{"id":2436,"date":"2026-01-01T14:18:08","date_gmt":"2026-01-01T07:18:08","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=2436"},"modified":"2026-01-01T14:21:31","modified_gmt":"2026-01-01T07:21:31","slug":"beta-quyen-510-nam-nguyen-phu-thu-2-ky-mao-1099","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-510-nam-nguyen-phu-thu-2-ky-mao-1099\/","title":{"raw":"[BETA] QUY\u1ec2N 510: N\u0102M NGUY\u00caN PH\u00d9 TH\u1ee8 2 (K\u1ef6 M\u00c3O, 1099)","rendered":"[BETA] QUY\u1ec2N 510: N\u0102M NGUY\u00caN PH\u00d9 TH\u1ee8 2 (K\u1ef6 M\u00c3O, 1099)"},"content":{"raw":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 5 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 2 \u0111\u1eddi Vua Tri\u1ebft T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n\n<p>[1] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o <i>(m\u00f9ng 1)<\/i>, Chu Chi \u0110\u1ea1o, quan ch\u1ee9c b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m Tri\u1ec1u th\u1ec9nh lang, quy\u1ec1n H\u00ecnh b\u1ed9 th\u1ecb lang; H\u1ee9a Gi\u1edbi Khanh, Tri\u1ec1u t\u00e1n \u0111\u1ea1i phu gi\u00e1ng l\u00e0m Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang H\u00ecnh b\u1ed9; Ti\u1ec1n C\u00e1i, Tuy\u00ean \u0111\u1ee9c lang, Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang H\u00ecnh b\u1ed9, \u0111\u1ec1u b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>L\u00fd do l\u00e0 v\u00ec h\u1ecd tham gia x\u00e9t \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c bi\u1ec7n b\u1ea1ch v\u00e0 kh\u00e1m x\u00e9t c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a L\u01b0u H\u00e0, nguy\u00ean l\u00e0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, kh\u00f4ng \u0111\u00fang.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, L\u01b0u H\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n. T\u0103ng B\u1ed1 ra s\u1ee9c tranh lu\u1eadn, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5 th\u00e1ng nhu\u1eadn th\u00ec b\u00e3i ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(L\u01b0u H\u00e0 b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 h\u00ecnh T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng gi\u00eang, \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 h\u00ecnh V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n v\u00e0o ng\u00e0y m\u00f9ng 1 th\u00e1ng 5, ghi ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n <i>(12)<\/i>. T\u0103ng B\u1ed1 ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c c\u1ee7a L\u01b0u H\u00e0 r\u1ea5t chi ti\u1ebft, xem th\u00eam v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5 <i>(12)<\/i> th\u00e1ng 9 nhu\u1eadn. L\u01b0u H\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tri ch\u00e2u xa x\u00f4i nh\u1ecf, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[2] Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft t\u00e2u: <i>\"Xin d\u1eabn qu\u00e2n \u0111\u1ebfn h\u1ed9i Nam M\u00e2u \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u0103ng B\u1ed1 ghi ch\u00e9p ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft t\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 4, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[3] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, L\u1ed7 Qu\u00e2n Hu\u1ed1ng, Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng \u0111\u1ea1i phu, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Thi\u1ebfu khanh T\u01b0 N\u00f4ng; V\u01b0\u01a1ng Hi\u1ec7n, Th\u00f4ng tr\u1ef1c lang, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Thi\u1ebfu gi\u00e1m Qu\u00e2n kh\u00ed; Chu Th\u01b0\u1eddng, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n thuy\u1ebft th\u01b0, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang.<\/p>\n<p>Chu Th\u01b0\u1eddng t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n th\u1ea5y c\u00e1c l\u0103ng t\u1ea9m t\u1eeb \u0111\u1eddi H\u1eadu D\u1ee5 tr\u1edf l\u00ean, \u0111\u1ed3 d\u00f9ng trong l\u0103ng ch\u1ec9 l\u00e0m b\u1eb1ng b\u1ea1c nguy\u00ean ch\u1ea5t m\u1ea1 v\u00e0ng, qu\u1ea7n \u00e1o v\u00e0 \u0111\u1ed3 d\u00f9ng c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 trang s\u1ee9c b\u1eb1ng ch\u00e2u ng\u1ecdc. \u0110\u00f3 l\u00e0 do ti\u00ean \u0111\u1ebf th\u01b0\u1eddng c\u00f3 hu\u1ea5n gi\u1edbi, ch\u00fa tr\u1ecdng s\u1ef1 gi\u1ea3n d\u1ecb. Ch\u1ec9 c\u00f3 l\u0103ng D\u1ee5 L\u0103ng v\u00e0 l\u0103ng Tuy\u00ean Nh\u00e2n Th\u00e1nh Li\u1ec7t ho\u00e0ng h\u1eadu c\u00f2n l\u01b0u gi\u1eef nhi\u1ec1u ch\u00e2u ng\u1ecdc, qu\u1ea7n \u00e1o, v\u00e0 \u0111\u1ed3 d\u00f9ng b\u1eb1ng v\u00e0ng nguy\u00ean ch\u1ea5t. Xin thu l\u1ea1i nh\u1eefng \u0111\u1ed3 d\u00f9ng \u0111\u00f3, \u0111\u01b0a v\u00e0o t\u1ea9m \u0111i\u1ec7n C\u1ea3nh Linh, \u0111\u1ec3 tu\u00e2n theo di hu\u1ea5n c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf.\"<\/i><\/p>\n<p>Chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u00e1c l\u0103ng c\u1eed quan qu\u1ea3n l\u00fd, \u0111\u01b0a \u0111\u1ed3 d\u00f9ng \u0111\u1ebfn kho Ph\u1ee5ng Th\u1ea7n \u0111\u1ec3 n\u1ed9p.<\/p>\n\n<p>[4] L\u00fd Nghi, b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m L\u1ec5 t\u00e2n s\u1ee9, Ki\u1ec1m h\u1ea1t l\u1ed9 Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u sang l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n\n<p>[5] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i l\u1ed9 T\u00f4n L\u1ed9 t\u00e2u: <i>\"Ki\u1ec1m h\u1ea1t V\u01b0\u01a1ng M\u1eabn \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y H\u1ed9i Ch\u00e2u t\u00ean l\u00e0 Ba Ninh H\u1ed9i, \u0111\u1ecba h\u00ecnh cao r\u00e1o, \u0111\u1ea5t \u0111ai ch\u1eafc ch\u1eafn v\u00e0 m\u00e0u m\u1ee1, so v\u1edbi C\u1ed5 H\u1ed9i Ch\u00e2u c\u00e0ng th\u00eam hi\u1ec3m y\u1ebfu. Th\u1ea7n mu\u1ed1n \u0111\u1ee3i khi c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m ho\u00e0n th\u00e0nh, s\u1ebd th\u00e2n h\u00e0nh \u0111\u1ebfn xem x\u00e9t v\u00e0 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng.\"<\/i> Chi\u1ebfu cho T\u00f4n L\u1ed9 xem x\u00e9t k\u1ef9 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 4, \u0110inh D\u1eadu, theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, \u0111\u00e3 ghi v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y, s\u1ee3 r\u1eb1ng tr\u00f9ng v\u1edbi vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[6] \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ph\u00f3 \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Di\u00eau L\u00e2n x\u1eed \u00e1n Ng\u1ee5y C\u00e1t kh\u00f4ng \u0111\u00fang, Khai Phong ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 tha t\u1ed9i, g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn c\u00e1c c\u1eeda \u0111\u1ec3 tr\u00e1ch ph\u1ea1t v\u00e0 b\u1eaft t\u1ea1 \u01a1n. T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i r\u1eb1ng Khai Phong ph\u1ee7 kh\u00f4ng n\u00ean l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. Chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan l\u1ea1i Khai Phong ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i, l\u1ea1i d\u1ecbch c\u1ee7a \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ty giao cho \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 x\u00e9t x\u1eed, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi l\u1ec7nh cho Tam t\u1ec9nh l\u1eadp ph\u00e1p.<\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ec9 tha t\u1ed9i. Chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan ph\u1ee7 ph\u1ea1t 20 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, l\u1ea1i d\u1ecbch giao cho \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 x\u00e9t x\u1eed. L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e9t x\u1eed ho\u1eb7c tha t\u1ed9i \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 t\u00e2u l\u00ean x\u00e9t duy\u1ec7t, vi ph\u1ea1m s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed theo t\u1ed9i vi ch\u1ebf. Sau \u0111\u00f3, L\u1eef Gia V\u1ea5n xin mi\u1ec5n x\u00e9t x\u1eed, c\u00e1c l\u1ea1i d\u1ecbch ph\u1ee7 ph\u1ea1t 8 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng; l\u1ea1i d\u1ecbch \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ty \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c x\u00e1, \u0111\u00e1nh tr\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 c\u00e1ch ch\u1ee9c, gi\u00e1ng c\u1ea5p v\u00e0 thay th\u1ebf.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, l\u1ea1i ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, v\u00e0 ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd.)<\/i><\/p>\n\n<p>[7] Ho\u00e0ng M\u1eabn D\u1ee5ng xin d\u1eddi ph\u1ee7 Kinh Nguy\u00ean v\u1ec1 Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n, l\u1ea5y B\u00ecnh H\u1ea1 th\u00e0nh l\u00e0m Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n. Vua cho r\u1eb1ng M\u1eabn D\u1ee5ng v\u01b0\u1ee3t quy\u1ec1n, nh\u01b0ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c t\u00e2u b\u00e0y l\u1ee3i h\u1ea1i kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb t\u1ed9i. Do \u0111\u00f3 kh\u00f4ng thi h\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn. M\u1eabn D\u1ee5ng gi\u1eef ch\u1ee9c g\u00ec, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam. Ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110\u1ed3ng qu\u1ea3n c\u00e2u Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7, L\u1ee3i Ch\u00e2u, Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00e1c l\u1ed9 tr\u00e0 s\u1ef1, sai \u0111i xem x\u00e9t vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9.)<\/i><\/p>\n\n<p>[8] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, T\u00f4n Ki\u1ec7t, quan s\u00e1t ph\u00f3ng s\u1ee9 hai l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam v\u00e0 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y th\u1ea7n \u0111\u00e3 t\u1ea5u vi\u1ec7c L\u1eef \u00d4n Khanh, nguy\u00ean l\u00e0 Ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9, bu\u00f4n b\u00e1n v\u00e1n b\u00e8. Khi ty thu\u1ebf Giang Ch\u00e2u ki\u1ec3m tra, th\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n thu\u1ebf ph\u1ea3i n\u1ed9p l\u00e0 190 quan, nh\u01b0ng L\u1eef V\u0103n Qu\u1ea3ng, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c b\u00e1n v\u00e1n b\u00e8, kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed9p. Gi\u00e1m quan ty thu\u1ebf l\u00e0 Th\u1eeba s\u1ef1 lang Tr\u01b0\u01a1ng Hoa D\u00e2n \u0111\u00e3 tr\u00ecnh b\u00e1o l\u00ean ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Giang \u0110\u00f4ng, n\u00f3i r\u1eb1ng: R\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y kh\u00f4ng coi tr\u1ecdng ph\u00e1p lu\u1eadt, \u1ee9c hi\u1ebfp ch\u00e2u qu\u1eadn. X\u00e9t th\u1ea5y Hoa D\u00e2n ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t vi\u00ean quan gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng nh\u1ecf, thu\u1ed9c c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi, nh\u01b0ng kh\u00f4ng s\u1ee3 quy\u1ec1n th\u1ebf, d\u00e1m \u0111\u1ea5u tranh, gi\u1eef v\u1eefng \u0111\u1ea1o l\u00e0m quan, th\u1eadt l\u00e0 hi\u1ebfm th\u1ea5y. Xin ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch nh\u1eefng quan l\u1ea1i bi\u1ebft ph\u1ee5ng c\u00f4ng th\u1ee7 ph\u00e1p.\"<\/i> Chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho Tr\u01b0\u01a1ng Hoa D\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3 gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng, l\u1ec7nh cho v\u1ec1 b\u1ed9 \u0111\u1ec3 nh\u1eadn ch\u1ee9c v\u1ee5 th\u00e2n d\u00e2n.<\/p>\n<p><i>(Theo s\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b: H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua h\u1ecfi: <i>\"L\u00fd V\u00e2n T\u00f2ng l\u00e0 ai?\"<\/i> T\u00f4n B\u1ed1 \u0111\u00e1p: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 h\u1eb3n c\u00f2n nh\u1edb, L\u1eef Gia V\u1ea5n l\u00e0m tri ch\u00e2u Kinh Nam, \u0111\u00eam \u0111\u1ebfn m\u1edf c\u1ed5ng th\u00e0nh, \u0111\u1ebfn nh\u00e0 \u00f4ng ta d\u1ef1 ti\u1ec7c, ng\u1ed3i chung v\u1edbi thi\u1ebfp c\u1ee7a \u00f4ng ta, l\u00e0m th\u01a1 v\u00e0 vi\u1ebft ti\u1ec3u t\u1eeb.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng nh\u1edb, c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 chuy\u1ec7n th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u kh\u00f4ng?\"<\/i> T\u00f4n B\u1ed1 \u0111\u00e1p: <i>\"\u0110\u00f3 l\u00e0 chuy\u1ec7n th\u1eddi Thi\u1ec7u Th\u00e1nh. Gia V\u1ea5n \u1edf Kinh Nam mua v\u00e0ng v\u1edbi gi\u00e1 th\u1ea5p v\u00e0 c\u00f2n nhi\u1ec1u vi\u1ec7c kh\u00e1c, \u0111\u00e3 b\u1ecb c\u00e1c ty gi\u00e1m s\u00e1t H\u1ed3 B\u1eafc \u0111i\u1ec1u tra, \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ee9ng c\u1ee9 r\u00f5 r\u00e0ng. L\u00fac \u0111\u00f3 \u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n \u0111ang th\u00e2n thi\u1ebft, ra s\u1ee9c b\u1ea3o v\u1ec7 \u00f4ng ta, An \u0110\u00e0o v\u00e0 L\u00fd Thanh Th\u1ea7n xin kh\u00f4ng tha t\u1ed9i, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Sau khi \u0111i\u1ec1u tra xong, l\u1ea1i cho Gia V\u1ea5n gi\u1ea3i tr\u00ecnh, r\u1ed3i cho l\u00e0 v\u00f4 t\u1ed9i v\u00e0 tha b\u1ed5ng. L\u00fac \u0111\u00f3 n\u1ebfu c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o k\u1ebft qu\u1ea3 \u0111i\u1ec1u tra m\u00e0 x\u1eed t\u1ed9i, Gia V\u1ea5n \u0111\u00e3 tan x\u01b0\u01a1ng n\u00e1t th\u1ecbt r\u1ed3i. D\u01b0 lu\u1eadn b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u n\u00f3i Gia V\u1ea5n may m\u1eafn m\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9c v\u1ee5 nh\u01b0 ng\u00e0y nay.\"<\/i> Vua m\u1edbi nh\u1edb ra, r\u1ed3i n\u00f3i: <i>\"L\u00fd V\u00e2n T\u00f2ng d\u00e2ng th\u01b0 n\u00f3i nh\u1eefng l\u1eddi r\u1ea5t v\u00f4 l\u00fd, v\u1eeba mu\u1ed1n c\u00e1ch ch\u1ee9c, nh\u01b0ng v\u00ec \u00f4ng ta d\u00e2ng th\u01b0 n\u00ean ch\u01b0a mu\u1ed1n c\u00e1ch.\"<\/i>)<\/i><\/p>\n\n<p>[9] Tri ph\u1ee7 T\u00e2y An Ch\u00e2u ki\u00eam Qu\u1ea3n c\u00e2u Duy\u00ean bi\u00ean An ph\u1ee7 ty thu\u1ed9c Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i l\u1ed9 l\u00e0 Chi\u1ebft Kh\u1ea3 Th\u00edch, ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c chi\u00eau d\u1ee5 v\u00e0 thu nh\u1eadn ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, tuy\u1ec3n m\u1ed9 v\u00e0 b\u1ed1 tr\u00ed c\u00e1c tay cung t\u00ean, khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, c\u00f9ng c\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn bi\u00ean ph\u00f2ng. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00f3 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch kh\u00f4ng k\u1ecbp b\u00e1o c\u00e1o, cho ph\u00e9p t\u1ef1 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh x\u1eed l\u00fd theo t\u00ecnh h\u00ecnh c\u1ee5 th\u1ec3; n\u1ebfu tr\u00e1i v\u1edbi s\u1eafc l\u1ec7nh, v\u1eabn ph\u1ea3i t\u00e2u l\u00ean Kinh l\u01b0\u1ee3c ty xin ch\u1ec9 th\u1ecb c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. \u0110\u00e2y l\u00e0 theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft. <i>(Theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a Ti\u1ebft, d\u1ef1a v\u00e0o \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b b\u1ed5 sung th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>Ti\u1ebft l\u1ea1i xin \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c quan c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean l\u00e0 M\u1ed9 H\u00f3a \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh sang ch\u1ee9c quan c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu chu\u1ea9n cho l\u00e0m ch\u1ee9c Chu\u1ea9n b\u1ecb Sai s\u1ee9. L\u1ea1i xin tu s\u1eeda mi\u1ebfu \u1edf Thi\u00ean \u0110\u00f4 S\u01a1n, \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu phong l\u00e0m Thu\u1eadn \u1ee8ng H\u1ea7u, v\u00e0 l\u1ea5y t\u00ean Thu\u1eadn \u1ee8ng l\u00e0m t\u00ean mi\u1ebfu.<\/p>\n\n<p>[10] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, H\u00ecnh b\u1ed9 t\u00e2u: <i>\"Vi\u1ec7c tra x\u00e9t v\u00e0 b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 ti\u1ec1n c\u1ee7a b\u1ecb th\u1ea5t tho\u00e1t, n\u1ebfu thu\u1ed9c di\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng, th\u00ec giao cho H\u1ed9 b\u1ed9 th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c nh\u1edd v\u1ea3 \u0111\u1ec3 m\u1ea1o nh\u1eadn th\u01b0\u1edfng, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea1t 100 tr\u01b0\u1ee3ng; th\u01b0\u1edfng 50 quan ti\u1ec1n[footnote]Th\u01b0\u1edfng 50 quan ti\u1ec1n, c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, x\u00e9t th\u1ea5y c\u00e2u n\u00e0y kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u00fd tr\u00ean, nghi ng\u1edd c\u00f3 sai s\u00f3t.[\/footnote].\"<\/i> L\u1ea1i xin l\u1eadp \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u01b0u \u0111\u00e0y nh\u1eefng k\u1ebb l\u00e0m gi\u1ea3 v\u0103n b\u1ea3n v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft m\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ed1 c\u00e1o, c\u00f9ng c\u00e1c quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 khen th\u01b0\u1edfng. \u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n c\u0169 ghi chi ti\u1ebft, nay theo b\u1ea3n m\u1edbi.)<\/i><\/p>\n\n<p>[11] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, Quy\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 C\u01b0 H\u1eadu t\u00e2u, xin r\u1eb1ng c\u00e1c kho\u1ea3n c\u1ea5p ph\u00e1t cho quan vi\u00ean khi nh\u1eadm ch\u1ee9c ngo\u1ea1i nhi\u1ec7m, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i c\u0103n c\u1ee9 theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 m\u00e0 x\u00e9t duy\u1ec7t v\u00e0 c\u1ea5p ph\u00e1t[footnote]'C\u1ea5p ph\u00e1t' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'k\u1ebft ph\u00e1t', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[12] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 L\u1ed9 Phu Di\u00ean l\u00e0 L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh t\u00e2u: <i>\"Theo ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, n\u1ebfu \u0111\u00e3 ti\u1ebfp nh\u1eadn bi\u1ec3u tr\u1ea1ng xong, ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 mu\u1ed1n v\u1ec1 nha \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 xin ch\u1ec9 th\u1ecb, c\u0169ng cho ph\u00e9p t\u00f9y ti\u1ec7n. X\u00e9t th\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u1edf tr\u1ea1i Ng\u00f4i Danh n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 xin \u0111\u1ebfn c\u1eeda khuy\u1ebft b\u00e1o tang, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi cho mang theo bi\u1ec3u tr\u1ea1ng t\u1ea1 \u01a1n \u0111i tr\u01b0\u1edbc. C\u00f2n Ng\u00f4i Danh Khoa B\u00f4 ch\u1ec9 mang c\u00f4ng \u0111i\u1ec7p \u0111\u1ebfn, n\u00f3i r\u1eb1ng: Ch\u01b0\u01a1ng bi\u1ec3u hi\u1ec7n \u0111ang \u1edf nha \u0111\u1ea7u, \u0111\u1ee3i v\u1ec1 b\u00e1o l\u1ea1i v\u1edbi qu\u1ed1c ch\u1ee7. \u0110\u00e3 l\u1ec7nh cho t\u01b0\u1edbng quan \u1edf tr\u1ea1i Thu\u1eadn Ninh theo \u00fd \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, n\u00f3i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 r\u1eb1ng: Ch\u01b0\u01a1ng bi\u1ec3u \u0111\u00e3 \u1edf nha \u0111\u1ea7u, h\u00e3y v\u1ec1 b\u00e1o l\u1ea1i v\u1edbi qu\u1ed1c ch\u1ee7, c\u1eed s\u1ee9 ph\u00f3 ho\u1eb7c s\u1ee9 th\u1ea7n mang \u0111\u1ebfn, \u0111\u1ee3i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u tr\u1ea1ng s\u1ebd t\u00e2u xin ch\u1ec9 th\u1ecb tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.\"<\/i> Chi\u1ebfu cho L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh theo ch\u1ec9 d\u1ee5 \u0111\u00e3 ban m\u00e0 thi h\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 2, ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 4, ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 4, v\u00e0 ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[13] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"L\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng d\u00e2n binh ph\u00f2ng th\u1ee7, quy\u1ec1n kinh l\u01b0\u1ee3c l\u00e0 T\u00f4n B\u00f4n b\u1ecb ph\u1ea1t 30 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[14] L\u1ed9 Phu Di\u00ean t\u00e2u vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng xong tr\u1ea1i Kim Thang, ban t\u1eb7ng h\u1ed9p b\u1ea1c, tr\u00e0 v\u00e0 thu\u1ed1c.<\/p>\n\n<p>[15] Ng\u00e0y h\u00f4m \u0111\u00f3, T\u0103ng B\u1ed1 c\u00f9ng v\u1edbi Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, Th\u00e1i Bi\u1ec7n c\u00f9ng tr\u00ecnh b\u00e0y vi\u1ec7c x\u00e9t x\u1eed Ki\u1ec3n T\u1ef1 Th\u1ea7n v\u00e0 Ph\u1ea1m Thang. Sau \u0111\u00f3, \u00f4ng l\u1ea1i t\u00e2u:<\/p>\n<p><i>\"\u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n \u0111\u1ec1u c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh \u1ee7ng h\u1ed9. Bi\u1ec7n \u1ee7ng h\u1ed9 T\u1ef1 Th\u1ea7n, c\u00f2n \u0110\u00f4n \u1ee7ng h\u1ed9 Thang. Hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n c\u00f9ng ti\u1ebfn c\u1eed khi ch\u01b0a x\u1ea3y ra b\u1ea5t h\u00f2a. Nay \u0110\u00f4n gh\u00e9t T\u1ef1 Th\u1ea7n, c\u00f2n Bi\u1ec7n v\u00ec Thang ti\u1ebfn c\u1eed L\u1eef Th\u0103ng Khanh thay th\u1ebf m\u00ecnh, nghi ng\u1edd Thang theo \u0110\u00f4n m\u00e0 ch\u1ed1ng l\u1ea1i m\u00ecnh, n\u00ean c\u0169ng gh\u00e9t Thang. Do \u0111\u00f3, \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u1ec1u c\u00f3 ph\u1ea7n thi\u00ean l\u1ec7ch. Kh\u00f4ng ch\u1ec9 hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, m\u00e0 c\u1ea3 Chu Ch\u00fang, L\u1eef Gia V\u1ea5n c\u0169ng \u0111\u1ec1u do \u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n \u1ee7ng h\u1ed9.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay h\u1ecd \u0111\u00e3 b\u1ea5t h\u00f2a, \u0110\u00f4n gh\u00e9t Gia V\u1ea5n, c\u00f2n Bi\u1ec7n gh\u00e9t Chu Ch\u00fang. M\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y c\u0169ng th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 khuynh h\u01b0\u1edbng ri\u00eang. \u0110\u1ea1i th\u1ec3 s\u0129 nh\u00e2n ng\u00e0y nay \u0111\u1ec1u chia th\u00e0nh hai phe theo \u0110\u00f4n ho\u1eb7c Bi\u1ec7n. Nh\u01b0 H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng, Ho\u00e0ng L\u00fd, v\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u1ee7ng h\u1ed9, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c theo, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00f4n h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n \u1edf T\u00e2y ph\u1ee7 c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00f9ng uy quy\u1ec1n \u0111\u1ec3 thu ph\u1ee5c ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 phe ph\u00e1i, n\u00ean c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00f4n h\u1ea1. B\u00ecnh th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng c\u00f4ng lu\u1eadn ti\u1ebfn c\u1eed Tri\u1ec7u \u0110\u0129nh Chi, Qu\u00e1ch Tri Ch\u01b0\u01a1ng, c\u0169ng ch\u01b0a t\u1eebng k\u1ebft b\u00e8 v\u1edbi h\u1ecd. \u0110\u0129nh Chi nh\u00fat nh\u00e1t tr\u00e1nh vi\u1ec7c, c\u0169ng t\u1eebng t\u00e2u v\u1edbi b\u1ec7 h\u1ea1, kh\u00f4ng gi\u1ea5u gi\u1ebfm g\u00ec. Ch\u1ec9 nh\u01b0 \u0110\u0129nh Chi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y so\u1ea1n chi\u1ebfu b\u1ed5 nhi\u1ec7m L\u1eef Hi\u1ebfu Li\u00eam l\u00e0m Kinh \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, b\u1ecb s\u0129 lu\u1eadn ch\u00ea tr\u00e1ch, t\u1ef1 th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5, xin ra ngo\u00e0i l\u00e0m quan, ch\u1eafc b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c xin ra ngo\u00e0i l\u00e0 v\u00ec th\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u1eefng k\u1ebb kh\u00e1c ham ti\u1ebfn th\u00e2n, kh\u00f4ng theo \u0110\u00f4n th\u00ec theo Bi\u1ec7n. Nh\u01b0ng \u0110\u00f4n t\u00ednh b\u1ed9c tr\u1ef1c, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb Bi\u1ec7n d\u00f2 x\u00e9t, d\u00f9 \u0111\u00e3 b\u1ea5t h\u00f2a v\u1edbi Bi\u1ec7n nh\u01b0ng r\u1ea5t s\u1ee3 Bi\u1ec7n, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng, Ho\u00e0ng L\u00fd v\u00e0 c\u00e1c quan l\u1ea1i Tam t\u1ec9nh \u0111\u1ec1u ch\u00ea c\u01b0\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n t\u1eebng h\u1ecfi \u0110\u00f4n v\u00ec sao c\u00e1c ch\u1ee9c v\u1ee5 tr\u1ed1ng kh\u00f4ng b\u1ed5 ng\u01b0\u1eddi, \u0110\u00f4n n\u00f3i: 'V\u1eeba b\u1ed5 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.' L\u1ea1i n\u00f3i: 'Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 thu\u1ed9c \u0111\u1ea3ng Nguy\u00ean H\u1ef1u, ho\u1eb7c c\u00f3 t\u1ed9i \u00e1c g\u00ec, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c.' \u00dd \u00f4ng ta \u00e1m ch\u1ec9 Bi\u1ec7n. Bi\u1ec7n \u0111\u00e1p l\u1ea1i: 'Ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ea3ng Nguy\u00ean H\u1ef1u r\u00f5 r\u00e0ng nh\u1ea5t l\u00e0 L\u01b0u D\u1ee5c.' V\u00ec D\u1ee5c do \u0110\u00f4n \u1ee7ng h\u1ed9, n\u00ean \u0110\u00f4n im l\u1eb7ng. \u0110\u00f4n d\u00f9ng D\u1ee5c th\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i d\u1eabn c\u1ea3 Th\u00e1i Tri\u1ec7u, Tr\u1ea7n S\u01b0 T\u00edch, \u0111\u1ec1u b\u1ecb Bi\u1ec7n ch\u1ec9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u. M\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y th\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng d\u00f9ng. Tri\u1ec7u \u0110\u0129nh Chi n\u00f3i: 'Th\u00e1i Tri\u1ec7u gi\u00e8m pha Tr\u00e2u H\u1ea1o v\u1edbi T\u00f4 Tri\u1ec7t, n\u00ean b\u1ecb \u0111u\u1ed5i.' S\u01b0 T\u00edch c\u0169ng l\u00e0 k\u1ebb ba hoa, nhi\u1ec1u l\u1eddi trong m\u00f4n h\u1ea1 c\u1ee7a Th\u1ee9c, Tri\u1ec7t. \u0110\u00f4n t\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi th\u1ea7n, tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng n\u00f3i ng\u01b0\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c; n\u1ebfu th\u1eadt nh\u01b0 v\u1eady, \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00f4ng lu\u1eadn.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n t\u00e0i kh\u00f3 ki\u1ebfm, l\u1ebd n\u00e0o m\u1ed9t khi \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c Nguy\u00ean H\u1ef1u s\u1eed d\u1ee5ng th\u00ec kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa? Nh\u01b0ng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng n\u00ean r\u1ed9ng r\u00e3i d\u00f9ng c\u00f4ng lu\u1eadn \u0111\u1ec3 thu n\u1ea1p nh\u00e2n t\u00e0i, nay l\u1ea1i ch\u1ec9 thi\u00ean v\u1ec1 L\u01b0u D\u1ee5c, Th\u00e1i Tri\u1ec7u, n\u00ean b\u1ecb Bi\u1ec7n ch\u00ea tr\u00e1ch.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"L\u01b0u D\u1ee5c ch\u01b0a t\u1eebng b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t, d\u00f9ng Th\u00e1i Tri\u1ec7u th\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u00fang, Tr\u1ea7n S\u01b0 T\u00edch b\u1ecb ti\u00ean \u0111\u1ebf c\u00e1ch ch\u1ee9c, c\u0169ng kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng.\"<\/i><\/p>\n<p>B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00f4n nh\u01b0 v\u1eady n\u00ean s\u1ee3 Bi\u1ec7n. Nh\u01b0ng th\u1ea7n th\u01b0\u1eddng n\u00f3i, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n n\u1ebfu d\u00f9ng \u0111\u1ea1o c\u00f4ng b\u1eb1ng ch\u00ednh tr\u1ef1c \u0111\u1ec3 thu d\u1ee5ng nh\u00e2n t\u00e0i, n\u00f3i th\u1eb3ng n\u00f3i th\u1eadt \u0111\u1ec3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ph\u00e2n bi\u1ec7t ph\u1ea3i tr\u00e1i, ch\u00ednh t\u00e0, th\u00ec ai d\u00e1m kh\u00f4ng nghe? Nay \u0110\u00f4n, Bi\u1ec7n \u0111\u1ec1u c\u00f3 ph\u1ea7n thi\u00ean l\u1ec7ch, n\u00ean ph\u1ea3i tr\u00e1i kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e2n th\u1eafng b\u1ea1i. \u0110\u00f4n ban \u0111\u1ea7u c\u00f9ng Bi\u1ec7n ti\u1ebfn c\u1eed T\u1ef1 Th\u1ea7n, Gia V\u1ea5n, nay d\u00f9 h\u1ed1i h\u1eadn c\u0169ng kh\u00f4ng k\u1ecbp. C\u00f2n th\u1ea7n th\u00ec kh\u00f4ng nh\u01b0 v\u1eady, t\u1eeb khi m\u1edbi nh\u1eadm ch\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ea7u b\u00ean b\u1ec7 h\u1ea1, \u0111\u00e3 n\u00f3i \u0110\u00f4n ti\u1ebfn c\u1eed Chu Ph\u1ee5c, Ki\u1ec3n T\u1ef1 Th\u1ea7n l\u00e0 b\u1ecb Bi\u1ec7n l\u1eeba. \u0110\u1ebfn nay n\u0103m s\u00e1u n\u0103m, th\u1ea7n v\u1eabn gi\u1eef quan \u0111i\u1ec3m \u0111\u00f3, ch\u01b0a t\u1eebng thay \u0111\u1ed5i, \u0111\u1ebfn khi b\u00e0n vi\u1ec7c v\u1edbi \u0110\u00f4n, Bi\u1ec7n c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ec1 nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng. Th\u1ea7n t\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, Bi\u1ec7n tuy kh\u00f4ng \u01b0a th\u1ea7n, nh\u01b0ng c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi th\u1ea7n, \u1eaft kh\u00f4ng d\u00e1m ch\u1ed1ng l\u1ea1i th\u1ea7n, v\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 l\u00fd l\u1ebd m\u1edbi ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c x\u00e9t x\u1eed T\u1ef1 Th\u1ea7n, Thang, xem ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5 22 th\u00e1ng 6.)<\/i><\/p>\n\n<p>[16] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Th\u00e1i Thanh cung Cao Tu\u00e2n L\u1ec5, sau khi m\u00e3n nhi\u1ec7m k\u1ef3, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch cho ti\u1ebfp t\u1ee5c gi\u1eef ch\u1ee9c. Tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 81 tu\u1ed5i[footnote]Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 81 tu\u1ed5i, 'Cao Tu\u00e2n D\u1ee5', b\u1ea3n c\u00e1c b\u1ea3n ghi l\u00e0 'Cao T\u00f4n D\u1ee5', b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 ghi l\u00e0 'Cao Tu\u00e2n L\u1ec5'. Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 464, truy\u1ec7n Cao Tu\u00e2n D\u1ee5, Tu\u00e2n D\u1ee5 'm\u1ea5t n\u0103m 60 tu\u1ed5i', c\u00f2n Cao Tu\u00e2n L\u1ec5 th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 truy\u1ec7n, nghi ng\u1edd \u1edf \u0111\u00e2y c\u00f3 s\u1ef1 nh\u1ea7m l\u1eabn. L\u1ea1i n\u1eefa, ch\u1eef 'c\u1ed1' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nh\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 m\u00e0 s\u1eeda.[\/footnote], xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c gi\u1eef ch\u1ee9c cung quan, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c ch\u1ec9 ch\u1ea5p thu\u1eadn. Nay Tu\u00e2n L\u1ec5 \u0111\u00e3 76 tu\u1ed5i, l\u1ea1i \u0111\u00e3 qua hai nhi\u1ec7m k\u1ef3, theo ph\u00e1p lu\u1eadt th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c, nh\u01b0ng l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ch\u1ea5p thu\u1eadn, trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng r\u00f5 bi\u1ebft r\u1eb1ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i th\u00e2n thu\u1ed9c c\u1ee7a Tuy\u00ean Nh\u00e2n h\u1eadu \u0111\u1eadm \u0111\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean ghi ch\u00e9p l\u1ea1i \u0111\u1ec3 giao cho s\u1eed quan.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[17] Chi\u1ebfu cho Tri\u1ec1u th\u1ec9nh \u0111\u1ea1i phu V\u01b0\u01a1ng Anh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Giang Nam T\u00e2y l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c, nh\u01b0ng ch\u1ec9 huy kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh. Do Kh\u1edfi c\u01b0 lang, quy\u1ec1n C\u1ea5p s\u1ef1 trung T\u00f4n Ki\u1ec7t t\u00e2u r\u1eb1ng, Anh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y l\u00e0m Th\u1ee7 ch\u00e2u Nhu\u1eadn, kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00e0i tr\u1ecb d\u00e2n, ch\u1ec9 bi\u1ebft trang tr\u00ed b\u1ebfp n\u00fac, kh\u00fam n\u00fam ph\u1ee5ng s\u1ef1 L\u1eef \u00d4n Khanh, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y m\u1ed3ng 6 b\u1ed5 nhi\u1ec7m.)<\/i><\/p>\n\n<p>[18] Chi\u1ebfu cho tr\u1ea1i m\u1edbi Kim Thang \u1edf Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean l\u00e0 Kim Thang th\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 28 Canh Ng\u1ecd, T\u0103ng B\u1ed1 c\u00f3 n\u00f3i r\u00f5, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>[19] Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng lang H\u00e0n X\u00ed \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang.<\/p>\n\n<p>[20] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, S\u00e1t ph\u1ecfng Ho\u00e0i Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft T\u00f4n Ki\u1ec7t t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh \u0111i xem x\u00e9t c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a c\u00e1c Gi\u00e1m ty \u1edf L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft l\u1ed9, th\u1ea5y r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n xa x\u00f4i h\u1ebbo l\u00e1nh, nhi\u1ec1u n\u01a1i quan \u0110\u1ec1 c\u1eed th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn. Th\u1ea7n x\u00e9t th\u1ea5y vi\u1ec7c \u0110\u1ec1 c\u1eed ty qu\u1ea3n l\u00fd th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, mi\u1ec5n d\u1ecbch, n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n, b\u1ea3o gi\u00e1p, v.v., l\u00e0 ph\u00e1p ch\u1ebf ph\u1ee5c c\u1ed5 c\u1ee7a tri\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc, \u00fd ngh\u0129a v\u00ec d\u00e2n r\u1ea5t s\u00e2u s\u1eafc. C\u00e1c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 quy \u0111\u1ecbnh chi ti\u1ebft t\u1ec9 m\u1ec9, c\u1ea7n quan \u0110\u1ec1 c\u1eed th\u00e2n h\u00e0nh nghi\u00ean c\u1ee9u, gi\u1ea3ng gi\u1ea3i cho ch\u00e2u huy\u1ec7n, t\u1eebng b\u01b0\u1edbc thi h\u00e0nh, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 ban b\u1ed1 \u00e2n hu\u1ec7. Xin t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, quan \u0110\u1ec1 c\u1eed d\u00f9 c\u00f9ng v\u1edbi Gi\u00e1m ty chia nhau \u0111i tu\u1ea7n, c\u0169ng ph\u1ea3i trong hai n\u0103m \u0111i kh\u1eafp c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n thu\u1ed9c quy\u1ec1n.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[21] Quy\u1ec1n \u0110\u1ec1 c\u1eed V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n \u0111\u1eb3ng l\u1ed9 Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh Ng\u00f4 \u00c1m t\u00e2u r\u1eb1ng, c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c sai l\u00e0m Qu\u1ea3n c\u00e2u quan, xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t theo ph\u00e9p h\u1ed7 ch\u00fa c\u1ee7a ni\u00ean hi\u1ec7u Hi Ninh, Nguy\u00ean Phong m\u00e0 thi h\u00e0nh. L\u1ea1i b\u1ed9 x\u00e9t th\u1ea5y: c\u00e1c ch\u00e2u Qu\u1ea3n c\u00e2u quan, ngo\u00e0i vi\u1ec7c chi\u1ebfm khuy\u1ebft theo ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 5, kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i ph\u00e9p h\u1ed7 ch\u00fa Qu\u1ea3n c\u00e2u c\u1ee7a ni\u00ean hi\u1ec7u Nguy\u00ean Phong, xin cho ph\u00e9p trong s\u1ed1 khuy\u1ebft \u1ea5y, d\u00f9ng ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 7 \u0111\u1ec3 chi\u1ebfm \u0111\u1ed5i, ch\u1ecdn l\u1ef1a r\u1ed3i t\u00e2u sai. Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n\n<p>[22] Quy\u1ec1n Th\u00f4ng ph\u00e1n Qu\u1ea3ng T\u00edn qu\u00e2n Chu Ph\u1ea5t t\u00e2u r\u1eb1ng, binh kh\u00ed \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eeda ch\u1eefa c\u00f3 \u0111\u1ebfn h\u00e0ng v\u1ea1n, v\u1eadt li\u1ec7u kh\u00f4ng t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c, s\u1ee9c ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ed7 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, kh\u00ed c\u1ee5 c\u00f4ng th\u1ee7 ph\u1ea7n nhi\u1ec1u d\u00f9ng l\u00f4ng chim, t\u01a1 gai, keo s\u01a1n, qua m\u00f9a n\u00f3ng th\u00ec h\u01a1i n\u01b0\u1edbc b\u1ed1c l\u00ean \u1ea9m \u01b0\u1edbt, s\u1eeda ch\u1eefa \u00edt m\u00e0 h\u01b0 h\u1ecfng nhi\u1ec1u. Chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 ty l\u1ed9 \u0110\u1ecbnh ch\u00e2u, Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh ph\u1ee7 ch\u1ec9 huy c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n t\u1eeb nay v\u1ec1 sau ph\u1ea3i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ki\u1ec3m tra s\u1eafp x\u1ebfp thi h\u00e0nh; n\u1ebfu c\u00f2n \u0111\u1ec3 h\u01b0 h\u1ecfng do l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, th\u00ec t\u1eeb Su\u00fd th\u1ea7n tr\u1edf xu\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u s\u1ebd b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c tr\u00e1ch ph\u1ea1t n\u1eb7ng.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y 21 th\u00e1ng 3 c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n\n<p>Ph\u1ea5t l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Ph\u00eda b\u1eafc th\u00e0nh Qu\u1ea3ng T\u00edn c\u00f3 s\u00f4ng B\u00e0o, m\u00f9a h\u1ea1 thu m\u01b0a n\u00fai d\u1eef d\u1ed9i, n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y ng\u01b0\u1ee3c v\u00e0o th\u00e0nh, ng\u1eadp tr\u00e0n b\u00e3i c\u1ecf, cu\u1ed1n tr\u00f4i nh\u00e0 c\u1eeda v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i. L\u1ea1i n\u1eefa, binh l\u00ednh hai ch\u00e2u Qu\u1ea3ng T\u00edn v\u00e0 An T\u00fac[footnote]ch\u1eef 'hai' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ba', x\u00e9t nguy\u00ean v\u0103n n\u00f3i r\u00f5 l\u00e0 'Qu\u1ea3ng T\u00edn, An T\u00fac', vi\u1ebft 'ba ch\u00e2u' r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 sai, nay s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], xin cho c\u00f9ng v\u1edbi binh l\u00ednh Ty Tu\u1ea7n Bi\u00ean lu\u00e2n phi\u00ean sai ph\u00e1i. L\u1ea1i n\u1eefa, ng\u1ef1a \u1edf H\u00e0 S\u00f3c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, xin l\u1ea5y t\u1eeb c\u00e1c v\u00f9ng g\u1ea7n \u0111\u00f3 ho\u1eb7c trong ph\u1ee7 ho\u1eb7c t\u1eeb ch\u1ee3 T\u00e2y ph\u00e2n ph\u1ed1i. T\u00e1m vi\u00ean quan \u1edf bi\u00ean th\u00e0nh v\u00e0 \u0111\u00ea \u0111\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec \u0111\u1ec3 l\u00e0m, xin b\u00e3i ch\u1ee9c Ph\u00e1n quan \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, nguy\u1ec7n ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t m\u1ed9t vi\u00ean, t\u1ea1i ch\u1ed7 giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m cho c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1ec7nh, t\u00e1 ki\u00eam qu\u1ea3n vi\u1ec7c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng vi\u1ec7c ng\u1ef1a giao cho Th\u00e1i B\u1ed9c T\u1ef1, c\u00e1c vi\u1ec7c c\u00f2n l\u1ea1i giao cho c\u00e1c l\u1ed9 An ph\u1ee7 T\u1ed5ng qu\u1ea3n Ty xem x\u00e9t r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>Vua b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>\"Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u Ph\u1ea5t t\u00e2u c\u00f3 l\u00fd, n\u00ean cho tri\u1ec7u v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p.\"<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 em c\u1ee7a Chuy\u1ec3n v\u1eadn Ph\u00e1n quan Kinh T\u00e2y l\u00e0 Chu Thu\u1ea7n, t\u00e0i n\u0103ng c\u00f3 l\u1ebd c\u00f2n h\u01a1n c\u1ea3 Thu\u1ea7n, tri\u1ec7u v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p l\u00e0 h\u1ee3p l\u00fd.\"<\/i> B\u1ed1 nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"Nh\u00e2n t\u00e0i kh\u00f3 ki\u1ebfm, ch\u1ec9 v\u00ec thu n\u1ea1p ch\u01b0a r\u1ed9ng m\u00e0 th\u00f4i. Th\u1ea7n t\u1eebng n\u00f3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ti\u1ebfn c\u1eed ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang, nh\u01b0 L\u00fd Tr\u1ecdng trong th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u, n\u1ecbnh theo \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Nham T\u1ea9u, li\u1ec1n xin b\u1ecf s\u00f4ng Thanh Bi\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 b\u00e3i ch\u1ee9c quan \u0111\u1ec1 c\u1eed, l\u1ea1i sai \u0111\u00e0o s\u00f4ng Ng\u1ef1, r\u1ed3i th\u0103ng l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh. S\u00f4ng Ng\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed1i h\u1ecda c\u1ee7a B\u1eafc Kinh, ai c\u0169ng bi\u1ebft. N\u0103m nay m\u00f9a xu\u00e2n h\u1ea1n h\u00e1n, m\u00e0 B\u1eafc Kinh n\u01b0\u1edbc ng\u1eadp kh\u1eafp th\u00e0nh qu\u00e1ch, d\u00e2n c\u01b0, kho t\u00e0ng \u0111\u1ec1u b\u1ecb h\u1ea1i, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ai d\u00e1m n\u00f3i. H\u00e0n Trung Ng\u1ea1n r\u1ea5t lo l\u1eafng, c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i, Th\u00e1i Bi\u1ec7n c\u0169ng bi\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y, s\u1ee3 r\u1eb1ng ch\u01b0a ti\u1ec7n.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng kh\u00f3, ch\u1ec9 c\u1ea7n sai m\u1ed9t n\u1ed9i th\u1ecb \u0111\u1ebfn xem, li\u1ec1n c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y r\u00f5.\"<\/i> B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n v\u1eeba mu\u1ed1n t\u00e2u b\u00e0y, xin sai m\u1ed9t trung nh\u00e2n \u0111\u1ebfn xem, li\u1ec1n c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebft h\u01b0 th\u1ef1c.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u00e2u H\u1ea1o c\u0169ng c\u00f3 v\u0103n b\u1ea3n, n\u00ean sai \u0111i xem x\u00e9t.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Xem x\u00e9t r\u1ed1t cu\u1ed9c th\u1ebf n\u00e0o, c\u1ea7n tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[23] Tr\u00e2u H\u1ea1o t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n nghe r\u1eb1ng t\u1eeb khi khai \u0111\u00e0o s\u00f4ng Ng\u1ef1 trong th\u00e0nh B\u1eafc Kinh, nh\u00e0 d\u00e2n v\u00e0 ch\u00f9a chi\u1ec1n b\u1ecb n\u01b0\u1edbc ng\u1eadp \u0111\u00e3 kh\u00f4ng \u00edt. N\u1ebfu ch\u1eb3ng may s\u00f4ng d\u00e2ng tr\u00e0n, \u1eaft s\u1ebd th\u00e0nh \u0111\u1ea1i h\u1ecda cho B\u1eafc Kinh, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd. L\u1ea1i nghe n\u00f3i c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh l\u1edbn \u1edf \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 d\u1eddi \u0111\u1ebfn c\u00e1c huy\u1ec7n, tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh l\u1ee5t, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi lo s\u1ee3, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c ty An ph\u1ee7, Chuy\u1ec3n v\u1eadn \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng xem x\u00e9t, \u0111\u1ea3m b\u1ea3o m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u00e2u d\u00e0i, tr\u00ean h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n h\u01b0ng l\u1ee3i tr\u1eeb h\u1ea1i. K\u00ednh mong Th\u00e1nh t\u1eeb xem x\u00e9t k\u1ef9, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban ch\u1ec9 huy thi h\u00e0nh.\"<\/i><\/p>\n\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00ec vi\u1ec7c s\u00f4ng Ng\u1ef1 trong th\u00e0nh B\u1eafc Kinh b\u1ecb ng\u1eadp g\u00e2y h\u1ecda, xin ban ch\u1ec9 huy cho c\u00e1c ty An ph\u1ee7, Chuy\u1ec3n v\u1eadn \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc xem x\u00e9t x\u1eed l\u00fd. Th\u1ea7n ti\u1ebfp t\u1ee5c nghe \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng n\u0103m ngo\u00e1i l\u00fac l\u1ee5t l\u1edbn \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, B\u1eafc Kinh su\u00fdt b\u1ecb ng\u1eadp m\u1ea5y l\u1ea7n, nh\u1edd quan ty c\u1ee9u h\u1ed9 k\u1ecbp th\u1eddi \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp ch\u1eb7n s\u00f4ng Ng\u1ef1 n\u00ean n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng v\u00e0o th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay n\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u00e0o r\u00e3nh tho\u00e1t n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft n\u1ed7i lo tr\u01b0\u1edbc m\u1eaft, kh\u00f4ng nh\u1eefng s\u00f4ng cao th\u00e0nh th\u1ea5p, sau khi \u0111\u00e0o r\u00e3nh v\u1eabn b\u1ecb ng\u1eadp, h\u1ecda v\u1eabn c\u00f2n, m\u00e0 c\u00f2n s\u1ee3 r\u1eb1ng m\u00f9a thu n\u01b0\u1edbc l\u1edbn \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t d\u00e2ng l\u00ean, theo s\u00f4ng Ng\u1ef1 ch\u1ea3y v\u00e0o th\u00e0nh, kh\u00f3 ph\u00f2ng tr\u00e0n, \u1eaft s\u1ebd th\u00e0nh \u0111\u1ea1i h\u1ecda. Ch\u1ec9 c\u00f3 c\u00e1ch d\u1eddi s\u00f4ng Ng\u1ef1 ra ngo\u00e0i th\u00e0nh, m\u1edbi mong m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u00e2u d\u00e0i. L\u1ea1i nghe n\u00f3i ngo\u00e0i th\u00e0nh B\u1eafc Kinh v\u1ed1n c\u00f3 s\u00f4ng c\u0169, tuy \u0111\u00e3 b\u1ecb l\u1ea5p l\u00e2u, nh\u01b0ng c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4i ph\u1ee5c \u0111\u1ec3 t\u1eadn d\u1ee5ng l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a s\u00f4ng Ng\u1ef1. Nh\u01b0ng s\u00f4ng Ng\u1ef1 do L\u00fd Tr\u1ecdng khai \u0111\u00e0o, Tr\u1ecdng hi\u1ec7n l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh l\u1ed9 n\u00e0y, n\u00ean quan l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, h\u1ecda c\u1ee7a sinh linh m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 v\u00ec ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 b\u1ecf qua? Hu\u1ed1ng chi nay s\u1eafp \u0111\u1ebfn m\u00f9a n\u01b0\u1edbc l\u1edbn m\u00f9a thu, c\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1eadm tr\u1ec5. K\u00ednh mong Th\u00e1nh t\u1eeb \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban ch\u1ec9 huy, l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan ty kh\u00f4ng li\u00ean quan \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng xem x\u00e9t, d\u1eddi s\u00f4ng Ng\u1ef1 ra ngo\u00e0i th\u00e0nh B\u1eafc Kinh \u0111\u1ec3 th\u00f4ng ch\u1ea3y, d\u1ee9t h\u1eadu h\u1ecda.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[24] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, quy\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 C\u01b0 H\u1eadu \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eed ch\u1ee9c L\u1ea1i b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0.<\/p>\n<p><i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y, bia m\u1ed9 c\u1ee7a C\u01b0 H\u1eadu c\u0169ng ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u l\u00e0m H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u1ecb lang, n\u0103m sau th\u0103ng quy\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, \u0111\u1ee7 hai n\u0103m th\u00ec ch\u00ednh th\u1ee9c nh\u1eadm ch\u1ee9c, gia h\u00e0m Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c, quy\u1ec1n tri Khai Phong. Ch\u1ee9c L\u1ea1i b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd n\u00ean l\u00e0 H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n, ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 6 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[25] Ph\u1ee5ng ngh\u1ecb lang, gi\u1eef ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed \u0110\u1eb7ng Ph\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m L\u1ec5 b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ph\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, nh\u01b0ng \u00f4ng ki\u00ean quy\u1ebft t\u1eeb ch\u1ed1i, n\u00ean \u0111\u1ed5i th\u00e0nh m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed di\u1ec5n ra v\u00e0o ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4.)<\/i><\/p>\n\n<p>[26] Kinh Nguy\u00ean t\u1ea5u r\u1eb1ng, Tri B\u00ecnh H\u1ea1 th\u00e0nh Ki\u1ec1u T\u00f9ng v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 c\u00f4ng gi\u1eef th\u00e0nh. T\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ba b\u1eadc, h\u1ea1ng nh\u1ea5t th\u0103ng hai b\u1eadc, h\u1ea1ng hai th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, h\u1ea1ng ba th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, t\u01b0\u1edbng s\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n c\u1ea5p v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng kh\u00e1c nhau.<\/p>\n<p><i>(Theo s\u1eed k\u00fd c\u1ee7a B\u1ed1, ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu.)<\/i><\/p>\n\n<p>[27] L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eb7n kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn c\u00f4ng v\u0103n, nay \u0111\u00e3 tr\u1ea3 l\u1ea1i bi\u1ec3u ch\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 3 \u0111\u00e3 tr\u1edf v\u1ec1 T\u00e2y gi\u1edbi.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Theo s\u1eed k\u00fd c\u1ee7a B\u1ed1, ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu. Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam v\u00e0o c\u00e1c ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 2, 7 th\u00e1ng 4, 24 th\u00e1ng 4, v\u00e0 6 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[28] Ph\u00e1t v\u1eadn ty t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n mu\u1ed1i v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c tr\u00ean s\u00f4ng Bi\u1ec7n v\u00e0 c\u00e1c l\u1ed9 xin \u0111\u01b0\u1ee3c tu\u00e2n theo ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 4, v\u1eabn \u0111\u1eb7t tr\u1ea1m ki\u1ec3m tra \u1edf L\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u1ee3ng Phong, s\u1eed d\u1ee5ng \u1ea5n t\u1ec9nh. N\u1ebfu quan vi\u00ean ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n ph\u00e1t hi\u1ec7n \u1ea5n phong kh\u00f4ng nguy\u00ean v\u1eb9n, ho\u1eb7c b\u1ecb tr\u1ed9m c\u1eafp l\u00e0m h\u01b0 h\u1ea1i v\u1eadt ph\u1ea9m c\u00f4ng, ph\u1ea3i l\u1eadp t\u1ee9c b\u00e1o c\u00e1o v\u1edbi quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch tu\u1ea7n tra v\u00e0 th\u00fac \u0111\u1ea9y \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n t\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, trong ng\u00e0y h\u00f4m \u0111\u00f3 c\u00f9ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n m\u1edf \u1ea5n phong ki\u1ec3m tra, sau \u0111\u00f3 d\u00f9ng \u1ea5n quan \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f3ng l\u1ea1i, ghi ch\u00e9p v\u00e0o s\u1ed5 s\u00e1ch \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(\u0110\u00e3 b\u1ecb c\u1eaft b\u1ecf.)<\/i><\/p>\n\n<p>[29] An V\u0169 qu\u00e2n L\u01b0u h\u1eadu, \u0111\u1ec1 c\u1eed S\u00f9ng Ph\u00fac cung L\u00e3 Ch\u00e2n xin \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u1ec9 h\u01b0u v\u1edbi ch\u1ee9c v\u1ee5 hi\u1ec7n t\u1ea1i. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[30] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, H\u1ed9 b\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng: Thuy\u1ec1n bu\u00f4n n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i b\u1ecb gi\u00f3 d\u1ea1t v\u00e0o v\u00f9ng bi\u1ec3n c\u00e1c ch\u00e2u, b\u1ecb h\u01b0 h\u1ea1i v\u00e0 ch\u1ee7 thuy\u1ec1n kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1eb7t, quan ph\u1ea3i c\u1ee9u gi\u00fap, ghi ch\u00e9p h\u00e0ng h\u00f3a, cho ph\u00e9p th\u00e2n nh\u00e2n c\u1ee7a h\u1ecd t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi b\u1ea3o l\u00e3nh \u0111\u1ec3 nh\u1eadn l\u1ea1i, v\u00e0 thi\u1ebft l\u1eadp lu\u1eadt ph\u00e1p x\u1eed ph\u1ea1t vi\u1ec7c tr\u1ed9m c\u1eafp, l\u1eeba \u0111\u1ea3o. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[31] T\u00f4n L\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng tr\u1ea1i Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ghi ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 4, ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 5, v\u00e0 ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 6 n\u0103m Gi\u00e1p D\u1ea7n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[32] Ph\u00f3 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc l\u1ed9 l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng B\u00e1c V\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u sang Thi\u1ec3m T\u00e2y l\u1ed9, Tri\u1ec1u th\u1ec9nh lang Ng\u00f4 An Hi\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed quy\u1ec1n Ph\u00f3 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc l\u1ed9.<\/p>\n\n<p>[33] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, Tri\u1ec1u th\u1ec9nh lang, Kinh T\u00e2y Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u00e0 T\u0103ng Hi\u1ebfu Qu\u1ea3ng, c\u00f9ng Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng N\u1ed9i \u0111\u00f4ng m\u00f4n ty l\u00e0 L\u01b0u H\u1eefu \u00cdch, v\u00ec ho\u00e0n th\u00e0nh vi\u1ec7c tu b\u1ed5 l\u0103ng V\u0129nh D\u1ee5 n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, L\u01b0u H\u1eefu \u00cdch v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef nguy\u00ean ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 4, v\u00e0 ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 4.)<\/i><\/p>\n\n<p>[34] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u: <i>\"T\u1ed9c tr\u01b0\u1edfng ng\u01b0\u1eddi Th\u1ed5 l\u00e0 Di Th\u0103ng \u1edf b\u1ea3o T\u0129nh H\u00f3a v\u1ed1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a Nha \u0111\u1ea7u b\u1ed1i ng\u00f4i, \u0111\u1ea7u h\u00e0ng nh\u00e0 H\u00e1n nhi\u1ec1u l\u1ea7n l\u00e0m h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1o, gi\u00fap gi\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c to\u00e0n th\u1eafng. G\u1ea7n \u0111\u00e2y theo Chi\u1ebft Kh\u1ea3 \u0110\u1ea1i \u0111i \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng tr\u01b0\u1edbc, l\u1eadp c\u00f4ng \u0111\u1ea7u, xin ban cho d\u1ecbch quy\u1ec3n.\"<\/i> Chi\u1ebfu cho Di Th\u0103ng th\u0103ng ba b\u1eadc, v\u00e0 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch c\u1ea5p d\u1ecbch quy\u1ec3n.<\/p>\n<p><i>(Di Th\u0103ng, \u0111\u00e3 nh\u1eafc \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00e0o ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 3.)<\/i><\/p>\n\n<p>[35] Chi\u1ebfu cho T\u00f4n L\u1ed9 lo vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 H\u1ed9i ch\u00e2u, ph\u1ea3i ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ghi ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 6 n\u0103m \u1ea4t M\u00e3o gi\u1ea3m b\u1edbt c\u00f4ng vi\u1ec7c, ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 9 ho\u00e0n th\u00e0nh vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng H\u1ed9i ch\u00e2u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[36] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, H\u1ed3 T\u00f4ng H\u1ed3i t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i B\u1ea1ch B\u00e1o v\u00e0 Ngo\u00e3 \u0110\u01b0\u01a1ng Chu\u1ef7 \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh. Chi\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n cho c\u00e1c qu\u00e2n C\u1ea5m qu\u00e2n, S\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n, Cung ti\u1ec5n th\u1ee7, v\u00e0 Phi\u00ean binh tham gia c\u00f4ng vi\u1ec7c.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 28, B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean.)<\/i><\/p>\n\n<p>[37] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c n\u01a1i c\u1ea7n x\u00e2y d\u1ef1ng \u1edf Hi H\u00e0 v\u00e0 Ho\u00e0n Kh\u00e1nh ph\u1ea3i ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ghi ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn.)<\/i><\/p>\n\n<p>[38] H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc qua s\u00f4ng Thi\u00ean Gi\u1ea3n l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng kh\u00e9o l\u00e9o ng\u0103n ch\u1eb7n v\u00e0 \u0111u\u1ed5i \u0111i.<\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 do bi\u00ean l\u1ea1i nh\u00fat nh\u00e1t m\u00e0 th\u00f4i. N\u1ebfu k\u1ebb n\u00e0o v\u01b0\u1ee3t bi\u00ean gi\u1edbi, c\u1ee9 gi\u1ebft \u0111i, ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1ebfn n\u1eefa.\"<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"T\u0103ng B\u1ed1 t\u1eebng n\u00f3i Tri\u1ec7u Ti\u1ebft l\u00e0m t\u01b0\u1edbng \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u, l\u00fac \u0111\u1ea7u ph\u00e2n chia \u0111\u1ecba gi\u1edbi Tuy \u0110\u1ee9c, ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111\u1eb7t tr\u1ea1m d\u1ecdc hai b\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng, khi\u1ebfn kh\u00e1ch \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng kh\u1ed5 s\u1edf. Nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 v\u00e0 \u0111\u00e0m ph\u00e1n, h\u1ecd ch\u1ec9 n\u00f3i: 'Trong \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ta \u0111\u1eb7t tr\u1ea1m, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c?' Kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c, b\u00e8n g\u1ecdi tu\u1ea7n ki\u1ec3m, l\u1ec7nh \u0111\u00eam \u0111\u1ebfn tr\u1ea1m, gi\u1ebft h\u1ebft nh\u1eefng k\u1ebb canh gi\u1eef. Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111\u1ebfn ch\u1ea5t v\u1ea5n, ch\u1ec9 n\u00f3i: '\u0110\u00e3 l\u1eadp th\u01b0\u1edfng \u0111\u1ec3 b\u1eaft k\u1ebb tr\u1ed9m.' T\u1eeb \u0111\u00f3 h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1ebfn n\u1eefa.\"<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o, bi\u00ean l\u1ea1i c\u0169ng ph\u1ea3i c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng m\u1edbi l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 6 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n\n<p>[39] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t 700 quan ti\u1ec1n cho t\u01b0\u1edbng s\u0129 tham gia x\u00e2y d\u1ef1ng Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m \u1edf Hi H\u00e0.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y 12 b\u1eaft \u0111\u1ea7u x\u00e2y d\u1ef1ng, ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 6 ho\u00e0n th\u00e0nh.)<\/i><\/p>\n\n<p>[40] Ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, Binh b\u1ed9 v\u00e0 H\u00ecnh b\u1ed9 xin l\u1eadp ph\u00e1p l\u1ec7nh v\u1ec1 vi\u1ec7c c\u00f4ng nh\u00e2n c\u1ee7a Nghi Loan ty \u0103n c\u1eafp t\u00e0i s\u1ea3n c\u00f4ng, n\u1ebfu bi\u1ebft m\u00e0 ch\u1ee9a ch\u1ea5p, mua b\u00e1n ho\u1eb7c c\u1ea5t gi\u1ea5u, \u0111\u1ec1u b\u1ecb bi\u00ean ch\u1ebf v\u00e0 th\u01b0\u1edfng cho ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1 c\u00e1o; c\u00e1c quan ty m\u01b0\u1ee3n nh\u00e2n v\u1eadt c\u1ee7a Nghi Loan ty, t\u1ea1m coi nh\u01b0 gi\u00e1m l\u00e2m, vi\u1ec7c xong ph\u1ea3i tr\u1ea3 l\u1ea1i. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(Theo b\u1ea3n c\u0169 r\u1ea5t chi ti\u1ebft, nay theo b\u1ea3n m\u1edbi.)<\/i><\/p>\n\n<p>[41] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, th\u00e1i h\u1ecdc sinh D\u01b0\u01a1ng H\u1ea1o v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c t\u00e2u r\u1eb1ng, quy ch\u1ebf c\u1ee7a tr\u01b0\u1eddng v\u1eabn tu\u00e2n theo ph\u00e1p \u0111\u1ed9 n\u0103m Nguy\u00ean Phong, ch\u1ec9 c\u00f3 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c thi ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e1p d\u1ee5ng. Chi\u1ebfu l\u1ec7nh l\u1ea5y s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi theo t\u1ef7 l\u1ec7 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 7.<\/p>\n\n<p>[42] Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty t\u00e2u r\u1eb1ng, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 l\u0129nh ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y l\u00e0 Ng\u1ea1ch L\u1eb7c T\u1ec1 \u00d4 S\u1edf Kh\u1eb3ng, c\u00f3 th\u1ec3 sai khi\u1ebfn, xin \u0111\u01b0a gia quy\u1ebfn c\u1ee7a h\u1eafn v\u1ec1 qu\u1ea3n th\u00fac t\u1ea1i Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[43] L\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng, T\u00e2y An ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0o th\u00e1ng 8, th\u00e1ng 9 r\u00fat qu\u00e2n[footnote] T\u00e2y An ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e1ng 8, r\u00fat qu\u00e2n th\u00e1ng 9, c\u00e1c b\u1ea3n ghi th\u00e1ng 8, th\u00e1ng 9 \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1eef 'kh\u1ea3'.[\/footnote]<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[44] Ho\u00e0n Kh\u00e1nh t\u00e2u v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng \u1edf khu v\u1ef1c Chi T\u1ef1 B\u00ecnh \u0110\u1eb3ng, chi\u1ebfu l\u1ec7nh ph\u1ea3i ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n\n<p>[45] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u00e1ch ch\u1ee9c Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng \u0111\u1ea1i phu, t\u00e2n Tri Thi\u1ec1u ch\u00e2u Kh\u1ed5ng B\u00ecnh Tr\u1ecdng xu\u1ed1ng l\u00e0m Hu\u1ec7 ch\u00e2u Bi\u1ec7t gi\u00e1, an tr\u00ed \u1edf Anh ch\u00e2u; T\u1ea3 K\u1ef5 K\u1ef5 s\u1ee9, Anh ch\u00e2u Th\u1ee9 s\u1eed, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n T\u1eed Qu\u1ef3 l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t, Qu\u1ea3n c\u00e2u L\u00f4 Nam duy\u00ean bi\u00ean An ph\u1ee7 ty c\u00f4ng s\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng La b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c, b\u00e3i ch\u1ee9c Dao qu\u1eadn Th\u1ee9 s\u1eed, mi\u1ec5n nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 hi\u1ec7n t\u1ea1i. B\u00ecnh Tr\u1ecdng v\u00ec cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Phong d\u00e2ng s\u1edb ph\u1ec9 b\u00e1ng ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc; La v\u00ec cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Phong v\u00e0 gi\u1eefa n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u d\u00e2ng s\u1edb b\u00e0n lu\u1eadn ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ph\u1ee5 h\u1ecda b\u00e8 \u0111\u1ea3ng gian t\u00e0, n\u00ean b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n\n<p>[46] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ea3 T\u00e0ng kh\u1ed1 Ph\u00f3 s\u1ee9 L\u01b0\u01a1ng H\u00f2a, Nh\u01b0 Kinh s\u1ee9, Di\u00ean An ph\u1ee7 \u0110\u00f4 gi\u00e1m L\u00e2m \u0110\u1ea1i Ti\u1ebft, Cung b\u1ecb kh\u1ed1 Ph\u00f3 s\u1ee9, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Tam qu\u00e1n B\u00ed c\u00e1c V\u01b0\u01a1ng H\u1eefu, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 Tr\u1ea7n Gia Ng\u00f4n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 th\u00e2n \u0111\u1ea3ng c\u1ee7a L\u01b0\u01a1ng Duy Gi\u1ea3n v\u00e0 Tr\u1ea7n Di\u1ec5n, \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111i\u1ec1u \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u1ecf \u1edf n\u01a1i xa, ri\u00eang L\u01b0\u01a1ng H\u00f2a b\u1ecb gi\u00e1ng hai b\u1eadc quan ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(Ng\u1ef1 t\u1eadp ghi ng\u00e0y 22, nay theo th\u1ef1c l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n\n<p>[47] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, V\u1ea1n Th\u1ecd Qu\u00e1n c\u00e1o thi\u00ean ph\u1ee5ng an th\u1ea7n ng\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u00e2n T\u00f4ng ho\u00e0ng \u0111\u1ebf \u1edf Di\u00ean Th\u00e1nh \u0111i\u1ec7n, Ch\u01b0\u01a1ng Ho\u00e0i ho\u00e0ng h\u1eadu \u1edf Qu\u1ea3ng \u00c1i \u0111i\u1ec7n, \u00d4n Th\u00e0nh ho\u00e0ng h\u1eadu \u1edf S\u00f9ng Hoa \u0111i\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111i\u1ec7n b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 t\u1ea1m th\u1eddi ph\u1ee5ng an \u1edf T\u00e2n T\u1ef5 \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a qu\u00e1n, \u0111\u1ebfn nay s\u1eeda ch\u1eefa xong, n\u00ean c\u00e1o thi\u00ean v\u00e0o n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n.<\/p>\n\n<p>[48] T\u1ec3 th\u1ea7n Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n v\u00ec vi\u1ec7c Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng T\u00e2y An ch\u00e2u v\u00e0 c\u00e1c tr\u1ea1i Thi\u00ean \u0110\u00f4, c\u00e1c l\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c v\u1ecb tr\u00ed then ch\u1ed1t \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u th\u00f4ng su\u1ed1t ho\u00e0n th\u00e0nh, d\u1eabn \u0111\u1ea7u tr\u0103m quan \u0111\u1ebfn ch\u00fac m\u1eebng \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n.<\/p>\n<p>Tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n s\u1ef1 T\u0103ng B\u1ed1 v\u00e2ng m\u1ec7nh tuy\u00ean \u0111\u00e1p r\u1eb1ng: <i>\"Gi\u1eb7c H\u1ea1 Kh\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu th\u1ea7n ph\u1ee5c, n\u00ean sai t\u01b0\u1edbng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh, thu ph\u1ee5c \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u1ee7a ta, chi\u1ebfm gi\u1eef c\u00e1c n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu c\u1ee7a gi\u1eb7c, \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 th\u00f4ng su\u1ed1t, bi\u00ean ph\u00f2ng v\u1eefng ch\u1eafc, c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c khanh trong ngo\u00e0i c\u00f9ng vui m\u1eebng.\"<\/i> Ban \u00e2n x\u00e1 cho t\u00f9 nh\u00e2n t\u1eed t\u1ed9i \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9, t\u00f9 nh\u00e2n t\u1ed9i l\u01b0u tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha. <i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c ch\u00e9p th\u00eam: <i>\"L\u1ea5y th\u00e0nh m\u1edbi Nam M\u00e2u H\u1ed9i l\u00e0m T\u00e2y An ch\u00e2u.\"<\/i> X\u00e9t vi\u1ec7c ban t\u00ean T\u00e2y An ch\u00e2u \u0111\u00e3 ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 4, kh\u00f4ng n\u00ean ch\u00e9p l\u1ea1i v\u00e0o th\u00e1ng 5, nay b\u1ecf \u0111i.)<\/i><\/p>\n<p>Sai quan t\u1ea5u c\u00e1o \u1edf V\u0129nh D\u1ee5 l\u0103ng.<\/p>\n<p><i>(C\u1ef1u l\u1ee5c ch\u00e9p: <i>\"Vua m\u1edf mang b\u1edd c\u00f5i, x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i, trong m\u1ed9t hai n\u0103m chi\u1ebfm h\u1ebft \u0111\u1ea5t Ho\u00e0nh S\u01a1n, T\u00e2y H\u1ea1 t\u1eeb \u0111\u00f3 suy y\u1ebfu, lo s\u1ee3 xin th\u1ea7n ph\u1ee5c, c\u00f4ng lao c\u1ee7a Th\u1ea7n T\u00f4ng th\u1eadt r\u1ea1ng r\u1ee1.\"<\/i> T\u00e2n l\u1ee5c b\u1ecf \u0111i, nay theo T\u00e2n l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, ba t\u1ec9nh v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f9ng tr\u00ecnh l\u00ean vi\u1ec7c Hi H\u00e0 \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m, ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cho t\u01b0\u1edbng s\u0129. Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n nh\u00e2n n\u00f3i: <i>\"Kinh Nguy\u00ean c\u0169ng \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng Thi\u00ean \u0110\u00f4, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi s\u1eafp ho\u00e0n th\u00e0nh, n\u00ean t\u1ed5 ch\u1ee9c ch\u00fac m\u1eebng.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>\"Nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>\"\u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean.\"<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"T\u00e2y An l\u1eadp ch\u00e2u, bao g\u1ed3m c\u1ea3 Thi\u00ean \u0110\u00f4, t\u1eeb Thi\u00ean \u0110\u00f4 \u0111\u1ebfn th\u00e0nh Cam C\u1ed1c c\u1ee7a T\u1ea7n Ch\u00e2u, kho\u1ea3ng c\u00e1ch nam b\u1eafc th\u1eb3ng m\u1ed9t m\u1ea1ch n\u0103m tr\u0103m d\u1eb7m, di\u1ec7n t\u00edch g\u1ea7n ngh\u00ecn d\u1eb7m. L\u00fac \u0111\u00f3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Hi H\u00e0, ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u1ea5t c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh, nay khai ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t c\u1ee7a H\u1ea1 qu\u1ed1c, l\u1ea1i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ecb tr\u00ed hi\u1ec3m y\u1ebfu d\u1ecdc s\u00f4ng, \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u1ed1ng ch\u1ebf sinh m\u1ec7nh c\u1ee7a h\u1ecd. Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y th\u01b0\u1eddng cung thu\u1eadn th\u00ec th\u00f4i, n\u1ebfu c\u00f2n g\u00e2y r\u1ed1i, th\u00ec ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn H\u01b0ng Linh kh\u00f4ng xa. C\u00f4ng lao n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 so v\u1edbi Hi H\u00e0, nh\u01b0ng n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 Hi H\u00e0, th\u00ec Kinh Nguy\u00ean c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 khai ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay Kinh Nguy\u00ean ti\u1ebfn chi\u1ebfm Thi\u00ean \u0110\u00f4, Hi H\u00e0 t\u1eeb Nh\u1eef Gi\u00e0 x\u00e2y th\u00e0nh tr\u1ea1i \u0111\u1ebfn H\u1ed9i Ch\u00e2u, n\u00ean hai m\u1eb7t bi\u00ean gi\u1edbi th\u00f4ng su\u1ed1t, m\u00e0 T\u1ea7n Ch\u00e2u tr\u1edf th\u00e0nh v\u00f9ng n\u1ed9i \u0111\u1ecba. H\u01a1n n\u1eefa, ti\u00ean \u0111\u1ebf l\u1eadp ra Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i l\u1ed9, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c H\u1ed9i Ch\u00e2u, m\u1edbi ho\u00e0n th\u00e0nh ch\u00ed nguy\u1ec7n c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua vui m\u1eebng n\u00f3i: <i>\"Lan H\u1ed9i v\u1eeba tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u1ea5t H\u00e1n, nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u00fang l\u00e0 n\u00ean ch\u00fac m\u1eebng, c\u00f3 c\u1ea7n \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u00e1m khi H\u1ed9i Ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh kh\u00f4ng?\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>\"D\u00e2n l\u1ef1c Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0111ang kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n, nh\u00e2n d\u1ecbp n\u00e0y ch\u00fac m\u1eebng, n\u00ean ban \u00e2n x\u00e1, mi\u1ec5n tr\u1eeb thu\u1ebf m\u00e1 v\u00e0 mi\u1ec5n vi\u1ec7c di chuy\u1ec3n, bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, \u0111\u1ec3 d\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u01a1n, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u00e1m.\"<\/i> B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"N\u0103m Hi Ninh l\u1eadp Hi H\u00e0 l\u1ed9, l\u1ea5y Hi H\u00e0, \u0110\u00e0o D\u00e2n, Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n l\u00e0m m\u1ed9t l\u1ed9, l\u00fac \u0111\u00f3 ch\u01b0a c\u00f3 H\u00e0 Ch\u00e2u, \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 \u0110\u00e0o Ch\u00e2u, \u0111\u00f3 l\u00e0 chuy\u1ec7n c\u0169.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>B\u1ed1 l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"T\u00e2y An, H\u1ed9i Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea5t H\u00e1n, c\u0169ng n\u00ean b\u00e1o c\u00e1o v\u1edbi l\u0103ng mi\u1ebfu.\"<\/i> \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>\"N\u00ean c\u1eed quan b\u00e1o c\u00e1o v\u1edbi D\u1ee5 L\u0103ng.\"<\/i> Vua c\u0169ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>Sau \u0111\u00f3, Kinh Nguy\u00ean l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng T\u00e2y An Ch\u00e2u \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh c\u00f4ng tr\u00ecnh v\u00e0o th\u00e1ng t\u00e1m, v\u00e0 th\u00e1ng ch\u00edn r\u00fat qu\u00e2n. B\u1ed1 b\u00e8n t\u00e2u xin n\u00ean t\u1ed5 ch\u1ee9c l\u1ec5 ch\u00fac m\u1eebng, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c l\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng, t\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i \u0111\u1ed3n l\u0169y. Kh\u00f4ng k\u1ec3 c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c, ch\u1ec9 ri\u00eang Thi\u00ean \u0110\u00f4 v\u00e0 Hi H\u00e0 ti\u1ebfp gi\u00e1p bi\u00ean gi\u1edbi, bao ph\u1ee7 m\u1ed9t v\u00f9ng r\u1ed9ng ng\u00e0n d\u1eb7m, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Phu Di\u00ean, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh c\u0169ng \u0111\u1ec1u th\u00f4ng nhau, \u0111\u00e2y th\u1ef1c l\u00e0 th\u00e0nh t\u1ef1u phi th\u01b0\u1eddng hi\u1ebfm c\u00f3.\"<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"L\u1eddi x\u00e1 t\u1ed9i n\u00ean do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh so\u1ea1n th\u1ea3o, e r\u1eb1ng h\u1ecdc s\u0129 so\u1ea1n l\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng di\u1ec5n \u0111\u1ea1t h\u1ebft \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1eddi Hi Ninh c\u0169ng t\u1eebng nh\u01b0 v\u1eady. L\u1ea1i n\u00ean n\u00eau r\u00f5 \u00fd ngh\u1ec9 binh d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n, kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 an l\u00f2ng d\u00e2n, m\u00e0 c\u0169ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i nghi ng\u1edd c\u1ee7a hai n\u01b0\u1edbc.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>L\u1eddi x\u00e1 t\u1ed9i c\u00f3 c\u00e2u: <i>\"D\u1ea5y binh \u0111\u00e1nh gi\u1eb7c, \u1ea5y l\u00e0 b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129; ngh\u1ec9 binh d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n, s\u1ebd b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb nay.\"<\/i> \u0110\u00f3 l\u00e0 do B\u1ed1 so\u1ea1n th\u1ea3o.<\/p>\n\n<p>[49] H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n Tr\u00e2u H\u1ea1o t\u1ea5u: <i>\"Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y qu\u00e2n \u0111\u1ecbch ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc ph\u00e1i s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn xin tha m\u1ea1ng cho ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n th\u00e1nh m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng cho h\u1ecd t\u1ef1 \u0111\u1ed5i m\u1edbi. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i ban \u0111\u1eb7c x\u00e1 cho Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, l\u1ea1i l\u1ea5y vi\u1ec7c 'ng\u01b0ng d\u00e2n b\u1ecf vi\u1ec7c binh \u0111ao' l\u00e0m l\u1eddi \u0111\u1ee9c \u00e2m, kh\u1eafp thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u vui m\u1eebng ch\u00fac m\u1eebng, cho r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng t\u1ed9i l\u1edbn th\u1ebf c\u00f9ng, s\u1eafp b\u1ecb di\u1ec7t trong ch\u1ed1c l\u00e1t, m\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i tha kh\u00f4ng h\u1ecfi t\u1ed9i, ch\u1ec9 v\u00ec ngh\u0129 \u0111\u1ebfn sinh linh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ecbch \u0111\u00e3 v\u1ec1, l\u1eddi \u0111\u1ee9c \u00e2m \u0111\u00e3 ban b\u1ed1 c\u0169ng \u0111\u00e3 l\u00e2u, m\u00e0 c\u00e1c quan bi\u00ean th\u1ea7n v\u1eabn c\u00f2n lo vi\u1ec7c kinh ho\u1ea1ch, l\u1eddi \u0111\u1ed3n b\u00ean ngo\u00e0i lan truy\u1ec1n, kh\u00f4ng ai l\u00e0 kh\u00f4ng nghi ng\u1edd. \u0110i\u1ec1u m\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng \u0111\u1ec3 t\u1ecf ra v\u1edbi thi\u00ean h\u1ea1, ch\u1ec9 l\u00e0 ch\u1eef t\u00edn m\u00e0 th\u00f4i. Ch\u1eef t\u00edn kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu, nh\u01b0 xe l\u1edbn kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu c\u00e1i \u00e1ch, xe nh\u1ecf kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu c\u00e1i ng\u1ef1a, n\u00ean d\u00f9 l\u00e0 vi\u1ec7c nh\u1ecf trong ch\u00e2u l\u00fd, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef t\u00edn c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 thi\u00ean h\u1ea1?<\/i><\/p>\n<p><i>Nay c\u00e1c quan bi\u00ean th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd s\u00e2u xa c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, v\u1eabn ch\u01b0a qu\u00ean vi\u1ec7c kinh ho\u1ea1ch, th\u1ea7n lo r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y b\u00ean ngo\u00e0i s\u1ebd khi\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u1ea5t l\u00f2ng tin v\u1edbi n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i, b\u00ean trong s\u1ebd khi\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u1ea5t l\u00f2ng tin v\u1edbi d\u00e2n ch\u00fang Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, d\u1eabn \u0111\u1ebfn sinh s\u1ef1, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1eeb bi, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban ch\u1ec9 d\u1ee5, nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n d\u1ea1y, \u0111\u1ec3 c\u00e1c quan bi\u00ean th\u1ea7n c\u1ea9n th\u1eadn tu\u00e2n theo, \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd s\u00e2u xa c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 ngh\u0129 \u0111\u1ebfn sinh linh, th\u1eadt l\u00e0 may m\u1eafn v\u00f4 c\u00f9ng.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1ea5u c\u1ee7a H\u1ea1o kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, ph\u1ee5 sau l\u1eddi \u0111\u1ee9c \u00e2m.)<\/i><\/p>\n\n<p>[50] \u0110\u1ecbnh Ch\u00e2u l\u1ed9 An ph\u1ee7 ty t\u00e2u: <i>\"Th\u00e2m Ch\u00e2u l\u00e0 ch\u00e2u ti\u1ebfp gi\u00e1p bi\u00ean gi\u1edbi, ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t vi\u00ean Binh m\u00e3 gi\u00e1m \u00e1p, xin th\u00eam m\u1ed9t vi\u00ean n\u1eefa \u1edf ngo\u00e0i th\u00e0nh, c\u00f9ng v\u1edbi vi\u00ean \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec7m c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n\n<p>[51] Ba t\u1ec9nh t\u00e2u: <i>\"Theo ch\u1ec9 d\u1ee5 ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 6 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 4, ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c c\u1ee7a c\u00e1c l\u1ed9 t\u1eeb n\u0103m Hi Ninh \u0111\u1ec1u quy v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e2y, H\u1ed9 b\u1ed9 \u0111\u00e3 l\u00e9n d\u00f9ng, kh\u00f4ng c\u00f2n quy v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u1eefa, \u01b0\u1edbc ch\u1eebng hai tr\u0103m v\u1ea1n quan. V\u00ec l\u00e0 s\u1ed1 ti\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 \u0111\u00e3 l\u00e9n d\u00f9ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, kh\u00f3 b\u1eaft b\u1ed3i th\u01b0\u1eddng h\u1ebft ngay b\u00e2y gi\u1edd. Nay chi\u1ebfu r\u1eb1ng ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u, tr\u1eeb s\u1ed1 ti\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 \u0111\u00e3 th\u1ef1c chi ra \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n ho\u00e0n tr\u1ea3, c\u00f2n l\u1ea1i c\u00e1c kho\u1ea3n ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 2, c\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u00e1 h\u1ed9c \u0111\u1ea5u m\u00e0 Ty \u0111\u1ec1 c\u1eed \u0111\u00e3 mua, \u0111\u1ec1u giao cho Nguy\u00ean Phong kh\u1ed1 thu gi\u1eef v\u00e0 ni\u00eam phong, chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ec3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh chi d\u00f9ng. N\u1ebfu H\u1ed9 b\u1ed9 d\u00e1m l\u00e9n d\u00f9ng, s\u1ebd x\u1eed theo ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u1ef1 \u00fd chi d\u00f9ng ti\u1ec1n v\u1eadt ni\u00eam phong c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. T\u1eeb nay v\u1ec1 sau, khi thu ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c, \u0111\u1ec1u theo l\u1ec7 n\u00e0y.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i n\u1eefa, h\u1ed9c \u0111\u1ea5u cung n\u1ea1p t\u1eeb s\u00e1u l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Nam, m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c l\u00e0 s\u00e1u tr\u0103m hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n th\u1ea1ch. M\u1ed7i khi g\u1eb7p thi\u00ean tai, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c ch\u1ec9 gi\u1ea3m b\u1edbt ho\u1eb7c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf, nh\u01b0ng th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c, khi\u1ebfn vi\u1ec7c chuy\u1ec3n v\u1eadn v\u1ec1 kinh s\u01b0 ng\u00e0y c\u00e0ng gi\u1ea3m s\u00fat. Nay Ph\u00e1t v\u1eadn ty tuy c\u00f3 v\u1ed1n m\u1ed9t tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan, nh\u01b0ng s\u1ed1 h\u1ed9c \u0111\u1ea5u mua ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00e1t \u0111i tr\u01b0\u1edbc khi c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c h\u00e0ng n\u0103m, ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 b\u00f9 \u0111\u1eafp s\u1ed1 thi\u1ebfu h\u1ee5t th\u1ef1c t\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Theo ch\u1ec9 d\u1ee5 ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 7 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 nh\u1ea5t, c\u1ea5p v\u1ed1n mua g\u1ea1o c\u1ee7a hai Chi\u1ebft cho Ph\u00e1t v\u1eadn ty, nh\u00e2n th\u1eddi c\u01a1 mua s\u1eafm. Ngo\u00e0i vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00e1t \u0111i tr\u01b0\u1edbc khi c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c h\u00e0ng n\u0103m, t\u1ea5t c\u1ea3 chi ph\u00ed \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i b\u00f9 \u0111\u1eafp \u0111\u1ee7 \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c r\u1ed3i m\u1edbi ph\u00e1t \u0111i, v\u00e0 ph\u1ea3i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean qu\u1ea3n l\u00fd s\u1ed1 v\u1ed1n \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 th\u1ea5t tho\u00e1t.\"<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c c\u1ee7a c\u00e1c l\u1ed9 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, giao cho Ph\u00e1t v\u1eadn ty thi h\u00e0nh theo ch\u1ec9 d\u1ee5 ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 7 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 nh\u1ea5t.<\/p>\n\n<p>[52] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft, Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c Tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 s\u1ee9 ki\u00eam Tri V\u1ecb ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110oan Minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi T\u0103ng B\u1ed1: <i>\"Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft xin t\u1eeb ch\u1ee9c.\"<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"Ti\u1ebft c\u00f3 th\u01b0 g\u1eedi cho th\u1ea7n v\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh xin ngh\u1ec9 h\u01b0u. Nh\u01b0ng v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi m\u1edbi v\u1eeba \u1ed5n \u0111\u1ecbnh, vi\u1ec7c kinh doanh v\u00e0 ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n ch\u01b0a th\u1ec3 thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi.\"<\/i> Th\u00e1i Bi\u1ec7n c\u0169ng cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ec3 \u00f4ng \u0111i. \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>\"H\u00f4m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 h\u1ee9a v\u1edbi Ti\u1ebft l\u00e0 xong vi\u1ec7c Thi\u00ean \u0110\u00f4 s\u1ebd cho \u0111i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"H\u00e3y \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m sau. Nh\u01b0ng khi xong vi\u1ec7c s\u1ebd th\u0103ng ch\u1ee9c g\u00ec?\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>\"\u0110oan Minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Th\u00eam chuy\u1ec3n quan.\"<\/i> B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ee9c \u0111\u00e3 cao, quan kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc.\"<\/i><\/p>\n<p>B\u1ed1 nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"V\u1eeba r\u1ed3i b\u00e0n v\u1edbi Tam t\u1ec9nh v\u1ec1 vi\u1ec7c b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 hai, \u0111\u1ebfn m\u00f9a thu n\u0103m th\u1ee9 ba, ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 \u0111em qu\u00e2n \u0111\u00e1nh Di\u00ean An, \u0111\u1ebfn th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi Chung Truy\u1ec1n m\u1edbi ti\u1ebfn \u0111\u1eafp Nh\u1eef Gi\u00e0, ch\u1ec9 trong hai ba n\u0103m \u0111\u00e3 xong, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 th\u1ea7n t\u1ed1c.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u00f4ng lao c\u1ee7a Chung Truy\u1ec1n c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 qu\u00ean, l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng cho c\u00e1c l\u1ed9. L\u00fac m\u1edbi kh\u1edfi s\u1ef1 bi\u00ean gi\u1edbi, ai c\u0169ng cho l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m, t\u1eeb quan l\u1ea1i tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u c\u01b0\u1eddi nh\u1ea1o. Nay th\u00e0nh t\u1ef1u nh\u01b0 v\u1eady, th\u1eadt kh\u00f4ng d\u1ec5.\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c c\u1ee7a Truy\u1ec1n xong xu\u00f4i, s\u1ebd cho ph\u1ee5c ch\u1ee9c.\"<\/i><\/p>\n<p>B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"An \u0110\u1ea1o t\u1eebng n\u00f3i, vi\u1ec7c N\u1ed7 Tr\u00e1t ti\u00ean \u0111\u1ebf c\u00f2n kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m, ai d\u00e1m b\u00e0n \u0111\u1ebfn? L\u00fac m\u1edbi b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi, H\u00e0n Trung Ng\u1ea1n ki\u00ean quy\u1ebft kh\u00f4ng ch\u1ecbu, th\u1ea7n \u0111\u00e3 tranh lu\u1eadn k\u1ecbch li\u1ec7t. Trung Ng\u1ea1n n\u00f3i, \u0111\u1ee3i b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c Cao V\u0129nh N\u0103ng r\u1ed3i m\u1edbi b\u00e0n. Th\u1ea7n n\u00f3i, n\u1ebfu ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c Ki\u1ec1m h\u1ea1t, th\u1eadt x\u1ea5u h\u1ed5 v\u1edbi thi\u00ean h\u1ea1. Trung Ng\u1ea1n m\u1edbi ch\u1ecbu khu\u1ea5t, Tam t\u1ec9nh v\u00e0 c\u00e1c l\u1ea1i vi\u00ean \u0111\u1ec1u nghe th\u1ea5y l\u1eddi th\u1ea7n. Sau khi b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi, An \u0110\u1ea1o v\u1eabn c\u1ed1 thuy\u1ebft ph\u1ee5c th\u1ea7n r\u1eb1ng, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi kh\u00f4ng n\u00ean khinh \u0111\u1ed9ng, nh\u01b0 v\u1eady bao gi\u1edd m\u1edbi xong? Tr\u00e1ch nhi\u1ec7m kh\u00f4ng nh\u1eb9, kh\u00f4ng b\u1eb1ng gi\u1eef nguy\u00ean. Th\u1ea7n \u0111\u00e1p r\u1eb1ng \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi, sao c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i gi\u1eefa ch\u1eebng? Th\u1ebf l\u00e0 xong.\"<\/i> \u0110\u00f4n v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>\"B\u1ed1 qu\u1ea3 c\u00f3 n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[53] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u00e0 L\u00e2m Hi t\u00e2u: <i>\"B\u1eafc gi\u1edbi t\u1ef1 \u00fd d\u1eddi ch\u1ee3 C\u1eedu L\u01b0\u01a1ng T\u00e2n[footnote]Ch\u1eef 'C\u1eedu' trong 'C\u1eedu L\u01b0\u01a1ng T\u00e2n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'V\u0103n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300a\u0110\u1ea1i \u0111i\u1ec3n\u300b quy\u1ec3n 1, trang 973, \u300aT\u0103ng B\u1ed1 di l\u1ee5c\u300b v\u00e0 quy\u1ec3n 499 s\u00e1ch n\u00e0y, m\u1ee5c ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], c\u1eeda quan kh\u00f4ng nh\u1eadn c\u00f4ng v\u0103n. Xin g\u1eedi l\u1ea1i c\u00f4ng v\u0103n m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa, n\u1ebfu h\u1ecd kh\u00f4ng nh\u1eadn th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng g\u1eedi n\u1eefa.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 6 c\u1ea7n tham kh\u1ea3o th\u00eam.)<\/i><\/p>\n\n<p>[54] N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf C\u00e1t Ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m C\u00e1p m\u00f4n th\u00f4ng s\u1ef1 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n L\u00f4 Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ti\u00ean \u0111\u1ed7 v\u00f5 c\u1eed, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn l\u00e0m tri ch\u00e2u V\u0103n Ch\u00e2u. Vua trong cung t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng t\u1eeb th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u, trong \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>\"C\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf, v\u00e0 sau khi b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ebf \u0111\u1ed9 b\u1ea3o gi\u00e1p, s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u00e3 gi\u1ea3m kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u0103ng l\u1ea1i, khi c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p s\u1ebd thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(\u300aC\u1ef1u l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p: khen ng\u1ee3i s\u1ef1 th\u1eb3ng th\u1eafn, d\u00e1m n\u00f3i, kh\u00f4ng a dua theo th\u1eddi. \u300aT\u00e2n l\u1ee5c\u300b b\u1ecf \u0111i.)<\/i><\/p>\n\n<p>[55] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi canh g\u00e1c \u1edf Ho\u00e0ng th\u00e0nh, n\u1ebfu d\u00e1m t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi kh\u1ecfi khu v\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n c\u00f4ng, ho\u1eb7c kh\u00f4ng b\u00e1o c\u00e1o khi ng\u01b0\u1eddi trong b\u1ed9 ph\u1eadn \u0111i l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh, c\u1ed1 \u00fd g\u1ecdi ho\u1eb7c n\u00e9m v\u1eadt g\u00ec xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi th\u00e0nh, s\u1ebd b\u1ecb ph\u1ea1t t\u00f9 ba n\u0103m; n\u1ebfu th\u1ea3 d\u00e2y th\u1eebng xu\u1ed1ng th\u00ec t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc h\u00ecnh ph\u1ea1t; ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u00ecnh h\u00ecnh th\u00ec gi\u1ea3m nh\u1eb9 hai b\u1eadc so v\u1edbi ph\u1ea1m nh\u00e2n, n\u1ebfu bi\u1ebft th\u00ec x\u1eed nh\u01b0 ph\u1ea1m nh\u00e2n; tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p th\u1ef1c s\u1ef1 nh\u1ea7m l\u1eabn th\u00ec t\u00e2u l\u00ean xin x\u1eed l\u00fd.\"<\/i><\/p>\n\n<p>[56] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, T\u1ea3 ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ea3 b\u1ed9c x\u1ea1 ki\u00eam M\u00f4n h\u1ea1 th\u1ecb lang Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Kim t\u1eed quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu; \u0110\u1ea1i trung \u0111\u1ea1i phu, Tri xu m\u1eadt vi\u1ec7n s\u1ef1 T\u0103ng B\u1ed1 \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu; H\u1eefu ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Th\u1ee7 trung th\u01b0 th\u1ecb lang H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m H\u1eefu quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu; Th\u00e1i trung \u0111\u1ea1i phu, Th\u1ee7 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ea3 th\u1eeba Th\u00e1i Bi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m H\u1eefu ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu; Th\u1ee7 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 h\u1eefu th\u1eeba Ho\u00e0ng L\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Th\u00f4ng ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu.<\/p>\n<p>T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u do vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i tr\u1ecdng y\u1ebfu \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n\n<p>[57] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua d\u1ee5 T\u0103ng B\u1ed1 r\u1eb1ng: <i>\"Vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1edd s\u1ee9c c\u1ee7a c\u00e1c khanh.\"<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh s\u00e1ng su\u1ed1t, th\u1ea5u r\u00f5 m\u1ecdi vi\u1ec7c nh\u1ecf nh\u1eb7t, b\u1ec1 t\u00f4i n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng v\u00e2ng theo m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh, n\u00ean m\u1ecdi vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 \u00fd. B\u1ecdn th\u1ea7n tr\u00ean nh\u1eadn m\u1ec7nh l\u1ec7nh c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, c\u00f3 gi\u00fap \u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00ec \u0111\u00e2u?\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i h\u1ecfi: <i>\"C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh c\u00f3 n\u00ean th\u0103ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng?\"<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"B\u1ecdn th\u1ea7n \u0111ang \u0111\u1ee3i t\u1ed9i n\u01a1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, ch\u1ec9 c\u00f3 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u1eeb khi l\u00e0m t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng c\u1ea3i. \u0110\u00f4n t\u1eebng n\u00f3i, cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Phong \u0111\u00e3 l\u00e0 Ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, l\u00fac \u0111\u00f3 ch\u01b0a ph\u00e2n t\u1ea3 h\u1eefu. Trong n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng \u0111\u00fang, n\u00f3i r\u1eb1ng ng\u00e0y th\u1ea7n so\u1ea1n chi\u1ebfu th\u01b0 kh\u00f4ng h\u1ec1 v\u00ec \u00f4ng ta m\u00e0 t\u00e2u b\u00e0y, tuy \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 th\u0103ng ch\u1ee9c, nh\u01b0ng ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u1ee5c ch\u1ee9c m\u00e0 th\u00f4i.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ed5i l\u00e0m Quang l\u1ed9c, Quang l\u1ed9c \u0111\u1ed5i l\u00e0m Ng\u00e2n thanh.\"<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"\u0110\u00fang v\u1eady.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>\"Th\u1eddi t\u1ed5 t\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7 th\u0103ng ch\u1ee9c.\"<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"Th\u1eddi t\u1ed5 t\u00f4ng, c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, th\u00ec t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi thi h\u00e0nh ch\u1ebf \u0111\u1ed9 quan ch\u1ee9c, V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea t\u1eeb L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ecb lang \u0111\u1ed5i l\u00e0m Kim t\u1eed Quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu. Khi Hi H\u00e0 th\u00e0nh c\u00f4ng, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch tuy kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n, nh\u01b0ng khi b\u00e3i ch\u1ee9c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, t\u1eeb L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ecb lang th\u0103ng l\u00e0m L\u1ea1i b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, t\u1ee9c l\u00e0 th\u0103ng ch\u00edn b\u1eadc.\"<\/i> \u0110\u00f4n b\u00e8n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Kim t\u1eed Quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu.<\/p>\n<p><i>(\u0110\u00f4n th\u0103ng n\u0103m b\u1eadc, B\u1ed1 ba b\u1eadc, T\u01b0\u1edbng, Bi\u1ec7n, L\u00ed \u0111\u1ec1u hai b\u1eadc.)<\/i><\/p>\n\n<p>[58] Chi\u1ebfu cho Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Tr\u1ecbnh C\u01b0 An, D\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n, Ho\u00e0ng Ph\u1ee7 C\u1ea5u, T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Khang Th\u00edch, Cao ph\u1ea9m V\u01b0\u01a1ng T\u1ee7ng, Tr\u1ea7n Li\u1ec7t, Ho\u00e0ng m\u00f4n \u0110\u1eb7ng Uy\u00ean, H\u1ed3 Tr\u1eadt, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Tr\u01b0\u01a1ng Duy Chu gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch ba n\u0103m. \u0110oan V\u01b0\u01a1ng, Th\u00e2n V\u01b0\u01a1ng ra \u1edf ph\u1ee7 \u0111\u1ec7 b\u00ean ngo\u00e0i. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 t\u1ecf \u01a1n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t.<\/p>\n\n<p>[59] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, Nh\u01b0 kinh s\u1ee9, Kinh nguy\u00ean T\u00e2y l\u1ed9 \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng H\u00e0n T\u01b0 b\u00e3i ch\u1ee9c \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng[footnote] Nh\u01b0 kinh s\u1ee9\u2026\u2026 H\u00e0n T\u01b0 b\u00e3i \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu ch\u1ee9c quan 67-26 's\u1ee9' tr\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'ph\u00f3'.[\/footnote], l\u1ec7nh cho L\u1ea1i b\u1ed9 b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o ch\u1ee9c v\u1ee5 nh\u00e0n t\u1ea3n, v\u00ec trong n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u c\u00f3 ki\u1ec7n vi\u1ec7c cha l\u00e0 T\u1ed3n B\u1ea3o, l\u1eddi l\u1ebd c\u00f3 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng thu\u1eadn.<\/p>\n\n<p>[60] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n d\u00e2ng t\u00e2u vi\u1ec7c N\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh \u00c1p ban Di\u00eam An xin \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng v\u00ec \u0111\u00e3 mang kh\u00ed gi\u1edbi trong Ng\u1ef1 d\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7n. Vua ban \u0111\u1ea7u ra l\u1ec7nh gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"\u00c1p ban \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, l\u1ea1i c\u00f2n x\u00e9t c\u00f4ng tr\u1ea1ng t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 ban th\u01b0\u1edfng, h\u01a1n n\u1eefa th\u1eddi gian ch\u01b0a \u0111\u1ee7, kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7 n\u00e0y.\"<\/i> Vua n\u00f3i: <i>\"Kh\u00f4ng c\u1ea7n ban th\u01b0\u1edfng n\u1eefa.\"<\/i> Vi\u1ec7c n\u00e0y b\u00e8n b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aT\u0103ng B\u1ed1 l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n.)<\/i><\/p>\n\n<p>[61] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, Vua ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u1eabm nh\u00e2n xem c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb c\u1ee7a c\u00e1c quan th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u, th\u1ea5y c\u00f3 b\u1ea3n t\u1ea5u c\u1ee7a Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng khi c\u00f2n l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed. Xem \u00fd t\u1ee9 trong \u0111\u00f3, th\u1ea5y r\u00f5 s\u1ef1 gian t\u00e0, ph\u1ee5 h\u1ecda quy\u1ec1n th\u1ea7n, ph\u1ec9 b\u00e1ng ch\u00ednh s\u00e1ch tr\u01b0\u1edbc. Nh\u01b0 vi\u1ec7c '\u0111\u1eb7t quan l\u1eadp c\u1ee5c, cho ph\u00e9p ki\u1ec7n t\u1ee5ng, d\u00f9ng ph\u00e1p lu\u1eadt qu\u00e1 n\u1eb7ng, vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn oan \u1ee9c, t\u00ecnh c\u00f3 th\u1ec3 th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c minh oan'. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i xin tha 'ti\u1ec1n v\u1eadt phong trang c\u1ee7a th\u01b0\u1ee3ng cung, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c thu thu\u1ebf qu\u00e1 m\u1ee9c, khi\u1ebfn d\u00e2n kh\u00f4ng b\u1ecb phi\u1ec1n nhi\u1ec5u'. Tr\u1eabm th\u01b0\u1eddng bao dung l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a h\u1eafn, mong h\u1eafn t\u1ef1 c\u1ea3i t\u1ea1o, l\u1ea1i trao ch\u1ee9c gi\u00e1n quan, nh\u01b0ng h\u1eafn v\u1eabn gi\u1eef th\u00f3i c\u0169, quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf m\u00e0 n\u00f3i, l\u1eddi l\u1ebd ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd, \u1edf l\u00e2u t\u1ea1i ch\u1ee9c m\u00e0 ch\u1eb3ng c\u00f3 ch\u00fat \u00edch l\u1ee3i. C\u00f3 th\u1ec3 b\u00e3i ch\u1ee9c, cho \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u1ecf \u1edf n\u01a1i xa.\"<\/i> B\u00e8n sai l\u00e0m Gi\u00e1m to\u00e0n ch\u00e2u coi vi\u1ec7c thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u mu\u1ed1i.<\/p>\n<p>\u1ede kinh th\u00e0nh c\u00f3 nh\u00e0 gi\u00e0u t\u00ean Tr\u00ecnh K\u1ef3, trong nh\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ee9a tr\u1ebb l\u00ean s\u00e1u, ng\u01b0\u1eddi v\u00fa nu\u00f4i xin \u0111i, K\u1ef3 kh\u00f4ng cho. Ng\u01b0\u1eddi v\u00fa o\u00e1n K\u1ef3, b\u00e8n d\u1ea1y \u0111\u1ee9a tr\u1ebb t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 quan gia, r\u1ed3i h\u00f4 to v\u1ea1n tu\u1ebf, sau \u0111\u00f3 v\u1ed9i v\u00e0ng \u0111i t\u1ed1 c\u00e1o. Chi\u1ebfu cho Khai Phong ph\u1ee7 x\u00e9t vi\u1ec7c, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi v\u00fa, \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng g\u1eady r\u1ed3i \u0111\u00e0y ra v\u00f9ng K\u1ef3 Nam. Vua cho r\u1eb1ng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb c\u00f2n nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng t\u1ed9i n\u1eb7ng, c\u00f2n Tr\u00ecnh K\u1ef3 v\u00ec khai b\u00e1o kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt n\u00ean ch\u1ec9 b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 Th\u0103ng t\u00e2u: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 x\u1eed t\u1ed9i n\u00e0y xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb, xin giao cho s\u1eed quan ghi ch\u00e9p, \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh vi\u1ec7c quan ng\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c.\"<\/i> Vua b\u1ea3o c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>\"Th\u1ee9 Th\u0103ng n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf, Tr\u1eabm kh\u00f4ng hi\u1ec3u.\"<\/i> Th\u00e1i Bi\u1ec7n nh\u00e2n \u0111\u00f3 gi\u00e8m pha, Vua n\u1ed5i gi\u1eadn, b\u00e8n c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aT\u0103ng B\u1ed1 Nh\u1eadt L\u1ee5c\u300b v\u00e0 \u300aTh\u1ee9 Th\u0103ng H\u00e0nh Thu\u1eadt\u300b b\u1ed5 sung th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aT\u0103ng B\u1ed1 Nh\u1eadt L\u1ee5c\u300b: Th\u00e1ng 5 ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, B\u1ed1 n\u00f3i Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng v\u00ec vi\u1ec7c Tr\u00ecnh K\u1ef3 m\u00e0 t\u00e2u xin giao cho s\u1eed quan ghi ch\u00e9p \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh vi\u1ec7c quan ng\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Vua gi\u1eadn v\u00ec l\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 \u00fd quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf, b\u00e8n k\u1ec3 t\u1ed9i h\u1eafn t\u1eebng n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng \u0111\u1ec3 minh oan cho thi\u00ean h\u1ea1 v\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c phong trang \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh t\u1ec7 n\u1ea1n b\u00f3c l\u1ed9t, ph\u1ec9 b\u00e1ng ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc. V\u1ed1n bao dung, mong h\u1eafn t\u1ef1 c\u1ea3i t\u1ea1o, nh\u01b0ng h\u1eafn kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i th\u00f3i c\u0169, m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf, b\u00e8n sai \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u1ecf \u1edf n\u01a1i xa, r\u1ed3i sai l\u00e0m Gi\u00e1m to\u00e0n ch\u00e2u coi vi\u1ec7c thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u. Tr\u00ecnh K\u1ef3 trong nh\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ee9a tr\u1ebb l\u00ean s\u00e1u, nh\u00e2n u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u \u0111\u00f9a gi\u1ee1n, t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 quan gia, b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi v\u00fa t\u1ed1 c\u00e1o; m\u1eb9 \u0111\u1ee9a tr\u1ebb c\u0169ng c\u00f3 l\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p.<\/i><\/p>\n<p><i>Vua cho r\u1eb1ng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb c\u00f2n nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng t\u1ed9i n\u1eb7ng, b\u00e8n sai Khai Phong ph\u1ee7 x\u00e9t vi\u1ec7c, th\u00ec ra l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi v\u00fa d\u1ea1y \u0111\u1ee9a tr\u1ebb n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, Vua b\u00e8n sai \u0111\u00e1nh ng\u01b0\u1eddi v\u00fa b\u1eb1ng g\u1eady r\u1ed3i \u0111\u00e0y ra v\u00f9ng K\u1ef3 Nam, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u tha. Tr\u00ecnh K\u1ef3 v\u00ec khai b\u00e1o kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt n\u00ean ch\u1ec9 b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>Trong kinh th\u00e0nh \u0111\u1ec1u ca ng\u1ee3i \u0111\u1ee9c \u0111\u1ed9 c\u1ee7a Vua, n\u00ean Th\u1ee9 Th\u0103ng m\u1edbi c\u00f3 l\u1eddi t\u00e2u n\u00e0y. Nh\u01b0ng n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c quan ng\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, th\u1eadt kh\u00f4ng n\u00ean n\u00f3i. Th\u1ee9 Th\u0103ng \u0111\u1ee9ng trong tri\u1ec1u, kh\u00f4ng a dua theo ai, nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y, s\u0129 phu \u0111\u1ec1u ti\u1ebfc cho \u00f4ng. S\u1ee3 r\u1eb1ng Th\u1ee9 Th\u0103ng b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c, kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec vi\u1ec7c Tr\u00ecnh K\u1ef3, n\u00ean t\u1ea1m ghi ch\u00e9p \u1edf \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>Khi Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng l\u00e0m Ng\u1ef1 s\u1eed, t\u1eebng h\u1eb7c t\u1ed9i Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng d\u00e2ng l\u00ean nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. M\u1ed9t h\u00f4m, Vua b\u1ea3o Th\u1ee9 Th\u0103ng: <i>\"V\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 d\u1ee9t m\u1ea5t.\"<\/i> Th\u1ee9 Th\u0103ng v\u00e2ng d\u1ea1. Lui v\u1ec1, \u00f4ng b\u00e1o v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng, l\u00fac \u0111\u00f3 V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng \u0111ang t\u1eeb L\u1ea1i b\u1ed9 \u0111i\u1ec1u \u0111i l\u00e0m Thi\u00eam th\u01b0 Vinh ch\u00e2u Ph\u00e1n quan s\u1ef1. Th\u1ee9 Th\u0103ng b\u00e8n gi\u1eef C\u1ee7ng l\u1ea1i, n\u00f3i: <i>\"\u00dd Vua ch\u01b0a r\u00f5, h\u00e3y t\u1ea1m ho\u00e3n l\u1ea1i.\"<\/i> C\u1ee7ng li\u1ec1n h\u1ecfi Th\u1ee9 Th\u0103ng: <i>\"Vua n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, sao \u00f4ng kh\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean: 'Th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c quan tai m\u1eaft. \u0110\u1ebf v\u01b0\u01a1ng v\u00ed nh\u01b0 t\u00e2m. \u0110i\u1ec1u g\u00ec t\u00e2m kh\u00f4ng bi\u1ebft th\u00ec tai m\u1eaft truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t l\u1ea1i; n\u1ebfu t\u00e2m \u0111\u00e3 t\u1ef1 bi\u1ebft, c\u1ea7n g\u00ec tai m\u1eaft? B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft r\u00f5 \u0110\u00f4n, sao kh\u00f4ng b\u00e3i ch\u1ee9c, l\u1ea1i c\u1ea7n v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a b\u1ecdn th\u1ea7n?'\"<\/i> Th\u1ee9 Th\u0103ng n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00fang l\u1eafm.\"<\/i> V\u00e0i ng\u00e0y sau, v\u00e0o ch\u1ea7u l\u1ea7n n\u1eefa, Vua l\u1ea1i nh\u1eafc \u0111\u1ebfn \u0110\u00f4n, Th\u1ee9 Th\u0103ng li\u1ec1n \u0111em l\u1eddi c\u1ee7a C\u1ee7ng t\u00e2u l\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>\"Ch\u01b0a c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf \u0110\u00f4n.\"<\/i> Th\u1ee9 Th\u0103ng t\u1eeb ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed th\u0103ng l\u00ean \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, r\u1ed3i l\u1ea1i th\u0103ng l\u00e0m T\u1ea3 Ty gi\u00e1n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng b\u1ed1n n\u0103m. Khi \u00f4ng b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c, \u0110\u00f4n v\u1eabn m\u1ed9t m\u00ecnh gi\u1eef ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, m\u00e3i \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 m\u1edbi b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o\u300aGi\u00e1p Th\u00e2n t\u1ea1p ki\u1ebfn\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng m\u00e0 ch\u00e9p v\u00e0o. Th\u1ee9 Th\u0103ng t\u1eeb S\u00e1t vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00ean \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n l\u00e0 v\u00e0o th\u00e1ng 11 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 2, t\u1eeb \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00e0m T\u1ea3 Ty gi\u00e1n l\u00e0 v\u00e0o th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 4, kh\u00f4ng r\u00f5 vi\u1ec7c h\u1eb7c t\u1ed9i \u0110\u00f4n x\u1ea3y ra v\u00e0o l\u00fac n\u00e0o?<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t, V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng b\u1ecb t\u01b0\u1edbc ch\u1ee9c Tri\u1ec1u t\u00e1n lang, h\u1ee7y b\u1ecf t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1o s\u1eafc t\u1eeb khi xu\u1ea5t th\u00e2n, b\u1ecb tr\u1eeb t\u00ean, l\u1ed9t ch\u1ee9c, \u0111\u01b0a \u0111i bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf To\u00e0n ch\u00e2u. Theo t\u1edd b\u00e1o cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9, ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf To\u00e0n ch\u00e2u, nguy\u00ean l\u00e0 Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng lang, Thi\u00eam ph\u00e1n Vinh ch\u00e2u V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha cho v\u1ec1 t\u1ef1 do. Nh\u01b0 v\u1eady, v\u00e0o ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t, khi b\u1ecb \u0111\u01b0a \u0111i bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf To\u00e0n ch\u00e2u, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u1eeb Vinh ch\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1[footnote] 'Quy th\u1ebf' trong c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 'Th\u1ebf quy'.[\/footnote], ho\u1eb7c t\u1eeb Vinh ch\u00e2u b\u1ecb \u0111\u01b0a th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn To\u00e0n ch\u00e2u, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aGi\u00e1p Th\u00e2n t\u1ea1p ki\u1ebfn\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng ch\u00e9p: \u0110\u1ea7u n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh, t\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m Thi\u00eam th\u01b0 Vinh ch\u00e2u Ph\u00e1n quan s\u1ea3nh c\u00f4ng s\u1ef1, \u0111\u1ebfn t\u1eeb bi\u1ec7t \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng, l\u00fac \u0111\u00f3 \u00f4ng n\u00f3i: <i>\"H\u00e3y t\u1ea1m ho\u00e3n l\u1ea1i, \u00fd Vua ch\u01b0a r\u00f5.\"<\/i> T\u00f4i h\u1ecfi k\u1ef9, Tr\u1ea7n n\u00f3i: <i>\"S\u00e1ng nay v\u00e0o ch\u1ea7u, Vua b\u1ea3o t\u00f4i r\u1eb1ng, v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 d\u1ee9t m\u1ea5t.\"<\/i> T\u00f4i h\u1ecfi: <i>\"\u00d4ng tr\u1ea3 l\u1eddi th\u1ebf n\u00e0o?\"<\/i> \u00d4ng n\u00f3i: <i>\"V\u00e2ng d\u1ea1.\"<\/i> T\u00f4i n\u00f3i: <i>\"Sao kh\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean: Th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c quan tai m\u1eaft. \u0110\u1ebf v\u01b0\u01a1ng v\u00ed nh\u01b0 t\u00e2m. \u0110i\u1ec1u g\u00ec t\u00e2m kh\u00f4ng bi\u1ebft th\u00ec tai m\u1eaft truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t l\u1ea1i; n\u1ebfu t\u00e2m \u0111\u00e3 t\u1ef1 bi\u1ebft, c\u1ea7n g\u00ec tai m\u1eaft? B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft r\u00f5 \u0110\u00f4n, sao kh\u00f4ng b\u00e3i ch\u1ee9c, l\u1ea1i c\u1ea7n v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a b\u1ecdn th\u1ea7n?\"<\/i> Tr\u1ea7n c\u1ea3m \u01a1n n\u00f3i: <i>\"R\u1ea5t \u0111\u00fang, r\u1ea5t \u0111\u00fang.\"<\/i> V\u00e0i ng\u00e0y sau, v\u00e0o ch\u1ea7u l\u1ea7n n\u1eefa, l\u1ea1i v\u00e0i ng\u00e0y n\u1eefa, Tr\u1ea7n g\u1ecdi t\u00f4i n\u00f3i: <i>\"S\u00e1ng nay v\u00e0o ch\u1ea7u, t\u00f4i n\u00f3i nh\u01b0 l\u1eddi \u00f4ng. Vua ch\u1ec9 n\u00f3i: Ch\u01b0a c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf \u0110\u00f4n.\"<\/i> Nh\u01b0ng \u0110\u00f4n l\u00e0m T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng su\u1ed1t tri\u1ec1u Vua Tri\u1ebft T\u00f4ng, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ec7nh tr\u1eddi sao!<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 8, Th\u1ee9 Th\u0103ng l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed, th\u00e1ng 9 n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u th\u1ee9 nh\u1ea5t, t\u1eeb Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed ra l\u00e0m Hi\u1ebfn s\u1ee9 Ho\u00e0i Nam, th\u00e1ng 10 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 2, l\u1ea1i l\u00e0m S\u00e1t vi\u1ec7n, t\u1eeb S\u00e1t vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00ean \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n, th\u00e1ng 11 n\u0103m th\u1ee9 4, t\u1eeb \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00e0m T\u1ea3 Ty gi\u00e1n, Tr\u00e2u H\u1ea1o n\u00f3i th\u00eam, ph\u1ee5 v\u00e0o cu\u1ed1i n\u0103m th\u1ee9 nh\u1ea5t v\u00e0 ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 9 n\u0103m nay.)<\/i><\/p>\n\n<p>[62] Gi\u00e1ng ch\u1ee9c Ph\u1ee5ng ngh\u1ecb lang, Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan Kinh T\u00e2y l\u1ed9 l\u00e0 Chu Thu\u1ea7n l\u00ean l\u00e0m Th\u1eeba ngh\u1ecb lang, v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng trong vi\u1ec7c \u0111\u1ea3m nh\u1eadn s\u1eeda ch\u1eefa gi\u1ebfng v\u00e0 m\u01b0\u01a1ng \u1edf l\u0103ng V\u0129nh D\u1ee5.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 4, ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n\n<p>[63] Nam B\u00ecnh v\u01b0\u01a1ng Giao Ch\u00e2u l\u00e0 L\u00fd C\u00e0n \u0110\u1ee9c xin m\u1ed9t b\u1ed9 \u0110\u1ea1i t\u1ea1ng kinh. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu l\u1ec7nh cho \u1ea4n kinh vi\u1ec7n in t\u1ea1o, r\u1ed3i sai s\u1ee9 th\u1ea7n c\u1ee7a N\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh \u0111\u1ebfn l\u1ea5y ban t\u1eb7ng.<\/p>\n\n<p>[64] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf ngo\u1ea1i ch\u00e2u qu\u00e2n thu\u1ed9c H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9, khi c\u1ea7n \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh m\u00e3 \u0111\u1ebfn \u1ee9ng c\u1ee9u, ph\u1ea3i v\u01b0\u1ee3t qua n\u00fai non hi\u1ec3m tr\u1edf, r\u1ea5t b\u1ea5t ti\u1ec7n. Nghe n\u00f3i gi\u1eefa tr\u1ea1i Th\u1ea7n Tuy\u1ec1n thu\u1ed9c Th\u1ea1ch ch\u00e2u v\u00e0 tr\u1ea1i Ng\u00e2n Th\u00e0nh thu\u1ed9c L\u00e2n ch\u00e2u c\u00f3 nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u1ecba th\u1ebf thu\u1eadn l\u1ee3i, c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i, l\u1ea1i c\u00f3 s\u1eb5n g\u1ed7 \u0111\u1ec3 khai th\u00e1c s\u1eed d\u1ee5ng. N\u1ebfu gi\u1eefa hai tr\u1ea1i n\u00e0y, ch\u1ecdn nh\u1eefng n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00eam hai ba tr\u1ea1i, r\u1ed3i d\u1eddi binh m\u00e3 t\u1eeb c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i g\u1ea7n \u0111\u00f3 \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3ng gi\u1eef, khi\u1ebfn c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i thu\u1ed9c L\u00e2n, Ph\u1ee7, Lam, Th\u1ea1ch ch\u00e2u th\u00f4ng su\u1ed1t v\u1edbi nhau, th\u00ec khi c\u1ea7n s\u1ebd h\u1ed7 tr\u1ee3 l\u1eabn nhau, r\u1ea5t thu\u1eadn ti\u1ec7n.\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng xem x\u00e9t, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i l\u00e2u d\u00e0i v\u00e0 v\u1ebd b\u1ea3n \u0111\u1ed3 b\u1ed1n ph\u00eda \u0111\u1ec3 ch\u1edd ch\u1ec9 d\u1ee5.<\/p>\n\n<p>[65] L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh t\u00e2u: Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 \u0111\u1ebfn ph\u00e1 h\u1ee7y \u0111\u00e0i phong h\u1ecfa m\u1edbi x\u00e2y, \u0111\u00e3 s\u1eeda ch\u1eefa xong. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu cho H\u00e0 \u0110\u00f4ng tu s\u1eeda c\u00e1c tr\u1ea1i, th\u00f4ng su\u1ed1t hai \u0111\u01b0\u1eddng Lam Th\u1ea1ch v\u00e0 L\u00e2n Ph\u1ee7, ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p><i>(Theo s\u00e1ch \u300aB\u1ed1 l\u1ee5c\u300b, ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 6 n\u0103m M\u1eadu Th\u00ecn.)<\/i><\/p>\n\n<p>[66] \u0110\u00f4 tri L\u01b0\u01a1ng T\u00f2ng Ch\u00ednh v\u00ec nhi\u1ec7m k\u1ef3 \u0111\u00e3 m\u00e3n, xin t\u1eeb ch\u1ee9c ch\u1ee9c v\u1ee5 \u0110\u1ec1 c\u1eed \u0110\u1ea1i n\u1ed9i tu t\u1ea1o, T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>\"T\u00f2ng Ch\u00ednh tr\u01b0\u1edbc sau \u0111\u00e3 qua hai ph\u1ee7, tr\u00ecnh b\u00e0y t\u00ecnh h\u00ecnh kh\u00f4ng nh\u1ea5t qu\u00e1n, th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m d\u00e2ng l\u00ean. Nay n\u00f3i nhi\u1ec7m k\u1ef3 \u0111\u00e3 m\u00e3n, c\u1ea7n ph\u1ea3i xin ch\u1ec9 d\u1ee5.\"<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>\"C\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0 \u0110\u00f4 tri kh\u00f4ng c\u00f3 ai c\u00f3 th\u1ec3 sai ph\u00e1i.\"<\/i> B\u00e8n l\u1ec7nh cho \u00f4ng ti\u1ebfp t\u1ee5c nh\u1eadm ch\u1ee9c. T\u00f2ng Ch\u00ednh v\u00ec vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng binh l\u00ednh v\u00e0 th\u1ee3 thuy\u1ec1n c\u1ee7a Ty Tu n\u1ed9i, ph\u1ea7n l\u1edbn b\u1ecb Ng\u1ef1 d\u01b0\u1ee3c H\u00e1c T\u00f9y \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng v\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i \u1edf H\u1eadu uy\u1ec3n, d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 x\u1eed l\u00fd c\u00f4ng vi\u1ec7c, n\u00ean nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u00e2ng s\u1edb xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua ch\u1ec9 n\u00f3i: <i>\"D\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c tu s\u1eeda kh\u1ea9n c\u1ea5p, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, c\u00f3 th\u1ec3 sai ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c.\"<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c tu s\u1eeda trong cung, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7 sai binh l\u00ednh t\u1eeb n\u01a1i kh\u00e1c. H\u01a1n n\u1eefa, T\u00f2ng Ch\u00ednh t\u1eebng xin sai Ng\u1ef1 d\u01b0\u1ee3c qu\u1ea3n l\u00fd, chi\u1ebfu sai H\u00e1c T\u00f9y, tuy \u0111\u00e3 nh\u1eadn m\u1ec7nh l\u1ec7nh t\u1eeb nhi\u1ec1u n\u0103m, nh\u01b0ng nay v\u1eabn ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn Ty Tu n\u1ed9i qu\u1ea3n l\u00fd.\"<\/i> Vua c\u0169ng bi\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y. <i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn.)<\/i><\/p>\n<p>T\u00f2ng Ch\u00ednh b\u00e8n c\u00e1o b\u1ec7nh xin ngh\u1ec9.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1 ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t th\u00e1ng 6, nay g\u1ed9p l\u1ea1i \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[67] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, chi\u1ebfu phong cho Tri\u1ec1u t\u00e1n \u0111\u1ea1i phu, Th\u00ed H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 C\u01b0 H\u1eadu, Tri\u1ec1u t\u00e1n lang, Quy\u1ec1n H\u00ecnh b\u1ed9 Th\u1ecb lang Chu Chi \u0110\u1ea1o m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; Ph\u00e1t v\u1eadn Ph\u00f3 s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, Ho\u00e0i Nam Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u1eb7ng l\u1ee5a c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t, v\u00ec vi\u1ec7c khai th\u00f4ng s\u00f4ng chi \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n\n<p>[68] Qu\u00e2n l\u1ed9 Ho\u00e0n Kh\u00e1nh t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i L\u1ea1c \u0110\u00e0 H\u1ea1ng \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh, chi\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n cho d\u00e2n binh tham gia c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4. Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1: Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, sau khi x\u00e2y d\u1ef1ng xong B\u1ea1ch B\u00e1o \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, d\u1eddi qu\u00e2n \u0111\u1ebfn x\u00e2y d\u1ef1ng L\u1ea1c \u0110\u00e0 H\u1ea1ng, t\u01b0\u1edbng s\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t; ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 x\u00e2y d\u1ef1ng xong c\u00e1c tr\u1ea1i L\u1ea1c \u0110\u00e0, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>\"Ph\u00fac \u0111\u1ebfn t\u00e2m linh, H\u1ed3 T\u00f4ng H\u1ed3i \u0111\u00e3 c\u00f9ng x\u00e2y d\u1ef1ng xong th\u00e0nh tr\u1ea1i, c\u0169ng \u0111\u00e1ng khen.\"<\/i> Th\u1ee9 t\u1ef1 x\u00e2y d\u1ef1ng tr\u01b0\u1edbc sau, kh\u00e1c v\u1edbi th\u1ef1c l\u1ee5c, nay ghi ch\u00e9p th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n\n<p>[69] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, Ph\u1ee5ng ngh\u1ecb lang, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan L\u00fd Hu\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c gia ch\u1ee9c B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd; M\u00e3 qu\u00e2n \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu, T\u00edn ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng \u00c2n l\u00e0m V\u1ec7 ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9; T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n s\u1ee9, C\u00e1t ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9, tri Lan ch\u00e2u Mi\u00eau L\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m D\u1eabn ti\u1ebfn s\u1ee9; Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Dung ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed L\u00f4i T\u00fa l\u0129nh ch\u1ee9c Duy ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9; Th\u00e1i ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, tri Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n Di\u00eau H\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n s\u1ee9; tri \u1ee8ng Thu\u1eadn qu\u00e2n Di\u00eau C\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9; quy\u1ec1n tri Ho\u00e0n ch\u00e2u Ch\u1ee7ng Ph\u00e1c l\u0129nh ch\u1ee9c X\u01b0\u01a1ng ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed.<\/p>\n<p>Hu\u1ec7 v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng Thi\u00ean \u0110\u00f4.<\/p>\n<p>T\u00e2y nhi\u1ec5m vi\u1ec7n s\u1ee9 T\u00f4n Kh\u1ea3n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Nh\u01b0 kinh s\u1ee9; Nh\u01b0 kinh s\u1ee9 Ki\u1ec1u Thanh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Trang tr\u1ea1ch s\u1ee9; Cung b\u1ecb kh\u1ed1 s\u1ee9 Ng\u01b0 U\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m T\u00e2y kinh T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9; N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf L\u01b0u Ng\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9; \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Cao Vinh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban; Phi\u00ean quan n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf Gi\u00e0 D\u1ee5 Ng\u1ea1ch Y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9.<\/p>\n<p>Kh\u1ea3n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng ch\u00e9m gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n<p>[70] \u0110\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh, chi\u1ebfu ch\u1ec9 ban t\u00ean l\u00e0 th\u00e0nh B\u1ea1ch B\u00e1o. Ban th\u01b0\u1edfng cho H\u1ed3 T\u00f4ng H\u1ed3i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n c\u00e1c h\u1ed9p b\u1ea1c, tr\u00e0 v\u00e0 thu\u1ed1c c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t. Kim Thang v\u00e0 B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u1ec1u d\u00f9ng t\u00ean c\u0169, Vua h\u1ecfi hai ph\u1ee7 r\u1eb1ng: <i>\"Th\u1ebf n\u00e0o?\"<\/i> \u0110\u1ec1u n\u00f3i t\u1eeb khi c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch, Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng n\u1ebfu chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Kim Thang v\u00e0 B\u1ea1ch B\u00e1o th\u00ec Ho\u00e0nh S\u01a1n s\u1ebd thu\u1ed9c v\u1ec1 ta, t\u00ean \u0111\u00e3 n\u1ed5i ti\u1ebfng, n\u00ean kh\u00f4ng mu\u1ed1n \u0111\u1ed5i t\u00ean kh\u00e1c.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ch\u00e9p ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd. Ng\u00e0y m\u1ed3ng 8 Canh Tu\u1ea5t, ban t\u00ean Kim Thang, ng\u00e0y 13 B\u00ednh Th\u00ecn, B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u00e3 t\u00e2u xong vi\u1ec7c ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1ea7n S\u01b0 \u0110\u1ea1o g\u1eedi th\u01b0 cho T\u0103ng B\u1ed1, xin ng\u1eebng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng, \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee3c n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng kh\u00f4ng ng\u1eebng, th\u00ec qu\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 ngh\u1ec9 ng\u01a1i, sao kh\u00f4ng d\u1eebng l\u1ea1i tr\u01b0\u1edbc? N\u1ebfu cho r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch, th\u00ec nh\u00e0 H\u00e1n chi\u1ebfm \u00c2m S\u01a1n, Hung N\u00f4 \u0111i qua kh\u00f3c l\u00f3c; m\u1edf c\u1eeda T\u00e2y V\u1ef1c, ph\u00e1t binh tranh gi\u00e0nh, n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 ch\u1eb7t \u0111\u1ee9t c\u00e1nh tay ph\u1ea3i.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>S\u01b0 \u0110\u1ea1o \u1edf ph\u00eda \u0111\u00f4ng, kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c hay kh\u00f4ng, ch\u1ec9 nghe c\u00e1c l\u1ed9 \u0111ua nhau ti\u1ebfn l\u00ean, ng\u00e0y \u0111\u00eam t\u00e2u c\u00f4ng, m\u00e0 ch\u01b0a nghe ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc tranh gi\u00e0nh, th\u00ec ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd. N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1ng s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd, th\u00ec hao t\u1ed5n qu\u00e2n l\u1ef1c, ti\u00eau t\u1ed1n c\u1ee7a c\u1ea3i, gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7y \u0111\u1ed3ng, \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec? N\u1ebfu cho r\u1eb1ng v\u1eeba x\u00e2y d\u1ef1ng v\u1eeba ti\u1ebfn l\u00ean, d\u1ea7n d\u1ea7n chi\u1ebfm Ho\u00e0nh S\u01a1n, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1ng s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd. \u0110\u00e3 m\u1ea5y n\u0103m r\u1ed3i, Ho\u00e0nh S\u01a1n \u1edf \u0111\u00e2u?<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>N\u1ebfu th\u00eam m\u1ea5y n\u0103m n\u1eefa, th\u00ec c\u00e1c t\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 gi\u00e0u c\u00f3 c\u1ef1c qu\u00fd r\u1ed3i, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u mong mu\u1ed1n, c\u00f2n ai ch\u1ecbu ra s\u1ee9c, l\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c kh\u00f3 kh\u0103n? Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec Ho\u00e0nh S\u01a1n cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ec3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbng s\u00fay l\u00e0m gi\u00e0u m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Ho\u00e0nh S\u01a1n l\u00e0 n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, d\u01b0\u1edbi l\u00e0 B\u00ecnh H\u1ea1, l\u00e0 n\u01a1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 t\u1ed3n vong, h\u1ecd t\u1ea5t s\u1ebd c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc tranh gi\u00e0nh, e r\u1eb1ng c\u0169ng kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu cho r\u1eb1ng n\u01a1i hi\u1ec7n t\u1ea1i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh l\u00e0 Ho\u00e0nh S\u01a1n; th\u00ec S\u01b0 \u0110\u1ea1o nghe n\u00f3i, H\u1ef1u Ch\u00e2u \u1edf d\u01b0\u1edbi Ho\u00e0nh S\u01a1n, ph\u00eda nam c\u00e1ch M\u1ec5 Chi ba m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m. Nay Di\u00ean An t\u00e2u c\u00f4ng, m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ed1n tr\u0103m d\u1eb7m, th\u00ec H\u1ef1u Ch\u00e2u \u1edf trong b\u1ee5ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng n\u00f3i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c H\u1ef1u Ch\u00e2u, th\u00ec b\u1ed1n tr\u0103m d\u1eb7m \u0111\u1ea5t m\u1edf r\u1ed9ng, l\u00e0m sao tin \u0111\u01b0\u1ee3c?<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>\u0110\u1ea5t H\u1ed3 ch\u1ec9 c\u00f3 Linh H\u1ea1, nh\u01b0 \u0111\u1ea5t n\u1ed9i qu\u1eadn, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng ki\u1ec1u m\u1ea1ch v\u00e0 \u0111\u1eadu, l\u1ea1i nhi\u1ec1u c\u00e1t \u0111\u00e1, th\u00e1ng n\u0103m m\u1edbi th\u1ea5y xanh, th\u00e1ng b\u1ea3y \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u01b0\u01a1ng, m\u1ed9t n\u0103m ch\u1ec9 thu ho\u1ea1ch m\u1ed9t l\u1ea7n, \u1edf Ng\u00e2n Ch\u00e2u c\u1ecf ch\u1ec9 c\u00f3 s\u00e0i h\u1ed3, ngo\u00e0i Ti\u00eau Quan c\u00f3 l\u1ea1c l\u00ea v\u00e0 h\u00e0m th\u00fac, t\u1eeb \u0111\u00f3 bi\u1ebft \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p tr\u1ed3ng ng\u0169 c\u1ed1c. D\u00f9 c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng, th\u00ec l\u1ea5y \u0111\u00e2u ra ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 l\u00e0m? N\u1ebfu kh\u00f4ng di d\u00e2n, th\u00ec m\u1ed9 qu\u00e2n, hai vi\u1ec7c \u0111\u00f3 n\u00ean theo c\u00e1ch n\u00e0o? Trong n\u01b0\u1edbc b\u1ecf ch\u1ed7 n\u00e0y \u0111\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea7y ch\u1ed7 kia, b\u1ecf d\u1ec5 l\u00e0m kh\u00f3, c\u00f3 \u00edch g\u00ec?<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>H\u01a1n n\u1eefa m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u00e0ng nhi\u1ec1u, th\u00ec c\u00e0ng xa ph\u1ee7, b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng xin ch\u1eadm b\u00e1o g\u1ea5p, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng k\u1ecbp. N\u1ea1n \u1edf L\u00e2n, Ph\u1ee7 c\u1ee7a H\u00e0 \u0110\u00f4ng, ai c\u0169ng bi\u1ebft, n\u1ebfu cho r\u1eb1ng n\u01a1i hi\u1ec7n t\u1ea1i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch, m\u00e0 kh\u00f4ng tranh gi\u00e0nh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m, m\u00e0 l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>\u0110\u1ecbch tuy nh\u1ecf b\u00e9, nh\u01b0ng Nguy\u00ean H\u1ea1o d\u00f9ng n\u00f3 \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng l\u1ea1i Trung Qu\u1ed1c, \u0111\u1ea5t \u0111ai v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang v\u1eabn nh\u01b0 c\u0169, m\u00e0 nay l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ec3 tranh gi\u00e0nh vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng s\u1ee9c l\u1ef1c \u0111\u1ec3 ch\u1edd th\u1eddi, th\u00ec l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, th\u00ec c\u00e1c b\u1ed9 kh\u00f4ng ch\u1ecbu l\u00e0m vi\u1ec7c. Nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec n\u1ed7i lo c\u1ee7a S\u01b0 \u0110\u1ea1o c\u00f2n l\u1edbn h\u01a1n tr\u01b0\u1edbc.\"<\/i>)<\/i><\/p>\n\n<p>[71] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng: T\u00e2n v\u01b0\u01a1ng Ngu v\u00e0 M\u1ee5c v\u01b0\u01a1ng Tai t\u1eeb nh\u1ecf \u0111\u00e3 m\u1ea5t m\u1eb9 \u0111\u1ebb, t\u00e0i nh\u00e2n M\u00e3 th\u1ecb[footnote]T\u00e0i nh\u00e2n M\u00e3 th\u1ecb, theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n H\u1eadu phi 4-8, 'M\u00e3 th\u1ecb' ch\u00e9p l\u00e0 'Ph\u00f9ng th\u1ecb'.[\/footnote] l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng t\u1eeb khi c\u00f2n nh\u1ecf. Ngu v\u00e0 Tai \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c phong t\u01b0\u1edbc v\u01b0\u01a1ng, ra ngo\u00e0i tri\u1ec1u ph\u1ee5ng s\u1ef1, theo l\u1ec7 n\u00ean c\u1ea3i phong, \u0111\u1ec3 b\u00e1o \u0111\u00e1p ph\u1ea7n n\u00e0o c\u00f4ng lao kh\u00f3 nh\u1ecdc, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ti\u1ebfn phong l\u00e0m Ti\u1ec7p d\u01b0.<\/p>\n\n<p>[72] Th\u00e1ng n\u00e0y, H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n Tr\u00e2u H\u1ea1o t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129 r\u1eb1ng, \u0111\u00e0i gi\u00e1n l\u00e0 ch\u1ee9c quan l\u00e0m tai m\u1eaft c\u1ee7a nh\u00e0 Vua, l\u00e0 n\u01a1i d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ec3 lo\u1ea1i b\u1ecf s\u1ef1 che l\u1ea5p v\u00e0 m\u1edf r\u1ed9ng s\u1ef1 th\u00f4ng minh. M\u1ed9t khi c\u00f3 ch\u1ed7 khuy\u1ebft, th\u00ec s\u1ef1 che l\u1ea5p s\u1ebd n\u1ea3y sinh, s\u1ebd c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 lo li\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Kinh Th\u01b0 n\u00f3i: 'Kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 khuy\u1ebft ch\u1ee9c quan, c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a tr\u1eddi, ng\u01b0\u1eddi thay tr\u1eddi l\u00e0m.' Hu\u1ed1ng chi l\u00e0 ch\u1ee9c quan tai m\u1eaft? Tuy nhi\u00ean, t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 c\u00e1c ch\u1ee9c \u0111\u00e0i gi\u00e1n, khi\u1ebfn h\u1ecd d\u00e1m li\u1ec1u m\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u00f9ng nhau s\u1eeda ch\u1eefa ch\u1ee9c tr\u00e1ch, h\u1eb3n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u01b0a th\u00edch, n\u00ean ph\u1ea3i do nh\u00e0 Vua quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t k\u1ef9.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, ngo\u00e0i vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c \u0110\u1ea1i phu, t\u1eeb Trung th\u1eeba tr\u1edf xu\u1ed1ng, c\u00f3 Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed, t\u1ed5ng c\u1ed9ng t\u00e1m ng\u01b0\u1eddi, nay ch\u1ec9 c\u00f2n ba ng\u01b0\u1eddi; hai t\u1ec9nh gi\u00e1n quan, ngo\u00e0i vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c T\u00e1n k\u1ef5 Th\u01b0\u1eddng th\u1ecb, t\u1eeb Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0110\u1ea1i phu tr\u1edf xu\u1ed1ng, c\u00f3 T\u01b0 gi\u00e1n, Ch\u00e1nh ng\u00f4n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi, nay ch\u1ec9 c\u00f2n m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, s\u1ef1 khuy\u1ebft nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, th\u1eadt l\u00e0 nghi\u00eam tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh ngh\u0129 B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1eafm quy\u1ec1n uy, ti\u1ebfp ki\u1ebfn qu\u1ea7n th\u1ea7n, m\u00e0 s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ec1u th\u1ea5u hi\u1ec3u, trong \u0111\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e1m hi\u1ebfn th\u00e2n v\u00ec n\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng a dua xu n\u1ecbnh, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a Th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng, h\u1eb3n l\u00e0 c\u00f3 nhi\u1ec1u.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong B\u1ec7 h\u1ea1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n t\u1eeb trong l\u00f2ng, s\u1edbm ban ch\u1ec9 ch\u1ecdn b\u1ed5, \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1eddng ng\u00f4n lu\u1eadn kh\u00f4ng b\u1ecb khuy\u1ebft l\u00e2u, c\u00f9ng nhau t\u1eadn trung hi\u1ebfn n\u1ea1p, gi\u00fap \u00edch ph\u1ea7n n\u00e0o cho \u00fd mu\u1ed1n nghe r\u1ed9ng hi\u1ec3u nhi\u1ec1u c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a H\u1ea1o kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, theo ghi ch\u00e9p ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 2, Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ea3 T\u01b0 gi\u00e1n, H\u1ea1o l\u00e0 H\u1eefu Ch\u00e1nh ng\u00f4n duy nh\u1ea5t, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 8, m\u1edbi b\u1ed5 nhi\u1ec7m V\u01b0\u01a1ng T\u1ed5 \u0110\u1ea1o l\u00e0m H\u1eefu T\u01b0 gi\u00e1n. Nay ph\u1ee5 l\u1ee5c t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a H\u1ea1o v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng. Ba vi\u00ean quan \u0111\u00e0i, g\u1ed3m Trung th\u1eeba An \u0110\u00f4n, Gi\u00e1m quan Th\u1ea1ch D\u1ef1, T\u1ea3 Phu v\u1eady.)<\/i><\/p>","rendered":"<p><b>B\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u00e1ng 5 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 2 \u0111\u1eddi Vua Tri\u1ebft T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng \u0111\u00f3.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o <i>(m\u00f9ng 1)<\/i>, Chu Chi \u0110\u1ea1o, quan ch\u1ee9c b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m Tri\u1ec1u th\u1ec9nh lang, quy\u1ec1n H\u00ecnh b\u1ed9 th\u1ecb lang; H\u1ee9a Gi\u1edbi Khanh, Tri\u1ec1u t\u00e1n \u0111\u1ea1i phu gi\u00e1ng l\u00e0m Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang H\u00ecnh b\u1ed9; Ti\u1ec1n C\u00e1i, Tuy\u00ean \u0111\u1ee9c lang, Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang H\u00ecnh b\u1ed9, \u0111\u1ec1u b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>L\u00fd do l\u00e0 v\u00ec h\u1ecd tham gia x\u00e9t \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c bi\u1ec7n b\u1ea1ch v\u00e0 kh\u00e1m x\u00e9t c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a L\u01b0u H\u00e0, nguy\u00ean l\u00e0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng, kh\u00f4ng \u0111\u00fang.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, L\u01b0u H\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u1ed9 V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n. T\u0103ng B\u1ed1 ra s\u1ee9c tranh lu\u1eadn, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5 th\u00e1ng nhu\u1eadn th\u00ec b\u00e3i ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(L\u01b0u H\u00e0 b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 h\u00ecnh T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng gi\u00eang, \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 h\u00ecnh V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n v\u00e0o ng\u00e0y m\u00f9ng 1 th\u00e1ng 5, ghi ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n <i>(12)<\/i>. T\u0103ng B\u1ed1 ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c c\u1ee7a L\u01b0u H\u00e0 r\u1ea5t chi ti\u1ebft, xem th\u00eam v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5 <i>(12)<\/i> th\u00e1ng 9 nhu\u1eadn. L\u01b0u H\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tri ch\u00e2u xa x\u00f4i nh\u1ecf, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[2] Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft t\u00e2u: <i>&#8220;Xin d\u1eabn qu\u00e2n \u0111\u1ebfn h\u1ed9i Nam M\u00e2u \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u0103ng B\u1ed1 ghi ch\u00e9p ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft t\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 4, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, L\u1ed7 Qu\u00e2n Hu\u1ed1ng, Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng \u0111\u1ea1i phu, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Thi\u1ebfu khanh T\u01b0 N\u00f4ng; V\u01b0\u01a1ng Hi\u1ec7n, Th\u00f4ng tr\u1ef1c lang, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Thi\u1ebfu gi\u00e1m Qu\u00e2n kh\u00ed; Chu Th\u01b0\u1eddng, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n thuy\u1ebft th\u01b0, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang.<\/p>\n<p>Chu Th\u01b0\u1eddng t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n th\u1ea5y c\u00e1c l\u0103ng t\u1ea9m t\u1eeb \u0111\u1eddi H\u1eadu D\u1ee5 tr\u1edf l\u00ean, \u0111\u1ed3 d\u00f9ng trong l\u0103ng ch\u1ec9 l\u00e0m b\u1eb1ng b\u1ea1c nguy\u00ean ch\u1ea5t m\u1ea1 v\u00e0ng, qu\u1ea7n \u00e1o v\u00e0 \u0111\u1ed3 d\u00f9ng c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 trang s\u1ee9c b\u1eb1ng ch\u00e2u ng\u1ecdc. \u0110\u00f3 l\u00e0 do ti\u00ean \u0111\u1ebf th\u01b0\u1eddng c\u00f3 hu\u1ea5n gi\u1edbi, ch\u00fa tr\u1ecdng s\u1ef1 gi\u1ea3n d\u1ecb. Ch\u1ec9 c\u00f3 l\u0103ng D\u1ee5 L\u0103ng v\u00e0 l\u0103ng Tuy\u00ean Nh\u00e2n Th\u00e1nh Li\u1ec7t ho\u00e0ng h\u1eadu c\u00f2n l\u01b0u gi\u1eef nhi\u1ec1u ch\u00e2u ng\u1ecdc, qu\u1ea7n \u00e1o, v\u00e0 \u0111\u1ed3 d\u00f9ng b\u1eb1ng v\u00e0ng nguy\u00ean ch\u1ea5t. Xin thu l\u1ea1i nh\u1eefng \u0111\u1ed3 d\u00f9ng \u0111\u00f3, \u0111\u01b0a v\u00e0o t\u1ea9m \u0111i\u1ec7n C\u1ea3nh Linh, \u0111\u1ec3 tu\u00e2n theo di hu\u1ea5n c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Chi\u1ebfu l\u1ec7nh c\u00e1c l\u0103ng c\u1eed quan qu\u1ea3n l\u00fd, \u0111\u01b0a \u0111\u1ed3 d\u00f9ng \u0111\u1ebfn kho Ph\u1ee5ng Th\u1ea7n \u0111\u1ec3 n\u1ed9p.<\/p>\n<p>[4] L\u00fd Nghi, b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m L\u1ec5 t\u00e2n s\u1ee9, Ki\u1ec1m h\u1ea1t l\u1ed9 Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u sang l\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n<p>[5] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i l\u1ed9 T\u00f4n L\u1ed9 t\u00e2u: <i>&#8220;Ki\u1ec1m h\u1ea1t V\u01b0\u01a1ng M\u1eabn \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y H\u1ed9i Ch\u00e2u t\u00ean l\u00e0 Ba Ninh H\u1ed9i, \u0111\u1ecba h\u00ecnh cao r\u00e1o, \u0111\u1ea5t \u0111ai ch\u1eafc ch\u1eafn v\u00e0 m\u00e0u m\u1ee1, so v\u1edbi C\u1ed5 H\u1ed9i Ch\u00e2u c\u00e0ng th\u00eam hi\u1ec3m y\u1ebfu. Th\u1ea7n mu\u1ed1n \u0111\u1ee3i khi c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m ho\u00e0n th\u00e0nh, s\u1ebd th\u00e2n h\u00e0nh \u0111\u1ebfn xem x\u00e9t v\u00e0 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu cho T\u00f4n L\u1ed9 xem x\u00e9t k\u1ef9 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 4, \u0110inh D\u1eadu, theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, \u0111\u00e3 ghi v\u00e0o ng\u00e0y n\u00e0y, s\u1ee3 r\u1eb1ng tr\u00f9ng v\u1edbi vi\u1ec7c n\u00e0y, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n.)<\/i><\/p>\n<p>[6] \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ph\u00f3 \u0111\u00f4 ch\u1ec9 huy s\u1ee9 Di\u00eau L\u00e2n x\u1eed \u00e1n Ng\u1ee5y C\u00e1t kh\u00f4ng \u0111\u00fang, Khai Phong ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 tha t\u1ed9i, g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 \u0111\u1ebfn c\u00e1c c\u1eeda \u0111\u1ec3 tr\u00e1ch ph\u1ea1t v\u00e0 b\u1eaft t\u1ea1 \u01a1n. T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i r\u1eb1ng Khai Phong ph\u1ee7 kh\u00f4ng n\u00ean l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd. Chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan l\u1ea1i Khai Phong ph\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i, l\u1ea1i d\u1ecbch c\u1ee7a \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ty giao cho \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 x\u00e9t x\u1eed, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi l\u1ec7nh cho Tam t\u1ec9nh l\u1eadp ph\u00e1p.<\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ec9 tha t\u1ed9i. Chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan ph\u1ee7 ph\u1ea1t 20 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng, l\u1ea1i d\u1ecbch giao cho \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 x\u00e9t x\u1eed. L\u1ea1i chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e9t x\u1eed ho\u1eb7c tha t\u1ed9i \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 t\u00e2u l\u00ean x\u00e9t duy\u1ec7t, vi ph\u1ea1m s\u1ebd b\u1ecb x\u1eed theo t\u1ed9i vi ch\u1ebf. Sau \u0111\u00f3, L\u1eef Gia V\u1ea5n xin mi\u1ec5n x\u00e9t x\u1eed, c\u00e1c l\u1ea1i d\u1ecbch ph\u1ee7 ph\u1ea1t 8 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng; l\u1ea1i d\u1ecbch \u0110i\u1ec7n ti\u1ec1n ty \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c x\u00e1, \u0111\u00e1nh tr\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 c\u00e1ch ch\u1ee9c, gi\u00e1ng c\u1ea5p v\u00e0 thay th\u1ebf.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, l\u1ea1i ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, v\u00e0 ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd.)<\/i><\/p>\n<p>[7] Ho\u00e0ng M\u1eabn D\u1ee5ng xin d\u1eddi ph\u1ee7 Kinh Nguy\u00ean v\u1ec1 Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n, l\u1ea5y B\u00ecnh H\u1ea1 th\u00e0nh l\u00e0m Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n. Vua cho r\u1eb1ng M\u1eabn D\u1ee5ng v\u01b0\u1ee3t quy\u1ec1n, nh\u01b0ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c t\u00e2u b\u00e0y l\u1ee3i h\u1ea1i kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb t\u1ed9i. Do \u0111\u00f3 kh\u00f4ng thi h\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn. M\u1eabn D\u1ee5ng gi\u1eef ch\u1ee9c g\u00ec, c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam. Ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110\u1ed3ng qu\u1ea3n c\u00e2u Th\u00e0nh \u0110\u00f4 ph\u1ee7, L\u1ee3i Ch\u00e2u, Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00e1c l\u1ed9 tr\u00e0 s\u1ef1, sai \u0111i xem x\u00e9t vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9.)<\/i><\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, T\u00f4n Ki\u1ec7t, quan s\u00e1t ph\u00f3ng s\u1ee9 hai l\u1ed9 Ho\u00e0i Nam v\u00e0 L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y th\u1ea7n \u0111\u00e3 t\u1ea5u vi\u1ec7c L\u1eef \u00d4n Khanh, nguy\u00ean l\u00e0 Ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9, bu\u00f4n b\u00e1n v\u00e1n b\u00e8. Khi ty thu\u1ebf Giang Ch\u00e2u ki\u1ec3m tra, th\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n thu\u1ebf ph\u1ea3i n\u1ed9p l\u00e0 190 quan, nh\u01b0ng L\u1eef V\u0103n Qu\u1ea3ng, ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c b\u00e1n v\u00e1n b\u00e8, kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed9p. Gi\u00e1m quan ty thu\u1ebf l\u00e0 Th\u1eeba s\u1ef1 lang Tr\u01b0\u01a1ng Hoa D\u00e2n \u0111\u00e3 tr\u00ecnh b\u00e1o l\u00ean ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Giang \u0110\u00f4ng, n\u00f3i r\u1eb1ng: R\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y kh\u00f4ng coi tr\u1ecdng ph\u00e1p lu\u1eadt, \u1ee9c hi\u1ebfp ch\u00e2u qu\u1eadn. X\u00e9t th\u1ea5y Hoa D\u00e2n ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t vi\u00ean quan gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng nh\u1ecf, thu\u1ed9c c\u1ea5p d\u01b0\u1edbi, nh\u01b0ng kh\u00f4ng s\u1ee3 quy\u1ec1n th\u1ebf, d\u00e1m \u0111\u1ea5u tranh, gi\u1eef v\u1eefng \u0111\u1ea1o l\u00e0m quan, th\u1eadt l\u00e0 hi\u1ebfm th\u1ea5y. Xin ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch nh\u1eefng quan l\u1ea1i bi\u1ebft ph\u1ee5ng c\u00f4ng th\u1ee7 ph\u00e1p.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu ch\u1ec9 cho Tr\u01b0\u01a1ng Hoa D\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3m m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3 gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng, l\u1ec7nh cho v\u1ec1 b\u1ed9 \u0111\u1ec3 nh\u1eadn ch\u1ee9c v\u1ee5 th\u00e2n d\u00e2n.<\/p>\n<p><i>(Theo s\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b: H\u00f4m \u0111\u00f3, Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;L\u00fd V\u00e2n T\u00f2ng l\u00e0 ai?&#8221;<\/i> T\u00f4n B\u1ed1 \u0111\u00e1p: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 h\u1eb3n c\u00f2n nh\u1edb, L\u1eef Gia V\u1ea5n l\u00e0m tri ch\u00e2u Kinh Nam, \u0111\u00eam \u0111\u1ebfn m\u1edf c\u1ed5ng th\u00e0nh, \u0111\u1ebfn nh\u00e0 \u00f4ng ta d\u1ef1 ti\u1ec7c, ng\u1ed3i chung v\u1edbi thi\u1ebfp c\u1ee7a \u00f4ng ta, l\u00e0m th\u01a1 v\u00e0 vi\u1ebft ti\u1ec3u t\u1eeb.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng nh\u1edb, c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 chuy\u1ec7n th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> T\u00f4n B\u1ed1 \u0111\u00e1p: <i>&#8220;\u0110\u00f3 l\u00e0 chuy\u1ec7n th\u1eddi Thi\u1ec7u Th\u00e1nh. Gia V\u1ea5n \u1edf Kinh Nam mua v\u00e0ng v\u1edbi gi\u00e1 th\u1ea5p v\u00e0 c\u00f2n nhi\u1ec1u vi\u1ec7c kh\u00e1c, \u0111\u00e3 b\u1ecb c\u00e1c ty gi\u00e1m s\u00e1t H\u1ed3 B\u1eafc \u0111i\u1ec1u tra, \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ee9ng c\u1ee9 r\u00f5 r\u00e0ng. L\u00fac \u0111\u00f3 \u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n \u0111ang th\u00e2n thi\u1ebft, ra s\u1ee9c b\u1ea3o v\u1ec7 \u00f4ng ta, An \u0110\u00e0o v\u00e0 L\u00fd Thanh Th\u1ea7n xin kh\u00f4ng tha t\u1ed9i, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn. Sau khi \u0111i\u1ec1u tra xong, l\u1ea1i cho Gia V\u1ea5n gi\u1ea3i tr\u00ecnh, r\u1ed3i cho l\u00e0 v\u00f4 t\u1ed9i v\u00e0 tha b\u1ed5ng. L\u00fac \u0111\u00f3 n\u1ebfu c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o k\u1ebft qu\u1ea3 \u0111i\u1ec1u tra m\u00e0 x\u1eed t\u1ed9i, Gia V\u1ea5n \u0111\u00e3 tan x\u01b0\u01a1ng n\u00e1t th\u1ecbt r\u1ed3i. D\u01b0 lu\u1eadn b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u n\u00f3i Gia V\u1ea5n may m\u1eafn m\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9c v\u1ee5 nh\u01b0 ng\u00e0y nay.&#8221;<\/i> Vua m\u1edbi nh\u1edb ra, r\u1ed3i n\u00f3i: <i>&#8220;L\u00fd V\u00e2n T\u00f2ng d\u00e2ng th\u01b0 n\u00f3i nh\u1eefng l\u1eddi r\u1ea5t v\u00f4 l\u00fd, v\u1eeba mu\u1ed1n c\u00e1ch ch\u1ee9c, nh\u01b0ng v\u00ec \u00f4ng ta d\u00e2ng th\u01b0 n\u00ean ch\u01b0a mu\u1ed1n c\u00e1ch.&#8221;<\/i>)<\/i><\/p>\n<p>[9] Tri ph\u1ee7 T\u00e2y An Ch\u00e2u ki\u00eam Qu\u1ea3n c\u00e2u Duy\u00ean bi\u00ean An ph\u1ee7 ty thu\u1ed9c Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i l\u1ed9 l\u00e0 Chi\u1ebft Kh\u1ea3 Th\u00edch, ph\u1ee5 tr\u00e1ch vi\u1ec7c chi\u00eau d\u1ee5 v\u00e0 thu nh\u1eadn ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, tuy\u1ec3n m\u1ed9 v\u00e0 b\u1ed1 tr\u00ed c\u00e1c tay cung t\u00ean, khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, c\u00f9ng c\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn bi\u00ean ph\u00f2ng. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00f3 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch kh\u00f4ng k\u1ecbp b\u00e1o c\u00e1o, cho ph\u00e9p t\u1ef1 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh x\u1eed l\u00fd theo t\u00ecnh h\u00ecnh c\u1ee5 th\u1ec3; n\u1ebfu tr\u00e1i v\u1edbi s\u1eafc l\u1ec7nh, v\u1eabn ph\u1ea3i t\u00e2u l\u00ean Kinh l\u01b0\u1ee3c ty xin ch\u1ec9 th\u1ecb c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. \u0110\u00e2y l\u00e0 theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft. <i>(Theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a Ti\u1ebft, d\u1ef1a v\u00e0o \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b b\u1ed5 sung th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>Ti\u1ebft l\u1ea1i xin \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c quan c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean l\u00e0 M\u1ed9 H\u00f3a \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh sang ch\u1ee9c quan c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu chu\u1ea9n cho l\u00e0m ch\u1ee9c Chu\u1ea9n b\u1ecb Sai s\u1ee9. L\u1ea1i xin tu s\u1eeda mi\u1ebfu \u1edf Thi\u00ean \u0110\u00f4 S\u01a1n, \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu phong l\u00e0m Thu\u1eadn \u1ee8ng H\u1ea7u, v\u00e0 l\u1ea5y t\u00ean Thu\u1eadn \u1ee8ng l\u00e0m t\u00ean mi\u1ebfu.<\/p>\n<p>[10] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, H\u00ecnh b\u1ed9 t\u00e2u: <i>&#8220;Vi\u1ec7c tra x\u00e9t v\u00e0 b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 ti\u1ec1n c\u1ee7a b\u1ecb th\u1ea5t tho\u00e1t, n\u1ebfu thu\u1ed9c di\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng, th\u00ec giao cho H\u1ed9 b\u1ed9 th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c nh\u1edd v\u1ea3 \u0111\u1ec3 m\u1ea1o nh\u1eadn th\u01b0\u1edfng, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea1t 100 tr\u01b0\u1ee3ng; th\u01b0\u1edfng 50 quan ti\u1ec1n<a class=\"footnote\" title=\"Th\u01b0\u1edfng 50 quan ti\u1ec1n, c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, x\u00e9t th\u1ea5y c\u00e2u n\u00e0y kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u00fd tr\u00ean, nghi ng\u1edd c\u00f3 sai s\u00f3t.\" id=\"return-footnote-2436-1\" href=\"#footnote-2436-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i> L\u1ea1i xin l\u1eadp \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u01b0u \u0111\u00e0y nh\u1eefng k\u1ebb l\u00e0m gi\u1ea3 v\u0103n b\u1ea3n v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft m\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ed1 c\u00e1o, c\u00f9ng c\u00e1c quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 khen th\u01b0\u1edfng. \u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(B\u1ea3n c\u0169 ghi chi ti\u1ebft, nay theo b\u1ea3n m\u1edbi.)<\/i><\/p>\n<p>[11] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, Quy\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 C\u01b0 H\u1eadu t\u00e2u, xin r\u1eb1ng c\u00e1c kho\u1ea3n c\u1ea5p ph\u00e1t cho quan vi\u00ean khi nh\u1eadm ch\u1ee9c ngo\u1ea1i nhi\u1ec7m, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i c\u0103n c\u1ee9 theo \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 m\u00e0 x\u00e9t duy\u1ec7t v\u00e0 c\u1ea5p ph\u00e1t<a class=\"footnote\" title=\"'C\u1ea5p ph\u00e1t' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'k\u1ebft ph\u00e1t', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-2436-2\" href=\"#footnote-2436-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[12] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 L\u1ed9 Phu Di\u00ean l\u00e0 L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh t\u00e2u: <i>&#8220;Theo ch\u1ec9 d\u1ee5 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, n\u1ebfu \u0111\u00e3 ti\u1ebfp nh\u1eadn bi\u1ec3u tr\u1ea1ng xong, ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 mu\u1ed1n v\u1ec1 nha \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 xin ch\u1ec9 th\u1ecb, c\u0169ng cho ph\u00e9p t\u00f9y ti\u1ec7n. X\u00e9t th\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u1edf tr\u1ea1i Ng\u00f4i Danh n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 xin \u0111\u1ebfn c\u1eeda khuy\u1ebft b\u00e1o tang, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi cho mang theo bi\u1ec3u tr\u1ea1ng t\u1ea1 \u01a1n \u0111i tr\u01b0\u1edbc. C\u00f2n Ng\u00f4i Danh Khoa B\u00f4 ch\u1ec9 mang c\u00f4ng \u0111i\u1ec7p \u0111\u1ebfn, n\u00f3i r\u1eb1ng: Ch\u01b0\u01a1ng bi\u1ec3u hi\u1ec7n \u0111ang \u1edf nha \u0111\u1ea7u, \u0111\u1ee3i v\u1ec1 b\u00e1o l\u1ea1i v\u1edbi qu\u1ed1c ch\u1ee7. \u0110\u00e3 l\u1ec7nh cho t\u01b0\u1edbng quan \u1edf tr\u1ea1i Thu\u1eadn Ninh theo \u00fd \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, n\u00f3i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 r\u1eb1ng: Ch\u01b0\u01a1ng bi\u1ec3u \u0111\u00e3 \u1edf nha \u0111\u1ea7u, h\u00e3y v\u1ec1 b\u00e1o l\u1ea1i v\u1edbi qu\u1ed1c ch\u1ee7, c\u1eed s\u1ee9 ph\u00f3 ho\u1eb7c s\u1ee9 th\u1ea7n mang \u0111\u1ebfn, \u0111\u1ee3i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u tr\u1ea1ng s\u1ebd t\u00e2u xin ch\u1ec9 th\u1ecb tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu cho L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh theo ch\u1ec9 d\u1ee5 \u0111\u00e3 ban m\u00e0 thi h\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 2, ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 4, ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 4, v\u00e0 ng\u00e0y 6 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n<p>[13] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;L\u1ed9 T\u1ea7n Ph\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng d\u00e2n binh ph\u00f2ng th\u1ee7, quy\u1ec1n kinh l\u01b0\u1ee3c l\u00e0 T\u00f4n B\u00f4n b\u1ecb ph\u1ea1t 30 c\u00e2n \u0111\u1ed3ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[14] L\u1ed9 Phu Di\u00ean t\u00e2u vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng xong tr\u1ea1i Kim Thang, ban t\u1eb7ng h\u1ed9p b\u1ea1c, tr\u00e0 v\u00e0 thu\u1ed1c.<\/p>\n<p>[15] Ng\u00e0y h\u00f4m \u0111\u00f3, T\u0103ng B\u1ed1 c\u00f9ng v\u1edbi Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, Th\u00e1i Bi\u1ec7n c\u00f9ng tr\u00ecnh b\u00e0y vi\u1ec7c x\u00e9t x\u1eed Ki\u1ec3n T\u1ef1 Th\u1ea7n v\u00e0 Ph\u1ea1m Thang. Sau \u0111\u00f3, \u00f4ng l\u1ea1i t\u00e2u:<\/p>\n<p><i>&#8220;\u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n \u0111\u1ec1u c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh \u1ee7ng h\u1ed9. Bi\u1ec7n \u1ee7ng h\u1ed9 T\u1ef1 Th\u1ea7n, c\u00f2n \u0110\u00f4n \u1ee7ng h\u1ed9 Thang. Hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n c\u00f9ng ti\u1ebfn c\u1eed khi ch\u01b0a x\u1ea3y ra b\u1ea5t h\u00f2a. Nay \u0110\u00f4n gh\u00e9t T\u1ef1 Th\u1ea7n, c\u00f2n Bi\u1ec7n v\u00ec Thang ti\u1ebfn c\u1eed L\u1eef Th\u0103ng Khanh thay th\u1ebf m\u00ecnh, nghi ng\u1edd Thang theo \u0110\u00f4n m\u00e0 ch\u1ed1ng l\u1ea1i m\u00ecnh, n\u00ean c\u0169ng gh\u00e9t Thang. Do \u0111\u00f3, \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u1ec1u c\u00f3 ph\u1ea7n thi\u00ean l\u1ec7ch. Kh\u00f4ng ch\u1ec9 hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, m\u00e0 c\u1ea3 Chu Ch\u00fang, L\u1eef Gia V\u1ea5n c\u0169ng \u0111\u1ec1u do \u0110\u00f4n v\u00e0 Bi\u1ec7n \u1ee7ng h\u1ed9.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay h\u1ecd \u0111\u00e3 b\u1ea5t h\u00f2a, \u0110\u00f4n gh\u00e9t Gia V\u1ea5n, c\u00f2n Bi\u1ec7n gh\u00e9t Chu Ch\u00fang. M\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y c\u0169ng th\u1ef1c s\u1ef1 c\u00f3 khuynh h\u01b0\u1edbng ri\u00eang. \u0110\u1ea1i th\u1ec3 s\u0129 nh\u00e2n ng\u00e0y nay \u0111\u1ec1u chia th\u00e0nh hai phe theo \u0110\u00f4n ho\u1eb7c Bi\u1ec7n. Nh\u01b0 H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng, Ho\u00e0ng L\u00fd, v\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u1ee7ng h\u1ed9, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c theo, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00f4n h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n \u1edf T\u00e2y ph\u1ee7 c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00f9ng uy quy\u1ec1n \u0111\u1ec3 thu ph\u1ee5c ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 phe ph\u00e1i, n\u00ean c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00f4n h\u1ea1. B\u00ecnh th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng c\u00f4ng lu\u1eadn ti\u1ebfn c\u1eed Tri\u1ec7u \u0110\u0129nh Chi, Qu\u00e1ch Tri Ch\u01b0\u01a1ng, c\u0169ng ch\u01b0a t\u1eebng k\u1ebft b\u00e8 v\u1edbi h\u1ecd. \u0110\u0129nh Chi nh\u00fat nh\u00e1t tr\u00e1nh vi\u1ec7c, c\u0169ng t\u1eebng t\u00e2u v\u1edbi b\u1ec7 h\u1ea1, kh\u00f4ng gi\u1ea5u gi\u1ebfm g\u00ec. Ch\u1ec9 nh\u01b0 \u0110\u0129nh Chi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y so\u1ea1n chi\u1ebfu b\u1ed5 nhi\u1ec7m L\u1eef Hi\u1ebfu Li\u00eam l\u00e0m Kinh \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, b\u1ecb s\u0129 lu\u1eadn ch\u00ea tr\u00e1ch, t\u1ef1 th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5, xin ra ngo\u00e0i l\u00e0m quan, ch\u1eafc b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c xin ra ngo\u00e0i l\u00e0 v\u00ec th\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u1eefng k\u1ebb kh\u00e1c ham ti\u1ebfn th\u00e2n, kh\u00f4ng theo \u0110\u00f4n th\u00ec theo Bi\u1ec7n. Nh\u01b0ng \u0110\u00f4n t\u00ednh b\u1ed9c tr\u1ef1c, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb Bi\u1ec7n d\u00f2 x\u00e9t, d\u00f9 \u0111\u00e3 b\u1ea5t h\u00f2a v\u1edbi Bi\u1ec7n nh\u01b0ng r\u1ea5t s\u1ee3 Bi\u1ec7n, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng, Ho\u00e0ng L\u00fd v\u00e0 c\u00e1c quan l\u1ea1i Tam t\u1ec9nh \u0111\u1ec1u ch\u00ea c\u01b0\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n t\u1eebng h\u1ecfi \u0110\u00f4n v\u00ec sao c\u00e1c ch\u1ee9c v\u1ee5 tr\u1ed1ng kh\u00f4ng b\u1ed5 ng\u01b0\u1eddi, \u0110\u00f4n n\u00f3i: &#8216;V\u1eeba b\u1ed5 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.&#8217; L\u1ea1i n\u00f3i: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 thu\u1ed9c \u0111\u1ea3ng Nguy\u00ean H\u1ef1u, ho\u1eb7c c\u00f3 t\u1ed9i \u00e1c g\u00ec, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8217; \u00dd \u00f4ng ta \u00e1m ch\u1ec9 Bi\u1ec7n. Bi\u1ec7n \u0111\u00e1p l\u1ea1i: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ea3ng Nguy\u00ean H\u1ef1u r\u00f5 r\u00e0ng nh\u1ea5t l\u00e0 L\u01b0u D\u1ee5c.&#8217; V\u00ec D\u1ee5c do \u0110\u00f4n \u1ee7ng h\u1ed9, n\u00ean \u0110\u00f4n im l\u1eb7ng. \u0110\u00f4n d\u00f9ng D\u1ee5c th\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i d\u1eabn c\u1ea3 Th\u00e1i Tri\u1ec7u, Tr\u1ea7n S\u01b0 T\u00edch, \u0111\u1ec1u b\u1ecb Bi\u1ec7n ch\u1ec9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u. M\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y th\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng d\u00f9ng. Tri\u1ec7u \u0110\u0129nh Chi n\u00f3i: &#8216;Th\u00e1i Tri\u1ec7u gi\u00e8m pha Tr\u00e2u H\u1ea1o v\u1edbi T\u00f4 Tri\u1ec7t, n\u00ean b\u1ecb \u0111u\u1ed5i.&#8217; S\u01b0 T\u00edch c\u0169ng l\u00e0 k\u1ebb ba hoa, nhi\u1ec1u l\u1eddi trong m\u00f4n h\u1ea1 c\u1ee7a Th\u1ee9c, Tri\u1ec7t. \u0110\u00f4n t\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi th\u1ea7n, tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u01b0a t\u1eebng n\u00f3i ng\u01b0\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c; n\u1ebfu th\u1eadt nh\u01b0 v\u1eady, \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00f4ng lu\u1eadn.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n t\u00e0i kh\u00f3 ki\u1ebfm, l\u1ebd n\u00e0o m\u1ed9t khi \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c Nguy\u00ean H\u1ef1u s\u1eed d\u1ee5ng th\u00ec kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa? Nh\u01b0ng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng n\u00ean r\u1ed9ng r\u00e3i d\u00f9ng c\u00f4ng lu\u1eadn \u0111\u1ec3 thu n\u1ea1p nh\u00e2n t\u00e0i, nay l\u1ea1i ch\u1ec9 thi\u00ean v\u1ec1 L\u01b0u D\u1ee5c, Th\u00e1i Tri\u1ec7u, n\u00ean b\u1ecb Bi\u1ec7n ch\u00ea tr\u00e1ch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;L\u01b0u D\u1ee5c ch\u01b0a t\u1eebng b\u1ecb x\u1eed ph\u1ea1t, d\u00f9ng Th\u00e1i Tri\u1ec7u th\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u00fang, Tr\u1ea7n S\u01b0 T\u00edch b\u1ecb ti\u00ean \u0111\u1ebf c\u00e1ch ch\u1ee9c, c\u0169ng kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00f4n nh\u01b0 v\u1eady n\u00ean s\u1ee3 Bi\u1ec7n. Nh\u01b0ng th\u1ea7n th\u01b0\u1eddng n\u00f3i, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n n\u1ebfu d\u00f9ng \u0111\u1ea1o c\u00f4ng b\u1eb1ng ch\u00ednh tr\u1ef1c \u0111\u1ec3 thu d\u1ee5ng nh\u00e2n t\u00e0i, n\u00f3i th\u1eb3ng n\u00f3i th\u1eadt \u0111\u1ec3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ph\u00e2n bi\u1ec7t ph\u1ea3i tr\u00e1i, ch\u00ednh t\u00e0, th\u00ec ai d\u00e1m kh\u00f4ng nghe? Nay \u0110\u00f4n, Bi\u1ec7n \u0111\u1ec1u c\u00f3 ph\u1ea7n thi\u00ean l\u1ec7ch, n\u00ean ph\u1ea3i tr\u00e1i kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e2n th\u1eafng b\u1ea1i. \u0110\u00f4n ban \u0111\u1ea7u c\u00f9ng Bi\u1ec7n ti\u1ebfn c\u1eed T\u1ef1 Th\u1ea7n, Gia V\u1ea5n, nay d\u00f9 h\u1ed1i h\u1eadn c\u0169ng kh\u00f4ng k\u1ecbp. C\u00f2n th\u1ea7n th\u00ec kh\u00f4ng nh\u01b0 v\u1eady, t\u1eeb khi m\u1edbi nh\u1eadm ch\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ea7u b\u00ean b\u1ec7 h\u1ea1, \u0111\u00e3 n\u00f3i \u0110\u00f4n ti\u1ebfn c\u1eed Chu Ph\u1ee5c, Ki\u1ec3n T\u1ef1 Th\u1ea7n l\u00e0 b\u1ecb Bi\u1ec7n l\u1eeba. \u0110\u1ebfn nay n\u0103m s\u00e1u n\u0103m, th\u1ea7n v\u1eabn gi\u1eef quan \u0111i\u1ec3m \u0111\u00f3, ch\u01b0a t\u1eebng thay \u0111\u1ed5i, \u0111\u1ebfn khi b\u00e0n vi\u1ec7c v\u1edbi \u0110\u00f4n, Bi\u1ec7n c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ec1 nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng. Th\u1ea7n t\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, Bi\u1ec7n tuy kh\u00f4ng \u01b0a th\u1ea7n, nh\u01b0ng c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi th\u1ea7n, \u1eaft kh\u00f4ng d\u00e1m ch\u1ed1ng l\u1ea1i th\u1ea7n, v\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 l\u00fd l\u1ebd m\u1edbi ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c x\u00e9t x\u1eed T\u1ef1 Th\u1ea7n, Thang, xem ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5 22 th\u00e1ng 6.)<\/i><\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Th\u00e1i Thanh cung Cao Tu\u00e2n L\u1ec5, sau khi m\u00e3n nhi\u1ec7m k\u1ef3, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch cho ti\u1ebfp t\u1ee5c gi\u1eef ch\u1ee9c. Tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 81 tu\u1ed5i<a class=\"footnote\" title=\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 81 tu\u1ed5i, 'Cao Tu\u00e2n D\u1ee5', b\u1ea3n c\u00e1c b\u1ea3n ghi l\u00e0 'Cao T\u00f4n D\u1ee5', b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 ghi l\u00e0 'Cao Tu\u00e2n L\u1ec5'. Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 464, truy\u1ec7n Cao Tu\u00e2n D\u1ee5, Tu\u00e2n D\u1ee5 'm\u1ea5t n\u0103m 60 tu\u1ed5i', c\u00f2n Cao Tu\u00e2n L\u1ec5 th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 truy\u1ec7n, nghi ng\u1edd \u1edf \u0111\u00e2y c\u00f3 s\u1ef1 nh\u1ea7m l\u1eabn. L\u1ea1i n\u1eefa, ch\u1eef 'c\u1ed1' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nh\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 m\u00e0 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-2436-3\" href=\"#footnote-2436-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>, xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c gi\u1eef ch\u1ee9c cung quan, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c ch\u1ec9 ch\u1ea5p thu\u1eadn. Nay Tu\u00e2n L\u1ec5 \u0111\u00e3 76 tu\u1ed5i, l\u1ea1i \u0111\u00e3 qua hai nhi\u1ec7m k\u1ef3, theo ph\u00e1p lu\u1eadt th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c, nh\u01b0ng l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ch\u1ea5p thu\u1eadn, trong ngo\u00e0i \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng r\u00f5 bi\u1ebft r\u1eb1ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i th\u00e2n thu\u1ed9c c\u1ee7a Tuy\u00ean Nh\u00e2n h\u1eadu \u0111\u1eadm \u0111\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean ghi ch\u00e9p l\u1ea1i \u0111\u1ec3 giao cho s\u1eed quan.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[17] Chi\u1ebfu cho Tri\u1ec1u th\u1ec9nh \u0111\u1ea1i phu V\u01b0\u01a1ng Anh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Giang Nam T\u00e2y l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c, nh\u01b0ng ch\u1ec9 huy kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh. Do Kh\u1edfi c\u01b0 lang, quy\u1ec1n C\u1ea5p s\u1ef1 trung T\u00f4n Ki\u1ec7t t\u00e2u r\u1eb1ng, Anh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y l\u00e0m Th\u1ee7 ch\u00e2u Nhu\u1eadn, kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00e0i tr\u1ecb d\u00e2n, ch\u1ec9 bi\u1ebft trang tr\u00ed b\u1ebfp n\u00fac, kh\u00fam n\u00fam ph\u1ee5ng s\u1ef1 L\u1eef \u00d4n Khanh, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y m\u1ed3ng 6 b\u1ed5 nhi\u1ec7m.)<\/i><\/p>\n<p>[18] Chi\u1ebfu cho tr\u1ea1i m\u1edbi Kim Thang \u1edf Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean l\u00e0 Kim Thang th\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 28 Canh Ng\u1ecd, T\u0103ng B\u1ed1 c\u00f3 n\u00f3i r\u00f5, c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>[19] Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng lang H\u00e0n X\u00ed \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang.<\/p>\n<p>[20] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, S\u00e1t ph\u1ecfng Ho\u00e0i Nam, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft T\u00f4n Ki\u1ec7t t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh \u0111i xem x\u00e9t c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a c\u00e1c Gi\u00e1m ty \u1edf L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft l\u1ed9, th\u1ea5y r\u1eb1ng c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n xa x\u00f4i h\u1ebbo l\u00e1nh, nhi\u1ec1u n\u01a1i quan \u0110\u1ec1 c\u1eed th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn. Th\u1ea7n x\u00e9t th\u1ea5y vi\u1ec7c \u0110\u1ec1 c\u1eed ty qu\u1ea3n l\u00fd th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh, mi\u1ec5n d\u1ecbch, n\u00f4ng \u0111i\u1ec1n, b\u1ea3o gi\u00e1p, v.v., l\u00e0 ph\u00e1p ch\u1ebf ph\u1ee5c c\u1ed5 c\u1ee7a tri\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc, \u00fd ngh\u0129a v\u00ec d\u00e2n r\u1ea5t s\u00e2u s\u1eafc. C\u00e1c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 quy \u0111\u1ecbnh chi ti\u1ebft t\u1ec9 m\u1ec9, c\u1ea7n quan \u0110\u1ec1 c\u1eed th\u00e2n h\u00e0nh nghi\u00ean c\u1ee9u, gi\u1ea3ng gi\u1ea3i cho ch\u00e2u huy\u1ec7n, t\u1eebng b\u01b0\u1edbc thi h\u00e0nh, m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 ban b\u1ed1 \u00e2n hu\u1ec7. Xin t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, quan \u0110\u1ec1 c\u1eed d\u00f9 c\u00f9ng v\u1edbi Gi\u00e1m ty chia nhau \u0111i tu\u1ea7n, c\u0169ng ph\u1ea3i trong hai n\u0103m \u0111i kh\u1eafp c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n thu\u1ed9c quy\u1ec1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[21] Quy\u1ec1n \u0110\u1ec1 c\u1eed V\u0129nh H\u01b0ng qu\u00e2n \u0111\u1eb3ng l\u1ed9 Th\u01b0\u1eddng b\u00ecnh Ng\u00f4 \u00c1m t\u00e2u r\u1eb1ng, c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c sai l\u00e0m Qu\u1ea3n c\u00e2u quan, xin \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t theo ph\u00e9p h\u1ed7 ch\u00fa c\u1ee7a ni\u00ean hi\u1ec7u Hi Ninh, Nguy\u00ean Phong m\u00e0 thi h\u00e0nh. L\u1ea1i b\u1ed9 x\u00e9t th\u1ea5y: c\u00e1c ch\u00e2u Qu\u1ea3n c\u00e2u quan, ngo\u00e0i vi\u1ec7c chi\u1ebfm khuy\u1ebft theo ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 5, kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i ph\u00e9p h\u1ed7 ch\u00fa Qu\u1ea3n c\u00e2u c\u1ee7a ni\u00ean hi\u1ec7u Nguy\u00ean Phong, xin cho ph\u00e9p trong s\u1ed1 khuy\u1ebft \u1ea5y, d\u00f9ng ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 7 \u0111\u1ec3 chi\u1ebfm \u0111\u1ed5i, ch\u1ecdn l\u1ef1a r\u1ed3i t\u00e2u sai. Theo \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>[22] Quy\u1ec1n Th\u00f4ng ph\u00e1n Qu\u1ea3ng T\u00edn qu\u00e2n Chu Ph\u1ea5t t\u00e2u r\u1eb1ng, binh kh\u00ed \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eeda ch\u1eefa c\u00f3 \u0111\u1ebfn h\u00e0ng v\u1ea1n, v\u1eadt li\u1ec7u kh\u00f4ng t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c, s\u1ee9c ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ed7 kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, kh\u00ed c\u1ee5 c\u00f4ng th\u1ee7 ph\u1ea7n nhi\u1ec1u d\u00f9ng l\u00f4ng chim, t\u01a1 gai, keo s\u01a1n, qua m\u00f9a n\u00f3ng th\u00ec h\u01a1i n\u01b0\u1edbc b\u1ed1c l\u00ean \u1ea9m \u01b0\u1edbt, s\u1eeda ch\u1eefa \u00edt m\u00e0 h\u01b0 h\u1ecfng nhi\u1ec1u. Chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 ty l\u1ed9 \u0110\u1ecbnh ch\u00e2u, Ch\u00e2n \u0110\u1ecbnh ph\u1ee7 ch\u1ec9 huy c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n t\u1eeb nay v\u1ec1 sau ph\u1ea3i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ki\u1ec3m tra s\u1eafp x\u1ebfp thi h\u00e0nh; n\u1ebfu c\u00f2n \u0111\u1ec3 h\u01b0 h\u1ecfng do l\u01b0\u1eddi bi\u1ebfng, th\u00ec t\u1eeb Su\u00fd th\u1ea7n tr\u1edf xu\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u s\u1ebd b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c tr\u00e1ch ph\u1ea1t n\u1eb7ng.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y 21 th\u00e1ng 3 c\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o.)<\/i><\/p>\n<p>Ph\u1ea5t l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Ph\u00eda b\u1eafc th\u00e0nh Qu\u1ea3ng T\u00edn c\u00f3 s\u00f4ng B\u00e0o, m\u00f9a h\u1ea1 thu m\u01b0a n\u00fai d\u1eef d\u1ed9i, n\u01b0\u1edbc ch\u1ea3y ng\u01b0\u1ee3c v\u00e0o th\u00e0nh, ng\u1eadp tr\u00e0n b\u00e3i c\u1ecf, cu\u1ed1n tr\u00f4i nh\u00e0 c\u1eeda v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ed3n tr\u1ea1i. L\u1ea1i n\u1eefa, binh l\u00ednh hai ch\u00e2u Qu\u1ea3ng T\u00edn v\u00e0 An T\u00fac<a class=\"footnote\" title=\"ch\u1eef 'hai' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ba', x\u00e9t nguy\u00ean v\u0103n n\u00f3i r\u00f5 l\u00e0 'Qu\u1ea3ng T\u00edn, An T\u00fac', vi\u1ebft 'ba ch\u00e2u' r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 sai, nay s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-2436-4\" href=\"#footnote-2436-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, xin cho c\u00f9ng v\u1edbi binh l\u00ednh Ty Tu\u1ea7n Bi\u00ean lu\u00e2n phi\u00ean sai ph\u00e1i. L\u1ea1i n\u1eefa, ng\u1ef1a \u1edf H\u00e0 S\u00f3c kh\u00f4ng \u0111\u1ee7, xin l\u1ea5y t\u1eeb c\u00e1c v\u00f9ng g\u1ea7n \u0111\u00f3 ho\u1eb7c trong ph\u1ee7 ho\u1eb7c t\u1eeb ch\u1ee3 T\u00e2y ph\u00e2n ph\u1ed1i. T\u00e1m vi\u00ean quan \u1edf bi\u00ean th\u00e0nh v\u00e0 \u0111\u00ea \u0111\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec \u0111\u1ec3 l\u00e0m, xin b\u00e3i ch\u1ee9c Ph\u00e1n quan \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, nguy\u1ec7n ch\u1ec9 \u0111\u1eb7t m\u1ed9t vi\u00ean, t\u1ea1i ch\u1ed7 giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m cho c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1ec7nh, t\u00e1 ki\u00eam qu\u1ea3n vi\u1ec7c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng vi\u1ec7c ng\u1ef1a giao cho Th\u00e1i B\u1ed9c T\u1ef1, c\u00e1c vi\u1ec7c c\u00f2n l\u1ea1i giao cho c\u00e1c l\u1ed9 An ph\u1ee7 T\u1ed5ng qu\u1ea3n Ty xem x\u00e9t r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>Vua b\u1ea3o c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>&#8220;Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u Ph\u1ea5t t\u00e2u c\u00f3 l\u00fd, n\u00ean cho tri\u1ec7u v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p.&#8221;<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 em c\u1ee7a Chuy\u1ec3n v\u1eadn Ph\u00e1n quan Kinh T\u00e2y l\u00e0 Chu Thu\u1ea7n, t\u00e0i n\u0103ng c\u00f3 l\u1ebd c\u00f2n h\u01a1n c\u1ea3 Thu\u1ea7n, tri\u1ec7u v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p l\u00e0 h\u1ee3p l\u00fd.&#8221;<\/i> B\u1ed1 nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u00e2n t\u00e0i kh\u00f3 ki\u1ebfm, ch\u1ec9 v\u00ec thu n\u1ea1p ch\u01b0a r\u1ed9ng m\u00e0 th\u00f4i. Th\u1ea7n t\u1eebng n\u00f3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ti\u1ebfn c\u1eed ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u00fang, nh\u01b0 L\u00fd Tr\u1ecdng trong th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u, n\u1ecbnh theo \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Nham T\u1ea9u, li\u1ec1n xin b\u1ecf s\u00f4ng Thanh Bi\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 b\u00e3i ch\u1ee9c quan \u0111\u1ec1 c\u1eed, l\u1ea1i sai \u0111\u00e0o s\u00f4ng Ng\u1ef1, r\u1ed3i th\u0103ng l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh. S\u00f4ng Ng\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed1i h\u1ecda c\u1ee7a B\u1eafc Kinh, ai c\u0169ng bi\u1ebft. N\u0103m nay m\u00f9a xu\u00e2n h\u1ea1n h\u00e1n, m\u00e0 B\u1eafc Kinh n\u01b0\u1edbc ng\u1eadp kh\u1eafp th\u00e0nh qu\u00e1ch, d\u00e2n c\u01b0, kho t\u00e0ng \u0111\u1ec1u b\u1ecb h\u1ea1i, nh\u01b0ng kh\u00f4ng ai d\u00e1m n\u00f3i. H\u00e0n Trung Ng\u1ea1n r\u1ea5t lo l\u1eafng, c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i, Th\u00e1i Bi\u1ec7n c\u0169ng bi\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y, s\u1ee3 r\u1eb1ng ch\u01b0a ti\u1ec7n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng kh\u00f3, ch\u1ec9 c\u1ea7n sai m\u1ed9t n\u1ed9i th\u1ecb \u0111\u1ebfn xem, li\u1ec1n c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y r\u00f5.&#8221;<\/i> B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n v\u1eeba mu\u1ed1n t\u00e2u b\u00e0y, xin sai m\u1ed9t trung nh\u00e2n \u0111\u1ebfn xem, li\u1ec1n c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebft h\u01b0 th\u1ef1c.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u00e2u H\u1ea1o c\u0169ng c\u00f3 v\u0103n b\u1ea3n, n\u00ean sai \u0111i xem x\u00e9t.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Xem x\u00e9t r\u1ed1t cu\u1ed9c th\u1ebf n\u00e0o, c\u1ea7n tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[23] Tr\u00e2u H\u1ea1o t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n nghe r\u1eb1ng t\u1eeb khi khai \u0111\u00e0o s\u00f4ng Ng\u1ef1 trong th\u00e0nh B\u1eafc Kinh, nh\u00e0 d\u00e2n v\u00e0 ch\u00f9a chi\u1ec1n b\u1ecb n\u01b0\u1edbc ng\u1eadp \u0111\u00e3 kh\u00f4ng \u00edt. N\u1ebfu ch\u1eb3ng may s\u00f4ng d\u00e2ng tr\u00e0n, \u1eaft s\u1ebd th\u00e0nh \u0111\u1ea1i h\u1ecda cho B\u1eafc Kinh, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd. L\u1ea1i nghe n\u00f3i c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh l\u1edbn \u1edf \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 d\u1eddi \u0111\u1ebfn c\u00e1c huy\u1ec7n, tr\u1ea5n \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh l\u1ee5t, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi lo s\u1ee3, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t. Xin h\u1ea1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c ty An ph\u1ee7, Chuy\u1ec3n v\u1eadn \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng xem x\u00e9t, \u0111\u1ea3m b\u1ea3o m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u00e2u d\u00e0i, tr\u00ean h\u1ee3p v\u1edbi \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n h\u01b0ng l\u1ee3i tr\u1eeb h\u1ea1i. K\u00ednh mong Th\u00e1nh t\u1eeb xem x\u00e9t k\u1ef9, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban ch\u1ec9 huy thi h\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00ec vi\u1ec7c s\u00f4ng Ng\u1ef1 trong th\u00e0nh B\u1eafc Kinh b\u1ecb ng\u1eadp g\u00e2y h\u1ecda, xin ban ch\u1ec9 huy cho c\u00e1c ty An ph\u1ee7, Chuy\u1ec3n v\u1eadn \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc xem x\u00e9t x\u1eed l\u00fd. Th\u1ea7n ti\u1ebfp t\u1ee5c nghe \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng n\u0103m ngo\u00e1i l\u00fac l\u1ee5t l\u1edbn \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, B\u1eafc Kinh su\u00fdt b\u1ecb ng\u1eadp m\u1ea5y l\u1ea7n, nh\u1edd quan ty c\u1ee9u h\u1ed9 k\u1ecbp th\u1eddi \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp ch\u1eb7n s\u00f4ng Ng\u1ef1 n\u00ean n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng v\u00e0o th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay n\u1ebfu ch\u1ec9 \u0111\u00e0o r\u00e3nh tho\u00e1t n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft n\u1ed7i lo tr\u01b0\u1edbc m\u1eaft, kh\u00f4ng nh\u1eefng s\u00f4ng cao th\u00e0nh th\u1ea5p, sau khi \u0111\u00e0o r\u00e3nh v\u1eabn b\u1ecb ng\u1eadp, h\u1ecda v\u1eabn c\u00f2n, m\u00e0 c\u00f2n s\u1ee3 r\u1eb1ng m\u00f9a thu n\u01b0\u1edbc l\u1edbn \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t d\u00e2ng l\u00ean, theo s\u00f4ng Ng\u1ef1 ch\u1ea3y v\u00e0o th\u00e0nh, kh\u00f3 ph\u00f2ng tr\u00e0n, \u1eaft s\u1ebd th\u00e0nh \u0111\u1ea1i h\u1ecda. Ch\u1ec9 c\u00f3 c\u00e1ch d\u1eddi s\u00f4ng Ng\u1ef1 ra ngo\u00e0i th\u00e0nh, m\u1edbi mong m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u00e2u d\u00e0i. L\u1ea1i nghe n\u00f3i ngo\u00e0i th\u00e0nh B\u1eafc Kinh v\u1ed1n c\u00f3 s\u00f4ng c\u0169, tuy \u0111\u00e3 b\u1ecb l\u1ea5p l\u00e2u, nh\u01b0ng c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4i ph\u1ee5c \u0111\u1ec3 t\u1eadn d\u1ee5ng l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a s\u00f4ng Ng\u1ef1. Nh\u01b0ng s\u00f4ng Ng\u1ef1 do L\u00fd Tr\u1ecdng khai \u0111\u00e0o, Tr\u1ecdng hi\u1ec7n l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh l\u1ed9 n\u00e0y, n\u00ean quan l\u1ea1i kh\u00f4ng d\u00e1m n\u00f3i.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, h\u1ecda c\u1ee7a sinh linh m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng, h\u00e1 c\u00f3 th\u1ec3 v\u00ec ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 b\u1ecf qua? Hu\u1ed1ng chi nay s\u1eafp \u0111\u1ebfn m\u00f9a n\u01b0\u1edbc l\u1edbn m\u00f9a thu, c\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1eadm tr\u1ec5. K\u00ednh mong Th\u00e1nh t\u1eeb \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban ch\u1ec9 huy, l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan ty kh\u00f4ng li\u00ean quan \u1edf l\u1ed9 H\u00e0 B\u1eafc kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng xem x\u00e9t, d\u1eddi s\u00f4ng Ng\u1ef1 ra ngo\u00e0i th\u00e0nh B\u1eafc Kinh \u0111\u1ec3 th\u00f4ng ch\u1ea3y, d\u1ee9t h\u1eadu h\u1ecda.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[24] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, quy\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 C\u01b0 H\u1eadu \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eed ch\u1ee9c L\u1ea1i b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0.<\/p>\n<p><i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y, bia m\u1ed9 c\u1ee7a C\u01b0 H\u1eadu c\u0169ng ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u l\u00e0m H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u1ecb lang, n\u0103m sau th\u0103ng quy\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, \u0111\u1ee7 hai n\u0103m th\u00ec ch\u00ednh th\u1ee9c nh\u1eadm ch\u1ee9c, gia h\u00e0m Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c, quy\u1ec1n tri Khai Phong. Ch\u1ee9c L\u1ea1i b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd n\u00ean l\u00e0 H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, c\u1ea7n xem x\u00e9t k\u1ef9 h\u01a1n, ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 6 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[25] Ph\u1ee5ng ngh\u1ecb lang, gi\u1eef ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed \u0110\u1eb7ng Ph\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m L\u1ec5 b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ph\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, nh\u01b0ng \u00f4ng ki\u00ean quy\u1ebft t\u1eeb ch\u1ed1i, n\u00ean \u0111\u1ed5i th\u00e0nh m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed di\u1ec5n ra v\u00e0o ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4.)<\/i><\/p>\n<p>[26] Kinh Nguy\u00ean t\u1ea5u r\u1eb1ng, Tri B\u00ecnh H\u1ea1 th\u00e0nh Ki\u1ec1u T\u00f9ng v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u00f3 c\u00f4ng gi\u1eef th\u00e0nh. T\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ba b\u1eadc, h\u1ea1ng nh\u1ea5t th\u0103ng hai b\u1eadc, h\u1ea1ng hai th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, h\u1ea1ng ba th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, t\u01b0\u1edbng s\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n c\u1ea5p v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng kh\u00e1c nhau.<\/p>\n<p><i>(Theo s\u1eed k\u00fd c\u1ee7a B\u1ed1, ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu.)<\/i><\/p>\n<p>[27] L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eb7n kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn c\u00f4ng v\u0103n, nay \u0111\u00e3 tr\u1ea3 l\u1ea1i bi\u1ec3u ch\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 3 \u0111\u00e3 tr\u1edf v\u1ec1 T\u00e2y gi\u1edbi.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Theo s\u1eed k\u00fd c\u1ee7a B\u1ed1, ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu. Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u1ea7n tra c\u1ee9u th\u00eam v\u00e0o c\u00e1c ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 2, 7 th\u00e1ng 4, 24 th\u00e1ng 4, v\u00e0 6 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n<p>[28] Ph\u00e1t v\u1eadn ty t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n mu\u1ed1i v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c tr\u00ean s\u00f4ng Bi\u1ec7n v\u00e0 c\u00e1c l\u1ed9 xin \u0111\u01b0\u1ee3c tu\u00e2n theo ch\u1ec9 d\u1ee5 n\u0103m Hi Ninh th\u1ee9 4, v\u1eabn \u0111\u1eb7t tr\u1ea1m ki\u1ec3m tra \u1edf L\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u1ee3ng Phong, s\u1eed d\u1ee5ng \u1ea5n t\u1ec9nh. N\u1ebfu quan vi\u00ean ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n ph\u00e1t hi\u1ec7n \u1ea5n phong kh\u00f4ng nguy\u00ean v\u1eb9n, ho\u1eb7c b\u1ecb tr\u1ed9m c\u1eafp l\u00e0m h\u01b0 h\u1ea1i v\u1eadt ph\u1ea9m c\u00f4ng, ph\u1ea3i l\u1eadp t\u1ee9c b\u00e1o c\u00e1o v\u1edbi quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch tu\u1ea7n tra v\u00e0 th\u00fac \u0111\u1ea9y \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n t\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, trong ng\u00e0y h\u00f4m \u0111\u00f3 c\u00f9ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch \u0111o\u00e0n v\u1eadn chuy\u1ec3n m\u1edf \u1ea5n phong ki\u1ec3m tra, sau \u0111\u00f3 d\u00f9ng \u1ea5n quan \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f3ng l\u1ea1i, ghi ch\u00e9p v\u00e0o s\u1ed5 s\u00e1ch \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(\u0110\u00e3 b\u1ecb c\u1eaft b\u1ecf.)<\/i><\/p>\n<p>[29] An V\u0169 qu\u00e2n L\u01b0u h\u1eadu, \u0111\u1ec1 c\u1eed S\u00f9ng Ph\u00fac cung L\u00e3 Ch\u00e2n xin \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u1ec9 h\u01b0u v\u1edbi ch\u1ee9c v\u1ee5 hi\u1ec7n t\u1ea1i. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[30] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, H\u1ed9 b\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng: Thuy\u1ec1n bu\u00f4n n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i b\u1ecb gi\u00f3 d\u1ea1t v\u00e0o v\u00f9ng bi\u1ec3n c\u00e1c ch\u00e2u, b\u1ecb h\u01b0 h\u1ea1i v\u00e0 ch\u1ee7 thuy\u1ec1n kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1eb7t, quan ph\u1ea3i c\u1ee9u gi\u00fap, ghi ch\u00e9p h\u00e0ng h\u00f3a, cho ph\u00e9p th\u00e2n nh\u00e2n c\u1ee7a h\u1ecd t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi b\u1ea3o l\u00e3nh \u0111\u1ec3 nh\u1eadn l\u1ea1i, v\u00e0 thi\u1ebft l\u1eadp lu\u1eadt ph\u00e1p x\u1eed ph\u1ea1t vi\u1ec7c tr\u1ed9m c\u1eafp, l\u1eeba \u0111\u1ea3o. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[31] T\u00f4n L\u1ed9 t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng tr\u1ea1i Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ghi ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 4, ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 5, v\u00e0 ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 6 n\u0103m Gi\u00e1p D\u1ea7n.)<\/i><\/p>\n<p>[32] Ph\u00f3 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc l\u1ed9 l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng B\u00e1c V\u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u sang Thi\u1ec3m T\u00e2y l\u1ed9, Tri\u1ec1u th\u1ec9nh lang Ng\u00f4 An Hi\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed quy\u1ec1n Ph\u00f3 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc l\u1ed9.<\/p>\n<p>[33] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, Tri\u1ec1u th\u1ec9nh lang, Kinh T\u00e2y Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u00e0 T\u0103ng Hi\u1ebfu Qu\u1ea3ng, c\u00f9ng Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng N\u1ed9i \u0111\u00f4ng m\u00f4n ty l\u00e0 L\u01b0u H\u1eefu \u00cdch, v\u00ec ho\u00e0n th\u00e0nh vi\u1ec7c tu b\u1ed5 l\u0103ng V\u0129nh D\u1ee5 n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc, L\u01b0u H\u1eefu \u00cdch v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef nguy\u00ean ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 4, v\u00e0 ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 4.)<\/i><\/p>\n<p>[34] Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1ed9c tr\u01b0\u1edfng ng\u01b0\u1eddi Th\u1ed5 l\u00e0 Di Th\u0103ng \u1edf b\u1ea3o T\u0129nh H\u00f3a v\u1ed1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a Nha \u0111\u1ea7u b\u1ed1i ng\u00f4i, \u0111\u1ea7u h\u00e0ng nh\u00e0 H\u00e1n nhi\u1ec1u l\u1ea7n l\u00e0m h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1o, gi\u00fap gi\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c to\u00e0n th\u1eafng. G\u1ea7n \u0111\u00e2y theo Chi\u1ebft Kh\u1ea3 \u0110\u1ea1i \u0111i \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, v\u01b0\u1ee3t s\u00f4ng tr\u01b0\u1edbc, l\u1eadp c\u00f4ng \u0111\u1ea7u, xin ban cho d\u1ecbch quy\u1ec3n.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu cho Di Th\u0103ng th\u0103ng ba b\u1eadc, v\u00e0 \u0111\u1eb7c c\u00e1ch c\u1ea5p d\u1ecbch quy\u1ec3n.<\/p>\n<p><i>(Di Th\u0103ng, \u0111\u00e3 nh\u1eafc \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00e0o ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 3.)<\/i><\/p>\n<p>[35] Chi\u1ebfu cho T\u00f4n L\u1ed9 lo vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c n\u01a1i nh\u01b0 H\u1ed9i ch\u00e2u, ph\u1ea3i ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ghi ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 6 n\u0103m \u1ea4t M\u00e3o gi\u1ea3m b\u1edbt c\u00f4ng vi\u1ec7c, ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 9 ho\u00e0n th\u00e0nh vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng H\u1ed9i ch\u00e2u.)<\/i><\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, H\u1ed3 T\u00f4ng H\u1ed3i t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i B\u1ea1ch B\u00e1o v\u00e0 Ngo\u00e3 \u0110\u01b0\u01a1ng Chu\u1ef7 \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh. Chi\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n cho c\u00e1c qu\u00e2n C\u1ea5m qu\u00e2n, S\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n, Cung ti\u1ec5n th\u1ee7, v\u00e0 Phi\u00ean binh tham gia c\u00f4ng vi\u1ec7c.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 28, B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u00ean.)<\/i><\/p>\n<p>[37] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c n\u01a1i c\u1ea7n x\u00e2y d\u1ef1ng \u1edf Hi H\u00e0 v\u00e0 Ho\u00e0n Kh\u00e1nh ph\u1ea3i ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ghi ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn.)<\/i><\/p>\n<p>[38] H\u00e0 \u0110\u00f4ng t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc qua s\u00f4ng Thi\u00ean Gi\u1ea3n l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc, \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng kh\u00e9o l\u00e9o ng\u0103n ch\u1eb7n v\u00e0 \u0111u\u1ed5i \u0111i.<\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 do bi\u00ean l\u1ea1i nh\u00fat nh\u00e1t m\u00e0 th\u00f4i. N\u1ebfu k\u1ebb n\u00e0o v\u01b0\u1ee3t bi\u00ean gi\u1edbi, c\u1ee9 gi\u1ebft \u0111i, ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1ebfn n\u1eefa.&#8221;<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;T\u0103ng B\u1ed1 t\u1eebng n\u00f3i Tri\u1ec7u Ti\u1ebft l\u00e0m t\u01b0\u1edbng \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u, l\u00fac \u0111\u1ea7u ph\u00e2n chia \u0111\u1ecba gi\u1edbi Tuy \u0110\u1ee9c, ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111\u1eb7t tr\u1ea1m d\u1ecdc hai b\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng, khi\u1ebfn kh\u00e1ch \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng kh\u1ed5 s\u1edf. Nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 v\u00e0 \u0111\u00e0m ph\u00e1n, h\u1ecd ch\u1ec9 n\u00f3i: &#8216;Trong \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ta \u0111\u1eb7t tr\u1ea1m, c\u00f3 g\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c?&#8217; Kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c, b\u00e8n g\u1ecdi tu\u1ea7n ki\u1ec3m, l\u1ec7nh \u0111\u00eam \u0111\u1ebfn tr\u1ea1m, gi\u1ebft h\u1ebft nh\u1eefng k\u1ebb canh gi\u1eef. Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111\u1ebfn ch\u1ea5t v\u1ea5n, ch\u1ec9 n\u00f3i: &#8216;\u0110\u00e3 l\u1eadp th\u01b0\u1edfng \u0111\u1ec3 b\u1eaft k\u1ebb tr\u1ed9m.&#8217; T\u1eeb \u0111\u00f3 h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1ebfn n\u1eefa.&#8221;<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o, bi\u00ean l\u1ea1i c\u0169ng ph\u1ea3i c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng m\u1edbi l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 6 c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u.)<\/i><\/p>\n<p>[39] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t 700 quan ti\u1ec1n cho t\u01b0\u1edbng s\u0129 tham gia x\u00e2y d\u1ef1ng Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m \u1edf Hi H\u00e0.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y 12 b\u1eaft \u0111\u1ea7u x\u00e2y d\u1ef1ng, ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 6 ho\u00e0n th\u00e0nh.)<\/i><\/p>\n<p>[40] Ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, Binh b\u1ed9 v\u00e0 H\u00ecnh b\u1ed9 xin l\u1eadp ph\u00e1p l\u1ec7nh v\u1ec1 vi\u1ec7c c\u00f4ng nh\u00e2n c\u1ee7a Nghi Loan ty \u0103n c\u1eafp t\u00e0i s\u1ea3n c\u00f4ng, n\u1ebfu bi\u1ebft m\u00e0 ch\u1ee9a ch\u1ea5p, mua b\u00e1n ho\u1eb7c c\u1ea5t gi\u1ea5u, \u0111\u1ec1u b\u1ecb bi\u00ean ch\u1ebf v\u00e0 th\u01b0\u1edfng cho ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1 c\u00e1o; c\u00e1c quan ty m\u01b0\u1ee3n nh\u00e2n v\u1eadt c\u1ee7a Nghi Loan ty, t\u1ea1m coi nh\u01b0 gi\u00e1m l\u00e2m, vi\u1ec7c xong ph\u1ea3i tr\u1ea3 l\u1ea1i. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(Theo b\u1ea3n c\u0169 r\u1ea5t chi ti\u1ebft, nay theo b\u1ea3n m\u1edbi.)<\/i><\/p>\n<p>[41] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, th\u00e1i h\u1ecdc sinh D\u01b0\u01a1ng H\u1ea1o v\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c t\u00e2u r\u1eb1ng, quy ch\u1ebf c\u1ee7a tr\u01b0\u1eddng v\u1eabn tu\u00e2n theo ph\u00e1p \u0111\u1ed9 n\u0103m Nguy\u00ean Phong, ch\u1ec9 c\u00f3 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c thi ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e1p d\u1ee5ng. Chi\u1ebfu l\u1ec7nh l\u1ea5y s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi theo t\u1ef7 l\u1ec7 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 7.<\/p>\n<p>[42] Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c ty t\u00e2u r\u1eb1ng, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee7 l\u0129nh ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y l\u00e0 Ng\u1ea1ch L\u1eb7c T\u1ec1 \u00d4 S\u1edf Kh\u1eb3ng, c\u00f3 th\u1ec3 sai khi\u1ebfn, xin \u0111\u01b0a gia quy\u1ebfn c\u1ee7a h\u1eafn v\u1ec1 qu\u1ea3n th\u00fac t\u1ea1i Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n. \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[43] L\u1ea1i t\u00e2u r\u1eb1ng, T\u00e2y An ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0o th\u00e1ng 8, th\u00e1ng 9 r\u00fat qu\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"T\u00e2y An ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e1ng 8, r\u00fat qu\u00e2n th\u00e1ng 9, c\u00e1c b\u1ea3n ghi th\u00e1ng 8, th\u00e1ng 9 \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1eef 'kh\u1ea3'.\" id=\"return-footnote-2436-5\" href=\"#footnote-2436-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a><\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1, ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i.)<\/i><\/p>\n<p>[44] Ho\u00e0n Kh\u00e1nh t\u00e2u v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng \u1edf khu v\u1ef1c Chi T\u1ef1 B\u00ecnh \u0110\u1eb3ng, chi\u1ebfu l\u1ec7nh ph\u1ea3i ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p>[45] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u00e1ch ch\u1ee9c Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng \u0111\u1ea1i phu, t\u00e2n Tri Thi\u1ec1u ch\u00e2u Kh\u1ed5ng B\u00ecnh Tr\u1ecdng xu\u1ed1ng l\u00e0m Hu\u1ec7 ch\u00e2u Bi\u1ec7t gi\u00e1, an tr\u00ed \u1edf Anh ch\u00e2u; T\u1ea3 K\u1ef5 K\u1ef5 s\u1ee9, Anh ch\u00e2u Th\u1ee9 s\u1eed, Quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n T\u1eed Qu\u1ef3 l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t, Qu\u1ea3n c\u00e2u L\u00f4 Nam duy\u00ean bi\u00ean An ph\u1ee7 ty c\u00f4ng s\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng La b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t b\u1eadc quan ch\u1ee9c, b\u00e3i ch\u1ee9c Dao qu\u1eadn Th\u1ee9 s\u1eed, mi\u1ec5n nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 hi\u1ec7n t\u1ea1i. B\u00ecnh Tr\u1ecdng v\u00ec cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Phong d\u00e2ng s\u1edb ph\u1ec9 b\u00e1ng ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc; La v\u00ec cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Phong v\u00e0 gi\u1eefa n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u d\u00e2ng s\u1edb b\u00e0n lu\u1eadn ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ph\u1ee5 h\u1ecda b\u00e8 \u0111\u1ea3ng gian t\u00e0, n\u00ean b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n<p>[46] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ea3 T\u00e0ng kh\u1ed1 Ph\u00f3 s\u1ee9 L\u01b0\u01a1ng H\u00f2a, Nh\u01b0 Kinh s\u1ee9, Di\u00ean An ph\u1ee7 \u0110\u00f4 gi\u00e1m L\u00e2m \u0110\u1ea1i Ti\u1ebft, Cung b\u1ecb kh\u1ed1 Ph\u00f3 s\u1ee9, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng Tam qu\u00e1n B\u00ed c\u00e1c V\u01b0\u01a1ng H\u1eefu, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban, C\u00e2u \u0111\u01b0\u01a1ng N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 Tr\u1ea7n Gia Ng\u00f4n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 th\u00e2n \u0111\u1ea3ng c\u1ee7a L\u01b0\u01a1ng Duy Gi\u1ea3n v\u00e0 Tr\u1ea7n Di\u1ec5n, \u0111\u1ec1u b\u1ecb \u0111i\u1ec1u \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u1ecf \u1edf n\u01a1i xa, ri\u00eang L\u01b0\u01a1ng H\u00f2a b\u1ecb gi\u00e1ng hai b\u1eadc quan ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(Ng\u1ef1 t\u1eadp ghi ng\u00e0y 22, nay theo th\u1ef1c l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n<p>[47] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, V\u1ea1n Th\u1ecd Qu\u00e1n c\u00e1o thi\u00ean ph\u1ee5ng an th\u1ea7n ng\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u00e2n T\u00f4ng ho\u00e0ng \u0111\u1ebf \u1edf Di\u00ean Th\u00e1nh \u0111i\u1ec7n, Ch\u01b0\u01a1ng Ho\u00e0i ho\u00e0ng h\u1eadu \u1edf Qu\u1ea3ng \u00c1i \u0111i\u1ec7n, \u00d4n Th\u00e0nh ho\u00e0ng h\u1eadu \u1edf S\u00f9ng Hoa \u0111i\u1ec7n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111i\u1ec7n b\u1ecb h\u01b0 h\u1ecfng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu ch\u1ec9 t\u1ea1m th\u1eddi ph\u1ee5ng an \u1edf T\u00e2n T\u1ef5 \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a qu\u00e1n, \u0111\u1ebfn nay s\u1eeda ch\u1eefa xong, n\u00ean c\u00e1o thi\u00ean v\u00e0o n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n.<\/p>\n<p>[48] T\u1ec3 th\u1ea7n Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n v\u00ec vi\u1ec7c Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng T\u00e2y An ch\u00e2u v\u00e0 c\u00e1c tr\u1ea1i Thi\u00ean \u0110\u00f4, c\u00e1c l\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c v\u1ecb tr\u00ed then ch\u1ed1t \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u th\u00f4ng su\u1ed1t ho\u00e0n th\u00e0nh, d\u1eabn \u0111\u1ea7u tr\u0103m quan \u0111\u1ebfn ch\u00fac m\u1eebng \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n.<\/p>\n<p>Tri Khu m\u1eadt vi\u1ec7n s\u1ef1 T\u0103ng B\u1ed1 v\u00e2ng m\u1ec7nh tuy\u00ean \u0111\u00e1p r\u1eb1ng: <i>&#8220;Gi\u1eb7c H\u1ea1 Kh\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu th\u1ea7n ph\u1ee5c, n\u00ean sai t\u01b0\u1edbng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh, thu ph\u1ee5c \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u1ee7a ta, chi\u1ebfm gi\u1eef c\u00e1c n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu c\u1ee7a gi\u1eb7c, \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 th\u00f4ng su\u1ed1t, bi\u00ean ph\u00f2ng v\u1eefng ch\u1eafc, c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c khanh trong ngo\u00e0i c\u00f9ng vui m\u1eebng.&#8221;<\/i> Ban \u00e2n x\u00e1 cho t\u00f9 nh\u00e2n t\u1eed t\u1ed9i \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9, t\u00f9 nh\u00e2n t\u1ed9i l\u01b0u tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha. <i>(Th\u1ef1c l\u1ee5c ch\u00e9p th\u00eam: <i>&#8220;L\u1ea5y th\u00e0nh m\u1edbi Nam M\u00e2u H\u1ed9i l\u00e0m T\u00e2y An ch\u00e2u.&#8221;<\/i> X\u00e9t vi\u1ec7c ban t\u00ean T\u00e2y An ch\u00e2u \u0111\u00e3 ch\u00e9p v\u00e0o ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 4, kh\u00f4ng n\u00ean ch\u00e9p l\u1ea1i v\u00e0o th\u00e1ng 5, nay b\u1ecf \u0111i.)<\/i><\/p>\n<p>Sai quan t\u1ea5u c\u00e1o \u1edf V\u0129nh D\u1ee5 l\u0103ng.<\/p>\n<p><i>(C\u1ef1u l\u1ee5c ch\u00e9p: <i>&#8220;Vua m\u1edf mang b\u1edd c\u00f5i, x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i, trong m\u1ed9t hai n\u0103m chi\u1ebfm h\u1ebft \u0111\u1ea5t Ho\u00e0nh S\u01a1n, T\u00e2y H\u1ea1 t\u1eeb \u0111\u00f3 suy y\u1ebfu, lo s\u1ee3 xin th\u1ea7n ph\u1ee5c, c\u00f4ng lao c\u1ee7a Th\u1ea7n T\u00f4ng th\u1eadt r\u1ea1ng r\u1ee1.&#8221;<\/i> T\u00e2n l\u1ee5c b\u1ecf \u0111i, nay theo T\u00e2n l\u1ee5c.)<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, ba t\u1ec9nh v\u00e0 Khu m\u1eadt vi\u1ec7n c\u00f9ng tr\u00ecnh l\u00ean vi\u1ec7c Hi H\u00e0 \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng Thanh Nam N\u1ed9t T\u00e2m, ban th\u01b0\u1edfng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cho t\u01b0\u1edbng s\u0129. Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n nh\u00e2n n\u00f3i: <i>&#8220;Kinh Nguy\u00ean c\u0169ng \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng Thi\u00ean \u0110\u00f4, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi s\u1eafp ho\u00e0n th\u00e0nh, n\u00ean t\u1ed5 ch\u1ee9c ch\u00fac m\u1eebng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua h\u1ecfi: <i>&#8220;Nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean.&#8221;<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00e2y An l\u1eadp ch\u00e2u, bao g\u1ed3m c\u1ea3 Thi\u00ean \u0110\u00f4, t\u1eeb Thi\u00ean \u0110\u00f4 \u0111\u1ebfn th\u00e0nh Cam C\u1ed1c c\u1ee7a T\u1ea7n Ch\u00e2u, kho\u1ea3ng c\u00e1ch nam b\u1eafc th\u1eb3ng m\u1ed9t m\u1ea1ch n\u0103m tr\u0103m d\u1eb7m, di\u1ec7n t\u00edch g\u1ea7n ngh\u00ecn d\u1eb7m. L\u00fac \u0111\u00f3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Hi H\u00e0, ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u1ea5t c\u1ee7a M\u1ed9c Chinh, nay khai ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t c\u1ee7a H\u1ea1 qu\u1ed1c, l\u1ea1i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ecb tr\u00ed hi\u1ec3m y\u1ebfu d\u1ecdc s\u00f4ng, \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u1ed1ng ch\u1ebf sinh m\u1ec7nh c\u1ee7a h\u1ecd. Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y th\u01b0\u1eddng cung thu\u1eadn th\u00ec th\u00f4i, n\u1ebfu c\u00f2n g\u00e2y r\u1ed1i, th\u00ec ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn H\u01b0ng Linh kh\u00f4ng xa. C\u00f4ng lao n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 so v\u1edbi Hi H\u00e0, nh\u01b0ng n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 Hi H\u00e0, th\u00ec Kinh Nguy\u00ean c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 khai ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay Kinh Nguy\u00ean ti\u1ebfn chi\u1ebfm Thi\u00ean \u0110\u00f4, Hi H\u00e0 t\u1eeb Nh\u1eef Gi\u00e0 x\u00e2y th\u00e0nh tr\u1ea1i \u0111\u1ebfn H\u1ed9i Ch\u00e2u, n\u00ean hai m\u1eb7t bi\u00ean gi\u1edbi th\u00f4ng su\u1ed1t, m\u00e0 T\u1ea7n Ch\u00e2u tr\u1edf th\u00e0nh v\u00f9ng n\u1ed9i \u0111\u1ecba. H\u01a1n n\u1eefa, ti\u00ean \u0111\u1ebf l\u1eadp ra Hi H\u00e0 Lan H\u1ed9i l\u1ed9, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c H\u1ed9i Ch\u00e2u, m\u1edbi ho\u00e0n th\u00e0nh ch\u00ed nguy\u1ec7n c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua vui m\u1eebng n\u00f3i: <i>&#8220;Lan H\u1ed9i v\u1eeba tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u1ea5t H\u00e1n, nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u00fang l\u00e0 n\u00ean ch\u00fac m\u1eebng, c\u00f3 c\u1ea7n \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u00e1m khi H\u1ed9i Ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>&#8220;D\u00e2n l\u1ef1c Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0111ang kh\u1ed1n \u0111\u1ed1n, nh\u00e2n d\u1ecbp n\u00e0y ch\u00fac m\u1eebng, n\u00ean ban \u00e2n x\u00e1, mi\u1ec5n tr\u1eeb thu\u1ebf m\u00e1 v\u00e0 mi\u1ec5n vi\u1ec7c di chuy\u1ec3n, bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, \u0111\u1ec3 d\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u01a1n, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u00e1m.&#8221;<\/i> B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;N\u0103m Hi Ninh l\u1eadp Hi H\u00e0 l\u1ed9, l\u1ea5y Hi H\u00e0, \u0110\u00e0o D\u00e2n, Th\u00f4ng Vi\u1ec5n qu\u00e2n l\u00e0m m\u1ed9t l\u1ed9, l\u00fac \u0111\u00f3 ch\u01b0a c\u00f3 H\u00e0 Ch\u00e2u, \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 \u0110\u00e0o Ch\u00e2u, \u0111\u00f3 l\u00e0 chuy\u1ec7n c\u0169.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>B\u1ed1 l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;T\u00e2y An, H\u1ed9i Ch\u00e2u \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ea5t H\u00e1n, c\u0169ng n\u00ean b\u00e1o c\u00e1o v\u1edbi l\u0103ng mi\u1ebfu.&#8221;<\/i> \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>&#8220;N\u00ean c\u1eed quan b\u00e1o c\u00e1o v\u1edbi D\u1ee5 L\u0103ng.&#8221;<\/i> Vua c\u0169ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, Kinh Nguy\u00ean l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng T\u00e2y An Ch\u00e2u \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh c\u00f4ng tr\u00ecnh v\u00e0o th\u00e1ng t\u00e1m, v\u00e0 th\u00e1ng ch\u00edn r\u00fat qu\u00e2n. B\u1ed1 b\u00e8n t\u00e2u xin n\u00ean t\u1ed5 ch\u1ee9c l\u1ec5 ch\u00fac m\u1eebng, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c l\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng, t\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i \u0111\u1ed3n l\u0169y. Kh\u00f4ng k\u1ec3 c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c, ch\u1ec9 ri\u00eang Thi\u00ean \u0110\u00f4 v\u00e0 Hi H\u00e0 ti\u1ebfp gi\u00e1p bi\u00ean gi\u1edbi, bao ph\u1ee7 m\u1ed9t v\u00f9ng r\u1ed9ng ng\u00e0n d\u1eb7m, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Phu Di\u00ean, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh c\u0169ng \u0111\u1ec1u th\u00f4ng nhau, \u0111\u00e2y th\u1ef1c l\u00e0 th\u00e0nh t\u1ef1u phi th\u01b0\u1eddng hi\u1ebfm c\u00f3.&#8221;<\/i> L\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;L\u1eddi x\u00e1 t\u1ed9i n\u00ean do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh so\u1ea1n th\u1ea3o, e r\u1eb1ng h\u1ecdc s\u0129 so\u1ea1n l\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng di\u1ec5n \u0111\u1ea1t h\u1ebft \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1eddi Hi Ninh c\u0169ng t\u1eebng nh\u01b0 v\u1eady. L\u1ea1i n\u00ean n\u00eau r\u00f5 \u00fd ngh\u1ec9 binh d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n, kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 an l\u00f2ng d\u00e2n, m\u00e0 c\u0169ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i nghi ng\u1edd c\u1ee7a hai n\u01b0\u1edbc.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>L\u1eddi x\u00e1 t\u1ed9i c\u00f3 c\u00e2u: <i>&#8220;D\u1ea5y binh \u0111\u00e1nh gi\u1eb7c, \u1ea5y l\u00e0 b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129; ngh\u1ec9 binh d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n, s\u1ebd b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb nay.&#8221;<\/i> \u0110\u00f3 l\u00e0 do B\u1ed1 so\u1ea1n th\u1ea3o.<\/p>\n<p>[49] H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n Tr\u00e2u H\u1ea1o t\u1ea5u: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y g\u1ea7n \u0111\u00e2y qu\u00e2n \u0111\u1ecbch ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc ph\u00e1i s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn xin tha m\u1ea1ng cho ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n th\u00e1nh m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng cho h\u1ecd t\u1ef1 \u0111\u1ed5i m\u1edbi. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i ban \u0111\u1eb7c x\u00e1 cho Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, l\u1ea1i l\u1ea5y vi\u1ec7c &#8216;ng\u01b0ng d\u00e2n b\u1ecf vi\u1ec7c binh \u0111ao&#8217; l\u00e0m l\u1eddi \u0111\u1ee9c \u00e2m, kh\u1eafp thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u vui m\u1eebng ch\u00fac m\u1eebng, cho r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng t\u1ed9i l\u1edbn th\u1ebf c\u00f9ng, s\u1eafp b\u1ecb di\u1ec7t trong ch\u1ed1c l\u00e1t, m\u00e0 b\u1ec7 h\u1ea1 l\u1ea1i tha kh\u00f4ng h\u1ecfi t\u1ed9i, ch\u1ec9 v\u00ec ngh\u0129 \u0111\u1ebfn sinh linh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tuy nhi\u00ean, s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ecbch \u0111\u00e3 v\u1ec1, l\u1eddi \u0111\u1ee9c \u00e2m \u0111\u00e3 ban b\u1ed1 c\u0169ng \u0111\u00e3 l\u00e2u, m\u00e0 c\u00e1c quan bi\u00ean th\u1ea7n v\u1eabn c\u00f2n lo vi\u1ec7c kinh ho\u1ea1ch, l\u1eddi \u0111\u1ed3n b\u00ean ngo\u00e0i lan truy\u1ec1n, kh\u00f4ng ai l\u00e0 kh\u00f4ng nghi ng\u1edd. \u0110i\u1ec1u m\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh d\u00f9ng \u0111\u1ec3 t\u1ecf ra v\u1edbi thi\u00ean h\u1ea1, ch\u1ec9 l\u00e0 ch\u1eef t\u00edn m\u00e0 th\u00f4i. Ch\u1eef t\u00edn kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu, nh\u01b0 xe l\u1edbn kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu c\u00e1i \u00e1ch, xe nh\u1ecf kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu c\u00e1i ng\u1ef1a, n\u00ean d\u00f9 l\u00e0 vi\u1ec7c nh\u1ecf trong ch\u00e2u l\u00fd, n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef t\u00edn c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c, hu\u1ed1ng chi l\u00e0 thi\u00ean h\u1ea1?<\/i><\/p>\n<p><i>Nay c\u00e1c quan bi\u00ean th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd s\u00e2u xa c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, v\u1eabn ch\u01b0a qu\u00ean vi\u1ec7c kinh ho\u1ea1ch, th\u1ea7n lo r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u00e0y b\u00ean ngo\u00e0i s\u1ebd khi\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u1ea5t l\u00f2ng tin v\u1edbi n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i, b\u00ean trong s\u1ebd khi\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh m\u1ea5t l\u00f2ng tin v\u1edbi d\u00e2n ch\u00fang Thi\u1ec3m T\u00e2y, H\u00e0 \u0110\u00f4ng, d\u1eabn \u0111\u1ebfn sinh s\u1ef1, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1eeb bi, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ban ch\u1ec9 d\u1ee5, nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n d\u1ea1y, \u0111\u1ec3 c\u00e1c quan bi\u00ean th\u1ea7n c\u1ea9n th\u1eadn tu\u00e2n theo, \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd s\u00e2u xa c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e0 ngh\u0129 \u0111\u1ebfn sinh linh, th\u1eadt l\u00e0 may m\u1eafn v\u00f4 c\u00f9ng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1ea5u c\u1ee7a H\u1ea1o kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, ph\u1ee5 sau l\u1eddi \u0111\u1ee9c \u00e2m.)<\/i><\/p>\n<p>[50] \u0110\u1ecbnh Ch\u00e2u l\u1ed9 An ph\u1ee7 ty t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u00e2m Ch\u00e2u l\u00e0 ch\u00e2u ti\u1ebfp gi\u00e1p bi\u00ean gi\u1edbi, ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t vi\u00ean Binh m\u00e3 gi\u00e1m \u00e1p, xin th\u00eam m\u1ed9t vi\u00ean n\u1eefa \u1edf ngo\u00e0i th\u00e0nh, c\u00f9ng v\u1edbi vi\u00ean \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec7m c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[51] Ba t\u1ec9nh t\u00e2u: <i>&#8220;Theo ch\u1ec9 d\u1ee5 ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 6 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 4, ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c c\u1ee7a c\u00e1c l\u1ed9 t\u1eeb n\u0103m Hi Ninh \u0111\u1ec1u quy v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e2y, H\u1ed9 b\u1ed9 \u0111\u00e3 l\u00e9n d\u00f9ng, kh\u00f4ng c\u00f2n quy v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u1eefa, \u01b0\u1edbc ch\u1eebng hai tr\u0103m v\u1ea1n quan. V\u00ec l\u00e0 s\u1ed1 ti\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 \u0111\u00e3 l\u00e9n d\u00f9ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, kh\u00f3 b\u1eaft b\u1ed3i th\u01b0\u1eddng h\u1ebft ngay b\u00e2y gi\u1edd. Nay chi\u1ebfu r\u1eb1ng ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u, tr\u1eeb s\u1ed1 ti\u1ec1n H\u1ed9 b\u1ed9 \u0111\u00e3 th\u1ef1c chi ra \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n ho\u00e0n tr\u1ea3, c\u00f2n l\u1ea1i c\u00e1c kho\u1ea3n ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 2, c\u00f9ng ti\u1ec1n gi\u00e1 h\u1ed9c \u0111\u1ea5u m\u00e0 Ty \u0111\u1ec1 c\u1eed \u0111\u00e3 mua, \u0111\u1ec1u giao cho Nguy\u00ean Phong kh\u1ed1 thu gi\u1eef v\u00e0 ni\u00eam phong, chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ec3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh chi d\u00f9ng. N\u1ebfu H\u1ed9 b\u1ed9 d\u00e1m l\u00e9n d\u00f9ng, s\u1ebd x\u1eed theo ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u1ef1 \u00fd chi d\u00f9ng ti\u1ec1n v\u1eadt ni\u00eam phong c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. T\u1eeb nay v\u1ec1 sau, khi thu ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c, \u0111\u1ec1u theo l\u1ec7 n\u00e0y.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i n\u1eefa, h\u1ed9c \u0111\u1ea5u cung n\u1ea1p t\u1eeb s\u00e1u l\u1ed9 \u0110\u00f4ng Nam, m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c l\u00e0 s\u00e1u tr\u0103m hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n th\u1ea1ch. M\u1ed7i khi g\u1eb7p thi\u00ean tai, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c ch\u1ec9 gi\u1ea3m b\u1edbt ho\u1eb7c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf, nh\u01b0ng th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c, khi\u1ebfn vi\u1ec7c chuy\u1ec3n v\u1eadn v\u1ec1 kinh s\u01b0 ng\u00e0y c\u00e0ng gi\u1ea3m s\u00fat. Nay Ph\u00e1t v\u1eadn ty tuy c\u00f3 v\u1ed1n m\u1ed9t tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan, nh\u01b0ng s\u1ed1 h\u1ed9c \u0111\u1ea5u mua ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00e1t \u0111i tr\u01b0\u1edbc khi c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c h\u00e0ng n\u0103m, ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 b\u00f9 \u0111\u1eafp s\u1ed1 thi\u1ebfu h\u1ee5t th\u1ef1c t\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Theo ch\u1ec9 d\u1ee5 ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 7 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 nh\u1ea5t, c\u1ea5p v\u1ed1n mua g\u1ea1o c\u1ee7a hai Chi\u1ebft cho Ph\u00e1t v\u1eadn ty, nh\u00e2n th\u1eddi c\u01a1 mua s\u1eafm. Ngo\u00e0i vi\u1ec7c chu\u1ea9n b\u1ecb ph\u00e1t \u0111i tr\u01b0\u1edbc khi c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c h\u00e0ng n\u0103m, t\u1ea5t c\u1ea3 chi ph\u00ed \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i b\u00f9 \u0111\u1eafp \u0111\u1ee7 \u0111\u1ecbnh m\u1ee9c r\u1ed3i m\u1edbi ph\u00e1t \u0111i, v\u00e0 ph\u1ea3i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean qu\u1ea3n l\u00fd s\u1ed1 v\u1ed1n \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 th\u1ea5t tho\u00e1t.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu r\u1eb1ng ti\u1ec1n chi\u1ebft h\u1ed9c c\u1ee7a c\u00e1c l\u1ed9 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, giao cho Ph\u00e1t v\u1eadn ty thi h\u00e0nh theo ch\u1ec9 d\u1ee5 ng\u00e0y 16 th\u00e1ng 7 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 nh\u1ea5t.<\/p>\n<p>[52] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft, Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c Tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Kinh Nguy\u00ean l\u1ed9 Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 s\u1ee9 ki\u00eam Tri V\u1ecb ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m \u0110oan Minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi T\u0103ng B\u1ed1: <i>&#8220;Ch\u01b0\u01a1ng Ti\u1ebft xin t\u1eeb ch\u1ee9c.&#8221;<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;Ti\u1ebft c\u00f3 th\u01b0 g\u1eedi cho th\u1ea7n v\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh xin ngh\u1ec9 h\u01b0u. Nh\u01b0ng v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi m\u1edbi v\u1eeba \u1ed5n \u0111\u1ecbnh, vi\u1ec7c kinh doanh v\u00e0 ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n ch\u01b0a th\u1ec3 thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi.&#8221;<\/i> Th\u00e1i Bi\u1ec7n c\u0169ng cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ec3 \u00f4ng \u0111i. \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00f4m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 h\u1ee9a v\u1edbi Ti\u1ebft l\u00e0 xong vi\u1ec7c Thi\u00ean \u0110\u00f4 s\u1ebd cho \u0111i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e3y \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m sau. Nh\u01b0ng khi xong vi\u1ec7c s\u1ebd th\u0103ng ch\u1ee9c g\u00ec?&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110oan Minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u00eam chuy\u1ec3n quan.&#8221;<\/i> B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ee9c \u0111\u00e3 cao, quan kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>B\u1ed1 nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;V\u1eeba r\u1ed3i b\u00e0n v\u1edbi Tam t\u1ec9nh v\u1ec1 vi\u1ec7c b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 hai, \u0111\u1ebfn m\u00f9a thu n\u0103m th\u1ee9 ba, ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 \u0111em qu\u00e2n \u0111\u00e1nh Di\u00ean An, \u0111\u1ebfn th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi Chung Truy\u1ec1n m\u1edbi ti\u1ebfn \u0111\u1eafp Nh\u1eef Gi\u00e0, ch\u1ec9 trong hai ba n\u0103m \u0111\u00e3 xong, c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 th\u1ea7n t\u1ed1c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00f4ng lao c\u1ee7a Chung Truy\u1ec1n c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 qu\u00ean, l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng cho c\u00e1c l\u1ed9. L\u00fac m\u1edbi kh\u1edfi s\u1ef1 bi\u00ean gi\u1edbi, ai c\u0169ng cho l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m, t\u1eeb quan l\u1ea1i tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u c\u01b0\u1eddi nh\u1ea1o. Nay th\u00e0nh t\u1ef1u nh\u01b0 v\u1eady, th\u1eadt kh\u00f4ng d\u1ec5.&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c c\u1ee7a Truy\u1ec1n xong xu\u00f4i, s\u1ebd cho ph\u1ee5c ch\u1ee9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;An \u0110\u1ea1o t\u1eebng n\u00f3i, vi\u1ec7c N\u1ed7 Tr\u00e1t ti\u00ean \u0111\u1ebf c\u00f2n kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m, ai d\u00e1m b\u00e0n \u0111\u1ebfn? L\u00fac m\u1edbi b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi, H\u00e0n Trung Ng\u1ea1n ki\u00ean quy\u1ebft kh\u00f4ng ch\u1ecbu, th\u1ea7n \u0111\u00e3 tranh lu\u1eadn k\u1ecbch li\u1ec7t. Trung Ng\u1ea1n n\u00f3i, \u0111\u1ee3i b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c Cao V\u0129nh N\u0103ng r\u1ed3i m\u1edbi b\u00e0n. Th\u1ea7n n\u00f3i, n\u1ebfu ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c Ki\u1ec1m h\u1ea1t, th\u1eadt x\u1ea5u h\u1ed5 v\u1edbi thi\u00ean h\u1ea1. Trung Ng\u1ea1n m\u1edbi ch\u1ecbu khu\u1ea5t, Tam t\u1ec9nh v\u00e0 c\u00e1c l\u1ea1i vi\u00ean \u0111\u1ec1u nghe th\u1ea5y l\u1eddi th\u1ea7n. Sau khi b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi, An \u0110\u1ea1o v\u1eabn c\u1ed1 thuy\u1ebft ph\u1ee5c th\u1ea7n r\u1eb1ng, vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi kh\u00f4ng n\u00ean khinh \u0111\u1ed9ng, nh\u01b0 v\u1eady bao gi\u1edd m\u1edbi xong? Tr\u00e1ch nhi\u1ec7m kh\u00f4ng nh\u1eb9, kh\u00f4ng b\u1eb1ng gi\u1eef nguy\u00ean. Th\u1ea7n \u0111\u00e1p r\u1eb1ng \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf ph\u00e2n gi\u1edbi, sao c\u00f3 th\u1ec3 thay \u0111\u1ed5i gi\u1eefa ch\u1eebng? Th\u1ebf l\u00e0 xong.&#8221;<\/i> \u0110\u00f4n v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ed1 qu\u1ea3 c\u00f3 n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[53] Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u00e0 L\u00e2m Hi t\u00e2u: <i>&#8220;B\u1eafc gi\u1edbi t\u1ef1 \u00fd d\u1eddi ch\u1ee3 C\u1eedu L\u01b0\u01a1ng T\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'C\u1eedu' trong 'C\u1eedu L\u01b0\u01a1ng T\u00e2n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'V\u0103n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300a\u0110\u1ea1i \u0111i\u1ec3n\u300b quy\u1ec3n 1, trang 973, \u300aT\u0103ng B\u1ed1 di l\u1ee5c\u300b v\u00e0 quy\u1ec3n 499 s\u00e1ch n\u00e0y, m\u1ee5c ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-2436-6\" href=\"#footnote-2436-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, c\u1eeda quan kh\u00f4ng nh\u1eadn c\u00f4ng v\u0103n. Xin g\u1eedi l\u1ea1i c\u00f4ng v\u0103n m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa, n\u1ebfu h\u1ecd kh\u00f4ng nh\u1eadn th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng g\u1eedi n\u1eefa.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 1 th\u00e1ng 6 c\u1ea7n tham kh\u1ea3o th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[54] N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf C\u00e1t Ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m C\u00e1p m\u00f4n th\u00f4ng s\u1ef1 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n L\u00f4 Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ti\u00ean \u0111\u1ed7 v\u00f5 c\u1eed, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn l\u00e0m tri ch\u00e2u V\u0103n Ch\u00e2u. Vua trong cung t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng t\u1eeb th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u, trong \u0111\u00f3 n\u00f3i: <i>&#8220;C\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf, v\u00e0 sau khi b\u00e3i b\u1ecf ch\u1ebf \u0111\u1ed9 b\u1ea3o gi\u00e1p, s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u00e3 gi\u1ea3m kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u0103ng l\u1ea1i, khi c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p s\u1ebd thi\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(\u300aC\u1ef1u l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p: khen ng\u1ee3i s\u1ef1 th\u1eb3ng th\u1eafn, d\u00e1m n\u00f3i, kh\u00f4ng a dua theo th\u1eddi. \u300aT\u00e2n l\u1ee5c\u300b b\u1ecf \u0111i.)<\/i><\/p>\n<p>[55] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi canh g\u00e1c \u1edf Ho\u00e0ng th\u00e0nh, n\u1ebfu d\u00e1m t\u1ef1 \u00fd r\u1eddi kh\u1ecfi khu v\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n c\u00f4ng, ho\u1eb7c kh\u00f4ng b\u00e1o c\u00e1o khi ng\u01b0\u1eddi trong b\u1ed9 ph\u1eadn \u0111i l\u1ea1i m\u1ed9t m\u00ecnh, c\u1ed1 \u00fd g\u1ecdi ho\u1eb7c n\u00e9m v\u1eadt g\u00ec xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi th\u00e0nh, s\u1ebd b\u1ecb ph\u1ea1t t\u00f9 ba n\u0103m; n\u1ebfu th\u1ea3 d\u00e2y th\u1eebng xu\u1ed1ng th\u00ec t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t b\u1eadc h\u00ecnh ph\u1ea1t; ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u00ecnh h\u00ecnh th\u00ec gi\u1ea3m nh\u1eb9 hai b\u1eadc so v\u1edbi ph\u1ea1m nh\u00e2n, n\u1ebfu bi\u1ebft th\u00ec x\u1eed nh\u01b0 ph\u1ea1m nh\u00e2n; tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p th\u1ef1c s\u1ef1 nh\u1ea7m l\u1eabn th\u00ec t\u00e2u l\u00ean xin x\u1eed l\u00fd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[56] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, T\u1ea3 ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ea3 b\u1ed9c x\u1ea1 ki\u00eam M\u00f4n h\u1ea1 th\u1ecb lang Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Kim t\u1eed quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu; \u0110\u1ea1i trung \u0111\u1ea1i phu, Tri xu m\u1eadt vi\u1ec7n s\u1ef1 T\u0103ng B\u1ed1 \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu; H\u1eefu ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Th\u1ee7 trung th\u01b0 th\u1ecb lang H\u1ee9a T\u01b0\u1edbng \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m H\u1eefu quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu; Th\u00e1i trung \u0111\u1ea1i phu, Th\u1ee7 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ea3 th\u1eeba Th\u00e1i Bi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m H\u1eefu ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu; Th\u1ee7 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 h\u1eefu th\u1eeba Ho\u00e0ng L\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Th\u00f4ng ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu.<\/p>\n<p>T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u do vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i tr\u1ecdng y\u1ebfu \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n<p>[57] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua d\u1ee5 T\u0103ng B\u1ed1 r\u1eb1ng: <i>&#8220;Vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1edd s\u1ee9c c\u1ee7a c\u00e1c khanh.&#8221;<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 th\u00f4ng minh s\u00e1ng su\u1ed1t, th\u1ea5u r\u00f5 m\u1ecdi vi\u1ec7c nh\u1ecf nh\u1eb7t, b\u1ec1 t\u00f4i n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng v\u00e2ng theo m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh, n\u00ean m\u1ecdi vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 \u00fd. B\u1ecdn th\u1ea7n tr\u00ean nh\u1eadn m\u1ec7nh l\u1ec7nh c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, c\u00f3 gi\u00fap \u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00ec \u0111\u00e2u?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i h\u1ecfi: <i>&#8220;C\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh c\u00f3 n\u00ean th\u0103ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;B\u1ecdn th\u1ea7n \u0111ang \u0111\u1ee3i t\u1ed9i n\u01a1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, ch\u1ec9 c\u00f3 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n t\u1eeb khi l\u00e0m t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng c\u1ea3i. \u0110\u00f4n t\u1eebng n\u00f3i, cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Phong \u0111\u00e3 l\u00e0 Ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, l\u00fac \u0111\u00f3 ch\u01b0a ph\u00e2n t\u1ea3 h\u1eefu. Trong n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c kh\u00f4ng \u0111\u00fang, n\u00f3i r\u1eb1ng ng\u00e0y th\u1ea7n so\u1ea1n chi\u1ebfu th\u01b0 kh\u00f4ng h\u1ec1 v\u00ec \u00f4ng ta m\u00e0 t\u00e2u b\u00e0y, tuy \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 th\u0103ng ch\u1ee9c, nh\u01b0ng ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u1ee5c ch\u1ee9c m\u00e0 th\u00f4i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u00ednh ngh\u1ecb \u0111\u1ed5i l\u00e0m Quang l\u1ed9c, Quang l\u1ed9c \u0111\u1ed5i l\u00e0m Ng\u00e2n thanh.&#8221;<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;\u0110\u00fang v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua l\u1ea1i n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1eddi t\u1ed5 t\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7 th\u0103ng ch\u1ee9c.&#8221;<\/i> B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1eddi t\u1ed5 t\u00f4ng, c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, th\u00ec t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi thi h\u00e0nh ch\u1ebf \u0111\u1ed9 quan ch\u1ee9c, V\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea t\u1eeb L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ecb lang \u0111\u1ed5i l\u00e0m Kim t\u1eed Quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu. Khi Hi H\u00e0 th\u00e0nh c\u00f4ng, V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch tuy kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n, nh\u01b0ng khi b\u00e3i ch\u1ee9c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, t\u1eeb L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ecb lang th\u0103ng l\u00e0m L\u1ea1i b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, t\u1ee9c l\u00e0 th\u0103ng ch\u00edn b\u1eadc.&#8221;<\/i> \u0110\u00f4n b\u00e8n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Kim t\u1eed Quang l\u1ed9c \u0111\u1ea1i phu.<\/p>\n<p><i>(\u0110\u00f4n th\u0103ng n\u0103m b\u1eadc, B\u1ed1 ba b\u1eadc, T\u01b0\u1edbng, Bi\u1ec7n, L\u00ed \u0111\u1ec1u hai b\u1eadc.)<\/i><\/p>\n<p>[58] Chi\u1ebfu cho Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Tr\u1ecbnh C\u01b0 An, D\u01b0\u01a1ng Ch\u1ea5n, Ho\u00e0ng Ph\u1ee7 C\u1ea5u, T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Khang Th\u00edch, Cao ph\u1ea9m V\u01b0\u01a1ng T\u1ee7ng, Tr\u1ea7n Li\u1ec7t, Ho\u00e0ng m\u00f4n \u0110\u1eb7ng Uy\u00ean, H\u1ed3 Tr\u1eadt, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Tr\u01b0\u01a1ng Duy Chu gi\u1ea3m th\u1eddi gian kh\u1ea3o h\u1ea1ch ba n\u0103m. \u0110oan V\u01b0\u01a1ng, Th\u00e2n V\u01b0\u01a1ng ra \u1edf ph\u1ee7 \u0111\u1ec7 b\u00ean ngo\u00e0i. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 t\u1ecf \u01a1n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t.<\/p>\n<p>[59] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, Nh\u01b0 kinh s\u1ee9, Kinh nguy\u00ean T\u00e2y l\u1ed9 \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng H\u00e0n T\u01b0 b\u00e3i ch\u1ee9c \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng<a class=\"footnote\" title=\"Nh\u01b0 kinh s\u1ee9\u2026\u2026 H\u00e0n T\u01b0 b\u00e3i \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu ch\u1ee9c quan 67-26 's\u1ee9' tr\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'ph\u00f3'.\" id=\"return-footnote-2436-7\" href=\"#footnote-2436-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>, l\u1ec7nh cho L\u1ea1i b\u1ed9 b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o ch\u1ee9c v\u1ee5 nh\u00e0n t\u1ea3n, v\u00ec trong n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u c\u00f3 ki\u1ec7n vi\u1ec7c cha l\u00e0 T\u1ed3n B\u1ea3o, l\u1eddi l\u1ebd c\u00f3 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[60] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n d\u00e2ng t\u00e2u vi\u1ec7c N\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh \u00c1p ban Di\u00eam An xin \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng c\u00f4ng v\u00ec \u0111\u00e3 mang kh\u00ed gi\u1edbi trong Ng\u1ef1 d\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7n. Vua ban \u0111\u1ea7u ra l\u1ec7nh gi\u1ea3m hai n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;\u00c1p ban \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, l\u1ea1i c\u00f2n x\u00e9t c\u00f4ng tr\u1ea1ng t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 ban th\u01b0\u1edfng, h\u01a1n n\u1eefa th\u1eddi gian ch\u01b0a \u0111\u1ee7, kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7 n\u00e0y.&#8221;<\/i> Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Kh\u00f4ng c\u1ea7n ban th\u01b0\u1edfng n\u1eefa.&#8221;<\/i> Vi\u1ec7c n\u00e0y b\u00e8n b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aT\u0103ng B\u1ed1 l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n.)<\/i><\/p>\n<p>[61] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, Vua ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u1eabm nh\u00e2n xem c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng s\u1edb c\u1ee7a c\u00e1c quan th\u1eddi Nguy\u00ean H\u1ef1u, th\u1ea5y c\u00f3 b\u1ea3n t\u1ea5u c\u1ee7a Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng khi c\u00f2n l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed. Xem \u00fd t\u1ee9 trong \u0111\u00f3, th\u1ea5y r\u00f5 s\u1ef1 gian t\u00e0, ph\u1ee5 h\u1ecda quy\u1ec1n th\u1ea7n, ph\u1ec9 b\u00e1ng ch\u00ednh s\u00e1ch tr\u01b0\u1edbc. Nh\u01b0 vi\u1ec7c &#8216;\u0111\u1eb7t quan l\u1eadp c\u1ee5c, cho ph\u00e9p ki\u1ec7n t\u1ee5ng, d\u00f9ng ph\u00e1p lu\u1eadt qu\u00e1 n\u1eb7ng, vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn oan \u1ee9c, t\u00ecnh c\u00f3 th\u1ec3 th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c minh oan&#8217;. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i xin tha &#8216;ti\u1ec1n v\u1eadt phong trang c\u1ee7a th\u01b0\u1ee3ng cung, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c thu thu\u1ebf qu\u00e1 m\u1ee9c, khi\u1ebfn d\u00e2n kh\u00f4ng b\u1ecb phi\u1ec1n nhi\u1ec5u&#8217;. Tr\u1eabm th\u01b0\u1eddng bao dung l\u1ed7i l\u1ea7m c\u1ee7a h\u1eafn, mong h\u1eafn t\u1ef1 c\u1ea3i t\u1ea1o, l\u1ea1i trao ch\u1ee9c gi\u00e1n quan, nh\u01b0ng h\u1eafn v\u1eabn gi\u1eef th\u00f3i c\u0169, quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf m\u00e0 n\u00f3i, l\u1eddi l\u1ebd ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng h\u1ee3p l\u00fd, \u1edf l\u00e2u t\u1ea1i ch\u1ee9c m\u00e0 ch\u1eb3ng c\u00f3 ch\u00fat \u00edch l\u1ee3i. C\u00f3 th\u1ec3 b\u00e3i ch\u1ee9c, cho \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u1ecf \u1edf n\u01a1i xa.&#8221;<\/i> B\u00e8n sai l\u00e0m Gi\u00e1m to\u00e0n ch\u00e2u coi vi\u1ec7c thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u mu\u1ed1i.<\/p>\n<p>\u1ede kinh th\u00e0nh c\u00f3 nh\u00e0 gi\u00e0u t\u00ean Tr\u00ecnh K\u1ef3, trong nh\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ee9a tr\u1ebb l\u00ean s\u00e1u, ng\u01b0\u1eddi v\u00fa nu\u00f4i xin \u0111i, K\u1ef3 kh\u00f4ng cho. Ng\u01b0\u1eddi v\u00fa o\u00e1n K\u1ef3, b\u00e8n d\u1ea1y \u0111\u1ee9a tr\u1ebb t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 quan gia, r\u1ed3i h\u00f4 to v\u1ea1n tu\u1ebf, sau \u0111\u00f3 v\u1ed9i v\u00e0ng \u0111i t\u1ed1 c\u00e1o. Chi\u1ebfu cho Khai Phong ph\u1ee7 x\u00e9t vi\u1ec7c, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi v\u00fa, \u0111\u00e1nh b\u1eb1ng g\u1eady r\u1ed3i \u0111\u00e0y ra v\u00f9ng K\u1ef3 Nam. Vua cho r\u1eb1ng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb c\u00f2n nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng t\u1ed9i n\u1eb7ng, c\u00f2n Tr\u00ecnh K\u1ef3 v\u00ec khai b\u00e1o kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt n\u00ean ch\u1ec9 b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 Th\u0103ng t\u00e2u: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 x\u1eed t\u1ed9i n\u00e0y xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb, xin giao cho s\u1eed quan ghi ch\u00e9p, \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh vi\u1ec7c quan ng\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c.&#8221;<\/i> Vua b\u1ea3o c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>&#8220;Th\u1ee9 Th\u0103ng n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf, Tr\u1eabm kh\u00f4ng hi\u1ec3u.&#8221;<\/i> Th\u00e1i Bi\u1ec7n nh\u00e2n \u0111\u00f3 gi\u00e8m pha, Vua n\u1ed5i gi\u1eadn, b\u00e8n c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aT\u0103ng B\u1ed1 Nh\u1eadt L\u1ee5c\u300b v\u00e0 \u300aTh\u1ee9 Th\u0103ng H\u00e0nh Thu\u1eadt\u300b b\u1ed5 sung th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aT\u0103ng B\u1ed1 Nh\u1eadt L\u1ee5c\u300b: Th\u00e1ng 5 ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, B\u1ed1 n\u00f3i Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng v\u00ec vi\u1ec7c Tr\u00ecnh K\u1ef3 m\u00e0 t\u00e2u xin giao cho s\u1eed quan ghi ch\u00e9p \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh vi\u1ec7c quan ng\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Vua gi\u1eadn v\u00ec l\u1eddi n\u00f3i c\u00f3 \u00fd quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf, b\u00e8n k\u1ec3 t\u1ed9i h\u1eafn t\u1eebng n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c ki\u1ec7n t\u1ee5ng \u0111\u1ec3 minh oan cho thi\u00ean h\u1ea1 v\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c phong trang \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh t\u1ec7 n\u1ea1n b\u00f3c l\u1ed9t, ph\u1ec9 b\u00e1ng ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc. V\u1ed1n bao dung, mong h\u1eafn t\u1ef1 c\u1ea3i t\u1ea1o, nh\u01b0ng h\u1eafn kh\u00f4ng \u0111\u1ed5i th\u00f3i c\u0169, m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u quan s\u00e1t th\u1eddi th\u1ebf, b\u00e8n sai \u0111i l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u1ecf \u1edf n\u01a1i xa, r\u1ed3i sai l\u00e0m Gi\u00e1m to\u00e0n ch\u00e2u coi vi\u1ec7c thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u. Tr\u00ecnh K\u1ef3 trong nh\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ee9a tr\u1ebb l\u00ean s\u00e1u, nh\u00e2n u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u \u0111\u00f9a gi\u1ee1n, t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 quan gia, b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi v\u00fa t\u1ed1 c\u00e1o; m\u1eb9 \u0111\u1ee9a tr\u1ebb c\u0169ng c\u00f3 l\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p.<\/i><\/p>\n<p><i>Vua cho r\u1eb1ng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb c\u00f2n nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng t\u1ed9i n\u1eb7ng, b\u00e8n sai Khai Phong ph\u1ee7 x\u00e9t vi\u1ec7c, th\u00ec ra l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi v\u00fa d\u1ea1y \u0111\u1ee9a tr\u1ebb n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, Vua b\u00e8n sai \u0111\u00e1nh ng\u01b0\u1eddi v\u00fa b\u1eb1ng g\u1eady r\u1ed3i \u0111\u00e0y ra v\u00f9ng K\u1ef3 Nam, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u tha. Tr\u00ecnh K\u1ef3 v\u00ec khai b\u00e1o kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt n\u00ean ch\u1ec9 b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>Trong kinh th\u00e0nh \u0111\u1ec1u ca ng\u1ee3i \u0111\u1ee9c \u0111\u1ed9 c\u1ee7a Vua, n\u00ean Th\u1ee9 Th\u0103ng m\u1edbi c\u00f3 l\u1eddi t\u00e2u n\u00e0y. Nh\u01b0ng n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c quan ng\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u00f3 m\u00e0 b\u1eaft t\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, th\u1eadt kh\u00f4ng n\u00ean n\u00f3i. Th\u1ee9 Th\u0103ng \u0111\u1ee9ng trong tri\u1ec1u, kh\u00f4ng a dua theo ai, nh\u01b0ng vi\u1ec7c n\u00e0y, s\u0129 phu \u0111\u1ec1u ti\u1ebfc cho \u00f4ng. S\u1ee3 r\u1eb1ng Th\u1ee9 Th\u0103ng b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c, kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec vi\u1ec7c Tr\u00ecnh K\u1ef3, n\u00ean t\u1ea1m ghi ch\u00e9p \u1edf \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>Khi Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng l\u00e0m Ng\u1ef1 s\u1eed, t\u1eebng h\u1eb7c t\u1ed9i Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n, t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng d\u00e2ng l\u00ean nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. M\u1ed9t h\u00f4m, Vua b\u1ea3o Th\u1ee9 Th\u0103ng: <i>&#8220;V\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 d\u1ee9t m\u1ea5t.&#8221;<\/i> Th\u1ee9 Th\u0103ng v\u00e2ng d\u1ea1. Lui v\u1ec1, \u00f4ng b\u00e1o v\u1edbi V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng, l\u00fac \u0111\u00f3 V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng \u0111ang t\u1eeb L\u1ea1i b\u1ed9 \u0111i\u1ec1u \u0111i l\u00e0m Thi\u00eam th\u01b0 Vinh ch\u00e2u Ph\u00e1n quan s\u1ef1. Th\u1ee9 Th\u0103ng b\u00e8n gi\u1eef C\u1ee7ng l\u1ea1i, n\u00f3i: <i>&#8220;\u00dd Vua ch\u01b0a r\u00f5, h\u00e3y t\u1ea1m ho\u00e3n l\u1ea1i.&#8221;<\/i> C\u1ee7ng li\u1ec1n h\u1ecfi Th\u1ee9 Th\u0103ng: <i>&#8220;Vua n\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady, sao \u00f4ng kh\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean: &#8216;Th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c quan tai m\u1eaft. \u0110\u1ebf v\u01b0\u01a1ng v\u00ed nh\u01b0 t\u00e2m. \u0110i\u1ec1u g\u00ec t\u00e2m kh\u00f4ng bi\u1ebft th\u00ec tai m\u1eaft truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t l\u1ea1i; n\u1ebfu t\u00e2m \u0111\u00e3 t\u1ef1 bi\u1ebft, c\u1ea7n g\u00ec tai m\u1eaft? B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft r\u00f5 \u0110\u00f4n, sao kh\u00f4ng b\u00e3i ch\u1ee9c, l\u1ea1i c\u1ea7n v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a b\u1ecdn th\u1ea7n?'&#8221;<\/i> Th\u1ee9 Th\u0103ng n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00fang l\u1eafm.&#8221;<\/i> V\u00e0i ng\u00e0y sau, v\u00e0o ch\u1ea7u l\u1ea7n n\u1eefa, Vua l\u1ea1i nh\u1eafc \u0111\u1ebfn \u0110\u00f4n, Th\u1ee9 Th\u0103ng li\u1ec1n \u0111em l\u1eddi c\u1ee7a C\u1ee7ng t\u00e2u l\u00ean. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u01b0a c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf \u0110\u00f4n.&#8221;<\/i> Th\u1ee9 Th\u0103ng t\u1eeb ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed th\u0103ng l\u00ean \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, r\u1ed3i l\u1ea1i th\u0103ng l\u00e0m T\u1ea3 Ty gi\u00e1n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng b\u1ed1n n\u0103m. Khi \u00f4ng b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c, \u0110\u00f4n v\u1eabn m\u1ed9t m\u00ecnh gi\u1eef ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, m\u00e3i \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 m\u1edbi b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(\u0110o\u1ea1n n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o\u300aGi\u00e1p Th\u00e2n t\u1ea1p ki\u1ebfn\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng m\u00e0 ch\u00e9p v\u00e0o. Th\u1ee9 Th\u0103ng t\u1eeb S\u00e1t vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00ean \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n l\u00e0 v\u00e0o th\u00e1ng 11 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 2, t\u1eeb \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00e0m T\u1ea3 Ty gi\u00e1n l\u00e0 v\u00e0o th\u00e1ng 12 n\u0103m th\u1ee9 4, kh\u00f4ng r\u00f5 vi\u1ec7c h\u1eb7c t\u1ed9i \u0110\u00f4n x\u1ea3y ra v\u00e0o l\u00fac n\u00e0o?<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t, V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng b\u1ecb t\u01b0\u1edbc ch\u1ee9c Tri\u1ec1u t\u00e1n lang, h\u1ee7y b\u1ecf t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1o s\u1eafc t\u1eeb khi xu\u1ea5t th\u00e2n, b\u1ecb tr\u1eeb t\u00ean, l\u1ed9t ch\u1ee9c, \u0111\u01b0a \u0111i bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf To\u00e0n ch\u00e2u. Theo t\u1edd b\u00e1o cu\u1ed1i n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9, ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf To\u00e0n ch\u00e2u, nguy\u00ean l\u00e0 Tri\u1ec1u ph\u1ee5ng lang, Thi\u00eam ph\u00e1n Vinh ch\u00e2u V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha cho v\u1ec1 t\u1ef1 do. Nh\u01b0 v\u1eady, v\u00e0o ng\u00e0y 8 th\u00e1ng 11 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t, khi b\u1ecb \u0111\u01b0a \u0111i bi\u00ean qu\u1ea3n \u1edf To\u00e0n ch\u00e2u, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u1eeb Vinh ch\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1<a class=\"footnote\" title=\"'Quy th\u1ebf' trong c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 'Th\u1ebf quy'.\" id=\"return-footnote-2436-8\" href=\"#footnote-2436-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>, ho\u1eb7c t\u1eeb Vinh ch\u00e2u b\u1ecb \u0111\u01b0a th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn To\u00e0n ch\u00e2u, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aGi\u00e1p Th\u00e2n t\u1ea1p ki\u1ebfn\u300b c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng ch\u00e9p: \u0110\u1ea7u n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh, t\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m Thi\u00eam th\u01b0 Vinh ch\u00e2u Ph\u00e1n quan s\u1ea3nh c\u00f4ng s\u1ef1, \u0111\u1ebfn t\u1eeb bi\u1ec7t \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng, l\u00fac \u0111\u00f3 \u00f4ng n\u00f3i: <i>&#8220;H\u00e3y t\u1ea1m ho\u00e3n l\u1ea1i, \u00fd Vua ch\u01b0a r\u00f5.&#8221;<\/i> T\u00f4i h\u1ecfi k\u1ef9, Tr\u1ea7n n\u00f3i: <i>&#8220;S\u00e1ng nay v\u00e0o ch\u1ea7u, Vua b\u1ea3o t\u00f4i r\u1eb1ng, v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 d\u1ee9t m\u1ea5t.&#8221;<\/i> T\u00f4i h\u1ecfi: <i>&#8220;\u00d4ng tr\u1ea3 l\u1eddi th\u1ebf n\u00e0o?&#8221;<\/i> \u00d4ng n\u00f3i: <i>&#8220;V\u00e2ng d\u1ea1.&#8221;<\/i> T\u00f4i n\u00f3i: <i>&#8220;Sao kh\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean: Th\u1ea7n gi\u1eef ch\u1ee9c quan tai m\u1eaft. \u0110\u1ebf v\u01b0\u01a1ng v\u00ed nh\u01b0 t\u00e2m. \u0110i\u1ec1u g\u00ec t\u00e2m kh\u00f4ng bi\u1ebft th\u00ec tai m\u1eaft truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t l\u1ea1i; n\u1ebfu t\u00e2m \u0111\u00e3 t\u1ef1 bi\u1ebft, c\u1ea7n g\u00ec tai m\u1eaft? B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00e3 bi\u1ebft r\u00f5 \u0110\u00f4n, sao kh\u00f4ng b\u00e3i ch\u1ee9c, l\u1ea1i c\u1ea7n v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a b\u1ecdn th\u1ea7n?&#8221;<\/i> Tr\u1ea7n c\u1ea3m \u01a1n n\u00f3i: <i>&#8220;R\u1ea5t \u0111\u00fang, r\u1ea5t \u0111\u00fang.&#8221;<\/i> V\u00e0i ng\u00e0y sau, v\u00e0o ch\u1ea7u l\u1ea7n n\u1eefa, l\u1ea1i v\u00e0i ng\u00e0y n\u1eefa, Tr\u1ea7n g\u1ecdi t\u00f4i n\u00f3i: <i>&#8220;S\u00e1ng nay v\u00e0o ch\u1ea7u, t\u00f4i n\u00f3i nh\u01b0 l\u1eddi \u00f4ng. Vua ch\u1ec9 n\u00f3i: Ch\u01b0a c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi thay th\u1ebf \u0110\u00f4n.&#8221;<\/i> Nh\u01b0ng \u0110\u00f4n l\u00e0m T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng su\u1ed1t tri\u1ec1u Vua Tri\u1ebft T\u00f4ng, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ec7nh tr\u1eddi sao!<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Phong th\u1ee9 8, Th\u1ee9 Th\u0103ng l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed, th\u00e1ng 9 n\u0103m Nguy\u00ean H\u1ef1u th\u1ee9 nh\u1ea5t, t\u1eeb Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed ra l\u00e0m Hi\u1ebfn s\u1ee9 Ho\u00e0i Nam, th\u00e1ng 10 n\u0103m Thi\u1ec7u Th\u00e1nh th\u1ee9 2, l\u1ea1i l\u00e0m S\u00e1t vi\u1ec7n, t\u1eeb S\u00e1t vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00ean \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n, th\u00e1ng 11 n\u0103m th\u1ee9 4, t\u1eeb \u0110i\u1ec7n vi\u1ec7n th\u0103ng l\u00e0m T\u1ea3 Ty gi\u00e1n, Tr\u00e2u H\u1ea1o n\u00f3i th\u00eam, ph\u1ee5 v\u00e0o cu\u1ed1i n\u0103m th\u1ee9 nh\u1ea5t v\u00e0 ng\u00e0y 25 th\u00e1ng 9 n\u0103m nay.)<\/i><\/p>\n<p>[62] Gi\u00e1ng ch\u1ee9c Ph\u1ee5ng ngh\u1ecb lang, Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan Kinh T\u00e2y l\u1ed9 l\u00e0 Chu Thu\u1ea7n l\u00ean l\u00e0m Th\u1eeba ngh\u1ecb lang, v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng trong vi\u1ec7c \u0111\u1ea3m nh\u1eadn s\u1eeda ch\u1eefa gi\u1ebfng v\u00e0 m\u01b0\u01a1ng \u1edf l\u0103ng V\u0129nh D\u1ee5.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 4, ng\u00e0y 12 th\u00e1ng 5.)<\/i><\/p>\n<p>[63] Nam B\u00ecnh v\u01b0\u01a1ng Giao Ch\u00e2u l\u00e0 L\u00fd C\u00e0n \u0110\u1ee9c xin m\u1ed9t b\u1ed9 \u0110\u1ea1i t\u1ea1ng kinh. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu l\u1ec7nh cho \u1ea4n kinh vi\u1ec7n in t\u1ea1o, r\u1ed3i sai s\u1ee9 th\u1ea7n c\u1ee7a N\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh \u0111\u1ebfn l\u1ea5y ban t\u1eb7ng.<\/p>\n<p>[64] Khu m\u1eadt vi\u1ec7n t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i \u1edf ngo\u1ea1i ch\u00e2u qu\u00e2n thu\u1ed9c H\u00e0 \u0110\u00f4ng l\u1ed9, khi c\u1ea7n \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng binh m\u00e3 \u0111\u1ebfn \u1ee9ng c\u1ee9u, ph\u1ea3i v\u01b0\u1ee3t qua n\u00fai non hi\u1ec3m tr\u1edf, r\u1ea5t b\u1ea5t ti\u1ec7n. Nghe n\u00f3i gi\u1eefa tr\u1ea1i Th\u1ea7n Tuy\u1ec1n thu\u1ed9c Th\u1ea1ch ch\u00e2u v\u00e0 tr\u1ea1i Ng\u00e2n Th\u00e0nh thu\u1ed9c L\u00e2n ch\u00e2u c\u00f3 nh\u1eefng n\u01a1i \u0111\u1ecba th\u1ebf thu\u1eadn l\u1ee3i, c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i, l\u1ea1i c\u00f3 s\u1eb5n g\u1ed7 \u0111\u1ec3 khai th\u00e1c s\u1eed d\u1ee5ng. N\u1ebfu gi\u1eefa hai tr\u1ea1i n\u00e0y, ch\u1ecdn nh\u1eefng n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00eam hai ba tr\u1ea1i, r\u1ed3i d\u1eddi binh m\u00e3 t\u1eeb c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i g\u1ea7n \u0111\u00f3 \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3ng gi\u1eef, khi\u1ebfn c\u00e1c th\u00e0nh tr\u1ea1i thu\u1ed9c L\u00e2n, Ph\u1ee7, Lam, Th\u1ea1ch ch\u00e2u th\u00f4ng su\u1ed1t v\u1edbi nhau, th\u00ec khi c\u1ea7n s\u1ebd h\u1ed7 tr\u1ee3 l\u1eabn nhau, r\u1ea5t thu\u1eadn ti\u1ec7n.&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu cho Kinh l\u01b0\u1ee3c ty H\u00e0 \u0110\u00f4ng xem x\u00e9t, tr\u00ecnh b\u00e0y r\u00f5 l\u1ee3i h\u1ea1i l\u00e2u d\u00e0i v\u00e0 v\u1ebd b\u1ea3n \u0111\u1ed3 b\u1ed1n ph\u00eda \u0111\u1ec3 ch\u1edd ch\u1ec9 d\u1ee5.<\/p>\n<p>[65] L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh t\u00e2u: Ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 \u0111\u1ebfn ph\u00e1 h\u1ee7y \u0111\u00e0i phong h\u1ecfa m\u1edbi x\u00e2y, \u0111\u00e3 s\u1eeda ch\u1eefa xong. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu cho H\u00e0 \u0110\u00f4ng tu s\u1eeda c\u00e1c tr\u1ea1i, th\u00f4ng su\u1ed1t hai \u0111\u01b0\u1eddng Lam Th\u1ea1ch v\u00e0 L\u00e2n Ph\u1ee7, ho\u00e0n th\u00e0nh tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 8.<\/p>\n<p><i>(Theo s\u00e1ch \u300aB\u1ed1 l\u1ee5c\u300b, ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 6 n\u0103m M\u1eadu Th\u00ecn.)<\/i><\/p>\n<p>[66] \u0110\u00f4 tri L\u01b0\u01a1ng T\u00f2ng Ch\u00ednh v\u00ec nhi\u1ec7m k\u1ef3 \u0111\u00e3 m\u00e3n, xin t\u1eeb ch\u1ee9c ch\u1ee9c v\u1ee5 \u0110\u1ec1 c\u1eed \u0110\u1ea1i n\u1ed9i tu t\u1ea1o, T\u0103ng B\u1ed1 t\u00e2u: <i>&#8220;T\u00f2ng Ch\u00ednh tr\u01b0\u1edbc sau \u0111\u00e3 qua hai ph\u1ee7, tr\u00ecnh b\u00e0y t\u00ecnh h\u00ecnh kh\u00f4ng nh\u1ea5t qu\u00e1n, th\u1ea7n kh\u00f4ng d\u00e1m d\u00e2ng l\u00ean. Nay n\u00f3i nhi\u1ec7m k\u1ef3 \u0111\u00e3 m\u00e3n, c\u1ea7n ph\u1ea3i xin ch\u1ec9 d\u1ee5.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vua n\u00f3i: <i>&#8220;C\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0 \u0110\u00f4 tri kh\u00f4ng c\u00f3 ai c\u00f3 th\u1ec3 sai ph\u00e1i.&#8221;<\/i> B\u00e8n l\u1ec7nh cho \u00f4ng ti\u1ebfp t\u1ee5c nh\u1eadm ch\u1ee9c. T\u00f2ng Ch\u00ednh v\u00ec vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng binh l\u00ednh v\u00e0 th\u1ee3 thuy\u1ec1n c\u1ee7a Ty Tu n\u1ed9i, ph\u1ea7n l\u1edbn b\u1ecb Ng\u1ef1 d\u01b0\u1ee3c H\u00e1c T\u00f9y \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng v\u00e0 gi\u1eef l\u1ea1i \u1edf H\u1eadu uy\u1ec3n, d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 x\u1eed l\u00fd c\u00f4ng vi\u1ec7c, n\u00ean nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u00e2ng s\u1edb xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua ch\u1ec9 n\u00f3i: <i>&#8220;D\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c tu s\u1eeda kh\u1ea9n c\u1ea5p, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng, c\u00f3 th\u1ec3 sai ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c.&#8221;<\/i> T\u0103ng B\u1ed1 n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c tu s\u1eeda trong cung, e r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ec7 sai binh l\u00ednh t\u1eeb n\u01a1i kh\u00e1c. H\u01a1n n\u1eefa, T\u00f2ng Ch\u00ednh t\u1eebng xin sai Ng\u1ef1 d\u01b0\u1ee3c qu\u1ea3n l\u00fd, chi\u1ebfu sai H\u00e1c T\u00f9y, tuy \u0111\u00e3 nh\u1eadn m\u1ec7nh l\u1ec7nh t\u1eeb nhi\u1ec1u n\u0103m, nh\u01b0ng nay v\u1eabn ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u1ebfn Ty Tu n\u1ed9i qu\u1ea3n l\u00fd.&#8221;<\/i> Vua c\u0169ng bi\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y. <i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1 ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn.)<\/i><\/p>\n<p>T\u00f2ng Ch\u00ednh b\u00e8n c\u00e1o b\u1ec7nh xin ngh\u1ec9.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1 ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t th\u00e1ng 6, nay g\u1ed9p l\u1ea1i \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[67] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, chi\u1ebfu phong cho Tri\u1ec1u t\u00e1n \u0111\u1ea1i phu, Th\u00ed H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 C\u01b0 H\u1eadu, Tri\u1ec1u t\u00e1n lang, Quy\u1ec1n H\u00ecnh b\u1ed9 Th\u1ecb lang Chu Chi \u0110\u1ea1o m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; Ph\u00e1t v\u1eadn Ph\u00f3 s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u01b0\u01a1ng Anh gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u0103m kh\u1ea3o h\u1ea1ch, Ho\u00e0i Nam Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Nguy\u00ean Ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban t\u1eb7ng l\u1ee5a c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t, v\u00ec vi\u1ec7c khai th\u00f4ng s\u00f4ng chi \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/p>\n<p>[68] Qu\u00e2n l\u1ed9 Ho\u00e0n Kh\u00e1nh t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh tr\u1ea1i L\u1ea1c \u0110\u00e0 H\u1ea1ng \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh, chi\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng ti\u1ec1n cho d\u00e2n binh tham gia c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t.<\/p>\n<p><i>(Ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 4. Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a T\u0103ng B\u1ed1: Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, sau khi x\u00e2y d\u1ef1ng xong B\u1ea1ch B\u00e1o \u1edf Ho\u00e0n Kh\u00e1nh, d\u1eddi qu\u00e2n \u0111\u1ebfn x\u00e2y d\u1ef1ng L\u1ea1c \u0110\u00e0 H\u1ea1ng, t\u01b0\u1edbng s\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t; ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, Ho\u00e0n Kh\u00e1nh l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 x\u00e2y d\u1ef1ng xong c\u00e1c tr\u1ea1i L\u1ea1c \u0110\u00e0, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n n\u00f3i: <i>&#8220;Ph\u00fac \u0111\u1ebfn t\u00e2m linh, H\u1ed3 T\u00f4ng H\u1ed3i \u0111\u00e3 c\u00f9ng x\u00e2y d\u1ef1ng xong th\u00e0nh tr\u1ea1i, c\u0169ng \u0111\u00e1ng khen.&#8221;<\/i> Th\u1ee9 t\u1ef1 x\u00e2y d\u1ef1ng tr\u01b0\u1edbc sau, kh\u00e1c v\u1edbi th\u1ef1c l\u1ee5c, nay ghi ch\u00e9p th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[69] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, Ph\u1ee5ng ngh\u1ecb lang, quy\u1ec1n ph\u00e1t khi\u1ec3n Thi\u1ec3m T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan L\u00fd Hu\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c gia ch\u1ee9c B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd; M\u00e3 qu\u00e2n \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu, T\u00edn ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng \u00c2n l\u00e0m V\u1ec7 ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9; T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n s\u1ee9, C\u00e1t ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9, tri Lan ch\u00e2u Mi\u00eau L\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m D\u1eabn ti\u1ebfn s\u1ee9; Ho\u00e0ng th\u00e0nh s\u1ee9, Dung ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed L\u00f4i T\u00fa l\u0129nh ch\u1ee9c Duy ch\u00e2u \u0111o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9; Th\u00e1i ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, tri Tr\u1ea5n Nhung qu\u00e2n Di\u00eau H\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m T\u1ee9 ph\u01b0\u01a1ng qu\u00e1n s\u1ee9; tri \u1ee8ng Thu\u1eadn qu\u00e2n Di\u00eau C\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m \u0110\u00f4ng th\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4n s\u1ee9; quy\u1ec1n tri Ho\u00e0n ch\u00e2u Ch\u1ee7ng Ph\u00e1c l\u0129nh ch\u1ee9c X\u01b0\u01a1ng ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed.<\/p>\n<p>Hu\u1ec7 v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng ti\u1ebfn h\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng Thi\u00ean \u0110\u00f4.<\/p>\n<p>T\u00e2y nhi\u1ec5m vi\u1ec7n s\u1ee9 T\u00f4n Kh\u1ea3n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Nh\u01b0 kinh s\u1ee9; Nh\u01b0 kinh s\u1ee9 Ki\u1ec1u Thanh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Trang tr\u1ea1ch s\u1ee9; Cung b\u1ecb kh\u1ed1 s\u1ee9 Ng\u01b0 U\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m T\u00e2y kinh T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9; N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf L\u01b0u Ng\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9; \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Cao Vinh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban; Phi\u00ean quan n\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf Gi\u00e0 D\u1ee5 Ng\u1ea1ch Y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Cung b\u1ecb kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9.<\/p>\n<p>Kh\u1ea3n v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c v\u00ec c\u00f3 c\u00f4ng ch\u00e9m gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>[70] \u0110\u01b0\u1eddng Ho\u00e0n Kh\u00e1nh t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh, chi\u1ebfu ch\u1ec9 ban t\u00ean l\u00e0 th\u00e0nh B\u1ea1ch B\u00e1o. Ban th\u01b0\u1edfng cho H\u1ed3 T\u00f4ng H\u1ed3i v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n c\u00e1c h\u1ed9p b\u1ea1c, tr\u00e0 v\u00e0 thu\u1ed1c c\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t. Kim Thang v\u00e0 B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u1ec1u d\u00f9ng t\u00ean c\u0169, Vua h\u1ecfi hai ph\u1ee7 r\u1eb1ng: <i>&#8220;Th\u1ebf n\u00e0o?&#8221;<\/i> \u0110\u1ec1u n\u00f3i t\u1eeb khi c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch, Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng n\u1ebfu chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Kim Thang v\u00e0 B\u1ea1ch B\u00e1o th\u00ec Ho\u00e0nh S\u01a1n s\u1ebd thu\u1ed9c v\u1ec1 ta, t\u00ean \u0111\u00e3 n\u1ed5i ti\u1ebfng, n\u00ean kh\u00f4ng mu\u1ed1n \u0111\u1ed5i t\u00ean kh\u00e1c.<\/p>\n<p><i>(S\u00e1ch \u300aB\u1ed1 L\u1ee5c\u300b ch\u00e9p ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd. Ng\u00e0y m\u1ed3ng 8 Canh Tu\u1ea5t, ban t\u00ean Kim Thang, ng\u00e0y 13 B\u00ednh Th\u00ecn, B\u1ea1ch B\u00e1o \u0111\u00e3 t\u00e2u xong vi\u1ec7c ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1ea7n S\u01b0 \u0110\u1ea1o g\u1eedi th\u01b0 cho T\u0103ng B\u1ed1, xin ng\u1eebng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng, \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee3c n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng kh\u00f4ng ng\u1eebng, th\u00ec qu\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 ngh\u1ec9 ng\u01a1i, sao kh\u00f4ng d\u1eebng l\u1ea1i tr\u01b0\u1edbc? N\u1ebfu cho r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch, th\u00ec nh\u00e0 H\u00e1n chi\u1ebfm \u00c2m S\u01a1n, Hung N\u00f4 \u0111i qua kh\u00f3c l\u00f3c; m\u1edf c\u1eeda T\u00e2y V\u1ef1c, ph\u00e1t binh tranh gi\u00e0nh, n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 ch\u1eb7t \u0111\u1ee9t c\u00e1nh tay ph\u1ea3i.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>S\u01b0 \u0110\u1ea1o \u1edf ph\u00eda \u0111\u00f4ng, kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c hay kh\u00f4ng, ch\u1ec9 nghe c\u00e1c l\u1ed9 \u0111ua nhau ti\u1ebfn l\u00ean, ng\u00e0y \u0111\u00eam t\u00e2u c\u00f4ng, m\u00e0 ch\u01b0a nghe ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y H\u1ea1 c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc tranh gi\u00e0nh, th\u00ec ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd. N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1ng s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd, th\u00ec hao t\u1ed5n qu\u00e2n l\u1ef1c, ti\u00eau t\u1ed1n c\u1ee7a c\u1ea3i, gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7y \u0111\u1ed3ng, \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec? N\u1ebfu cho r\u1eb1ng v\u1eeba x\u00e2y d\u1ef1ng v\u1eeba ti\u1ebfn l\u00ean, d\u1ea7n d\u1ea7n chi\u1ebfm Ho\u00e0nh S\u01a1n, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1ng s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd. \u0110\u00e3 m\u1ea5y n\u0103m r\u1ed3i, Ho\u00e0nh S\u01a1n \u1edf \u0111\u00e2u?<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>N\u1ebfu th\u00eam m\u1ea5y n\u0103m n\u1eefa, th\u00ec c\u00e1c t\u01b0\u1edbng \u0111\u00e3 gi\u00e0u c\u00f3 c\u1ef1c qu\u00fd r\u1ed3i, l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u mong mu\u1ed1n, c\u00f2n ai ch\u1ecbu ra s\u1ee9c, l\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c kh\u00f3 kh\u0103n? Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec Ho\u00e0nh S\u01a1n cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ec3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbng s\u00fay l\u00e0m gi\u00e0u m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>Ho\u00e0nh S\u01a1n l\u00e0 n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, d\u01b0\u1edbi l\u00e0 B\u00ecnh H\u1ea1, l\u00e0 n\u01a1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 t\u1ed3n vong, h\u1ecd t\u1ea5t s\u1ebd c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc tranh gi\u00e0nh, e r\u1eb1ng c\u0169ng kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu cho r\u1eb1ng n\u01a1i hi\u1ec7n t\u1ea1i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh l\u00e0 Ho\u00e0nh S\u01a1n; th\u00ec S\u01b0 \u0110\u1ea1o nghe n\u00f3i, H\u1ef1u Ch\u00e2u \u1edf d\u01b0\u1edbi Ho\u00e0nh S\u01a1n, ph\u00eda nam c\u00e1ch M\u1ec5 Chi ba m\u01b0\u01a1i d\u1eb7m. Nay Di\u00ean An t\u00e2u c\u00f4ng, m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ed1n tr\u0103m d\u1eb7m, th\u00ec H\u1ef1u Ch\u00e2u \u1edf trong b\u1ee5ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng n\u00f3i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c H\u1ef1u Ch\u00e2u, th\u00ec b\u1ed1n tr\u0103m d\u1eb7m \u0111\u1ea5t m\u1edf r\u1ed9ng, l\u00e0m sao tin \u0111\u01b0\u1ee3c?<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>\u0110\u1ea5t H\u1ed3 ch\u1ec9 c\u00f3 Linh H\u1ea1, nh\u01b0 \u0111\u1ea5t n\u1ed9i qu\u1eadn, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng ki\u1ec1u m\u1ea1ch v\u00e0 \u0111\u1eadu, l\u1ea1i nhi\u1ec1u c\u00e1t \u0111\u00e1, th\u00e1ng n\u0103m m\u1edbi th\u1ea5y xanh, th\u00e1ng b\u1ea3y \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u01b0\u01a1ng, m\u1ed9t n\u0103m ch\u1ec9 thu ho\u1ea1ch m\u1ed9t l\u1ea7n, \u1edf Ng\u00e2n Ch\u00e2u c\u1ecf ch\u1ec9 c\u00f3 s\u00e0i h\u1ed3, ngo\u00e0i Ti\u00eau Quan c\u00f3 l\u1ea1c l\u00ea v\u00e0 h\u00e0m th\u00fac, t\u1eeb \u0111\u00f3 bi\u1ebft \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng th\u00edch h\u1ee3p tr\u1ed3ng ng\u0169 c\u1ed1c. D\u00f9 c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng, th\u00ec l\u1ea5y \u0111\u00e2u ra ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 l\u00e0m? N\u1ebfu kh\u00f4ng di d\u00e2n, th\u00ec m\u1ed9 qu\u00e2n, hai vi\u1ec7c \u0111\u00f3 n\u00ean theo c\u00e1ch n\u00e0o? Trong n\u01b0\u1edbc b\u1ecf ch\u1ed7 n\u00e0y \u0111\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea7y ch\u1ed7 kia, b\u1ecf d\u1ec5 l\u00e0m kh\u00f3, c\u00f3 \u00edch g\u00ec?<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>H\u01a1n n\u1eefa m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u00e0ng nhi\u1ec1u, th\u00ec c\u00e0ng xa ph\u1ee7, b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng xin ch\u1eadm b\u00e1o g\u1ea5p, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng k\u1ecbp. N\u1ea1n \u1edf L\u00e2n, Ph\u1ee7 c\u1ee7a H\u00e0 \u0110\u00f4ng, ai c\u0169ng bi\u1ebft, n\u1ebfu cho r\u1eb1ng n\u01a1i hi\u1ec7n t\u1ea1i chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ebf ng\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbch, m\u00e0 kh\u00f4ng tranh gi\u00e0nh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i h\u1ecd kh\u00f4ng d\u00e1m, m\u00e0 l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3.<\/i><\/i><\/p>\n<p><i><i>\u0110\u1ecbch tuy nh\u1ecf b\u00e9, nh\u01b0ng Nguy\u00ean H\u1ea1o d\u00f9ng n\u00f3 \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng l\u1ea1i Trung Qu\u1ed1c, \u0111\u1ea5t \u0111ai v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang v\u1eabn nh\u01b0 c\u0169, m\u00e0 nay l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ec3 tranh gi\u00e0nh vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng s\u1ee9c l\u1ef1c \u0111\u1ec3 ch\u1edd th\u1eddi, th\u00ec l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi, th\u00ec c\u00e1c b\u1ed9 kh\u00f4ng ch\u1ecbu l\u00e0m vi\u1ec7c. Nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec n\u1ed7i lo c\u1ee7a S\u01b0 \u0110\u1ea1o c\u00f2n l\u1edbn h\u01a1n tr\u01b0\u1edbc.&#8221;<\/i>)<\/i><\/p>\n<p>[71] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng: T\u00e2n v\u01b0\u01a1ng Ngu v\u00e0 M\u1ee5c v\u01b0\u01a1ng Tai t\u1eeb nh\u1ecf \u0111\u00e3 m\u1ea5t m\u1eb9 \u0111\u1ebb, t\u00e0i nh\u00e2n M\u00e3 th\u1ecb<a class=\"footnote\" title=\"T\u00e0i nh\u00e2n M\u00e3 th\u1ecb, theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n H\u1eadu phi 4-8, 'M\u00e3 th\u1ecb' ch\u00e9p l\u00e0 'Ph\u00f9ng th\u1ecb'.\" id=\"return-footnote-2436-9\" href=\"#footnote-2436-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a> l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng t\u1eeb khi c\u00f2n nh\u1ecf. Ngu v\u00e0 Tai \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c phong t\u01b0\u1edbc v\u01b0\u01a1ng, ra ngo\u00e0i tri\u1ec1u ph\u1ee5ng s\u1ef1, theo l\u1ec7 n\u00ean c\u1ea3i phong, \u0111\u1ec3 b\u00e1o \u0111\u00e1p ph\u1ea7n n\u00e0o c\u00f4ng lao kh\u00f3 nh\u1ecdc, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ti\u1ebfn phong l\u00e0m Ti\u1ec7p d\u01b0.<\/p>\n<p>[72] Th\u00e1ng n\u00e0y, H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n Tr\u00e2u H\u1ea1o t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129 r\u1eb1ng, \u0111\u00e0i gi\u00e1n l\u00e0 ch\u1ee9c quan l\u00e0m tai m\u1eaft c\u1ee7a nh\u00e0 Vua, l\u00e0 n\u01a1i d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ec3 lo\u1ea1i b\u1ecf s\u1ef1 che l\u1ea5p v\u00e0 m\u1edf r\u1ed9ng s\u1ef1 th\u00f4ng minh. M\u1ed9t khi c\u00f3 ch\u1ed7 khuy\u1ebft, th\u00ec s\u1ef1 che l\u1ea5p s\u1ebd n\u1ea3y sinh, s\u1ebd c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 lo li\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Kinh Th\u01b0 n\u00f3i: &#8216;Kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 khuy\u1ebft ch\u1ee9c quan, c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a tr\u1eddi, ng\u01b0\u1eddi thay tr\u1eddi l\u00e0m.&#8217; Hu\u1ed1ng chi l\u00e0 ch\u1ee9c quan tai m\u1eaft? Tuy nhi\u00ean, t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 c\u00e1c ch\u1ee9c \u0111\u00e0i gi\u00e1n, khi\u1ebfn h\u1ecd d\u00e1m li\u1ec1u m\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u00f9ng nhau s\u1eeda ch\u1eefa ch\u1ee9c tr\u00e1ch, h\u1eb3n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u01b0a th\u00edch, n\u00ean ph\u1ea3i do nh\u00e0 Vua quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng xem x\u00e9t k\u1ef9.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, ngo\u00e0i vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c \u0110\u1ea1i phu, t\u1eeb Trung th\u1eeba tr\u1edf xu\u1ed1ng, c\u00f3 Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, \u0110i\u1ec7n trung Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, Gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed, t\u1ed5ng c\u1ed9ng t\u00e1m ng\u01b0\u1eddi, nay ch\u1ec9 c\u00f2n ba ng\u01b0\u1eddi; hai t\u1ec9nh gi\u00e1n quan, ngo\u00e0i vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c T\u00e1n k\u1ef5 Th\u01b0\u1eddng th\u1ecb, t\u1eeb Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0110\u1ea1i phu tr\u1edf xu\u1ed1ng, c\u00f3 T\u01b0 gi\u00e1n, Ch\u00e1nh ng\u00f4n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng s\u00e1u ng\u01b0\u1eddi, nay ch\u1ec9 c\u00f2n m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, s\u1ef1 khuy\u1ebft nhi\u1ec1u nh\u01b0 v\u1eady, th\u1eadt l\u00e0 nghi\u00eam tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh ngh\u0129 B\u1ec7 h\u1ea1 n\u1eafm quy\u1ec1n uy, ti\u1ebfp ki\u1ebfn qu\u1ea7n th\u1ea7n, m\u00e0 s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ec1u th\u1ea5u hi\u1ec3u, trong \u0111\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e1m hi\u1ebfn th\u00e2n v\u00ec n\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng a dua xu n\u1ecbnh, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a Th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng, h\u1eb3n l\u00e0 c\u00f3 nhi\u1ec1u.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh mong B\u1ec7 h\u1ea1 quy\u1ebft \u0111o\u00e1n t\u1eeb trong l\u00f2ng, s\u1edbm ban ch\u1ec9 ch\u1ecdn b\u1ed5, \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1eddng ng\u00f4n lu\u1eadn kh\u00f4ng b\u1ecb khuy\u1ebft l\u00e2u, c\u00f9ng nhau t\u1eadn trung hi\u1ebfn n\u1ea1p, gi\u00fap \u00edch ph\u1ea7n n\u00e0o cho \u00fd mu\u1ed1n nghe r\u1ed9ng hi\u1ec3u nhi\u1ec1u c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a H\u1ea1o kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, theo ghi ch\u00e9p ng\u00e0y 26 th\u00e1ng 5 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 2, Tr\u1ea7n Th\u1ee9 Th\u0103ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ea3 T\u01b0 gi\u00e1n, H\u1ea1o l\u00e0 H\u1eefu Ch\u00e1nh ng\u00f4n duy nh\u1ea5t, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 8, m\u1edbi b\u1ed5 nhi\u1ec7m V\u01b0\u01a1ng T\u1ed5 \u0110\u1ea1o l\u00e0m H\u1eefu T\u01b0 gi\u00e1n. Nay ph\u1ee5 l\u1ee5c t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a H\u1ea1o v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng. Ba vi\u00ean quan \u0111\u00e0i, g\u1ed3m Trung th\u1eeba An \u0110\u00f4n, Gi\u00e1m quan Th\u1ea1ch D\u1ef1, T\u1ea3 Phu v\u1eady.)<\/i><\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-2436-1\">Th\u01b0\u1edfng 50 quan ti\u1ec1n, c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, x\u00e9t th\u1ea5y c\u00e2u n\u00e0y kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u00fd tr\u00ean, nghi ng\u1edd c\u00f3 sai s\u00f3t. <a href=\"#return-footnote-2436-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-2\">'C\u1ea5p ph\u00e1t' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'k\u1ebft ph\u00e1t', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-2436-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-3\">Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Cao Tu\u00e2n D\u1ee5 \u0111\u00e3 81 tu\u1ed5i, 'Cao Tu\u00e2n D\u1ee5', b\u1ea3n c\u00e1c b\u1ea3n ghi l\u00e0 'Cao T\u00f4n D\u1ee5', b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 ghi l\u00e0 'Cao Tu\u00e2n L\u1ec5'. Theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 464, truy\u1ec7n Cao Tu\u00e2n D\u1ee5, Tu\u00e2n D\u1ee5 'm\u1ea5t n\u0103m 60 tu\u1ed5i', c\u00f2n Cao Tu\u00e2n L\u1ec5 th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 truy\u1ec7n, nghi ng\u1edd \u1edf \u0111\u00e2y c\u00f3 s\u1ef1 nh\u1ea7m l\u1eabn. L\u1ea1i n\u1eefa, ch\u1eef 'c\u1ed1' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nh\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 m\u00e0 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-2436-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-4\">ch\u1eef 'hai' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ba', x\u00e9t nguy\u00ean v\u0103n n\u00f3i r\u00f5 l\u00e0 'Qu\u1ea3ng T\u00edn, An T\u00fac', vi\u1ebft 'ba ch\u00e2u' r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 sai, nay s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-2436-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-5\"> T\u00e2y An ch\u00e2u ho\u00e0n th\u00e0nh x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e1ng 8, r\u00fat qu\u00e2n th\u00e1ng 9, c\u00e1c b\u1ea3n ghi th\u00e1ng 8, th\u00e1ng 9 \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1eef 'kh\u1ea3'. <a href=\"#return-footnote-2436-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-6\">Ch\u1eef 'C\u1eedu' trong 'C\u1eedu L\u01b0\u01a1ng T\u00e2n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'V\u0103n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300a\u0110\u1ea1i \u0111i\u1ec3n\u300b quy\u1ec3n 1, trang 973, \u300aT\u0103ng B\u1ed1 di l\u1ee5c\u300b v\u00e0 quy\u1ec3n 499 s\u00e1ch n\u00e0y, m\u1ee5c ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n th\u00e1ng 6 n\u0103m Nguy\u00ean Ph\u00f9 th\u1ee9 nh\u1ea5t s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-2436-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-7\"> Nh\u01b0 kinh s\u1ee9\u2026\u2026 H\u00e0n T\u01b0 b\u00e3i \u0111\u1ed3ng t\u1ed5ng qu\u1ea3n l\u0129nh Phi\u00ean binh t\u01b0\u1edbng T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu ch\u1ee9c quan 67-26 's\u1ee9' tr\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'ph\u00f3'. <a href=\"#return-footnote-2436-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-8\"> 'Quy th\u1ebf' trong c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 'Th\u1ebf quy'. <a href=\"#return-footnote-2436-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-2436-9\">T\u00e0i nh\u00e2n M\u00e3 th\u1ecb, theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n H\u1eadu phi 4-8, 'M\u00e3 th\u1ecb' ch\u00e9p l\u00e0 'Ph\u00f9ng th\u1ecb'. <a href=\"#return-footnote-2436-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":147,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-2436","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":188,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/2436","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/2436\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2437,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/2436\/revisions\/2437"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/188"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/2436\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2436"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=2436"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=2436"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=2436"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}