{"id":206,"date":"2025-07-04T02:18:44","date_gmt":"2025-07-04T02:18:44","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=206"},"modified":"2025-07-31T11:56:51","modified_gmt":"2025-07-31T04:56:51","slug":"quyen-51-nam-ham-binh-thu-5-nham-dan-1002","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/quyen-51-nam-ham-binh-thu-5-nham-dan-1002\/","title":{"raw":"QUY\u1ec2N 51: N\u0102M H\u00c0M B\u00ccNH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M D\u1ea6N, 1002)","rendered":"QUY\u1ec2N 51: N\u0102M H\u00c0M B\u00ccNH TH\u1ee8 5 (NH\u00c2M D\u1ea6N, 1002)"},"content":{"raw":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u01b0 n\u0103m \u1ea5y.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n Tri\u1ec1u Nguy\u00ean nh\u1eadn ch\u1ea7u.<\/p>\n\n<p>[2] Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u01b0ng, quan b\u1ed1 tr\u00ed \u0111\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, d\u1eabn qu\u00e2n t\u1eeb tr\u1ea5n B\u1ea1ch B\u00e1o ti\u1ebfn v\u00e0o \u0111\u1ea5t Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, \u0111\u1ed1t h\u01a1n 200 tr\u1ea1i, ch\u00e9m 5.000 \u0111\u1ea7u, b\u1eaft s\u1ed1ng h\u01a1n 900 ng\u01b0\u1eddi, ph\u00e1 h\u1ee7y 8 v\u1ea1n th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o, thu \u0111\u01b0\u1ee3c 2 v\u1ea1n con tr\u00e2u d\u00ea c\u00f9ng kh\u00ed gi\u1edbi. C\u00e1c t\u1ed9c H\u1ed3 Gia M\u00f4n \u1edf ch\u00e2u Kh\u00e1nh v\u1ed1n ngang ng\u01b0\u1ee3c kh\u00f3 tr\u1ecb, Ng\u01b0ng th\u1eeba c\u01a1 b\u1ea5t ng\u1edd \u0111\u00e1nh ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c. Ban \u0111\u1ea7u, khi Ng\u01b0ng xu\u1ea5t qu\u00e2n, chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 L\u01b0u T\u1ed1ng s\u1ee3 vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n kh\u00f4ng k\u1ecbp, h\u1ecfi k\u1ebf s\u00e1ch, Ng\u01b0ng \u0111\u00e1p: <i>\"Nay n\u00ean ti\u1ebfn s\u00e2u v\u00e0o, d\u1ef1a v\u00e0o l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o c\u1ee7a \u0111\u1ecbch, kh\u00f4ng c\u1ea7n lo l\u1eafng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[3] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, Vua \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec7n Th\u1ea7n Ng\u1ef1 Th\u00e1i T\u00f4ng \u1edf vi\u1ec7n Kh\u1ea3i Th\u00e1nh. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, m\u1ed7i d\u1ecbp th\u01b0\u1ee3ng nguy\u00ean, Th\u00e1i T\u1ed5 v\u00e0 Th\u00e1i T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn ch\u00f9a chi\u1ec1n r\u1ed3i m\u1edbi l\u00ean l\u1ea7u xem \u0111\u00e8n. Vua t\u1eeb khi m\u00e3n tang, v\u00ec vi\u1ec7n Kh\u1ea3i Th\u00e1nh l\u00e0 n\u01a1i Th\u00e1i T\u00f4ng gi\u00e1ng sinh, c\u00f3 t\u01b0\u1ee3ng Th\u00e1nh, kh\u00f4ng mu\u1ed1n d\u00f9ng l\u00e0m n\u01a1i vui ch\u01a1i, n\u00ean tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 \u0111\u1ebfn b\u00e1i y\u1ebft, \u0111\u1ebfn t\u1ed1i ng\u00e0y r\u1eb1m m\u1edbi \u0111\u1ebfn ch\u00f9a kh\u00e1c. T\u1eeb \u0111\u00f3 th\u00e0nh l\u1ec7.<\/p>\n\n<p>[4] Ra l\u1ec7nh cho 30 ch\u1ec9 huy qu\u00e2n Qu\u1ea3ng Nhu\u1ec7 \u0111\u00f3ng \u1edf H\u00e0 B\u1eafc tr\u1edf v\u1ec1 H\u00e0 \u0110\u00f4ng, \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt vi\u1ec7c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng do gi\u00e1 g\u1ea1o t\u0103ng cao.<\/p>\n\n<p>[5] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, l\u1ea5y H\u1eefu b\u1ed9c x\u1ea1 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 c\u00e1c qu\u00e2n B\u00e2n Ninh, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean, Nghi V\u1ecb, Tr\u1ea5n Nhung, ki\u00eam ph\u00e1n ch\u00e2u B\u00e2n. L\u1ec7nh cho qu\u00e2n \u0111\u00f3ng \u1edf hai \u0111\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean v\u00e0 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n \u0111\u1ec1u ch\u1ecbu s\u1ef1 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a T\u1ec1 Hi\u1ec1n.<\/p>\n<p><i>(Ch\u1ee9c Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 chuy\u00ean tr\u00e1ch b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5 th\u00e1ng 9 n\u0103m Khai B\u1ea3o th\u1ee9 8, l\u1ea5y \u0110inh \u0110\u1ee9c D\u1ee5, \u0110\u00f4 gi\u00e1m h\u00e0nh dinh \u0110\u00f4ng Nam l\u1ed9 ch\u00e2u Th\u0103ng, N\u1ed9i kh\u00e1ch t\u1ec9nh s\u1ee9, l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c tu\u1ea7n ki\u1ec3m s\u1ee9 c\u00e1c ch\u00e2u Th\u01b0\u1eddng, Nhu\u1eadn. T\u00ean ch\u1ee9c kh\u00f4ng chuy\u00ean, n\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[6] \u0110inh V\u1ecb, chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 \u0111\u01b0\u1eddng Qu\u1ef3 Ch\u00e2u, C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, ban 300 l\u1ea1ng b\u1ea1c, v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng v\u1ed7 v\u1ec1 khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi Man y\u00ean \u1ed5n.<\/p>\n\n<p>[7] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, l\u1ea5y T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9 T\u00f4n To\u00e0n Chi\u1ebfu l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 hai ch\u00e2u Th\u1ea1ch, Th\u1ea5p, \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf ch\u00e2u Tuy, lo vi\u1ec7c s\u1eeda ch\u1eefa th\u00e0nh tr\u00ec, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng h\u01a1n hai v\u1ea1n binh l\u00ednh v\u00e0 d\u00e2n phu \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 c\u00f4ng vi\u1ec7c n\u00e0y. L\u00fac \u0111\u00f3, Qu\u1eafc ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 M\u1ed9 H\u01b0ng l\u00e0m B\u1ed9 th\u1ef1 hai ch\u00e2u Th\u1ea1ch, Th\u1ea5p. To\u00e0n Chi\u1ebfu b\u00ed m\u1eadt t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>\"H\u01b0ng t\u00ednh c\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c, xin h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ea3o \u00f4ng \u1ea5y ph\u1ea3i tu\u00e2n theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a th\u1ea7n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua th\u1ea5y To\u00e0n Chi\u1ebfu v\u1ed1n c\u1ee9ng r\u1eafn, c\u00f2n H\u01b0ng khi l\u00e0m vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 \u00fd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, e r\u1eb1ng hai ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng h\u1ee3p t\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean giao vi\u1ec7c cho To\u00e0n Chi\u1ebfu, r\u1ed3i sai Kh\u00e1ch t\u1ec9nh s\u1ee9, L\u00e2n Ph\u1ee7 ph\u00f3 b\u1ed9 th\u1ef1 T\u00e0o X\u00e1n[footnote]Nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'ph\u00f3 \u0111\u00f4 th\u1ef1', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 258, truy\u1ec7n T\u00e0o X\u00e1n s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] \u0111\u1ed5i ch\u1ed7 v\u1edbi H\u01b0ng.<\/p>\n<p>H\u01b0ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u \u0110\u1ecbnh.<\/p>\n\n<p>[8] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, l\u1ea5y H\u1ed9 b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n T\u0103ng Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c ph\u00e1n quan c\u00e1c l\u1ed9 B\u00e2n, Ninh, ban cho \u00e1o t\u00eda, \u0111ai v\u00e0ng.<\/p>\n\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n mu\u1ed1n d\u00f9ng Tr\u00ed Nghi\u00eau \u0111\u1ec3 gi\u00fap m\u00ecnh. Tr\u00ed Nghi\u00eau n\u00f3i v\u1edbi T\u1ec1 Hi\u1ec1n: <i>\"Qu\u00e2n T\u00e2y c\u00f3 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n, V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 r\u1ed3i. \u00d4ng ch\u1ec9 d\u1eabn m\u1ed9t hai v\u1ecb quan tri\u1ec1u \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3, Si\u00eau c\u00f3 ch\u1ecbu nghe l\u1ec7nh c\u1ee7a ta kh\u00f4ng? Ta c\u00f3 th\u1ec3 giao m\u01b0u k\u1ebf cho Si\u00eau, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh ch\u1ec9 huy \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ti\u1ebft ch\u1ebf c\u00e1c t\u01b0\u1edbng, th\u00ec c\u0169ng v\u00f4 \u00edch.\"<\/i> T\u1ec1 Hi\u1ec1n b\u00e8n t\u00e2u l\u00ean Vua, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n c\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u00f3ng \u1edf n\u01a1i kh\u00e1c \u0111\u1ebfn.<\/p>\n\n<p>Tr\u00ed Nghi\u00eau v\u1eeba nh\u1eadn m\u1ec7nh, li\u1ec1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n \u0111i, b\u00e8n d\u00e2ng s\u1edb ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i r\u1eb1ng: <i>\"T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng ph\u1ea3i do c\u00f4ng \u0111\u1ee9c, th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u00f4ng ta kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay th\u1ea7n nh\u1eadn m\u1ec7nh ch\u01b0a c\u00f3 c\u00f4ng tr\u1ea1ng g\u00ec, kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn l\u1ec5 v\u1eadt ch\u01b0\u01a1ng ph\u1ee5c.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u00ea Tr\u00ed Nghi\u00eau cu\u1ed3ng lo\u1ea1n, b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu giao cho Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u1ea1i x\u00e9t t\u1ed9i, gi\u00e1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng Ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9, t\u01b0\u1edbc b\u1ecf kim t\u1eed.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b: Tr\u00ed Nghi\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m ph\u00e1n quan, ng\u00e0y v\u00e0o t\u1ea1 \u01a1n, li\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c ban kim t\u1eed, sau \u0111\u00f3 d\u00e2ng s\u1edb t\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch trong b\u00e0i minh tr\u00ean bia m\u1ed9 v\u00e0 \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu trong b\u00e0i v\u0103n bia th\u1ea7n \u0111\u1ea1o \u0111\u1ec1u n\u00f3i Tr\u00ed Nghi\u00eau tr\u01b0\u1edbc t\u1eeb ch\u1ed1i \u0111i nh\u1eadm ch\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u ban kim t\u1eed, r\u1ed3i m\u1edbi c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y, c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i khoa tr\u01b0\u01a1ng. Tr\u00ed Nghi\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c ban kim t\u1eed v\u00e0o ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n th\u00ec b\u1ecb t\u01b0\u1edbc b\u1ecf, c\u00f2n vi\u1ec7c d\u00e2ng s\u1edb th\u00ec kh\u00f4ng r\u00f5 ng\u00e0y n\u00e0o.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0ng l\u00fac Tr\u00ed Nghi\u00eau v\u00e0o t\u1ea1 \u01a1n, th\u1ef1c ra ch\u01b0a t\u1eebng t\u1eeb ch\u1ed1i \u0111i nh\u1eadm ch\u1ee9c, sau khi nh\u1eadn ban th\u01b0\u1edfng, m\u1edbi h\u1ed1i h\u1eadn, b\u00e8n d\u00e2ng s\u1edb. C\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 mu\u1ed1n d\u00f9ng c\u00e1ch n\u00e0y \u0111\u1ec3 g\u00e2y ch\u00fa \u00fd v\u00e0 n\u1ed5i ti\u1ebfng. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u00ea \u00f4ng cu\u1ed3ng lo\u1ea1n. \u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u00e0i v\u0103n bia khen ng\u1ee3i Tr\u00ed Nghi\u00eau qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, c\u00f2n qu\u1ed1c s\u1eed th\u00ec ch\u00ea bai c\u0169ng qu\u00e1 l\u1eddi. Nay tham kh\u1ea3o ch\u1ec9nh s\u1eeda.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aLong Xuy\u00ean bi\u1ec7t ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Sai Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m ph\u00f3 cho \u00d4n Tr\u1ecdng Th\u01b0 \u0111i an ph\u1ee7 Thi\u1ec3m T\u00e2y. Tr\u00ed Nghi\u00eau \u1edf c\u1eeda c\u00e1p d\u00e2ng s\u1edb, n\u00f3i Tr\u1ecdng Th\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c. Nh\u1eefng k\u1ebb khinh b\u1ea1c \u0111\u1ec1u v\u1ed7 tay khen hay. L\u00fd H\u00e3ng \u1edf Trung th\u01b0 kh\u00f4ng vui, b\u00e8n d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m ph\u00f3 cho Tr\u1ecdng Th\u01b0 v\u00e0 c\u00e1ch ch\u1ee9c Tr\u00ed Nghi\u00eau.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t qu\u1ed1c s\u1eed v\u00e0 \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, th\u00ec ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m ph\u00f3 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i Tr\u1ecdng Th\u01b0. E r\u1eb1ng \u300aLong Xuy\u00ean bi\u1ec7t ch\u00ed\u300b nghe nh\u1ea7m. Nh\u01b0ng ch\u1ed7 n\u00f3i Tr\u1ecdng Th\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c, c\u00f3 l\u1ebd Tr\u00ed Nghi\u00eau th\u1ef1c s\u1ef1 ch\u1ec9 T\u1ec1 Hi\u1ec1n, n\u00ean qu\u1ed1c s\u1eed v\u00e0 \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00ea Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u1eddi l\u1ebd cu\u1ed3ng lo\u1ea1n. Ch\u1ec9 c\u00f3 T\u1ec1 Hi\u1ec1n t\u1eebng ti\u1ebfn c\u1eed Tr\u00ed Nghi\u00eau, kh\u00f4ng l\u1ebd l\u1ea1i b\u00e1o \u0111\u00e1p nh\u01b0 v\u1eady. \u0110\u00e3 n\u00f3i l\u00e0 cu\u1ed3ng lo\u1ea1n, th\u00ec vi\u1ec7c ph\u1ea3n ph\u00fac vong \u00e2n c\u0169ng ch\u01b0a ch\u1eafc. T\u1ec1 Hi\u1ec1n cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c kinh l\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng v\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u0103ng? Nh\u01b0ng b\u00e0i minh tr\u00ean bia m\u1ed9 c\u1ee7a Tr\u00ed Nghi\u00eau ch\u1ec9 b\u00e0n v\u1ec1 H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung, ch\u01b0a t\u1eebng nh\u1eafc \u0111\u1ebfn T\u1ec1 Hi\u1ec1n. Qu\u1ed1c s\u1eed v\u00e0 \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng n\u00f3i r\u00f5 vi\u1ec7c n\u00e0y, nay ch\u1ec9 theo b\u00e0i minh tr\u00ean bia m\u1ed9.)<\/i><\/p>\n\n<p>[9] Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 h\u1ed9 t\u1ed1ng l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u0111\u1ebfn Linh Ch\u00e2u. \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o v\u1ed1n am hi\u1ec3u \u0111\u1ecba h\u00ecnh hi\u1ec3m tr\u1edf \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y, \u0111\u00e3 t\u00e2u l\u00ean r\u1eb1ng ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd b\u1ecb L\u00fd K\u1ebf Thi\u00ean \u0111\u00e1nh b\u1ea1i. Sau \u0111\u00f3, qu\u1ea3 nhi\u00ean chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u1ea7n V\u0129 b\u1ecb gi\u1eb7c gi\u1ebft ch\u1ebft. <i>(S\u1ef1 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra v\u00e0o th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 3.)<\/i> Gi\u1eb7c ti\u1ebfn c\u00f4ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e2n Thanh Vi\u1ec5n. <i>(S\u1ef1 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra v\u00e0o th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 4.)<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o \u0111ang \u0111\u1ec3 tang m\u1eb9, ch\u01b0a m\u00e3n tang. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1eadp t\u1ee9c sai t\u01b0\u1edbng ph\u1ee7 tri\u1ec7u \u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 h\u1ecfi k\u1ebf s\u00e1ch. Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o nh\u00e2n \u0111\u00f3 d\u00e2ng l\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3 H\u00e0 T\u00e2y - L\u0169ng H\u1eefu, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u00e2u r\u1eb1ng Linh Ch\u00e2u kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf. Do \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1eed V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau \u0111i \u0111\u00e1nh d\u1eb9p ph\u00eda t\u00e2y. Sau \u0111\u00f3, ban chi\u1ebfu ph\u1ee5c ch\u1ee9c C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang cho Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o, c\u00f9ng ki\u00eam nhi\u1ec7m ch\u1ee9c \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u00f9y qu\u00e2n chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9.<\/p>\n\n<p>[10] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung, Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110i\u1ec1n T\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty[footnote]L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110i\u1ec1n T\u00edch quy\u1ec1n c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, ch\u1eef 'c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng' tr\u00ean nguy\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'Qu\u1ea3n', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n \u0111\u00e3 b\u1ecf. X\u00e9t th\u1eddi B\u1eafc T\u1ed1ng s\u01a1, ty n\u00e0y c\u00f3 ch\u1ee9c C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng, \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan, \u0111\u1ebfn Nam T\u1ed1ng v\u00ec ki\u00eang h\u00fay Cao T\u00f4ng <i>(C\u1ea5u)<\/i> n\u00ean \u0111\u1ed5i C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng th\u00e0nh C\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng. L\u1ea1i xem \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi quy\u1ec3n n\u00e0y ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n ch\u00e9p l\u00e0 'Quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e1n Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty', T\u1ed1ng b\u1ea3n c\u0169ng gi\u1ed1ng, 'Qu\u1ea3n c\u00e1n' t\u1ee9c l\u00e0 'Qu\u1ea3n c\u00e2u', danh hi\u1ec7u Qu\u1ea3n c\u00e2u th\u1eddi \u0111\u00f3 c\u0169ng th\u00f4ng d\u1ee5ng.[\/footnote], ki\u00eam ch\u1ee9c M\u00f4n h\u1ea1 phong b\u00e1c s\u1ef1.<\/p>\n<p>Ba ng\u00e0y sau, \u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc th\u1ea5y sai Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9, T\u0103ng Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c ph\u00e1n quan, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9. Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc s\u00e1ch binh ph\u00e1p c\u1ee7a T\u00f4n T\u1eed, c\u00f3 c\u00e2u 'Kh\u00f4ng hi\u1ec3u h\u1ebft c\u00e1i h\u1ea1i c\u1ee7a d\u00f9ng binh th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec3u h\u1ebft c\u00e1i l\u1ee3i c\u1ee7a d\u00f9ng binh', nay kh\u00f4ng bi\u1ebft Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n, T\u0103ng Tr\u00ed Nghi\u00eau, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o c\u00f3 hi\u1ec3u h\u1ebft l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u00f9ng binh kh\u00f4ng? N\u1ebfu hi\u1ec3u h\u1ebft l\u1ee3i v\u00e0 h\u1ea1i, h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng kh\u00f4ng sai s\u00f3t, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 giao ph\u00f3 vi\u1ec7c kinh l\u01b0\u1ee3c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b, Cao T\u1ed5 n\u00f3i 'V\u1eadn tr\u00f9 trong m\u00e0n tr\u01b0\u1edbng, quy\u1ebft th\u1eafng ngo\u00e0i ng\u00e0n d\u1eb7m, ta kh\u00f4ng b\u1eb1ng Tr\u01b0\u01a1ng T\u1eed Ph\u00f2ng'. Nay T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i v\u1eadn tr\u00f9 trong m\u00e0n tr\u01b0\u1edbng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00e3 t\u1eebng b\u00e0n b\u1ea1c l\u1ee3i h\u1ea1i n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng r\u1ed3i m\u1edbi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh sai Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n hay ch\u01b0a? Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y D\u01b0\u01a1ng Qu\u1ef3nh kh\u00f4ng x\u1ee9ng v\u1edbi s\u1ef1 tin d\u00f9ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, khi\u1ebfn m\u1ea5t qu\u00e2n Thanh Vi\u1ec5n, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o b\u1ecf l\u1ea1i kh\u00f4ng \u00edt, d\u00e2n ch\u00fang b\u1ecb gi\u1ebft h\u1ea1i v\u00e0 b\u1eaft \u0111i c\u0169ng kh\u00f4ng \u00edt.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay \u0111ang l\u00e0 m\u00f9a xu\u00e2n, \u0111\u1ed9ng binh kh\u1edfi s\u1ef1, tuy l\u00e0 \u0111\u1ec3 c\u1ee9u nguy ph\u00f2ng lo, t\u1ef1 nhi\u00ean ph\u1ea3i t\u00f9y c\u01a1 \u1ee9ng bi\u1ebfn, nh\u01b0ng th\u00e1nh nh\u00e2n h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng t\u1ea5t thu\u1eadn th\u1eddi, th\u00ec tr\u1eddi s\u1ebd gi\u00fap thu\u1eadn. Hu\u1ed1ng h\u1ed3 r\u1ee3 \u0110\u1ecbch g\u00e2y h\u1ecda kh\u00f4ng nh\u1ecf, b\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean tri\u1ec7u T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9, l\u1ea1i h\u1ecfi k\u1ebf s\u00e1ch quy\u1ebft th\u1eafng ngo\u00e0i ng\u00e0n d\u1eb7m, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c khinh \u0111\u1ecbch coi th\u01b0\u1eddng gi\u1eb7c, khi\u1ebfn r\u1ee3 \u0110\u1ecbch cho r\u1eb1ng Trung Qu\u1ed1c kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 n\u00f3i kh\u00f4ng h\u1ebft, th\u00ec h\u00e3y cho h\u1ecd vi\u1ebft th\u1eb3ng k\u1ebf s\u00e1ch l\u1ee3i h\u1ea1i t\u1ea5t nhi\u00ean, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng d\u00e2ng l\u00ean. T\u1ea5t nhi\u00ean, ngh\u0129a l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean \u0111\u1ebfn th\u00e1ng n\u00e0o t\u1ea5t lui, th\u00e1ng n\u00e0o t\u1ea5t \u0111\u1ebfn, \u0111\u1ebfn t\u1ea5t th\u1eafng, lui t\u1ea5t b\u1ea1i. N\u1ebfu T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 c\u00f3 \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c nhau, l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m quy\u1ebft \u0111o\u00e1n tr\u00ecnh b\u00e0y k\u1ebf s\u00e1ch t\u1ea5t nhi\u00ean, l\u1ea1i s\u1ee3 \u0111\u1ed3ng li\u1ec7t, th\u00ec xin b\u1ec7 h\u1ea1 \u1edf \u0111i\u1ec7n ri\u00eang cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o, tri\u1ec7u ri\u00eang n\u00f3i chuy\u1ec7n, \u0111\u1ec3 h\u1ecd n\u00f3i h\u1ebft \u00fd ki\u1ebfn.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n n\u0103m ngo\u00e1i ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5 \u1edf n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n kh\u1edfi c\u01b0 d\u00e2ng t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed1i, n\u00f3i T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng am hi\u1ec3u vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, nay xin b\u1ec7 h\u1ea1 xem l\u1ea1i; l\u1ea1i \u1edf quy\u1ec3n th\u1ee9 hai \u300aNg\u1ef1 l\u00e3m\u300b d\u00e2ng l\u00ean m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m ngo\u00e1i, t\u1eebng d\u1eabn l\u1eddi t\u1ef1a ch\u00fa s\u00e1ch binh c\u1ee7a \u0110\u1ed7 M\u1ee5c n\u00f3i T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng bi\u1ebft binh ph\u00e1p, mong b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng xem k\u1ef9.<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi \u300aL\u1ec5\u300b n\u00f3i: 'B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng l\u0169y \u0111\u1eafp nhi\u1ec1u, l\u00e0 n\u1ed7i nh\u1ee5c c\u1ee7a khanh \u0111\u1ea1i phu.' Nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng b\u1ecb r\u1ee3 \u0110\u1ecbch x\u00e2m nhi\u1ec5u, T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1ee5c sao? Kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00f3 l\u00e0 s\u1ec9 nh\u1ee5c sao? N\u1ebfu kh\u00f4ng cho l\u00e0 nh\u1ee5c, l\u1ea1i kh\u00f4ng bi\u1ebft x\u1ea5u h\u1ed5, th\u00ec l\u00e0 ph\u1ee5 l\u00f2ng tin d\u00f9ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, l\u00e0 an nhi\u00ean tr\u00ean mi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft nguy lo\u1ea1n s\u1eafp \u0111\u1ebfn. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 mau tri\u1ec7u t\u1eadp T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9, t\u1eebng ng\u01b0\u1eddi h\u1ecfi han, \u0111\u1ec3 h\u1ecd n\u00f3i h\u1ebft \u00fd ki\u1ebfn, tr\u00e1nh cho b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ed7i lo th\u1ee9c khuya d\u1eady s\u1edbm. L\u1eddi th\u1ea7n n\u00f3i ra, h\u1ecda v\u00e0o th\u00e2n, b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu kh\u00f4ng gi\u1eef k\u00edn, th\u00ec s\u1ebd m\u1ea5t th\u1ea7n v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Theo ch\u00fa th\u00edch trong t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a \u0110i\u1ec1n T\u00edch, n\u00f3i l\u00e0 ng\u00e0y 15 th\u00e1ng gi\u00eang d\u00e2ng l\u00ean. Nay ph\u1ee5 v\u00e0o \u0111\u00e2y. Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n l\u00e0 th\u00e1ng 12. T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed1i ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5 n\u0103m ngo\u00e1i ch\u01b0a th\u1ea5y.)<\/i><\/p>\n\n<p>T\u00edch l\u1ea1i n\u1eafm gi\u1eef ch\u1ee9c Ng\u00e2n \u0111\u00e0i, m\u1ed7i khi xem x\u00e9t c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb t\u1eeb kh\u1eafp thi\u00ean h\u1ea1, n\u1ebfu c\u00f3 ai n\u00f3i v\u1ec1 d\u00e2n \u0111\u00f3i kh\u1ed5, gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp n\u1ed5i l\u00ean, ho\u1eb7c chi\u1ebfu ch\u1ec9 kh\u00f4ng thu\u1eadn ti\u1ec7n, \u0111\u1ec1u t\u00e2u tr\u00ecnh r\u00f5 r\u00e0ng. Vua \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c t\u1ec3 th\u1ea7n khen T\u00edch l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft gi\u1eef ph\u00e9p c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i can gi\u00e1n.<\/p>\n<p><i>(Theo b\u1ea3n truy\u1ec7n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[11] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, ng\u01b0\u1eddi Man \u1edf ch\u00e2u Thi\u00ean T\u1ee9 l\u00e0 H\u01b0\u1edbng V\u0129nh Phong c\u00f9ng 29 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>\n\n<p>[12] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, th\u00e2n l\u1ea1i c\u1ee7a t\u01b0\u1edbng qu\u00fd t\u1ed9c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 Ti\u00eau K\u1ebf Vi\u1ec5n[footnote]T\u01b0\u1edbng qu\u00fd t\u1ed9c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 Ti\u00eau K\u1ebf Vi\u1ec5n, ch\u1eef 'qu\u00fd' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'khi\u1ec3n', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean Di, m\u1ee5c 1, \u0111i\u1ec1u 25 m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote] l\u00e0 L\u01b0u Tr\u1eebng v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadt \u0111em c\u1ea3 gia t\u1ed9c v\u1ec1 quy thu\u1eadn, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c, ban cho \u00e1o b\u00e0o, h\u1ed1t v\u00e0 ti\u1ec1n.<\/p>\n\n<p>[13] T\u0103ng th\u00eam n\u0103m ch\u1ec9 huy qu\u00e2n Qu\u1ea3ng Ti\u1ec7p. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Th\u00e1i T\u00f4ng nghe n\u00f3i ph\u01b0\u01a1ng Nam th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng gi\u00e1o v\u00e0 khi\u00ean l\u00e0m v\u0169 kh\u00ed, b\u00e8n sai quan ch\u1ee9c ch\u1ebf t\u1ea1o. Vua l\u00ean ng\u00f4i, sai n\u1ed9i th\u1ea7n Ti\u00eau Di\u00ean H\u1ea1o l\u1ea5y qu\u00e2n Qu\u1ea3ng \u0110\u1ee9c \u0111\u1ec3 d\u1ea1y t\u1eadp. \u0110\u1ebfn nay, th\u1eed nghi\u1ec7m \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, th\u1ea5y r\u1ea5t tinh nhu\u1ec7. Vua cho r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 b\u1eaft gi\u1eb7c v\u00e0 gi\u1eef n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, n\u00ean t\u0103ng th\u00eam qu\u00e2n s\u1ed1, l\u1ea1i ch\u1ecdn qu\u00e2n Th\u1ea7n Uy \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.<\/p>\n\n<p>[14] \u0110\u00f4 gi\u00e1m qu\u00e2n Thu\u1eadn An l\u00e0 M\u00e3 T\u1ebf t\u00e2u: <i>\"Xin t\u1eeb qu\u00e2n T\u0129nh Nhung ph\u00eda \u0111\u00f4ng \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp s\u00f4ng B\u00e0o, \u0111\u00e0o k\u00eanh d\u1eabn v\u00e0o qu\u00e2n Thu\u1eadn An, l\u1ea1i t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y qu\u00e2n Thu\u1eadn An d\u1eabn v\u00e0o qu\u00e2n Uy L\u1ed7 \u0111\u1ec3 thu\u1eadn ti\u1ec7n v\u1eadn chuy\u1ec3n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1eb7t \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n th\u1ee7y l\u1ee5c b\u00ean k\u00eanh \u0111\u1ec3 ng\u0103n qu\u00e2n \u0111\u1ecbch.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"K\u00eanh n\u00e0y n\u1ebfu th\u00e0nh, c\u0169ng c\u00f3 \u00edch l\u1ee3i, c\u00f3 th\u1ec3 theo l\u1eddi xin m\u00e0 t\u1eeb t\u1eeb t\u00ednh to\u00e1n.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[15] L\u01b0\u01a1ng H\u1ea1o \u0111i s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc tr\u1edf v\u1ec1, n\u00f3i d\u00e2n ch\u00fang c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0103n \u0111\u1eadu hoang d\u1ea1i, b\u00e8n \u0111em d\u00e2ng l\u00ean. Vua b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>\"\u0110\u1eadu n\u00e0y kh\u00f4 c\u1ee9ng, \u0111\u1eafng ch\u00e1t, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u1ea1i nghe n\u00f3i qu\u00e2n Can Ninh, \u0110\u1ecbnh Vi\u1ec5n c\u00f3 n\u01b0\u1edbc ng\u1eadp ru\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1eadu n\u00e0y \u0111\u1ec3 h\u00e1i. D\u00e2n \u0111en th\u1eadt \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng. Kho th\u00f3c Hu\u1ec7 D\u00e2n \u1edf Can Ninh c\u00f3 h\u01a1n v\u1ea1n h\u1ed9c, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[16] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, b\u1ed9 th\u1ef1 ch\u00e2u Th\u1ea1ch, ch\u00e2u Th\u1ea5p t\u00e2u r\u1eb1ng ch\u1ec9 huy s\u1ee9 d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n L\u00fd K\u1ebf Thi\u00ean l\u00e0 Ng\u1ecda L\u00e3ng K\u1ef7 c\u00f9ng 46 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn quy ph\u1ee5. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u1ed5 l\u00e0m qu\u00e2n ch\u1ee7, ban cho \u00e1o b\u00e0o, \u0111ai l\u01b0ng, tr\u00e0 v\u00e0 l\u1ee5a, l\u1ec7nh cho ch\u00e2u Th\u1ea1ch c\u1ea5p ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 an tr\u00ed.<\/p>\n\n<p>[17] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb gi\u1ea3ng h\u1ecdc s\u0129 H\u00ecnh B\u00ednh gi\u1ea3ng xong s\u00e1ch \u300aT\u1ea3 th\u1ecb Xu\u00e2n Thu\u300b, Vua tri\u1ec7u t\u1eadp t\u00f4ng th\u1ea5t, Th\u1ecb \u0111\u1ed9c, Th\u1ecb gi\u1ea3ng h\u1ecdc s\u0129, quan trong v\u01b0\u01a1ng ph\u1ee7 \u0111\u1ebfn d\u1ef1 ti\u1ec7c \u1edf \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, ban cho H\u00ecnh B\u00ednh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00ed t\u1ec7, y ph\u1ee5c, \u0111ai v\u00e0ng, th\u0103ng H\u00ecnh B\u00ednh l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>\"T\u1eeb ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n \u1edf Nam B\u1eafc tr\u1ea1ch tr\u1edf xu\u1ed1ng, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn nh\u1eefng nho sinh thu\u1ea7n h\u1eadu, d\u1ea1y h\u1ecd kinh ngh\u0129a, \u0111\u1ec3 h\u1ecd bi\u1ebft \u0111\u1ea1o tam c\u01b0\u01a1ng ng\u0169 th\u01b0\u1eddng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[18] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, ch\u00e2u Cung b\u00e1o r\u1eb1ng binh s\u0129 Tr\u1ea7m H\u01b0ng c\u00f9ng 26 ng\u01b0\u1eddi m\u01b0u ph\u1ea3n \u0111\u00e3 b\u1ecb x\u1eed t\u1eed.<\/p>\n\n<p>[19] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n l\u00e0m ph\u00e1n quan ph\u1ee7 qu\u00e2n V\u0129nh H\u01b0ng ki\u00eam M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n B\u1ed9 th\u1ef1, b\u00e3i ch\u1ee9c Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9.<\/p>\n<p><i>(S\u1eed kh\u00f4ng ch\u00e9p r\u00f5 nguy\u00ean do, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[20] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 L\u01b0u T\u1ed1ng t\u00e2u: <i>\"Nghe n\u00f3i b\u1ecdn gi\u1eb7c Thi\u00ean \u0111\u1eb7t c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean \u1edf \u0111\u01b0\u1eddng X\u00edch Sa v\u00e0 Th\u00e1c \u0110\u00e0 \u0111\u1ec3 bu\u00f4n b\u00e1n, lo r\u1eb1ng ch\u00fang s\u1ebd d\u1ee5 d\u1ed7 c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c ph\u1ea3n lo\u1ea1n, xin cho b\u1ed9 t\u01b0\u1edbng \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111em qu\u00e2n \u0111\u00e1nh d\u1eb9p.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c bu\u00f4n b\u00e1n qua l\u1ea1i \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u1ea3nh c\u00e1o m\u00e0 gi\u1ebft ngay l\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1ea1o ng\u01b0\u1ee3c. N\u00ean tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft d\u1ee5 d\u00e2n theo \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc, n\u1ebfu c\u00f3 k\u1ebb vi ph\u1ea1m th\u00ec nghi\u00eam tr\u1ecb.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[21] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, mi\u1ec5n thu\u1ebf n\u1ee3 n\u0103m ngo\u00e1i c\u1ee7a Thi\u1ec3m T\u00e2y.<\/p>\n\n<p>[22] Vua g\u1eb7p t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng L\u1eef M\u00f4ng Ch\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c quan \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>\"H\u00e0ng n\u0103m ph\u00f2ng th\u1ee7 m\u00f9a thu, to\u00e0n b\u1ed9 qu\u00e2n \u0111\u1ed9i t\u1eadp trung \u1edf ch\u00e2u \u0110\u1ecbnh, \u0111\u00f3 l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a qu\u1ed1c gia. N\u1ebfu ph\u00e2n t\u00e1n qu\u00e2n m\u00e3, chia \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh, l\u1ea1i s\u1ee3 l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, kh\u00f3 ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c m\u0169i nh\u1ecdn c\u1ee7a gi\u1eb7c. N\u0103m ngo\u00e1i t\u1eadp h\u1ee3p qu\u00e2n \u0111\u1ed9i d\u00e0n tr\u1eadn, \u00e1p s\u00e1t bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o kh\u00f3 kh\u0103n.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1eabm m\u1ed7i l\u1ea7n g\u1eb7p c\u00e1c t\u01b0\u1edbng th\u1ea7n, kh\u00f4ng l\u1ea7n n\u00e0o kh\u00f4ng b\u00e0n k\u1ef9 l\u1ee3i h\u1ea1i, nh\u01b0ng \u0111a ph\u1ea7n l\u00e0 nh\u1eefng vi\u1ec7c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u bi\u1ebft v\u00e0 \u0111\u00e3 l\u00e0m, ch\u01b0a c\u00f3 ai \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ebf s\u00e1ch k\u1ef3 l\u1ea1. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng binh l\u1ef1c c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, c\u00e1c khanh \u0111\u1ec1u bi\u1ebft. Nay \u0111\u00e3 sang xu\u00e2n, c\u1ea7n g\u1ea5p r\u00fat chu\u1ea9n b\u1ecb, \u0111\u1ebfn l\u00fac \u0111\u00f3 v\u1eabn lo kh\u00f4ng k\u1ecbp.<\/i><\/p>\n<p><i>Trung th\u01b0 v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n h\u00e3y tr\u00ecnh b\u00e0y \u00fd ki\u1ebfn, n\u0103m nay ph\u00f2ng th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi n\u00ean b\u1ed1 tr\u00ed th\u1ebf n\u00e0o, so\u1ea1n th\u00e0nh \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[23] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n <i>(30 th\u00e1ng gi\u00eang. Theo t\u1ea5u ngh\u1ecb c\u1ee7a \u0110i\u1ec1n T\u00edch)<\/i>, Quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e1n Th\u00f4ng ti\u1ebfn Ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, ki\u00eam M\u00f4n h\u1ea1 phong b\u00e1c s\u1ef1 \u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ea7n v\u00e0o ng\u00e0y 25 th\u00e1ng n\u00e0y \u0111\u00e3 d\u00e2ng th\u01b0 k\u00edn, n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c d\u00e2n ch\u00fang \u1edf ch\u00e2u B\u00e1, qu\u00e2n C\u00e0n Ninh b\u1ecb ch\u1ebft v\u00e0 b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng. T\u1eeb ng\u00e0y 26 \u0111\u1ebfn nay, l\u1ea1i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5u c\u1ee7a ch\u00e2u M\u1ea1c b\u00e1o c\u00f3 16 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u00f3i, ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng b\u00e1o c\u00f3 17 h\u1ed9 ch\u1ebft \u0111\u00f3i c\u1ea3 nh\u00e0. Tuy \u0111\u00e3 c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 xu\u1ed1ng cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn xem x\u00e9t v\u00e0 gi\u1ea3m gi\u00e1 th\u00f3c \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf, nh\u01b0ng ch\u01b0a th\u1ea5y c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 kh\u00e1c. N\u1ebfu c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u1ec9 x\u1eed l\u00fd nh\u01b0 v\u1eady, th\u1ef1c s\u1ef1 ch\u01b0a x\u1ee9ng v\u1edbi t\u1ea5m l\u00f2ng lo l\u1eafng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 cha m\u1eb9 c\u1ee7a d\u00e2n, \u0111\u1ec3 d\u00e2n ch\u00fang ch\u1ebft \u0111\u00f3i, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 ph\u1ee5 l\u00f2ng d\u00e2n. T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u h\u00f2a \u00e2m d\u01b0\u01a1ng, d\u1eabn d\u1eaft th\u00e1nh \u0111\u1ee9c, nh\u01b0ng \u00e2n hu\u1ec7 kh\u00f4ng th\u1ea5m xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi, v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1o ch\u01b0a s\u00e1ng t\u1ecf, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u1ec3 ph\u1ee5 \u0111\u00e3 ph\u1ee5 l\u00f2ng b\u1ec7 h\u1ea1. Nay b\u1ec7 h\u1ea1 sao kh\u00f4ng t\u1ef1 tr\u00e1ch m\u00ecnh, nh\u01b0 Vua V\u0169, Vua Thang t\u1ef1 tr\u00e1ch, h\u1ea1 l\u1eddi d\u1ee5 nh\u00e2n t\u1eeb xu\u1ed1ng c\u00e1c ch\u00e2u ph\u1ee7 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u00f3i, \u0111\u1ec3 d\u00e2n ch\u00fang bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 lo l\u1eafng th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, sau \u0111\u00f3 m\u1edf kho ph\u00e1t ch\u1ea9n c\u1ee9u gi\u00fap h\u1ecd. N\u1ebfu kho l\u01b0\u01a1ng tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, m\u00e0 vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ra bi\u00ean gi\u1edbi ch\u01b0a \u0111\u1ee7, th\u00ec ngay l\u1eadp t\u1ee9c kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf, \u0111\u00f3 l\u00e0 do ch\u00ednh s\u00e1ch tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u00f4ng d\u1ee5ng t\u00e2m.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u01b0a Y Do\u00e3n l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, l\u1ea5y l\u00e0m x\u1ea5u h\u1ed5 n\u1ebfu m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c no \u0111\u1ee7, nay ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u00f3i nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, th\u1eadt \u0111\u00fang l\u00e0 'd\u00f9ng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0m g\u00ec!' Nay b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y vi\u1ec7c n\u00e0y m\u00e0 tr\u00e1ch c\u1ee9 c\u00e1c t\u1ec3 th\u1ea7n, xem h\u1ecd \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p th\u1ebf n\u00e0o, xem h\u1ecd c\u00f3 x\u1ea5u h\u1ed5 kh\u00f4ng, c\u00f3 lo l\u1eafng kh\u00f4ng. \u0110\u1ee3i ba ng\u00e0y sau ho\u1eb7c m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y, n\u1ebfu h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e2ng bi\u1ec3u ch\u1ecbu t\u1ed9i, kh\u00f4ng xin t\u1eeb ch\u1ee9c, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 k\u1ebb nh\u1eabn t\u00e2m, sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 l\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u1edbng \u0111\u01b0\u1ee3c? \u0110\u00e3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u1edbng m\u00e0 v\u1eabn d\u00f9ng, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng l\u1ea5y l\u00f2ng d\u00e2n l\u00e0m l\u00f2ng m\u00ecnh. N\u1ebfu kh\u00f4ng ti\u1ebfn c\u1eed hi\u1ec1n th\u1ea7n, th\u1ea7n e r\u1eb1ng m\u1ea7m nguy lo\u1ea1n s\u1ebd n\u1ea3y sinh, t\u01b0\u01a1ng lai s\u1ebd kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u1ed5 nh\u00e2n n\u00f3i: 'M\u01b0\u1eddi nh\u00e0 \u1eaft c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi trung t\u00edn.' Hu\u1ed1ng chi nay ho\u00e0ng gia gi\u00e0u c\u00f3 v\u1ea1n n\u01b0\u1edbc, h\u00e1 l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i! C\u00f3 th\u1ec3 trong s\u1ed1 c\u00e1c quan th\u01b0\u1eddng tri\u1ec1u, c\u1ee9 n\u0103m ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n lu\u00e2n phi\u00ean t\u00e2u b\u00e0y, xem ai c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c l\u1edbn, t\u00e0i n\u0103ng kinh lu\u00e2n, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 d\u1ee5ng. N\u1ebfu c\u00f3 l\u1eddi n\u00f3i m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ef1c t\u00e0i, th\u00ec cho lui v\u1ec1 theo l\u1ec5, c\u0169ng h\u1ee3p l\u1ebd. N\u1ebfu kh\u00f4ng, th\u1ea7n e r\u1eb1ng qu\u1ed1c gia kh\u00f3 s\u1edbm \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e1i b\u00ecnh. Kh\u00f4ng ch\u1ec9 th\u00e1i b\u00ecnh kh\u00f3 \u0111\u1ea1t, m\u00e0 lo\u1ea1n l\u1ea1c kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi m\u00e0 c\u00f2n \u1edf trong n\u1ed9i \u0111\u1ecba. \u0110\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch \u0111\u1ec3 b\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf th\u1eeba c\u01a1 nghi\u1ec7p v\u1ea1n \u0111\u1eddi c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch nh\u1ea5t, kh\u00f4ng g\u00ec h\u01a1n vi\u1ec7c n\u00e0y. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 s\u00e1ng su\u1ed1t xem x\u00e9t, hi\u1ec3u r\u00f5 l\u1eddi th\u1ea7n, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft h\u1ea1 l\u1eddi d\u1ee5 nh\u00e2n t\u1eeb, l\u1ea5y \u00fd t\u1ef1 tr\u00e1ch c\u1ee7a Vua V\u0169, Vua Thang \u0111\u1ec3 t\u1ea1 tr\u1eddi, l\u1ea5y t\u1ea5m l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb c\u1ee7a Vua Nghi\u00eau, Vua Thu\u1ea5n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i d\u00e2n ch\u00fang, khi\u1ebfn nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u00f3i k\u00e9m bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5m l\u00f2ng lo l\u1eafng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u1ef1 ch\u00fa r\u1eb1ng t\u1ea5u v\u00e0o ng\u00e0y 30 th\u00e1ng gi\u00eang. Nay ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[24] Th\u00e1ng hai, ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, sai trung s\u1ee9 \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u H\u00f9ng, B\u00e1, Doanh, M\u1ea1c, Th\u00e2m, Th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 qu\u00e2n Can Ninh n\u1ea5u ch\u00e1o \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf d\u00e2n ch\u00fang.<\/p>\n\n<p>[25] \u0110\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 trong kinh th\u00e0nh ch\u1eadt h\u1eb9p, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m, C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n m\u1edf r\u1ed9ng.<\/p>\n\n<p>\u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n nh\u1eadn chi\u1ebfu, li\u1ec1n tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean d\u1ee1 b\u1ecf c\u00e1c dinh th\u1ef1 c\u1ee7a qu\u00fd t\u1ed9c, khi\u1ebfn d\u01b0 lu\u1eadn x\u00f4n xao. C\u00f3 chi\u1ebfu l\u1ec7nh d\u1eebng l\u1ea1i, \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ng\u0103n c\u1ea3n vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 b\u1eadc quy\u1ec1n qu\u00fd, ti\u1ebfc ti\u1ec1n thu\u00ea nh\u00e0 m\u00e0 th\u00f4i[footnote]Ch\u1eef 'l\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'c\u00e1c', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 truy\u1ec7n T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 309 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c. Th\u1ea7n th\u00e0 ch\u1ebft ch\u1ee9 kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn chi\u1ebfu.\"<\/i> Vua \u0111\u00e0nh ph\u1ea3i nghe theo.<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n b\u00e8n d\u00e2ng s\u1edb tr\u00ecnh b\u00e0y v\u1ec1 vi\u1ec7c m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 v\u00e0 quy \u0111\u1ecbnh gi\u1edd gi\u1ea5c \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng c\u1ea5m th\u00e0nh, \u0111\u1ec1u theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a Tr\u01b0\u1eddng An. Vua b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho ty \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 ph\u1ee7 Khai Phong \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh kho\u1ea3ng c\u00e1ch, l\u1eadp s\u1ed5 s\u00e1ch v\u00e0 c\u1ed9t m\u1ed1c, l\u1ec7nh cho d\u00e2n t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2m chi\u1ebfm.<\/p>\n\n<p>[26] Khi \u1ea5y, c\u00f3 k\u1ebb gian l\u00e0 L\u01b0u D\u1ee5c v\u00e0 nh\u00e0 s\u01b0 Tr\u1eebng Nh\u00e3 t\u1ed1 c\u00e1o c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh c\u00f9ng d\u00e2n ch\u00e2u H\u1ee9a \u00e2m m\u01b0u v\u1edbi T\u00e2y Nhung l\u00e0m ph\u1ea3n. Vua sai \u00d4n Tr\u1ecdng Th\u01b0 v\u00e0 T\u1ea1 B\u00ed tra h\u1ecfi, \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n gi\u00e1m s\u00e1t. Sau khi x\u00e9t h\u1ecfi kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ee9ng c\u1ee9, h\u00f4m sau v\u00e0o ch\u1ea7u \u1edf \u0111i\u1ec7n, \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n t\u00e2u vi\u1ec7c vu c\u00e1o. T\u1ea1 B\u00ed t\u00e2u: <i>\"Ph\u1ea3i b\u1eaft giam \u0111\u1ea1i th\u1ea7n th\u00ec \u00e1n m\u1edbi th\u00e0nh.\"<\/i> \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n qu\u00e1t: <i>\"\u00d4ng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh mu\u1ed1n h\u00e3m h\u1ea1i \u0111\u1ea1i th\u1ea7n sao! N\u1ebfu \u0111\u1ea1i th\u1ea7n v\u00f4 t\u1ed9i m\u00e0 b\u1ecb nh\u1ee5c, th\u00ec Vua d\u00f9ng g\u00ec \u0111\u1ec3 sai khi\u1ebfn b\u1ec1 t\u00f4i, b\u1ec1 t\u00f4i d\u00f9ng g\u00ec \u0111\u1ec3 th\u1edd Vua?\"<\/i> Tr\u1ecdng Th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"L\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n r\u1ea5t ph\u1ea3i.\"<\/i> Vua b\u00e8n nghe theo.<\/p>\n<p><i>(Kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0 ai, nay t\u1ea1m theo b\u1ea3n truy\u1ec7n. \u00d4n Tr\u1ecdng Th\u01b0 l\u00fac \u0111\u00f3 l\u00e0m L\u1ec5 th\u01b0, coi ph\u1ee7 Khai Phong. T\u1ea1 B\u00ed th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i l\u00e0m Ch\u1ee7 kh\u00e1ch lang trung, coi vi\u1ec7n \u0110\u0103ng V\u0103n, m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m nay c\u00f9ng coi vi\u1ec7c thi c\u1eed, th\u00e1ng 4 coi ty Ng\u00e2n \u0110\u00e0i. Tr\u1ecdng Th\u01b0 v\u00e0 T\u1ea1 B\u00ed tra \u00e1n, l\u1ea1i sai \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n gi\u00e1m s\u00e1t, ch\u01b0a r\u00f5 l\u00fd do.)<\/i><\/p>\n\n<p>[27] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, H\u1ed9 b\u1ed9 s\u1ee9, H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu V\u01b0\u01a1ng T\u1eed D\u01b0 t\u00e2u vi\u1ec7c \u1edf \u0111i\u1ec7n Tr\u01b0\u1eddng Xu\u00e2n, b\u1ed7ng l\u00e2m b\u1ec7nh n\u1eb7ng, ng\u00e3 xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. Vua sai trung s\u1ee9 \u0111\u1ee1 \u00f4ng v\u1ec1 nh\u00e0, \u0111\u1ebfn n\u01a1i th\u00ec m\u1ea5t. Vua r\u1ea5t th\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfc, ban t\u1eb7ng nhi\u1ec1u h\u01a1n th\u01b0\u1eddng l\u1ec7, v\u00ec con \u00f4ng l\u00e0 \u0110\u1ea1o T\u00f4ng c\u00f2n nh\u1ecf, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty ph\u00e1n quan Chu \u0110\u00e0i Ph\u00f9 ki\u1ec3m tra vi\u1ec7c nh\u00e0 \u00f4ng.<\/p>\n<p>T\u1eed D\u01b0 ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t con trai, c\u00f2n ba con g\u00e1i \u0111\u1ec1u ch\u01b0a \u0111\u1ebfn tu\u1ed5i c\u00e0i tr\u00e2m. \u0110\u1ea1o T\u00f4ng ch\u1eb3ng bao l\u00e2u c\u0169ng m\u1ea5t, gia quy\u1ebfn t\u1ea1m tr\u00fa \u1edf S\u1edf ch\u00e2u, v\u1ee3 T\u1eed D\u01b0 l\u00e0 L\u01b0u tr\u1edf v\u1ec1 nh\u00e0 cha m\u1eb9, c\u00f2n T\u1eed D\u01b0 v\u1eabn t\u1ea1m qu\u00e0n \u1edf kinh \u0111\u00f4. N\u0103m n\u0103m sau, em h\u1ecd \u00f4ng d\u00e2ng l\u1eddi xin m\u01b0\u1ee3n thuy\u1ec1n quan \u0111\u1ec3 ch\u1edf linh c\u1eefu v\u1ec1 qu\u00ea, b\u00e1n nh\u00e0 \u1edf kinh \u0111\u00f4, g\u1eedi ti\u1ec1n v\u00e0o kho quan \u1edf S\u1edf ch\u00e2u \u0111\u1ec3 lo li\u1ec7u vi\u1ec7c g\u1ea3 ch\u1ed3ng cho ba c\u00f4 con g\u00e1i. Vua th\u01b0\u01a1ng t\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[28] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u00e0ng th\u01b0\u1eddng thu th\u00eam ti\u1ec1n th\u1eeba \u0111\u1ec3 l\u1ea5y th\u00e0nh t\u00edch. Vi\u1ec7c thu chi c\u00f3 ch\u1ed7 n\u1eb7ng nh\u1eb9 kh\u00e1c nhau, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ec9 n\u00ean tr\u00e1ch ph\u1ea1t ch\u1ee9 kh\u00f4ng n\u00ean khen th\u01b0\u1edfng. N\u00ean sai c\u00e1c c\u01a1 quan nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n d\u1ea1y, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00e1i ph\u1ea1m.\"<\/i> Tam ty t\u1eebng t\u00e2u r\u1eb1ng Y kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft gi\u00e1m s\u00e1t Vi\u1ec7n h\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c gi\u00e1c d\u1ecbch[footnote]Tam ty t\u1eebng t\u00e2u r\u1eb1ng Y kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft gi\u00e1m s\u00e1t Vi\u1ec7n h\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c gi\u00e1c d\u1ecbch 'gi\u00e1c d\u1ecbch vi\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'gi\u00e1c tr\u01b0\u1eddng vi\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu ch\u1ee9c quan 27-50, th\u1ef1c h\u00f3a 55-23, T\u1ed1ng s\u1eed quy\u1ec3n 261 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft truy\u1ec7n s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], thu\u1ebf kh\u00f3a t\u0103ng h\u01a1n t\u00e1m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n, n\u00ean th\u0103ng l\u00e0m C\u00e1c m\u00f4n ph\u00f3 s\u1ee9.<\/p>\n<p>Vua b\u1ea3o c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ee7 Ti\u1ebft nh\u1edd ti\u1ec1n l\u1ee3i th\u1eeba m\u00e0 th\u0103ng l\u00ean ch\u1ee9c ho\u00e0nh h\u00e0nh, th\u00ec l\u1ea5y g\u00ec \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng li\u1ec1u m\u00ecnh?\"<\/i> Ch\u1ec9 cho l\u00e0m Cung uy\u1ec3n ph\u00f3 s\u1ee9.<\/p>\n\n<p>[29] T\u00f4n To\u00e0n Chi\u1ebfu \u0111\u1ebfn Tuy ch\u00e2u, b\u00e8n n\u00f3i vi\u1ec7c x\u00e2y th\u00e0nh l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng c\u00f3 nhi\u1ec1u \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c nhau. Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tri Thi\u00ean H\u00f9ng qu\u00e2n, C\u00f4ng b\u1ed9 th\u1ecb lang Ti\u1ec1n Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y c\u00f9ng T\u1ecbnh \u0110\u1ea1i ki\u1ec1m h\u1ea1t Tr\u1ea7n H\u01b0ng \u0111i ng\u1ef1a tr\u1ea1m xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng. N\u1ebfu c\u00f3 l\u1ee3i th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c cho thi c\u00f4ng, n\u1ebfu kh\u00f4ng th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n\n<p>[30] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, qu\u00e2n Khi\u1ebft \u0110an x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c, ti\u1ec3u hi\u1ec7u chi\u00eau thu \u1edf ti\u1ec1n tr\u1eadn B\u1ea3o ch\u00e2u l\u00e0 Gi\u1ea3i Th\u1ee9, D\u01b0\u01a1ng Quang M\u1ef9, T\u1ec1 Loan li\u1ec1u m\u00ecnh x\u00f4ng pha, ph\u00e1 v\u1ee1 h\u00e0ng ng\u0169 \u0111\u1ecbch. Khi \u0111\u1ea1i qu\u00e2n r\u00fat lui, h\u1ecd v\u1eabn d\u1ef1a v\u00e0o n\u00fai hi\u1ec3m, m\u1eafng ch\u1eedi gi\u1eb7c, \u0111\u1ebfn khi b\u1ecb gi\u1ebft. Vua th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh cho gia \u0111\u00ecnh h\u1ecd, l\u1ea1i cho con ch\u00e1u h\u1ecd l\u00e0m quan.<\/p>\n\n<p>[31] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, v\u00ec vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u h\u00f2a c\u1ecf l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ph\u1ee9c t\u1ea1p, \u0111\u1eb7t th\u00eam m\u1ed9t vi\u00ean Th\u00f4ng ph\u00e1n \u1edf Nguy\u00ean ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[32] Tri Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eeb sau khi gi\u1ebft t\u1ed9c V\u1ec7 Ly \u1edf Thi\u00ean Ma Xuy\u00ean, c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c g\u1ea7n bi\u00ean gi\u1edbi r\u1ea5t kinh s\u1ee3. Hi\u1ec7n nay, t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y L\u0169ng S\u01a1n c\u1ee7a qu\u00e2n ta tr\u1edf ra n\u0103m tr\u0103m d\u1eb7m, c\u00e1c t\u1ed9c \u0111\u1ec1u xin t\u1eadp h\u1ee3p qu\u00e2n m\u00e3, d\u1ef1ng tr\u1ea1i s\u00e1ch \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7 n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, t\u00ednh ng\u01b0\u1eddi Nhung \u0110\u1ecbch v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e2n ngh\u0129a, \u0111\u00e3 nh\u1edd \u01a1n \u0111\u1ee9c c\u0169ng c\u1ea7n d\u00f9ng uy l\u1ef1c \u0111\u1ec3 thu ph\u1ee5c. N\u1ebfu gi\u1eb7c ch\u1ea1y \u0111\u1ebfn x\u00f4ng pha, qu\u00e2n ta t\u00f9y nghi gi\u1ebft ch\u00f3c, th\u00ec uy l\u1ec7nh t\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 cao, b\u1ecdn ch\u00fang c\u00e0ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c gi\u00fap thu\u1eadn. N\u1ebfu l\u1ecdt v\u00e0o k\u1ebf gian, b\u1ecb v\u00e2y ba n\u0103m ng\u00e0y m\u00e0 qu\u00e2n kh\u00f4ng k\u1ecbp \u0111\u1ebfn c\u1ee9u, ho\u1eb7c b\u1ecb c\u01b0\u1edbp m\u1ea5t n\u0103m m\u01b0\u1eddi t\u1ed9c th\u1ee5c h\u1ed9, th\u00ec b\u1ecdn ch\u00fang c\u0169ng s\u1ebd tan r\u00e3, \u0111\u00e2u c\u00f2n c\u00f3 l\u00f2ng li\u00ean k\u1ebft.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n ngu mu\u1ed9i cho r\u1eb1ng t\u00ecnh th\u1ebf qu\u1ed1c gia n\u00ean khi\u1ebfn gi\u1eb7c bi\u00ean gi\u1edbi m\u1ed7i l\u1ea7n \u0111\u1ebfn, tr\u0103m d\u1eb7m ngo\u00e0i \u0111\u00e3 s\u1ee3 h\u00e3i, m\u1ed9t x\u00e1 \u0111\u00e3 ph\u1ea3i thua ch\u1ea1y, \u0111\u00e2u n\u00ean \u0111\u1ec3 ch\u00fang nh\u00ecn th\u1ea5y th\u00e0nh tr\u00ec r\u1ed3i l\u1ea1i t\u1ea5n c\u00f4ng ph\u00f2ng th\u1ee7.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng n\u1ebfu d\u1eddi b\u1ed9 th\u1ef1 Kinh Nguy\u00ean \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed3n th\u00fa \u1edf qu\u00e2n ta, s\u1ebd r\u1ea5t ti\u1ec7n l\u1ee3i. V\u00ec sao? Gi\u1eb7c phi\u00ean qua l\u1ea1i nhanh nh\u01b0 gi\u00f3, n\u1ebfu qu\u00e2n s\u1ed1 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00ec kh\u00f3 ti\u1ebfp chi\u1ebfn. N\u1ebfu qu\u00e2n \u0111\u00f4ng l\u1ef1c ngang, g\u1ea5p giao chi\u1ebfn, nh\u00e2n l\u00fac ch\u00fang m\u1ec7t m\u1ecfi, t\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eafng. H\u01a1n n\u1eefa, n\u01a1i \u0111\u1ed3n qu\u00e2n, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o n\u01b0\u1edbc c\u1ee7i l\u00e0 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. Nay qu\u00e2n ta c\u00f3 \u0111\u1ee7 n\u01b0\u1edbc c\u1ee7i, h\u01a1n h\u1eb3n n\u01a1i kh\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i c\u00f3 ty b\u1ed9 th\u1ef1 \u1edf \u0111\u00e2y, th\u00ec c\u00e1c ch\u00e2u qu\u1eadn n\u1ed9i \u0111\u1ecba c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt qu\u00e2n \u0111\u1ed3n th\u00fa. Sau \u0111\u00f3 xin d\u1eddi hai thu\u1ebf c\u1ee7a n\u0103m ch\u00e2u Kinh, Nguy\u00ean, Nghi, V\u1ecb, L\u0169ng, c\u00f9ng th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n c\u00e1c ch\u00e2u B\u00e2n, Ninh, Kinh, Nguy\u00ean, Nghi, V\u1ecb nh\u1eadp trung, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0a v\u1ec1 ba n\u01a1i Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh v\u00e0 qu\u00e2n ta, \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o. L\u1ea1i t\u1eeb Ho\u00e0n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn ch\u00e2u ta ch\u1ec9 n\u0103m tr\u0103m d\u1eb7m, xin m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eeb th\u1ee5c h\u1ed9 qu\u00e2n ta th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn Ho\u00e0n Ch\u00e2u, kh\u00f4ng qu\u00e1 ba tr\u0103m d\u1eb7m. N\u1ebfu hai \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p, c\u00f3 th\u1ec3 \u1ee9ng c\u1ee9u l\u1eabn nhau. N\u1ebfu gi\u1eb7c nh\u1eb9 \u0111\u1ebfn c\u01b0\u1edbp b\u00f3c, th\u00ec ty b\u1ed9 th\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng ta c\u00f9ng qu\u00e2n ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng \u0111\u00e1nh \u00fap. N\u1ebfu gi\u1eb7c \u0111\u00f4ng h\u01a1n, th\u00ec kh\u00f4ng qu\u00e1 m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y, hai \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ed9i qu\u00e2n. D\u00f9ng c\u00e1ch n\u00e0y, l\u00fd n\u00e0o ch\u1eb3ng th\u1eafng.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i xin m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eeb Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ch\u00e2u, th\u00ec ngang d\u1ecdc ng\u00e0n d\u1eb7m, c\u00f3 th\u1ec3 chi\u1ebfu \u1ee9ng l\u1eabn nhau. Hu\u1ed1ng chi Di\u00ean Ch\u00e2u c\u00e1ch Th\u1ea1ch, Th\u1ea5p, L\u00e2n, Ph\u1ee7 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng xa, xin nay b\u00ed m\u1eadt h\u1eb9n \u01b0\u1edbc, l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t v\u00e0o \u0111\u1ea5t gi\u1eb7c, khi\u1ebfn ch\u00fang m\u1ec7t m\u1ecfi ch\u1ea1y ng\u01b0\u1ee3c xu\u00f4i, th\u00ec ch\u00fang t\u1ef1 c\u1ee9u kh\u00f4ng xong, \u0111\u00e2u c\u00f2n d\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, th\u00f4n t\u00ednh c\u00e1c b\u1ed9 phi\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady, trong hai ba n\u0103m, th\u00eam thi\u00ean tai h\u1ea1n h\u00e1n, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi t\u1ea5t ly t\u00e1n, nh\u00e2n \u0111\u00f3 \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, th\u00ec gi\u1eb7c n\u00e0o ch\u1eb3ng tan, t\u1eb7c n\u00e0o ch\u1eb3ng di\u1ec7t.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"K\u1ebf H\u00f2a t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u0169ng r\u1ea5t t\u1eadn t\u00e2m. Nh\u01b0ng \u00fd mu\u1ed1n m\u1edf c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh \u1ee9ng c\u1ee9u l\u1eabn nhau, e r\u1eb1ng xa x\u00f4i kh\u00f3 th\u1ef1c hi\u1ec7n.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[33] D\u00e2n L\u00fd T\u1ef1 \u1edf \u0110\u1ea1i Ch\u00e2u c\u00f3 t\u1ed9i, b\u1ecf tr\u1ed1n v\u00e0o \u0111\u1ecbch c\u1ea3nh, ch\u00e2u b\u1eaft gia thu\u1ed9c c\u1ee7a h\u1eafn \u0111\u01b0a v\u1ec1 kinh. Vua n\u00f3i: <i>\"Nghe n\u00f3i T\u1ef1 v\u1ed1n l\u00e0 d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f3 kh\u00e1 nhi\u1ec1u c\u1ee7a c\u1ea3i, n\u1ebfu thi h\u00e0nh ph\u00e1p t\u1ecbch thu, th\u00ec T\u1ef1 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1edf v\u1ec1, hu\u1ed1ng chi t\u1ed9i c\u1ee7a h\u1eafn c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u1ebfn m\u1ee9c ph\u1ea3i li\u00ean l\u1ee5y.\"<\/i> L\u1eadp t\u1ee9c cho \u0111\u01b0a v\u1ec1 b\u1ea3n ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[34] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng qu\u00e2n s\u0129 tr\u1ea5n th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi b\u1ecb b\u1ec7nh t\u1eadt ho\u1eb7c t\u1eed tr\u1eadn, qu\u1ea7n \u00e1o xu\u00e2n \u0111\u00f4ng cho ph\u00e9p c\u1ea5p cho gia \u0111\u00ecnh h\u1ecd.<\/p>\n\n<p>[35] B\u00e3i b\u1ecf ti\u1ec1n thu\u00ea \u0111\u1ea5t ngo\u00e0i thu\u1ebf ch\u00ednh \u1edf c\u00e1c c\u1eeda h\u00e0ng quan l\u1ea1i t\u1ea1i Qu\u1ea3 Ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>[36] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, Cao D\u01b0\u01a1ng Quan \u0111\u00f4 b\u1ed1 tr\u00ed, \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9, B\u1ea3o T\u0129nh ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng H\u00e1n Trung \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u. Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, l\u1ea5y H\u00e1n Trung l\u00e0m \u0111\u00f4 b\u1ed1 tr\u00ed hai l\u1ed9 B\u00e2n Ninh Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Nghi V\u1ecb Ch\u00e2u Tr\u1ea5n Nhung Qu\u00e2n, \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9 L\u00fd Do\u00e3n Ch\u00ednh l\u00e0m ki\u1ec1m h\u1ea1t, Nh\u01b0 kinh ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ed1ng H\u1ea1ng l\u00e0m \u0111\u00f4 gi\u00e1m, d\u1eabn hai v\u1ea1n n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n tr\u1ea5n th\u1ee7, giao cho H\u00e1n Trung chia \u0111\u01b0\u1eddng ki\u1ec3m so\u00e1t.<\/p>\n\n<p>[37] Chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u \u1edf ba tr\u1ea5n Tr\u01b0\u1eddng L\u1ee3i, T\u1ea1 Th\u1ecb, L\u00e2u Than thu\u1ed9c hai huy\u1ec7n X\u00edch Th\u1ee7y, Ba Xuy\u00ean c\u1ee7a H\u1ee3p Ch\u00e2u, v\u00ec b\u1ecb gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp t\u00e0n ph\u00e1.<\/p>\n\n<p>[38] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, T\u00e2y di\u1ec7n b\u1ed1 tr\u00ed ty xin \u0111\u1ed5i m\u1ed9t n\u1eeda k\u1ef5 binh c\u1ee7a Kinh, Nguy\u00ean, Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh l\u1ea5y b\u1ed9 binh H\u00e0 B\u1eafc. Vua n\u00f3i: <i>\"T\u00e2y di\u1ec7n ch\u1ec9 c\u00f3 Kinh, Nguy\u00ean, Tr\u1ea5n Nhung Qu\u00e2n l\u00e0 thung l\u0169ng h\u01a1i r\u1ed9ng b\u1eb1ng ph\u1eb3ng, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111a ph\u1ea7n l\u00e0 n\u00fai hi\u1ec3m, kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p cho k\u1ef5 binh.\"<\/i> L\u1eadp t\u1ee9c nghe theo l\u1eddi xin.<\/p>\n\n<p>[39] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n d\u00e2ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 bu\u00f4n l\u1eadu ng\u1ef1a \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u: <i>\"T\u1eeb nay m\u1ed9t con \u0111\u00e1nh m\u1ed9t tr\u0103m tr\u01b0\u1ee3ng, m\u01b0\u1eddi con ph\u1ea1t \u0111i \u0111\u00e0y m\u1ed9t n\u0103m, hai m\u01b0\u01a1i con t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc, ba m\u01b0\u01a1i con t\u00e2u xin x\u1eed l\u00fd, ng\u1ef1a thu v\u1ec1 quan, l\u1ea5y m\u1ed9t n\u1eeda gi\u00e1 th\u01b0\u1edfng cho ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1 c\u00e1o.\"<\/i> Nghe theo. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb t\u1eebng xin mua ng\u1ef1a \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi t\u00e2y b\u1eafc, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n n\u00f3i vi ph\u1ea1m c\u1ea5m l\u1ec7nh kh\u00f4ng th\u1ec3 cho ph\u00e9p, chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban th\u01b0\u1edfng ng\u1ef1a trong ng\u1ef1a nu\u00f4i.<\/p>\n\n<p>[40] Th\u00e1ng ba, ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu m\u00f9ng m\u1ed9t, chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c L\u1ea1i b\u1ed9 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn, n\u1ebfu c\u00f3 tang ch\u1ebf b\u1ecb khuy\u1ebft th\u00ec \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, ghi th\u00e0nh l\u1ec7nh.<\/p>\n\n<p>[41] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, Kinh T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ed1n n\u00f3i vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t doanh \u0111i\u1ec1n v\u1ee5 \u1edf T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf, cho d\u00e2n t\u1ef1 do c\u00e0y c\u1ea5y.<\/p>\n\n<p>[42] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, l\u1ea5y H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu T\u1ed1ng Th\u00e1i S\u01a1 quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e2u Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i s\u1ef1, v\u00ec l\u00fac \u0111\u00f3 Trung th\u1eeba Tri\u1ec7u X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n v\u00e0 Tri t\u1ea1p ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, khi x\u00e9t \u00e1n v\u00e0 h\u1eb7c t\u1ed9i, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i xin ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc. Th\u00e1i S\u01a1 cho r\u1eb1ng nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 m\u1ea5t th\u1ec3 th\u1ed1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c phong hi\u1ebfn, n\u00ean \u0111\u1ee3i khi v\u1ee5 \u00e1n xong m\u1edbi t\u00e2u l\u00ean, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u01b0 lu\u1eadn khen ng\u1ee3i.<\/p>\n\n<p>[43] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i t\u00e2u: <i>\"H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu V\u01b0\u01a1ng H\u00f3a C\u01a1 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y quy\u1ec1n Trung th\u1eeba, khi tham d\u1ef1 ch\u1ea7u th\u01b0\u1eddng \u1edf ch\u00ednh nha th\u00ec \u0111\u1ee9ng \u1edf v\u1ecb tr\u00ed Trung th\u1eeba, c\u00f2n khi v\u00e0o n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n kh\u1edfi c\u01b0 th\u00ec \u0111\u1ee9ng \u1edf h\u00e0ng c\u1ee7a b\u1ea3n quan. Nay T\u1ed1ng Th\u00e1i S\u01a1 l\u1ea5y ch\u1ee9c H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu quy\u1ec1n qu\u1ea3n Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i s\u1ef1, xin \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0111\u1ee9ng h\u00e0ng.\"<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho theo l\u1ec7 c\u1ee7a H\u00f3a C\u01a1.<\/p>\n\n<p>[44] Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc l\u00e0 C\u1ea3nh V\u1ecdng t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 theo chi\u1ebfu ch\u1ec9 khai th\u00f4ng s\u00f4ng Nam H\u00e0 \u1edf tr\u1ea5n Th\u01b0\u1eddng S\u01a1n, ch\u00e2u Tr\u1ea5n ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng H\u00e0o \u0111\u1ebfn ch\u00e2u Tri\u1ec7u, c\u00f4ng vi\u1ec7c \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i.<\/p>\n\n<p>[45] T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 s\u1ee9 T\u00e2y Kinh l\u00e0 Th\u01b0 Tri B\u1ea1ch xin \u1edf c\u1eeda bi\u1ec3n N\u00ea C\u00f4 v\u00e0 c\u1eeda Ch\u01b0\u01a1ng l\u1eadp l\u1ea1i ty H\u1ea3i t\u00e1c v\u1ee5 \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng thuy\u1ec1n, cho d\u00e2n ra bi\u1ec3n \u0111\u00e1nh c\u00e1, nh\u00e2n ti\u1ec7n d\u00f2 x\u00e9t vi\u1ec7c c\u01a1 m\u1eadt \u1edf ch\u00e2u B\u00ecnh, ng\u00e0y sau qu\u00e2n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh chinh ph\u1ea1t c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00e2y ti\u1ebfn qu\u00e2n \u0111\u1ec3 ph\u00e2n t\u00e1n th\u1ebf \u0111\u1ecbch.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y Tr\u1eabm \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n h\u1ecfi han, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 l\u1eadp ty n\u00e0y, nh\u01b0ng \u0111\u00e3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf. V\u00ec d\u00e2n nh\u1ecf \u1edf g\u1ea7n bi\u1ec3n th\u01b0\u1eddng qua l\u1ea1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Nhung, m\u1ea5y n\u0103m tr\u01b0\u1edbc gi\u1eb7c d\u00f9ng thuy\u1ec1n th\u1eb3ng v\u00e0o huy\u1ec7n Thi\u00ean Th\u1eeba, c\u0169ng nghi l\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng. Tuy nhi\u00ean, H\u00e0 Th\u1eeba C\u1ee7 g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u0169ng c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch n\u00e0y, n\u00ean giao cho ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn b\u1ea3n l\u1ed9 tr\u00ecnh b\u00e0y l\u1ee3i h\u1ea1i.\"<\/i> Sau \u0111\u00f3 cho l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n, cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>Tri B\u1ea1ch l\u00e0 con c\u1ee7a Nguy\u00ean. <i>(Nguy\u00ean, xem n\u0103m C\u00e0n H\u1eefu th\u1ee9 nh\u1ea5t)<\/i>.<\/p>\n\n<p>[46] L\u00fd K\u1ebf Thi\u00ean t\u1eadp h\u1ee3p \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c, t\u1ea5n c\u00f4ng v\u00e0 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Linh ch\u00e2u. Tri ch\u00e2u, N\u1ed9i kh\u00e1ch t\u1ec9nh s\u1ee9, Thu\u1eadn ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 B\u00f9i T\u1ebf t\u1eed tr\u1eadn. B\u00f9i T\u1ebf \u1edf Linh ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c hai n\u0103m, m\u01b0u t\u00ednh \u1ed5n \u0111\u1ecbnh t\u00e1m tr\u1ea5n, ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, d\u00e2n ch\u00fang r\u1ea5t tin c\u1eady. Khi b\u1ecb v\u00e2y, \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfp t\u1ebf b\u1ecb c\u1eaft \u0111\u1ee9t[footnote] '\u0110o\u1ea1n' trong 'h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1o \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 5 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 5 Ch\u00e2n T\u00f4ng kinh ch\u1ebf T\u00e2y H\u1ea1 b\u1ed5.[\/footnote], th\u00e0nh c\u00f4 l\u1eadp nguy c\u1ea5p, B\u00f9i T\u1ebf l\u1ea5y m\u00e1u ng\u00f3n tay vi\u1ebft bi\u1ec3u c\u1ea7u c\u1ee9u, nh\u01b0ng qu\u00e2n c\u1ee9u vi\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn k\u1ecbp, th\u00e0nh b\u1ecb h\u1ea1. Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, T\u00e2y di\u1ec7n B\u1ed9 th\u1ef1 ty b\u00e1o l\u00ean, c\u00e1c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng d\u00e2ng bi\u1ec3u ch\u1ecbu t\u1ed9i, Vua ban chi\u1ebfu an \u1ee7i.<\/p>\n\n<p>[47] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, l\u1ea5y M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau l\u00e0m V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n Tr\u00fa b\u1ea1c \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1, K\u00fd ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 Th\u1ea1ch Ph\u1ed5 l\u00e0m ph\u00f3. \u0110i\u1ec1u V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n Tr\u00fa b\u1ea1c Ki\u1ec1m h\u1ea1t, L\u1ee5c tr\u1ea1ch s\u1ee9, Thu\u1eadn ch\u00e2u Th\u1ee9 s\u1eed Khang K\u1ebf Anh l\u00e0m Kh\u00e1nh ch\u00e2u Tr\u00fa b\u1ea1c Ki\u1ec1m h\u1ea1t, c\u00f9ng v\u1edbi T\u00e2y Nam bi\u00ean gi\u1edbi thay nhau \u1ee9ng vi\u1ec7n[footnote] 'T\u00e2y Nam' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u00e2y di\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 23 s\u1eeda.[\/footnote]; Nh\u1eadp n\u1ed9i Ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri T\u1ea7n H\u00e0n l\u00e0m Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean hai l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t, c\u00f9ng v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng H\u00e1n Trung, L\u00fd Do\u00e3n Ch\u00ednh c\u00f9ng lo vi\u1ec7c, ph\u00f2ng b\u1ecb qu\u00e2n gi\u1eb7c x\u00e2m l\u1ea5n. Ban \u0111\u1ea7u, V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau \u0111\u1ebfn Ho\u00e0n ch\u00e2u, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i Linh ch\u00e2u[footnote] Linh ch\u00e2u trong T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'Linh V\u0169'.[\/footnote] \u0111\u00e3 th\u1ea5t th\u1ee7, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o li\u1ec1n m\u1eb7c y ph\u1ee5c H\u1ed3, d\u1eabn m\u1ed9t k\u1ef5 binh, v\u01b0\u1ee3t qua tuy\u1ebft l\u1edbn, \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eaft \u0111\u1ebfn th\u00e0nh Thanh Vi\u1ec5n c\u0169, n\u1eafm r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh. Sau \u0111\u00f3 t\u00e2u xin r\u00fat qu\u00e2n.<\/p>\n\n<p>[48] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, T\u1ef7 b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n H\u1ed3ng Tr\u1ea1m b\u1ecb t\u01b0\u1edbc t\u1ecbch, l\u01b0u \u0111\u00e0y \u0111\u1ebfn \u0110am ch\u00e2u. C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 ki\u00eam Ng\u1ef1 s\u1eed Trung th\u1eeba Tri\u1ec7u X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, Thi\u1ec7n b\u1ed9 Lang trung ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1 Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u01b0\u1edbc m\u1ed9t ch\u1ee9c, Tri\u1ec7u X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m An Vi\u1ec5n H\u00e0nh qu\u00e2n T\u01b0 m\u00e3, Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb l\u00e0m Tr\u1eeb ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n Ph\u00f3 s\u1ee9. Suy tr\u1ef1c quan \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Cao \u0110\u1ec9nh, Ch\u1ee7 b\u1ea1 V\u01b0\u01a1ng H\u00f3a \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u01b0\u1edbc hai ch\u1ee9c, Cao \u0110\u1ec9nh b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m K\u1ef3 ch\u00e2u Bi\u1ec7t gi\u00e1, V\u01b0\u01a1ng H\u00f3a l\u00e0m Ho\u00e0ng ch\u00e2u Tham qu\u00e2n.<\/p>\n\n<p>[49] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n H\u00e0 \u00c2m l\u00e0 Th\u01b0\u1eddng \u0110\u1ee9c Ph\u01b0\u01a1ng ki\u1ec7n Th\u1eeba t\u01b0\u1edbng Nh\u00e2m \u00dd h\u1ed1i l\u1ed9 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed7 \u0111\u1ea1t, vi\u1ec7c \u0111\u01b0\u1ee3c giao xu\u1ed1ng Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i x\u00e9t h\u1ecfi, l\u1eddi khai c\u1ee7a \u00dd n\u00f3i: <i>\"N\u0103m H\u00e0m B\u00ecnh th\u1ee9 3 b\u1ed5 l\u00e0m Th\u00e1i h\u1ecdc sinh, tr\u1ecd t\u1ea1i nh\u00e0 s\u01b0 Nh\u00e2n Nh\u00e3, Nh\u00e2n Nh\u00e3 h\u1ecfi \u00dd khi \u0111i thi c\u00f3 quen bi\u1ebft ai kh\u00f4ng, \u00dd n\u00f3i kh\u00f4ng. Nh\u00e2n Nh\u00e3 n\u00f3i: \"<\/i>Trong ch\u00f9a t\u00f4i c\u00f3 s\u01b0 tr\u01b0\u1edfng l\u00e3o Hu\u1ec7 T\u1ea7n, quen bi\u1ebft nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi quy\u1ec1n qu\u00fd trong tri\u1ec1u, s\u1ebd gi\u00fap th\u00f4ng \u0111\u1ea1t.<i>\" \u00dd vi\u1ebft gi\u1ea5y h\u1ee9a 7 th\u1ecfi b\u1ea1c.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n Nh\u00e3 v\u00e0 Hu\u1ec7 T\u1ea7n gi\u1ea5u \u0111i 2 th\u1ecfi, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh 5 th\u1ecfi. Hu\u1ec7 T\u1ea7n v\u1ed1n quen bi\u1ebft V\u01b0\u01a1ng Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c, l\u00fac \u0111\u00f3 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111ang \u1edf C\u1ed1ng vi\u1ec7n, b\u00e8n nh\u1edd kh\u00e1ch tr\u1ecd c\u1ee7a Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0 Ninh V\u0103n \u0110\u1ee9c v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u l\u00e0 T\u1eeb H\u01b0ng \u0111\u01b0a t\u1edd gi\u1ea5y h\u1ee9a cho v\u1ee3 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0 L\u00fd th\u1ecb. L\u00fd th\u1ecb b\u00ed m\u1eadt g\u1ecdi gia nh\u00e2n l\u00e0 K\u1ef3 Du\u1ec7, vi\u1ebft t\u00ean \u00dd l\u00ean c\u00e1nh tay tr\u00e1i c\u1ee7a Du\u1ec7, v\u00e0 truy\u1ec1n mi\u1ec7ng s\u1ed1 ti\u1ec1n h\u1ed1i l\u1ed9, v\u00e0o t\u1ec9nh b\u00e1o cho Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Khi \u00dd qua 5 tr\u01b0\u1eddng thi, Du\u1ec7 l\u1ea1i c\u1ea7m n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng \u0111\u1ebfn t\u1ec9nh. Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c sai Du\u1ec7 n\u00f3i v\u1edbi L\u00fd th\u1ecb, b\u1ea3o l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e3 h\u1ee9a. \u00dd ch\u01b0a k\u1ecbp \u0111\u01b0a, nh\u01b0ng \u00dd \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e2u t\u00ean \u0111\u1ed7 khoa, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 quan ch\u01b0a \u0111i nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00ec g\u1eb7p tang m\u1eb9 ph\u1ea3i v\u1ec1 qu\u00ea. Nh\u00e2n Nh\u00e3 b\u1ecb V\u0103n \u0110\u1ee9c, Hu\u1ec7 T\u1ea7n th\u00fac \u00e9p, g\u1eedi th\u01b0 v\u1ec1 H\u00e0 \u00c2m, trong th\u01b0 c\u00f3 l\u1eddi nguy\u1ec1n r\u1ee7a.\"<\/i> \u0110\u1ee9c Ph\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u00e1n b\u00f3i \u1edf ch\u1ee3 huy\u1ec7n, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 c\u1ee7a Nh\u00e2n Nh\u00e3 b\u00e8n t\u1ed1 c\u00e1o. X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n n\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 vi\u1ec7c, t\u00e2u xin b\u1eaft Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c giao cho quan l\u1ea1i x\u00e9t h\u1ecfi.<\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Ph\u00e1n quan \u1edf ch\u00e2u B\u1ea1c, Du\u1ec7 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c trong s\u1ea3nh c\u1ee7a \u00f4ng. Khi Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1ee3c thay ch\u1ee9c tr\u1edf v\u1ec1, \u00f4ng \u0111\u01b0a Du\u1ec7 \u0111i theo. Tuy Du\u1ec7 \u0111\u00e3 ph\u1ee5c v\u1ee5 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e2u ng\u00e0y nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00f3a t\u00ean kh\u1ecfi s\u1ed5 d\u1ecbch c\u1ee7a ch\u00e2u. Sau khi vi\u1ec7c thi c\u1eed k\u1ebft th\u00fac, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ee5c v\u1ec1 qu\u00ea ch\u1ecbu tang, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c nh\u1edd T\u1ee5c gi\u00fap Du\u1ec7 x\u00f3a t\u00ean kh\u1ecfi s\u1ed5 d\u1ecbch.<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 t\u1ed1 c\u00e1o, n\u00f3i r\u1eb1ng Du\u1ec7 sau khi ngh\u1ec9 d\u1ecbch m\u1edbi \u0111\u1ebfn l\u00e0m thu\u00ea trong nh\u00e0 \u00f4ng, c\u00f2n Hu\u1ec7 T\u1ea7n ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn c\u1eeda. Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c Vua y\u00eau qu\u00fd, Vua n\u00f3i v\u1edbi X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n: <i>\"Tr\u1eabm \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c r\u1ea5t h\u1eadu, n\u1ebfu Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c c\u1ea7n ti\u1ec1n, n\u00ean \u0111\u1ebfn xin Tr\u1eabm, sao l\u1ea1i kh\u1ed5 s\u1edf nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 c\u1ee7a c\u1eed nh\u00e2n? H\u01a1n n\u1eefa, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c v\u1eeba m\u1edbi tham gia ch\u00ednh s\u1ef1, sao c\u00f3 th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e0ng b\u1eaft giam \u00f4ng \u1ea5y?\"<\/i> X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n tranh lu\u1eadn nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u00e0nh.<\/p>\n<p>Vua b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129 H\u00ecnh B\u00ednh, N\u1ed9i th\u1ecb Ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri Di\u00eam Th\u1eeba H\u00e0n, c\u00f9ng tri\u1ec7u g\u1ea5p Tri ch\u00e2u T\u00e0o l\u00e0 C\u00f4ng b\u1ed9 Lang trung Bi\u00ean T\u00fac, Tri ch\u00e2u H\u1ee9a l\u00e0 Ngu b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang V\u00f4 T\u00e2n C\u1ed5 \u0111\u1ebfn Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 x\u00e9t h\u1ecfi ri\u00eang. Khi tra h\u1ecfi, \u00dd khai r\u1eb1ng: <i>\"C\u00f3 anh v\u1ee3 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1 thi \u0111\u1ed7 Ti\u1ebfn s\u0129, quen bi\u1ebft Tr\u1ea1m, \u00dd c\u0169ng c\u00f9ng Gi\u00e1 \u0111\u1ebfn nh\u00e0 Tr\u1ea1m, t\u1eebng bi\u1ebfu Tr\u1ea1m 200 qu\u1ea3 l\u1ef1u v\u00e0 100 c\u00e2n than c\u1ee7i. Khi \u00dd \u0111\u01b0a ti\u1ec1n, ch\u1ec9 nh\u1edd hai nh\u00e0 s\u01b0 chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn m\u1ed9t ch\u1ee7 ty, th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0 ai.\"<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, B\u00ednh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o vi\u1ec7c \u00dd quen bi\u1ebft Tr\u1ea1m, cho r\u1eb1ng Tr\u1ea1m nh\u1eadn ti\u1ec1n c\u1ee7a \u00dd. Tr\u1ea1m \u0111ang \u0111i s\u1ee9 Thi\u1ec3m T\u00e2y, gi\u1eefa \u0111\u01b0\u1eddng b\u1ecb tri\u1ec7u h\u1ed3i. L\u00fac \u0111\u00f3, Tr\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1 \u0111\u00e3 ch\u1ebft, Ninh V\u0103n \u0110\u1ee9c v\u00e0 T\u1eeb H\u01b0ng \u0111\u1ec1u b\u1ecf tr\u1ed1n. Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c v\u1eeba tham gia c\u01a1 v\u1ee5, ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u d\u01b0\u1edbi c\u1eeda ph\u1ea7n l\u1edbn l\u00e0 m\u1edbi tuy\u1ec3n, kh\u00f4ng bi\u1ebft Hu\u1ec7 T\u1ea7n, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 ai l\u00e0m ch\u1ee9ng.<\/p>\n<p>H\u01a1n n\u1eefa, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c ki\u00ean quy\u1ebft kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh l\u00fac l\u00e0m ch\u1ee7 kh\u1ea3o ch\u01b0a c\u00f3 K\u1ef3 Du\u1ec7, nh\u01b0ng l\u1eddi khai c\u1ee7a \u00dd \u0111\u00e3 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, n\u00ean cho r\u1eb1ng Tr\u1ea1m nh\u1eadn ti\u1ec1n l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt, b\u00e0n x\u1eed t\u1ed9i ch\u1ebft, nh\u01b0ng \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i. \u00dd b\u1ecb \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng g\u1eady v\u00e0o l\u01b0ng, ph\u1ed1i l\u01b0u \u0111\u1ebfn qu\u00e2n Trung T\u0129nh. Hu\u1ec7 T\u1ea7n v\u00ec t\u1ed9i nh\u1eadn th\u01b0 v\u00e0 gi\u1ea5u ti\u1ec1n ch\u01b0a v\u00e0o tay m\u00ecnh, do tu\u1ed5i \u0111\u00e3 h\u01a1n 70, n\u00ean ph\u1ea3i chu\u1ed9c t\u1ed9i b\u1eb1ng 8 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch \u0111\u00e1nh 100 g\u1eady, x\u0103m m\u1eb7t v\u00e0 ph\u1ed1i l\u01b0u \u0111\u1ebfn n\u01a1i khai th\u00e1c m\u1ecf \u1edf ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng. Nh\u00e2n Nh\u00e3 v\u00ec t\u1ed9i ch\u1eedi b\u1edbi v\u00e0 \u0111\u00f2i ti\u1ec1n \u00dd, b\u1ecb \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng g\u1eady v\u00e0o l\u01b0ng, ph\u1ed1i l\u01b0u \u0111\u1ebfn lao th\u00e0nh ch\u00e2u D\u0129nh. Trong v\u1ee5 \u00e1n n\u00e0y, Nh\u00e2n Nh\u00e3 tuy b\u1ecb t\u1ed9i ch\u1eedi b\u1edbi v\u00e0 \u0111\u00f2i ti\u1ec1n \u00dd, nh\u01b0ng kh\u00f4ng truy x\u00e9t ngu\u1ed3n g\u1ed1c s\u1ed1 ti\u1ec1n.<\/p>\n\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n v\u00e0 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0m ch\u1ee7 kh\u1ea3o, sau \u0111\u00f3 V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u1ed3ng tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n s\u1ef1, c\u00f2n Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf b\u1edfi Tr\u1ea1m. Khi Tr\u1ea1m v\u00e0o vi\u1ec7n thi, \u00fd \u0111\u00e3 thi xong tr\u01b0\u1eddng th\u1ee9 ba. Khi quan l\u1ea1i thu tang v\u1eadt c\u1ee7a Tr\u1ea1m, trong nh\u00e0 th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec. Tr\u1ea1m v\u1ed1n th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi L\u01b0\u01a1ng H\u1ea1o, m\u01b0\u1ee3n \u0111\u1ed3 b\u1ea1c c\u1ee7a H\u1ea1o, n\u00ean l\u1ea5y nh\u1eefng th\u1ee9 m\u01b0\u1ee3n c\u1ee7a H\u1ea1o n\u1ed9p cho quan. X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u b\u1ecb k\u1ebft t\u1ed9i c\u1ed1 \u00fd nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 v\u00e0 b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y trong Th\u1ef1c l\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft ri\u00eang \u0111\u1ec3 che gi\u1ea5u cho V\u01b0\u01a1ng Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c. Nay d\u00f9ng ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u01b0 M\u00e3 Quang v\u00e0 truy\u1ec7n m\u1edbi c\u1ee7a Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[50] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, chi\u1ebfu ch\u1ec9 r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u00e2u Tr\u1ecbnh, T\u00e0o, Ho\u1ea1t n\u0103m nay thu thu\u1ebf m\u00f9a thu v\u00e0 thu\u1ebf c\u00f2n n\u1ee3 n\u0103m ngo\u00e1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1ea5u tr\u1eeb.<\/p>\n\n<p>[51] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, Vua th\u00e2n h\u00e0nh kh\u1ea3o th\u00ed c\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n c\u1ee7a L\u1ec5 b\u1ed9, l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c 38 ti\u1ebfn s\u0129, \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng \u1edf \u00cdch \u0110\u00f4, v\u00e0 181 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u1eedu kinh v\u00e0 c\u00e1c khoa kh\u00e1c, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u0111\u1ed7. L\u1ea5y V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng v\u00e0 b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m th\u1eeba th\u00f4ng ph\u00e1n c\u00e1c ch\u00e2u, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u1eedu kinh l\u00e0m \u0110\u1ea1i L\u00fd b\u00ecnh s\u1ef1 tri c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1edbn, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u00e1c khoa kh\u00e1c l\u00e0m ph\u00e1n, ty, b\u1ea1, \u00fay.<\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, s\u1ed1 c\u1eed nh\u00e2n t\u1eadp trung \u1edf kinh \u0111\u00f4 l\u00e0 14.562 ng\u01b0\u1eddi, Vua sai L\u1ea1i b\u1ed9 th\u1ecb lang Tr\u1ea7n Th\u1ee9 l\u00e0m ch\u1ee7 kh\u1ea3o. Th\u1ee9 l\u1ea5y r\u1ea5t \u00edt ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea5y V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, thi theo c\u00e1ch h\u1ed3 danh, V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng l\u1ea1i \u0111\u1ed7 gi\u00e1p khoa, \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi khen ng\u1ee3i.<\/p>\n<p>Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, thi kinh khoa ph\u1ea3i thi l\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng c\u0169 m\u1edbi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ed7 tr\u01b0\u1ee3t. Th\u1ee9 ch\u1ec9 thi m\u1ed9t tr\u01b0\u1eddng, r\u1ed3i c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o k\u1ebft qu\u1ea3 chung \u0111\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ed7 tr\u01b0\u1ee3t. V\u00ec th\u1ebf, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u01b0a th\u00ed sinh \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c v\u00e0 b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t, r\u1ea5t nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb li\u00ean l\u1ee5y. Giang Nam l\u00e0 qu\u00ea c\u1ee7a Th\u1ee9, n\u00ean b\u1ecb lo\u1ea1i b\u1ecf nhi\u1ec1u nh\u1ea5t. Ng\u01b0\u1eddi ta o\u00e1n h\u1eadn, \u0111ua nhau l\u00e0m th\u01a1 ch\u00e2m bi\u1ebfm.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u1eafc t\u01b0\u1ee3ng g\u1ed7 \u0111\u1ea7u c\u1ee7a Th\u1ee9, b\u00f4i m\u00e1u n\u00e9m v\u00e0o s\u00e2n. L\u1ea1i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7n c\u1ecf l\u00e0m h\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ec1 t\u00ean Th\u1ee9, \u0111\u1eb7t \u1edf \u0111\u01b0\u1eddng l\u1edbn, ai \u0111i qua c\u0169ng \u0111\u00e1nh.<\/p>\n\n<p>[52] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho V\u01b0\u01a1ng Di\u00ean Thu\u1eadn, ch\u1ee9c \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean \u1edf Ho\u00e0n Ch\u00e2u, l\u00e0m ch\u1ee9c M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n \u0110\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 b\u1ea3n ch\u00e2u. Di\u00ean Thu\u1eadn r\u1ea5t hi\u1ec3u bi\u1ebft vi\u1ec7c trong c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng, th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn n\u01a1i \u1edf c\u1ee7a h\u1ecd tr\u01b0\u1edbc, c\u00e1c quan l\u1ea1i ph\u1ea7n nhi\u1ec1u h\u1ecfi \u00fd ki\u1ebfn \u00f4ng, r\u1ed3i sau m\u1edbi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Th\u1ea1ch Ph\u1ed5 v\u00e0 c\u00e1c quan kh\u00e1c t\u00e2u xin cho \u00f4ng l\u00e0m ch\u1ee9c Cung ph\u1ee5ng quan ki\u00eam Gi\u00e1m \u00e1p b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>\"Di\u00ean Thu\u1eadn v\u1ed1n l\u00e0 d\u00e2n trong b\u1ed9 l\u1ea1c, m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 b\u1ea1t l\u00e0m quan trong tri\u1ec1u, khi\u1ebfn \u00f4ng ta ngang h\u00e0ng v\u1edbi quan ch\u00e2u, e r\u1eb1ng kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf ch\u1ec9 phong cho \u00f4ng l\u00e0m \u0110\u00f4 hi\u1ec7u.<\/p>\n\n<p>[53] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn t\u1ebf c\u00e1c t\u01b0\u1edbng s\u0129 t\u1eed tr\u1eadn \u1edf Linh Ch\u00e2u. Truy t\u1eb7ng B\u00f9i T\u1ebf ch\u1ee9c Tr\u1ea5n Giang ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, ban th\u00eam ti\u1ec1n tu\u1ea5t, cho con \u00f4ng l\u00e0 \u0110\u1ee9c X\u01b0\u01a1ng, ch\u1ee9c Qu\u1ed1c t\u1eed T\u1ee9 m\u00f4n tr\u1ee3 gi\u00e1o, l\u00e0m Th\u00e1i t\u1eed H\u1eefu t\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu, \u0110\u1ee9c C\u01a1 l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, \u0110\u1ee9c Phong l\u00e0m Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 Th\u00e1i ch\u00fac, l\u1ea1i cho anh \u00f4ng l\u00e0 T\u00edn l\u00e0m ch\u1ee9c Th\u00e1i t\u1eed T\u1ea3 n\u1ed9i su\u1ea5t ph\u1ee7 Ph\u00f3 su\u1ea5t r\u1ed3i cho v\u1ec1 h\u01b0u.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p l\u00e0 t\u01b0\u1edbng s\u0129 t\u1eed tr\u1eadn \u1edf Ho\u00e0n Ch\u00e2u, sai v\u1eady, nay theo \u300aB\u1ea3n k\u1ef7\u300b.)<\/i><\/p>\n\n<p>[54] Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n d\u00e2ng s\u1edb n\u00f3i:<\/p>\n<p><i>\"Hi\u1ec7n nay v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ph\u00eda b\u1eafc \u0111\u00e3 b\u1ecb m\u1ea5t, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng lo l\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c ng\u01b0\u1eddi ven bi\u00ean gi\u1edbi c\u00f3 k\u1ebb t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn hai l\u00f2ng, nh\u00e2n \u0111\u00f3 c\u00e0ng th\u00eam x\u00fai gi\u1ee5c c\u00e1c h\u1ed9 \u0111\u00e3 quy thu\u1eadn, khi\u1ebfn h\u1ecd dao \u0111\u1ed9ng, gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u00f3 m\u00e0 l\u1ee3i d\u1ee5ng, m\u1ed1i h\u1ecda kh\u00f4ng nh\u1ecf. V\u00ec v\u1eady, c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea5n tr\u1ecdng y\u1ebfu \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1ec3 l\u1ea1i qu\u00e2n tr\u1ea5n th\u1ee7, \u0111\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c kh\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb Ho\u00e0n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn Kh\u00e1nh Ch\u00e2u, kho\u1ea3ng gi\u1eefa c\u00f3 M\u1ed9c Ba, M\u00e3 L\u0129nh tr\u1edf \u0111i, c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 h\u01b0 h\u1ecfng, tr\u01b0\u1edbc m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m nay c\u1ea7n ph\u1ea3i tu s\u1eeda. Ph\u00eda nam Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n, c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 Cao \u0110i\u1ebfm, Ng\u00f5a \u0110\u00ecnh tuy m\u1edbi tu s\u1eeda g\u1ea7n \u0111\u00e2y, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 n\u01a1i c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ed1 th\u1ee7. Trong khe \u0110\u1ea1n Tranh, mong s\u1edbm xem x\u00e9t, ch\u1ecdn ch\u1ed7 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1ed1ng ch\u1ebf \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t tr\u1ea1i. N\u01a1i x\u00e2y tr\u1ea1i \u1edf Tri\u00eau Na n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cho tu s\u1eeda theo \u0111\u00fang ph\u00e9p t\u1eafc. Huy\u1ec7n Phan Nguy\u00ean n\u1eb1m ngay tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng gi\u1eb7c phi\u00ean t\u1eeb Ti\u1ec3u L\u00f4 C\u1ed1c \u0111\u1ebfn, d\u00e2n c\u01b0 \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac, c\u0169ng xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ph\u00e1i binh d\u00e2n \u0111\u1ebfn tu s\u1eeda ki\u00ean c\u1ed1, v\u00e0 \u0111\u00e0o \u0111\u1ee9t \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o c\u1eeda khe. N\u1ebfu c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea5n ven bi\u00ean \u0111\u1ec1u c\u00f3 qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, c\u00e1c tr\u1ea1i tr\u1ecdng y\u1ebfu l\u1ea1i \u0111\u1ec1u ki\u00ean c\u1ed1, th\u00ec b\u1ecdn gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd ngu\u00f4i l\u00f2ng.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i nghe n\u00f3i nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi L\u00e2n Ch\u00e2u, Ph\u1ee7 Ch\u00e2u do kh\u00f4ng kh\u00e9o v\u1ed7 v\u1ec1, c\u00e1c t\u1ed9c l\u1edbn \u0111a s\u1ed1 \u0111\u00e3 quy thu\u1eadn K\u1ebf Thi\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady, trong hai ba n\u0103m t\u1edbi, d\u00e2n H\u00e1n v\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c kh\u00e1c \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi L\u00e2n Ch\u00e2u, Ph\u1ee7 Ch\u00e2u s\u1ebd d\u1ea7n suy y\u1ebfu. Ch\u1ec9 nh\u01b0 vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u1ed7i n\u0103m mua ng\u1ef1a, kh\u00f4ng b\u00f9 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ng\u1ef1a ch\u1ebft. Ph\u00eda t\u00e2y b\u1eafc ch\u01b0a y\u00ean, ng\u1ef1a chi\u1ebfn l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ng\u01b0\u1eddi N\u1eef Ch\u00e2n b\u00e1n ng\u1ef1a, m\u1ed7i n\u0103m kh\u00f4ng d\u01b0\u1edbi m\u1ed9t v\u1ea1n con, nay \u0111\u00e3 b\u1ecb Khi\u1ebft \u0110an ng\u0103n tr\u1edf. Th\u1ea7n nghe gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an n\u00f3i v\u1edbi T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng r\u1eb1ng: 'Ta v\u1edbi ng\u01b0\u01a1i t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec', \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec V\u1ea1n S\u01a1n \u0111\u00e3 b\u00ed m\u1eadt ph\u00e1i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3. N\u1ebfu ch\u00fang th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f3, m\u00e0 kh\u00f4ng kh\u00e9o d\u1ee5 d\u1ed7 T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng h\u1eadu h\u1ecda, th\u00ec e r\u1eb1ng n\u0103m nay v\u00e0o m\u00f9a thu \u0111\u00f4ng, ch\u00fang s\u1ebd \u0111\u1ebfn c\u01b0\u1edbp ph\u00e1 Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n. N\u1ebfu c\u00e1c t\u1ed9c phi\u00ean ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o kinh c\u1ee7a L\u1ee5c C\u1ed1c, th\u00ec c\u00e1c t\u1ed9c \u0110\u1ea1i L\u01b0\u01a1ng, Ti\u1ec3u L\u01b0\u01a1ng s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1eadm ch\u00ed c\u00e1c t\u1ed9c ph\u00eda sau n\u00fai L\u0169ng c\u0169ng kh\u00f3 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i th\u1ea5y vi\u1ec7c thu h\u1ed3i v\u1eadt ph\u1ea9m ban cho L\u1ee5c C\u1ed1c \u1edf V\u1ecb Ch\u00e2u, kh\u00f4ng kh\u1ecfi l\u1ea1nh l\u00f2ng. V\u00ec sao? C\u00e1c t\u1ed9c phi\u00ean h\u00f9ng m\u1ea1nh, binh l\u1ef1c \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o, c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec1m ch\u1ebf gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an, ch\u1ec9 c\u00f2n T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng m\u00e0 th\u00f4i. Kh\u00f4ng bi\u1ebft ai \u0111\u00e3 v\u1ea1ch k\u1ebf, \u00e2n hu\u1ec7 \u0111\u00e3 ban ra r\u1ed3i l\u1ea1i b\u1ecf d\u1edf.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1c t\u1ed9c T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 con ch\u00e1u ng\u01b0\u1eddi Hoa, \u0111\u1ec1u bi\u1ebft n\u00f3i ti\u1ebfng H\u00e1n, kh\u00e1 th\u00f4ng th\u1ea1o ch\u1eef ngh\u0129a. Ng\u01b0\u1eddi V\u1ecb Ch\u00e2u qua l\u1ea1i th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi c\u00e1c th\u00f4ng s\u1ef1, h\u00e1 kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng n\u00e0y? \u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn V\u1ecb Ch\u00e2u r\u1ed3i l\u1ea1i thu h\u1ed3i. C\u00e1c t\u1ed9c phi\u00ean tham c\u1ee7a, l\u1ea1i c\u00e0ng coi tr\u1ecdng ch\u1eef t\u00edn. Tri\u1ec1u l\u1ec7nh ban ra r\u1ed3i l\u1ea1i \u0111\u1ed5i, sao c\u00f3 th\u1ec3 coi th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong suy ngh\u0129 s\u00e2u xa v\u1ec1 k\u1ebf s\u00e1ch bi\u00ean gi\u1edbi, quy\u1ebft \u0111o\u00e1n t\u1eeb n\u01a1i th\u00e2m cung, k\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng h\u1ecd, d\u00f9ng l\u1ee3i l\u1edbn \u0111\u1ec3 d\u1ee5. Ch\u1ec9 c\u1ea7n gi\u00e1 ng\u1ef1a c\u1ee7a T\u00e2y Phi\u1ec1n so v\u1edbi th\u01b0\u1eddng l\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i h\u01a1n, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 r\u01b0\u1ee3u th\u1ecbt c\u0169ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. B\u00ean trong l\u00e0 k\u1ebf ho\u1ea1ch chi\u1ebfn th\u1ee7, b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0 \u00e2n hu\u1ec7 v\u1ed7 v\u1ec1. T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c nh\u1ecf ph\u00eda t\u00e2y, ch\u1ec9 tr\u00f4ng v\u00e0o vi\u1ec7c b\u00e1n ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm l\u1ee3i, \u0111\u00e3 nh\u1eadn \u00e2n t\u00edn c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, d\u00f9 b\u1ecb gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1eddng, \u1eaft s\u1ebd k\u1ebft th\u00f9 s\u00e2u, khi\u1ebfn ch\u00fang t\u1ef1 \u0111\u00e1nh nhau, l\u00fd l\u1ebd r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng. N\u1ebfu kh\u00f4ng s\u1edbm ph\u00f2ng b\u1ecb, th\u00ec e r\u1eb1ng Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n c\u0169ng kh\u00f3 m\u00e0 gi\u1eef v\u1eefng \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[55] M\u00f9a h\u1ea1, th\u00e1ng t\u01b0, ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, s\u1ee9 Khai \u0111\u1ea1o t\u1ed9c Mi B\u1ed9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u Ph\u00ed l\u00e0 N\u00ea Mai sai con l\u00e0 Th\u00e0nh B\u00f4 v\u00e0o tri\u1ec1u c\u1ed1ng. Vua khen N\u00ea Mai nhi\u1ec1u l\u1ea7n c\u00f3 c\u00f4ng chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u v\u1edbi qu\u00e2n Thi\u00ean, phong l\u00e0m ch\u1ee9c \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u C\u1ea9m; cho em h\u1ecd l\u00e0 Khu\u1ea5t T\u1eed l\u00e0m Ho\u00e0i H\u00f3a t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, sung ch\u1ee9c Ch\u1ec9 huy s\u1ee9 b\u1ea3n t\u1ed9c, Th\u00e0nh B\u00f4 l\u00e0m Quy \u0110\u1ee9c t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, sung ch\u1ee9c \u0110\u00f4 Tu\u1ea7n ki\u1ec3m s\u1ee9 b\u1ea3n t\u1ed9c. L\u1ea1i l\u1ec7nh cho Th\u00e0nh B\u00f4 ghi ch\u00e9p s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng trong t\u1ed9c \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean, ban ra 15 \u0111\u1ea1o s\u1eafc ch\u1ec9 Ch\u1ec9 huy s\u1ee9 kh\u00f4ng t\u00ean v\u00e0 3 \u0111\u1ea1o s\u1eafc ch\u1ec9 Qu\u00e2n ch\u1ee7, giao cho L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a, ng\u01b0\u1eddi coi qu\u00e2n Tr\u1ea5n Nhung, \u0111i\u1ec1n t\u00ean v\u00e0o \u0111\u1ec3 ban c\u1ea5p.<\/p>\n\n<p>[56] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, l\u1ea5y Ph\u1ee5ng Nh\u1eadt t\u1ea3 s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Chu N\u0103ng l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u Ho\u00e0i, H\u1eefu s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 An U\u00e2n l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u B\u00e1c; Thi\u00ean V\u0169 t\u1ea3 s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Nguy\u00ean Tr\u1eebng l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u Doanh, H\u1eefu s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u B\u1ea3o; \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ch\u1ec9 huy s\u1ee9 T\u1ea3 ban \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu C\u1ea3nh B\u00e2n l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u00f9ng, H\u1eefu ban \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu Chu T\u1ef1 l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u T\u00e2n; t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ee9c v\u1ee5 qu\u00e2n s\u1ef1. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea5y An U\u00e2n coi ch\u00e2u B\u1ed1i, Chu N\u0103ng coi ch\u00e2u Minh, Nguy\u00ean Tr\u1eebng coi ch\u00e2u M\u1ea1c, Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh coi ch\u00e2u Tri\u1ec7u, C\u1ea3nh B\u00e2n coi ch\u00e2u Th\u00e2m, Chu T\u1ef1 coi ch\u00e2u K\u00fd, \u0111\u1ec1u ki\u00eam ch\u1ee9c B\u1ed9 th\u1ef1 b\u1ea3n ch\u00e2u.<\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>\"Nguy\u00ean Tr\u1eebng, Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh, C\u1ea3nh B\u00e2n, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi khen ng\u1ee3i. Tr\u1eabm t\u1eebng tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn n\u00f3i chuy\u1ec7n, xem kh\u00ed ph\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u00f3 ch\u00ed kh\u00ed. Chu T\u1ef1 c\u0169ng kh\u00e1 n\u1ed5i ti\u1ebfng, nh\u01b0ng ch\u1ec9 \u1edf trong c\u1ea5m v\u1ec7, ch\u01b0a th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e0i n\u0103ng, n\u00ean ban cho ch\u1ee9c qu\u1eadn, th\u1eed th\u00e1ch \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ec3 ph\u00e1t huy h\u1ebft s\u1edf tr\u01b0\u1eddng. Chu N\u0103ng, An U\u00e2n \u0111\u1ee9ng tr\u00ean Nguy\u00ean Tr\u1eebng, Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh, v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ebfng t\u0103m g\u00ec, nh\u01b0ng kh\u00f4ng mu\u1ed1n v\u1ed9i v\u00e0ng c\u00e1ch ch\u1ee9c, n\u00ean theo l\u1ec7 th\u0103ng ch\u1ee9c, n\u1ebfu th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, c\u00e1ch ch\u1ee9c sau c\u0169ng ch\u01b0a mu\u1ed9n, n\u00ean \u0111\u1ec1u b\u1ed5 nhi\u1ec7m.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Chu N\u0103ng, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.)<\/i> An U\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi Th\u00e1i Nguy\u00ean. <i>(Nguy\u00ean Tr\u1eebng, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.)<\/i> Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh, ng\u01b0\u1eddi Y\u1ec3n L\u0103ng. C\u1ea3nh B\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi T\u00edn \u0110\u00f4. Chu T\u1ef1, ng\u01b0\u1eddi Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh.<\/p>\n\n<p>[57] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, Vua n\u00f3i v\u1edbi Tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n Chu O\u00e1nh r\u1eb1ng: <i>\"Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, khi qu\u00e2n ch\u1ee9c c\u00f3 khuy\u1ebft, ch\u1ec9 t\u1ea1m quy\u1ec1n l\u0129nh, \u0111\u1ee3i ba n\u0103m m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 m\u1ed9t l\u1ea7n. Ch\u01b0a \u0111\u1ebfn k\u1ef3 h\u1ea1n m\u00e0 c\u00f3 c\u00f4ng th\u00ec ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 ch\u1ee9c Ph\u1ee5ng tri\u1ec1u th\u1ec9nh m\u00e0 th\u00f4i. Nay ch\u1ed7 khuy\u1ebft nhi\u1ec1u, thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd, c\u1ea7n ph\u1ea3i k\u00edp th\u0103ng b\u1ed5.\"<\/i> Li\u1ec1n sai Chu O\u00e1nh xem s\u1ed5 s\u00e1ch m\u00e0 th\u0103ng b\u1ed5 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf ngo\u00e0i v\u00e0 qu\u00e2n ng\u1ea1ch \u1edf ngo\u00e0i v\u1ed1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u00e2n l\u1ec7, c\u0169ng \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u01a1n. Vi\u1ec7c n\u00e0y ho\u00e0n th\u00e0nh trong hai m\u01b0\u01a1i ng\u00e0y.<\/p>\n\n<p>[58] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, ch\u00e2u T\u00e2n t\u00e2u r\u1eb1ng h\u1ecdc c\u1ee9u Kh\u1ea5u T\u00e2n V\u01b0\u01a1ng \u0111em ba ngh\u00ecn h\u1ed9c th\u00f3c c\u1ee9u \u0111\u00f3i d\u00e2n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 ch\u1ee9c th\u00ed \u0110\u1ea1i L\u00fd b\u00ecnh s\u1ef1.<\/p>\n\n<p>[59] Ti\u1ec1n Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Ch\u00e2u Tuy v\u1ed1n l\u00e0 \u0111\u1ea5t n\u1ed9i \u0111\u1ecba, d\u00e2n \u0111\u00f4ng c\u1ee7a nhi\u1ec1u, c\u00f2n ph\u1ea3i nh\u1edd c\u00e1c qu\u1eadn l\u00e2n c\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng. T\u1eeb khi ban cho Tri\u1ec7u B\u1ea3o Trung, h\u1ed9 kh\u1ea9u suy gi\u1ea3m, nay mu\u1ed1n kh\u00f4i ph\u1ee5c th\u00e0nh \u1ea5y, \u01b0\u1edbc t\u00ednh c\u1ea7n h\u01a1n m\u1ed9t tr\u0103m v\u1ea1n c\u00f4ng, l\u1ea1i ph\u1ea3i t\u0103ng qu\u00e2n \u0111\u00f3ng gi\u1eef, g\u1ea5p \u0111\u00f4i tr\u01b0\u1edbc kia.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o ph\u1ea3i nh\u1edd c\u1ea3 v\u00e0o H\u00e0 \u0110\u00f4ng, \u0111\u1ea5t \u1ea5y c\u00e1ch Ho\u00e0ng H\u00e0 v\u00e0 hai n\u00fai \u0110\u1ea1i Thi\u1ebft Ki\u1ec7t, Ti\u1ec3u Thi\u1ebft Ki\u1ec7t, d\u01b0\u1edbi th\u00e0nh l\u1ea1i c\u00f3 s\u00f4ng V\u00f4 \u0110\u1ecbnh, khi c\u1ea7n d\u00f9ng binh, vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n r\u1ea5t kh\u00f3 kh\u0103n[footnote] 'T\u1ed1ng' nguy\u00ean l\u00e0 '\u0111\u1ea1o', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 5, ph\u1ea7n Ch\u00e2n T\u00f4ng kinh ch\u1ebf T\u00e2y H\u1ea1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. L\u1ea1i n\u1eefa, \u0111\u1ea5t \u1ea5y kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec3m tr\u1edf[footnote] '\u0110\u1ecba' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u00e0nh', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], n\u1ebfu tu b\u1ed5 ch\u01b0a xong, gi\u1eb7c phi\u00ean x\u00f4ng v\u00e0o, th\u00ec kh\u00f3 m\u00e0 gi\u1eef v\u1eefng. Hu\u1ed1ng chi th\u00e0nh \u1ea5p ch\u00e2u \u1ea5y b\u1ecb \u0111\u1ed1t ph\u00e1, kh\u00f4ng c\u00f2n m\u1ed9t c\u00e2y c\u1ed9t, m\u1ed9t vi\u00ean ng\u00f3i, qua n\u00fai r\u1eebng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u1ed7 l\u1edbn, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 th\u00eam phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, tuy\u1ec7t kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ee3i g\u00ec. Xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y[footnote] 'Kh\u1ea5t' nguy\u00ean l\u00e0 'D\u0129', theo s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\"<\/i> Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y l\u1ea1i v\u00e0o tri\u1ec1u t\u00e2u vi\u1ec7c \u1ea5y, Vua r\u1ea5t khen ng\u1ee3i v\u00e0 ch\u1ea5p nh\u1eadn.<\/p>\n\n<p>L\u00fac \u0111\u1ea7u, Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y d\u1eabn qu\u00e2n v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng, ph\u00e2n b\u1ed1 qu\u00e2n ng\u0169, \u0111\u1ec1u c\u00f3 quy c\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c t\u01b0\u1edbng l\u0129nh ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc r\u1ea5t k\u00ednh ph\u1ee5c. Vua bi\u1ebft chuy\u1ec7n, n\u00f3i v\u1edbi t\u1ea3 h\u1eefu r\u1eb1ng: <i>\"Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y l\u00e0 b\u1eadc nho th\u1ea7n bi\u1ebft d\u00f9ng binh v\u1eady.\"<\/i> Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i sai Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y \u0111i tu\u1ea7n ph\u1ee7 c\u00e1c ch\u00e2u ven bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y nghi x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng. Khi tr\u1edf v\u1ec1, \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m \u0110\u1eb7ng Ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9.<\/p>\n\n<p>[60] \u0110i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng C\u00f4ng b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u00f9y qu\u00e2n chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ef1 Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o l\u00e0m H\u00e0 \u0110\u00f4ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9, thay th\u1ebf Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng B\u00e1c s\u0129 Thi H\u1ed9. L\u1ea5y Thi H\u1ed9 l\u00e0m Thi\u1ec3m T\u00e2y Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9. L\u00fac \u0111\u00f3, V\u0103n B\u1ea3o \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb tu s\u1eeda l\u1ea1i Thanh Vi\u1ec5n qu\u00e2n, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng H\u00e1n Trung t\u00e2u r\u1eb1ng \u00f4ng ta th\u00edch sinh s\u1ef1, Vua cho r\u1eb1ng V\u0103n B\u1ea3o kh\u00f4ng c\u00f3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n r\u00f5 r\u00e0ng v\u1ec1 vi\u1ec7c sinh s\u1ef1, ch\u1ec9 l\u1ec7nh cho Thi H\u1ed9 \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c m\u00e0 th\u00f4i.<\/p>\n<p><i>(Thi H\u1ed9, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.)<\/i><\/p>\n\n<p>[61] L\u1ea5y Tri Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a ki\u00eam Kinh Nguy\u00ean Nghi V\u1ecb Tr\u00fa b\u1ea1c Ki\u1ec1m h\u1ea1t. L\u00fac \u0111\u1ea7u, K\u1ebf H\u00f2a lo r\u1eb1ng khi c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p, th\u1ed1ng so\u00e1i s\u1ebd kh\u00f4ng \u1ee9ng c\u1ee9u, nhi\u1ec1u l\u1ea7n xin th\u00eam qu\u00e2n. V\u00ec th\u1ebf l\u1ec7nh cho \u00f4ng ki\u00eam qu\u1ea3n qu\u00e2n b\u1ed1n ch\u00e2u, qu\u00e2n tr\u1ea5n th\u1ee7 Tr\u1ea5n Nhung c\u0169ng do b\u1ed9 th\u1ef1 th\u1ed1ng l\u0129nh.<\/p>\n\n<p>[62] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng d\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y ch\u1edf l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda thu\u1ebf ru\u1ed9ng.<\/p>\n<p><i>(X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b b\u1ea3n k\u1ef7 ch\u00e9p: ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, chi\u1ebfu r\u1eb1ng d\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y ch\u1edf l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda thu\u1ebf. \u1ede \u0111\u00e2y ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, nghi l\u00e0 thi\u1ebfu m\u1ea5t hai ch\u1eef <i>\"Nh\u00e2m Th\u00e2n\"<\/i>.)<\/i><\/p>\n\n<p>[63] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec1n T\u00edch l\u1ea5y ch\u1ee9c v\u1ee5 hi\u1ec7n t\u1ea1i ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1, l\u1ea1i sai trung s\u1ee9 truy\u1ec1n ch\u1ec9 r\u1eb1ng: <i>\"Khanh m\u1ed7i l\u1ea7n d\u00e2ng ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb, c\u00e1c c\u01a1 quan kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u00e1ch c\u1ee9, Tr\u1eabm \u0111\u1ec1u t\u1ef1 xem x\u00e9t. Ch\u1ee9c Tri t\u1ea1p, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh r\u1ea5t kh\u00f3 ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean giao cho khanh. V\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb t\u1eeb so\u1ea1n thu\u1eadt, n\u1ebfu c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, h\u00e3y t\u00e2u l\u00ean cho Tr\u1eabm bi\u1ebft.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[64] C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng th\u01b0 l\u00ean Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c ch\u1ee9c quan suy tr\u1ef1c, suy kh\u00e1m c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, quan t\u01b0\u1eddng \u0111o\u1ea1n c\u1ee7a \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1, \u0111\u1ec1u do tr\u01b0\u1edfng quan c\u1ee7a b\u1ea3n ty ti\u1ebfn c\u1eed, gi\u1eef tr\u1ecdng tr\u00e1ch x\u00e9t x\u1eed \u00e1n ki\u1ec7n, c\u1ea7n ph\u00f2ng ng\u1eeba vi\u1ec7c k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng.\"<\/i> Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Vua ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng: N\u1ebfu c\u00e1c quan thu\u1ed9c c\u1ee7a hai ty c\u00f3 khuy\u1ebft, th\u00ec l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan ng\u0169 ph\u1ea9m tr\u1edf l\u00ean c\u1ee7a L\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh ti\u1ebfn c\u1eed r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[65] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, Tri \u00cdch ch\u00e2u M\u00e3 Tri Ti\u1ebft t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"C\u00f3 nh\u1eefng binh l\u00ednh trong ch\u00e2u kh\u00f4ng theo V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e2n l\u00e0m lo\u1ea1n m\u00e0 c\u00f2n gi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eb7c, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean l\u00e0 Trung D\u0169ng, th\u0103ng l\u00e0m c\u1ea5m qu\u00e2n, nh\u01b0ng l\u01b0\u01a1ng th\u00e1ng v\u1eabn nh\u01b0 c\u0169. Xin ch\u1ecdn l\u1ea5y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i gi\u1ecfi d\u0169ng c\u1ea3m \u0111\u1ec3 l\u1ea1i, c\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c th\u00ec cho tr\u1edf l\u1ea1i l\u00e0m ch\u00e2u binh.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 trung thu\u1eadn, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111u\u1ed5i h\u1ecd \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c?\"<\/i> B\u00e8n ra chi\u1ebfu t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng th\u00e1ng cho h\u1ecd, theo nh\u01b0 l\u1ec7 c\u1ee7a c\u1ea5m qu\u00e2n. L\u1ea1i xin l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf T\u00e2y ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef l\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[66] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, Vua ra chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u00e1c quan \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi m\u1ed7i ng\u00e0y ph\u1ea3i b\u00e1o c\u00e1o t\u00ecnh h\u00ecnh v\u1ec1 Khi\u1ebft \u0110an b\u1eb1ng tr\u1ea1m d\u1ecbch nhanh ch\u00f3ng, ba ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n ph\u1ea3i c\u1eed ch\u1ec9 huy s\u1ee9 th\u1ea7n v\u00e0o t\u00e2u. \u0110\u00e2y l\u00e0 \u0111\u1ec3 tr\u1eebng ph\u1ea1t vi\u1ec7c do th\u00e1m c\u1ee7a Uy L\u1ed7 kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng.<\/p>\n\n<p>[67] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, Vua ra chi\u1ebfu: <i>\"T\u1eeb nay Tam ty ph\u1ea3i thu gi\u1eef s\u1ed5 s\u00e1ch, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 m\u1ea5t m\u00e1t. S\u1ed1 ti\u1ec1n v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c l\u1edbn trong thi\u00ean h\u1ea1, m\u1ed7i n\u0103m ph\u1ea3i so s\u00e1nh, \u0111\u1ebfn n\u0103m sau ph\u1ea3i t\u00e2u l\u00ean t\u1eebng kho\u1ea3n.\"<\/i> Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua ra chi\u1ebfu l\u1ea5y s\u1ed5 d\u00e2n trong thi\u00ean h\u1ea1, nh\u01b0ng H\u1ed9 b\u1ed9 kh\u00f4ng bi\u1ebft s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng, \u0111\u1ebfn khi ki\u1ec3m tra s\u1ed1 d\u01b0 thi\u1ebfu, l\u1ea1i n\u00f3i l\u00e0 s\u1ed5 s\u00e1ch b\u1ecb m\u1ea5t, n\u00ean m\u1edbi ra l\u1ec7nh c\u1ea3nh c\u00e1o. L\u1ea1i l\u1ec7nh l\u1ea5y s\u1ed1 h\u1ed9 kh\u1ea9u hi\u1ec7n c\u00f3 trong thi\u00ean h\u1ea1 l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n\n<p>[68] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, l\u1ea5y \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu V\u01b0\u01a1ng K\u1ebf Trung l\u00e0m Ph\u00f3 \u0111\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 c\u1ee7a h\u00e0nh dinh Cao D\u01b0\u01a1ng Quan.<\/p>\n\n<p>[69] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, th\u00e0nh V\u1eadn ch\u00e2u x\u00e2y xong. L\u1ea5y Tri ch\u00e2u, H\u1eefu ty gi\u00e1n Di\u00eau Huy\u1ec1n l\u00e0m Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n, Kinh \u0111\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, \u0111\u1ec3 khen th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng lao c\u1ee7a \u00f4ng.<\/p>\n\n<p>[70] L\u00fac \u0111\u00f3, d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi \u0111ang \u0111\u00e0o s\u00e2u c\u00e1c k\u00eanh r\u1ea1ch, Khi\u1ebft \u0110an th\u01b0\u1eddng qu\u1ea5y r\u1ed1i c\u00f4ng vi\u1ec7c, l\u1ea1i t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y Uy L\u1ed7 qu\u00e2n ti\u1ebfn v\u00e0o c\u01b0\u1edbp ph\u00e1. Vua ra chi\u1ebfu l\u1ec7nh H\u00e0 Th\u1eeba C\u1ee7, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch H\u00f9ng ch\u00e2u, xu\u1ea5t qu\u00e2n \u0111\u1ec3 ph\u00e2n t\u00e1n th\u1ebf \u0111\u1ecbch. Th\u1eeba C\u1ee7 lo r\u1eb1ng n\u1ebfu \u0111\u1ecbch bi\u1ebft qu\u00e2n t\u1eeb qu\u1eadn m\u00ecnh xu\u1ea5t ph\u00e1t, s\u1ebd \u0111\u1ebfn tr\u1ea3 th\u00f9, b\u00e8n l\u1ea5y c\u1edb kh\u00f4ng c\u00f3 k\u1ef5 binh, ch\u1ec9 tu\u00e2n chi\u1ebfu c\u1eed ti\u1ec3u hi\u1ec7u D\u01b0\u01a1ng V\u1ea1n Kim d\u1eabn n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n, t\u1eeb Thu\u1eadn An qu\u00e2n ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng \u0111\u1ebfn H\u1ed7n N\u00ea th\u00e0nh, r\u1ed3i n\u00f3i l\u00e0 qu\u00e2n \u00edt kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i n\u00ean r\u00fat v\u1ec1.<\/p>\n\n<p>[71] Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1eddi Th\u00e1i T\u00f4ng, quan H\u00e0n l\u00e2m thi\u00ean v\u0103n l\u00e0 T\u00f4n S\u0129 Long t\u1eebng xin \u0111\u1eb7t ru\u1ed9ng vu\u00f4ng \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc, v\u00e0 l\u1ec7nh cho d\u00e2n \u0111\u00e0o m\u01b0\u01a1ng \u0111\u1eafp b\u1edd, c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n c\u1ea3n ng\u1ef1a c\u1ee7a qu\u00e2n H\u1ed3, nh\u01b0ng l\u00fac \u0111\u00f3 b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i. G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c Ng\u01b0u Du\u1ec7 l\u1ea1i n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u00e1c khanh ngh\u0129 sao?\"<\/i> L\u1eef M\u00f4ng Ch\u00ednh \u0111\u00e1p: <i>\"Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 c\u1eed s\u1ee9 ph\u00f3 ru\u1ed9ng vu\u00f4ng, nh\u01b0ng trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng \u0111\u1ed9ng ch\u00fang t\u1ed1n k\u00e9m, e kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ee3i. L\u00fac \u0111\u00f3 c\u00e1c v\u00f5 th\u1ea7n c\u0169ng x\u1ea5u h\u1ed5 v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng, n\u00ean b\u1ecf \u0111i.\"<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>\"Nay n\u1ebfu l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u0169ng l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch l\u00e2u d\u00e0i \u0111\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u1ecbch, nh\u01b0ng H\u00e0 S\u00f3c nhi\u1ec1u l\u1ea7n c\u00f3 sai d\u1ecbch, kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m kh\u1ed5 d\u00e2n th\u00eam, n\u00ean b\u1ea3o c\u00e1c c\u01a1 quan t\u1eeb t\u1eeb t\u00ednh to\u00e1n.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[72] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, ban \u01a1n gi\u1ea3m thu\u1ebf cho d\u00e2n ch\u00edn ch\u00e2u Th\u00e2m, B\u00e1 v\u00ec l\u0169 l\u1ee5t. Th\u01b0\u1ee3ng cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra l\u00e0m phi\u1ec1n d\u00e2n, ch\u1edd t\u00e2u b\u00e1o ch\u1eadm tr\u1ec5, ch\u1ec9 n\u00ean x\u00e9t m\u1ee9c \u0111\u1ed9 thi\u1ec7t h\u1ea1i m\u00e0 \u01b0u \u0111\u00e3i.<\/p>\n\n<p>[73] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, Giang Nam chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n Tr\u1ea7n T\u0129nh v\u00e0o t\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e1o v\u00e0ng \u0111ai t\u00eda.<\/p>\n<p>Giang Nam t\u1eeb th\u1eddi h\u1ecd L\u00fd \u0111\u00e1nh thu\u1ebf n\u1eb7ng d\u00e2n, c\u00f3 m\u01b0\u1eddi b\u1ea3y kho\u1ea3n, g\u1ecdi l\u00e0 <i>\"duy\u00ean n\u1ea1p\"<\/i>, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh theo \u0111\u00f3, d\u00e2n kh\u1ed1n kh\u00f3 kh\u00f4ng n\u1ed9p n\u1ed5i. T\u0129nh h\u1ebft s\u1ee9c b\u00e0n v\u1ec1 t\u1ec7 h\u1ea1i, chi\u1ebfu ch\u1ec9 b\u1ecf \u0111i m\u1ea5y kho\u1ea3n n\u1eb7ng nh\u1ea5t.<\/p>\n\n<p>[74] L\u1ea1i b\u1ed9 Lang trung ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1 \u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u00e2u:<\/p>\n<p><i>\"Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n Th\u00e1nh, ban cho ch\u1ee9c v\u1ee5 Hi\u1ebfn ty. Theo \u300aL\u1ee5c \u0111i\u1ec3n\u300b v\u00e0 \u300aB\u00e1ch ty c\u1eed y\u1ebfu\u300b, c\u00f9ng c\u00e1c \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i: t\u1eeb ch\u1ee9c \u0110\u1ea1i phu, Trung th\u1eeba tr\u1edf xu\u1ed1ng v\u00e0 c\u00e1c Ng\u1ef1 s\u1eed thu\u1ed9c ba vi\u1ec7n, \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh qua c\u00e1c th\u1eddi k\u1ef3. Nay s\u1ed5 s\u00e1ch thi\u1ebfu, kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ecbnh s\u1ed1. Hi\u1ec7n c\u00f3 ba Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, m\u01b0\u1eddi hai \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, b\u1ea3y Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed, tr\u1eeb Thi\u1ec7u Di\u1ec7p \u0111ang \u1edf c\u01a1 quan v\u00e0 Thi V\u1ecb \u0111ang ngh\u1ec9 b\u1ec7nh, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i, thay v\u00e0o \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00e1c quan kh\u00e1c \u1edf \u0111\u00e0i.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng c\u00e1c quan ch\u1ee9c Suy tr\u1ef1c hi\u1ec7n nay ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1c Tri suy Ng\u1ef1 s\u1eed th\u1eddi x\u01b0a. Theo \u300a\u0110\u01b0\u1eddng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b: 'N\u0103m H\u01b0ng Nguy\u00ean th\u1ee9 nh\u1ea5t c\u00f3 chi\u1ebfu: Tri \u0110\u00f4ng suy v\u00e0 Tri T\u00e2y suy Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed m\u1ed7i ch\u1ee9c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u00e0i ty xin l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec7n trung th\u1ee9 nh\u1ea5t c\u00f9ng Tri \u0110\u00f4ng suy, \u0110i\u1ec7n trung th\u1ee9 ba c\u00f9ng Tri T\u00e2y suy, v\u00e0 ph\u00e2n ng\u00e0y nh\u1eadn vi\u1ec7c. Xin b\u00e3i b\u1ecf hai ch\u1ee9c Suy quan \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3.' L\u1ea1i c\u00f3: 'N\u0103m Ki\u1ebfn Trung th\u1ee9 ba, \u0110\u00e0i ty t\u1ea5u: C\u00e1c Tri suy Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c ho\u1eb7c thay \u0111\u1ed5i, theo l\u1ec7 c\u0169 c\u00f3 ch\u1ee9c Suy tr\u1ef1c quan, nay xin \u0111\u1eb7t hai ng\u01b0\u1eddi, c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c Ng\u1ef1 s\u1eed Suy b\u1ea3n tham gia x\u00e9t x\u1eed. Chi\u1ebfu ch\u1ec9: Chu\u1ea9n t\u1ea5u.' \u0110\u00e2y l\u00e0 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i t\u00f9y th\u1eddi, vi\u1ec7c b\u1ecf hay l\u00e0m t\u00f9y theo s\u1ef1 vi\u1ec7c. Nay ba vi\u1ec7n c\u00f3 t\u1ed5ng c\u1ed9ng hai m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ng\u01b0\u1eddi, ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c giao nhi\u1ec7m v\u1ee5 g\u1ea7n d\u00e2n, ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ee7y th\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c, ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a Hi\u1ebfn ty d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u00f3 m\u00e0 kh\u00f4ng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i theo chi\u1ebfu g\u1ea7n \u0111\u00e2y, c\u00e1c quan Kh\u00e1m \u0111o\u1ea1n c\u1ee7a \u0110\u00e0i, T\u1ef1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan \u0110\u1ea1i l\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh tr\u1edf l\u00ean ti\u1ebfn c\u1eed. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng d\u00f9 c\u00f3 l\u1ec7nh ti\u1ebfn c\u1eed, cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn l\u00e0 quan kh\u00e1c. Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u1edf Ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, th\u1ea5y c\u00e1c Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty ho\u1eb7c Tu\u1ea7n ph\u1ee7 s\u1ee9 c\u00e1c \u0111\u1ea1o \u0111i\u1ec1u tra c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a c\u00e1c quan Kinh tri\u1ec1u \u0111ang l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i, ghi r\u00f5 t\u00ean h\u1ecd t\u00e2u l\u00ean, c\u00f3 tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a Trung th\u01b0 g\u1eedi xu\u1ed1ng Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay xin ch\u1ec9 huy Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n ki\u1ec3m tra c\u00e1c tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a Trung th\u01b0 tr\u01b0\u1edbc sau, trong hai m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t Ng\u1ef1 s\u1eed c\u1ee7a ba vi\u1ec7n, n\u1ebfu c\u00f3 ai t\u1eebng ph\u1ea1m l\u1ed7i tham \u00f4, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 \u1edf ch\u1ee9c Hi\u1ebfn ty, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c kh\u00e1c. C\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thanh li\u00eam, c\u1ea9n th\u1eadn, si\u00eang n\u0103ng, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 l\u00e0m quan b\u00ean ngo\u00e0i, c\u00f3 th\u1ec3 tri\u1ec7u v\u1ec1 gi\u1eef ch\u1ee9c c\u0169. B\u1ecf danh hi\u1ec7u Suy tr\u1ef1c nh\u00e2n nh\u01b0ng, b\u00e3i b\u1ecf chi\u1ebfu ti\u1ebfn c\u1eed c\u1ee7a L\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh. \u0110i\u1ec1u qu\u00fd l\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a \u0110\u00e0i ty, gi\u1eef quy ch\u1ebf c\u0169 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, khi\u1ebfn tr\u0103m quan \u0111\u1ec1u \u0111\u00fang ch\u1ee9c v\u1ee5, c\u00e1c c\u01a1 quan \u0111\u1ec1u g\u1ea7n g\u0169i v\u1edbi c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a m\u00ecnh.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u00edch t\u1ef1 ch\u00fa trong t\u1ea5u ngh\u1ecb r\u1eb1ng: T\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 4, nay ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y. X\u00e9t T\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Tri t\u1ea1p Ng\u1ef1 s\u1eed v\u00e0o ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 3.)<\/i><\/p>\n\n<p>[75] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, ch\u1ecdn c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n tam ban th\u00f4ng th\u1ea1o \u0111\u1ecba h\u00ecnh n\u00fai s\u00f4ng tr\u1ecdng y\u1ebfu \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y, t\u1eeb T\u1ea7n ch\u00e2u ti\u1ebfn v\u00e0o \u0111\u1ecba gi\u1edbi Phi\u00ean \u0111\u1ec3 chi\u00eau d\u1ee5 ng\u1ef1a. L\u00fac \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 v\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c di \u0111\u1ecbch, n\u00ean sai ng\u01b0\u1eddi \u0111i xem x\u00e9t.<\/p>\n\n<p>[76] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y, Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n, H\u00ecnh b\u1ed9, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 m\u1ed7i khi li\u00ean danh t\u1ea5u ngh\u1ecb, kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng l\u1ebd ph\u1ea3i, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u a dua theo \u00fd ki\u1ebfn. H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1c c\u01a1 quan ph\u00e1p lu\u1eadt, ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i m\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, giao ph\u00f3 vi\u1ec7c tham gia x\u00e9t x\u1eed, c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m vi\u1ec7c r\u00f5 r\u00e0ng. T\u1eeb nay v\u1ec1 sau, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i k\u1ebft lu\u1eadn r\u00f5 r\u00e0ng khi t\u1ea5u tr\u00ecnh.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[77] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, phong Kim Minh huy\u1ec7n \u0111\u00f4 gi\u00e1m ki\u00eam T\u00e2n tr\u1ea1i Gi\u1ea3i Gia H\u00e0 L\u00f4 Quan l\u1ed9 \u0111\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m, Cung b\u1ecb kh\u1ed1 s\u1ee9 L\u00fd K\u1ebf Chu l\u00e0m T\u00e2y Kinh t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, V\u0129nh B\u00ecnh tr\u1ea1i gi\u1edbi Giao th\u00f4n qu\u00e2n ch\u1ee7, Quy \u0110\u1ee9c t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n L\u00fd K\u1ebf Ph\u00fac l\u0129nh Thu\u1eadn ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, V\u0129nh B\u00ecnh tr\u1ea1i gi\u1edbi Ti\u1ec3u L\u1ef1c tr\u1ea5n s\u1ee9 L\u00fd V\u0103n Tr\u1ef1c, Th\u00e0nh B\u00ecnh tr\u1ea5n s\u1ee9 Di\u1ec7p L\u1eb7c V\u0103n Ngh\u0129a \u0111\u1ec1u l\u00e0m Ho\u00e0i H\u00f3a t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n.<\/p>\n<p>K\u1ebf Ph\u00fac \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1ed9c \u0110\u1ea3ng H\u1ea1ng Phi\u00ean, c\u00f9ng v\u1edbi K\u1ebf Chu \u0111\u1ec1u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 gi\u00e1o h\u00f3a, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i.<\/p>\n\n<p>[78] \u0110\u00f4 gi\u00e1m Khi\u1ebft \u0110an T\u00e2n Th\u00e0nh l\u00e0 Ch\u1ee7ng Ki\u00ean g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi, xin kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n r\u1eb1ng t\u00ecnh h\u00ecnh \u0111\u1ecbch thay \u0111\u1ed5i th\u1ea5t th\u01b0\u1eddng, n\u00ean ch\u01b0a \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>Tri H\u00f9ng ch\u00e2u H\u00e0 Th\u1eeba C\u1ee7 li\u00ean ti\u1ebfp d\u00e2ng s\u1edb xin, v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi, v\u1ed1n l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 t\u1ea1m th\u1eddi c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 ban \u01a1n cho ng\u01b0\u1eddi Nhung, d\u00f9 h\u1ecd ph\u1ea3n b\u1ed9i x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng kh\u00f4ng b\u00e3i b\u1ecf. Khi qu\u00e2n Nhung r\u00fat lui, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n v\u1eabn ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1i th\u1ec3. Nay c\u00e1c ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi, v\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ecbch x\u00e2m nh\u1eadp, \u0111\u00e3 t\u1ea1m ng\u1eebng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m ngo\u00e1i, v\u00ec th\u1ea7n d\u00e2ng s\u1edb, \u0111\u00e3 cho l\u1eadp ch\u1ee3 b\u00e1n tr\u00e0 \u1edf H\u00f9ng ch\u00e2u, tuy h\u00e0ng h\u00f3a v\u1eabn l\u01b0u th\u00f4ng, nh\u01b0ng d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i \u00edch g\u00ec, mong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tham v\u1ea5n c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, b\u00e0n xem c\u00f3 n\u00ean ti\u1ebfp t\u1ee5c hay kh\u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu trong v\u0103n v\u00f5 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ki\u00ean quy\u1ebft gi\u1eef \u00fd ki\u1ebfn ri\u00eang, \u1eaft h\u1eb3n c\u00f3 m\u01b0u k\u1ebf kh\u00e1c, xin giao cho h\u1ecd tr\u1ecdng tr\u00e1ch bi\u00ean gi\u1edbi, \u0111\u1ec3 thi h\u00e0nh ph\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00f2i h\u1ecfi h\u1ecd th\u00e0nh c\u00f4ng. N\u1ebfu ch\u1ec9 b\u00e0n su\u00f4ng, l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng, th\u00ec nh\u01b0 Linh ch\u00e2u \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh, hu\u1ed1ng chi k\u1ebb \u0111\u1ecbch ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc n\u00e0y c\u00f2n kh\u00f4ng th\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1edbi B\u00ecnh H\u1ea1?\"<\/i><\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd cho H\u00f9ng ch\u00e2u kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Th\u1eeba C\u1ee7 ghi vi\u1ec7c Th\u1eeba C\u1ee7 xin kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f9ng v\u1edbi s\u1edb d\u00e2ng n\u0103m th\u1ee9 ba l\u00e0 m\u1ed9t. X\u00e9t s\u1edb n\u00e0y l\u1ea5y Linh ch\u00e2u l\u00e0m ch\u1ee9ng c\u1ee9, n\u1ebfu l\u00e0 n\u0103m th\u1ee9 ba, th\u00ec Linh ch\u00e2u ch\u01b0a th\u1ea5t th\u1ee7, sao c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c? Nay \u0111\u01b0a v\u00e0o n\u0103m n\u00e0y, \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh m\u00e2u thu\u1eabn.)<\/i><\/p>","rendered":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u01b0 n\u0103m \u1ea5y.<\/b><\/p>\n<p>[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n Tri\u1ec1u Nguy\u00ean nh\u1eadn ch\u1ea7u.<\/p>\n<p>[2] Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u01b0ng, quan b\u1ed1 tr\u00ed \u0111\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, d\u1eabn qu\u00e2n t\u1eeb tr\u1ea5n B\u1ea1ch B\u00e1o ti\u1ebfn v\u00e0o \u0111\u1ea5t Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, \u0111\u1ed1t h\u01a1n 200 tr\u1ea1i, ch\u00e9m 5.000 \u0111\u1ea7u, b\u1eaft s\u1ed1ng h\u01a1n 900 ng\u01b0\u1eddi, ph\u00e1 h\u1ee7y 8 v\u1ea1n th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o, thu \u0111\u01b0\u1ee3c 2 v\u1ea1n con tr\u00e2u d\u00ea c\u00f9ng kh\u00ed gi\u1edbi. C\u00e1c t\u1ed9c H\u1ed3 Gia M\u00f4n \u1edf ch\u00e2u Kh\u00e1nh v\u1ed1n ngang ng\u01b0\u1ee3c kh\u00f3 tr\u1ecb, Ng\u01b0ng th\u1eeba c\u01a1 b\u1ea5t ng\u1edd \u0111\u00e1nh ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c. Ban \u0111\u1ea7u, khi Ng\u01b0ng xu\u1ea5t qu\u00e2n, chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 L\u01b0u T\u1ed1ng s\u1ee3 vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n kh\u00f4ng k\u1ecbp, h\u1ecfi k\u1ebf s\u00e1ch, Ng\u01b0ng \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Nay n\u00ean ti\u1ebfn s\u00e2u v\u00e0o, d\u1ef1a v\u00e0o l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o c\u1ee7a \u0111\u1ecbch, kh\u00f4ng c\u1ea7n lo l\u1eafng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, Vua \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec7n Th\u1ea7n Ng\u1ef1 Th\u00e1i T\u00f4ng \u1edf vi\u1ec7n Kh\u1ea3i Th\u00e1nh. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, m\u1ed7i d\u1ecbp th\u01b0\u1ee3ng nguy\u00ean, Th\u00e1i T\u1ed5 v\u00e0 Th\u00e1i T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn ch\u00f9a chi\u1ec1n r\u1ed3i m\u1edbi l\u00ean l\u1ea7u xem \u0111\u00e8n. Vua t\u1eeb khi m\u00e3n tang, v\u00ec vi\u1ec7n Kh\u1ea3i Th\u00e1nh l\u00e0 n\u01a1i Th\u00e1i T\u00f4ng gi\u00e1ng sinh, c\u00f3 t\u01b0\u1ee3ng Th\u00e1nh, kh\u00f4ng mu\u1ed1n d\u00f9ng l\u00e0m n\u01a1i vui ch\u01a1i, n\u00ean tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 \u0111\u1ebfn b\u00e1i y\u1ebft, \u0111\u1ebfn t\u1ed1i ng\u00e0y r\u1eb1m m\u1edbi \u0111\u1ebfn ch\u00f9a kh\u00e1c. T\u1eeb \u0111\u00f3 th\u00e0nh l\u1ec7.<\/p>\n<p>[4] Ra l\u1ec7nh cho 30 ch\u1ec9 huy qu\u00e2n Qu\u1ea3ng Nhu\u1ec7 \u0111\u00f3ng \u1edf H\u00e0 B\u1eafc tr\u1edf v\u1ec1 H\u00e0 \u0110\u00f4ng, \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt vi\u1ec7c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng do gi\u00e1 g\u1ea1o t\u0103ng cao.<\/p>\n<p>[5] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, l\u1ea5y H\u1eefu b\u1ed9c x\u1ea1 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 c\u00e1c qu\u00e2n B\u00e2n Ninh, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean, Nghi V\u1ecb, Tr\u1ea5n Nhung, ki\u00eam ph\u00e1n ch\u00e2u B\u00e2n. L\u1ec7nh cho qu\u00e2n \u0111\u00f3ng \u1edf hai \u0111\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean v\u00e0 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n \u0111\u1ec1u ch\u1ecbu s\u1ef1 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a T\u1ec1 Hi\u1ec1n.<\/p>\n<p><i>(Ch\u1ee9c Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 chuy\u00ean tr\u00e1ch b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5 th\u00e1ng 9 n\u0103m Khai B\u1ea3o th\u1ee9 8, l\u1ea5y \u0110inh \u0110\u1ee9c D\u1ee5, \u0110\u00f4 gi\u00e1m h\u00e0nh dinh \u0110\u00f4ng Nam l\u1ed9 ch\u00e2u Th\u0103ng, N\u1ed9i kh\u00e1ch t\u1ec9nh s\u1ee9, l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c tu\u1ea7n ki\u1ec3m s\u1ee9 c\u00e1c ch\u00e2u Th\u01b0\u1eddng, Nhu\u1eadn. T\u00ean ch\u1ee9c kh\u00f4ng chuy\u00ean, n\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u.)<\/i><\/p>\n<p>[6] \u0110inh V\u1ecb, chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 \u0111\u01b0\u1eddng Qu\u1ef3 Ch\u00e2u, C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, ban 300 l\u1ea1ng b\u1ea1c, v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng v\u1ed7 v\u1ec1 khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi Man y\u00ean \u1ed5n.<\/p>\n<p>[7] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, l\u1ea5y T\u00e2y th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9 T\u00f4n To\u00e0n Chi\u1ebfu l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 hai ch\u00e2u Th\u1ea1ch, Th\u1ea5p, \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf ch\u00e2u Tuy, lo vi\u1ec7c s\u1eeda ch\u1eefa th\u00e0nh tr\u00ec, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng h\u01a1n hai v\u1ea1n binh l\u00ednh v\u00e0 d\u00e2n phu \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 c\u00f4ng vi\u1ec7c n\u00e0y. L\u00fac \u0111\u00f3, Qu\u1eafc ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 M\u1ed9 H\u01b0ng l\u00e0m B\u1ed9 th\u1ef1 hai ch\u00e2u Th\u1ea1ch, Th\u1ea5p. To\u00e0n Chi\u1ebfu b\u00ed m\u1eadt t\u00e2u v\u1edbi Vua r\u1eb1ng: <i>&#8220;H\u01b0ng t\u00ednh c\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c, xin h\u1ea1 chi\u1ebfu b\u1ea3o \u00f4ng \u1ea5y ph\u1ea3i tu\u00e2n theo k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a th\u1ea7n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua th\u1ea5y To\u00e0n Chi\u1ebfu v\u1ed1n c\u1ee9ng r\u1eafn, c\u00f2n H\u01b0ng khi l\u00e0m vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 \u00fd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, e r\u1eb1ng hai ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng h\u1ee3p t\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean giao vi\u1ec7c cho To\u00e0n Chi\u1ebfu, r\u1ed3i sai Kh\u00e1ch t\u1ec9nh s\u1ee9, L\u00e2n Ph\u1ee7 ph\u00f3 b\u1ed9 th\u1ef1 T\u00e0o X\u00e1n<a class=\"footnote\" title=\"Nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'ph\u00f3 \u0111\u00f4 th\u1ef1', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 258, truy\u1ec7n T\u00e0o X\u00e1n s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-206-1\" href=\"#footnote-206-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a> \u0111\u1ed5i ch\u1ed7 v\u1edbi H\u01b0ng.<\/p>\n<p>H\u01b0ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u \u0110\u1ecbnh.<\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, l\u1ea5y H\u1ed9 b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n T\u0103ng Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c ph\u00e1n quan c\u00e1c l\u1ed9 B\u00e2n, Ninh, ban cho \u00e1o t\u00eda, \u0111ai v\u00e0ng.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n mu\u1ed1n d\u00f9ng Tr\u00ed Nghi\u00eau \u0111\u1ec3 gi\u00fap m\u00ecnh. Tr\u00ed Nghi\u00eau n\u00f3i v\u1edbi T\u1ec1 Hi\u1ec1n: <i>&#8220;Qu\u00e2n T\u00e2y c\u00f3 m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n, V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 r\u1ed3i. \u00d4ng ch\u1ec9 d\u1eabn m\u1ed9t hai v\u1ecb quan tri\u1ec1u \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3, Si\u00eau c\u00f3 ch\u1ecbu nghe l\u1ec7nh c\u1ee7a ta kh\u00f4ng? Ta c\u00f3 th\u1ec3 giao m\u01b0u k\u1ebf cho Si\u00eau, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh ch\u1ec9 huy \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n ti\u1ebft ch\u1ebf c\u00e1c t\u01b0\u1edbng, th\u00ec c\u0169ng v\u00f4 \u00edch.&#8221;<\/i> T\u1ec1 Hi\u1ec1n b\u00e8n t\u00e2u l\u00ean Vua, Vua h\u1ea1 chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n c\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u00f3ng \u1edf n\u01a1i kh\u00e1c \u0111\u1ebfn.<\/p>\n<p>Tr\u00ed Nghi\u00eau v\u1eeba nh\u1eadn m\u1ec7nh, li\u1ec1n kh\u00f4ng mu\u1ed1n \u0111i, b\u00e8n d\u00e2ng s\u1edb ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng ph\u1ea3i do c\u00f4ng \u0111\u1ee9c, th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u00f4ng ta kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay th\u1ea7n nh\u1eadn m\u1ec7nh ch\u01b0a c\u00f3 c\u00f4ng tr\u1ea1ng g\u00ec, kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn l\u1ec5 v\u1eadt ch\u01b0\u01a1ng ph\u1ee5c.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u00ea Tr\u00ed Nghi\u00eau cu\u1ed3ng lo\u1ea1n, b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu giao cho Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u1ea1i x\u00e9t t\u1ed9i, gi\u00e1ng l\u00e0m Ho\u00e0ng Ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9, t\u01b0\u1edbc b\u1ecf kim t\u1eed.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b: Tr\u00ed Nghi\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m ph\u00e1n quan, ng\u00e0y v\u00e0o t\u1ea1 \u01a1n, li\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c ban kim t\u1eed, sau \u0111\u00f3 d\u00e2ng s\u1edb t\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch trong b\u00e0i minh tr\u00ean bia m\u1ed9 v\u00e0 \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu trong b\u00e0i v\u0103n bia th\u1ea7n \u0111\u1ea1o \u0111\u1ec1u n\u00f3i Tr\u00ed Nghi\u00eau tr\u01b0\u1edbc t\u1eeb ch\u1ed1i \u0111i nh\u1eadm ch\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u ban kim t\u1eed, r\u1ed3i m\u1edbi c\u00f3 chuy\u1ec7n n\u00e0y, c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i khoa tr\u01b0\u01a1ng. Tr\u00ed Nghi\u00eau \u0111\u01b0\u1ee3c ban kim t\u1eed v\u00e0o ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n th\u00ec b\u1ecb t\u01b0\u1edbc b\u1ecf, c\u00f2n vi\u1ec7c d\u00e2ng s\u1edb th\u00ec kh\u00f4ng r\u00f5 ng\u00e0y n\u00e0o.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0ng l\u00fac Tr\u00ed Nghi\u00eau v\u00e0o t\u1ea1 \u01a1n, th\u1ef1c ra ch\u01b0a t\u1eebng t\u1eeb ch\u1ed1i \u0111i nh\u1eadm ch\u1ee9c, sau khi nh\u1eadn ban th\u01b0\u1edfng, m\u1edbi h\u1ed1i h\u1eadn, b\u00e8n d\u00e2ng s\u1edb. C\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 mu\u1ed1n d\u00f9ng c\u00e1ch n\u00e0y \u0111\u1ec3 g\u00e2y ch\u00fa \u00fd v\u00e0 n\u1ed5i ti\u1ebfng. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u00ea \u00f4ng cu\u1ed3ng lo\u1ea1n. \u0110\u1ea1i \u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u00e0i v\u0103n bia khen ng\u1ee3i Tr\u00ed Nghi\u00eau qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, c\u00f2n qu\u1ed1c s\u1eed th\u00ec ch\u00ea bai c\u0169ng qu\u00e1 l\u1eddi. Nay tham kh\u1ea3o ch\u1ec9nh s\u1eeda.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aLong Xuy\u00ean bi\u1ec7t ch\u00ed\u300b ch\u00e9p: Sai Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m ph\u00f3 cho \u00d4n Tr\u1ecdng Th\u01b0 \u0111i an ph\u1ee7 Thi\u1ec3m T\u00e2y. Tr\u00ed Nghi\u00eau \u1edf c\u1eeda c\u00e1p d\u00e2ng s\u1edb, n\u00f3i Tr\u1ecdng Th\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c. Nh\u1eefng k\u1ebb khinh b\u1ea1c \u0111\u1ec1u v\u1ed7 tay khen hay. L\u00fd H\u00e3ng \u1edf Trung th\u01b0 kh\u00f4ng vui, b\u00e8n d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m ph\u00f3 cho Tr\u1ecdng Th\u01b0 v\u00e0 c\u00e1ch ch\u1ee9c Tr\u00ed Nghi\u00eau.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t qu\u1ed1c s\u1eed v\u00e0 \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, th\u00ec ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m ph\u00f3 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i Tr\u1ecdng Th\u01b0. E r\u1eb1ng \u300aLong Xuy\u00ean bi\u1ec7t ch\u00ed\u300b nghe nh\u1ea7m. Nh\u01b0ng ch\u1ed7 n\u00f3i Tr\u1ecdng Th\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c, c\u00f3 l\u1ebd Tr\u00ed Nghi\u00eau th\u1ef1c s\u1ef1 ch\u1ec9 T\u1ec1 Hi\u1ec1n, n\u00ean qu\u1ed1c s\u1eed v\u00e0 \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u ch\u00ea Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u1eddi l\u1ebd cu\u1ed3ng lo\u1ea1n. Ch\u1ec9 c\u00f3 T\u1ec1 Hi\u1ec1n t\u1eebng ti\u1ebfn c\u1eed Tr\u00ed Nghi\u00eau, kh\u00f4ng l\u1ebd l\u1ea1i b\u00e1o \u0111\u00e1p nh\u01b0 v\u1eady. \u0110\u00e3 n\u00f3i l\u00e0 cu\u1ed3ng lo\u1ea1n, th\u00ec vi\u1ec7c ph\u1ea3n ph\u00fac vong \u00e2n c\u0169ng ch\u01b0a ch\u1eafc. T\u1ec1 Hi\u1ec1n cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c kinh l\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng v\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u0103ng? Nh\u01b0ng b\u00e0i minh tr\u00ean bia m\u1ed9 c\u1ee7a Tr\u00ed Nghi\u00eau ch\u1ec9 b\u00e0n v\u1ec1 H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung, ch\u01b0a t\u1eebng nh\u1eafc \u0111\u1ebfn T\u1ec1 Hi\u1ec1n. Qu\u1ed1c s\u1eed v\u00e0 \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng n\u00f3i r\u00f5 vi\u1ec7c n\u00e0y, nay ch\u1ec9 theo b\u00e0i minh tr\u00ean bia m\u1ed9.)<\/i><\/p>\n<p>[9] Ban \u0111\u1ea7u, qu\u00e2n \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 h\u1ed9 t\u1ed1ng l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u0111\u1ebfn Linh Ch\u00e2u. \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o v\u1ed1n am hi\u1ec3u \u0111\u1ecba h\u00ecnh hi\u1ec3m tr\u1edf \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y, \u0111\u00e3 t\u00e2u l\u00ean r\u1eb1ng ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd b\u1ecb L\u00fd K\u1ebf Thi\u00ean \u0111\u00e1nh b\u1ea1i. Sau \u0111\u00f3, qu\u1ea3 nhi\u00ean chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u1ea7n V\u0129 b\u1ecb gi\u1eb7c gi\u1ebft ch\u1ebft. <i>(S\u1ef1 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra v\u00e0o th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 3.)<\/i> Gi\u1eb7c ti\u1ebfn c\u00f4ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e2n Thanh Vi\u1ec5n. <i>(S\u1ef1 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra v\u00e0o th\u00e1ng 9 n\u0103m th\u1ee9 4.)<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o \u0111ang \u0111\u1ec3 tang m\u1eb9, ch\u01b0a m\u00e3n tang. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh l\u1eadp t\u1ee9c sai t\u01b0\u1edbng ph\u1ee7 tri\u1ec7u \u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 h\u1ecfi k\u1ebf s\u00e1ch. Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o nh\u00e2n \u0111\u00f3 d\u00e2ng l\u00ean b\u1ea3n \u0111\u1ed3 H\u00e0 T\u00e2y &#8211; L\u0169ng H\u1eefu, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi t\u00e2u r\u1eb1ng Linh Ch\u00e2u kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf. Do \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u1eed V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau \u0111i \u0111\u00e1nh d\u1eb9p ph\u00eda t\u00e2y. Sau \u0111\u00f3, ban chi\u1ebfu ph\u1ee5c ch\u1ee9c C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang cho Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o, c\u00f9ng ki\u00eam nhi\u1ec7m ch\u1ee9c \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u00f9y qu\u00e2n chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9.<\/p>\n<p>[10] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung, Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110i\u1ec1n T\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty<a class=\"footnote\" title=\"L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110i\u1ec1n T\u00edch quy\u1ec1n c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, ch\u1eef 'c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng' tr\u00ean nguy\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'Qu\u1ea3n', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n \u0111\u00e3 b\u1ecf. X\u00e9t th\u1eddi B\u1eafc T\u1ed1ng s\u01a1, ty n\u00e0y c\u00f3 ch\u1ee9c C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng, \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan, \u0111\u1ebfn Nam T\u1ed1ng v\u00ec ki\u00eang h\u00fay Cao T\u00f4ng (C\u1ea5u) n\u00ean \u0111\u1ed5i C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng th\u00e0nh C\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng. L\u1ea1i xem \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi quy\u1ec3n n\u00e0y ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n ch\u00e9p l\u00e0 'Quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e1n Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty', T\u1ed1ng b\u1ea3n c\u0169ng gi\u1ed1ng, 'Qu\u1ea3n c\u00e1n' t\u1ee9c l\u00e0 'Qu\u1ea3n c\u00e2u', danh hi\u1ec7u Qu\u1ea3n c\u00e2u th\u1eddi \u0111\u00f3 c\u0169ng th\u00f4ng d\u1ee5ng.\" id=\"return-footnote-206-2\" href=\"#footnote-206-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>, ki\u00eam ch\u1ee9c M\u00f4n h\u1ea1 phong b\u00e1c s\u1ef1.<\/p>\n<p>Ba ng\u00e0y sau, \u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc th\u1ea5y sai Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9, T\u0103ng Tr\u00ed Nghi\u00eau l\u00e0m Kinh l\u01b0\u1ee3c ph\u00e1n quan, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9. Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc s\u00e1ch binh ph\u00e1p c\u1ee7a T\u00f4n T\u1eed, c\u00f3 c\u00e2u &#8216;Kh\u00f4ng hi\u1ec3u h\u1ebft c\u00e1i h\u1ea1i c\u1ee7a d\u00f9ng binh th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec3u h\u1ebft c\u00e1i l\u1ee3i c\u1ee7a d\u00f9ng binh&#8217;, nay kh\u00f4ng bi\u1ebft Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n, T\u0103ng Tr\u00ed Nghi\u00eau, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o c\u00f3 hi\u1ec3u h\u1ebft l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u00f9ng binh kh\u00f4ng? N\u1ebfu hi\u1ec3u h\u1ebft l\u1ee3i v\u00e0 h\u1ea1i, h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng kh\u00f4ng sai s\u00f3t, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 giao ph\u00f3 vi\u1ec7c kinh l\u01b0\u1ee3c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n \u0111\u1ecdc \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b, Cao T\u1ed5 n\u00f3i &#8216;V\u1eadn tr\u00f9 trong m\u00e0n tr\u01b0\u1edbng, quy\u1ebft th\u1eafng ngo\u00e0i ng\u00e0n d\u1eb7m, ta kh\u00f4ng b\u1eb1ng Tr\u01b0\u01a1ng T\u1eed Ph\u00f2ng&#8217;. Nay T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i v\u1eadn tr\u00f9 trong m\u00e0n tr\u01b0\u1edbng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00e3 t\u1eebng b\u00e0n b\u1ea1c l\u1ee3i h\u1ea1i n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng r\u1ed3i m\u1edbi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh sai Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n hay ch\u01b0a? Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y D\u01b0\u01a1ng Qu\u1ef3nh kh\u00f4ng x\u1ee9ng v\u1edbi s\u1ef1 tin d\u00f9ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, khi\u1ebfn m\u1ea5t qu\u00e2n Thanh Vi\u1ec5n, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o b\u1ecf l\u1ea1i kh\u00f4ng \u00edt, d\u00e2n ch\u00fang b\u1ecb gi\u1ebft h\u1ea1i v\u00e0 b\u1eaft \u0111i c\u0169ng kh\u00f4ng \u00edt.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay \u0111ang l\u00e0 m\u00f9a xu\u00e2n, \u0111\u1ed9ng binh kh\u1edfi s\u1ef1, tuy l\u00e0 \u0111\u1ec3 c\u1ee9u nguy ph\u00f2ng lo, t\u1ef1 nhi\u00ean ph\u1ea3i t\u00f9y c\u01a1 \u1ee9ng bi\u1ebfn, nh\u01b0ng th\u00e1nh nh\u00e2n h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng t\u1ea5t thu\u1eadn th\u1eddi, th\u00ec tr\u1eddi s\u1ebd gi\u00fap thu\u1eadn. Hu\u1ed1ng h\u1ed3 r\u1ee3 \u0110\u1ecbch g\u00e2y h\u1ecda kh\u00f4ng nh\u1ecf, b\u1ec7 h\u1ea1 n\u00ean tri\u1ec7u T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9, l\u1ea1i h\u1ecfi k\u1ebf s\u00e1ch quy\u1ebft th\u1eafng ngo\u00e0i ng\u00e0n d\u1eb7m, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c khinh \u0111\u1ecbch coi th\u01b0\u1eddng gi\u1eb7c, khi\u1ebfn r\u1ee3 \u0110\u1ecbch cho r\u1eb1ng Trung Qu\u1ed1c kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 n\u00f3i kh\u00f4ng h\u1ebft, th\u00ec h\u00e3y cho h\u1ecd vi\u1ebft th\u1eb3ng k\u1ebf s\u00e1ch l\u1ee3i h\u1ea1i t\u1ea5t nhi\u00ean, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng d\u00e2ng l\u00ean. T\u1ea5t nhi\u00ean, ngh\u0129a l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean \u0111\u1ebfn th\u00e1ng n\u00e0o t\u1ea5t lui, th\u00e1ng n\u00e0o t\u1ea5t \u0111\u1ebfn, \u0111\u1ebfn t\u1ea5t th\u1eafng, lui t\u1ea5t b\u1ea1i. N\u1ebfu T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 c\u00f3 \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c nhau, l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m quy\u1ebft \u0111o\u00e1n tr\u00ecnh b\u00e0y k\u1ebf s\u00e1ch t\u1ea5t nhi\u00ean, l\u1ea1i s\u1ee3 \u0111\u1ed3ng li\u1ec7t, th\u00ec xin b\u1ec7 h\u1ea1 \u1edf \u0111i\u1ec7n ri\u00eang cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o, tri\u1ec7u ri\u00eang n\u00f3i chuy\u1ec7n, \u0111\u1ec3 h\u1ecd n\u00f3i h\u1ebft \u00fd ki\u1ebfn.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n n\u0103m ngo\u00e1i ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5 \u1edf n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n kh\u1edfi c\u01b0 d\u00e2ng t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed1i, n\u00f3i T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng am hi\u1ec3u vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, nay xin b\u1ec7 h\u1ea1 xem l\u1ea1i; l\u1ea1i \u1edf quy\u1ec3n th\u1ee9 hai \u300aNg\u1ef1 l\u00e3m\u300b d\u00e2ng l\u00ean m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m ngo\u00e1i, t\u1eebng d\u1eabn l\u1eddi t\u1ef1a ch\u00fa s\u00e1ch binh c\u1ee7a \u0110\u1ed7 M\u1ee5c n\u00f3i T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng kh\u00f4ng bi\u1ebft binh ph\u00e1p, mong b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng xem k\u1ef9.<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi \u300aL\u1ec5\u300b n\u00f3i: &#8216;B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng l\u0169y \u0111\u1eafp nhi\u1ec1u, l\u00e0 n\u1ed7i nh\u1ee5c c\u1ee7a khanh \u0111\u1ea1i phu.&#8217; Nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng b\u1ecb r\u1ee3 \u0110\u1ecbch x\u00e2m nhi\u1ec5u, T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9 kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1ee5c sao? Kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00f3 l\u00e0 s\u1ec9 nh\u1ee5c sao? N\u1ebfu kh\u00f4ng cho l\u00e0 nh\u1ee5c, l\u1ea1i kh\u00f4ng bi\u1ebft x\u1ea5u h\u1ed5, th\u00ec l\u00e0 ph\u1ee5 l\u00f2ng tin d\u00f9ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, l\u00e0 an nhi\u00ean tr\u00ean mi\u1ebfu \u0111\u01b0\u1eddng m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft nguy lo\u1ea1n s\u1eafp \u0111\u1ebfn. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 mau tri\u1ec7u t\u1eadp T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Khu m\u1eadt s\u1ee9, t\u1eebng ng\u01b0\u1eddi h\u1ecfi han, \u0111\u1ec3 h\u1ecd n\u00f3i h\u1ebft \u00fd ki\u1ebfn, tr\u00e1nh cho b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ed7i lo th\u1ee9c khuya d\u1eady s\u1edbm. L\u1eddi th\u1ea7n n\u00f3i ra, h\u1ecda v\u00e0o th\u00e2n, b\u1ec7 h\u1ea1 n\u1ebfu kh\u00f4ng gi\u1eef k\u00edn, th\u00ec s\u1ebd m\u1ea5t th\u1ea7n v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Theo ch\u00fa th\u00edch trong t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a \u0110i\u1ec1n T\u00edch, n\u00f3i l\u00e0 ng\u00e0y 15 th\u00e1ng gi\u00eang d\u00e2ng l\u00ean. Nay ph\u1ee5 v\u00e0o \u0111\u00e2y. Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n l\u00e0 th\u00e1ng 12. T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed1i ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5 n\u0103m ngo\u00e1i ch\u01b0a th\u1ea5y.)<\/i><\/p>\n<p>T\u00edch l\u1ea1i n\u1eafm gi\u1eef ch\u1ee9c Ng\u00e2n \u0111\u00e0i, m\u1ed7i khi xem x\u00e9t c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb t\u1eeb kh\u1eafp thi\u00ean h\u1ea1, n\u1ebfu c\u00f3 ai n\u00f3i v\u1ec1 d\u00e2n \u0111\u00f3i kh\u1ed5, gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp n\u1ed5i l\u00ean, ho\u1eb7c chi\u1ebfu ch\u1ec9 kh\u00f4ng thu\u1eadn ti\u1ec7n, \u0111\u1ec1u t\u00e2u tr\u00ecnh r\u00f5 r\u00e0ng. Vua \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c t\u1ec3 th\u1ea7n khen T\u00edch l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft gi\u1eef ph\u00e9p c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i can gi\u00e1n.<\/p>\n<p><i>(Theo b\u1ea3n truy\u1ec7n.)<\/i><\/p>\n<p>[11] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, ng\u01b0\u1eddi Man \u1edf ch\u00e2u Thi\u00ean T\u1ee9 l\u00e0 H\u01b0\u1edbng V\u0129nh Phong c\u00f9ng 29 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>\n<p>[12] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, th\u00e2n l\u1ea1i c\u1ee7a t\u01b0\u1edbng qu\u00fd t\u1ed9c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 Ti\u00eau K\u1ebf Vi\u1ec5n<a class=\"footnote\" title=\"T\u01b0\u1edbng qu\u00fd t\u1ed9c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 Ti\u00eau K\u1ebf Vi\u1ec5n, ch\u1eef 'qu\u00fd' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'khi\u1ec3n', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean Di, m\u1ee5c 1, \u0111i\u1ec1u 25 m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-206-3\" href=\"#footnote-206-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a> l\u00e0 L\u01b0u Tr\u1eebng v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng M\u1eadt \u0111em c\u1ea3 gia t\u1ed9c v\u1ec1 quy thu\u1eadn, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tam ban t\u00e1 ch\u1ee9c, ban cho \u00e1o b\u00e0o, h\u1ed1t v\u00e0 ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>[13] T\u0103ng th\u00eam n\u0103m ch\u1ec9 huy qu\u00e2n Qu\u1ea3ng Ti\u1ec7p. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Th\u00e1i T\u00f4ng nghe n\u00f3i ph\u01b0\u01a1ng Nam th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng gi\u00e1o v\u00e0 khi\u00ean l\u00e0m v\u0169 kh\u00ed, b\u00e8n sai quan ch\u1ee9c ch\u1ebf t\u1ea1o. Vua l\u00ean ng\u00f4i, sai n\u1ed9i th\u1ea7n Ti\u00eau Di\u00ean H\u1ea1o l\u1ea5y qu\u00e2n Qu\u1ea3ng \u0110\u1ee9c \u0111\u1ec3 d\u1ea1y t\u1eadp. \u0110\u1ebfn nay, th\u1eed nghi\u1ec7m \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, th\u1ea5y r\u1ea5t tinh nhu\u1ec7. Vua cho r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 b\u1eaft gi\u1eb7c v\u00e0 gi\u1eef n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, n\u00ean t\u0103ng th\u00eam qu\u00e2n s\u1ed1, l\u1ea1i ch\u1ecdn qu\u00e2n Th\u1ea7n Uy \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.<\/p>\n<p>[14] \u0110\u00f4 gi\u00e1m qu\u00e2n Thu\u1eadn An l\u00e0 M\u00e3 T\u1ebf t\u00e2u: <i>&#8220;Xin t\u1eeb qu\u00e2n T\u0129nh Nhung ph\u00eda \u0111\u00f4ng \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp s\u00f4ng B\u00e0o, \u0111\u00e0o k\u00eanh d\u1eabn v\u00e0o qu\u00e2n Thu\u1eadn An, l\u1ea1i t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y qu\u00e2n Thu\u1eadn An d\u1eabn v\u00e0o qu\u00e2n Uy L\u1ed7 \u0111\u1ec3 thu\u1eadn ti\u1ec7n v\u1eadn chuy\u1ec3n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1eb7t \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n th\u1ee7y l\u1ee5c b\u00ean k\u00eanh \u0111\u1ec3 ng\u0103n qu\u00e2n \u0111\u1ecbch.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;K\u00eanh n\u00e0y n\u1ebfu th\u00e0nh, c\u0169ng c\u00f3 \u00edch l\u1ee3i, c\u00f3 th\u1ec3 theo l\u1eddi xin m\u00e0 t\u1eeb t\u1eeb t\u00ednh to\u00e1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[15] L\u01b0\u01a1ng H\u1ea1o \u0111i s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc tr\u1edf v\u1ec1, n\u00f3i d\u00e2n ch\u00fang c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0103n \u0111\u1eadu hoang d\u1ea1i, b\u00e8n \u0111em d\u00e2ng l\u00ean. Vua b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>&#8220;\u0110\u1eadu n\u00e0y kh\u00f4 c\u1ee9ng, \u0111\u1eafng ch\u00e1t, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u1ea1i nghe n\u00f3i qu\u00e2n Can Ninh, \u0110\u1ecbnh Vi\u1ec5n c\u00f3 n\u01b0\u1edbc ng\u1eadp ru\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1eadu n\u00e0y \u0111\u1ec3 h\u00e1i. D\u00e2n \u0111en th\u1eadt \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng. Kho th\u00f3c Hu\u1ec7 D\u00e2n \u1edf Can Ninh c\u00f3 h\u01a1n v\u1ea1n h\u1ed9c, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, b\u1ed9 th\u1ef1 ch\u00e2u Th\u1ea1ch, ch\u00e2u Th\u1ea5p t\u00e2u r\u1eb1ng ch\u1ec9 huy s\u1ee9 d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n L\u00fd K\u1ebf Thi\u00ean l\u00e0 Ng\u1ecda L\u00e3ng K\u1ef7 c\u00f9ng 46 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn quy ph\u1ee5. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu b\u1ed5 l\u00e0m qu\u00e2n ch\u1ee7, ban cho \u00e1o b\u00e0o, \u0111ai l\u01b0ng, tr\u00e0 v\u00e0 l\u1ee5a, l\u1ec7nh cho ch\u00e2u Th\u1ea1ch c\u1ea5p ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 an tr\u00ed.<\/p>\n<p>[17] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb gi\u1ea3ng h\u1ecdc s\u0129 H\u00ecnh B\u00ednh gi\u1ea3ng xong s\u00e1ch \u300aT\u1ea3 th\u1ecb Xu\u00e2n Thu\u300b, Vua tri\u1ec7u t\u1eadp t\u00f4ng th\u1ea5t, Th\u1ecb \u0111\u1ed9c, Th\u1ecb gi\u1ea3ng h\u1ecdc s\u0129, quan trong v\u01b0\u01a1ng ph\u1ee7 \u0111\u1ebfn d\u1ef1 ti\u1ec7c \u1edf \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, ban cho H\u00ecnh B\u00ednh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00ed t\u1ec7, y ph\u1ee5c, \u0111ai v\u00e0ng, th\u0103ng H\u00ecnh B\u00ednh l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>&#8220;T\u1eeb ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n \u1edf Nam B\u1eafc tr\u1ea1ch tr\u1edf xu\u1ed1ng, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn nh\u1eefng nho sinh thu\u1ea7n h\u1eadu, d\u1ea1y h\u1ecd kinh ngh\u0129a, \u0111\u1ec3 h\u1ecd bi\u1ebft \u0111\u1ea1o tam c\u01b0\u01a1ng ng\u0169 th\u01b0\u1eddng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[18] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, ch\u00e2u Cung b\u00e1o r\u1eb1ng binh s\u0129 Tr\u1ea7m H\u01b0ng c\u00f9ng 26 ng\u01b0\u1eddi m\u01b0u ph\u1ea3n \u0111\u00e3 b\u1ecb x\u1eed t\u1eed.<\/p>\n<p>[19] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n l\u00e0m ph\u00e1n quan ph\u1ee7 qu\u00e2n V\u0129nh H\u01b0ng ki\u00eam M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n B\u1ed9 th\u1ef1, b\u00e3i ch\u1ee9c Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9.<\/p>\n<p><i>(S\u1eed kh\u00f4ng ch\u00e9p r\u00f5 nguy\u00ean do, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[20] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 L\u01b0u T\u1ed1ng t\u00e2u: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i b\u1ecdn gi\u1eb7c Thi\u00ean \u0111\u1eb7t c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean \u1edf \u0111\u01b0\u1eddng X\u00edch Sa v\u00e0 Th\u00e1c \u0110\u00e0 \u0111\u1ec3 bu\u00f4n b\u00e1n, lo r\u1eb1ng ch\u00fang s\u1ebd d\u1ee5 d\u1ed7 c\u00e1c h\u1ed9 th\u1ee5c ph\u1ea3n lo\u1ea1n, xin cho b\u1ed9 t\u01b0\u1edbng \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111em qu\u00e2n \u0111\u00e1nh d\u1eb9p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c bu\u00f4n b\u00e1n qua l\u1ea1i \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u1ea3nh c\u00e1o m\u00e0 gi\u1ebft ngay l\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1ea1o ng\u01b0\u1ee3c. N\u00ean tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft d\u1ee5 d\u00e2n theo \u0111i\u1ec1u \u01b0\u1edbc, n\u1ebfu c\u00f3 k\u1ebb vi ph\u1ea1m th\u00ec nghi\u00eam tr\u1ecb.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, mi\u1ec5n thu\u1ebf n\u1ee3 n\u0103m ngo\u00e1i c\u1ee7a Thi\u1ec3m T\u00e2y.<\/p>\n<p>[22] Vua g\u1eb7p t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng L\u1eef M\u00f4ng Ch\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c quan \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>&#8220;H\u00e0ng n\u0103m ph\u00f2ng th\u1ee7 m\u00f9a thu, to\u00e0n b\u1ed9 qu\u00e2n \u0111\u1ed9i t\u1eadp trung \u1edf ch\u00e2u \u0110\u1ecbnh, \u0111\u00f3 l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a qu\u1ed1c gia. N\u1ebfu ph\u00e2n t\u00e1n qu\u00e2n m\u00e3, chia \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh, l\u1ea1i s\u1ee3 l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t, kh\u00f3 ng\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c m\u0169i nh\u1ecdn c\u1ee7a gi\u1eb7c. N\u0103m ngo\u00e1i t\u1eadp h\u1ee3p qu\u00e2n \u0111\u1ed9i d\u00e0n tr\u1eadn, \u00e1p s\u00e1t bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o kh\u00f3 kh\u0103n.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1eabm m\u1ed7i l\u1ea7n g\u1eb7p c\u00e1c t\u01b0\u1edbng th\u1ea7n, kh\u00f4ng l\u1ea7n n\u00e0o kh\u00f4ng b\u00e0n k\u1ef9 l\u1ee3i h\u1ea1i, nh\u01b0ng \u0111a ph\u1ea7n l\u00e0 nh\u1eefng vi\u1ec7c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u bi\u1ebft v\u00e0 \u0111\u00e3 l\u00e0m, ch\u01b0a c\u00f3 ai \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ebf s\u00e1ch k\u1ef3 l\u1ea1. S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng binh l\u1ef1c c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, c\u00e1c khanh \u0111\u1ec1u bi\u1ebft. Nay \u0111\u00e3 sang xu\u00e2n, c\u1ea7n g\u1ea5p r\u00fat chu\u1ea9n b\u1ecb, \u0111\u1ebfn l\u00fac \u0111\u00f3 v\u1eabn lo kh\u00f4ng k\u1ecbp.<\/i><\/p>\n<p><i>Trung th\u01b0 v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n h\u00e3y tr\u00ecnh b\u00e0y \u00fd ki\u1ebfn, n\u0103m nay ph\u00f2ng th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi n\u00ean b\u1ed1 tr\u00ed th\u1ebf n\u00e0o, so\u1ea1n th\u00e0nh \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[23] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n <i>(30 th\u00e1ng gi\u00eang. Theo t\u1ea5u ngh\u1ecb c\u1ee7a \u0110i\u1ec1n T\u00edch)<\/i>, Quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e1n Th\u00f4ng ti\u1ebfn Ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, ki\u00eam M\u00f4n h\u1ea1 phong b\u00e1c s\u1ef1 \u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ea7n v\u00e0o ng\u00e0y 25 th\u00e1ng n\u00e0y \u0111\u00e3 d\u00e2ng th\u01b0 k\u00edn, n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c d\u00e2n ch\u00fang \u1edf ch\u00e2u B\u00e1, qu\u00e2n C\u00e0n Ninh b\u1ecb ch\u1ebft v\u00e0 b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng. T\u1eeb ng\u00e0y 26 \u0111\u1ebfn nay, l\u1ea1i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5u c\u1ee7a ch\u00e2u M\u1ea1c b\u00e1o c\u00f3 16 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u00f3i, ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng b\u00e1o c\u00f3 17 h\u1ed9 ch\u1ebft \u0111\u00f3i c\u1ea3 nh\u00e0. Tuy \u0111\u00e3 c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 xu\u1ed1ng cho Ty chuy\u1ec3n v\u1eadn xem x\u00e9t v\u00e0 gi\u1ea3m gi\u00e1 th\u00f3c \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf, nh\u01b0ng ch\u01b0a th\u1ea5y c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 kh\u00e1c. N\u1ebfu c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u1ec9 x\u1eed l\u00fd nh\u01b0 v\u1eady, th\u1ef1c s\u1ef1 ch\u01b0a x\u1ee9ng v\u1edbi t\u1ea5m l\u00f2ng lo l\u1eafng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 cha m\u1eb9 c\u1ee7a d\u00e2n, \u0111\u1ec3 d\u00e2n ch\u00fang ch\u1ebft \u0111\u00f3i, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 ph\u1ee5 l\u00f2ng d\u00e2n. T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u h\u00f2a \u00e2m d\u01b0\u01a1ng, d\u1eabn d\u1eaft th\u00e1nh \u0111\u1ee9c, nh\u01b0ng \u00e2n hu\u1ec7 kh\u00f4ng th\u1ea5m xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi, v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1o ch\u01b0a s\u00e1ng t\u1ecf, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u1ec3 ph\u1ee5 \u0111\u00e3 ph\u1ee5 l\u00f2ng b\u1ec7 h\u1ea1. Nay b\u1ec7 h\u1ea1 sao kh\u00f4ng t\u1ef1 tr\u00e1ch m\u00ecnh, nh\u01b0 Vua V\u0169, Vua Thang t\u1ef1 tr\u00e1ch, h\u1ea1 l\u1eddi d\u1ee5 nh\u00e2n t\u1eeb xu\u1ed1ng c\u00e1c ch\u00e2u ph\u1ee7 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u00f3i, \u0111\u1ec3 d\u00e2n ch\u00fang bi\u1ebft b\u1ec7 h\u1ea1 lo l\u1eafng th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, sau \u0111\u00f3 m\u1edf kho ph\u00e1t ch\u1ea9n c\u1ee9u gi\u00fap h\u1ecd. N\u1ebfu kho l\u01b0\u01a1ng tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, m\u00e0 vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ra bi\u00ean gi\u1edbi ch\u01b0a \u0111\u1ee7, th\u00ec ngay l\u1eadp t\u1ee9c kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf, \u0111\u00f3 l\u00e0 do ch\u00ednh s\u00e1ch tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y kh\u00f4ng d\u1ee5ng t\u00e2m.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u01b0a Y Do\u00e3n l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, l\u1ea5y l\u00e0m x\u1ea5u h\u1ed5 n\u1ebfu m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c no \u0111\u1ee7, nay ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u00f3i nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, th\u1eadt \u0111\u00fang l\u00e0 &#8216;d\u00f9ng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0m g\u00ec!&#8217; Nay b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y vi\u1ec7c n\u00e0y m\u00e0 tr\u00e1ch c\u1ee9 c\u00e1c t\u1ec3 th\u1ea7n, xem h\u1ecd \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p th\u1ebf n\u00e0o, xem h\u1ecd c\u00f3 x\u1ea5u h\u1ed5 kh\u00f4ng, c\u00f3 lo l\u1eafng kh\u00f4ng. \u0110\u1ee3i ba ng\u00e0y sau ho\u1eb7c m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y, n\u1ebfu h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e2ng bi\u1ec3u ch\u1ecbu t\u1ed9i, kh\u00f4ng xin t\u1eeb ch\u1ee9c, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 k\u1ebb nh\u1eabn t\u00e2m, sao c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 l\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u1edbng \u0111\u01b0\u1ee3c? \u0110\u00e3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u1edbng m\u00e0 v\u1eabn d\u00f9ng, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 kh\u00f4ng l\u1ea5y l\u00f2ng d\u00e2n l\u00e0m l\u00f2ng m\u00ecnh. N\u1ebfu kh\u00f4ng ti\u1ebfn c\u1eed hi\u1ec1n th\u1ea7n, th\u1ea7n e r\u1eb1ng m\u1ea7m nguy lo\u1ea1n s\u1ebd n\u1ea3y sinh, t\u01b0\u01a1ng lai s\u1ebd kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u1ed5 nh\u00e2n n\u00f3i: &#8216;M\u01b0\u1eddi nh\u00e0 \u1eaft c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi trung t\u00edn.&#8217; Hu\u1ed1ng chi nay ho\u00e0ng gia gi\u00e0u c\u00f3 v\u1ea1n n\u01b0\u1edbc, h\u00e1 l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i! C\u00f3 th\u1ec3 trong s\u1ed1 c\u00e1c quan th\u01b0\u1eddng tri\u1ec1u, c\u1ee9 n\u0103m ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n lu\u00e2n phi\u00ean t\u00e2u b\u00e0y, xem ai c\u00f3 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c l\u1edbn, t\u00e0i n\u0103ng kinh lu\u00e2n, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 d\u1ee5ng. N\u1ebfu c\u00f3 l\u1eddi n\u00f3i m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ef1c t\u00e0i, th\u00ec cho lui v\u1ec1 theo l\u1ec5, c\u0169ng h\u1ee3p l\u1ebd. N\u1ebfu kh\u00f4ng, th\u1ea7n e r\u1eb1ng qu\u1ed1c gia kh\u00f3 s\u1edbm \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e1i b\u00ecnh. Kh\u00f4ng ch\u1ec9 th\u00e1i b\u00ecnh kh\u00f3 \u0111\u1ea1t, m\u00e0 lo\u1ea1n l\u1ea1c kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi m\u00e0 c\u00f2n \u1edf trong n\u1ed9i \u0111\u1ecba. \u0110\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch \u0111\u1ec3 b\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf th\u1eeba c\u01a1 nghi\u1ec7p v\u1ea1n \u0111\u1eddi c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch nh\u1ea5t, kh\u00f4ng g\u00ec h\u01a1n vi\u1ec7c n\u00e0y. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 s\u00e1ng su\u1ed1t xem x\u00e9t, hi\u1ec3u r\u00f5 l\u1eddi th\u1ea7n, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft h\u1ea1 l\u1eddi d\u1ee5 nh\u00e2n t\u1eeb, l\u1ea5y \u00fd t\u1ef1 tr\u00e1ch c\u1ee7a Vua V\u0169, Vua Thang \u0111\u1ec3 t\u1ea1 tr\u1eddi, l\u1ea5y t\u1ea5m l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb c\u1ee7a Vua Nghi\u00eau, Vua Thu\u1ea5n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i d\u00e2n ch\u00fang, khi\u1ebfn nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u00f3i k\u00e9m bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5m l\u00f2ng lo l\u1eafng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(\u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u1ef1 ch\u00fa r\u1eb1ng t\u1ea5u v\u00e0o ng\u00e0y 30 th\u00e1ng gi\u00eang. Nay ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[24] Th\u00e1ng hai, ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, sai trung s\u1ee9 \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u H\u00f9ng, B\u00e1, Doanh, M\u1ea1c, Th\u00e2m, Th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 qu\u00e2n Can Ninh n\u1ea5u ch\u00e1o \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf d\u00e2n ch\u00fang.<\/p>\n<p>[25] \u0110\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 trong kinh th\u00e0nh ch\u1eadt h\u1eb9p, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m, C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n m\u1edf r\u1ed9ng.<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n nh\u1eadn chi\u1ebfu, li\u1ec1n tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean d\u1ee1 b\u1ecf c\u00e1c dinh th\u1ef1 c\u1ee7a qu\u00fd t\u1ed9c, khi\u1ebfn d\u01b0 lu\u1eadn x\u00f4n xao. C\u00f3 chi\u1ebfu l\u1ec7nh d\u1eebng l\u1ea1i, \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ng\u0103n c\u1ea3n vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 b\u1eadc quy\u1ec1n qu\u00fd, ti\u1ebfc ti\u1ec1n thu\u00ea nh\u00e0 m\u00e0 th\u00f4i<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'l\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'c\u00e1c', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 truy\u1ec7n T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 309 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-206-4\" href=\"#footnote-206-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00e1c. Th\u1ea7n th\u00e0 ch\u1ebft ch\u1ee9 kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn chi\u1ebfu.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u00e0nh ph\u1ea3i nghe theo.<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n b\u00e8n d\u00e2ng s\u1edb tr\u00ecnh b\u00e0y v\u1ec1 vi\u1ec7c m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 v\u00e0 quy \u0111\u1ecbnh gi\u1edd gi\u1ea5c \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng c\u1ea5m th\u00e0nh, \u0111\u1ec1u theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169 c\u1ee7a Tr\u01b0\u1eddng An. Vua b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho ty \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 ph\u1ee7 Khai Phong \u01b0\u1edbc \u0111\u1ecbnh kho\u1ea3ng c\u00e1ch, l\u1eadp s\u1ed5 s\u00e1ch v\u00e0 c\u1ed9t m\u1ed1c, l\u1ec7nh cho d\u00e2n t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2m chi\u1ebfm.<\/p>\n<p>[26] Khi \u1ea5y, c\u00f3 k\u1ebb gian l\u00e0 L\u01b0u D\u1ee5c v\u00e0 nh\u00e0 s\u01b0 Tr\u1eebng Nh\u00e3 t\u1ed1 c\u00e1o c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh c\u00f9ng d\u00e2n ch\u00e2u H\u1ee9a \u00e2m m\u01b0u v\u1edbi T\u00e2y Nhung l\u00e0m ph\u1ea3n. Vua sai \u00d4n Tr\u1ecdng Th\u01b0 v\u00e0 T\u1ea1 B\u00ed tra h\u1ecfi, \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n gi\u00e1m s\u00e1t. Sau khi x\u00e9t h\u1ecfi kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ee9ng c\u1ee9, h\u00f4m sau v\u00e0o ch\u1ea7u \u1edf \u0111i\u1ec7n, \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n t\u00e2u vi\u1ec7c vu c\u00e1o. T\u1ea1 B\u00ed t\u00e2u: <i>&#8220;Ph\u1ea3i b\u1eaft giam \u0111\u1ea1i th\u1ea7n th\u00ec \u00e1n m\u1edbi th\u00e0nh.&#8221;<\/i> \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n qu\u00e1t: <i>&#8220;\u00d4ng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh mu\u1ed1n h\u00e3m h\u1ea1i \u0111\u1ea1i th\u1ea7n sao! N\u1ebfu \u0111\u1ea1i th\u1ea7n v\u00f4 t\u1ed9i m\u00e0 b\u1ecb nh\u1ee5c, th\u00ec Vua d\u00f9ng g\u00ec \u0111\u1ec3 sai khi\u1ebfn b\u1ec1 t\u00f4i, b\u1ec1 t\u00f4i d\u00f9ng g\u00ec \u0111\u1ec3 th\u1edd Vua?&#8221;<\/i> Tr\u1ecdng Th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;L\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n r\u1ea5t ph\u1ea3i.&#8221;<\/i> Vua b\u00e8n nghe theo.<\/p>\n<p><i>(Kh\u00f4ng r\u00f5 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0 ai, nay t\u1ea1m theo b\u1ea3n truy\u1ec7n. \u00d4n Tr\u1ecdng Th\u01b0 l\u00fac \u0111\u00f3 l\u00e0m L\u1ec5 th\u01b0, coi ph\u1ee7 Khai Phong. T\u1ea1 B\u00ed th\u00e1ng 12 n\u0103m ngo\u00e1i l\u00e0m Ch\u1ee7 kh\u00e1ch lang trung, coi vi\u1ec7n \u0110\u0103ng V\u0103n, m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m nay c\u00f9ng coi vi\u1ec7c thi c\u1eed, th\u00e1ng 4 coi ty Ng\u00e2n \u0110\u00e0i. Tr\u1ecdng Th\u01b0 v\u00e0 T\u1ea1 B\u00ed tra \u00e1n, l\u1ea1i sai \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n gi\u00e1m s\u00e1t, ch\u01b0a r\u00f5 l\u00fd do.)<\/i><\/p>\n<p>[27] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, H\u1ed9 b\u1ed9 s\u1ee9, H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu V\u01b0\u01a1ng T\u1eed D\u01b0 t\u00e2u vi\u1ec7c \u1edf \u0111i\u1ec7n Tr\u01b0\u1eddng Xu\u00e2n, b\u1ed7ng l\u00e2m b\u1ec7nh n\u1eb7ng, ng\u00e3 xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t. Vua sai trung s\u1ee9 \u0111\u1ee1 \u00f4ng v\u1ec1 nh\u00e0, \u0111\u1ebfn n\u01a1i th\u00ec m\u1ea5t. Vua r\u1ea5t th\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfc, ban t\u1eb7ng nhi\u1ec1u h\u01a1n th\u01b0\u1eddng l\u1ec7, v\u00ec con \u00f4ng l\u00e0 \u0110\u1ea1o T\u00f4ng c\u00f2n nh\u1ecf, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty ph\u00e1n quan Chu \u0110\u00e0i Ph\u00f9 ki\u1ec3m tra vi\u1ec7c nh\u00e0 \u00f4ng.<\/p>\n<p>T\u1eed D\u01b0 ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t con trai, c\u00f2n ba con g\u00e1i \u0111\u1ec1u ch\u01b0a \u0111\u1ebfn tu\u1ed5i c\u00e0i tr\u00e2m. \u0110\u1ea1o T\u00f4ng ch\u1eb3ng bao l\u00e2u c\u0169ng m\u1ea5t, gia quy\u1ebfn t\u1ea1m tr\u00fa \u1edf S\u1edf ch\u00e2u, v\u1ee3 T\u1eed D\u01b0 l\u00e0 L\u01b0u tr\u1edf v\u1ec1 nh\u00e0 cha m\u1eb9, c\u00f2n T\u1eed D\u01b0 v\u1eabn t\u1ea1m qu\u00e0n \u1edf kinh \u0111\u00f4. N\u0103m n\u0103m sau, em h\u1ecd \u00f4ng d\u00e2ng l\u1eddi xin m\u01b0\u1ee3n thuy\u1ec1n quan \u0111\u1ec3 ch\u1edf linh c\u1eefu v\u1ec1 qu\u00ea, b\u00e1n nh\u00e0 \u1edf kinh \u0111\u00f4, g\u1eedi ti\u1ec1n v\u00e0o kho quan \u1edf S\u1edf ch\u00e2u \u0111\u1ec3 lo li\u1ec7u vi\u1ec7c g\u1ea3 ch\u1ed3ng cho ba c\u00f4 con g\u00e1i. Vua th\u01b0\u01a1ng t\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[28] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u00e0ng th\u01b0\u1eddng thu th\u00eam ti\u1ec1n th\u1eeba \u0111\u1ec3 l\u1ea5y th\u00e0nh t\u00edch. Vi\u1ec7c thu chi c\u00f3 ch\u1ed7 n\u1eb7ng nh\u1eb9 kh\u00e1c nhau, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ec9 n\u00ean tr\u00e1ch ph\u1ea1t ch\u1ee9 kh\u00f4ng n\u00ean khen th\u01b0\u1edfng. N\u00ean sai c\u00e1c c\u01a1 quan nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n d\u1ea1y, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00e1i ph\u1ea1m.&#8221;<\/i> Tam ty t\u1eebng t\u00e2u r\u1eb1ng Y kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft gi\u00e1m s\u00e1t Vi\u1ec7n h\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c gi\u00e1c d\u1ecbch<a class=\"footnote\" title=\"Tam ty t\u1eebng t\u00e2u r\u1eb1ng Y kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft gi\u00e1m s\u00e1t Vi\u1ec7n h\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c gi\u00e1c d\u1ecbch 'gi\u00e1c d\u1ecbch vi\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'gi\u00e1c tr\u01b0\u1eddng vi\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu ch\u1ee9c quan 27-50, th\u1ef1c h\u00f3a 55-23, T\u1ed1ng s\u1eed quy\u1ec3n 261 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft truy\u1ec7n s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-206-5\" href=\"#footnote-206-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>, thu\u1ebf kh\u00f3a t\u0103ng h\u01a1n t\u00e1m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n, n\u00ean th\u0103ng l\u00e0m C\u00e1c m\u00f4n ph\u00f3 s\u1ee9.<\/p>\n<p>Vua b\u1ea3o c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ee7 Ti\u1ebft nh\u1edd ti\u1ec1n l\u1ee3i th\u1eeba m\u00e0 th\u0103ng l\u00ean ch\u1ee9c ho\u00e0nh h\u00e0nh, th\u00ec l\u1ea5y g\u00ec \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng li\u1ec1u m\u00ecnh?&#8221;<\/i> Ch\u1ec9 cho l\u00e0m Cung uy\u1ec3n ph\u00f3 s\u1ee9.<\/p>\n<p>[29] T\u00f4n To\u00e0n Chi\u1ebfu \u0111\u1ebfn Tuy ch\u00e2u, b\u00e8n n\u00f3i vi\u1ec7c x\u00e2y th\u00e0nh l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u0169ng c\u00f3 nhi\u1ec1u \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c nhau. Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tri Thi\u00ean H\u00f9ng qu\u00e2n, C\u00f4ng b\u1ed9 th\u1ecb lang Ti\u1ec1n Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y c\u00f9ng T\u1ecbnh \u0110\u1ea1i ki\u1ec1m h\u1ea1t Tr\u1ea7n H\u01b0ng \u0111i ng\u1ef1a tr\u1ea1m xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng. N\u1ebfu c\u00f3 l\u1ee3i th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c cho thi c\u00f4ng, n\u1ebfu kh\u00f4ng th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>[30] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, qu\u00e2n Khi\u1ebft \u0110an x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c, ti\u1ec3u hi\u1ec7u chi\u00eau thu \u1edf ti\u1ec1n tr\u1eadn B\u1ea3o ch\u00e2u l\u00e0 Gi\u1ea3i Th\u1ee9, D\u01b0\u01a1ng Quang M\u1ef9, T\u1ec1 Loan li\u1ec1u m\u00ecnh x\u00f4ng pha, ph\u00e1 v\u1ee1 h\u00e0ng ng\u0169 \u0111\u1ecbch. Khi \u0111\u1ea1i qu\u00e2n r\u00fat lui, h\u1ecd v\u1eabn d\u1ef1a v\u00e0o n\u00fai hi\u1ec3m, m\u1eafng ch\u1eedi gi\u1eb7c, \u0111\u1ebfn khi b\u1ecb gi\u1ebft. Vua th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh cho gia \u0111\u00ecnh h\u1ecd, l\u1ea1i cho con ch\u00e1u h\u1ecd l\u00e0m quan.<\/p>\n<p>[31] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, v\u00ec vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u h\u00f2a c\u1ecf l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ph\u1ee9c t\u1ea1p, \u0111\u1eb7t th\u00eam m\u1ed9t vi\u00ean Th\u00f4ng ph\u00e1n \u1edf Nguy\u00ean ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[32] Tri Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eeb sau khi gi\u1ebft t\u1ed9c V\u1ec7 Ly \u1edf Thi\u00ean Ma Xuy\u00ean, c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c g\u1ea7n bi\u00ean gi\u1edbi r\u1ea5t kinh s\u1ee3. Hi\u1ec7n nay, t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y L\u0169ng S\u01a1n c\u1ee7a qu\u00e2n ta tr\u1edf ra n\u0103m tr\u0103m d\u1eb7m, c\u00e1c t\u1ed9c \u0111\u1ec1u xin t\u1eadp h\u1ee3p qu\u00e2n m\u00e3, d\u1ef1ng tr\u1ea1i s\u00e1ch \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7 n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, t\u00ednh ng\u01b0\u1eddi Nhung \u0110\u1ecbch v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e2n ngh\u0129a, \u0111\u00e3 nh\u1edd \u01a1n \u0111\u1ee9c c\u0169ng c\u1ea7n d\u00f9ng uy l\u1ef1c \u0111\u1ec3 thu ph\u1ee5c. N\u1ebfu gi\u1eb7c ch\u1ea1y \u0111\u1ebfn x\u00f4ng pha, qu\u00e2n ta t\u00f9y nghi gi\u1ebft ch\u00f3c, th\u00ec uy l\u1ec7nh t\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 cao, b\u1ecdn ch\u00fang c\u00e0ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c gi\u00fap thu\u1eadn. N\u1ebfu l\u1ecdt v\u00e0o k\u1ebf gian, b\u1ecb v\u00e2y ba n\u0103m ng\u00e0y m\u00e0 qu\u00e2n kh\u00f4ng k\u1ecbp \u0111\u1ebfn c\u1ee9u, ho\u1eb7c b\u1ecb c\u01b0\u1edbp m\u1ea5t n\u0103m m\u01b0\u1eddi t\u1ed9c th\u1ee5c h\u1ed9, th\u00ec b\u1ecdn ch\u00fang c\u0169ng s\u1ebd tan r\u00e3, \u0111\u00e2u c\u00f2n c\u00f3 l\u00f2ng li\u00ean k\u1ebft.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n ngu mu\u1ed9i cho r\u1eb1ng t\u00ecnh th\u1ebf qu\u1ed1c gia n\u00ean khi\u1ebfn gi\u1eb7c bi\u00ean gi\u1edbi m\u1ed7i l\u1ea7n \u0111\u1ebfn, tr\u0103m d\u1eb7m ngo\u00e0i \u0111\u00e3 s\u1ee3 h\u00e3i, m\u1ed9t x\u00e1 \u0111\u00e3 ph\u1ea3i thua ch\u1ea1y, \u0111\u00e2u n\u00ean \u0111\u1ec3 ch\u00fang nh\u00ecn th\u1ea5y th\u00e0nh tr\u00ec r\u1ed3i l\u1ea1i t\u1ea5n c\u00f4ng ph\u00f2ng th\u1ee7.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng n\u1ebfu d\u1eddi b\u1ed9 th\u1ef1 Kinh Nguy\u00ean \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed3n th\u00fa \u1edf qu\u00e2n ta, s\u1ebd r\u1ea5t ti\u1ec7n l\u1ee3i. V\u00ec sao? Gi\u1eb7c phi\u00ean qua l\u1ea1i nhanh nh\u01b0 gi\u00f3, n\u1ebfu qu\u00e2n s\u1ed1 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00ec kh\u00f3 ti\u1ebfp chi\u1ebfn. N\u1ebfu qu\u00e2n \u0111\u00f4ng l\u1ef1c ngang, g\u1ea5p giao chi\u1ebfn, nh\u00e2n l\u00fac ch\u00fang m\u1ec7t m\u1ecfi, t\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eafng. H\u01a1n n\u1eefa, n\u01a1i \u0111\u1ed3n qu\u00e2n, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o n\u01b0\u1edbc c\u1ee7i l\u00e0 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. Nay qu\u00e2n ta c\u00f3 \u0111\u1ee7 n\u01b0\u1edbc c\u1ee7i, h\u01a1n h\u1eb3n n\u01a1i kh\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i c\u00f3 ty b\u1ed9 th\u1ef1 \u1edf \u0111\u00e2y, th\u00ec c\u00e1c ch\u00e2u qu\u1eadn n\u1ed9i \u0111\u1ecba c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt qu\u00e2n \u0111\u1ed3n th\u00fa. Sau \u0111\u00f3 xin d\u1eddi hai thu\u1ebf c\u1ee7a n\u0103m ch\u00e2u Kinh, Nguy\u00ean, Nghi, V\u1ecb, L\u0169ng, c\u00f9ng th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n c\u00e1c ch\u00e2u B\u00e2n, Ninh, Kinh, Nguy\u00ean, Nghi, V\u1ecb nh\u1eadp trung, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0a v\u1ec1 ba n\u01a1i Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh v\u00e0 qu\u00e2n ta, \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o. L\u1ea1i t\u1eeb Ho\u00e0n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn ch\u00e2u ta ch\u1ec9 n\u0103m tr\u0103m d\u1eb7m, xin m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eeb th\u1ee5c h\u1ed9 qu\u00e2n ta th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn Ho\u00e0n Ch\u00e2u, kh\u00f4ng qu\u00e1 ba tr\u0103m d\u1eb7m. N\u1ebfu hai \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p, c\u00f3 th\u1ec3 \u1ee9ng c\u1ee9u l\u1eabn nhau. N\u1ebfu gi\u1eb7c nh\u1eb9 \u0111\u1ebfn c\u01b0\u1edbp b\u00f3c, th\u00ec ty b\u1ed9 th\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng ta c\u00f9ng qu\u00e2n ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng \u0111\u00e1nh \u00fap. N\u1ebfu gi\u1eb7c \u0111\u00f4ng h\u01a1n, th\u00ec kh\u00f4ng qu\u00e1 m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y, hai \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ed9i qu\u00e2n. D\u00f9ng c\u00e1ch n\u00e0y, l\u00fd n\u00e0o ch\u1eb3ng th\u1eafng.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i xin m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eeb Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ch\u00e2u, th\u00ec ngang d\u1ecdc ng\u00e0n d\u1eb7m, c\u00f3 th\u1ec3 chi\u1ebfu \u1ee9ng l\u1eabn nhau. Hu\u1ed1ng chi Di\u00ean Ch\u00e2u c\u00e1ch Th\u1ea1ch, Th\u1ea5p, L\u00e2n, Ph\u1ee7 \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng xa, xin nay b\u00ed m\u1eadt h\u1eb9n \u01b0\u1edbc, l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t v\u00e0o \u0111\u1ea5t gi\u1eb7c, khi\u1ebfn ch\u00fang m\u1ec7t m\u1ecfi ch\u1ea1y ng\u01b0\u1ee3c xu\u00f4i, th\u00ec ch\u00fang t\u1ef1 c\u1ee9u kh\u00f4ng xong, \u0111\u00e2u c\u00f2n d\u00e1m x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, th\u00f4n t\u00ednh c\u00e1c b\u1ed9 phi\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady, trong hai ba n\u0103m, th\u00eam thi\u00ean tai h\u1ea1n h\u00e1n, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi t\u1ea5t ly t\u00e1n, nh\u00e2n \u0111\u00f3 \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, th\u00ec gi\u1eb7c n\u00e0o ch\u1eb3ng tan, t\u1eb7c n\u00e0o ch\u1eb3ng di\u1ec7t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;K\u1ebf H\u00f2a t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u0169ng r\u1ea5t t\u1eadn t\u00e2m. Nh\u01b0ng \u00fd mu\u1ed1n m\u1edf c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh \u1ee9ng c\u1ee9u l\u1eabn nhau, e r\u1eb1ng xa x\u00f4i kh\u00f3 th\u1ef1c hi\u1ec7n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[33] D\u00e2n L\u00fd T\u1ef1 \u1edf \u0110\u1ea1i Ch\u00e2u c\u00f3 t\u1ed9i, b\u1ecf tr\u1ed1n v\u00e0o \u0111\u1ecbch c\u1ea3nh, ch\u00e2u b\u1eaft gia thu\u1ed9c c\u1ee7a h\u1eafn \u0111\u01b0a v\u1ec1 kinh. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nghe n\u00f3i T\u1ef1 v\u1ed1n l\u00e0 d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f3 kh\u00e1 nhi\u1ec1u c\u1ee7a c\u1ea3i, n\u1ebfu thi h\u00e0nh ph\u00e1p t\u1ecbch thu, th\u00ec T\u1ef1 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1edf v\u1ec1, hu\u1ed1ng chi t\u1ed9i c\u1ee7a h\u1eafn c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u1ebfn m\u1ee9c ph\u1ea3i li\u00ean l\u1ee5y.&#8221;<\/i> L\u1eadp t\u1ee9c cho \u0111\u01b0a v\u1ec1 b\u1ea3n ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[34] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng qu\u00e2n s\u0129 tr\u1ea5n th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi b\u1ecb b\u1ec7nh t\u1eadt ho\u1eb7c t\u1eed tr\u1eadn, qu\u1ea7n \u00e1o xu\u00e2n \u0111\u00f4ng cho ph\u00e9p c\u1ea5p cho gia \u0111\u00ecnh h\u1ecd.<\/p>\n<p>[35] B\u00e3i b\u1ecf ti\u1ec1n thu\u00ea \u0111\u1ea5t ngo\u00e0i thu\u1ebf ch\u00ednh \u1edf c\u00e1c c\u1eeda h\u00e0ng quan l\u1ea1i t\u1ea1i Qu\u1ea3 Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, Cao D\u01b0\u01a1ng Quan \u0111\u00f4 b\u1ed1 tr\u00ed, \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9, B\u1ea3o T\u0129nh ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng H\u00e1n Trung \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u. Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, l\u1ea5y H\u00e1n Trung l\u00e0m \u0111\u00f4 b\u1ed1 tr\u00ed hai l\u1ed9 B\u00e2n Ninh Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Nghi V\u1ecb Ch\u00e2u Tr\u1ea5n Nhung Qu\u00e2n, \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9 L\u00fd Do\u00e3n Ch\u00ednh l\u00e0m ki\u1ec1m h\u1ea1t, Nh\u01b0 kinh ph\u00f3 s\u1ee9 T\u1ed1ng H\u1ea1ng l\u00e0m \u0111\u00f4 gi\u00e1m, d\u1eabn hai v\u1ea1n n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n tr\u1ea5n th\u1ee7, giao cho H\u00e1n Trung chia \u0111\u01b0\u1eddng ki\u1ec3m so\u00e1t.<\/p>\n<p>[37] Chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u \u1edf ba tr\u1ea5n Tr\u01b0\u1eddng L\u1ee3i, T\u1ea1 Th\u1ecb, L\u00e2u Than thu\u1ed9c hai huy\u1ec7n X\u00edch Th\u1ee7y, Ba Xuy\u00ean c\u1ee7a H\u1ee3p Ch\u00e2u, v\u00ec b\u1ecb gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp t\u00e0n ph\u00e1.<\/p>\n<p>[38] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, T\u00e2y di\u1ec7n b\u1ed1 tr\u00ed ty xin \u0111\u1ed5i m\u1ed9t n\u1eeda k\u1ef5 binh c\u1ee7a Kinh, Nguy\u00ean, Ho\u00e0n, Kh\u00e1nh l\u1ea5y b\u1ed9 binh H\u00e0 B\u1eafc. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00e2y di\u1ec7n ch\u1ec9 c\u00f3 Kinh, Nguy\u00ean, Tr\u1ea5n Nhung Qu\u00e2n l\u00e0 thung l\u0169ng h\u01a1i r\u1ed9ng b\u1eb1ng ph\u1eb3ng, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111a ph\u1ea7n l\u00e0 n\u00fai hi\u1ec3m, kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p cho k\u1ef5 binh.&#8221;<\/i> L\u1eadp t\u1ee9c nghe theo l\u1eddi xin.<\/p>\n<p>[39] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n d\u00e2ng \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 bu\u00f4n l\u1eadu ng\u1ef1a \u1edf T\u1ea7n Ch\u00e2u: <i>&#8220;T\u1eeb nay m\u1ed9t con \u0111\u00e1nh m\u1ed9t tr\u0103m tr\u01b0\u1ee3ng, m\u01b0\u1eddi con ph\u1ea1t \u0111i \u0111\u00e0y m\u1ed9t n\u0103m, hai m\u01b0\u01a1i con t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc, ba m\u01b0\u01a1i con t\u00e2u xin x\u1eed l\u00fd, ng\u1ef1a thu v\u1ec1 quan, l\u1ea5y m\u1ed9t n\u1eeda gi\u00e1 th\u01b0\u1edfng cho ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1 c\u00e1o.&#8221;<\/i> Nghe theo. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb t\u1eebng xin mua ng\u1ef1a \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi t\u00e2y b\u1eafc, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n n\u00f3i vi ph\u1ea1m c\u1ea5m l\u1ec7nh kh\u00f4ng th\u1ec3 cho ph\u00e9p, chi\u1ebfu \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban th\u01b0\u1edfng ng\u1ef1a trong ng\u1ef1a nu\u00f4i.<\/p>\n<p>[40] Th\u00e1ng ba, ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu m\u00f9ng m\u1ed9t, chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c L\u1ea1i b\u1ed9 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn, n\u1ebfu c\u00f3 tang ch\u1ebf b\u1ecb khuy\u1ebft th\u00ec \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, ghi th\u00e0nh l\u1ec7nh.<\/p>\n<p>[41] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, Kinh T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ed1n n\u00f3i vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t doanh \u0111i\u1ec1n v\u1ee5 \u1edf T\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Chi\u1ebfu b\u00e3i b\u1ecf, cho d\u00e2n t\u1ef1 do c\u00e0y c\u1ea5y.<\/p>\n<p>[42] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, l\u1ea5y H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu T\u1ed1ng Th\u00e1i S\u01a1 quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e2u Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i s\u1ef1, v\u00ec l\u00fac \u0111\u00f3 Trung th\u1eeba Tri\u1ec7u X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n v\u00e0 Tri t\u1ea1p ng\u1ef1 s\u1eed Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb b\u1ecb h\u1eb7c t\u1ed9i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, khi x\u00e9t \u00e1n v\u00e0 h\u1eb7c t\u1ed9i, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i xin ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc. Th\u00e1i S\u01a1 cho r\u1eb1ng nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 m\u1ea5t th\u1ec3 th\u1ed1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c phong hi\u1ebfn, n\u00ean \u0111\u1ee3i khi v\u1ee5 \u00e1n xong m\u1edbi t\u00e2u l\u00ean, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u01b0 lu\u1eadn khen ng\u1ee3i.<\/p>\n<p>[43] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i t\u00e2u: <i>&#8220;H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu V\u01b0\u01a1ng H\u00f3a C\u01a1 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y quy\u1ec1n Trung th\u1eeba, khi tham d\u1ef1 ch\u1ea7u th\u01b0\u1eddng \u1edf ch\u00ednh nha th\u00ec \u0111\u1ee9ng \u1edf v\u1ecb tr\u00ed Trung th\u1eeba, c\u00f2n khi v\u00e0o n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n kh\u1edfi c\u01b0 th\u00ec \u0111\u1ee9ng \u1edf h\u00e0ng c\u1ee7a b\u1ea3n quan. Nay T\u1ed1ng Th\u00e1i S\u01a1 l\u1ea5y ch\u1ee9c H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu quy\u1ec1n qu\u1ea3n Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i s\u1ef1, xin \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0111\u1ee9ng h\u00e0ng.&#8221;<\/i> Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho theo l\u1ec7 c\u1ee7a H\u00f3a C\u01a1.<\/p>\n<p>[44] Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc l\u00e0 C\u1ea3nh V\u1ecdng t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 theo chi\u1ebfu ch\u1ec9 khai th\u00f4ng s\u00f4ng Nam H\u00e0 \u1edf tr\u1ea5n Th\u01b0\u1eddng S\u01a1n, ch\u00e2u Tr\u1ea5n ch\u1ea3y v\u00e0o s\u00f4ng H\u00e0o \u0111\u1ebfn ch\u00e2u Tri\u1ec7u, c\u00f4ng vi\u1ec7c \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i.<\/p>\n<p>[45] T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 s\u1ee9 T\u00e2y Kinh l\u00e0 Th\u01b0 Tri B\u1ea1ch xin \u1edf c\u1eeda bi\u1ec3n N\u00ea C\u00f4 v\u00e0 c\u1eeda Ch\u01b0\u01a1ng l\u1eadp l\u1ea1i ty H\u1ea3i t\u00e1c v\u1ee5 \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng thuy\u1ec1n, cho d\u00e2n ra bi\u1ec3n \u0111\u00e1nh c\u00e1, nh\u00e2n ti\u1ec7n d\u00f2 x\u00e9t vi\u1ec7c c\u01a1 m\u1eadt \u1edf ch\u00e2u B\u00ecnh, ng\u00e0y sau qu\u00e2n tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh chinh ph\u1ea1t c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00e2y ti\u1ebfn qu\u00e2n \u0111\u1ec3 ph\u00e2n t\u00e1n th\u1ebf \u0111\u1ecbch.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y Tr\u1eabm \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n h\u1ecfi han, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 l\u1eadp ty n\u00e0y, nh\u01b0ng \u0111\u00e3 n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n n\u00ean b\u00e3i b\u1ecf. V\u00ec d\u00e2n nh\u1ecf \u1edf g\u1ea7n bi\u1ec3n th\u01b0\u1eddng qua l\u1ea1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Nhung, m\u1ea5y n\u0103m tr\u01b0\u1edbc gi\u1eb7c d\u00f9ng thuy\u1ec1n th\u1eb3ng v\u00e0o huy\u1ec7n Thi\u00ean Th\u1eeba, c\u0169ng nghi l\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng. Tuy nhi\u00ean, H\u00e0 Th\u1eeba C\u1ee7 g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u0169ng c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch n\u00e0y, n\u00ean giao cho ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn b\u1ea3n l\u1ed9 tr\u00ecnh b\u00e0y l\u1ee3i h\u1ea1i.&#8221;<\/i> Sau \u0111\u00f3 cho l\u00e0 kh\u00f4ng ti\u1ec7n, cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>Tri B\u1ea1ch l\u00e0 con c\u1ee7a Nguy\u00ean. <i>(Nguy\u00ean, xem n\u0103m C\u00e0n H\u1eefu th\u1ee9 nh\u1ea5t)<\/i>.<\/p>\n<p>[46] L\u00fd K\u1ebf Thi\u00ean t\u1eadp h\u1ee3p \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c, t\u1ea5n c\u00f4ng v\u00e0 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Linh ch\u00e2u. Tri ch\u00e2u, N\u1ed9i kh\u00e1ch t\u1ec9nh s\u1ee9, Thu\u1eadn ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 B\u00f9i T\u1ebf t\u1eed tr\u1eadn. B\u00f9i T\u1ebf \u1edf Linh ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c hai n\u0103m, m\u01b0u t\u00ednh \u1ed5n \u0111\u1ecbnh t\u00e1m tr\u1ea5n, ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, d\u00e2n ch\u00fang r\u1ea5t tin c\u1eady. Khi b\u1ecb v\u00e2y, \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfp t\u1ebf b\u1ecb c\u1eaft \u0111\u1ee9t<a class=\"footnote\" title=\"'\u0110o\u1ea1n' trong 'h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1o \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 5 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 5 Ch\u00e2n T\u00f4ng kinh ch\u1ebf T\u00e2y H\u1ea1 b\u1ed5.\" id=\"return-footnote-206-6\" href=\"#footnote-206-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, th\u00e0nh c\u00f4 l\u1eadp nguy c\u1ea5p, B\u00f9i T\u1ebf l\u1ea5y m\u00e1u ng\u00f3n tay vi\u1ebft bi\u1ec3u c\u1ea7u c\u1ee9u, nh\u01b0ng qu\u00e2n c\u1ee9u vi\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn k\u1ecbp, th\u00e0nh b\u1ecb h\u1ea1. Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, T\u00e2y di\u1ec7n B\u1ed9 th\u1ef1 ty b\u00e1o l\u00ean, c\u00e1c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng d\u00e2ng bi\u1ec3u ch\u1ecbu t\u1ed9i, Vua ban chi\u1ebfu an \u1ee7i.<\/p>\n<p>[47] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, l\u1ea5y M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau l\u00e0m V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n Tr\u00fa b\u1ea1c \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1, K\u00fd ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 Th\u1ea1ch Ph\u1ed5 l\u00e0m ph\u00f3. \u0110i\u1ec1u V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n Tr\u00fa b\u1ea1c Ki\u1ec1m h\u1ea1t, L\u1ee5c tr\u1ea1ch s\u1ee9, Thu\u1eadn ch\u00e2u Th\u1ee9 s\u1eed Khang K\u1ebf Anh l\u00e0m Kh\u00e1nh ch\u00e2u Tr\u00fa b\u1ea1c Ki\u1ec1m h\u1ea1t, c\u00f9ng v\u1edbi T\u00e2y Nam bi\u00ean gi\u1edbi thay nhau \u1ee9ng vi\u1ec7n<a class=\"footnote\" title=\"'T\u00e2y Nam' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u00e2y di\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 23 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-206-7\" href=\"#footnote-206-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>; Nh\u1eadp n\u1ed9i Ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri T\u1ea7n H\u00e0n l\u00e0m Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean hai l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t, c\u00f9ng v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng H\u00e1n Trung, L\u00fd Do\u00e3n Ch\u00ednh c\u00f9ng lo vi\u1ec7c, ph\u00f2ng b\u1ecb qu\u00e2n gi\u1eb7c x\u00e2m l\u1ea5n. Ban \u0111\u1ea7u, V\u01b0\u01a1ng Si\u00eau \u0111\u1ebfn Ho\u00e0n ch\u00e2u, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i Linh ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"Linh ch\u00e2u trong T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'Linh V\u0169'.\" id=\"return-footnote-206-8\" href=\"#footnote-206-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a> \u0111\u00e3 th\u1ea5t th\u1ee7, Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o li\u1ec1n m\u1eb7c y ph\u1ee5c H\u1ed3, d\u1eabn m\u1ed9t k\u1ef5 binh, v\u01b0\u1ee3t qua tuy\u1ebft l\u1edbn, \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eaft \u0111\u1ebfn th\u00e0nh Thanh Vi\u1ec5n c\u0169, n\u1eafm r\u00f5 t\u00ecnh h\u00ecnh. Sau \u0111\u00f3 t\u00e2u xin r\u00fat qu\u00e2n.<\/p>\n<p>[48] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, T\u1ef7 b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n H\u1ed3ng Tr\u1ea1m b\u1ecb t\u01b0\u1edbc t\u1ecbch, l\u01b0u \u0111\u00e0y \u0111\u1ebfn \u0110am ch\u00e2u. C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 ki\u00eam Ng\u1ef1 s\u1eed Trung th\u1eeba Tri\u1ec7u X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, Thi\u1ec7n b\u1ed9 Lang trung ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1 Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u01b0\u1edbc m\u1ed9t ch\u1ee9c, Tri\u1ec7u X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m An Vi\u1ec5n H\u00e0nh qu\u00e2n T\u01b0 m\u00e3, Ph\u1ea1m Ch\u00ednh T\u1eeb l\u00e0m Tr\u1eeb ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n Ph\u00f3 s\u1ee9. Suy tr\u1ef1c quan \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Cao \u0110\u1ec9nh, Ch\u1ee7 b\u1ea1 V\u01b0\u01a1ng H\u00f3a \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u01b0\u1edbc hai ch\u1ee9c, Cao \u0110\u1ec9nh b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m K\u1ef3 ch\u00e2u Bi\u1ec7t gi\u00e1, V\u01b0\u01a1ng H\u00f3a l\u00e0m Ho\u00e0ng ch\u00e2u Tham qu\u00e2n.<\/p>\n<p>[49] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n H\u00e0 \u00c2m l\u00e0 Th\u01b0\u1eddng \u0110\u1ee9c Ph\u01b0\u01a1ng ki\u1ec7n Th\u1eeba t\u01b0\u1edbng Nh\u00e2m \u00dd h\u1ed1i l\u1ed9 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed7 \u0111\u1ea1t, vi\u1ec7c \u0111\u01b0\u1ee3c giao xu\u1ed1ng Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i x\u00e9t h\u1ecfi, l\u1eddi khai c\u1ee7a \u00dd n\u00f3i: <i>&#8220;N\u0103m H\u00e0m B\u00ecnh th\u1ee9 3 b\u1ed5 l\u00e0m Th\u00e1i h\u1ecdc sinh, tr\u1ecd t\u1ea1i nh\u00e0 s\u01b0 Nh\u00e2n Nh\u00e3, Nh\u00e2n Nh\u00e3 h\u1ecfi \u00dd khi \u0111i thi c\u00f3 quen bi\u1ebft ai kh\u00f4ng, \u00dd n\u00f3i kh\u00f4ng. Nh\u00e2n Nh\u00e3 n\u00f3i: &#8220;<\/i>Trong ch\u00f9a t\u00f4i c\u00f3 s\u01b0 tr\u01b0\u1edfng l\u00e3o Hu\u1ec7 T\u1ea7n, quen bi\u1ebft nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi quy\u1ec1n qu\u00fd trong tri\u1ec1u, s\u1ebd gi\u00fap th\u00f4ng \u0111\u1ea1t.<i>&#8221; \u00dd vi\u1ebft gi\u1ea5y h\u1ee9a 7 th\u1ecfi b\u1ea1c.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n Nh\u00e3 v\u00e0 Hu\u1ec7 T\u1ea7n gi\u1ea5u \u0111i 2 th\u1ecfi, \u0111\u1ed5i th\u00e0nh 5 th\u1ecfi. Hu\u1ec7 T\u1ea7n v\u1ed1n quen bi\u1ebft V\u01b0\u01a1ng Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c, l\u00fac \u0111\u00f3 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111ang \u1edf C\u1ed1ng vi\u1ec7n, b\u00e8n nh\u1edd kh\u00e1ch tr\u1ecd c\u1ee7a Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0 Ninh V\u0103n \u0110\u1ee9c v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u l\u00e0 T\u1eeb H\u01b0ng \u0111\u01b0a t\u1edd gi\u1ea5y h\u1ee9a cho v\u1ee3 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0 L\u00fd th\u1ecb. L\u00fd th\u1ecb b\u00ed m\u1eadt g\u1ecdi gia nh\u00e2n l\u00e0 K\u1ef3 Du\u1ec7, vi\u1ebft t\u00ean \u00dd l\u00ean c\u00e1nh tay tr\u00e1i c\u1ee7a Du\u1ec7, v\u00e0 truy\u1ec1n mi\u1ec7ng s\u1ed1 ti\u1ec1n h\u1ed1i l\u1ed9, v\u00e0o t\u1ec9nh b\u00e1o cho Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Khi \u00dd qua 5 tr\u01b0\u1eddng thi, Du\u1ec7 l\u1ea1i c\u1ea7m n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng \u0111\u1ebfn t\u1ec9nh. Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c sai Du\u1ec7 n\u00f3i v\u1edbi L\u00fd th\u1ecb, b\u1ea3o l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e3 h\u1ee9a. \u00dd ch\u01b0a k\u1ecbp \u0111\u01b0a, nh\u01b0ng \u00dd \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e2u t\u00ean \u0111\u1ed7 khoa, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 quan ch\u01b0a \u0111i nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00ec g\u1eb7p tang m\u1eb9 ph\u1ea3i v\u1ec1 qu\u00ea. Nh\u00e2n Nh\u00e3 b\u1ecb V\u0103n \u0110\u1ee9c, Hu\u1ec7 T\u1ea7n th\u00fac \u00e9p, g\u1eedi th\u01b0 v\u1ec1 H\u00e0 \u00c2m, trong th\u01b0 c\u00f3 l\u1eddi nguy\u1ec1n r\u1ee7a.&#8221;<\/i> \u0110\u1ee9c Ph\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u00e1n b\u00f3i \u1edf ch\u1ee3 huy\u1ec7n, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 c\u1ee7a Nh\u00e2n Nh\u00e3 b\u00e8n t\u1ed1 c\u00e1o. X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n n\u1eafm \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 vi\u1ec7c, t\u00e2u xin b\u1eaft Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c giao cho quan l\u1ea1i x\u00e9t h\u1ecfi.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Ph\u00e1n quan \u1edf ch\u00e2u B\u1ea1c, Du\u1ec7 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c trong s\u1ea3nh c\u1ee7a \u00f4ng. Khi Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1ee3c thay ch\u1ee9c tr\u1edf v\u1ec1, \u00f4ng \u0111\u01b0a Du\u1ec7 \u0111i theo. Tuy Du\u1ec7 \u0111\u00e3 ph\u1ee5c v\u1ee5 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e2u ng\u00e0y nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00f3a t\u00ean kh\u1ecfi s\u1ed5 d\u1ecbch c\u1ee7a ch\u00e2u. Sau khi vi\u1ec7c thi c\u1eed k\u1ebft th\u00fac, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ee5c v\u1ec1 qu\u00ea ch\u1ecbu tang, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c nh\u1edd T\u1ee5c gi\u00fap Du\u1ec7 x\u00f3a t\u00ean kh\u1ecfi s\u1ed5 d\u1ecbch.<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 t\u1ed1 c\u00e1o, n\u00f3i r\u1eb1ng Du\u1ec7 sau khi ngh\u1ec9 d\u1ecbch m\u1edbi \u0111\u1ebfn l\u00e0m thu\u00ea trong nh\u00e0 \u00f4ng, c\u00f2n Hu\u1ec7 T\u1ea7n ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn c\u1eeda. Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c Vua y\u00eau qu\u00fd, Vua n\u00f3i v\u1edbi X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n: <i>&#8220;Tr\u1eabm \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c r\u1ea5t h\u1eadu, n\u1ebfu Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c c\u1ea7n ti\u1ec1n, n\u00ean \u0111\u1ebfn xin Tr\u1eabm, sao l\u1ea1i kh\u1ed5 s\u1edf nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 c\u1ee7a c\u1eed nh\u00e2n? H\u01a1n n\u1eefa, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c v\u1eeba m\u1edbi tham gia ch\u00ednh s\u1ef1, sao c\u00f3 th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e0ng b\u1eaft giam \u00f4ng \u1ea5y?&#8221;<\/i> X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n tranh lu\u1eadn nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u00e0nh.<\/p>\n<p>Vua b\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129 H\u00ecnh B\u00ednh, N\u1ed9i th\u1ecb Ph\u00f3 \u0111\u00f4 tri Di\u00eam Th\u1eeba H\u00e0n, c\u00f9ng tri\u1ec7u g\u1ea5p Tri ch\u00e2u T\u00e0o l\u00e0 C\u00f4ng b\u1ed9 Lang trung Bi\u00ean T\u00fac, Tri ch\u00e2u H\u1ee9a l\u00e0 Ngu b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang V\u00f4 T\u00e2n C\u1ed5 \u0111\u1ebfn Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 x\u00e9t h\u1ecfi ri\u00eang. Khi tra h\u1ecfi, \u00dd khai r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00f3 anh v\u1ee3 l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1 thi \u0111\u1ed7 Ti\u1ebfn s\u0129, quen bi\u1ebft Tr\u1ea1m, \u00dd c\u0169ng c\u00f9ng Gi\u00e1 \u0111\u1ebfn nh\u00e0 Tr\u1ea1m, t\u1eebng bi\u1ebfu Tr\u1ea1m 200 qu\u1ea3 l\u1ef1u v\u00e0 100 c\u00e2n than c\u1ee7i. Khi \u00dd \u0111\u01b0a ti\u1ec1n, ch\u1ec9 nh\u1edd hai nh\u00e0 s\u01b0 chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn m\u1ed9t ch\u1ee7 ty, th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0 ai.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, B\u00ednh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o vi\u1ec7c \u00dd quen bi\u1ebft Tr\u1ea1m, cho r\u1eb1ng Tr\u1ea1m nh\u1eadn ti\u1ec1n c\u1ee7a \u00dd. Tr\u1ea1m \u0111ang \u0111i s\u1ee9 Thi\u1ec3m T\u00e2y, gi\u1eefa \u0111\u01b0\u1eddng b\u1ecb tri\u1ec7u h\u1ed3i. L\u00fac \u0111\u00f3, Tr\u01b0\u01a1ng Gi\u00e1 \u0111\u00e3 ch\u1ebft, Ninh V\u0103n \u0110\u1ee9c v\u00e0 T\u1eeb H\u01b0ng \u0111\u1ec1u b\u1ecf tr\u1ed1n. Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c v\u1eeba tham gia c\u01a1 v\u1ee5, ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u d\u01b0\u1edbi c\u1eeda ph\u1ea7n l\u1edbn l\u00e0 m\u1edbi tuy\u1ec3n, kh\u00f4ng bi\u1ebft Hu\u1ec7 T\u1ea7n, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 ai l\u00e0m ch\u1ee9ng.<\/p>\n<p>H\u01a1n n\u1eefa, Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c ki\u00ean quy\u1ebft kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh l\u00fac l\u00e0m ch\u1ee7 kh\u1ea3o ch\u01b0a c\u00f3 K\u1ef3 Du\u1ec7, nh\u01b0ng l\u1eddi khai c\u1ee7a \u00dd \u0111\u00e3 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, n\u00ean cho r\u1eb1ng Tr\u1ea1m nh\u1eadn ti\u1ec1n l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt, b\u00e0n x\u1eed t\u1ed9i ch\u1ebft, nh\u01b0ng \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i. \u00dd b\u1ecb \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng g\u1eady v\u00e0o l\u01b0ng, ph\u1ed1i l\u01b0u \u0111\u1ebfn qu\u00e2n Trung T\u0129nh. Hu\u1ec7 T\u1ea7n v\u00ec t\u1ed9i nh\u1eadn th\u01b0 v\u00e0 gi\u1ea5u ti\u1ec1n ch\u01b0a v\u00e0o tay m\u00ecnh, do tu\u1ed5i \u0111\u00e3 h\u01a1n 70, n\u00ean ph\u1ea3i chu\u1ed9c t\u1ed9i b\u1eb1ng 8 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch \u0111\u00e1nh 100 g\u1eady, x\u0103m m\u1eb7t v\u00e0 ph\u1ed1i l\u01b0u \u0111\u1ebfn n\u01a1i khai th\u00e1c m\u1ecf \u1edf ch\u00e2u Th\u01b0\u01a1ng. Nh\u00e2n Nh\u00e3 v\u00ec t\u1ed9i ch\u1eedi b\u1edbi v\u00e0 \u0111\u00f2i ti\u1ec1n \u00dd, b\u1ecb \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng g\u1eady v\u00e0o l\u01b0ng, ph\u1ed1i l\u01b0u \u0111\u1ebfn lao th\u00e0nh ch\u00e2u D\u0129nh. Trong v\u1ee5 \u00e1n n\u00e0y, Nh\u00e2n Nh\u00e3 tuy b\u1ecb t\u1ed9i ch\u1eedi b\u1edbi v\u00e0 \u0111\u00f2i ti\u1ec1n \u00dd, nh\u01b0ng kh\u00f4ng truy x\u00e9t ngu\u1ed3n g\u1ed1c s\u1ed1 ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n v\u00e0 Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c l\u00e0m ch\u1ee7 kh\u1ea3o, sau \u0111\u00f3 V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u1ed3ng tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n s\u1ef1, c\u00f2n Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf b\u1edfi Tr\u1ea1m. Khi Tr\u1ea1m v\u00e0o vi\u1ec7n thi, \u00fd \u0111\u00e3 thi xong tr\u01b0\u1eddng th\u1ee9 ba. Khi quan l\u1ea1i thu tang v\u1eadt c\u1ee7a Tr\u1ea1m, trong nh\u00e0 th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec. Tr\u1ea1m v\u1ed1n th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi L\u01b0\u01a1ng H\u1ea1o, m\u01b0\u1ee3n \u0111\u1ed3 b\u1ea1c c\u1ee7a H\u1ea1o, n\u00ean l\u1ea5y nh\u1eefng th\u1ee9 m\u01b0\u1ee3n c\u1ee7a H\u1ea1o n\u1ed9p cho quan. X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u b\u1ecb k\u1ebft t\u1ed9i c\u1ed1 \u00fd nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9 v\u00e0 b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y trong Th\u1ef1c l\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft ri\u00eang \u0111\u1ec3 che gi\u1ea5u cho V\u01b0\u01a1ng Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c. Nay d\u00f9ng ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u01b0 M\u00e3 Quang v\u00e0 truy\u1ec7n m\u1edbi c\u1ee7a Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[50] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, chi\u1ebfu ch\u1ec9 r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u00e2u Tr\u1ecbnh, T\u00e0o, Ho\u1ea1t n\u0103m nay thu thu\u1ebf m\u00f9a thu v\u00e0 thu\u1ebf c\u00f2n n\u1ee3 n\u0103m ngo\u00e1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1ea5u tr\u1eeb.<\/p>\n<p>[51] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, Vua th\u00e2n h\u00e0nh kh\u1ea3o th\u00ed c\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n c\u1ee7a L\u1ec5 b\u1ed9, l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c 38 ti\u1ebfn s\u0129, \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng \u1edf \u00cdch \u0110\u00f4, v\u00e0 181 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u1eedu kinh v\u00e0 c\u00e1c khoa kh\u00e1c, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u0111\u1ed7. L\u1ea5y V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng v\u00e0 b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m th\u1eeba th\u00f4ng ph\u00e1n c\u00e1c ch\u00e2u, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u1eedu kinh l\u00e0m \u0110\u1ea1i L\u00fd b\u00ecnh s\u1ef1 tri c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1edbn, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u00e1c khoa kh\u00e1c l\u00e0m ph\u00e1n, ty, b\u1ea1, \u00fay.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, s\u1ed1 c\u1eed nh\u00e2n t\u1eadp trung \u1edf kinh \u0111\u00f4 l\u00e0 14.562 ng\u01b0\u1eddi, Vua sai L\u1ea1i b\u1ed9 th\u1ecb lang Tr\u1ea7n Th\u1ee9 l\u00e0m ch\u1ee7 kh\u1ea3o. Th\u1ee9 l\u1ea5y r\u1ea5t \u00edt ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea5y V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, thi theo c\u00e1ch h\u1ed3 danh, V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng l\u1ea1i \u0111\u1ed7 gi\u00e1p khoa, \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi khen ng\u1ee3i.<\/p>\n<p>Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, thi kinh khoa ph\u1ea3i thi l\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng c\u0169 m\u1edbi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ed7 tr\u01b0\u1ee3t. Th\u1ee9 ch\u1ec9 thi m\u1ed9t tr\u01b0\u1eddng, r\u1ed3i c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o k\u1ebft qu\u1ea3 chung \u0111\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ed7 tr\u01b0\u1ee3t. V\u00ec th\u1ebf, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u01b0a th\u00ed sinh \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec1u b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c v\u00e0 b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t, r\u1ea5t nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb li\u00ean l\u1ee5y. Giang Nam l\u00e0 qu\u00ea c\u1ee7a Th\u1ee9, n\u00ean b\u1ecb lo\u1ea1i b\u1ecf nhi\u1ec1u nh\u1ea5t. Ng\u01b0\u1eddi ta o\u00e1n h\u1eadn, \u0111ua nhau l\u00e0m th\u01a1 ch\u00e2m bi\u1ebfm.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u1eafc t\u01b0\u1ee3ng g\u1ed7 \u0111\u1ea7u c\u1ee7a Th\u1ee9, b\u00f4i m\u00e1u n\u00e9m v\u00e0o s\u00e2n. L\u1ea1i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7n c\u1ecf l\u00e0m h\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1ec1 t\u00ean Th\u1ee9, \u0111\u1eb7t \u1edf \u0111\u01b0\u1eddng l\u1edbn, ai \u0111i qua c\u0169ng \u0111\u00e1nh.<\/p>\n<p>[52] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho V\u01b0\u01a1ng Di\u00ean Thu\u1eadn, ch\u1ee9c \u0110\u00f4 ngu h\u1eadu b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean \u1edf Ho\u00e0n Ch\u00e2u, l\u00e0m ch\u1ee9c M\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n \u0110\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 b\u1ea3n ch\u00e2u. Di\u00ean Thu\u1eadn r\u1ea5t hi\u1ec3u bi\u1ebft vi\u1ec7c trong c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng, th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn n\u01a1i \u1edf c\u1ee7a h\u1ecd tr\u01b0\u1edbc, c\u00e1c quan l\u1ea1i ph\u1ea7n nhi\u1ec1u h\u1ecfi \u00fd ki\u1ebfn \u00f4ng, r\u1ed3i sau m\u1edbi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, Th\u1ea1ch Ph\u1ed5 v\u00e0 c\u00e1c quan kh\u00e1c t\u00e2u xin cho \u00f4ng l\u00e0m ch\u1ee9c Cung ph\u1ee5ng quan ki\u00eam Gi\u00e1m \u00e1p b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Di\u00ean Thu\u1eadn v\u1ed1n l\u00e0 d\u00e2n trong b\u1ed9 l\u1ea1c, m\u1ed9t s\u1edbm m\u1ed9t chi\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 b\u1ea1t l\u00e0m quan trong tri\u1ec1u, khi\u1ebfn \u00f4ng ta ngang h\u00e0ng v\u1edbi quan ch\u00e2u, e r\u1eb1ng kh\u00f3 ki\u1ec3m so\u00e1t.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf ch\u1ec9 phong cho \u00f4ng l\u00e0m \u0110\u00f4 hi\u1ec7u.<\/p>\n<p>[53] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn t\u1ebf c\u00e1c t\u01b0\u1edbng s\u0129 t\u1eed tr\u1eadn \u1edf Linh Ch\u00e2u. Truy t\u1eb7ng B\u00f9i T\u1ebf ch\u1ee9c Tr\u1ea5n Giang ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, ban th\u00eam ti\u1ec1n tu\u1ea5t, cho con \u00f4ng l\u00e0 \u0110\u1ee9c X\u01b0\u01a1ng, ch\u1ee9c Qu\u1ed1c t\u1eed T\u1ee9 m\u00f4n tr\u1ee3 gi\u00e1o, l\u00e0m Th\u00e1i t\u1eed H\u1eefu t\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu, \u0110\u1ee9c C\u01a1 l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, \u0110\u1ee9c Phong l\u00e0m Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 Th\u00e1i ch\u00fac, l\u1ea1i cho anh \u00f4ng l\u00e0 T\u00edn l\u00e0m ch\u1ee9c Th\u00e1i t\u1eed T\u1ea3 n\u1ed9i su\u1ea5t ph\u1ee7 Ph\u00f3 su\u1ea5t r\u1ed3i cho v\u1ec1 h\u01b0u.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p l\u00e0 t\u01b0\u1edbng s\u0129 t\u1eed tr\u1eadn \u1edf Ho\u00e0n Ch\u00e2u, sai v\u1eady, nay theo \u300aB\u1ea3n k\u1ef7\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[54] Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n d\u00e2ng s\u1edb n\u00f3i:<\/p>\n<p><i>&#8220;Hi\u1ec7n nay v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ph\u00eda b\u1eafc \u0111\u00e3 b\u1ecb m\u1ea5t, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng lo l\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c ng\u01b0\u1eddi ven bi\u00ean gi\u1edbi c\u00f3 k\u1ebb t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn hai l\u00f2ng, nh\u00e2n \u0111\u00f3 c\u00e0ng th\u00eam x\u00fai gi\u1ee5c c\u00e1c h\u1ed9 \u0111\u00e3 quy thu\u1eadn, khi\u1ebfn h\u1ecd dao \u0111\u1ed9ng, gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u00f3 m\u00e0 l\u1ee3i d\u1ee5ng, m\u1ed1i h\u1ecda kh\u00f4ng nh\u1ecf. V\u00ec v\u1eady, c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea5n tr\u1ecdng y\u1ebfu \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1ec3 l\u1ea1i qu\u00e2n tr\u1ea5n th\u1ee7, \u0111\u1ec3 y\u00ean l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n v\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c kh\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb Ho\u00e0n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn Kh\u00e1nh Ch\u00e2u, kho\u1ea3ng gi\u1eefa c\u00f3 M\u1ed9c Ba, M\u00e3 L\u0129nh tr\u1edf \u0111i, c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 h\u01b0 h\u1ecfng, tr\u01b0\u1edbc m\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m nay c\u1ea7n ph\u1ea3i tu s\u1eeda. Ph\u00eda nam Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n, c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 Cao \u0110i\u1ebfm, Ng\u00f5a \u0110\u00ecnh tuy m\u1edbi tu s\u1eeda g\u1ea7n \u0111\u00e2y, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 n\u01a1i c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ed1 th\u1ee7. Trong khe \u0110\u1ea1n Tranh, mong s\u1edbm xem x\u00e9t, ch\u1ecdn ch\u1ed7 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1ed1ng ch\u1ebf \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t tr\u1ea1i. N\u01a1i x\u00e2y tr\u1ea1i \u1edf Tri\u00eau Na n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cho tu s\u1eeda theo \u0111\u00fang ph\u00e9p t\u1eafc. Huy\u1ec7n Phan Nguy\u00ean n\u1eb1m ngay tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng gi\u1eb7c phi\u00ean t\u1eeb Ti\u1ec3u L\u00f4 C\u1ed1c \u0111\u1ebfn, d\u00e2n c\u01b0 \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac, c\u0169ng xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ph\u00e1i binh d\u00e2n \u0111\u1ebfn tu s\u1eeda ki\u00ean c\u1ed1, v\u00e0 \u0111\u00e0o \u0111\u1ee9t \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o c\u1eeda khe. N\u1ebfu c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea5n ven bi\u00ean \u0111\u1ec1u c\u00f3 qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, c\u00e1c tr\u1ea1i tr\u1ecdng y\u1ebfu l\u1ea1i \u0111\u1ec1u ki\u00ean c\u1ed1, th\u00ec b\u1ecdn gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an t\u1ef1 nhi\u00ean s\u1ebd ngu\u00f4i l\u00f2ng.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i nghe n\u00f3i nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi L\u00e2n Ch\u00e2u, Ph\u1ee7 Ch\u00e2u do kh\u00f4ng kh\u00e9o v\u1ed7 v\u1ec1, c\u00e1c t\u1ed9c l\u1edbn \u0111a s\u1ed1 \u0111\u00e3 quy thu\u1eadn K\u1ebf Thi\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady, trong hai ba n\u0103m t\u1edbi, d\u00e2n H\u00e1n v\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c kh\u00e1c \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi L\u00e2n Ch\u00e2u, Ph\u1ee7 Ch\u00e2u s\u1ebd d\u1ea7n suy y\u1ebfu. Ch\u1ec9 nh\u01b0 vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u1ed7i n\u0103m mua ng\u1ef1a, kh\u00f4ng b\u00f9 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ng\u1ef1a ch\u1ebft. Ph\u00eda t\u00e2y b\u1eafc ch\u01b0a y\u00ean, ng\u1ef1a chi\u1ebfn l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ng\u01b0\u1eddi N\u1eef Ch\u00e2n b\u00e1n ng\u1ef1a, m\u1ed7i n\u0103m kh\u00f4ng d\u01b0\u1edbi m\u1ed9t v\u1ea1n con, nay \u0111\u00e3 b\u1ecb Khi\u1ebft \u0110an ng\u0103n tr\u1edf. Th\u1ea7n nghe gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an n\u00f3i v\u1edbi T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng r\u1eb1ng: &#8216;Ta v\u1edbi ng\u01b0\u01a1i t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec&#8217;, \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec V\u1ea1n S\u01a1n \u0111\u00e3 b\u00ed m\u1eadt ph\u00e1i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3. N\u1ebfu ch\u00fang th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 l\u1eddi n\u00f3i \u0111\u00f3, m\u00e0 kh\u00f4ng kh\u00e9o d\u1ee5 d\u1ed7 T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng h\u1eadu h\u1ecda, th\u00ec e r\u1eb1ng n\u0103m nay v\u00e0o m\u00f9a thu \u0111\u00f4ng, ch\u00fang s\u1ebd \u0111\u1ebfn c\u01b0\u1edbp ph\u00e1 Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n. N\u1ebfu c\u00e1c t\u1ed9c phi\u00ean ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o kinh c\u1ee7a L\u1ee5c C\u1ed1c, th\u00ec c\u00e1c t\u1ed9c \u0110\u1ea1i L\u01b0\u01a1ng, Ti\u1ec3u L\u01b0\u01a1ng s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1eadm ch\u00ed c\u00e1c t\u1ed9c ph\u00eda sau n\u00fai L\u0169ng c\u0169ng kh\u00f3 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i th\u1ea5y vi\u1ec7c thu h\u1ed3i v\u1eadt ph\u1ea9m ban cho L\u1ee5c C\u1ed1c \u1edf V\u1ecb Ch\u00e2u, kh\u00f4ng kh\u1ecfi l\u1ea1nh l\u00f2ng. V\u00ec sao? C\u00e1c t\u1ed9c phi\u00ean h\u00f9ng m\u1ea1nh, binh l\u1ef1c \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o, c\u00f3 th\u1ec3 ki\u1ec1m ch\u1ebf gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an, ch\u1ec9 c\u00f2n T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng m\u00e0 th\u00f4i. Kh\u00f4ng bi\u1ebft ai \u0111\u00e3 v\u1ea1ch k\u1ebf, \u00e2n hu\u1ec7 \u0111\u00e3 ban ra r\u1ed3i l\u1ea1i b\u1ecf d\u1edf.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1c t\u1ed9c T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng ph\u1ea7n nhi\u1ec1u l\u00e0 con ch\u00e1u ng\u01b0\u1eddi Hoa, \u0111\u1ec1u bi\u1ebft n\u00f3i ti\u1ebfng H\u00e1n, kh\u00e1 th\u00f4ng th\u1ea1o ch\u1eef ngh\u0129a. Ng\u01b0\u1eddi V\u1ecb Ch\u00e2u qua l\u1ea1i th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi c\u00e1c th\u00f4ng s\u1ef1, h\u00e1 kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng n\u00e0y? \u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn V\u1ecb Ch\u00e2u r\u1ed3i l\u1ea1i thu h\u1ed3i. C\u00e1c t\u1ed9c phi\u00ean tham c\u1ee7a, l\u1ea1i c\u00e0ng coi tr\u1ecdng ch\u1eef t\u00edn. Tri\u1ec1u l\u1ec7nh ban ra r\u1ed3i l\u1ea1i \u0111\u1ed5i, sao c\u00f3 th\u1ec3 coi th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong suy ngh\u0129 s\u00e2u xa v\u1ec1 k\u1ebf s\u00e1ch bi\u00ean gi\u1edbi, quy\u1ebft \u0111o\u00e1n t\u1eeb n\u01a1i th\u00e2m cung, k\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng h\u1ecd, d\u00f9ng l\u1ee3i l\u1edbn \u0111\u1ec3 d\u1ee5. Ch\u1ec9 c\u1ea7n gi\u00e1 ng\u1ef1a c\u1ee7a T\u00e2y Phi\u1ec1n so v\u1edbi th\u01b0\u1eddng l\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i h\u01a1n, \u0111\u1ebfn c\u1ea3 r\u01b0\u1ee3u th\u1ecbt c\u0169ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. B\u00ean trong l\u00e0 k\u1ebf ho\u1ea1ch chi\u1ebfn th\u1ee7, b\u00ean ngo\u00e0i l\u00e0 \u00e2n hu\u1ec7 v\u1ed7 v\u1ec1. T\u00e2y L\u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u00e1c t\u1ed9c nh\u1ecf ph\u00eda t\u00e2y, ch\u1ec9 tr\u00f4ng v\u00e0o vi\u1ec7c b\u00e1n ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm l\u1ee3i, \u0111\u00e3 nh\u1eadn \u00e2n t\u00edn c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, d\u00f9 b\u1ecb gi\u1eb7c Khi\u1ebft \u0110an ch\u1eb7n \u0111\u01b0\u1eddng, \u1eaft s\u1ebd k\u1ebft th\u00f9 s\u00e2u, khi\u1ebfn ch\u00fang t\u1ef1 \u0111\u00e1nh nhau, l\u00fd l\u1ebd r\u1ea5t r\u00f5 r\u00e0ng. N\u1ebfu kh\u00f4ng s\u1edbm ph\u00f2ng b\u1ecb, th\u00ec e r\u1eb1ng Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n c\u0169ng kh\u00f3 m\u00e0 gi\u1eef v\u1eefng \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[55] M\u00f9a h\u1ea1, th\u00e1ng t\u01b0, ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, s\u1ee9 Khai \u0111\u1ea1o t\u1ed9c Mi B\u1ed9, Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u Ph\u00ed l\u00e0 N\u00ea Mai sai con l\u00e0 Th\u00e0nh B\u00f4 v\u00e0o tri\u1ec1u c\u1ed1ng. Vua khen N\u00ea Mai nhi\u1ec1u l\u1ea7n c\u00f3 c\u00f4ng chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u v\u1edbi qu\u00e2n Thi\u00ean, phong l\u00e0m ch\u1ee9c \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u C\u1ea9m; cho em h\u1ecd l\u00e0 Khu\u1ea5t T\u1eed l\u00e0m Ho\u00e0i H\u00f3a t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, sung ch\u1ee9c Ch\u1ec9 huy s\u1ee9 b\u1ea3n t\u1ed9c, Th\u00e0nh B\u00f4 l\u00e0m Quy \u0110\u1ee9c t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, sung ch\u1ee9c \u0110\u00f4 Tu\u1ea7n ki\u1ec3m s\u1ee9 b\u1ea3n t\u1ed9c. L\u1ea1i l\u1ec7nh cho Th\u00e0nh B\u00f4 ghi ch\u00e9p s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng trong t\u1ed9c \u0111\u1ec3 t\u00e2u l\u00ean, ban ra 15 \u0111\u1ea1o s\u1eafc ch\u1ec9 Ch\u1ec9 huy s\u1ee9 kh\u00f4ng t\u00ean v\u00e0 3 \u0111\u1ea1o s\u1eafc ch\u1ec9 Qu\u00e2n ch\u1ee7, giao cho L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a, ng\u01b0\u1eddi coi qu\u00e2n Tr\u1ea5n Nhung, \u0111i\u1ec1n t\u00ean v\u00e0o \u0111\u1ec3 ban c\u1ea5p.<\/p>\n<p>[56] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, l\u1ea5y Ph\u1ee5ng Nh\u1eadt t\u1ea3 s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Chu N\u0103ng l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u Ho\u00e0i, H\u1eefu s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 An U\u00e2n l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u B\u00e1c; Thi\u00ean V\u0169 t\u1ea3 s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Nguy\u00ean Tr\u1eebng l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u Doanh, H\u1eefu s\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 ch\u00e2u B\u1ea3o; \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ch\u1ec9 huy s\u1ee9 T\u1ea3 ban \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu C\u1ea3nh B\u00e2n l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u H\u00f9ng, H\u1eefu ban \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu Chu T\u1ef1 l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed ch\u00e2u T\u00e2n; t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ee9c v\u1ee5 qu\u00e2n s\u1ef1. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea5y An U\u00e2n coi ch\u00e2u B\u1ed1i, Chu N\u0103ng coi ch\u00e2u Minh, Nguy\u00ean Tr\u1eebng coi ch\u00e2u M\u1ea1c, Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh coi ch\u00e2u Tri\u1ec7u, C\u1ea3nh B\u00e2n coi ch\u00e2u Th\u00e2m, Chu T\u1ef1 coi ch\u00e2u K\u00fd, \u0111\u1ec1u ki\u00eam ch\u1ee9c B\u1ed9 th\u1ef1 b\u1ea3n ch\u00e2u.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>&#8220;Nguy\u00ean Tr\u1eebng, Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh, C\u1ea3nh B\u00e2n, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi khen ng\u1ee3i. Tr\u1eabm t\u1eebng tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn n\u00f3i chuy\u1ec7n, xem kh\u00ed ph\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u00f3 ch\u00ed kh\u00ed. Chu T\u1ef1 c\u0169ng kh\u00e1 n\u1ed5i ti\u1ebfng, nh\u01b0ng ch\u1ec9 \u1edf trong c\u1ea5m v\u1ec7, ch\u01b0a th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e0i n\u0103ng, n\u00ean ban cho ch\u1ee9c qu\u1eadn, th\u1eed th\u00e1ch \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ec3 ph\u00e1t huy h\u1ebft s\u1edf tr\u01b0\u1eddng. Chu N\u0103ng, An U\u00e2n \u0111\u1ee9ng tr\u00ean Nguy\u00ean Tr\u1eebng, Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh, v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ebfng t\u0103m g\u00ec, nh\u01b0ng kh\u00f4ng mu\u1ed1n v\u1ed9i v\u00e0ng c\u00e1ch ch\u1ee9c, n\u00ean theo l\u1ec7 th\u0103ng ch\u1ee9c, n\u1ebfu th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, c\u00e1ch ch\u1ee9c sau c\u0169ng ch\u01b0a mu\u1ed9n, n\u00ean \u0111\u1ec1u b\u1ed5 nhi\u1ec7m.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Chu N\u0103ng, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.)<\/i> An U\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi Th\u00e1i Nguy\u00ean. <i>(Nguy\u00ean Tr\u1eebng, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.)<\/i> Tr\u1ecbnh Th\u00e0nh, ng\u01b0\u1eddi Y\u1ec3n L\u0103ng. C\u1ea3nh B\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi T\u00edn \u0110\u00f4. Chu T\u1ef1, ng\u01b0\u1eddi Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh.<\/p>\n<p>[57] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, Vua n\u00f3i v\u1edbi Tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n Chu O\u00e1nh r\u1eb1ng: <i>&#8220;Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, khi qu\u00e2n ch\u1ee9c c\u00f3 khuy\u1ebft, ch\u1ec9 t\u1ea1m quy\u1ec1n l\u0129nh, \u0111\u1ee3i ba n\u0103m m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 m\u1ed9t l\u1ea7n. Ch\u01b0a \u0111\u1ebfn k\u1ef3 h\u1ea1n m\u00e0 c\u00f3 c\u00f4ng th\u00ec ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 ch\u1ee9c Ph\u1ee5ng tri\u1ec1u th\u1ec9nh m\u00e0 th\u00f4i. Nay ch\u1ed7 khuy\u1ebft nhi\u1ec1u, thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd, c\u1ea7n ph\u1ea3i k\u00edp th\u0103ng b\u1ed5.&#8221;<\/i> Li\u1ec1n sai Chu O\u00e1nh xem s\u1ed5 s\u00e1ch m\u00e0 th\u0103ng b\u1ed5 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u1edf ngo\u00e0i v\u00e0 qu\u00e2n ng\u1ea1ch \u1edf ngo\u00e0i v\u1ed1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u00e2n l\u1ec7, c\u0169ng \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u01a1n. Vi\u1ec7c n\u00e0y ho\u00e0n th\u00e0nh trong hai m\u01b0\u01a1i ng\u00e0y.<\/p>\n<p>[58] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, ch\u00e2u T\u00e2n t\u00e2u r\u1eb1ng h\u1ecdc c\u1ee9u Kh\u1ea5u T\u00e2n V\u01b0\u01a1ng \u0111em ba ngh\u00ecn h\u1ed9c th\u00f3c c\u1ee9u \u0111\u00f3i d\u00e2n, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 ch\u1ee9c th\u00ed \u0110\u1ea1i L\u00fd b\u00ecnh s\u1ef1.<\/p>\n<p>[59] Ti\u1ec1n Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ch\u00e2u Tuy v\u1ed1n l\u00e0 \u0111\u1ea5t n\u1ed9i \u0111\u1ecba, d\u00e2n \u0111\u00f4ng c\u1ee7a nhi\u1ec1u, c\u00f2n ph\u1ea3i nh\u1edd c\u00e1c qu\u1eadn l\u00e2n c\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng. T\u1eeb khi ban cho Tri\u1ec7u B\u1ea3o Trung, h\u1ed9 kh\u1ea9u suy gi\u1ea3m, nay mu\u1ed1n kh\u00f4i ph\u1ee5c th\u00e0nh \u1ea5y, \u01b0\u1edbc t\u00ednh c\u1ea7n h\u01a1n m\u1ed9t tr\u0103m v\u1ea1n c\u00f4ng, l\u1ea1i ph\u1ea3i t\u0103ng qu\u00e2n \u0111\u00f3ng gi\u1eef, g\u1ea5p \u0111\u00f4i tr\u01b0\u1edbc kia.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o ph\u1ea3i nh\u1edd c\u1ea3 v\u00e0o H\u00e0 \u0110\u00f4ng, \u0111\u1ea5t \u1ea5y c\u00e1ch Ho\u00e0ng H\u00e0 v\u00e0 hai n\u00fai \u0110\u1ea1i Thi\u1ebft Ki\u1ec7t, Ti\u1ec3u Thi\u1ebft Ki\u1ec7t, d\u01b0\u1edbi th\u00e0nh l\u1ea1i c\u00f3 s\u00f4ng V\u00f4 \u0110\u1ecbnh, khi c\u1ea7n d\u00f9ng binh, vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n r\u1ea5t kh\u00f3 kh\u0103n<a class=\"footnote\" title=\"'T\u1ed1ng' nguy\u00ean l\u00e0 '\u0111\u1ea1o', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 5, ph\u1ea7n Ch\u00e2n T\u00f4ng kinh ch\u1ebf T\u00e2y H\u1ea1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-206-9\" href=\"#footnote-206-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>. L\u1ea1i n\u1eefa, \u0111\u1ea5t \u1ea5y kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec3m tr\u1edf<a class=\"footnote\" title=\"'\u0110\u1ecba' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u00e0nh', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-206-10\" href=\"#footnote-206-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>, n\u1ebfu tu b\u1ed5 ch\u01b0a xong, gi\u1eb7c phi\u00ean x\u00f4ng v\u00e0o, th\u00ec kh\u00f3 m\u00e0 gi\u1eef v\u1eefng. Hu\u1ed1ng chi th\u00e0nh \u1ea5p ch\u00e2u \u1ea5y b\u1ecb \u0111\u1ed1t ph\u00e1, kh\u00f4ng c\u00f2n m\u1ed9t c\u00e2y c\u1ed9t, m\u1ed9t vi\u00ean ng\u00f3i, qua n\u00fai r\u1eebng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u1ed7 l\u1edbn, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 th\u00eam phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, tuy\u1ec7t kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ee3i g\u00ec. Xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y<a class=\"footnote\" title=\"'Kh\u1ea5t' nguy\u00ean l\u00e0 'D\u0129', theo s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-206-11\" href=\"#footnote-206-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i> Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y l\u1ea1i v\u00e0o tri\u1ec1u t\u00e2u vi\u1ec7c \u1ea5y, Vua r\u1ea5t khen ng\u1ee3i v\u00e0 ch\u1ea5p nh\u1eadn.<\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u1ea7u, Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y d\u1eabn qu\u00e2n v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng, ph\u00e2n b\u1ed1 qu\u00e2n ng\u0169, \u0111\u1ec1u c\u00f3 quy c\u1ee7, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c t\u01b0\u1edbng l\u0129nh ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc r\u1ea5t k\u00ednh ph\u1ee5c. Vua bi\u1ebft chuy\u1ec7n, n\u00f3i v\u1edbi t\u1ea3 h\u1eefu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y l\u00e0 b\u1eadc nho th\u1ea7n bi\u1ebft d\u00f9ng binh v\u1eady.&#8221;<\/i> Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i sai Nh\u01b0\u1ee3c Th\u1ee7y \u0111i tu\u1ea7n ph\u1ee7 c\u00e1c ch\u00e2u ven bi\u00ean gi\u1edbi Thi\u1ec3m T\u00e2y, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y nghi x\u1eed l\u00fd vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng. Khi tr\u1edf v\u1ec1, \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m \u0110\u1eb7ng Ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9.<\/p>\n<p>[60] \u0110i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng C\u00f4ng b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u00f9y qu\u00e2n chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ef1 Tr\u1ecbnh V\u0103n B\u1ea3o l\u00e0m H\u00e0 \u0110\u00f4ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9, thay th\u1ebf Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng B\u00e1c s\u0129 Thi H\u1ed9. L\u1ea5y Thi H\u1ed9 l\u00e0m Thi\u1ec3m T\u00e2y Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00f3 s\u1ee9. L\u00fac \u0111\u00f3, V\u0103n B\u1ea3o \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb tu s\u1eeda l\u1ea1i Thanh Vi\u1ec5n qu\u00e2n, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, Kinh Nguy\u00ean \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng H\u00e1n Trung t\u00e2u r\u1eb1ng \u00f4ng ta th\u00edch sinh s\u1ef1, Vua cho r\u1eb1ng V\u0103n B\u1ea3o kh\u00f4ng c\u00f3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n r\u00f5 r\u00e0ng v\u1ec1 vi\u1ec7c sinh s\u1ef1, ch\u1ec9 l\u1ec7nh cho Thi H\u1ed9 \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c m\u00e0 th\u00f4i.<\/p>\n<p><i>(Thi H\u1ed9, kh\u00f4ng r\u00f5 lai l\u1ecbch.)<\/i><\/p>\n<p>[61] L\u1ea5y Tri Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n L\u00fd K\u1ebf H\u00f2a ki\u00eam Kinh Nguy\u00ean Nghi V\u1ecb Tr\u00fa b\u1ea1c Ki\u1ec1m h\u1ea1t. L\u00fac \u0111\u1ea7u, K\u1ebf H\u00f2a lo r\u1eb1ng khi c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p, th\u1ed1ng so\u00e1i s\u1ebd kh\u00f4ng \u1ee9ng c\u1ee9u, nhi\u1ec1u l\u1ea7n xin th\u00eam qu\u00e2n. V\u00ec th\u1ebf l\u1ec7nh cho \u00f4ng ki\u00eam qu\u1ea3n qu\u00e2n b\u1ed1n ch\u00e2u, qu\u00e2n tr\u1ea5n th\u1ee7 Tr\u1ea5n Nhung c\u0169ng do b\u1ed9 th\u1ef1 th\u1ed1ng l\u0129nh.<\/p>\n<p>[62] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng d\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y ch\u1edf l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda thu\u1ebf ru\u1ed9ng.<\/p>\n<p><i>(X\u00e9t \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b b\u1ea3n k\u1ef7 ch\u00e9p: ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, chi\u1ebfu r\u1eb1ng d\u00e2n Thi\u1ec3m T\u00e2y ch\u1edf l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda thu\u1ebf. \u1ede \u0111\u00e2y ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, nghi l\u00e0 thi\u1ebfu m\u1ea5t hai ch\u1eef <i>&#8220;Nh\u00e2m Th\u00e2n&#8221;<\/i>.)<\/i><\/p>\n<p>[63] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec1n T\u00edch l\u1ea5y ch\u1ee9c v\u1ee5 hi\u1ec7n t\u1ea1i ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1, l\u1ea1i sai trung s\u1ee9 truy\u1ec1n ch\u1ec9 r\u1eb1ng: <i>&#8220;Khanh m\u1ed7i l\u1ea7n d\u00e2ng ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb, c\u00e1c c\u01a1 quan kh\u00f4ng d\u00e1m tr\u00e1ch c\u1ee9, Tr\u1eabm \u0111\u1ec1u t\u1ef1 xem x\u00e9t. Ch\u1ee9c Tri t\u1ea1p, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh r\u1ea5t kh\u00f3 ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi, n\u00ean giao cho khanh. V\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb t\u1eeb so\u1ea1n thu\u1eadt, n\u1ebfu c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, h\u00e3y t\u00e2u l\u00ean cho Tr\u1eabm bi\u1ebft.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[64] C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng th\u01b0 l\u00ean Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u1ee9c quan suy tr\u1ef1c, suy kh\u00e1m c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, quan t\u01b0\u1eddng \u0111o\u1ea1n c\u1ee7a \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1, \u0111\u1ec1u do tr\u01b0\u1edfng quan c\u1ee7a b\u1ea3n ty ti\u1ebfn c\u1eed, gi\u1eef tr\u1ecdng tr\u00e1ch x\u00e9t x\u1eed \u00e1n ki\u1ec7n, c\u1ea7n ph\u00f2ng ng\u1eeba vi\u1ec7c k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng.&#8221;<\/i> Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, Vua ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng: N\u1ebfu c\u00e1c quan thu\u1ed9c c\u1ee7a hai ty c\u00f3 khuy\u1ebft, th\u00ec l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan ng\u0169 ph\u1ea9m tr\u1edf l\u00ean c\u1ee7a L\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh ti\u1ebfn c\u1eed r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[65] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, Tri \u00cdch ch\u00e2u M\u00e3 Tri Ti\u1ebft t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00f3 nh\u1eefng binh l\u00ednh trong ch\u00e2u kh\u00f4ng theo V\u01b0\u01a1ng Qu\u00e2n l\u00e0m lo\u1ea1n m\u00e0 c\u00f2n gi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eb7c, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean l\u00e0 Trung D\u0169ng, th\u0103ng l\u00e0m c\u1ea5m qu\u00e2n, nh\u01b0ng l\u01b0\u01a1ng th\u00e1ng v\u1eabn nh\u01b0 c\u0169. Xin ch\u1ecdn l\u1ea5y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i gi\u1ecfi d\u0169ng c\u1ea3m \u0111\u1ec3 l\u1ea1i, c\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c th\u00ec cho tr\u1edf l\u1ea1i l\u00e0m ch\u00e2u binh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 trung thu\u1eadn, sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111u\u1ed5i h\u1ecd \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8221;<\/i> B\u00e8n ra chi\u1ebfu t\u0103ng l\u01b0\u01a1ng th\u00e1ng cho h\u1ecd, theo nh\u01b0 l\u1ec7 c\u1ee7a c\u1ea5m qu\u00e2n. L\u1ea1i xin l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan l\u1ea1i \u1edf T\u00e2y ch\u00e2u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef l\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[66] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, Vua ra chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u00e1c quan \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi m\u1ed7i ng\u00e0y ph\u1ea3i b\u00e1o c\u00e1o t\u00ecnh h\u00ecnh v\u1ec1 Khi\u1ebft \u0110an b\u1eb1ng tr\u1ea1m d\u1ecbch nhanh ch\u00f3ng, ba ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n ph\u1ea3i c\u1eed ch\u1ec9 huy s\u1ee9 th\u1ea7n v\u00e0o t\u00e2u. \u0110\u00e2y l\u00e0 \u0111\u1ec3 tr\u1eebng ph\u1ea1t vi\u1ec7c do th\u00e1m c\u1ee7a Uy L\u1ed7 kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng.<\/p>\n<p>[67] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, Vua ra chi\u1ebfu: <i>&#8220;T\u1eeb nay Tam ty ph\u1ea3i thu gi\u1eef s\u1ed5 s\u00e1ch, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 m\u1ea5t m\u00e1t. S\u1ed1 ti\u1ec1n v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c l\u1edbn trong thi\u00ean h\u1ea1, m\u1ed7i n\u0103m ph\u1ea3i so s\u00e1nh, \u0111\u1ebfn n\u0103m sau ph\u1ea3i t\u00e2u l\u00ean t\u1eebng kho\u1ea3n.&#8221;<\/i> Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua ra chi\u1ebfu l\u1ea5y s\u1ed5 d\u00e2n trong thi\u00ean h\u1ea1, nh\u01b0ng H\u1ed9 b\u1ed9 kh\u00f4ng bi\u1ebft s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng, \u0111\u1ebfn khi ki\u1ec3m tra s\u1ed1 d\u01b0 thi\u1ebfu, l\u1ea1i n\u00f3i l\u00e0 s\u1ed5 s\u00e1ch b\u1ecb m\u1ea5t, n\u00ean m\u1edbi ra l\u1ec7nh c\u1ea3nh c\u00e1o. L\u1ea1i l\u1ec7nh l\u1ea5y s\u1ed1 h\u1ed9 kh\u1ea9u hi\u1ec7n c\u00f3 trong thi\u00ean h\u1ea1 l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[68] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, l\u1ea5y \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu V\u01b0\u01a1ng K\u1ebf Trung l\u00e0m Ph\u00f3 \u0111\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 c\u1ee7a h\u00e0nh dinh Cao D\u01b0\u01a1ng Quan.<\/p>\n<p>[69] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, th\u00e0nh V\u1eadn ch\u00e2u x\u00e2y xong. L\u1ea5y Tri ch\u00e2u, H\u1eefu ty gi\u00e1n Di\u00eau Huy\u1ec1n l\u00e0m Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n, Kinh \u0111\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, \u0111\u1ec3 khen th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng lao c\u1ee7a \u00f4ng.<\/p>\n<p>[70] L\u00fac \u0111\u00f3, d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi \u0111ang \u0111\u00e0o s\u00e2u c\u00e1c k\u00eanh r\u1ea1ch, Khi\u1ebft \u0110an th\u01b0\u1eddng qu\u1ea5y r\u1ed1i c\u00f4ng vi\u1ec7c, l\u1ea1i t\u1eeb ph\u00eda t\u00e2y Uy L\u1ed7 qu\u00e2n ti\u1ebfn v\u00e0o c\u01b0\u1edbp ph\u00e1. Vua ra chi\u1ebfu l\u1ec7nh H\u00e0 Th\u1eeba C\u1ee7, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch H\u00f9ng ch\u00e2u, xu\u1ea5t qu\u00e2n \u0111\u1ec3 ph\u00e2n t\u00e1n th\u1ebf \u0111\u1ecbch. Th\u1eeba C\u1ee7 lo r\u1eb1ng n\u1ebfu \u0111\u1ecbch bi\u1ebft qu\u00e2n t\u1eeb qu\u1eadn m\u00ecnh xu\u1ea5t ph\u00e1t, s\u1ebd \u0111\u1ebfn tr\u1ea3 th\u00f9, b\u00e8n l\u1ea5y c\u1edb kh\u00f4ng c\u00f3 k\u1ef5 binh, ch\u1ec9 tu\u00e2n chi\u1ebfu c\u1eed ti\u1ec3u hi\u1ec7u D\u01b0\u01a1ng V\u1ea1n Kim d\u1eabn n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n, t\u1eeb Thu\u1eadn An qu\u00e2n ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng \u0111\u1ebfn H\u1ed7n N\u00ea th\u00e0nh, r\u1ed3i n\u00f3i l\u00e0 qu\u00e2n \u00edt kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i n\u00ean r\u00fat v\u1ec1.<\/p>\n<p>[71] Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1eddi Th\u00e1i T\u00f4ng, quan H\u00e0n l\u00e2m thi\u00ean v\u0103n l\u00e0 T\u00f4n S\u0129 Long t\u1eebng xin \u0111\u1eb7t ru\u1ed9ng vu\u00f4ng \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda b\u1eafc, v\u00e0 l\u1ec7nh cho d\u00e2n \u0111\u00e0o m\u01b0\u01a1ng \u0111\u1eafp b\u1edd, c\u00f3 th\u1ec3 ng\u0103n c\u1ea3n ng\u1ef1a c\u1ee7a qu\u00e2n H\u1ed3, nh\u01b0ng l\u00fac \u0111\u00f3 b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i. G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c Ng\u01b0u Du\u1ec7 l\u1ea1i n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u00e1c khanh ngh\u0129 sao?&#8221;<\/i> L\u1eef M\u00f4ng Ch\u00ednh \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 c\u1eed s\u1ee9 ph\u00f3 ru\u1ed9ng vu\u00f4ng, nh\u01b0ng trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng \u0111\u1ed9ng ch\u00fang t\u1ed1n k\u00e9m, e kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ee3i. L\u00fac \u0111\u00f3 c\u00e1c v\u00f5 th\u1ea7n c\u0169ng x\u1ea5u h\u1ed5 v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng, n\u00ean b\u1ecf \u0111i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng n\u00f3i: <i>&#8220;Nay n\u1ebfu l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u0169ng l\u00e0 k\u1ebf s\u00e1ch l\u00e2u d\u00e0i \u0111\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u1ecbch, nh\u01b0ng H\u00e0 S\u00f3c nhi\u1ec1u l\u1ea7n c\u00f3 sai d\u1ecbch, kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m kh\u1ed5 d\u00e2n th\u00eam, n\u00ean b\u1ea3o c\u00e1c c\u01a1 quan t\u1eeb t\u1eeb t\u00ednh to\u00e1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[72] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, ban \u01a1n gi\u1ea3m thu\u1ebf cho d\u00e2n ch\u00edn ch\u00e2u Th\u00e2m, B\u00e1 v\u00ec l\u0169 l\u1ee5t. Th\u01b0\u1ee3ng cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c ki\u1ec3m tra l\u00e0m phi\u1ec1n d\u00e2n, ch\u1edd t\u00e2u b\u00e1o ch\u1eadm tr\u1ec5, ch\u1ec9 n\u00ean x\u00e9t m\u1ee9c \u0111\u1ed9 thi\u1ec7t h\u1ea1i m\u00e0 \u01b0u \u0111\u00e3i.<\/p>\n<p>[73] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, Giang Nam chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n Tr\u1ea7n T\u0129nh v\u00e0o t\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e1o v\u00e0ng \u0111ai t\u00eda.<\/p>\n<p>Giang Nam t\u1eeb th\u1eddi h\u1ecd L\u00fd \u0111\u00e1nh thu\u1ebf n\u1eb7ng d\u00e2n, c\u00f3 m\u01b0\u1eddi b\u1ea3y kho\u1ea3n, g\u1ecdi l\u00e0 <i>&#8220;duy\u00ean n\u1ea1p&#8221;<\/i>, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh theo \u0111\u00f3, d\u00e2n kh\u1ed1n kh\u00f3 kh\u00f4ng n\u1ed9p n\u1ed5i. T\u0129nh h\u1ebft s\u1ee9c b\u00e0n v\u1ec1 t\u1ec7 h\u1ea1i, chi\u1ebfu ch\u1ec9 b\u1ecf \u0111i m\u1ea5y kho\u1ea3n n\u1eb7ng nh\u1ea5t.<\/p>\n<p>[74] L\u1ea1i b\u1ed9 Lang trung ki\u00eam Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tri t\u1ea1p s\u1ef1 \u0110i\u1ec1n T\u00edch t\u00e2u:<\/p>\n<p><i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n Th\u00e1nh, ban cho ch\u1ee9c v\u1ee5 Hi\u1ebfn ty. Theo \u300aL\u1ee5c \u0111i\u1ec3n\u300b v\u00e0 \u300aB\u00e1ch ty c\u1eed y\u1ebfu\u300b, c\u00f9ng c\u00e1c \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i: t\u1eeb ch\u1ee9c \u0110\u1ea1i phu, Trung th\u1eeba tr\u1edf xu\u1ed1ng v\u00e0 c\u00e1c Ng\u1ef1 s\u1eed thu\u1ed9c ba vi\u1ec7n, \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh qua c\u00e1c th\u1eddi k\u1ef3. Nay s\u1ed5 s\u00e1ch thi\u1ebfu, kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ecbnh s\u1ed1. Hi\u1ec7n c\u00f3 ba Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, m\u01b0\u1eddi hai \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, b\u1ea3y Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed, tr\u1eeb Thi\u1ec7u Di\u1ec7p \u0111ang \u1edf c\u01a1 quan v\u00e0 Thi V\u1ecb \u0111ang ngh\u1ec9 b\u1ec7nh, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i, thay v\u00e0o \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00e1c quan kh\u00e1c \u1edf \u0111\u00e0i.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng c\u00e1c quan ch\u1ee9c Suy tr\u1ef1c hi\u1ec7n nay ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1c Tri suy Ng\u1ef1 s\u1eed th\u1eddi x\u01b0a. Theo \u300a\u0110\u01b0\u1eddng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b: &#8216;N\u0103m H\u01b0ng Nguy\u00ean th\u1ee9 nh\u1ea5t c\u00f3 chi\u1ebfu: Tri \u0110\u00f4ng suy v\u00e0 Tri T\u00e2y suy Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed m\u1ed7i ch\u1ee9c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u00e0i ty xin l\u1ec7nh cho \u0110i\u1ec7n trung th\u1ee9 nh\u1ea5t c\u00f9ng Tri \u0110\u00f4ng suy, \u0110i\u1ec7n trung th\u1ee9 ba c\u00f9ng Tri T\u00e2y suy, v\u00e0 ph\u00e2n ng\u00e0y nh\u1eadn vi\u1ec7c. Xin b\u00e3i b\u1ecf hai ch\u1ee9c Suy quan \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3.&#8217; L\u1ea1i c\u00f3: &#8216;N\u0103m Ki\u1ebfn Trung th\u1ee9 ba, \u0110\u00e0i ty t\u1ea5u: C\u00e1c Tri suy Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c ho\u1eb7c thay \u0111\u1ed5i, theo l\u1ec7 c\u0169 c\u00f3 ch\u1ee9c Suy tr\u1ef1c quan, nay xin \u0111\u1eb7t hai ng\u01b0\u1eddi, c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c Ng\u1ef1 s\u1eed Suy b\u1ea3n tham gia x\u00e9t x\u1eed. Chi\u1ebfu ch\u1ec9: Chu\u1ea9n t\u1ea5u.&#8217; \u0110\u00e2y l\u00e0 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i t\u00f9y th\u1eddi, vi\u1ec7c b\u1ecf hay l\u00e0m t\u00f9y theo s\u1ef1 vi\u1ec7c. Nay ba vi\u1ec7n c\u00f3 t\u1ed5ng c\u1ed9ng hai m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t ng\u01b0\u1eddi, ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c giao nhi\u1ec7m v\u1ee5 g\u1ea7n d\u00e2n, ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ee7y th\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c, ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a Hi\u1ebfn ty d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u00f3 m\u00e0 kh\u00f4ng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i theo chi\u1ebfu g\u1ea7n \u0111\u00e2y, c\u00e1c quan Kh\u00e1m \u0111o\u1ea1n c\u1ee7a \u0110\u00e0i, T\u1ef1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan \u0110\u1ea1i l\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh tr\u1edf l\u00ean ti\u1ebfn c\u1eed. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng d\u00f9 c\u00f3 l\u1ec7nh ti\u1ebfn c\u1eed, cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn l\u00e0 quan kh\u00e1c. Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u1edf Ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, th\u1ea5y c\u00e1c Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty ho\u1eb7c Tu\u1ea7n ph\u1ee7 s\u1ee9 c\u00e1c \u0111\u1ea1o \u0111i\u1ec1u tra c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a c\u00e1c quan Kinh tri\u1ec1u \u0111ang l\u00e0m vi\u1ec7c b\u00ean ngo\u00e0i, ghi r\u00f5 t\u00ean h\u1ecd t\u00e2u l\u00ean, c\u00f3 tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a Trung th\u01b0 g\u1eedi xu\u1ed1ng Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay xin ch\u1ec9 huy Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n ki\u1ec3m tra c\u00e1c tr\u00e1t t\u1eed c\u1ee7a Trung th\u01b0 tr\u01b0\u1edbc sau, trong hai m\u01b0\u01a1i m\u1ed1t Ng\u1ef1 s\u1eed c\u1ee7a ba vi\u1ec7n, n\u1ebfu c\u00f3 ai t\u1eebng ph\u1ea1m l\u1ed7i tham \u00f4, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 \u1edf ch\u1ee9c Hi\u1ebfn ty, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed5i sang ch\u1ee9c kh\u00e1c. C\u00f2n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thanh li\u00eam, c\u1ea9n th\u1eadn, si\u00eang n\u0103ng, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 l\u00e0m quan b\u00ean ngo\u00e0i, c\u00f3 th\u1ec3 tri\u1ec7u v\u1ec1 gi\u1eef ch\u1ee9c c\u0169. B\u1ecf danh hi\u1ec7u Suy tr\u1ef1c nh\u00e2n nh\u01b0ng, b\u00e3i b\u1ecf chi\u1ebfu ti\u1ebfn c\u1eed c\u1ee7a L\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh. \u0110i\u1ec1u qu\u00fd l\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a \u0110\u00e0i ty, gi\u1eef quy ch\u1ebf c\u0169 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, khi\u1ebfn tr\u0103m quan \u0111\u1ec1u \u0111\u00fang ch\u1ee9c v\u1ee5, c\u00e1c c\u01a1 quan \u0111\u1ec1u g\u1ea7n g\u0169i v\u1edbi c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a m\u00ecnh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u00edch t\u1ef1 ch\u00fa trong t\u1ea5u ngh\u1ecb r\u1eb1ng: T\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 4, nay ph\u1ee5 v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y. X\u00e9t T\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Tri t\u1ea1p Ng\u1ef1 s\u1eed v\u00e0o ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 3.)<\/i><\/p>\n<p>[75] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, ch\u1ecdn c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n tam ban th\u00f4ng th\u1ea1o \u0111\u1ecba h\u00ecnh n\u00fai s\u00f4ng tr\u1ecdng y\u1ebfu \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda t\u00e2y, t\u1eeb T\u1ea7n ch\u00e2u ti\u1ebfn v\u00e0o \u0111\u1ecba gi\u1edbi Phi\u00ean \u0111\u1ec3 chi\u00eau d\u1ee5 ng\u1ef1a. L\u00fac \u0111\u00f3, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 v\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c di \u0111\u1ecbch, n\u00ean sai ng\u01b0\u1eddi \u0111i xem x\u00e9t.<\/p>\n<p>[76] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y, Th\u1ea9m h\u00ecnh vi\u1ec7n, H\u00ecnh b\u1ed9, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 m\u1ed7i khi li\u00ean danh t\u1ea5u ngh\u1ecb, kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng l\u1ebd ph\u1ea3i, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u a dua theo \u00fd ki\u1ebfn. H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1c c\u01a1 quan ph\u00e1p lu\u1eadt, ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i m\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, giao ph\u00f3 vi\u1ec7c tham gia x\u00e9t x\u1eed, c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m vi\u1ec7c r\u00f5 r\u00e0ng. T\u1eeb nay v\u1ec1 sau, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i k\u1ebft lu\u1eadn r\u00f5 r\u00e0ng khi t\u1ea5u tr\u00ecnh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[77] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, phong Kim Minh huy\u1ec7n \u0111\u00f4 gi\u00e1m ki\u00eam T\u00e2n tr\u1ea1i Gi\u1ea3i Gia H\u00e0 L\u00f4 Quan l\u1ed9 \u0111\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m, Cung b\u1ecb kh\u1ed1 s\u1ee9 L\u00fd K\u1ebf Chu l\u00e0m T\u00e2y Kinh t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, V\u0129nh B\u00ecnh tr\u1ea1i gi\u1edbi Giao th\u00f4n qu\u00e2n ch\u1ee7, Quy \u0110\u1ee9c t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n L\u00fd K\u1ebf Ph\u00fac l\u0129nh Thu\u1eadn ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, V\u0129nh B\u00ecnh tr\u1ea1i gi\u1edbi Ti\u1ec3u L\u1ef1c tr\u1ea5n s\u1ee9 L\u00fd V\u0103n Tr\u1ef1c, Th\u00e0nh B\u00ecnh tr\u1ea5n s\u1ee9 Di\u1ec7p L\u1eb7c V\u0103n Ngh\u0129a \u0111\u1ec1u l\u00e0m Ho\u00e0i H\u00f3a t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n.<\/p>\n<p>K\u1ebf Ph\u00fac \u0111\u1ec1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1ed9c \u0110\u1ea3ng H\u1ea1ng Phi\u00ean, c\u00f9ng v\u1edbi K\u1ebf Chu \u0111\u1ec1u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 gi\u00e1o h\u00f3a, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u \u0111\u00e3i.<\/p>\n<p>[78] \u0110\u00f4 gi\u00e1m Khi\u1ebft \u0110an T\u00e2n Th\u00e0nh l\u00e0 Ch\u1ee7ng Ki\u00ean g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi, xin kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u00e0n r\u1eb1ng t\u00ecnh h\u00ecnh \u0111\u1ecbch thay \u0111\u1ed5i th\u1ea5t th\u01b0\u1eddng, n\u00ean ch\u01b0a \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>Tri H\u00f9ng ch\u00e2u H\u00e0 Th\u1eeba C\u1ee7 li\u00ean ti\u1ebfp d\u00e2ng s\u1edb xin, v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi, v\u1ed1n l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 t\u1ea1m th\u1eddi c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 ban \u01a1n cho ng\u01b0\u1eddi Nhung, d\u00f9 h\u1ecd ph\u1ea3n b\u1ed9i x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi, c\u0169ng kh\u00f4ng b\u00e3i b\u1ecf. Khi qu\u00e2n Nhung r\u00fat lui, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n v\u1eabn ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1i th\u1ec3. Nay c\u00e1c ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi, v\u00ec qu\u00e2n \u0111\u1ecbch x\u00e2m nh\u1eadp, \u0111\u00e3 t\u1ea1m ng\u1eebng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m ngo\u00e1i, v\u00ec th\u1ea7n d\u00e2ng s\u1edb, \u0111\u00e3 cho l\u1eadp ch\u1ee3 b\u00e1n tr\u00e0 \u1edf H\u00f9ng ch\u00e2u, tuy h\u00e0ng h\u00f3a v\u1eabn l\u01b0u th\u00f4ng, nh\u01b0ng d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i \u00edch g\u00ec, mong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tham v\u1ea5n c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, b\u00e0n xem c\u00f3 n\u00ean ti\u1ebfp t\u1ee5c hay kh\u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu trong v\u0103n v\u00f5 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ki\u00ean quy\u1ebft gi\u1eef \u00fd ki\u1ebfn ri\u00eang, \u1eaft h\u1eb3n c\u00f3 m\u01b0u k\u1ebf kh\u00e1c, xin giao cho h\u1ecd tr\u1ecdng tr\u00e1ch bi\u00ean gi\u1edbi, \u0111\u1ec3 thi h\u00e0nh ph\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00f2i h\u1ecfi h\u1ecd th\u00e0nh c\u00f4ng. N\u1ebfu ch\u1ec9 b\u00e0n su\u00f4ng, l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng, th\u00ec nh\u01b0 Linh ch\u00e2u \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh, hu\u1ed1ng chi k\u1ebb \u0111\u1ecbch ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc n\u00e0y c\u00f2n kh\u00f4ng th\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1edbi B\u00ecnh H\u1ea1?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd cho H\u00f9ng ch\u00e2u kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Th\u1eeba C\u1ee7 ghi vi\u1ec7c Th\u1eeba C\u1ee7 xin kh\u00f4i ph\u1ee5c ch\u1ee3 bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f9ng v\u1edbi s\u1edb d\u00e2ng n\u0103m th\u1ee9 ba l\u00e0 m\u1ed9t. X\u00e9t s\u1edb n\u00e0y l\u1ea5y Linh ch\u00e2u l\u00e0m ch\u1ee9ng c\u1ee9, n\u1ebfu l\u00e0 n\u0103m th\u1ee9 ba, th\u00ec Linh ch\u00e2u ch\u01b0a th\u1ea5t th\u1ee7, sao c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c? Nay \u0111\u01b0a v\u00e0o n\u0103m n\u00e0y, \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh m\u00e2u thu\u1eabn.)<\/i><\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-206-1\">Nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'ph\u00f3 \u0111\u00f4 th\u1ef1', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 258, truy\u1ec7n T\u00e0o X\u00e1n s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-206-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-2\">L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n \u0110i\u1ec1n T\u00edch quy\u1ec1n c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty, ch\u1eef 'c\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng' tr\u00ean nguy\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'Qu\u1ea3n', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n \u0111\u00e3 b\u1ecf. X\u00e9t th\u1eddi B\u1eafc T\u1ed1ng s\u01a1, ty n\u00e0y c\u00f3 ch\u1ee9c C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng, \u0110\u1ed3ng c\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng quan, \u0111\u1ebfn Nam T\u1ed1ng v\u00ec ki\u00eang h\u00fay Cao T\u00f4ng <i>(C\u1ea5u)<\/i> n\u00ean \u0111\u1ed5i C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng th\u00e0nh C\u00e1n \u0111\u01b0\u01a1ng. L\u1ea1i xem \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi quy\u1ec3n n\u00e0y ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n ch\u00e9p l\u00e0 'Quy\u1ec1n qu\u1ea3n c\u00e1n Th\u00f4ng ti\u1ebfn ng\u00e2n \u0111\u00e0i ty', T\u1ed1ng b\u1ea3n c\u0169ng gi\u1ed1ng, 'Qu\u1ea3n c\u00e1n' t\u1ee9c l\u00e0 'Qu\u1ea3n c\u00e2u', danh hi\u1ec7u Qu\u1ea3n c\u00e2u th\u1eddi \u0111\u00f3 c\u0169ng th\u00f4ng d\u1ee5ng. <a href=\"#return-footnote-206-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-3\">T\u01b0\u1edbng qu\u00fd t\u1ed9c Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 Ti\u00eau K\u1ebf Vi\u1ec5n, ch\u1eef 'qu\u00fd' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'khi\u1ec3n', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n trong c\u00e1c s\u00e1ch v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Phi\u00ean Di, m\u1ee5c 1, \u0111i\u1ec1u 25 m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-206-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-4\">Ch\u1eef 'l\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'c\u00e1c', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 truy\u1ec7n T\u1ea1 \u0110\u1ee9c Quy\u1ec1n trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 309 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-206-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-5\">Tam ty t\u1eebng t\u00e2u r\u1eb1ng Y kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft gi\u00e1m s\u00e1t Vi\u1ec7n h\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c gi\u00e1c d\u1ecbch 'gi\u00e1c d\u1ecbch vi\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'gi\u00e1c tr\u01b0\u1eddng vi\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu ch\u1ee9c quan 27-50, th\u1ef1c h\u00f3a 55-23, T\u1ed1ng s\u1eed quy\u1ec3n 261 Ti\u00eau Th\u1ee7 Ti\u1ebft truy\u1ec7n s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-206-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-6\"> '\u0110o\u1ea1n' trong 'h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1o \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 5 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 5 Ch\u00e2n T\u00f4ng kinh ch\u1ebf T\u00e2y H\u1ea1 b\u1ed5. <a href=\"#return-footnote-206-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-7\"> 'T\u00e2y Nam' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u00e2y di\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 23 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-206-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-8\"> Linh ch\u00e2u trong T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 'Linh V\u0169'. <a href=\"#return-footnote-206-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-9\"> 'T\u1ed1ng' nguy\u00ean l\u00e0 '\u0111\u1ea1o', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 5, ph\u1ea7n Ch\u00e2n T\u00f4ng kinh ch\u1ebf T\u00e2y H\u1ea1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-206-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-10\"> '\u0110\u1ecba' nguy\u00ean l\u00e0 'th\u00e0nh', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-206-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-206-11\"> 'Kh\u1ea5t' nguy\u00ean l\u00e0 'D\u0129', theo s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-206-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":9,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-206","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":180,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/206","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/206\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":207,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/206\/revisions\/207"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/180"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/206\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=206"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=206"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=206"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=206"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}