ebfn v\u00e0 ti\u1ebfp kh\u00e1ch. Khai Phong ph\u1ee7 ty Qu\u00e2n tu\u1ea7n vi\u1ec7n, ng\u00e0y ngh\u1ec9 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp kh\u00e1ch, ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c ra ngo\u00e0i y\u1ebft ki\u1ebfn. C\u00f2n c\u00e1c quan Trung th\u01b0, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n Ki\u1ec3m ch\u00ednh Ki\u1ec3m t\u01b0\u1eddng T\u1eadp h\u1ecdc c\u00f4ng s\u1ef1, H\u00ecnh b\u1ed9, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1, Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n, d\u00f9 l\u00e0 ng\u00e0y ngh\u1ec9 c\u0169ng b\u1ecb c\u1ea5m. Sau n\u00e0y, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c c\u01a1 quan t\u1ea1i kinh, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i ng\u00e0y ngh\u1ec9 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ra ngo\u00e0i y\u1ebft ki\u1ebfn. Ng\u01b0\u1eddi vi ph\u1ea1m v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp ki\u1ebfn \u0111\u1ec1u b\u1ecb ph\u1ea1t \u0111\u1ed3 hai n\u0103m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[62] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ph\u00e9p d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y Giao t\u1eed \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh n\u1eefa, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u0111\u1ec1u b\u00e3i b\u1ecf. S\u1ed1 ti\u1ec1n gi\u1ea5y \u0111\u00e3 ph\u00e1t ra, giao cho quan mua mu\u1ed1i thu \u0111\u1ed5i l\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u00f4n Hu\u00fdnh, ng\u01b0\u1eddi lo vi\u1ec7c t\u00e0i l\u1ee3i \u1edf Hi H\u00e0, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Gi\u00e1 ti\u1ec1n gi\u1ea5y Giao t\u1eed \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi r\u1ebb m\u1ea1t, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n t\u1eeb V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n ch\u1edf ti\u1ec1n \u0111\u1ebfn T\u1ea7n ch\u00e2u \u0111\u1ec3 mua b\u00e1n, thu l\u1ee3i nhi\u1ec1u t\u1eeb ti\u1ec1n c\u1ee7a quan. H\u01a1n n\u1eefa, V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n v\u00e0 T\u1ea7n ch\u00e2u c\u00e1ch nhau kh\u00f4ng xa, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n ham mua b\u00e1n ti\u1ec1n gi\u1ea5y, \u00edt ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecbu mua mu\u1ed1i, n\u00ean gi\u00e1 ti\u1ec1n c\u00e0ng gi\u1ea3m. Nay l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n m\u00e0 d\u00e2n ch\u1edf h\u00e0ng \u1edf T\u1ea7n ch\u00e2u v\u00e0 v\u0103n t\u1ef1 mua b\u00e1n ti\u1ec1n gi\u1ea5y c\u1ee7a d\u00e2n \u0111\u1ec3 so s\u00e1nh, quan ph\u00e1t ti\u1ec1n gi\u1ea5y so v\u1edbi ti\u1ec1n th\u1eadt, m\u1ed7i ngh\u00ecn \u0111\u1ed3ng b\u1ecb m\u1ea5t hai ph\u1ea7n tr\u1edf l\u00ean, so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc khi d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y, gi\u00e1 mu\u1ed1i m\u1ed7i t\u1ecbch gi\u1ea3m h\u01a1n m\u1ed9t ngh\u00ecn \u0111\u1ed3ng. N\u1ebfu c\u1ee9 ph\u00e1t ti\u1ec1n gi\u1ea5y m\u00e3i, th\u00ec quan s\u1ebd m\u1ea5t ti\u1ec1n v\u00f4 c\u00f9ng. M\u00e0 \u00fd \u0111\u1ecbnh ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh khi l\u1eadp ph\u00e1p n\u00e0y, v\u1ed1n l\u00e0 v\u00ec t\u1ed1n k\u00e9m nhi\u1ec1u \u0111\u1ec3 v\u1eadn chuy\u1ec3n ti\u1ec1n, v\u00e0 gi\u00e1 ti\u1ec1n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y r\u1ebb, n\u00ean d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y \u0111\u1ec3 l\u01b0u th\u00f4ng ti\u1ec1n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi h\u1ed7 tr\u1ee3 ph\u00e9p d\u00f9ng mu\u1ed1i. Nay vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n ti\u1ec1n \u0111\u00e3 b\u1ecb hao h\u1ee5t, l\u1ea1i c\u00f2n l\u00e0m h\u1ea1i gi\u00e1 mu\u1ed1i, ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u00fap nh\u1eefng k\u1ebb th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n tham lam. Hu\u1ed1ng chi, k\u1ebf ho\u1ea1ch t\u00e0i ch\u00ednh n\u0103m t\u1edbi c\u1ee7a Hi H\u00e0 l\u1ed9 ch\u01b0a xong, n\u00ean c\u1ea7n ph\u1ea3i ti\u1ebft ki\u1ec7m ti\u1ec1n hi\u1ec7n c\u00f3.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf m\u1edbi c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 7, b\u1eaft \u0111\u1ea7u thi h\u00e0nh ti\u1ec1n gi\u1ea5y, \u0111\u1ebfn nay b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p><i>(\u300aL\u1eef Hu\u1ec7 Khanh nh\u1eadt l\u1ee5c\u300b c\u00f3 ba \u0111o\u1ea1n b\u00e0n v\u1ec1 ph\u00e9p ti\u1ec1n gi\u1ea5y, nay ch\u00e9p ph\u1ee5 v\u00e0o \u0111\u00e2y: <i>&#8220;Ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 8 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 8, khi tr\u00ecnh t\u1ea5u vi\u1ec7c B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt xin ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, Vua n\u00f3i: &#8216;B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt t\u1ea5u vi\u1ec7c ti\u1ec1n gi\u1ea5y, c\u00f3 l\u1ebd n\u00f3i \u0111\u00fang.&#8217; T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;C\u00f3 l\u1ebd nh\u01b0 v\u1eady, ti\u1ec1n gi\u1ea5y n\u00ean ph\u00e1t ra c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n l\u00e0 \u0111\u00fang, nh\u01b0ng Tri\u1ec7u Chi\u00eam l\u1ea1i mu\u1ed1n th\u1ebf.&#8217; Th\u1ea1ch n\u00f3i: &#8216;Cu\u1ed1i c\u00f9ng s\u1ebd h\u1ea1i \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: &#8216;Ti\u1ec1n gi\u1ea5y t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi ti\u1ec1n, mu\u1ed1i t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi mu\u1ed1i, hai th\u1ee9 kh\u00f4ng h\u1ea1i nhau.&#8217; Th\u1ea1ch n\u00f3i: &#8216;L\u1ea5y \u0111\u00e2u ra nhi\u1ec1u v\u1ed1n nh\u01b0 th\u1ebf?&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: &#8216;Ch\u1ec9 c\u1ea7n xu\u1ea5t n\u1ea1p \u0111\u1ee7, khi\u1ebfn d\u00e2n tin d\u00f9ng, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng c\u1ea7n v\u1ed1n.&#8217; M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: &#8216;Ban \u0111\u1ea7u c\u1ea7n c\u00f3 v\u1ed1n, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 l\u00f2ng tin r\u1ed3i, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8217; T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;C\u00f3 th\u1ec3 theo ph\u00e9p T\u00e2y Xuy\u00ean, cho d\u00e2n t\u1ef1 n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 xin ti\u1ec1n gi\u1ea5y. T\u1ee9c l\u00e0 h\u1ed9i t\u1eed, nh\u00e0 c\u00f3 ti\u1ec1n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ed9i t\u1eed, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n, ai ch\u1ecbu \u0111em ti\u1ec1n \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed5i h\u1ed9i t\u1eed?&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Th\u1ea1ch n\u00f3i: &#8216;Cu\u1ed1i c\u00f9ng s\u1ebd h\u1ea1i \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i.&#8217; Vua n\u00f3i: &#8216;Ti\u1ec1n gi\u1ea5y t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi ti\u1ec1n, mu\u1ed1i t\u1ef1 n\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi mu\u1ed1i, hai th\u1ee9 kh\u00f4ng h\u1ea1i nhau.&#8217; Th\u1ea1ch n\u00f3i: &#8216;L\u1ea5y \u0111\u00e2u ra nhi\u1ec1u v\u1ed1n nh\u01b0 th\u1ebf?&#8217; Vua n\u00f3i: &#8216;Ch\u1ec9 c\u1ea7n xu\u1ea5t n\u1ea1p \u0111\u1ee7, khi\u1ebfn d\u00e2n tin d\u00f9ng, t\u1ef1 nhi\u00ean kh\u00f4ng c\u1ea7n v\u1ed1n.&#8217; M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: &#8216;Ban \u0111\u1ea7u c\u1ea7n c\u00f3 v\u1ed1n, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 l\u00f2ng tin r\u1ed3i, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8217; T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;C\u00f3 th\u1ec3 theo ph\u00e9p T\u00e2y Xuy\u00ean, cho d\u00e2n t\u1ef1 n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 xin ti\u1ec1n gi\u1ea5y. T\u1ee9c l\u00e0 h\u1ed9i t\u1eed, nh\u00e0 c\u00f3 ti\u1ec1n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ed9i t\u1eed, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n, ai ch\u1ecbu \u0111em ti\u1ec1n \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed5i h\u1ed9i t\u1eed?&#8217; Th\u1ea1ch n\u00f3i: &#8216;Cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn h\u1ea1i \u0111\u1ebfn mu\u1ed1i. V\u00ec mu\u1ed1i m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a hay m\u1ea5t m\u00f9a kh\u00f4ng \u0111\u1ec1u, l\u1ea1i c\u00f3 l\u00fac kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng b\u1eaft bu\u1ed9c ph\u1ea3i ki\u1ec3m so\u00e1t mu\u1ed1i, n\u00ean l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i d\u00f9ng kh\u00f4ng c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh, n\u1ebfu ph\u00e1t ra nhi\u1ec1u mu\u1ed1i th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u1ebfu ph\u00e1t ra \u00edt th\u00ec s\u1ebd m\u1ea5t l\u1ee3i nhu\u1eadn b\u00e1n mu\u1ed1i, \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc. N\u00ean ph\u1ea3i in nhi\u1ec1u mu\u1ed1i, \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng b\u00e1n c\u00f4ng b\u1eb1ng.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;Kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1eady, n\u0103m d\u00f9 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a hay m\u1ea5t m\u00f9a, l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i d\u00f9ng c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u00eanh l\u1ec7ch nhi\u1ec1u, \u0111\u00e2y kh\u00f4ng nh\u01b0 r\u01b0\u1ee3u, l\u00e0 th\u1ee9 d\u00e2n th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng, d\u00f9 c\u00f3 \u0111\u1eb7t ph\u00e1p lu\u1eadt c\u00e2n b\u1eb1ng, l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i th\u00eam v\u00e0o c\u0169ng kh\u00f4ng nhi\u1ec1u, n\u1ebfu th\u1ea5y d\u00e2n thi\u1ebfu mu\u1ed1i, \u00edt mu\u1ed1i, th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c ph\u00e1t mu\u1ed1i c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f3, t\u1ef1 nhi\u00ean mu\u1ed1i s\u1ebd lu\u00f4n c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb. Mu\u1ed1i c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb, th\u00ec gi\u00e1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c kh\u00f4ng b\u1ecb \u0111\u1ea9y l\u00ean cao, n\u00ean kh\u00f4ng b\u1eb1ng ph\u00e1t \u00edt mu\u1ed1i, d\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u1ea5y l\u01b0u h\u00e0nh s\u1ebd ti\u1ec7n h\u01a1n.&#8217; Th\u1ea1ch n\u00f3i: &#8216;Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00f3 ti\u1ec1n \u0111\u1ed3ng, c\u00f3 ti\u1ec1n chi\u1ebft nh\u1ecb, t\u1ec7 qu\u00e1 nhi\u1ec1u, l\u1ea1i c\u00f2n l\u00e0m ti\u1ec1n gi\u1ea5y.&#8217; T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec ti\u00eau h\u1ee7y nhi\u1ec1u ti\u1ec1n t\u01b0, ti\u1ec1n gi\u1ea5y kh\u00f4ng ph\u00e1t ra v\u00f4 c\u1edb, gi\u1eef l\u1ea1i ti\u1ec1n r\u1ed3i m\u1edbi ph\u00e1t ti\u1ec1n gi\u1ea5y.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 8, t\u00f4i n\u00f3i: &#8216;V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n b\u00e3i b\u1ecf ti\u1ec1n gi\u1ea5y, \u0111\u00e3 sai quan ki\u1ec3m ch\u00ednh l\u00e0m v\u0103n b\u1ea3n d\u00e2ng l\u00ean, th\u1ea7n xin t\u1ea1m gi\u1eef l\u1ea1i ch\u01b0a xem, \u0111\u00e3 l\u00e0m xong m\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n, \u0111\u1ee3i g\u1eedi cho An Th\u1ea1ch xem, v\u00e0 n\u00f3i v\u1ec1 ti\u1ec1n gi\u1ea5y nh\u01b0 trong v\u0103n b\u1ea3n \u0111\u00e3 n\u00f3i.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: &#8216;Ti\u1ec1n gi\u1ea5y v\u00e0 l\u1ee3i t\u1eeb mu\u1ed1n t\u1ef1 n\u00f3 kh\u00f4ng h\u1ea1i nhau, \u0111\u00e2u c\u1ea7n b\u00e3i b\u1ecf. Nay n\u1ebfu l\u1ea1i b\u00e3i b\u1ecf, sau n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa.&#8217; T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;Ti\u1ec1n gi\u1ea5y l\u1ea7n n\u00e0y kh\u00e1c v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y n\u00f3i r\u00f5 trong chi\u1ebfu r\u1eb1ng, \u0111\u1ee3i hai ba n\u0103m bi\u00ean s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n s\u1ebd tr\u1edf l\u1ea1i nh\u01b0 c\u0169, l\u1ea1i b\u1eaft d\u00e2n n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ed5i ti\u1ec1n gi\u1ea5y, nh\u01b0 th\u1ebf sao thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u1ea7n n\u00e0y ch\u1ec9 v\u00ec Tri\u1ec7u Chi\u00eam, ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng \u1edf V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n kh\u00f4ng ti\u1ec7n, B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt kh\u00f4ng ti\u1ec7n c\u1ea5p v\u1ed1n, l\u1ea1i b\u1ecb Tri\u1ec7u Chi\u00eam x\u00fai gi\u1ee5c kh\u00e1ch nh\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi ta n\u00f3i quan kh\u00f4ng c\u00f3 v\u1ed1n mua ti\u1ec1n gi\u1ea5y, ra l\u1ec7nh b\u1eaft gi\u1eef, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu k\u00fd, nh\u01b0 th\u1ebf ch\u1ed7 n\u00e0o c\u0169ng kh\u00f4ng tin, c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec3u vi\u1ec7c, giao ph\u00f3 ph\u00e9p n\u00e0y, khi \u0111\u00e3 c\u00f3 l\u00f2ng tin r\u1ed3i, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt mu\u1ed1i h\u01b0, h\u1ee3p v\u1edbi mu\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: &#8216;Ch\u00edn ph\u1ea7n chi\u1ebft gi\u00e1 th\u1eadt \u0111\u00e1ng b\u00e3i b\u1ecf, ch\u1ec9 d\u00f9ng ti\u1ec1n th\u1eadt v\u00e0 ti\u1ec1n gi\u1ea5y mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, r\u1ed3i l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n kh\u00e1ch nh\u00e2n thu \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0 nha ti\u1ec1n tr\u1ecdng n\u1ea1n, \u0111\u00e1nh d\u1ea5u r\u1ed3i c\u1ea5p ph\u00e1t.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;Nh\u01b0 th\u1ebf r\u1ea5t t\u1ed1t, ph\u1ea3i thi h\u00e0nh ti\u1ec1n gi\u1ea5y c\u00f3 l\u00f2ng tin m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 s\u1ee3 b\u1ecdn h\u1ecd th\u1ea5y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, l\u1ea1i c\u00f3 \u00fd ch\u1edd \u0111\u1ee3i, kh\u00f4ng hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u00fang \u00fd ph\u00e1p lu\u1eadt.&#8217;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Vua n\u00f3i: &#8216;Ph\u1ea3i xem x\u00e9t, n\u1ebfu thi h\u00e0nh kh\u00f4ng \u0111\u00fang ph\u00e1p, ch\u01b0a th\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e1p, ph\u1ea3i thi h\u00e0nh h\u1ebft ph\u00e1p m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8217; T\u00f4i n\u00f3i: &#8216;\u0110\u1ee3i b\u00e0n \u0111\u1ecbnh v\u1edbi An Th\u1ea1ch r\u1ed3i s\u1ebd tr\u00ecnh l\u00ean.&#8217; Vua n\u00f3i: &#8216;T\u1ed1t.'&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m th\u1ee9 8, ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 9, ti\u1ebfn tr\u00ecnh: <i>&#8220;Vi\u1ec7c th\u00eam di\u00eam sao, b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed<a class=\"footnote\" title=\"Vi\u1ec7c th\u00eam di\u00eam sao b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, ch\u1eef 'b\u00e3i' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-1909-11\" href=\"#footnote-1909-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>, ch\u1ec9 nh\u01b0 di\u00eam sao, ban \u0111\u1ea7u h\u1ecd mu\u1ed1n th\u00eam th\u00e0nh ba tr\u0103m v\u1ea1n, v\u0103n b\u1ea3n n\u00f3i qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, th\u1ea7n \u0111\u00e3 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh l\u1ea1i r\u1ed3i m\u1edbi d\u00e2ng l\u00ean. B\u1ec7 h\u1ea1 qu\u1ea3 nhi\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd v\u1edbi \u00fd ki\u1ebfn \u0111\u00f3, th\u1ea7n li\u1ec1n l\u00e0m m\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n kh\u00e1c, ch\u1ec9 l\u00e0m th\u00e0nh hai tr\u0103m hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n. Nh\u01b0ng th\u1ef1c t\u1ebf di\u00eam sao c\u0169 v\u1eabn c\u00f2n nhi\u1ec1u, cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn kh\u00f4ng ti\u1ec7n. Ban \u0111\u1ea7u giao t\u1eed ch\u1ec9 v\u00ec c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t, b\u1ec7 h\u1ea1 nh\u1eafc \u0111\u1ebfn, g\u1eb7p l\u00fac H\u00e0n Gi\u00e1ng c\u0169ng t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y, li\u1ec1n b\u00e0n b\u1ea1c mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n, ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng vi\u1ec7c n\u00e0y? N\u1ebfu t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng n\u00f3i kh\u00f4ng ti\u1ec7n, sao c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c? Chi b\u1eb1ng b\u00e3i b\u1ecf \u0111i. Nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 th\u1ea5y r\u00f5 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, sao c\u00f3 th\u1ec3 t\u00f9y ti\u1ec7n nghe theo h\u1ecd? Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, B\u00ec C\u00f4ng B\u1eadt, Tri\u1ec7u Chi\u00eam \u0111\u00e3 r\u1ea5t c\u00f3 l\u00fd, \u0111\u1ee3i v\u0103n b\u1ea3n b\u00e1o c\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 d\u1ee5. Nay l\u1eadp ph\u00e1p, quan ki\u1ec3m ch\u00ednh l\u1ea1i l\u00e0m t\u1edd tr\u00ecnh n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n ph\u00e1p l\u1ec7nh kh\u00f4ng c\u1ea5p b\u00e1ch, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f9a c\u1ee3t g\u00ec v\u1eady? Th\u1ea7n l\u1eadp t\u1ee9c ph\u00e2n t\u00edch \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n g\u1eedi cho An Th\u1ea1ch, l\u1ea1i g\u1eedi cho quan ki\u1ec3m ch\u00ednh l\u00e0m v\u0103n b\u1ea3n, \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a th\u1ea5y, ph\u00e1p l\u1ec7nh n\u00e0y b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 th\u1ea5y r\u00f5, kh\u00f4ng c\u1ea7n n\u00f3i nhi\u1ec1u n\u1eefa.&#8221;<\/i><\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t Hu\u1ec7 Khanh v\u00e0o ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 8 n\u00f3i An Th\u1ea1ch mu\u1ed1n th\u00eam di\u00eam sao m\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, Hu\u1ec7 Khanh cho l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 ba \u0111o\u1ea1n n\u00e0y. Nay nh\u00e2n vi\u1ec7c b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, xin ghi ch\u00fa th\u00eam \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, \u0111\u1ec3 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1ea3o c\u1ee9u th\u1ef1c ch\u1ea5t l\u1ee3i h\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[63] Th\u01b0\u1ee3ng ph\u00ea: <i>&#8220;\u0110\u1ea1i qu\u00e2n nam h\u00e0nh, \u0111\u00fang l\u00fac tr\u1eddi n\u00f3ng, v\u1ea1n d\u1eb7m giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m chinh th\u1ea3o, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh lo l\u1eafng th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, n\u00ean \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban th\u01b0\u1edfng g\u1ea5p b\u1ed9i, c\u00f3 th\u1ec3 th\u00eam ti\u1ec1n th\u01b0\u1edfng. Khi t\u1eeb \u0110\u00e0m Ch\u00e2u xu\u1ea5t ph\u00e1t, qua n\u00fai ng\u00e0y n\u00e0o, l\u1ea1i ban th\u00eam \u0111\u1eb7c chi.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[64] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9, tuy\u1ec3n m\u1ed9 \u0111\u1ed9ng \u0111inh \u1edf n\u01a1i thu\u1eadn ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng tr\u1ea1i, n\u1ebfu g\u1eb7p gi\u1eb7c, m\u1ed7i l\u1ea7n b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, thu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t c\u1ea5p, ngo\u00e0i vi\u1ec7c th\u01b0\u1edfng theo quy \u0111\u1ecbnh, l\u1ea1i th\u01b0\u1edfng th\u00eam m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi 10 t\u1ea5m l\u1ee5a; n\u1ebfu ch\u00e9m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 l\u0129nh, th\u00ec tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 s\u1ef1 vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 xin ch\u1ec9 d\u1ee5.<\/p>\n<p>[65] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y Qu\u1ea3ng T\u00e2y kh\u1edfi binh, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ban ti\u1ec1n t\u1eeb Tam ty, Ty N\u00f4ng, N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p qu\u00e2n nhu. Nghe n\u00f3i \u1edf H\u1ed3 Nam, Kinh T\u00e2y c\u00e1c l\u1ed9, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o cho qu\u00e2n qua \u0111\u01b0\u1eddng b\u1ecb b\u00e1n r\u1ebb, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n. L\u1ec7nh cho \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u1ec1 c\u1eed ty \u0111i\u1ec1u tra r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[66] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Hi H\u00e0 m\u1ed7i n\u0103m mua 22 v\u1ea1n th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n, 10 v\u1ea1n th\u1ea1ch th\u1ee9c \u0103n ng\u1ef1a, 80 v\u1ea1n b\u00f3 c\u1ecf, d\u00f9ng ti\u1ec1n l\u00e3i t\u1eeb tr\u01b0\u1eddng tr\u00e0, mu\u1ed1i v\u00e0 thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u c\u1ee7a b\u1ea3n l\u1ed9 \u0111\u1ec3 l\u00e0m v\u1ed1n mua. H\u00e3y tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 th\u1ee9 t\u1ef1 mua b\u00e1n t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ph\u00e2n t\u00edch r\u00f5 nguy\u00ean nh\u00e2n vi\u1ec7c chi ti\u00eau c\u00f4ng s\u1ee9 ti\u1ec1n tr\u00e1i v\u1edbi ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u1eabn \u0111\u1ebfn thi\u1ebfu h\u1ee5t.&#8221;<\/i> C\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 s\u1ef1 vi\u1ec7c th\u1ebf n\u00e0o.<\/p>\n<p>[67] L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;An Nam Chi\u00eau th\u1ea3o ty khi \u0111i qua c\u00e1c ch\u00e2u, huy\u1ec7n, tr\u1ea5n, v\u1eadt d\u1ee5ng \u0111\u1ec1u do quan c\u1ea5p, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1ee3n c\u1edb \u0111\u1ec3 b\u1eaft d\u00e2n \u0111\u00f3ng g\u00f3p.&#8221;<\/i> C\u1ef1u k\u1ef7 ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, chi\u1ebfu r\u1eb1ng qu\u00e2n An Nam \u0111i qua c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n kh\u00f4ng b\u1eaft d\u00e2n \u0111\u00f3ng g\u00f3p, t\u1ee9c l\u00e0 vi\u1ec7c n\u00e0y. T\u00e2n k\u1ef7 v\u1eabn ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu.<\/p>\n<p>[68] Ng\u1ef1 s\u1eed Th\u00e1i Th\u1eeba Hi t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y b\u1ec7 h\u1ea1 phong Tri\u1ec7u Ti\u1ebft l\u00e0m An Nam chi\u00eau th\u1ea3o s\u1ee9, L\u00fd Hi\u1ebfn l\u00e0m ph\u00f3, b\u00ean ngo\u00e0i b\u00e0n t\u00e1n x\u00f4n xao, \u0111\u1ec1u n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng th\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7, vi\u1ec7c n\u00e0y tuy l\u00e0 do b\u1ec7 h\u1ea1 s\u00e1ng su\u1ed1t ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, nh\u01b0ng c\u0169ng c\u1ea7n b\u00e0n b\u1ea1c v\u1edbi \u0111\u1ea1i th\u1ea7n. L\u1ea1i nghe n\u00f3i nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u L\u00fd Hi\u1ebfn t\u00e2u xin ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7, m\u00e0 tr\u1ef1c ti\u1ebfp ph\u00ea th\u00e1nh ch\u1ec9 xu\u1ed1ng Chi\u00eau th\u1ea3o ty, vi\u1ec7c n\u00e0y qu\u1ea3 c\u00f3 nh\u01b0 v\u1eady ch\u0103ng? Trong chuy\u1ec7n ph\u1ea3i tr\u00e1i, th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111o\u00e1n \u0111\u1ecbnh, nh\u1eefng l\u1eddi \u0111\u1ed3n \u0111\u1ea1i c\u00f3 l\u1ebd kh\u00f3 tin h\u1ebft, nh\u01b0ng n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 nguy\u00ean do, sao l\u1ea1i c\u00f3 l\u1eddi \u1ea5y? Th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c phong hi\u1ebfn, ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea5u gi\u1ebfm, n\u1ebfu c\u00f3 nghe th\u1ea5y \u0111i\u1ec1u g\u00ec, n\u00ean t\u00e2u h\u1ebft l\u00ean.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng, vi\u1ec7c c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 l\u00e0 bi\u1ebft l\u1eddi n\u00f3i, d\u00f9ng l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1ec3 d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 kh\u00f3, th\u00ec tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i xem x\u00e9t h\u00e0nh vi th\u01b0\u1eddng ng\u00e0y c\u1ee7a h\u1ecd, l\u1ea1i kh\u1ea3o s\u00e1t n\u0103ng l\u1ef1c hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u1ee7a h\u1ecd. Ph\u00e0m nh\u1eefng g\u00ec h\u1ecd n\u00f3i v\u00e0 l\u00e0m \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c tham kh\u1ea3o tr\u01b0\u1edbc, th\u00ec c\u00f4ng lao hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 suy ra. T\u1eeb ch\u1ee9c nh\u1ecf \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c l\u1edbn, t\u1eeb ch\u1ee9c l\u1edbn \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, r\u1ed3i tham d\u1ef1 ch\u00ednh s\u1ef1, b\u00e0n vi\u1ec7c tr\u1ecdng y\u1ebfu, tr\u00e1ch nhi\u1ec7m \u0111\u00e3 n\u1eb7ng, th\u00ec xem x\u00e9t c\u0169ng ph\u1ea3i k\u1ef9. Cho n\u00ean b\u1eadc qu\u00e2n ch\u1ee7 bi\u1ebft tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc th\u1eddi x\u01b0a, kh\u00f4ng l\u1ea5y vi\u1ec7c nghi ng\u1edd \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0m l\u1eddi hay, m\u00e0 l\u1ea5y vi\u1ec7c ch\u1ecdn \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0m vi\u1ec7c tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu nh\u01b0 \u0111\u1ea1o kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u00e0m v\u1eeba l\u00f2ng qu\u00e2n ch\u1ee7, h\u00e0nh vi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u00f2ng thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0m \u0111i\u1ec1u tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, l\u00e0m vi\u1ec7c si\u1ec3m n\u1ecbnh, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 tuy\u00ean c\u00e1o ngo\u00e0i tri\u1ec1u, b\u00e3i ch\u1ee9c c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, gi\u1ebft c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c. C\u00f2n nh\u01b0 \u0111\u1ec3 h\u1ecd gi\u1eef ch\u1ee9c m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng g\u00f3p vi\u1ec7c \u0111\u01b0\u1ee3c giao, \u0111\u1ec3 h\u1ecd ng\u1ed3i v\u1ecb tr\u00ed m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1ch nhi\u1ec7m l\u1eddi n\u00f3i c\u1ee7a m\u00ecnh, k\u1ebf ho\u1ea1ch trong tri\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh m\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i b\u00ean ngo\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i, ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n c\u1eadn ti\u1ebfn c\u1eed m\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n ch\u00ednh s\u1ef1 b\u1ecb l\u1ea5n \u00e1t, ho\u1eb7c v\u0103n th\u01b0 th\u1eb3ng tay m\u00e0 kh\u00f4ng qua c\u00f4ng ph\u1ee7, ho\u1eb7c b\u00e0n lu\u1eadn ng\u1ea5m ng\u1ea7m m\u00e0 kh\u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u1edf xu \u0111\u00ecnh, th\u00ec l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n k\u1ef7 c\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng g\u00ec kh\u00f4ng t\u1eeb \u0111\u00e2y m\u00e0 ra.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c l\u1edbn th\u00ec ph\u1ea3i b\u00e0n b\u1ea1c chung, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho \u0111\u1ea1i th\u1ea7n b\u00e0n k\u1ef9, vi\u1ec7c nh\u1ecf th\u00ec kh\u00f4ng mu\u1ed1n ch\u1eadm tr\u1ec5, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 ti\u1ec3u th\u1ea7n t\u00e2u l\u00ean, ho\u1eb7c s\u1ee3 h\u1ecd quanh co m\u00e0 g\u00e2y kh\u00f3 d\u1ec5, ho\u1eb7c v\u00ec g\u1ea5p g\u00e1p m\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ecbp h\u1ecfi k\u1ef9. L\u1eddi Vua ban ra, c\u00e0ng ph\u1ea3i th\u1eadn tr\u1ecdng, l\u00fac \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 \u00fd, sau th\u00e0nh th\u00f4ng l\u1ec7. Ng\u00e0y n\u00e0o vi\u1ec7c g\u00ec, h\u01a1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ch\u00ednh s\u1ef1, \u0111\u00e3 t\u1eebng kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7; ng\u00e0y n\u00e0o vi\u1ec7c g\u00ec, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn qu\u1ed1c th\u1ec3, sao l\u1ea1i qua ngo\u1ea1i ty. Vui v\u1ebb thu\u1eadn ti\u1ec7n m\u1ed9t l\u00fac, qu\u00ean m\u1ea5t m\u1ed1i nguy v\u1ec1 sau. M\u1edf \u0111\u1ea7u m\u1ed9t vi\u1ec7c, d\u1ea7n kh\u00f3 thay \u0111\u1ed5i. Hu\u1ed1ng chi \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, vui bu\u1ed3n r\u1ea5t quan tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ea3 l\u1ea1i, phong \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng lo an nguy, g\u1eafn b\u00f3 vui bu\u1ed3n, nay vi\u1ec7c phi\u1ec1n to\u00e1i nh\u1ea5t kh\u00f4ng g\u00ec b\u1eb1ng bi\u00ean tr\u1ea5n, vi\u1ec7c quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t kh\u00f4ng g\u00ec b\u1eb1ng t\u01b0\u1edbng th\u1ea7n, m\u00e0 c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u00f4ng tham d\u1ef1, th\u00ec \u0111\u1ea1i th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a m\u00ecnh t\u1ea5t sinh nghi ng\u1edd, m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m y\u00ean v\u1ecb. \u0110\u00e3 kh\u00f4ng d\u00e1m y\u00ean v\u1ecb, th\u00ec ngh\u0129a \u0111\u1ed3ng t\u00e2m \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ee9c b\u1ecb thi\u1ebfu. \u0110\u1ea1i th\u1ea7n nhu nh\u01b0\u1ee3c, t\u1ea5t n\u00f3i r\u1eb1ng \u0111\u1ecba v\u1ecb \u0111\u00e3 cao, tr\u00ean \u0111\u00e3 l\u00e0m th\u1ebf, m\u00e0 l\u1ea1i l\u1ea5y l\u1eddi tranh c\u00e3i, th\u00ec s\u1ebd m\u1eafc t\u1ed9i chuy\u00ean quy\u1ec1n. \u0110\u1ea1i th\u1ea7n kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, t\u1ea5t n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y do th\u00e1nh ch\u1ec9, ta can d\u1ef1 g\u00ec. Nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 t\u1ea1o c\u1edb nghi ng\u1edd cho ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i, t\u1ea1o ch\u1ed7 dung th\u00e2n cho k\u1ebb b\u1ea5t t\u00e0i. C\u1ee9 th\u1ebf m\u00e3i, h\u00e1 c\u00f3 l\u1ee3i cho qu\u1ed1c gia?<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ea3 l\u1ea1i, Vua nh\u00e0n t\u00f4i v\u1ea5t v\u1ea3, t\u00ecnh th\u1ebf t\u1ef1 nhi\u00ean; ch\u00faa lo t\u00f4i nh\u1ee5c, k\u1ebb nh\u1eadn tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u1ed1n th\u1ebf. Ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 Vua v\u1ea5t v\u1ea3 tr\u00ean cao m\u00e0 t\u00f4i th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n \u1edf ch\u1ee9c v\u1ee5, ch\u00faa lo l\u1eafng trong l\u00f2ng m\u00e0 t\u00f4i th\u1ea7n l\u1ea1i th\u1ea3nh th\u01a1i \u1edf d\u01b0\u1edbi. Th\u1ea7n kh\u00f4ng c\u1ea7n d\u1eabn xa ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a, ch\u1ec9 n\u00f3i trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ta, Ch\u01b0\u01a1ng Th\u00e1nh ho\u00e0ng \u0111\u1ebf tr\u00e1ch L\u00fd M\u1ee5c: &#8216;Tr\u1eddi h\u1ea1n h\u00e1n th\u1ebf n\u00e0y, xe \u0111\u1ea7y may m\u1eafn, ng\u01b0\u01a1i c\u00f3 y\u00ean l\u00f2ng kh\u00f4ng?&#8217; C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 bi\u1ebft c\u00e1ch tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ph\u1ee5 t\u00e1. Th\u00e1i T\u1ed5 v\u00ec V\u01b0\u01a1ng Tr\u1ee9 say \u1edf Ng\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e0 \u0111u\u1ed5i h\u1ebft ng\u1ef1 s\u1eed, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 bi\u1ebft c\u00e1ch tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ng\u01b0\u1eddi gi\u00e1m s\u00e1t. B\u1edfi v\u00ec b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng x\u00e2m ph\u1ea1m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a h\u1ecd, th\u00ec sau n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 tr\u00e1ch h\u1ecd l\u00e0m n\u00ean vi\u1ec7c.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u00e1ch nhi\u1ec7m b\u1ec1 t\u00f4i qu\u00e1 nh\u1eb9, qu\u1ea7n th\u1ea7n t\u1ef1 nh\u1eadn tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u00f2n \u00edt. Nh\u1ecb ph\u1ee7 x\u00e2m ph\u1ea1m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a t\u1ef1 gi\u00e1m, t\u1ef1 gi\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a gi\u00e1m ty, ch\u00e2u huy\u1ec7n ngo\u00e0i nhi\u1ec7m. Nh\u1eefng t\u1ec7 n\u1ea1n hi\u1ec7n nay, c\u1ea7n ph\u1ea3i lo\u1ea1i b\u1ecf, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 t\u00ecnh tr\u1ea1ng tr\u00ean d\u01b0\u1edbi nh\u01b0 th\u1ebf ti\u1ebfp di\u1ec5n. Th\u1ea7n s\u1ee3 r\u1eb1ng quy\u1ec1n c\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t khi r\u1ed1i lo\u1ea1n, c\u1ee9u v\u00e3n s\u1ebd kh\u00f3. Th\u1ea7n xin tr\u1eeb vi\u1ec7c phong \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, \u0111\u00e0i gi\u00e1n ra, vi\u1ec7c l\u1edbn nh\u1ecf, kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7 th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh, nh\u1eefng vi\u1ec7c xin kh\u00f4ng qua Nh\u1ecb ph\u1ee7, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i x\u1eed theo ph\u00e1p lu\u1eadt. Nh\u1eefng \u0111\u1ea1i th\u1ea7n n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 nghi ng\u1edd ho\u1eb7c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, n\u00ean l\u1eadp t\u1ee9c c\u00e1ch ch\u1ee9c. N\u1ebfu nh\u01b0 b\u00e0n lu\u1eadn c\u1ee7a Nh\u1ecb ph\u1ee7 c\u00f3 kh\u00e1c nhau, b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ed5ng h\u1ee3p l\u1ea1i, quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c n\u00e0o kh\u1ea3 thi r\u1ed3i m\u1edbi thi h\u00e0nh, \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i \u0111\u1eb9p c\u1ee7a Ng\u0169 \u0111\u1ebf dung n\u1ea1p b\u1ec1 d\u01b0\u1edbi, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n kh\u00f4ng m\u1eafc t\u1ed9i \u0111\u1ed5 l\u1ed7i l\u00ean tr\u00ean, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi t\u1ef1 nh\u1eadn tr\u00e1ch nhi\u1ec7m, qu\u00e2n th\u1ea7n m\u1ed7i b\u00ean l\u00e0m tr\u00f2n \u0111\u1ea1o c\u1ee7a m\u00ecnh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1edd t\u00e2u c\u1ee7a Th\u1eeba Hi kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, nay ph\u1ee5 v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng gi\u00eang. L\u00fd Hi\u1ebfn b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 2 th\u00e1ng hai, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n, ho\u1eb7c chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn sau khi Hi\u1ebfn b\u1ecb c\u00e1ch.)<\/i><\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-1909-1\">T\u00f4 Gi\u00e1m sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u xin c\u1ee9u vi\u1ec7n, ch\u1eef 'khi\u1ec3n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'di', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1909-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-2\">T\u1eeb khi l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y L\u1ed9 c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, ch\u1eef 'T\u1ef1' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'M\u1ee5c', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1909-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-3\">L\u1eddi ph\u00ea c\u1ee7a Vua ng\u00e0y m\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay 'ch\u00ednh t\u1ee9 nguy\u1ec7t' kh\u00f3 hi\u1ec3u, nghi l\u00e0 'm\u1ed3ng 4 th\u00e1ng gi\u00eang' sai. <a href=\"#return-footnote-1909-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-4\">V\u0103n t\u1ef1 v\u1ec1 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc \u0111ang b\u00e0n '\u0110\u1ea1i' nguy\u00ean l\u00e0 'Ph\u1ea1t', theo c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1909-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-5\">\u300aT\u1ee5c Th\u1ee7y k\u00fd v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 13 ch\u00e9p l\u00e0 'T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u'. <a href=\"#return-footnote-1909-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-6\">'kho\u1ea3nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'H\u1ea1ng', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1909-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-7\">'C\u1ea5u' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Gi\u00e1c', theo b\u1ea3n truy\u1ec7n quy\u1ec3n 331 trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-1909-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-8\"> Nguy\u00ean v\u0103n ch\u1eef 'n\u00e3i' s\u1eeda th\u00e0nh 'c\u1eadp', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean di 6.12. <a href=\"#return-footnote-1909-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-9\"> Ch\u1ec9 cho T\u1eed Nguy\u00ean v\u1ec1 Qu\u1ebf Ch\u00e2u: 'cho' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'di', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-1909-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-10\">'Kim' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Th\u1eadp', theo \u300aM\u1ed9ng Kh\u00ea b\u00fat \u0111\u00e0m\u300b quy\u1ec3n 7, m\u1ee5c T\u01b0\u1ee3ng s\u1ed1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-1909-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-1909-11\">Vi\u1ec7c th\u00eam di\u00eam sao b\u00e3i b\u1ecf giao t\u1eed, ch\u1eef 'b\u00e3i' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-1909-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":63,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-1909","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":186,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1909","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1909\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1910,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1909\/revisions\/1910"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/186"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/1909\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1909"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=1909"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=1909"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=1909"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}