{"id":349,"date":"2025-07-04T03:05:39","date_gmt":"2025-07-04T03:05:39","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=349"},"modified":"2025-12-01T15:15:11","modified_gmt":"2025-12-01T08:15:11","slug":"beta-quyen-114-nam-canh-huu-thu-nhat-giap-tuat-1034","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-114-nam-canh-huu-thu-nhat-giap-tuat-1034\/","title":{"raw":"QUY\u1ec2N 114: N\u0102M C\u1ea2NH H\u1eeeU TH\u1ee8 NH\u1ea4T (GI\u00c1P TU\u1ea4T, 1034)","rendered":"QUY\u1ec2N 114: N\u0102M C\u1ea2NH H\u1eeeU TH\u1ee8 NH\u1ea4T (GI\u00c1P TU\u1ea4T, 1034)"},"content":{"raw":"<b>T\u1eeb n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1eddi Nh\u00e2n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 6 nhu\u1eadn c\u00f9ng n\u0103m.<\/b>\r\n\r\n[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, sai s\u1ee9 \u0111\u1ed1c th\u00fac vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n g\u1ea1o t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i d\u00e2n ch\u00fang \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng.\r\n\r\n[2] Cho ph\u00e9p Kinh Tri\u1ec7u ph\u1ee7 l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, ban t\u1eb7ng b\u1ed9 C\u1eedu Kinh v\u00e0 c\u1ea5p 5 kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng.\r\n\r\n[3] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c ph\u1ee7 Khai Phong n\u1ea5u ch\u00e1o \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i d\u00e2n ch\u00fang, c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 c\u0169ng l\u00e0m theo.\r\n\r\n[4] Sai Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Y\u1ebfn T\u00fac v\u00e0 Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng Tam ty xem x\u00e9t v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean nh\u1eefng l\u1ee3i h\u1ea1i trong vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u00e0ng \u1edf kinh \u0111\u00f4. L\u00fac n\u00e0y, kho t\u00e0ng t\u00edch tr\u1eef nhi\u1ec1u v\u1eadt ph\u1ea9m, l\u1ea1i c\u00f3 nhi\u1ec1u quan l\u1ea1i tham nh\u0169ng.\r\n\r\n[5] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty \u0111\u00fac ti\u1ec1n <i>\"C\u1ea3nh H\u1eefu Nguy\u00ean B\u1ea3o\"<\/i>.\r\n\r\n[6] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, C\u1ea5p s\u1ef1 trung, T\u1eadp Hi\u1ec1n vi\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 L\u00fd Tr\u1ecdng Dung t\u1ea1m qu\u1ea3n c\u00f4ng vi\u1ec7c \u1edf Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i v\u00e0 L\u00fd Ki\u1ec3m vi\u1ec7n. L\u00fac n\u00e0y, Khu m\u1eadt tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, H\u1eefu Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Tri \u00cdch ch\u00e2u H\u00e0n \u1ee8c \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Trung th\u1eeba nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, c\u00f2n Tri t\u1ea1p Ng\u1ef1 s\u1eed th\u00ec \u0111i s\u1ee9.\r\n\r\n[7] Vi\u1ec7c lao d\u1ecbch c\u1ee7a d\u00e2n ch\u00fang r\u1ea5t n\u1eb7ng n\u1ec1, t\u1eeb L\u00fd ch\u00ednh sau khi m\u00e3n nhi\u1ec7m k\u1ef3 ph\u1ea3i l\u00e0m Nha ti\u1ec1n, qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u00e0ng c\u1ee7a ph\u1ee7, ho\u1eb7c v\u1eadn chuy\u1ec3n v\u1eadt ph\u1ea9m c\u1ee7a quan, th\u01b0\u1eddng d\u1eabn \u0111\u1ebfn ph\u00e1 s\u1ea3n. C\u00f3 nh\u1eefng gia \u0111\u00ecnh nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi chung s\u1ed1ng, v\u00ec tr\u1ed1n tr\u00e1nh lao d\u1ecbch m\u00e0 ph\u1ea3i chia t\u00e1ch. Do \u0111\u00f3, Trung th\u01b0 b\u00e0n \u0111\u1ecbnh mu\u1ed1n n\u1edbi l\u1ecfng ph\u00e1p lu\u1eadt. Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, sai Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Y\u1ebfn T\u00fac v\u00e0 Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng Tam ty b\u00e0n b\u1ea1c, r\u1ed3i xin c\u00e1c l\u1ed9 Xuy\u00ean, H\u1ea1p, M\u00e2n, Qu\u1ea3ng, Ng\u00f4, Vi\u1ec7t v\u1eabn theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, c\u00f2n c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c th\u00ec tuy\u1ec3n ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 h\u1ed9 t\u1ecbch l\u00e0m Nha ti\u1ec1n, sau ba k\u1ef3, n\u1ebfu t\u1ed9i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn m\u1ee9c \u0111i \u0111\u00e0y, th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng c\u1ee7a Tam ty, kh\u00f4ng c\u00f2n sai ph\u00e1i ng\u01b0\u1eddi \u1edf h\u01b0\u01a1ng huy\u1ec7n n\u1eefa. Chi\u1ebfu theo l\u1eddi t\u00e2u m\u00e0 thi h\u00e0nh.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n ch\u00ed li\u00ean th\u01b0, c\u00f2n Th\u1ef1c l\u1ee5c ghi v\u00e0o ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd th\u00e1ng 2.)<\/i>\r\n\r\n[8] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u00e3 h\u01b0\u1edfng th\u00e1i b\u00ecnh l\u00e2u ng\u00e0y, b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng d\u00e2n t\u1ed9c h\u00f2a thu\u1eadn quy ph\u1ee5, binh \u0111ao kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u1ebfn. Nh\u01b0ng bi\u00ean gi\u1edbi ch\u01b0a b\u00e3i b\u1ecf c\u1ea3nh gi\u00e1c, qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa v\u1eabn c\u00f2n nhi\u1ec1u, d\u00e2n ch\u00fang theo qu\u00e2n ng\u0169 \u0111\u00f4ng, m\u00e0 l\u00e0m ru\u1ed9ng \u00edt, s\u1ef1 gi\u00e0u c\u00f3 ch\u01b0a \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 l\u1ebd v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3. C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh h\u00e3y b\u00e0n b\u1ea1c c\u1ea3i c\u00e1ch ch\u1ebf \u0111\u1ed9, l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 binh l\u00ednh v\u00e0 n\u00f4ng d\u00e2n \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1ee3i cho thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0m khu\u00f4n m\u1eabu cho \u0111\u1eddi sau, li\u1ec7t k\u00ea t\u1eebng \u0111i\u1ec1u r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i>\r\n\r\n[9] H\u00e0 B\u1eafc chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u00e2u vi\u1ec7c, d\u00e2ng l\u00ean b\u1ed9 s\u00e1ch \u300aXu\u00e2n Thu T\u1eadp Truy\u1ec1n\u300b g\u1ed3m 15 quy\u1ec3n, l\u1ea1i d\u00e2ng th\u01b0 b\u00e0n vi\u1ec7c th\u1eddi s\u1ef1 d\u1ef1a theo \u300aXu\u00e2n Thu\u300b, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh v\u00e0o l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf Chi\u00eau V\u0103n qu\u00e1n.\r\n\r\nV\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c ch\u00e2u Ho\u00e0i, V\u1ec7, T\u1eeb, T\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e0o d\u1eabn \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbi ru\u1ed9ng d\u00e2n. Xin d\u00f9ng c\u1ef1u l\u1ec7nh huy\u1ec7n Ho\u1ea1ch Gia l\u00e0 T\u00e2y M\u00f4n Ho\u1ea1n v\u00e0 t\u00e2n tri huy\u1ec7n T\u01b0\u1edbng L\u0103ng l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng L\u01b0\u01a1ng \u0111i kh\u1ea3o s\u00e1t c\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u1ec3 quy ho\u1ea1ch.\"<\/i> Chi\u1ebfu chu\u1ea9n y. L\u1ea1i xin \u0111em \u0111\u1ea5t ch\u0103n nu\u00f4i ng\u1ef1a \u1edf hai gi\u00e1m Qu\u1ea3ng B\u00ecnh, Minh Ch\u00e2u c\u1ea5p cho d\u00e2n, m\u1ed7i m\u1eabu b\u1eaft quan ch\u0103n nu\u00f4i n\u1ed9p 2 \u0111\u1ea5u th\u00f3c, chi\u1ebfu giao Tam ty v\u00e0 Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty b\u00e0n b\u1ea1c r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\r\n\r\n[10] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c huy\u1ec7n b\u1ecb thi\u00ean tai t\u1ea1m ng\u1eebng l\u00e0m s\u1ed5 \u0111inh \u0111i\u1ec1n, \u0111\u1ee3i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a l\u1ea1i l\u00e0m nh\u01b0 c\u0169.\r\n\r\n[11] Ban t\u00ean B\u1ea3o Th\u1eafng cho ng\u00f4i ch\u00f9a do T\u1ea3 nhai t\u0103ng l\u1ee5c Tr\u1ecdng Tu\u00e2n tu s\u1eeda. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, cho Tr\u1ecdng Tu\u00e2n x\u00e2y th\u00e1p, \u0111\u1ebfn nay b\u00e3i b\u1ecf.\r\n\r\n[12] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, l\u1ec7nh cho H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u1eafc T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng 4 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c t\u1ea1m quy\u1ec1n coi vi\u1ec7c thi c\u1eed.\r\n\r\n[13] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan ch\u1ee9c m\u1ea1c ph\u1ee7, ch\u00e2u huy\u1ec7n nh\u1eadm ch\u1ee9c \u1edf l\u1ed9 Xuy\u00ean H\u1ea1p \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111\u01b0a gia \u0111\u00ecnh \u0111i theo, quan kinh tri\u1ec1u n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e2n thu\u1ed9c n\u01b0\u01a1ng t\u1ef1a c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady.\r\n\r\n[14] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, l\u1ec7nh cho H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Th\u1ea1ch Trung L\u1eadp, Tr\u01b0\u01a1ng Qu\u00e1n t\u1ea1m quy\u1ec1n so\u1ea1n ch\u1ebf t\u1eeb \u1edf X\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n, v\u00ec c\u00e1c tri ch\u1ebf c\u00e1o Tr\u1ecbnh H\u01b0\u1edbng, T\u01b0 Y\u1ec3n, L\u00fd Th\u1ee5c \u0111\u1ec1u t\u1ea1m quy\u1ec1n l\u00e0m ph\u00f3 ch\u1ee7 kh\u1ea3o.\r\n\r\n[15] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"N\u0103m ngo\u00e1i, ch\u1ed7 n\u00e0o ch\u00e2u ch\u1ea5u bay \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec1u \u0111\u1ec3 l\u1ea1i tr\u1ee9ng, s\u1ee3 r\u1eb1ng m\u00f9a xu\u00e2n h\u00e8 s\u1ebd sinh s\u00f4i. Nay ra l\u1ec7nh cho d\u00e2n \u0111\u00e0o tr\u1ee9ng ch\u00e2u ch\u1ea5u, m\u1ed7i m\u1ed9t th\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p n\u0103m \u0111\u1ea5u \u0111\u1eadu v\u00e0 g\u1ea1o[footnote] M\u1ed7i m\u1ed9t th\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p n\u0103m \u0111\u1ea5u \u0111\u1eadu v\u00e0 g\u1ea1o, ch\u1eef 'g\u1ea1o' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 10, ph\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng k\u1ef7 b\u1ed5 sung.[\/footnote].\"<\/i>\r\n\r\nSau \u0111\u00f3, c\u00e1c ch\u00e2u b\u00e1o c\u00e1o thu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n m\u1ed9t v\u1ea1n th\u1ea1ch tr\u1ee9ng ch\u00e2u ch\u1ea5u. L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u1ea5m l\u00faa g\u1ea1o trong kinh th\u00e0nh mang ra ngo\u00e0i, nay h\u00e3y b\u1ecf l\u1ec7nh \u0111\u00f3, c\u00e1c l\u1ed9 Giang, Ho\u00e0i, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u0103n c\u1ea5m mua b\u00e1n l\u00faa g\u1ea1o, v\u00e0 cho vay gi\u1ed1ng l\u00faa v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho d\u00e2n ngh\u00e8o Ho\u00e0i Nam[footnote] Cho vay gi\u1ed1ng l\u00faa v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho d\u00e2n ngh\u00e8o Ho\u00e0i Nam, nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Giang Ho\u00e0i', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\"<\/i>\r\n\r\n[16] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, l\u1ea5y Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 \u0110\u1eb1ng T\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng l\u00e0m T\u1ea3 ch\u00e1nh ng\u00f4n. T\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f9ng L\u01b0u Vi\u1ec7t d\u00e2ng s\u1edb l\u00ean Trang Hi\u1ebfn th\u00e1i h\u1eadu, xin tr\u1ea3 l\u1ea1i ch\u00ednh quy\u1ec1n.\r\n\r\n[17] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u1eabm ngh\u0129 r\u1eb1ng s\u0129 t\u1eed trong thi\u00ean h\u1ea1 ng\u00e0y c\u00e0ng nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn th\u00e2n v\u1eabn c\u00f2n h\u1eb9p, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i s\u1ed1ng l\u1ea9n khu\u1ea5t n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3[footnote] C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i s\u1ed1ng l\u1ea9n khu\u1ea5t n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3, theo \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 28 ph\u1ea7n T\u1ed5 t\u00f4ng khoa c\u1eed th\u1ee7 nh\u00e2n, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 31 ph\u1ea7n Tuy\u1ec3n c\u1eed kh\u1ea3o, v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 108 ph\u1ea7n Tuy\u1ec3n c\u1eed ch\u00ed, tr\u01b0\u1edbc ch\u1eef 'th\u00ea tr\u00ec' \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai ch\u1eef 'c\u00f4 h\u00e0n'.[\/footnote], \u0111\u1ebfn gi\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn th\u00e2n. Nay ra l\u1ec7nh cho Nam t\u1ec9nh t\u1ed5 ch\u1ee9c thi ti\u1ebfn s\u0129 v\u00e0 c\u00e1c khoa, l\u1ea5y hai ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi. Ti\u1ebfn s\u0129 n\u0103m l\u1ea7n thi, n\u0103m m\u01b0\u01a1i tu\u1ed5i; c\u00e1c khoa s\u00e1u l\u1ea7n thi, s\u00e1u m\u01b0\u01a1i tu\u1ed5i; \u0111\u00e3 t\u1eebng qua thi \u0111i\u1ec7n ti\u1ebfn s\u0129 ba l\u1ea7n, c\u00e1c khoa n\u0103m l\u1ea7n, v\u00e0 \u0111\u00e3 t\u1eebng d\u1ef1 thi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, d\u00f9 b\u00e0i thi kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t chu\u1ea9n, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111u\u1ed5i v\u1ec1, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i b\u00e1o danh l\u00ean.\"<\/i>\r\n\r\nT\u1eeb \u0111\u00f3 v\u1ec1 sau, l\u1ec7 n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh th\u01b0\u1eddng l\u1ec7.\r\n\r\n<em>('B\u1ea3n k\u1ef7' ch\u00e9p r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch t\u1ea5u danh, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 l\u1ea7n thi v\u00e0 tu\u1ed5i t\u00e1c, so v\u1edbi quy \u0111\u1ecbnh c\u0169 c\u00f3 ph\u1ea7n \u01b0u \u0111\u00e3i h\u01a1n, v\u00e0 tr\u1edf th\u00e0nh th\u01b0\u1eddng l\u1ec7, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo 'B\u1ea3n ch\u00ed'.)<\/em>\r\n\r\n[18] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n, \u0111\u00f4 tri binh m\u00e3 s\u1ee9 h\u1ebft nhi\u1ec7m k\u1ef3, t\u1eeb nay h\u00e3y b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quy\u1ec1n Tr\u01b0\u1edfng s\u1eed, T\u01b0 m\u00e3 ba n\u0103m, r\u1ed3i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o h\u00e0ng quan.\"<\/i>\r\n\r\n[19] V\u00ec Ho\u00e0i Nam n\u0103m \u0111\u00f3 m\u1ea5t m\u00f9a, xu\u1ea5t hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a t\u1eeb kho n\u1ed9i ph\u1ee7 giao cho Tam ty, thay cho thu\u1ebf n\u0103m \u0111\u00f3.\r\n\r\n[20] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c quan kinh tri\u1ec1u \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5, \u0111\u1ec1u cho ph\u00e9p kh\u1ea3o x\u00e9t sau ba n\u0103m. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111ang l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf T\u00e2y Xuy\u00ean, Qu\u1ea3ng Nam \u0111\u1ebfn k\u1ef3 kh\u1ea3o x\u00e9t, cho ph\u00e9p n\u1ed9p b\u1ea3n k\u00ea khai l\u1ecbch s\u1eed nhi\u1ec7m ch\u1ee9c t\u1ea1i Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan tr\u01b0\u1edbc hai ba th\u00e1ng. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi v\u00ec vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5 ho\u1eb7c t\u1eebng b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i \u0111\u1ee7 b\u1ed1n n\u0103m.\"<\/i> Vua nghe theo.\r\n\r\n[21] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn Kinh \u0110\u00f4ng T\u00e2y, Thi\u1ec3m T\u00e2y, ch\u1ecdn quan \u0111i xem x\u00e9t c\u00e1c n\u01a1i c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn t\u01b0\u1edbi ru\u1ed9ng d\u00e2n, r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, theo l\u1eddi b\u00e0n c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean.\r\n\r\n[22] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Trung th\u01b0 t\u00e2u, c\u00e1c quan \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u00e0 tri\u1ec1u th\u1ea7n, s\u1ee9 th\u1ea7n \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, \u0111\u1ec1u theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, c\u1ea5p gi\u1ea5y \u1ea5n ng\u1ef1 ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 ghi ch\u00e9p th\u00e0nh t\u00edch, Vua nghe theo.\r\n\r\n[23] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, qu\u1ea7n th\u1ea7n d\u00e2ng bi\u1ec3u xin nghe nh\u1ea1c, d\u00e2ng bi\u1ec3u n\u0103m l\u1ea7n, cu\u1ed1i c\u00f9ng Vua kh\u00f4ng nghe.\r\n\r\n[24] B\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n thuy\u1ebft th\u01b0[footnote]'S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'S\u00f9ng V\u0103n vi\u1ec7n', theo \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 7 h\u1ea1, \u300aTh\u1eadp tri\u1ec1u c\u01b0\u01a1ng y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 5, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 39 m\u00e0 s\u1eeda[\/footnote], l\u1ea5y \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Gi\u1ea3 X\u01b0\u01a1ng Tri\u1ec1u, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Tri\u1ec7u Hi Ng\u00f4n, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 ki\u00eam Ki\u1ec3m th\u1ea3o S\u00f9ng V\u0103n vi\u1ec7n V\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng \u0110\u1ea1o, Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 D\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y, m\u1ed7i ng\u00e0y hai ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o cung gi\u1ea3ng gi\u1ea3i.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, T\u00f4n Th\u00edch ra l\u00e0m Tri Duy\u1ec7n Ch\u00e2u, Vua h\u1ecfi Th\u00edch ai c\u00f3 th\u1ec3 thay th\u1ebf gi\u1ea3ng gi\u1ea3i, Th\u00edch ti\u1ebfn c\u1eed X\u01b0\u01a1ng Tri\u1ec1u, b\u00e8n sai Trung th\u01b0 th\u1eed gi\u1ea3ng. \u0110\u1ebfn \u0111\u00e2y, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c n\u00e0y \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m h\u1ecd[footnote]'\u0110\u1eb7c' tr\u00ean nguy\u00ean b\u1ea3n c\u00f3 ch\u1eef 'th\u1ee7y', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b d\u1eabn tr\u00ean m\u00e0 b\u1ecf[\/footnote]. Ba n\u0103m sau, m\u1edbi th\u0103ng l\u00e0m Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c th\u1ecb gi\u1ea3ng. Th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 4.\r\n\r\n[25] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng \u1edf c\u00e1c c\u1eeda th\u00e0nh, c\u1ea5p g\u1ea1o cho d\u00e2n ngh\u00e8o, m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed9t th\u0103ng.\r\n\r\n[26] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, cho ph\u00e9p c\u00e1c ch\u00e2u nha ti\u1ec1n v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 \u00e2n hu\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c mua b\u00e1n r\u01b0\u1ee3u c\u00f4ng.\r\n\r\n[27] T\u1ea1m ng\u1eebng thu ti\u1ec1n th\u01b0\u1ee3ng cung c\u1ee7a Ho\u00e0i Nam m\u1ed9t n\u0103m.\r\n\r\n[28] \u0110\u1ed5i t\u00ean \u0111i\u1ec7n K\u1ebf Chi\u1ebfu th\u00e0nh \u0111i\u1ec7n K\u1ebf Th\u00e1nh.\r\n\r\n[29] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, Tri\u1ec7u Nguy\u00ean H\u1ea1o b\u1eaft \u0111\u1ea7u x\u00e2m ph\u1ea1m Ph\u1ee7 Ch\u00e2u.\r\n\r\n[30] Th\u00e1ng 2, ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn <i>(m\u00f9ng m\u1ed9t)<\/i>, l\u1ea5y Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c Tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, H\u1eefu Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, quy\u1ec1n Tam ty s\u1ee9 s\u1ef1 Ph\u1ea1m Ph\u00fang l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129.\r\n\r\n[31] T\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c tr\u1ed3ng mu\u1ed1i \u1edf tr\u00ec mu\u1ed1i Gi\u1ea3i Ch\u00e2u trong ba n\u0103m, v\u00ec l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i d\u1ef1 tr\u1eef \u1edf tr\u00ec n\u00e0y \u0111\u1ee7 d\u00f9ng trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m.\r\n\r\n[32] \u0110\u1ed5i qu\u00e2n Tuy\u00ean \u0110\u1ee9c th\u00e0nh qu\u00e2n Chi\u00eau Kh\u00e1nh.\r\n\r\n[33] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty r\u1eb1ng: V\u1eadt d\u1ee5ng quan ph\u1ee7 trong thi\u00ean h\u1ea1 t\u00edch tr\u1eef qu\u00e1 nhi\u1ec1u, m\u00e0 h\u00e0ng n\u0103m cung c\u1ea5p s\u1ed5 s\u00e1ch r\u1ea5t phi\u1ec1n ph\u1ee9c, n\u00ean giao cho quan ch\u1ee9c bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 cung c\u1ea5p l\u00ean tr\u00ean th\u00ec \u0111\u1ec1u ch\u1edf v\u1ec1 kinh s\u01b0.\r\n\r\n[34] L\u1ea1i xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ph\u1ee7 Khai Phong xu\u1ea5t th\u00f3c t\u1eeb kho Th\u01b0\u1eddng B\u00ecnh \u0111\u1ec3 cho vay c\u00e1c h\u1ed9 t\u1eeb trung \u0111\u1eb3ng tr\u1edf xu\u1ed1ng, m\u1ed7i h\u1ed9 m\u1ed9t h\u1ed9c.\r\n\r\n[35] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho h\u1ecdc s\u0129 \u0111i\u1ec7n T\u01b0 Ch\u00ednh Ti\u1ebft Khu\u00ea \u0111\u1ee9ng tr\u00ean h\u00e0ng H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 th\u1eeba ch\u1ec9.\r\n\r\n[36] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, b\u00e3i b\u1ecf khoa Th\u01b0 ph\u00e1n B\u1ea1t t\u1ee5y, kh\u00f4ng c\u00f2n thi c\u1eed tr\u1ef1c ti\u1ebfp. T\u1eeb nay, c\u00e1c ch\u1ee9c m\u1ea1c ch\u1ee9c, quan ch\u00e2u huy\u1ec7n \u0111\u00e3 qua ba k\u1ef3 kh\u1ea3o x\u00e9t tr\u1edf l\u00ean, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ho\u1eb7c c\u00e1c v\u00f9ng Xuy\u00ean, Qu\u1ea3ng, Ph\u00fac Ki\u1ebfn, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u1ee9ng thi c\u00e1c khoa Hi\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng ch\u00ednh, N\u0103ng tr\u1ef1c ng\u00f4n C\u1ef1c gi\u00e1n, v.v. <i>(s\u00e1u khoa)<\/i>.\r\n\r\nC\u00e1c quan kinh tri\u1ec1u \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, c\u00f9ng c\u00e1c ti\u1ebfn s\u0129, c\u00e1c khoa \u0111\u00e3 thi \u0111\u1ed7 nh\u01b0ng b\u1ecb \u0111\u00e1nh tr\u01b0\u1ee3t, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u1ee9ng thi c\u00e1c khoa M\u1eadu t\u00e0i D\u1ecb \u0111\u1eb3ng <i>(ba khoa)<\/i> v\u00e0 V\u00f5 c\u1eed.\r\n\r\n\u0110\u00e2y l\u00e0 theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a Tri ch\u1ebf c\u00e1o L\u00fd Th\u1ee5c.\r\n\r\nTh\u1ee5c t\u1eebng d\u00e2ng l\u00ean m\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ec1u ngh\u1ecb lu\u1eadn v\u1ec1 th\u1eddi ch\u00ednh, trong \u0111\u00f3 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 nh\u1ea5t b\u00e0n v\u1ec1 qu\u1ed1c th\u1ec3, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf th\u1eeba ng\u00f4i v\u1ecb c\u1ee7a ba \u0111\u1eddi Vua tr\u01b0\u1edbc, n\u00ean \u0111\u1ec3 l\u1ea1i ph\u00e9p t\u1eafc cho tr\u0103m \u0111\u1eddi sau, nh\u01b0ng l\u1ea1i lo s\u1ee3 r\u1eb1ng s\u1ef1 nhu nh\u01b0\u1ee3c k\u00e9o d\u00e0i s\u1ebd khi\u1ebfn kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 ch\u1ea5n h\u01b0ng. Sau ni\u00ean hi\u1ec7u Thi\u00ean Hi, Trang Hi\u1ebfn \u00e2m th\u1ea7m gi\u00fap vi\u1ec7c tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, cho \u0111\u1ebfn khi l\u00e2m chung. \u0110\u1ebfn khi B\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf v\u1ecb, trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m, ch\u00ednh s\u1ef1 xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb h\u1eadu cung, n\u1ed9i th\u1ecb bu\u00f4ng th\u1ea3, con \u0111\u01b0\u1eddng t\u00e0 \u00e1c n\u1ea3y n\u1edf. Thi\u00ean m\u1ec7nh \u0111\u00e3 m\u1edf ra, con \u0111\u01b0\u1eddng v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1o \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n l\u1ea1i, \u0111u\u1ed5i h\u1ebft k\u1ebb gian t\u00e0, s\u00e1ng t\u1ecf quy ch\u1ebf; nh\u01b0ng sao kinh kh\u00f4ng theo th\u1ee9 t\u1ef1, kh\u00ed l\u00e0nh v\u1eabn u\u1ea5t \u1ee9c, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 \u00fd tr\u1eddi mu\u1ed1n B\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ec9nh ng\u1ed9 t\u1eeb nh\u1eefng vi\u1ec7c ban \u0111\u1ea7u.<\/i>\r\n\r\n<i>Nay tai h\u1ecda li\u00ean ti\u1ebfp, thu\u1ebf m\u00e1 c\u00f3 h\u1ea1n, m\u00e0 chi ti\u00eau kh\u00f4ng \u0111\u1ee7; ban th\u01b0\u1edfng b\u1eeba b\u00e3i, quan l\u1ea1i ng\u00e0y c\u00e0ng nhi\u1ec1u, m\u00e0 s\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t ch\u01b0a \u0111\u1ebfn n\u01a1i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m quan th\u00ec th\u1ee7 th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c l\u1edbn, k\u1ebb c\u1ea7u ti\u1ebfn th\u00ec l\u1ea5y vi\u1ec7c \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee5c \u0111\u00edch l\u00e0m gi\u1edbi h\u1ea1n, kh\u00f4ng ng\u1ea1i gian d\u1ed1i. C\u1eadn th\u1ea7n ra ngo\u00e0i nh\u1eadm ch\u1ee9c, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi c\u1ed1 t\u1eeb ch\u1ed1i r\u1ed3i b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c. Ti\u1ebfn c\u1eed kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t nguy\u1ec7n v\u1ecdng, ho\u1eb7c kh\u00f4ng nh\u1eadn ngay, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 qua m\u1ed9t \u0111\u00eam \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i. C\u00f3 k\u1ebb d\u00e2ng s\u1edb xin ch\u1ee9c cao, c\u00f3 k\u1ebb gi\u1ea3 d\u1ed1i \u0111\u1ec3 m\u01b0u c\u1ea7u t\u01b0\u1edbc v\u01b0\u01a1ng. Khi nh\u1eadm ch\u1ee9c th\u00ec khoa tr\u01b0\u01a1ng, khi d\u00e2ng l\u1eddi th\u00ec c\u00f4ng k\u00edch, th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng m\u01b0u tr\u00ed gi\u1ea3 d\u1ed1i, kh\u00f4ng s\u1ee3 b\u1ecb ch\u00ea c\u01b0\u1eddi, ki\u00eau ng\u1ea1o tham lam, r\u1ea5t kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi \u0111\u1ea1o c\u00f4ng.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed9t khi ban b\u1ed1 hi\u1ec7u l\u1ec7nh th\u00ec ph\u1ea3i ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u00fang \u0111\u1eafn, m\u1ed9t khi b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 th\u00ec kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i n\u1eefa. C\u00f2n nh\u01b0 qu\u1ed1c d\u1ee5ng ch\u01b0a \u0111\u1ee7, quan l\u1ea1i b\u1eeba b\u00e3i ch\u01b0a ph\u00e2n bi\u1ec7t, binh l\u00ednh nh\u0169ng nhi\u1ec5u, ng\u1ef1a m\u1ec7t m\u1ecfi, ban th\u01b0\u1edfng qu\u00e1 m\u1ee9c, chi ti\u00eau phung ph\u00ed, xin B\u1ec7 h\u1ea1 sai c\u1eadn th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 th\u1ec3 ch\u1ebf tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 thu chi c\u1ee7a ba tri\u1ec1u m\u00e0 ti\u1ebft ki\u1ec7m, \u0111\u00f3 l\u00e0 bi\u1ec7n ph\u00e1p ph\u00f2ng ng\u1eeba t\u1eeb nh\u1ecf v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t g\u1ed1c r\u1ec5 v\u1eady.\"<\/i>\r\n\r\nTh\u1ee9 hai, b\u00e0n v\u1ec1 thi\u00ean tai h\u1ea1n h\u00e1n, n\u00f3i: <i>\"Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, n\u1eafng h\u1ea1n ho\u00e0nh h\u00e0nh, d\u00e2n ch\u00fang l\u00e2m v\u00e0o c\u1ea3nh kh\u1ed1n kh\u00f3, m\u00f9a m\u00e0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thu\u1eadn l\u1ee3i. \u300aH\u1ed3ng Ph\u1ea1m Ng\u0169 H\u00e0nh\u300b n\u00f3i: 'Ti\u1ebfm, th\u01b0\u1eddng d\u01b0\u01a1ng nh\u01b0\u1ee3c.' \u00dd n\u00f3i r\u1eb1ng s\u1ef1 ti\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t s\u1ebd khi\u1ebfn n\u1eafng h\u1ea1n k\u00e9o d\u00e0i.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i n\u00f3i: 'Th\u1ed5 vi\u00ean gi\u00e1 s\u1eafc.' \u0110\u1ea5t \u0111\u1ed1i v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi, t\u00ednh ch\u1ea5t c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 t\u00edn, c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 suy ngh\u0129. Khi n\u00f3 g\u1eb7p tai h\u1ecda th\u00ec s\u01b0\u01a1ng m\u00f9 bao ph\u1ee7, khi n\u00f3 g\u1eb7p tai \u01b0\u01a1ng th\u00ec m\u00f9a m\u00e0ng kh\u00f4ng th\u00e0nh. Tr\u1eddi c\u00f3 l\u1ebd mu\u1ed1n n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1edbc v\u1ecb qu\u00e1 m\u1ee9c, g\u1ea7n nh\u01b0 ti\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t, m\u1ec7nh l\u1ec7nh thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 t\u00edn nhi\u1ec7m.<\/i>\r\n\r\n<i>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u1edf ph\u01b0\u01a1ng xa, kh\u00f4ng ti\u1ebfc ban th\u01b0\u1edfng, t\u01b0\u1edbng t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c phong ch\u1ee9c cao, v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p m\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m. \u0110\u1ebfn c\u1ea3 th\u00e2n th\u00edch trong ho\u00e0ng t\u1ed9c, v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 c\u1ea5p b\u1eadc, cung t\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c truy phong, l\u1ea1m d\u1ee5ng danh hi\u1ec7u t\u00f4n qu\u00fd, d\u01b0\u1edbi th\u1ec1m cung \u0111i\u1ec7n, vi\u1ec7c th\u0103ng ch\u1ee9c qu\u00e1 \u01b0u \u0111\u00e3i, ch\u1ee9c v\u1ee5 th\u01b0\u1eddng b\u1ecb th\u0103ng ti\u1ebfn qu\u00e1 nhanh. \u0110\u00e2y ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ef1 ti\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t sao?<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i n\u1eefa, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, c\u00f3 khi chi\u1ebfu ch\u1ec9 tr\u01b0\u1edbc ch\u01b0a k\u1ecbp thi h\u00e0nh, chi\u1ebfu ch\u1ec9 sau \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf, ho\u1eb7c \u0111\u00e3 ban r\u1ed3i l\u1ea1i thu h\u1ed3i, ho\u1eb7c ch\u01b0a ban \u0111\u00e3 d\u1eebng l\u1ea1i. \u0110\u00e2y ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin sao?<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i c\u00f3 khi sai s\u1ee9 \u0111i m\u1edf kho c\u00f4ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o, nh\u01b0ng x\u00e9t b\u1ed1n d\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi n\u00f4ng th\u00ec ph\u1ea3i c\u00e0y ru\u1ed9ng, v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n qu\u1ed1c gia ph\u1ea3i chu c\u1ea5p. Nay l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed9i v\u00e0 b\u1ed5ng l\u1ed9c c\u1ee7a quan l\u1ea1i, g\u1ea5p tr\u0103m l\u1ea7n x\u01b0a, v\u1edbi chi ph\u00ed l\u1edbn nh\u01b0 v\u1eady, li\u1ec7u c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i n\u1eefa, vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c xa x\u00f4i, c\u1ee9u t\u1ebf kh\u00f4ng k\u1ecbp, ho\u1eb7c huy \u0111\u1ed9ng d\u00e2n phu ch\u1edf l\u00faa, ho\u1eb7c chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi cho vay ti\u1ec1n, \u00e2n hu\u1ec7 ch\u01b0a \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n, d\u00e2n \u0111\u00e3 b\u1ecb qu\u1ea5y nhi\u1ec5u n\u1eb7ng n\u1ec1, ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb c\u1ea7u danh mu\u1ed1n mua chu\u1ed9c l\u00f2ng d\u00e2n m\u00e0 th\u00f4i.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 tu s\u1eeda vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi bi\u1ebfn c\u1ed1 c\u1ee7a tr\u1eddi, n\u1ebfu kh\u00f4ng, s\u1ee9c l\u1ef1c qu\u1ed1c gia s\u1ebd c\u1ea1n ki\u1ec7t, m\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 c\u1ee9u d\u00e2n kh\u1ecfi thi\u00ean tai.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 ba b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u00e2u tr\u00ecnh, n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e2m tri\u1ec1u s\u00e1ng su\u1ed1t, l\u1eafng nghe v\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn l\u1eddi trung tr\u1ef1c. Tuy nhi\u00ean, nh\u1eefng b\u1ec1 t\u00f4i d\u00e2ng l\u1eddi, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u thi\u00ean v\u1ec1 l\u1eddi l\u1ebd c\u1ef1c \u0111oan, bu\u00f4ng l\u1eddi ph\u1ec9 b\u00e1ng, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1o l\u00fd, ch\u1ec9 gi\u1ea3 d\u1ed1i m\u01b0u m\u1eb9o, m\u01b0u toan l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng, \u00fd \u0111\u1ed3 ti\u1ebfn th\u00e2n, m\u01b0\u1ee3n danh ngh\u0129a gh\u00e9t \u00e1c, d\u00e2ng t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng li\u00ean t\u1ee5c, \u0111\u00f2i h\u1ecfi ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi m\u1edbi th\u00f4i, b\u00e1n r\u1ebb s\u1ef1 ngay th\u1eb3ng c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho qu\u00e2n ph\u1ee5, h\u00e1 ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 khi l\u1eafng nghe v\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn l\u1eddi trung tr\u1ef1c sao?<\/i>\r\n\r\n<i>Tri\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 L\u01b0u K\u00fd, nh\u1eb9 d\u1ea1 d\u00e2ng t\u1ea5u. N\u0103m T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9 th\u1ee9 t\u00e1m, ti\u00ean \u0111\u1ebf n\u00f3i v\u1edbi t\u1ea3 h\u1eefu r\u1eb1ng: 'Ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y l\u1eddi l\u1ebd nhi\u1ec1u m\u01b0u m\u1eb9o, mong mu\u1ed1n nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i th\u1ef1c hi\u1ec7n. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng g\u1ea7n v\u1edbi gi\u1ea3 d\u1ed1i s\u1ebd l\u00e0m lo\u1ea1n s\u1ef1 th\u1eadt, \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a l\u1eddi n\u00f3i d\u1ec5 ph\u00e2n bi\u1ec7t.' K\u00fd t\u1eebng ph\u1ea1m ph\u00e1p nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a x\u00e9t l\u1eddi n\u00f3i xem vi\u1ec7c l\u00e0m, ch\u00ednh l\u00e0 v\u00ec th\u1ebf. Mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i khi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p[footnote] Mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i khi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p 'ti\u1ebfn \u0111\u1ed1i', \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b quy\u1ec3n 57 truy\u1ec7n L\u00fd Th\u1ee5c ch\u00e9p l\u00e0 'ti\u1ebfn tho\u00e1i'.[\/footnote], h\u00e3y \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng s\u00e2u s\u1eafc nh\u1eefng k\u1ebb gian t\u00e0, ph\u00e2n bi\u1ec7t s\u1ef1 th\u00e0nh th\u1eadt v\u00e0 gi\u1ea3 d\u1ed1i, \u0111\u1eebng d\u1ec5 d\u00e0ng tin d\u00f9ng.<\/i>\r\n\r\n<i>Gi\u1ea3 nh\u01b0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi khen ai \u0111\u00f3 t\u1ed1t, ho\u1eb7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n mu\u1ed1n ti\u1ebfn c\u1eed, nh\u01b0ng ng\u1ea1i v\u00ec \u0111\u1ed3ng li\u1ec7t; ho\u1eb7c \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u1ed9t ch\u00fat t\u1ed1t \u0111\u1eb9p, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft m\u01b0\u1ee3n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m b\u1ea3n l\u1ec1 \u0111\u1ec3 t\u1ef1 khoe khoang; ho\u1eb7c t\u1eebng nghe th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng khen ng\u1ee3i, mong \u0111\u01b0\u1ee3c khen ng\u1ee3i theo \u00fd ch\u1ec9, m\u01b0\u1ee3n \u0111\u00f3 l\u00e0m ch\u1ed7 d\u1ef1a, k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft ph\u00e1i t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i ai \u0111\u00f3 kh\u00f4ng t\u1ed1t, ho\u1eb7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n gh\u00e9t, mu\u1ed1n h\u1ecd b\u1ecb \u0111u\u1ed5i \u0111i; ho\u1eb7c nghe th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng khen ng\u1ee3i, s\u1eafp \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, ghen gh\u00e9t vi\u1ec7c h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn d\u1ee5ng, kh\u00e9o l\u00e9o vu kh\u1ed1ng; ho\u1eb7c v\u1ed1n mang l\u00f2ng h\u1eadn th\u00f9, danh ti\u1ebfng \u0111\u00e8 n\u00e9n m\u00ecnh, k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nghi ng\u1edd, \u00f4m l\u00f2ng h\u00e3m h\u1ea1i.<\/i>\r\n\r\n<i>Nh\u1eefng k\u1ebb nh\u01b0 v\u1eady, gian hi\u1ec3m mu\u00f4n h\u00ecnh v\u1ea1n tr\u1ea1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng. Ch\u00e2n T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng n\u00f3i: 'K\u1ebb gian t\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng, th\u1eadt kh\u00f3 nh\u1eadn ra. N\u1ebfu x\u00e9t k\u1ebb th\u00edch h\u00e3m h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec3 t\u1ef1 ti\u1ebfn th\u00e2n, m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n th\u1ea5y t\u00e1m ch\u00edn.' L\u1eddi n\u00e0y r\u1ea5t quan tr\u1ecdng, mong B\u1ec7 h\u1ea1 suy x\u00e9t k\u1ef9.\"<\/i>\r\n\r\nB\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 t\u01b0 n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i nh\u00e2n s\u1ef1 hai ph\u1ee7 h\u01a1i nhi\u1ec1u, tuy c\u00f3 nh\u1eefng k\u1ebb gian t\u00e0 l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i s\u1ef1 tin c\u1eady c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0ng c\u0169ng l\u00e0m t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng ch\u00ednh s\u00e1ch gi\u1ea3n d\u1ecb, t\u0129nh l\u1eb7ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. \u0110\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0 c\u00e1nh tay c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, n\u00ean c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u1ef1a ch\u1ecdn k\u1ef9 c\u00e0ng.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u1ecbnh thi\u00ean h\u1ea1, d\u00f9ng ba t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng nh\u00e0 Chu \u0111\u1ebfn s\u00e1u n\u0103m, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi d\u00f9ng Tri\u1ec7u Ph\u1ed5 thay th\u1ebf, t\u1ed5ng c\u1ed9ng m\u01b0\u1eddi m\u1ed9t n\u0103m, r\u1ed3i m\u1edbi d\u00f9ng Ti\u1ebft C\u01b0 Ch\u00ednh v\u00e0 Th\u1ea9m Lu\u00e2n thay th\u1ebf.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00ean ng\u00f4i, ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0 L\u01b0 \u0110a T\u1ed1n, sau s\u00e1u n\u0103m l\u1ea1i d\u00f9ng Tri\u1ec7u Ph\u1ed5, trong m\u01b0\u1eddi t\u00e1m n\u0103m sau \u0111\u00f3, tuy thay \u0111\u1ed5i t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng ba b\u1ed1n l\u1ea7n, nh\u01b0ng ch\u1ec9 d\u00f9ng n\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 L\u00fd Ph\u01b0\u1edfng, T\u1ed1ng K\u1ef3, L\u1eef M\u00f4ng Ch\u00ednh, Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n v\u00e0 L\u00e3 \u0110oan. L\u00fac \u0111\u00f3, ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn c\u1eed th\u00ec tranh nhau t\u1ecf l\u00f2ng trung, ng\u01b0\u1eddi lui v\u1ec1 th\u00ec lo s\u1ee3 m\u00e0 tu s\u1eeda, b\u1edfi vi\u1ec7c th\u0103ng gi\u00e1ng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec1u do quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh s\u00e1ng su\u1ed1t c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.<\/i>\r\n\r\n<i>Tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi C\u1ea3nh \u0110\u1ee9c c\u1ee7a Ch\u00e2n T\u00f4ng, ch\u1ec9 thay \u0111\u1ed5i ba l\u1ea7n, ch\u1ec9 c\u00f3 n\u0103m t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0 L\u00fd H\u00e3ng, H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung, V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n, T\u1ea5t S\u0129 An v\u00e0 Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n. V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n gi\u1eef ch\u1ee9c m\u01b0\u1eddi hai n\u0103m, ti\u1ebfp theo l\u00e0 H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung gi\u1eef ch\u1ee9c l\u1ea1i m\u01b0\u1eddi n\u0103m. Hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y t\u1ea1i v\u1ecb, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1eddi d\u1ecb ngh\u1ecb, nh\u01b0ng nh\u1edd l\u00f2ng khoan dung l\u1edbn, tin d\u00f9ng kh\u00f4ng ng\u1edd v\u1ef1c, n\u00ean kh\u00f4ng b\u1ecb quy\u1ec1n l\u1ef1c l\u00e0m n\u1eb7ng n\u1ec1.<\/i>\r\n\r\n<i>H\u01a1n n\u1eefa, quy\u1ec1n l\u1ef1c qu\u00e1 l\u1edbn th\u00ec b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f3 l\u00f2ng gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e2u; l\u1eddi n\u00f3i d\u1ec5 nghe th\u00ec k\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ec3 tranh \u0111\u1ea5u l\u1eabn nhau. Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng: 'Nay b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng y\u00ean \u1ed5n, c\u00f9ng c\u00e1c khanh c\u1ea9n th\u1ee7 ph\u00e9p t\u1eafc c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch nh\u1ea5t.' \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ea1i th\u1ec3 c\u1ee7a vi\u1ec7c \u1ee7y th\u00e1c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 n\u0103m b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c ch\u1ecdn quan, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>\"V\u00e0o \u0111\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u Th\u00e1i B\u00ecnh H\u01b0ng Qu\u1ed1c, danh s\u00e1ch quan l\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u0103n v\u00f5 ch\u1ec9 c\u00f3 hai tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u1ebfn \u0111\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh, t\u0103ng l\u00ean b\u1ed1n tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. N\u0103m Thi\u00ean Th\u00e1nh th\u1ee9 nh\u1ea5t, v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 m\u1ed9t ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi. T\u1eeb n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n hu\u1ec7, l\u1ea1i v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 con s\u1ed1 th\u1eddi Thi\u00ean Th\u00e1nh.<\/i>\r\n\r\n<i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n v\u00e0o kinh m\u1ed7i n\u0103m ch\u1ec9 v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i qua m\u01b0\u1eddi m\u1ea5y k\u1ef3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch, c\u00f3 c\u00f4ng lao, kh\u00f4ng ph\u1ea1m l\u1ed7i, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c quan g\u1ea7n g\u0169i nhi\u1ec1u l\u1ea7n ti\u1ebfn c\u1eed nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, khi\u1ebfn cho c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng xa x\u00f4i v\u00e0 c\u00e1c th\u00e0nh l\u1edbn \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i d\u00f9ng quan ch\u1ee9c m\u1ea1c ph\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u1ea5p ch\u1ed7 tr\u1ed1ng. N\u0103m nay, c\u00e1c ch\u1ee9c ph\u00e1n quan, b\u1ea1 u\u00fd ch\u1ec9 qua b\u1ed1n k\u1ef3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m quan kinh, m\u1ed7i ng\u00e0y c\u00f3 \u0111\u1ebfn b\u1ed1n n\u0103m ng\u01b0\u1eddi, c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng xa kh\u00f4ng c\u00f2n ch\u1ed7 tr\u1ed1ng, l\u1ea1i d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Giang Chi\u1ebft b\u1ed5 nhi\u1ec7m, \u0111\u00f3 l\u00e0 do ban \u00e2n qu\u00e1 r\u1ed9ng so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc.<\/i>\r\n\r\n<i>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eebng d\u1ee5 b\u1ea3o Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n v\u00e0 L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n ch\u1ee7 ph\u00e1n r\u1eb1ng[footnote] 'D\u1ee5' nguy\u00ean l\u00e0 'lu\u1eadn', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], n\u1ebfu c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng xu\u1ea5t ch\u00fang[footnote] 'Ch\u01b0\u1edbc' nguy\u00ean c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 'tri', theo s\u00e1ch tr\u00ean v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi khen ng\u1ee3i, th\u00ec b\u00ed m\u1eadt t\u00e2u l\u00ean, s\u1ebd c\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t th\u0103ng ch\u1ee9c.<\/i>\r\n\r\n<i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ecdn c\u00e1c ch\u1ee7 ph\u00e1n quan c\u1ee7a tam ty, b\u00ed m\u1eadt sai \u0111i\u1ec1u tra, khi d\u1eabn v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p, h\u00e3y l\u00e0m theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu, h\u00e8n k\u00e9m, th\u1ec9nh tho\u1ea3ng n\u00ean c\u00e1ch ch\u1ee9c, \u0111\u1ec3 c\u00f3 s\u1ef1 r\u0103n \u0111e v\u00e0 khuy\u1ebfn kh\u00edch.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 s\u00e1u b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c thi c\u1eed, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc ni\u00ean hi\u1ec7u Khai B\u1ea3o, m\u1ed7i n\u0103m s\u1ed1 ti\u1ebfn s\u0129 kh\u00f4ng qu\u00e1 ba m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc kinh \u0111i\u1ec3n kh\u00f4ng qu\u00e1 n\u0103m m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi. T\u1eeb khi \u0111\u00e1nh b\u1ea1i n\u01b0\u1edbc ng\u1ee5y, s\u1ed1 quan l\u1ea1i c\u00e0ng \u0111\u00f4ng, b\u1eaft \u0111\u1ea7u m\u1edf k\u1ef3 thi \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 thu nh\u1eadn r\u1ed9ng r\u00e3i s\u0129 t\u1eed, Th\u00e1i T\u00f4ng giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho Xu\u00e2n quan, t\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh v\u1ec1 sau, l\u1ea1i ti\u1ebfp t\u1ee5c thi \u0111\u00ecnh. Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 l\u1ea5y \u0111\u1ecba v\u1ecb t\u00f4n qu\u00fd c\u1ee7a thi\u00ean t\u1eed m\u00e0 \u0111\u00edch th\u00e2n \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a Xu\u00e2n quan.<\/i>\r\n\r\n<i>H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi qu\u00e1 r\u1ed9ng, l\u1ea1i ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o t\u00e0i ngh\u1ec7 trong m\u1ed9t ng\u00e0y, ch\u01b0a th\u1ec3 hi\u1ec7n h\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1edf tr\u01b0\u1eddng, vi\u1ec7c kh\u1ea3o s\u00e1t trong v\u00e0i ng\u00e0y c\u0169ng kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 ch\u00ednh x\u00e1c.<\/i>\r\n\r\n<i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ch\u1ee9c quan c\u00f2n thi\u1ebfu c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9 n\u0103m nay \u0111\u1ec3 l\u00e0m ti\u00eau chu\u1ea9n cho n\u0103m sau, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho C\u1ed1ng vi\u1ec7n t\u1ed5 ch\u1ee9c thi c\u1eed, sau \u0111\u00f3 giao cho hai ba v\u1ecb v\u0103n h\u1ecdc c\u1eadn th\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i xem c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn hay kh\u00f4ng, b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f9ng c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh m\u1edf ni\u00eam phong xem danh s\u00e1ch, tham kh\u1ea3o th\u00eam ti\u1ebfng t\u0103m v\u00e0 th\u1ef1c t\u00e0i, x\u1ebfp h\u1ea1ng theo c\u1ea5p b\u1eadc. Nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i th\u1ef1c s\u1ef1 trong thi\u00ean h\u1ea1.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 b\u1ea3y b\u00e0n v\u1ec1 ch\u1ebf khoa, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>\"Theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u1ef1 tuy\u1ec3n ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m b\u00e0i thi ph\u00e1n ba ph\u1ea7n, g\u1ecdi l\u00e0 b\u1ea1t t\u1ee5y. Ch\u1ec9 d\u00f9ng nh\u1eefng \u00e1n ki\u1ec7n kh\u00f3 v\u00e0 ngh\u0129a c\u1ed5 \u0111\u1ec3 xem h\u1ecd c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng hay kh\u00f4ng, ng\u01b0\u1eddi v\u0103n t\u1eeb hay \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp h\u1ea1ng \u01b0u \u0111\u1eb3ng v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan, \u0111\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch th\u1ee9c th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a h\u1eefu ty \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 v\u00e0 th\u0103ng ti\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn. Nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00edch th\u00e2n ng\u1ef1 t\u1ea1i hi\u00ean b\u1ec7, xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 b\u00e0i thi[footnote] Xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 b\u00e0i thi, ch\u1eef 'h\u1ea1ch' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u00fac', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 s\u1ef1 l\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p.<\/i>\r\n\r\n<i>Mong b\u00e3i b\u1ecf khoa n\u00e0y. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng xu\u1ea5t ch\u00fang, t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 c\u1eed v\u00e0o khoa t\u00e0i ch\u00ed ki\u00eam m\u1eadu, t\u01b0\u1eddng minh l\u1ea1i l\u00fd. L\u1ea1i n\u1eefa, khoa m\u1eadu t\u00e0i d\u1ecb \u0111\u1eb3ng c\u1ee7a L\u1ec5 b\u1ed9 v\u1ed1n nh\u1eb1m t\u00ecm ki\u1ebfm ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i xu\u1ea5t ch\u00fang, nh\u01b0ng nghe n\u00f3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng m\u1edbi \u0111\u1ebfn \u1ee9ng th\u00ed. Mong thay \u0111\u1ed5i th\u00e0nh quy ch\u1ebf nghi\u00eam ng\u1eb7t h\u01a1n \u0111\u1ec3 lo\u1ea1i b\u1ecf nh\u1eefng k\u1ebb gian l\u1eadn.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 t\u00e1m b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c duy\u1ec7t binh, n\u00f3i: <i>\"Theo \u300aKhai B\u1ea3o Th\u00f4ng L\u1ec5\u300b, c\u00f3 nghi th\u1ee9c gi\u1ea3ng v\u00f5 b\u1ed1n m\u00f9a. L\u00fac \u0111\u1ea7u d\u1ef1ng n\u01b0\u1edbc, bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng ch\u01b0a y\u00ean, c\u00e1c Vua t\u1ed5 th\u01b0\u1eddng th\u00e2n ch\u00ednh xem x\u00e9t, th\u1eed nghi\u1ec7m, s\u1eafp \u0111\u1eb7t vi\u1ec7c luy\u1ec7n t\u1eadp b\u1eafn cung. Sau th\u1eddi Th\u00e1i B\u00ecnh H\u01b0ng Qu\u1ed1c, x\u00e2y \u0111\u00e0i \u1edf D\u01b0\u01a1ng Th\u00f4n \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb cho vi\u1ec7c duy\u1ec7t binh l\u1edbn.<\/i>\r\n\r\n<i>\u0110\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh \u0111\u1eddi Ch\u00e2n T\u00f4ng, l\u1ea1i m\u1edf tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea5u \u1edf \u0110\u00f4ng V\u0169 Nguy\u00ean, \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n \u0111\u1ebfn t\u1eadp b\u1eafn. Sau \u0111\u00f3, Vua l\u1ea1i \u0111\u1ebfn gi\u00e1o tr\u01b0\u1eddng Phi S\u01a1n, \u0111\u00edch th\u00e2n hu\u1ea5n luy\u1ec7n, t\u1ecf r\u00f5 kh\u00f4ng qu\u00ean vi\u1ec7c v\u00f5 b\u1ecb. Nay k\u1ebf th\u1eeba th\u1eddi th\u1ecbnh tr\u1ecb, binh \u0111ao kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u1ebfn \u0111\u00e3 ba m\u01b0\u01a1i n\u0103m, khi\u1ebfn qu\u00e2n s\u0129 trong doanh tr\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f2n nghe ti\u1ebfng tr\u1ed1ng chi\u00eang. Kh\u1ed5ng T\u1eed c\u00f3 n\u00f3i, kh\u00f4ng d\u1ea1y d\u00e2n \u0111\u00e1nh tr\u1eadn, t\u1ee9c l\u00e0 b\u1ecf r\u01a1i h\u1ecd.<\/i>\r\n\r\n<i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 theo \u300aTh\u00f4ng L\u1ec5\u300b, r\u00e8n qu\u00e2n gi\u1ea3ng v\u00f5 v\u00e0 \u0111\u00edch th\u00e2n xem x\u00e9t vi\u1ec7c luy\u1ec7n t\u1eadp.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 ch\u00edn b\u00e0n v\u1ec1 th\u1eddi l\u1ec7nh, n\u00f3i: <i>\"Theo \u300aKhai Nguy\u00ean \u0110\u1ecbnh L\u1ec5\u300b, c\u00f3 nghi th\u1ee9c \u0111\u1ecdc l\u1ec7nh n\u0103m m\u00f9a \u1edf Minh \u0110\u01b0\u1eddng v\u00e0 Th\u00e1i C\u1ef1c \u0110i\u1ec7n. M\u0169 \u00e1o, \u0111ai ng\u1ecdc \u0111\u1ec1u theo m\u00e0u s\u1eafc ph\u01b0\u01a1ng v\u1ecb[footnote] 'Theo' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'l\u00e0', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], m\u1ed7i th\u00e1ng c\u00f3 l\u1ec7nh ri\u00eang. N\u1ebfu th\u00e1ng l\u1ec7nh kh\u00f4ng thu\u1eadn[footnote] 'Th\u00e1ng l\u1ec7nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'h\u00e0nh l\u1ec7nh', c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], th\u00ec n\u0103m tai \u01b0\u01a1ng \u1ee9ng theo. Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, kh\u00ed h\u1eadu r\u1ed1i lo\u1ea1n, l\u1ee5t h\u1ea1n kh\u00f4ng \u0111i\u1ec1u h\u00f2a. C\u00f3 l\u1ebd do vi\u1ec7c h\u00ecnh ch\u00ednh c\u1ee7a c\u00e1c c\u01a1 quan c\u00f3 ch\u1ed7 tr\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ea1o thu\u1eadn th\u1eddi. Tr\u1eddi \u1ee9ng v\u1edbi \u0111i\u1ec1m l\u1ea1, \u1eaft ph\u1ea3i thay \u0111\u1ed5i v\u00e0 s\u1eeda sang ch\u00ednh s\u1ef1.<\/i>\r\n\r\n<i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c c\u01a1 quan, b\u00e0n b\u1ea1c tu ch\u1ec9nh l\u1ea1i l\u1ec5 c\u0169. V\u00e0o ng\u00e0y kh\u00ed \u0111\u1ebfn, t\u1eadp h\u1ee3p v\u0103n v\u00f5 b\u00e1 quan \u0111\u1ecdc th\u1eddi l\u1ec7nh \u1edf Thi\u00ean An \u0110i\u1ec7n, b\u1ec7 h\u1ea1 ng\u1ef1 t\u1ecda, c\u00e1c quan g\u1ea7n g\u0169i qu\u1ef3 nghe, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi c\u00f9ng r\u0103n nhau, \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c h\u1ed3i v\u1ebb \u0111\u1eb9p c\u1ee7a l\u1ec7nh h\u00f2a h\u1ee3p.\"<\/i>\r\n\r\n\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 m\u01b0\u1eddi: <i>\"T\u1eeb th\u1eddi B\u1ea3o L\u1ecbch nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng v\u1ec1 sau, th\u01b0\u1eddng v\u00e0o ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t h\u00e0ng th\u00e1ng, Vua ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n \u0111\u1ec3 c\u1eed h\u00e0nh nghi l\u1ec5 nh\u1eadp c\u00e1p. Sau \u0111\u00f3, d\u00f9 th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i lo\u1ea1n l\u1ea1c, nghi l\u1ec5 n\u00e0y v\u1eabn th\u1ec9nh tho\u1ea3ng \u0111\u01b0\u1ee3c duy tr\u00ec. \u0110\u1ebfn th\u1eddi Th\u00e1nh tri\u1ec1u ta, Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u00e3 n\u0103m l\u1ea7n c\u1eed h\u00e0nh nghi l\u1ec5 n\u00e0y, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Nguy\u00ean, b\u00e0y \u0111\u1ee7 c\u00e1c nghi tr\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a \u0111i\u1ec7n trung v\u00e0 Kim Ng\u00f4, thi\u1ebft l\u1eadp c\u00e1c ch\u1ee9c \u0110\u00e3i ch\u1ebf, H\u1eadu \u0111\u1ed1i quan. \u0110i\u1ec7n S\u00f9ng Nguy\u00ean t\u1ee9c l\u00e0 \u0111i\u1ec7n Thi\u00ean An ng\u00e0y nay.<\/i>\r\n\r\n<i>Sau ni\u00ean hi\u1ec7u C\u00e0n \u0110\u1ee9c, \u0111\u1ed5i sang ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n \u0110\u1ea1i Minh, t\u1ee9c l\u00e0 \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Anh ng\u00e0y nay. Th\u00e1i T\u00f4ng ba l\u1ea7n c\u1eed h\u00e0nh nghi l\u1ec5 n\u00e0y, \u0111\u1ecbnh ra nghi th\u1ee9c m\u1edbi, t\u1ea1i s\u00e2n \u0111i\u1ec7n V\u0103n \u0110\u1ee9c t\u0103ng th\u00eam nghi tr\u01b0\u1ee3ng Ho\u00e0ng Huy. Ch\u00e2n T\u00f4ng c\u0169ng ba l\u1ea7n c\u1eed h\u00e0nh, v\u1ebd \u0111\u1ed3, gi\u1ea3ng t\u1eadp, c\u1ea5t gi\u1eef trong c\u1ea5m c\u00e1c. Nghi l\u1ec5 n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1ecf h\u01a1n hai k\u1ef7, mong nh\u00e2n th\u1eddi th\u1ecbnh th\u1ebf m\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i.\"<\/i>\r\n\r\n[37] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Khi thi \u0111i\u1ec7n \u0111\u1ec3 ch\u1ecdn c\u1eed nh\u00e2n, c\u00e1c quan kh\u1ea3o th\u00ed th\u1eddi gian g\u1ea5p g\u00e1p, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng. T\u1eeb nay, vi\u1ec7c kh\u1ea3o s\u00e1t l\u1ea7n \u0111\u1ea7u, ph\u00fac kh\u1ea3o v\u00e0 t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh, l\u1ea5y m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y l\u00e0m h\u1ea1n.\"<\/i>\r\n\r\n[38] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, sai Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c \u0110\u00e3i ch\u1ebf Y\u00ean T\u00fac, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0110\u00e3i ch\u1ebf Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng Tam ty b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a kho Chi\u1ebft Trung \u1edf kinh \u0111\u00f4 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. Ban \u0111\u1ea7u \u0111\u1ecbnh l\u1eadp kho Chi\u1ebft Trung \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i h\u00e0ng n\u0103m, nh\u01b0ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng n\u1ebfu mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c gi\u00e1 r\u1ebb \u1edf kinh \u0111\u00f4 th\u00ec gi\u00e1 c\u1ea3 s\u1ebd t\u0103ng cao, l\u00e0m h\u1ea1i d\u00e2n, n\u00ean sai b\u00e0n k\u1ef9 l\u1ea1i.\r\n\r\n[39] T\u1ea1m th\u1eddi b\u1ecf l\u1ec7nh c\u1ea5m khai th\u00e1c v\u00e0ng \u1edf \u0110\u0103ng Ch\u00e2u, Lai Ch\u00e2u v\u00ec n\u0103m \u0111\u00f3 m\u1ea5t m\u00f9a, d\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 nu\u00f4i s\u1ed1ng.\r\n\r\n[40] Mi\u1ec5n thu\u1ebf h\u1ea1 c\u00f2n thi\u1ebfu c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai tr\u00ean l\u1ed9 \u00cdch Ch\u00e2u.\r\n\r\n[41] Chi\u1ebfu cho Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn H\u00e0 B\u1eafc, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c v\u00e0o kho, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i k\u00ea r\u00f5 h\u1ecd t\u00ean v\u00e0 s\u1ed1 th\u1ea1ch r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, s\u1ebd ban chi\u1ebfu ch\u1ec9 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, \u0111\u1ee3i khi n\u1ed9p \u0111\u1ee7 th\u00f3c th\u00ec trao cho.\r\n\r\n[42] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, b\u00e3i b\u1ecf m\u1ecf b\u1ea1c H\u00e0n Th\u00f4n \u1edf huy\u1ec7n Ng\u1ecdc S\u01a1n, ch\u00e2u T\u00edn.\r\n\r\n[43] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, ban chi\u1ebfu: <i>\"C\u00e1c ch\u1ee9c Ph\u00f3 s\u1ee9 c\u1ee7a c\u00e1c ty, t\u1eeb nay n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng l\u00ean l\u00e0m Ch\u00ednh s\u1ee9, th\u00ec d\u1ef1a v\u00e0o ng\u1ea1ch hi\u1ec7n t\u1ea1i, th\u0103ng l\u00ean n\u0103m b\u1eadc, l\u00e0m th\u00e0nh \u0111\u1ecbnh l\u1ec7. Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd th\u00e1ng 9 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 2, xem x\u00e9t l\u1ea1i. Vi\u1ec7c x\u00e9t duy\u1ec7t v\u00e0 th\u0103ng chuy\u1ec3n, v\u1eabn theo quy \u0111\u1ecbnh c\u0169.\"<\/i>\r\n\r\n[44] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, ban chi\u1ebfu: Tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau ng\u00e0y gi\u1ed7 c\u1ee7a Trang \u00dd Th\u00e1i h\u1eadu, c\u1ea5m nh\u1ea1c m\u1ed7i l\u1ea7n ba ng\u00e0y, kh\u00f4ng thi\u1ebft tri\u1ec1u m\u1ed7i l\u1ea7n hai ng\u00e0y.\r\n\r\n[45] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, tri\u1ec7u T\u01b0 M\u00e3 Tr\u00ec, quan Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c Tri Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng ph\u1ee7, v\u1ec1 l\u00e0m Tri Gi\u00e1n vi\u1ec7n. Tr\u00ec d\u00e2ng bi\u1ec3u xin t\u1eeb ch\u1ed1i. Vua n\u00f3i v\u1edbi t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u1ec1u ham ti\u1ebfn th\u00e2n, ri\u00eang Tr\u00ec l\u1ea1i mu\u1ed1n lui, th\u1eadt l\u00e0 hi\u1ebfm c\u00f3.\"<\/i> B\u00e8n gia ch\u1ee9c Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n, v\u1eabn gi\u1eef ch\u1ee9c Tri Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng. C\u00f3 l\u1ea7n x\u1eed m\u1ed9t v\u1ee5 \u00e1n kh\u00f3, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 ph\u00fac th\u1ea9m l\u1ea1i, c\u00e1c thu\u1ed9c quan \u0111\u1ec1u lo s\u1ee3 nh\u1eadn l\u1ed7i. Tr\u00ec n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edfng quan l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ch\u00ednh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u1ed7i c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng.\"<\/i> R\u1ed3i m\u1ed9t m\u00ecnh nh\u1eadn t\u1ed9i, \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu mi\u1ec5n x\u00e9t.\r\n\r\n[46] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, truy t\u1eb7ng L\u00fd Duy, quan T\u01b0\u01a1ng ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9, l\u00e0m H\u1eefu b\u1ed9c x\u1ea1. Theo l\u1ec7 c\u0169, Quan s\u00e1t s\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng, nh\u01b0ng Duy t\u1eebng l\u00e0m H\u00ecnh b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, con \u00f4ng l\u00e0 L\u00fd S\u01b0 T\u00edch, quan T\u1ef7 b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, xin tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch truy t\u1eb7ng.\r\n\r\n[47] Ban chi\u1ebfu cho L\u1ec5 b\u1ed9 C\u1ed1ng vi\u1ec7n: Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi c\u00e1c khoa \u0111\u00e3 \u1ee9ng th\u00ed b\u1ea3y l\u1ea7n, kh\u00f4ng h\u1ea1n tu\u1ed5i, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ghi t\u00ean v\u00e0o s\u1ed5.\r\n\r\n[48] Ban chi\u1ebfu: C\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, Kinh \u0110\u00f4ng, Ho\u00e0i Nam g\u1ea7n \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, cho ph\u00e9p c\u00e1c ch\u1ee9c \u0110\u00f4 gi\u00e1m, Gi\u00e1m \u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c ra kh\u1ecfi th\u00e0nh \u0111\u1ec3 \u1ee9ng vi\u1ec7n cho Tu\u1ea7n ki\u1ec3m b\u1eaft gi\u1eef.\r\n\r\n[49] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, t\u1ea1m gi\u1ea3m hai tri\u1ec7u th\u1ea1ch g\u1ea1o v\u1eadn t\u1ea3i t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i, \u0111\u1ee3i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a s\u1ebd b\u00f9 l\u1ea1i.\r\n\r\n[50] L\u1ec7nh cho Tri ch\u1ebf c\u00e1o \u0110inh \u0110\u1ed9, Tri gi\u00e1n vi\u1ec7n T\u00f4n T\u1ed5 \u0110\u1ee9c, Khai Phong ph\u1ee7 Th\u00f4i quan Minh H\u1ea1o c\u00f9ng c\u00e1c Ph\u00f3 s\u1ee9 Tam ty v\u00e0 Y\u1ebfn T\u00fac, Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng b\u00e0n b\u1ea1c l\u1ea1i nh\u1eefng vi\u1ec7c \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbc, r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.\r\n\r\n[51] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ti\u1ebfn s\u0129 Tr\u01b0\u01a1ng C\u00f4ng T\u00e1 \u1edf Hoa Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n thi v\u0103n gi\u1ea3i trong t\u01b0\u01a1ng lai, L\u1ec5 b\u1ed9 v\u00e0 C\u1ed1ng vi\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c lo\u1ea1i b\u1ecf. T\u1ed5 c\u1ee7a C\u00f4ng T\u00e1 l\u00e0 Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 V\u0103n \u0110\u00e1n, t\u1eebng theo Tuy\u00ean T\u1ed5, d\u00f9ng kinh s\u1eed d\u1ea1y Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00e0 T\u1ea7n \u0110i\u1ec7u V\u01b0\u01a1ng, c\u00f2n Chi\u00eau Tuy\u00ean s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Di\u00ean \u0110\u1ee9c c\u0169ng theo h\u1ecdc \u00f4ng. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, con c\u1ee7a Di\u00ean \u0110\u1ee9c l\u00e0 B\u1ed9 qu\u00e2n \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu, Anh Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 \u1ee8ng X\u01b0\u01a1ng t\u00e2u r\u1eb1ng h\u1eadu du\u1ec7 c\u1ee7a V\u0103n \u0110\u00e1n kh\u00f4ng c\u00f3 ai \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng b\u1ed5ng l\u1ed9c, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.\r\n\r\n[52] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng T\u00f9y v\u00e0 H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 th\u1eeba ch\u1ec9 Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9 m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c phong m\u1ed9t ch\u1ee9c quan cho con trai, v\u00ec \u0111\u00e3 t\u1eebng tham gia \u0111\u1ecbnh ra ph\u00e1p l\u1ec7nh v\u1ec1 mu\u1ed1i \u1edf Gi\u1ea3i Tr\u00ec. Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9 t\u1ef1 t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea3 mu\u1ed1i Gi\u1ea3i trong ba n\u0103m, thu \u0111\u01b0\u1ee3c 2.758.600 c\u00e2n mu\u1ed1i gi\u1ed1ng. Xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c qu\u1ea3n l\u00fd hai tr\u00ec mu\u1ed1i[footnote]Xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c qu\u1ea3n l\u00fd hai tr\u00ec mu\u1ed1i 'Qu\u1ea3n l\u00fd', trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Th\u1ef1c h\u00f3a 23-37 vi\u1ebft l\u00e0 'Ki\u1ec1m h\u1ea1t', c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00fang.[\/footnote], m\u1edf r\u1ed9ng k\u1ebf ho\u1ea1ch tr\u1ed3ng v\u00e0 ch\u1ebf t\u1ea1o, \u0111\u1ea3m b\u1ea3o t\u0103ng th\u00eam nhi\u1ec1u.\"<\/i>\r\n\r\n<i>(V\u00ec th\u1ebf m\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng. Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9 t\u1ef1 t\u00e2u theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b.)<\/i>\r\n\r\n[53] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho L\u00e2n Ch\u00e2u v\u00e0 Ph\u1ee7 Ch\u00e2u m\u1edf kho l\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i cho d\u00e2n H\u00e1n v\u00e0 d\u00e2n Phi\u00ean.\r\n\r\n[54] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho H\u00e0 \u0110\u00f4ng L\u1ed9 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c. Nh\u00e2n \u0111\u00f3, h\u1ea1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c ch\u00e2u, t\u1eeb nay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c \u0111\u01b0\u1ee3c phong quan \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p tham gia h\u1ed9i h\u1ecdp c\u00f4ng c\u1ed9ng \u1edf ch\u00e2u qu\u1eadn, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c Tr\u1ee3 gi\u00e1o n\u1ebfu ph\u1ea1m t\u1ed9i t\u01b0 m\u00e0 h\u00ecnh ph\u1ea1t nh\u1eb9 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c chu\u1ed9c t\u1ed9i, n\u1ebfu ph\u1ea1m ba l\u1ea7n th\u00ec t\u00e2u l\u00ean xin x\u00e9t x\u1eed.\r\n\r\n[55] L\u1ea1i xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 ph\u00f3 v\u00e0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c \u1edf Xuy\u00ean H\u1ea1p L\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111\u01b0a gia \u0111\u00ecnh \u0111\u1ebfn \u1edf g\u1ea7n l\u1ed9 v\u00e0 m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c qua l\u1ea1i m\u1ed9t l\u1ea7n, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e1 m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y.\r\n\r\n[56] T\u00e2n nh\u1eadm Tri ch\u00e2u Th\u00e1i Ch\u00e2u l\u00e0 Kh\u1ed5ng \u0110\u1ea1o Ph\u1ee5, t\u00e2u r\u1eb1ng cha m\u1eb9 gi\u00e0 y\u1ebfu, xin t\u1ea1m \u0111\u1ebfn Duy\u1ec7n Ch\u00e2u th\u0103m nom r\u1ed3i m\u1edbi \u0111\u1ebfn Th\u00e1i Ch\u00e2u. Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110\u1ea1o Ph\u1ee5 kh\u00f4ng c\u1ea7n ch\u1edd ch\u1ec9 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng v\u00f2ng qua Duy\u1ec7n Ch\u00e2u, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch mi\u1ec5n tra x\u00e9t, v\u00e0 l\u1ec7nh cho Duy\u1ec7n Ch\u00e2u \u0111\u01b0a \u00f4ng \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c. Sau v\u00e0i th\u00e1ng, \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i l\u00e0m Tri ch\u00e2u T\u1eeb Ch\u00e2u.\r\n\r\n[57] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, th\u00e1ng 3, truy ph\u1ee5c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf Tr\u1ecbnh Ch\u00ed Th\u00e0nh l\u00e0m Nh\u1eadp n\u1ed9i \u00e1p ban, v\u00e0 t\u1eb7ng ch\u1ee9c H\u00f2a Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9. Ch\u00ed Th\u00e0nh, v\u00e0o ni\u00ean hi\u1ec7u Thi\u00ean Hy t\u1eebng b\u1ecb k\u1ebft t\u1ed9i th\u00f4ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi Chu N\u0103ng, kh\u00e1m nh\u00e0 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u xin Th\u00e1i t\u1eed th\u00e2n ch\u00ednh, b\u1ecb t\u01b0\u1edbc quan v\u00e0 l\u01b0u \u0111\u00e0y \u0111\u1ebfn Ph\u00f2ng Ch\u00e2u r\u1ed3i m\u1ea5t, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban \u01a1n.\r\n\r\n[58] Ph\u00e1n quan ph\u1ee7 Khai Phong l\u00e0 T\u1ea1 Gi\u00e1ng t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"Ch\u00e2u ch\u1ea5u tr\u00e0n ng\u1eadp ru\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng, x\u00e2m nh\u1eadp v\u00e0o th\u00e0nh qu\u00e1ch, nh\u1ea3y nh\u00f3t kh\u1eafp n\u01a1i trong c\u00e1c c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng, gi\u1ebfng n\u01b0\u1edbc v\u00e0 \u0111\u1eadp \u0111\u1ec1u \u0111\u1ea7y \u1eafp. C\u00e1c s\u1ee9 gi\u1ea3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111i ra ngo\u00e0i, quan l\u1ea1i ph\u1ee7 huy\u1ec7n gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c b\u1eaft v\u00e0 \u0111u\u1ed5i ch\u00e2u ch\u1ea5u, gi\u1eabm \u0111\u1ea1p l\u00ean nh\u00e0 c\u1eeda v\u00e0 ru\u1ed9ng v\u01b0\u1eddn c\u1ee7a d\u00e2n, khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1ed1ng y\u00ean \u1ed5n. N\u01b0\u1edbc L\u1ed7 ba l\u1ea7n ghi ch\u00e9p v\u1ec1 n\u1ea1n s\u00e2u b\u1ecd, s\u00e1ch C\u1ed1c L\u01b0\u01a1ng cho r\u1eb1ng Vua Ai C\u00f4ng d\u00f9ng thu\u1ebf ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 b\u00f3c l\u1ed9t d\u00e2n. Ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 thu\u1ebf m\u00e1 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 v\u1ebb c\u00f4ng b\u1eb1ng, nh\u01b0ng theo nh\u01b0 th\u1ea7n nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 quan l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ef1c s\u1ef1 x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a m\u00ecnh n\u00ean m\u1edbi g\u00e2y ra tai h\u1ecda n\u00e0y.<\/i>\r\n\r\n<i>Hi\u1ec7n nay, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi cai tr\u1ecb c\u00e1c th\u00e0nh l\u1edbn v\u00e0 qu\u1ea3n l\u00fd d\u00e2n ch\u00fang, c\u00f3 quy\u1ec1n l\u1ef1c l\u1edbn, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i th\u00ec c\u01b0\u1edbp c\u00f4ng \u0111o\u1ea1t danh, d\u00f9ng th\u1ee7 \u0111o\u1ea1n nghi\u00eam kh\u1eafc v\u00e0 g\u1ea5p g\u00e1p; ho\u1eb7c d\u00f9ng l\u1eddi l\u1ebd gi\u1ea3 d\u1ed1i kh\u00f4ng th\u1ef1c t\u1ebf, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng. Ng\u01b0\u1eddi ngu mu\u1ed9i th\u00ec ch\u1ec9 lo s\u1ed5 s\u00e1ch v\u00e0 h\u1ed9i h\u1ecdp, s\u1ee3 s\u1ec7t kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m g\u00ec. Hai lo\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y tuy c\u00e1ch tr\u1ecb d\u00e2n kh\u00e1c nhau nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u1ec7 n\u1ea1n. Vi\u1ec7c tr\u1ecb qu\u1ed1c l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n ch\u00fang, nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n ch\u00fang l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 ch\u1ecdn \u0111\u01b0\u1ee3c quan l\u1ea1i t\u1ed1t. Quan l\u1ea1i tu\u00e2n th\u1ee7 ph\u00e1p lu\u1eadt th\u00ec d\u00e2n ch\u00fang y\u00ean \u1ed5n, kh\u00ed h\u00f2a v\u00e0 tai h\u1ecda s\u1ebd ti\u00eau tan.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n mong r\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft h\u00e3y ch\u1ecdn ra v\u00e0i ch\u1ee5c \u0111\u1ebfn tr\u0103m ch\u00e2u l\u1edbn, ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u00f4ng khanh tr\u1edf xu\u1ed1ng ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00e1i th\u00fa[footnote] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u00f4ng khanh tr\u1edf xu\u1ed1ng ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00e1i th\u00fa, 'Ch\u00e2u th\u1ee7' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u1ee7 ch\u00e2u', theo s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 295, truy\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], cho ph\u00e9p h\u1ecd t\u1ef1 ch\u1ecdn c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1ec7nh v\u00e0 tr\u01b0\u1edfng quan thu\u1ed9c quy\u1ec1n, ch\u00fa tr\u1ecdng t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng v\u00e0 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng b\u1ecb h\u1ea1n ch\u1ebf b\u1edfi th\u00e2m ni\u00ean hay thi c\u1eed. Sau \u0111\u00f3, d\u00f9ng quy \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ec3 \u01b0\u1edbc th\u00fac h\u1ecd, cho ph\u00e9p h\u1ecd t\u00f9y nghi h\u00e0nh s\u1ef1. Sau m\u1ed9t n\u0103m, h\u1ecd ph\u1ea3i tr\u00ecnh b\u00e0y t\u00ecnh h\u00ecnh tr\u1ecb l\u00fd, t\u00f9y theo k\u1ebft qu\u1ea3 m\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh th\u0103ng ch\u1ee9c hay gi\u1eef nguy\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd c\u00f3 c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 phong h\u00f3a kh\u00e1c bi\u1ec7t so v\u1edbi vi\u1ec7c c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o th\u00e2m ni\u00ean \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1eddi H\u00e1n, Vua ban chi\u1ebfu h\u1ecfi Kinh Ph\u00f2ng v\u1ec1 c\u00e1ch ng\u0103n ch\u1eb7n tai d\u1ecb, Kinh Ph\u00f2ng tr\u1ea3 l\u1eddi r\u1eb1ng ph\u1ea3i xem x\u00e9t c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 kh\u1ea3o s\u00e1t quan l\u1ea1i. Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y r\u1ed9ng r\u00e3i tham kh\u1ea3o \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a c\u00e1c quan l\u1ea1i, b\u00e3i b\u1ecf nh\u1eefng m\u1ec7nh l\u1ec7nh phi\u1ec1n h\u00e0; ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch t\u00e0i ch\u00ednh gi\u1ea3m b\u1edbt c\u00e1c kho\u1ea3n thu\u1ebf m\u00e1. \u0110\u1eebng kh\u1edfi t\u1ed1 nh\u1eefng v\u1ee5 \u00e1n l\u1edbn, \u0111\u1eebng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi n\u00f3ng v\u1ed9i, h\u00e3y gi\u1eef cho m\u1ecdi th\u1ee9 y\u00ean t\u0129nh v\u00e0 b\u00ecnh \u1ed5n.<\/i>\r\n\r\n<i>S\u00e1ch 'Truy\u1ec7n' c\u00f3 n\u00f3i: 'L\u1ec5 l\u1edbn trong th\u1eddi tai h\u1ecda, tr\u0103m quan \u0111\u1ec1u c\u00f3 m\u1eb7t nh\u01b0ng kh\u00f4ng can thi\u1ec7p. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt vi\u1ec7c.' N\u1ebfu l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 tai h\u1ecda v\u1eabn kh\u00f4ng ti\u00eau tan, \u0111i\u1ec1m l\u00e0nh kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, th\u00ec linh \u00fd s\u1ebd \u0111\u1ea7y r\u1eaby[footnote] Linh \u00fd \u0111\u1ea7y r\u1eaby, b\u1ea3n \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e1t y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p l\u00e0 'h\u01b0 \u00e2m l\u1ecbch lan'.[\/footnote], nh\u01b0ng l\u1eddi th\u00e1nh s\u1ebd kh\u00f4ng b\u1ecb m\u00ea ho\u1eb7c.\"<\/i>\r\n\r\n<i>(T\u1edd t\u1ea5u c\u1ee7a T\u1ea1 Gi\u00e1ng kh\u00f4ng ghi r\u00f5 th\u00e1ng ng\u00e0y, b\u1ea3n truy\u1ec7n ch\u00e9p r\u1eb1ng: khi tr\u1edf v\u1ec1 tri\u1ec1u l\u00e0m Ph\u00e1n quan ph\u1ee7 Khai Phong, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y. T\u1ea1 Gi\u00e1ng l\u00e0m Ph\u00e1n quan ph\u1ee7 l\u00e0 v\u00e0o th\u00e1ng hai, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, nay \u0111\u01b0a ph\u1ee5 v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng. X\u00e9t: 'Linh \u00fd m\u00e3n lan', nh\u01b0ng trong T\u1ed1ng s\u1eed, truy\u1ec7n T\u1ea1 Giang c\u0169ng ch\u00e9p nh\u01b0 th\u1ebf, t\u1ea1m gi\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n c\u0169.)<\/i>\r\n\r\n[59] L\u00ea \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn ng\u01b0\u1eddi T\u1ebf Nh\u00e2n, t\u00ednh c\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c li\u00eam khi\u1ebft, t\u1eebng l\u00e0m tri huy\u1ec7n V\u1ec7 Ch\u00e2n. C\u00f3 vi\u00ean l\u1ea1i ch\u00e2u nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn t\u1ed1 c\u00e1o, k\u1ebft qu\u1ea3 h\u01a1n m\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb x\u1eed t\u1ed9i. B\u1ecdn l\u1ea1i li\u1ec1n c\u00f9ng vu c\u00e1o \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn ph\u1ea1m t\u1ed9i, b\u1eaft giam v\u00e0o ng\u1ee5c, \u00f4ng t\u1ef1 t\u1eed trong ng\u1ee5c. Nhan Th\u00e1i S\u01a1 ng\u01b0\u1eddi B\u00e0nh Th\u00e0nh l\u00e0m th\u01a1 n\u00f3i l\u00ean n\u1ed7i oan c\u1ee7a \u00f4ng. Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111i s\u1ee9 Giang, Ho\u00e0i, xin truy t\u1eb7ng tu\u1ea5t, Vua b\u00e8n ban chi\u1ebfu c\u1ea5p cho nh\u00e0 \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn ba v\u1ea1n ti\u1ec1n.\r\n\r\nTh\u00e1i S\u01a1 l\u00e0 ch\u00e1u \u0111\u1eddi th\u1ee9 47 c\u1ee7a Nhan T\u1eed.\r\n\r\n[60] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, Long Duy L\u01b0\u1ee3ng, ch\u1ee9c H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>\"D\u00e2n l\u00e0m mu\u1ed1i ven bi\u1ec3n Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u n\u1ed9p mu\u1ed1i cho quan, m\u1ed7i c\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p s\u00e1u \u0111\u1ed3ng. Quan b\u00e1n mu\u1ed1i \u1edf ba ch\u00e2u Qu\u1ea3ng, Hu\u1ec7, \u0110oan, m\u1ed7i c\u00e2n gi\u00e1 m\u01b0\u1eddi l\u0103m \u0111\u1ed3ng, n\u00ean d\u00e2n gian nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n l\u1eadu. Xin gi\u1ea3m xu\u1ed1ng c\u00f2n m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng.\"<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.\r\n\r\n[61] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, ban chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan: <i>\"Quan tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u1edf kinh \u0111\u00f4 t\u1eeb ch\u1ee9c tri huy\u1ec7n l\u00ean th\u00f4ng ph\u00e1n, t\u1eeb th\u00f4ng ph\u00e1n l\u00ean tri ch\u00e2u, n\u1ebfu t\u1eebng ph\u1ea1m t\u1ed9i \u0111\u1ebfn m\u1ee9c \u0111i \u0111\u00e0y, t\u1eeb nay ph\u1ea3i c\u00f3 hai ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb ch\u1ee9c \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh tr\u1edf l\u00ean ho\u1eb7c ba v\u1ecb quan t\u1ea1i tri\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc b\u1ea3o c\u1eed, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng b\u1ecb xem x\u00e9t l\u00e0 nhu nh\u01b0\u1ee3c ho\u1eb7c h\u00f4n \u00e1m th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed.\"<\/i>\r\n\r\n[62] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ban chi\u1ebfu: <i>\"\u0110\u1ec1 thi ti\u1ebfn s\u0129 do nh\u00e0 Vua ra, in s\u1eb5n ph\u00e1t cho th\u00ed sinh, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p h\u1ecfi th\u00eam.\"<\/i>\r\n\r\n[63] Tr\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea, ch\u1ee9c \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, l\u00e0m tri ch\u00e2u H\u00ecnh, m\u1eb9 b\u1ecb b\u1ec7nh, Khu\u00ea li\u1ec1n c\u1eaft th\u1ecbt \u0111\u00f9i h\u00f2a thu\u1ed1c cho m\u1eb9 u\u1ed1ng, m\u1eb9 kh\u1ecfi b\u1ec7nh. Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, ban cho Khu\u00ea v\u1ea3i l\u1ee5a, d\u00ea v\u00e0 r\u01b0\u1ee3u. Khi m\u1eb9 m\u1ea5t, Khu\u00ea d\u1ef1ng l\u1ec1u b\u00ean m\u1ed9, t\u1ef1 \u0111\u1eafp \u0111\u1ea5t tr\u1ed3ng c\u00e2y b\u00e1ch, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u khen hi\u1ebfu.\r\n\r\n[64] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, thi c\u00e1c ti\u1ebfn s\u0129 do L\u1ec5 b\u1ed9 ti\u1ebfn c\u1eed. Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, thi c\u00e1c khoa kh\u00e1c. Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, thi \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ti\u1ebfn c\u1eed. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea5y \u0111\u1ed7 ti\u1ebfn s\u0129 Tr\u01b0\u01a1ng \u0110\u01b0\u1eddng Khanh, D\u01b0\u01a1ng S\u00e1t, T\u1eeb Th\u1ee5 c\u00f9ng 501 ng\u01b0\u1eddi, c\u00e1c khoa kh\u00e1c 282 ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ti\u1ebfn c\u1eed 857 ng\u01b0\u1eddi. Ban cho c\u00e1c danh hi\u1ec7u c\u1eadp \u0111\u1ec7, xu\u1ea5t th\u00e2n, \u0111\u1ed3ng xu\u1ea5t th\u00e2n v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m tr\u01b0\u1edfng s\u1eed c\u00e1c ch\u00e2u[footnote] 'Tr\u01b0\u1edfng s\u1eed' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'tr\u01b0\u1edfng l\u1ea1i', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n in ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], v\u0103n h\u1ecdc nh\u01b0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m quan ch\u1ee9c th\u00ec \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u01b0u \u0111\u00e3i h\u01a1n so v\u1edbi c\u00e1c n\u0103m tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau. \u0110\u01b0\u1eddng Khanh, S\u00e1t, Th\u1ee5 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m th\u1eeba, th\u00f4ng ph\u00e1n c\u00e1c ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi th\u1ee9 t\u01b0 v\u00e0 th\u1ee9 n\u0103m l\u00e0m \u0110\u1ea1i L\u00fd b\u00ecnh s\u1ef1, thi\u00eam th\u01b0 ti\u1ebft \u0111\u1ed9 ch\u00e2u ph\u00e1n quan, t\u1eeb ng\u01b0\u1eddi th\u1ee9 s\u00e1u tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang, tri huy\u1ec7n. Gi\u00e1p th\u1ee9 hai l\u00e0m m\u1ea1c ch\u1ee9c quan hai s\u1ee9, gi\u00e1p th\u1ee9 ba l\u00e0m m\u1ea1c ch\u1ee9c quan s\u01a1 \u0111\u1eb3ng, gi\u00e1p th\u1ee9 t\u01b0 l\u00e0m th\u00ed h\u00e0m ph\u00e1n, ty, ch\u1ee7 b\u1ea1, u\u00fd, gi\u00e1p th\u1ee9 n\u0103m l\u00e0m ch\u1ee7 b\u1ea1, \u00fay.\r\n\r\n\u0110\u01b0\u1eddng Khanh ng\u01b0\u1eddi Thanh Ch\u00e2u; S\u00e1t ng\u01b0\u1eddi H\u1ee3p Ph\u00ec; Th\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi S\u01a1n \u00c2m, con c\u1ee7a Kh\u1edfi.\r\n\r\n<i>(N\u0103m \u0111\u00f3, thi\u00ean t\u1eed \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i v\u1edbi ti\u1ebfn s\u0129 \u00e2n l\u1ec5 h\u01a1n c\u00e1c n\u0103m tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo b\u00e0i minh tr\u00ean m\u1ed9 T\u1eeb Th\u1ee5 do L\u01b0u Ban so\u1ea1n.)<\/i>\r\n\r\n[65] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, mi\u1ec5n thu\u1ebf h\u1ea1 v\u00e0 c\u00e1c kho\u1ea3n chi ph\u00ed di chuy\u1ec3n, chi\u1ebft bi\u1ebfn cho c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai trong n\u0103m, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi gi\u1ea3m gi\u00e1 b\u00e1n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf d\u00e2n ngh\u00e8o.\r\n\r\n[66] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, gi\u00e1ng H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n L\u01b0u Ho\u00e1n l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba, th\u00f4ng ph\u00e1n T\u1eeb Ch\u00e2u. Ho\u00e1n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y gi\u00e1m s\u00e1t kho l\u01b0\u01a1ng \u1edf T\u1ecbnh Ch\u00e2u, sau khi v\u00e0o l\u00e0m gi\u00e1n quan, \u0111\u00e3 g\u1eedi th\u01b0 cho k\u1ef9 n\u1eef, T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1eeba Ch\u1ea5n b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean, n\u00ean b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.\r\n\r\n[67] H\u1ed9 l\u00e0m mu\u1ed1i \u1edf hai tr\u00ec Gi\u1ea3i Ch\u00e2u n\u1ee3 mu\u1ed1i 3.371.446 t\u1ecbch, chi\u1ebfu ch\u1ec9 mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda.\r\n\r\n[68] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, xu\u1ea5t 50 v\u1ea1n x\u1ea5p l\u1ee5a t\u1eeb kho N\u1ed9i t\u00e0ng, giao cho Ph\u00e1t v\u1eadn ty mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c d\u1ef1 tr\u1eef qu\u00e2n. Ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 L\u00fd D\u1ecbch t\u00e2u r\u1eb1ng d\u00e2n ch\u00fang v\u1eeba tr\u1ea3i qua n\u1ea1n \u0111\u00f3i, kh\u00f4ng n\u00ean g\u00e2y th\u00eam phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, chi\u1ebfu ch\u1ec9 d\u1eebng l\u1ea1i. D\u1ecbch \u1edf Ho\u00e0i Nam n\u1eeda n\u0103m, sau chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ch\u00e2u, thu\u1ebf v\u1eadn t\u0103ng m\u1ed9t ph\u1ea7n n\u0103m so v\u1edbi n\u0103m th\u01b0\u1eddng.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c d\u1eebng mua l\u1ee5a, c\u0103n c\u1ee9 theo truy\u1ec7n L\u00fd D\u1ecbch, Th\u1ef1c l\u1ee5c kh\u00f4ng ghi, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i>\r\n\r\n[69] M\u00f9a h\u1ea1, th\u00e1ng t\u01b0, ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, ban cho Khang Ph\u1ee7 D\u00e2n, ti\u1ebfn s\u0129 c\u1ed1ng c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc Cao Ly, c\u00f9ng xu\u1ea5t th\u00e2n, v\u1eabn ghi v\u00e0o b\u1ea3ng xu\u00e2n.\r\n\r\n[70] Gi\u1ea3m thu\u1ebf ru\u1ed9ng \u1edf ph\u1ee7 H\u00e0 Nam m\u1ed9t ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi.\r\n\r\n[71] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi c\u1eed nh\u00e2n \u1edf s\u1ea3nh To\u1ea3 m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed7 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, n\u0103m Thi\u00ean Hi th\u1ee9 hai, t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng V\u01b0\u01a1ng Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c xin r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi c\u1eed nh\u00e2n \u1edf s\u1ea3nh To\u1ea3 m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed7 th\u00ec \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u1ed9i t\u01b0, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi b\u00e3i b\u1ecf. N\u0103m Thi\u00ean Th\u00e1nh th\u1ee9 t\u01b0, th\u00e1ng n\u0103m nhu\u1eadn, ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i \u0111\u00e3 c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u1ee9ng thi \u1edf s\u1ea3nh To\u1ea3 m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed7 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n tr\u00e1ch ph\u1ea1t, nay l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 v\u00ec chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc ch\u1ec9 \u00e1p d\u1ee5ng cho vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u1ed7, c\u00f2n chi\u1ebfu n\u00e0y th\u00ec bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c l\u1ea5y gi\u1ea3i v\u1eady[footnote]Chi\u1ebfu n\u00e0y bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c l\u1ea5y gi\u1ea3i v\u1eady, 'l\u1ea5y gi\u1ea3i' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'thu gi\u1ea3i', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote].\r\n\r\n[72] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, truy t\u1eb7ng c\u1ed1 H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ecb lang, Tri ch\u1ebf c\u00e1o D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c l\u00e0m L\u1ec5 b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, ban th\u1ee5y hi\u1ec7u l\u00e0 V\u0103n. Theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01b0a t\u1eebng gi\u1eef ch\u1ee9c \u1edf nh\u1ecb ph\u1ee7 ho\u1eb7c ph\u1ee5c v\u1ee5 \u1edf \u0111\u00f4ng cung th\u00ec d\u00f9 l\u00e0 t\u1ee9 ph\u1ea9m c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng. Khu m\u1eadt s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 n\u00f3i: <i>\"D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c t\u1eebng so\u1ea1n t\u1edd t\u1ea5u thay Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n, xin th\u00e1i t\u1eed th\u00e2n ch\u00ednh, b\u1ecb \u0110inh V\u1ecb b\u00e0i x\u00edch, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c to\u1ea1i ch\u00ed m\u00e0 m\u1ea5t. Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng Trung th\u01b0 l\u1ec7nh, D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c c\u0169ng n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf \u0111\u1eb7c c\u00e1ch truy t\u1eb7ng.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n b\u1ea3o D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c so\u1ea1n t\u1edd t\u1ea5u, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 bi\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m, t\u1eebng khuy\u00ean can Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n. Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n th\u1ea5t b\u1ea1i, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 l\u1ea5y b\u1ea3n th\u1ea3o t\u1edd t\u1ea5u giao cho v\u1ee3 may gi\u1ea5u trong \u00e1o. Khi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n x\u00e9t l\u1ea1i c\u00f4ng lao c\u0169 c\u1ee7a Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 m\u1edbi \u0111\u01b0a ra, ch\u1eef \u0111\u00e3 m\u1edd, g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ecdc \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u1ea5n qu\u1ed1c ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 u\u00fd L\u00fd Tu\u00e2n H\u00fac xin th\u00eam ch\u1eef <i>\"Trung\"<\/i> v\u00e0o th\u1ee5y hi\u1ec7u c\u1ee7a D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c, tuy t\u1ea5u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, nh\u01b0ng chi\u1ebfu \u0111\u01b0a v\u00e0o s\u1eed qu\u00e1n.\r\n\r\n<i>(\u300aLong Xuy\u00ean Bi\u1ec7t Ch\u00ed\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 gi\u1eef b\u1ea3n th\u1ea3o c\u1ee7a D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c v\u00e0 khuy\u00ean can Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt. Nh\u01b0ng n\u00f3i r\u1eb1ng l\u1eadp th\u00e1i t\u1eed, ph\u1ebf L\u01b0u h\u1eadu, \u0111u\u1ed5i \u0110inh V\u1ecb, sai V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 \u0111i s\u1ee9, gi\u1ebft nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng theo m\u00ecnh, th\u00ec sai r\u1ed3i. Th\u00e1ng s\u00e1u n\u0103m Thi\u00ean Hi th\u1ee9 t\u01b0, khi Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, \u0111\u00e3 b\u00e0n r\u00f5 vi\u1ec7c n\u00e0y.<\/i>\r\n\r\n<i>Ng\u1ee5y Th\u00e1i trong \u300aK\u00fd S\u1ef1\u300b n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c truy t\u1eb7ng D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c l\u00e0 do L\u00fd Tu\u00e2n H\u00fac \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t, kh\u00e1c v\u1edbi \u300aBi\u1ec7t Ch\u00ed\u300b, nay theo \u300aBi\u1ec7t Ch\u00ed\u300b. Tu\u00e2n H\u00fac ch\u1ec9 xin th\u00eam ch\u1eef <i>\"Trung\"<\/i> v\u00e0o th\u1ee5y hi\u1ec7u m\u00e0 th\u00f4i, vi\u1ec7c n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b, nay ghi th\u00eam.)<\/i>\r\n\r\n[73] Ban c\u1ea5p tr\u00e0 l\u1ea1p cho c\u00e1c quan b\u1ed1 tr\u00ed, ki\u1ec1m h\u1ea1t, t\u01b0\u1edbng hi\u1ec7u \u1edf ba l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi.\r\n\r\n[74] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed B\u00e0ng T\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Khai Phong ph\u1ee7 ph\u00e1n quan. Th\u01b0\u1ee3ng m\u1ef9 nh\u00e2n sai n\u1ed9i th\u1ecb truy\u1ec1n ch\u1ec9 mi\u1ec5n thu\u1ebf ch\u1ee3 cho th\u1ee3. B\u00e0ng T\u1ecbch t\u00e2u r\u1eb1ng t\u1eeb th\u1eddi t\u1ed5 t\u00f4ng \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 vi\u1ec7c m\u1ef9 nh\u00e2n truy\u1ec1n ch\u1ec9 xu\u1ed1ng ph\u1ee7. Vua b\u00e8n sai \u0111\u00e1nh n\u1ed9i th\u1ecb, nghi\u00eam tr\u00e1ch m\u1ef9 nh\u00e2n, v\u00e0 h\u1ea1 chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u01a1 quan t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, n\u1ebfu trong cung truy\u1ec1n m\u1ec7nh th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn.\r\n\r\n[75] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, qu\u1ed1c m\u1eabu n\u01b0\u1edbc Khi\u1ebft \u0110an sai H\u1eefu uy v\u1ec7 Th\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Gia Lu\u1eadt \u0110\u1ecbch, L\u1ee3i ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Duy V\u0129nh, qu\u1ed1c ch\u1ee7 sai Qu\u1ea3ng \u0110\u1ee9c Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Gia Lu\u1eadt Thu\u1eadt, V\u0129nh ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9 Cao Th\u0103ng sang ch\u00fac m\u1eebng ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean.\r\n\r\n[76] Cha c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng m\u1ef9 nh\u00e2n l\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng K\u1ebf B\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m, ch\u00fa l\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng K\u1ebf Nh\u00e2n v\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng K\u1ebf N\u0103ng \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m H\u1eefu ban \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c.\r\n\r\n<i>(Theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i th\u00e1ng 5 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 nh\u1ea5t, cha c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecb trong h\u1eadu cung l\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng Di\u00ean Ph\u00fac \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed tr\u1ee3 gi\u00e1o, nay cha c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecb l\u1ea1i t\u00ean l\u00e0 K\u1ebf B\u00e2n, kh\u00f4ng r\u00f5 v\u00ec sao. \u300aB\u1ea3n truy\u1ec1n\u300b c\u0169ng ch\u00e9p l\u00e0 K\u1ebf B\u00e2n, kh\u00f4ng th\u1ea5y nh\u1eafc \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ph\u00fac, hay l\u00e0 Di\u00ean Ph\u00fac l\u00e0 cha c\u1ee7a m\u1ed9t Th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecb kh\u00e1c? C\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i>\r\n\r\n[77] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, ban cho Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba L\u01b0u <i>(?)<\/i> xu\u1ea5t th\u00e2n \u0111\u1ed3ng ti\u1ebfn s\u0129, do cha v\u1ee3 l\u00e0 Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 L\u00fd T\u01b0 xin cho. Vua l\u1ea1i h\u1ea1 chi\u1ebfu t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2n chu\u1ea9n d\u1ef1 thi th\u00ec kh\u00f4ng ban c\u1eadp \u0111\u1ec7 n\u1eefa, ch\u1ec9 ban xu\u1ea5t th\u00e2n ho\u1eb7c \u0111\u1ed3ng xu\u1ea5t th\u00e2n. <i>(?)<\/i> l\u00e0 ch\u00e1u c\u1ee7a T\u00f4ng.\r\n\r\n[78] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, ban cho d\u00e2n h\u1ecd L\u1ee5c Khu\u00ea \u1edf huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng[footnote]Huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 '\u0110\u1ecbnh H\u01b0\u01a1ng', b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 '\u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng'. Theo \u300aHo\u00e0n v\u0169 k\u00fd\u300b quy\u1ec3n 42, \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c ch\u00e2u H\u00e3n, H\u00e0 \u0110\u00f4ng; \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 86, \u300a\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed\u300b c\u0169ng ch\u00e9p nh\u01b0 v\u1eady. Nay c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] 50 h\u1ed9c g\u1ea1o, 50 t\u1ea5m l\u1ee5a, v\u00e0 mi\u1ec5n d\u1ecbch, v\u00ec nh\u00e0 h\u1ecd L\u1ee5c b\u1ea3y \u0111\u1eddi kh\u00f4ng chia gia s\u1ea3n.\r\n\r\n[79] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean, qu\u1ea7n th\u1ea7n d\u00e2ng l\u1ec5 ch\u00fac th\u1ecd \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n.\r\n\r\n[80] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, b\u00e3i b\u1ecf y\u1ebfn l\u1edbn, sai Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng T\u00f9y \u0111em ti\u1ec7c ng\u1ef1 ban cho s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an \u1edf \u0111\u00f4 \u0111\u00ecnh d\u1ecbch, d\u00f9ng nh\u1ea1c gi\u00e1o ph\u01b0\u1eddng.\r\n\r\n[81] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, xu\u1ea5t 30 v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a trong kho n\u1ed9i ph\u1ee7, giao cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty H\u00e0 B\u1eafc mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o.\r\n\r\n[82] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed v\u00e0 Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, c\u1eed nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng l\u00e0m qua ch\u1ee9c Tam th\u1eeba tr\u1edf l\u00ean v\u00e0 \u0111\u00e3 t\u1eebng l\u00e0m tri huy\u1ec7n, \u0111\u1ee3i hai n\u0103m th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m Ng\u1ef1 s\u1eed, l\u1ea1i hai n\u0103m n\u1eefa th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m ph\u00e1n quan c\u1ee7a Tam ty v\u00e0 Khai Phong ph\u1ee7, theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Trung th\u1eeba H\u00e0n \u1ee8c. Tuy nhi\u00ean, ch\u1ebf \u0111\u1ed9 nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, nay ch\u1ec9 b\u1ecf s\u00f3t. H\u00e0n \u1ee8c v\u1eeba t\u1eeb \u00cdch Ch\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1, nh\u00e2n \u0111\u00f3 t\u00e2u r\u1eb1ng hai ch\u00e2u Duy, M\u1eadu ti\u1ebfp gi\u00e1p v\u1edbi \u0111\u1ea5t Kh\u01b0\u01a1ng Di, b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng mua b\u00e1n ng\u1ef1a \u1edf V\u0129nh Khang, quen thu\u1ed9c \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 hi\u1ec3m tr\u1edf, e r\u1eb1ng h\u1ecd s\u1ebd do th\u00e1m hai x\u1ee9 L\u01b0\u1ee1ng Xuy\u00ean, xin d\u1eddi tr\u01b0\u1eddng mua b\u00e1n ng\u1ef1a \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi ch\u00e2u L\u00ea, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i>\r\n\r\n[83] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng d\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai m\u00e0 ch\u1ebft kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u00f4n c\u1ea5t, quan ph\u1ea3i ch\u00f4n c\u1ea5t v\u00e0 c\u00fang t\u1ebf.\r\n\r\n[84] Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n T\u1ed1ng K\u1ef3, Tr\u1ecbnh Ti\u1ec3n v\u00e0 Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m tr\u1ef1c gi\u1ea3ng V\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u c\u00f9ng san tu s\u00e1ch \u300aQu\u1ea3ng v\u1eadn v\u1eadn l\u01b0\u1ee3c\u300b, l\u1ea1i sai Tri ch\u1ebf c\u00e1o \u0110inh \u0110\u1ed9 v\u00e0 L\u00fd Th\u1ee5c xem x\u00e9t \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t. L\u00fac \u0111\u00f3, T\u1ed1ng K\u1ef3 t\u00e2u r\u1eb1ng s\u00e1ch \u300aQu\u1ea3ng v\u1eadn v\u1eadn l\u01b0\u1ee3c\u300b c\u00f3 nhi\u1ec1u ch\u1eef nghi ng\u1edd l\u1eabn l\u1ed9n, th\u00ed sinh trong k\u1ef3 thi \u0111\u00f4i khi d\u00f9ng nh\u1ea7m, quan l\u1ea1i tranh lu\u1eadn, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t \u00fd, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i Vua ph\u1ea3i t\u1ef1 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, n\u00ean xin tu ch\u1ec9nh l\u1ea1i[footnote]Ch\u1eef 'th\u1ec9nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00e2n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\r\n\r\n[85] T\u00e2n Giang \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u01b0\u1edfng \u0110\u01b0\u1eddng t\u00e2u: <i>\"Th\u1ea7n th\u1ea5y c\u00e1c l\u1ed9 d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n l\u00e0m tri ch\u00e2u qu\u00e2n, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng hi\u1ec3u gi\u00e1o h\u00f3a, kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c d\u00e2n, xin t\u1eeb nay tr\u1eeb nh\u1eefng n\u01a1i bi\u00ean gi\u1edbi tr\u1ecdng y\u1ebfu c\u1ea7n ch\u1ecdn v\u00f5 th\u1ea7n cao c\u1ea5p, c\u00f2n c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n kh\u00e1c n\u00ean d\u00f9ng quan v\u0103n.\"<\/i> Vua d\u1ee5 cho Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, t\u1eeb nay khi d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n l\u00e0m tri ch\u00e2u qu\u00e2n ph\u1ea3i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi th\u00edch h\u1ee3p.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y ghi trong \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 4 n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu nguy\u00ean ni\u00ean.)<\/i>\r\n\r\n[86] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Canh Th\u00e2n m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan tri phi\u00ean qu\u1eadn v\u00e0 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9[footnote]Ch\u1eef 'phi\u00ean qu\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'phi\u1ec1n qu\u1eadn', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], ch\u01b0a \u0111\u1ebfn n\u01a1i nh\u1eadm ch\u1ee9c th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed thu\u1ed9c quan.\r\n\r\n[87] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, xu\u1ea5t 10 v\u1ea1n t\u1ea5m v\u1ea3i \u0111\u1ed5i l\u1ea5y ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c d\u1ef1 tr\u1eef cho qu\u00e2n \u0111\u1ed9i H\u00e0 B\u1eafc.\r\n\r\n[88] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, gi\u1ea3m thu\u1ebf ru\u1ed9ng cho ba ch\u00e2u Li\u00eam, H\u00f3a, Cao.\r\n\r\n[89] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, L\u01b0u T\u00f9y, ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c Tri ch\u00e2u Tuy\u00ean Ch\u00e2u, Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 Lang trung, gi\u1eef ch\u1ee9c Tri ph\u1ee7 \u1ee8ng Thi\u00ean. Theo l\u1ec7 c\u0169, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111i s\u1ee9 sang Khi\u1ebft \u0110an \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i hai qu\u00e2n Ho\u00e0ng th\u00e0nh \u0111i c\u00f9ng \u0111\u1ec3 theo d\u00f5i h\u00e0nh vi c\u1ee7a s\u1ee9 gi\u1ea3. C\u00e1c s\u1ee9 gi\u1ea3 th\u01b0\u1eddng nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh b\u1ecb gi\u00e8m pha.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, L\u01b0u T\u00f9y \u0111i ch\u00fac m\u1eebng sinh th\u1ea7n m\u1eb9 Khi\u1ebft \u0110an, v\u00ec b\u1ecb b\u1ec7nh t\u00ea ch\u00e2n n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u1ea1y, b\u1ecb qu\u00e2n Ho\u00e0ng th\u00e0nh vu c\u00e1o, c\u01a1 quan h\u1eefu tr\u00e1ch t\u00e2u l\u00ean, \u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, \u0111i\u1ec1u ra l\u00e0m Tri ch\u00e2u T\u00edn Ch\u00e2u, r\u1ed3i chuy\u1ec3n sang Tuy\u00ean Ch\u00e2u, h\u01a1n m\u1ed9t n\u0103m ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c. Sau \u0111\u00f3, L\u00fd Ho\u00e0nh, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0110\u00e3i ch\u1ebf, \u0111i ch\u00fac m\u1eebng sinh th\u1ea7n Khi\u1ebft \u0110an ch\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1, t\u00e2u r\u00f5 vi\u1ec7c L\u01b0u T\u00f9y b\u1ecb oan, n\u00ean \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u v\u1ec1 Nam Kinh.\r\n\r\n[90] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7 Tr\u00ecnh L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9[footnote]H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129 C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7 Tr\u00ecnh L\u00e2m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9. 'Tr\u00ecnh L\u00e2m' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Tr\u1ea7n L\u00e2m', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10 v\u00e0 \u300aLong b\u00ecnh t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 8, \u300a\u0110\u00f4ng \u0111\u00f4 s\u1ef1 l\u01b0\u1ee3c\u300b quy\u1ec3n 54, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 288 b\u1ea3n truy\u1ec7n s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu t\u1eeb nay Tam ty s\u1ee9 t\u1ea1i ch\u1ee9c ch\u01b0a l\u00e2u, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n thay \u0111\u1ed5i. Do \u0111\u00f3, Tr\u00ecnh L\u00e2m \u1edf Tam ty xem x\u00e9t b\u1ed1n n\u0103m, r\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eafm quy\u1ec1n.\r\n\r\nC\u00f3 ng\u01b0\u1eddi xin chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c v\u00e0o kinh \u0111\u00f4 \u0111\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i. Tr\u00ecnh L\u00e2m n\u00f3i: <i>\"N\u1ebfu b\u1ecdn th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n gian x\u1ea3o n\u00e2ng gi\u00e1 m\u00e0 th\u00f3c kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, th\u00ec l\u00e0m sao?\"<\/i>\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tam ty h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u00e1c kho\u1ea3n thu\u1ebf ru\u1ed9ng v\u00e0 c\u00e1c kho\u1ea3n n\u1ed9p kh\u00e1c th\u00e0nh m\u1ed9t lo\u1ea1i. Tr\u00ecnh L\u00e2m n\u00f3i: <i>\"Gi\u1ea3 s\u1eed h\u1ee3p nh\u1ea5t da tr\u00e2u, mu\u1ed1i \u0103n, ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t th\u00e0nh m\u1ed9t[footnote]Gi\u1ea3 s\u1eed h\u1ee3p nh\u1ea5t da tr\u00e2u, mu\u1ed1i \u0103n, ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t th\u00e0nh m\u1ed9t. 'Ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ti\u1ec1n ao', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 7 h\u1ea1, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 39 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], l\u00faa, l\u00faa m\u00ec, k\u00ea, \u0111\u1eadu h\u1ee3p th\u00e0nh m\u1ed9t, th\u00ec d\u1ec5 d\u00e0ng ki\u1ec3m tra. Nh\u01b0ng \u0111\u1eddi sau c\u00f3 quan l\u1ea1i mu\u1ed1n t\u0103ng l\u1ee3i, l\u1ea1i d\u00f9ng t\u00ean c\u0169 \u0111\u1ec3 t\u0103ng th\u00eam, th\u00ec d\u00e2n s\u1ebd b\u1ecb kh\u1ed1n kh\u1ed5 m\u00e3i.\"<\/i>\r\n\r\nTr\u00ecnh L\u00e2m \u1edf Tam ty, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ea9n th\u1eadn trong vi\u1ec7c thu chi, trong cung c\u00f3 y\u00eau c\u1ea7u g\u00ec, \u00f4ng \u0111\u1ec1u t\u00e2u l\u1ea1i xin b\u00e3i b\u1ecf. Quan n\u1ed9i th\u1ecb d\u00e2ng bi\u1ec3u n\u00f3i Tr\u00ecnh L\u00e2m chuy\u00ean quy\u1ec1n. Tr\u00ecnh L\u00e2m nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, t\u1ef1 m\u00ecnh t\u00e2u l\u00ean Vua: <i>\"T\u00e0i ph\u00fa c\u1ee7a Tam ty[footnote]T\u00e0i ph\u00fa c\u1ee7a Tam ty. 'T\u00e0i ph\u00fa' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ph\u00fa t\u00e0i', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n \u300aT\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1ea7n ch\u1ec9 ti\u1ebfc cho b\u1ec7 h\u1ea1 m\u00e0 th\u00f4i, c\u00f3 g\u00ec l\u00e0 c\u1ee7a th\u1ea7n?\"<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.\r\n\r\n<em>(Th\u00e1ng 10 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 2, h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u00e1c kho\u1ea3n thu\u1ebf th\u00e0nh m\u1ed9t lo\u1ea1i, \u0111\u00e3 thi h\u00e0nh r\u1ed3i, Tr\u00ecnh L\u00e2m ch\u1ec9 c\u00f3 b\u00e0n lu\u1eadn nh\u01b0 v\u1eady th\u00f4i.)<\/em>\r\n\r\nL\u00e2m l\u1ea1i d\u00e2ng s\u1edb, b\u00e0n r\u1eb1ng: <i>\"Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u1ea7n tinh nhu\u1ec7 ch\u1ee9 kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u00f4ng, qu\u00e2n l\u01b0\u01a1ng \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1ec1u thi\u1ebfu h\u1ee5t, nh\u01b0ng v\u1eabn kh\u00f4ng ng\u1eebng chi\u00eau m\u1ed9. Chi ph\u00ed nu\u00f4i m\u1ed9t binh l\u00ednh tr\u00fa \u0111\u00f3ng trong doanh tr\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea5p cho ba binh l\u00ednh \u0111\u1ed3n tr\u00fa. X\u01b0a nu\u00f4i m\u1ed9t v\u1ea1n qu\u00e2n, nay \u0111\u00e3 th\u00e0nh ba v\u1ea1n. H\u00e0 B\u1eafc m\u1ed7i n\u0103m ti\u00eau t\u1ed1n hai m\u01b0\u01a1i tri\u1ec7u th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, thu\u1ebf thu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 chi ba ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi; Thi\u1ec3m T\u00e2y m\u1ed7i n\u0103m ti\u00eau t\u1ed1n m\u01b0\u1eddi l\u0103m tri\u1ec7u th\u1ea1ch, thu\u1ebf thu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 chi n\u0103m ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tr\u00f4ng c\u1eady v\u00e0o kinh s\u01b0.<\/i>\r\n\r\n<i>T\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh \u0111\u1ebfn nay, hai bi\u00ean gi\u1edbi t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t tr\u0103m s\u00e1u m\u01b0\u01a1i ch\u1ec9 huy s\u1ee9 m\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n, t\u00ednh ra chi ph\u00ed m\u1ed7i n\u0103m cho m\u1ed9t ch\u1ec9 huy k\u1ef5 binh kho\u1ea3ng b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i ba ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n, m\u1ed9t ch\u1ec9 huy b\u1ed9 binh kho\u1ea3ng ba m\u01b0\u01a1i hai ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n. Ch\u01b0a k\u1ec3 c\u00e1c kho\u1ea3n c\u1ea5p ph\u00e1t kh\u00e1c, t\u1ed5ng chi ph\u00ed cho qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u0169 v\u00e0 m\u1edbi kh\u00f4ng d\u01b0\u1edbi m\u01b0\u1eddi tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n. Tr\u1eddi \u0111\u1ea5t sinh ra c\u1ee7a c\u1ea3i c\u00f3 h\u1ea1n, m\u00e0 chi ti\u00eau kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u1edbi h\u1ea1n, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do qu\u1ed1c kh\u1ed1 ng\u00e0y c\u00e0ng ki\u1ec7t qu\u1ec7. Nay c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n d\u1ecdc s\u00f4ng \u1edf \u0110\u1ed3ng, Hoa, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c t\u00edch tr\u1eef \u0111\u1ebfn m\u1ee5c n\u00e1t m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft s\u1eed d\u1ee5ng, gi\u00e1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c nh\u1eadp v\u00e0o bi\u00ean gi\u1edbi t\u0103ng cao m\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng \u0111\u1ee7.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n tha thi\u1ebft mong b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 binh l\u00ednh tr\u00fa \u0111\u00f3ng \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, Thi\u1ec3m T\u00e2y, kh\u00f4ng t\u0103ng th\u00eam n\u1eefa, g\u1eb7p ch\u1ed7 khuy\u1ebft th\u00ec ch\u1ecdn binh l\u00ednh tinh nhu\u1ec7 trong s\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n b\u1ed5 sung. L\u1ea1i d\u1ea7n d\u1ea7n d\u1eddi doanh tr\u1ea1i v\u00e0o n\u1ed9i \u0111\u1ecba \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n vi\u1ec7c cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, l\u00fac b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng th\u00ec lu\u00e2n phi\u00ean canh gi\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi, khi c\u1ea5p b\u00e1ch th\u00ec \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng t\u1eeb n\u01a1i g\u1ea7n. Nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n d\u1ea1y c\u00e1c quan \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2m ph\u1ea1m g\u00e2y chuy\u1ec7n \u0111\u1ec3 mong \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng, ai vi ph\u1ea1m s\u1ebd b\u1ecb tr\u1eebng tr\u1ecb n\u1eb7ng. Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec bi\u00ean gi\u1edbi y\u00ean \u1ed5n m\u00e0 qu\u1ed1c kh\u1ed1 d\u01b0 d\u1eadt.\"<\/i> Vua khen ng\u1ee3i v\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn.\r\n\r\n<i>(S\u1edb n\u00e0y theo b\u1ea3n <i>\"Ch\u00ed\"<\/i>, v\u00e0o n\u0103m C\u1ea3nh H\u1ef1u th\u1ee9 nh\u1ea5t, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p sau khi L\u00e2m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, th\u00e1ng ba n\u0103m sau, Nh\u1eadm B\u1ed1 l\u00e0m Tri th\u00e0nh \u0110\u1ee9c qu\u00e2n, b\u00e0n r\u1eb1ng qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m, ch\u1eafc l\u00e0 do s\u1edb n\u00e0y, n\u00ean kh\u1ea3o x\u00e9t.)<\/i>\r\n\r\n[91] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, c\u1ea5m d\u00e2n gian d\u1ec7t g\u1ea5m l\u01b0ng, th\u00eau l\u01b0ng v\u00e0 hoa d\u00e0y kh\u1eafp m\u1eb7t v\u1ea3i, nh\u1eefng th\u1ee9 m\u00e0 T\u00e2y Xuy\u00ean m\u1ed7i n\u0103m d\u1ec7t \u0111\u1ec3 cung ti\u1ebfn c\u0169ng b\u00e3i b\u1ecf.\r\n\r\n[92] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng h\u1eadu quan \u1edf Trung th\u01b0 \u0111\u01b0\u1eddng khi th\u0103ng \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ra ngo\u00e0i, ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o \u0111\u00e3 l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf Ng\u0169 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 ba n\u0103m th\u00ec thay th\u1ebf.\r\n\r\n[93] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 n\u1ebfu c\u00f3 tr\u1ee5 s\u1edf c\u00f9ng ch\u00e2u v\u1edbi chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 ph\u00f3 th\u00ec \u0111\u1ec1u d\u1eddi sang ch\u00e2u kh\u00e1c.\r\n\r\n[94] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: Nghe n\u00f3i nh\u00e0 c\u1eeda c\u1ee7a th\u00e2n th\u00edch, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi quan l\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ho\u1eb7c ti\u1ebft l\u1ed9 l\u1eddi n\u00f3i trong c\u1ea5m cung, n\u00ean ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c c\u01a1 quan xem x\u00e9t v\u00e0 c\u1eed ng\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ec1u tra.\r\n\r\n[95] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua ng\u1ef1 \u1edf d\u00e3y ph\u00eda t\u00e2y \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, tri\u1ec7u t\u1eadp c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1ebfn xem gi\u1ea3ng s\u00e1ch; b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c qu\u00e2n \u0111\u1ea7u t\u1ea5u s\u1ef1, t\u1eeb \u0111\u00f3 tr\u1edf th\u00e0nh l\u1ec7.\r\n\r\n[96] Chi\u1ebfu cho Tam ty r\u1eb1ng: N\u1ebfu c\u00f3 quan l\u1ea1i n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 d\u00e2ng l\u00ean nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u l\u1ee3i h\u1ea1i v\u1ec1 ti\u1ec1n b\u1ea1c v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 kh\u00f4ng theo th\u1ee9 t\u1ef1.\r\n\r\n[97] B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng Ngh\u1ecb v\u00e0 T\u00f4n Mi\u1ec5n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y.\r\n\r\nT\u00f4n Mi\u1ec5n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi H\u1ed9i K\u00ea.\r\n\r\n[98] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, xu\u1ea5t ra m\u1ed9t tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n t\u1eeb kho n\u1ed9i t\u00e0ng \u0111\u1ec3 ban th\u01b0\u1edfng cho Tam ty.\r\n\r\n[99] L\u1ea5y ph\u1ee7 h\u1ecdc \u1edf H\u00e0 Nam ph\u1ee7 l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m. N\u0103m th\u1ee9 ba ni\u00ean hi\u1ec7u \u0110\u1ed3ng Quang \u0111\u1eddi H\u1eadu \u0110\u01b0\u1eddng, l\u1ea7n \u0111\u1ea7u x\u00e2y d\u1ef1ng mi\u1ebfu V\u0103n Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng. N\u0103m th\u1ee9 ba ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh, tu s\u1eeda l\u1ea1i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 g\u1ecdi l\u00e0 ph\u1ee7 h\u1ecdc, \u0111\u1ebfn nay Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng t\u1ea5u l\u00ean, m\u1edbi ch\u00ednh th\u1ee9c \u0111\u1ed5i t\u00ean th\u00e0nh Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m.\r\n\r\n[100] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan \u0110\u00e0i gi\u00e1n ch\u01b0a t\u1eebng tr\u1ea3i qua ch\u1ee9c tri ch\u00e2u, th\u00ec t\u1ea1m th\u1eddi cho l\u00e0m tri ch\u00e2u.\r\n\r\n[101] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, Vua ng\u1ef1 \u1edf \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, xem x\u00e9t vi\u1ec7c chuy\u1ec3n vi\u00ean c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n, k\u00e9o d\u00e0i ba ng\u00e0y.\r\n\r\n[102] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, c\u1ea5m d\u00e2n gian v\u00ec n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a m\u00e0 \u0111\u00f3ng g\u00f3p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea1o tr\u01b0\u1eddng c\u1ea3m t\u1ea1 \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng.\r\n\r\n[103] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, Vua ng\u1ef1 \u1edf \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c t\u00f9 nh\u00e2n \u0111ang b\u1ecb giam gi\u1eef.\r\n\r\n[104] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, chi\u1ebfu cho Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng l\u1ec5 vi\u1ec7n r\u1eb1ng: Nh\u1eefng v\u1eadt ph\u1ea9m d\u00e2ng c\u00fang h\u00e0ng n\u0103m \u1edf l\u0103ng V\u0129nh \u0110\u1ecbnh, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, th\u00ec b\u00e3i b\u1ecf.\r\n\r\n[105] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u1eed nh\u00e2n b\u1ecb giam gi\u1eef, m\u00e0 ng\u1ee5c l\u1ea1i h\u00e0 kh\u1eafc khi\u1ebfn ch\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec b\u1ec7nh t\u1eadt, th\u00ec quan \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u tra. Ai t\u1ed1 c\u00e1o s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ti\u1ec1n, c\u00f4ng nh\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; n\u1ebfu c\u00f9ng ph\u1ea1m t\u1ed9i m\u00e0 t\u1ef1 t\u1ed1 c\u00e1o, th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i v\u00e0 th\u01b0\u1edfng nh\u01b0 tr\u00ean.\"<\/i> Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: Quan ch\u00e2u huy\u1ec7n x\u1eed t\u1ed9i nh\u00e2n ch\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u00fang ph\u00e1p, d\u00f9 l\u00e0 t\u1ed9i c\u00f4ng, th\u00ec n\u01a1i \u0111\u00f3 ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00ea ph\u1ea1t, ph\u1ea3i t\u1ea5u l\u00ean ch\u1edd x\u00e9t x\u1eed.\r\n\r\n<i>(Chi\u1ebfu n\u00e0y ban v\u00e0o ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o th\u00e1ng s\u00e1u, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[106] Ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t th\u00e1ng s\u00e1u, K\u1ef7 S\u1eedu, ban cho ch\u00e2u Tr\u1ea7n v\u00e0 ch\u00e2u D\u01b0\u01a1ng m\u1ed7i n\u01a1i n\u0103m kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng h\u1ecdc \u0111i\u1ec1n.\r\n\r\n[107] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, sai Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Th\u1ea9m H\u1eadu T\u1ea3i \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u Ho\u00e0i, V\u1ec7, T\u1eeb, T\u01b0\u01a1ng, H\u00ecnh, Minh, Tr\u1ea5n, Tri\u1ec7u \u0111\u1ec3 d\u1ea1y d\u00e2n tr\u1ed3ng l\u00faa n\u01b0\u1edbc.\r\n\r\n[108] Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty[footnote]Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, ch\u1eef 'ty' nguy\u00ean l\u00e0 's\u1ee9', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] t\u00e2u r\u1eb1ng \u1edf Giao Ch\u00e2u, Tr\u1ea7n C\u00f4ng V\u0129nh c\u00f9ng h\u01a1n 600 ng\u01b0\u1eddi xin quy ph\u1ee5, L\u00fd \u0110\u1ee9c Ch\u00ednh ph\u00e1t qu\u00e2n \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi \u0111u\u1ed5i b\u1eaft. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu cho \u0111\u01b0a C\u00f4ng V\u0129nh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kia tr\u1edf v\u1ec1, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi d\u1ee5 \u0110\u1ee9c Ch\u00ednh ph\u1ea3i an \u1ee7i v\u00e0 gi\u1eef h\u1ecd l\u1ea1i.\r\n\r\nKhu m\u1eadt s\u1ee9 Th\u00e1i T\u1ec1 t\u00e2u: <i>\"Ng\u01b0\u1eddi Man b\u1ecf \u0111i\u1ec1u \u00e1c theo \u0111\u1ee9c, xin h\u00e3y thu nh\u1eadn h\u1ecd, c\u1ea5p cho ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang \u1edf Kinh H\u1ed3 \u0111\u1ec3 h\u1ecd t\u1ef1 canh t\u00e1c. Nay n\u1ebfu th\u1ea3 h\u1ecd \u0111i, ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd s\u1ebd kh\u00f4ng tr\u1edf v\u1ec1 b\u1ed9 c\u0169. N\u1ebfu h\u1ecd t\u1ea3n m\u00e1c v\u00e0o n\u00fai r\u1eebng, th\u00ec h\u1eadu h\u1ecda s\u1ebd ra sao!\"<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng nghe. N\u0103m sau, ng\u01b0\u1eddi Man qu\u1ea3 nhi\u00ean l\u00e0m lo\u1ea1n.\r\n\r\n[109] Con c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng M\u00f4ng Ch\u00ednh l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 H\u00f9ng t\u1eebng b\u1ecb t\u1ed9i gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi n\u00ean b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.\r\n\r\nT\u1ec1 H\u00f9ng l\u00e0 th\u00e2n th\u00edch c\u1ee7a Trang Hi\u1ebfn, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2n x\u00e1 \u0111\u00e3 ph\u1ee5c ch\u1ee9c. Vi\u1ec7c n\u00e0y giao xu\u1ed1ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, Khu m\u1eadt s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 \u0111\u1ecbnh thi h\u00e0nh. Th\u00e1i T\u1ec1 n\u00f3i: <i>\"Nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y l\u00e0 ph\u00e1p lu\u1eadt b\u1ecb b\u1ebb cong, sao c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c!\"<\/i> V\u00e0 \u00f4ng \u0111o\u00e1n Th\u1ef1 kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng, h\u00f4m sau, \u00f4ng m\u1ed9t m\u00ecnh t\u00e2u r\u1eb1ng T\u1ec1 H\u00f9ng c\u1eady th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf m\u00e0 gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng ch\u1ebft, l\u1ea1i nhanh ch\u00f3ng ph\u1ee5c ch\u1ee9c, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1ea5y \u00e2n hu\u1ec7 m\u00e0 ph\u1ebf b\u1ecf ph\u00e1p lu\u1eadt. Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i: <i>\"Gi\u00e1ng m\u1ed9t b\u1eadc r\u1ed3i cho l\u00e0m quan, \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?\"<\/i> Th\u00e1i T\u1ec1 ki\u00ean quy\u1ebft n\u00f3i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf nghe theo.\r\n\r\n<i>(Theo ghi ch\u00e9p tr\u00ean c\u1ed9t ch\u00f9a Kim Th\u1eb1ng vi\u1ec7n \u1edf Th\u00e0nh \u0110\u00f4: n\u0103m Thi\u00ean Th\u00e1nh th\u1ee9 10, M\u00f4ng Ch\u00ednh l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129, coi vi\u1ec7c \u1edf Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng, T\u1ec1 H\u00f9ng l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c, kh\u00f4ng r\u00f5 sau n\u00e0y th\u0103ng ch\u1ee9c g\u00ec.)<\/i>\r\n\r\n[110] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, mi\u1ec5n thu\u1ebf ti\u1ec1n mu\u1ed1i s\u1eaft b\u1ed1n m\u00f9a \u1edf Nghi Ch\u00e2u m\u1ed9t n\u0103m.\r\n\r\n[111] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu cho Tam ban vi\u1ec7n, theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, s\u1ee9 th\u1ea7n gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3 th\u00ec l\u00e0m Tu\u1ea7n ki\u1ec3m, Gi\u00e1m \u00e1p, t\u1eeb nay th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3 gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng g\u1ea7n.\r\n\r\n[112] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan v\u0103n v\u00f5 ph\u1ea1m l\u1ed7i th\u1ea5t nghi b\u1ecb ph\u1ea1t, t\u1eeb nay kh\u00f4ng coi l\u00e0 l\u1ed7i l\u1ea7m.\r\n\r\n[113] Kinh \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty t\u00e2u r\u1eb1ng \u1edf v\u00f9ng T\u1ebf, Duy\u1ec5n v\u1ed1n c\u00f3 nhi\u1ec1u ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang, \u0110\u00f4 gi\u00e1m \u1edf Thanh Ch\u00e2u l\u00e0 H\u00e1c Nh\u00e2n V\u0169 kh\u00e1 am hi\u1ec3u vi\u1ec7c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, xin cho \u00f4ng quy ho\u1ea1ch th\u1ee7y l\u1ee3i, chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n khai kh\u1ea9n. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.\r\n\r\n[114] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, l\u1ea5y H\u1ed9 b\u1ed9 ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean ki\u00eam qu\u1ea3n vi\u1ec7c \u0111\u00e0o k\u00eanh t\u01b0\u1edbi ru\u1ed9ng d\u00e2n, do Duy\u00ean t\u1ef1 xin.\r\n\r\n[115] Cho vay g\u1ea1o cho d\u00e2n \u0111\u00f3i \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi Di\u00ean Ch\u00e2u, m\u1ed7i h\u1ed9 ba h\u1ed9c.\r\n\r\n[116] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, ra chi\u1ebfu cho Ki\u1ec1m h\u1ea1t ty \u1edf Phu Di\u00ean l\u1ed9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c H\u1ed9 v\u00e0 gi\u1eb7c Phi\u00ean c\u01b0\u1edbp b\u00f3c ngo\u00e0i bi\u00ean gi\u1edbi.\r\n\r\n[117] Mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda thu\u1ebf cho d\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai trong kinh \u0111\u00f4.\r\n\r\n[118] Ho\u00e0i Nam ch\u1ebf tr\u00ed ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 L\u01b0u Th\u1eeba Nhan d\u00e2ng l\u00ean b\u00e1nh xe qu\u1ea1t v\u00e0 \u0111\u1ed3 d\u00f9ng t\u1eafm, \u0110\u1ed3ng tri gi\u00e1n vi\u1ec7n Qu\u00e1ch Khuy\u1ebfn t\u00e2u: <i>\"\u0110\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 v\u1eadt n\u00ean d\u00e2ng, Th\u1eeba Nhan mu\u1ed1n d\u00f9ng th\u1ee9 n\u00e0y \u0111\u1ec3 n\u1ecbnh b\u1ee3 b\u1ec1 tr\u00ean. Xin giao ra ngo\u00e0i h\u1ee7y b\u1ecf, \u0111\u1ec3 r\u0103n \u0111e k\u1ebb t\u00e0 n\u1ecbnh.\"<\/i> Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, chi\u1ebfu tr\u1ea3 l\u1ea1i.\r\n\r\n[119] T\u1ea3 \u0110\u1ed3n V\u1ec7 t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n M\u00e3 Qu\u00fd L\u01b0\u01a1ng b\u1ecb an tr\u00ed \u1edf Tr\u1eeb Ch\u00e2u, sai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng \u0110\u0103ng V\u0103n, \u0111\u01b0\u1ee3c cho v\u1ec1 h\u01b0u. Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 D\u01b0\u01a1ng Giai t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c v\u1ec1 h\u01b0u l\u00e0 \u0111\u1ec3 \u01b0u \u0111\u00e3i ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, Qu\u00fd L\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 b\u1ecb bi\u1ebfm tr\u00edch th\u00ec kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng. C\u00f3 chi\u1ebfu b\u1eaft t\u1ed9i ty tr\u1ed1ng, Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba H\u00e0n \u1ee8c cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c thi h\u00e0nh hay kh\u00f4ng l\u00e0 do ch\u1ea5p ch\u00ednh, quan l\u1ea1i c\u00f3 t\u1ed9i g\u00ec, b\u00e8n n\u1ed9p chi\u1ebfu v\u1ec1 Trung th\u01b0. Vua cho r\u1eb1ng \u1ee8c n\u00ean t\u00e2u tr\u00ecnh xin ch\u1ec9 th\u1ecb, kh\u00f4ng n\u00ean t\u1ef1 ti\u1ec7n n\u1ed9p chi\u1ebfu th\u01b0, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i, nh\u01b0ng v\u1eabn b\u1eaft t\u1ed9i quan l\u1ea1i ty tr\u1ed1ng. Ph\u00e1p t\u1ef1 cho r\u1eb1ng quan l\u1ea1i ph\u1ea3i n\u1ed9p ti\u1ec1n chu\u1ed9c t\u1ed9i, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha.\r\n\r\n<i>(Theo H\u1ed9i y\u1ebfu, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 6 n\u0103m \u1ea4t T\u1ef5.)<\/i>\r\n\r\n[120] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, chi\u1ebfu cho Khai Phong ph\u1ee7, t\u1eeb nay n\u1ebfu c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 truy\u1ec1n tuy\u00ean, ph\u1ea3i theo l\u1ec7 ng\u00e0y h\u00f4m sau v\u00e0o \u0111i\u1ec7n t\u00e2u tr\u00ecnh xin ch\u1ec9 th\u1ecb. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 cho H\u1eadu h\u00e0nh H\u1ed7 Ng\u1ecdc c\u1ee7a ph\u1ee7 n\u00e0y chuy\u1ec3n l\u00e0m Th\u1ee7 m\u00f4n ti\u1ec1n h\u00e0nh. Qua h\u01a1n tr\u0103m ng\u00e0y, ph\u00e1n quan B\u00e0ng T\u1ecbch m\u1edbi t\u00e2u l\u00ean, n\u00ean ban chi\u1ebfu n\u00e0y.\r\n\r\n[121] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, l\u1ea5y Giang H\u01b0u Ph\u1ee5c, T\u01b0 ph\u00e1p tham qu\u00e2n L\u1ed9 Ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 khoa Th\u01b0 ph\u00e1n b\u1ea1t t\u1ee5y, l\u00e0m \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba; Tr\u01b0\u01a1ng B\u00e1 Ng\u1ecdc, L\u00e2m \u1ee8c, Di\u00eam Tu\u00e2n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m quan m\u1ea1c ch\u1ee9c l\u01b0\u1ee1ng s\u1ee9.\r\n\r\nH\u01b0u Ph\u1ee5c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Tr\u1ea7n L\u01b0u; \u1ee8c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Khai Phong; Tu\u00e2n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng.\r\n\r\n<i>(Th\u00e1ng 2 ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf khoa Th\u01b0 ph\u00e1n b\u1ea1t t\u1ee5y, kh\u00f4ng r\u00f5 v\u00ec sao H\u01b0u Ph\u1ee5c v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m do \u1ee9ng khoa. Xem s\u00e1ch \u300a\u0110\u0103ng khoa k\u00fd\u300b ch\u00e9p: M\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m \u0111\u00f3, c\u00f3 chi\u1ebfu t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u1eb7t khoa n\u00e0y n\u1eefa. Th\u00e1ng 6, l\u1ec7nh cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u1ee9ng khoa kh\u00f4ng ph\u1ea3i thi, H\u01b0u Ph\u1ee5c c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng thi m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m tr\u1ef1c ti\u1ebfp.)<\/i>\r\n\r\n[122] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ed5 ch\u1ee9c thi s\u00e1ch v\u1ea5n cho c\u00e1c hi\u1ec1n t\u00e0i ph\u01b0\u01a1ng ch\u00ednh, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eb3ng th\u1eafn can gi\u00e1n l\u00e0 Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 T\u00f4 Th\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng ki\u00eam to\u00e0n, th\u00f4ng hi\u1ec3u th\u1ec3 d\u1ee5ng l\u00e0 Th\u00e1i l\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba Ng\u00f4 D\u1ee5c, ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng xu\u1ea5t ch\u00fang l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh c\u00f9ng c\u00e1c v\u00f5 c\u1eed nh\u00e2n t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh. B\u00e0i s\u00e1ch v\u1ea5n c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef[footnote]Theo b\u1ea3n 'T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu', b\u00e0i s\u00e1ch v\u1ea5n c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u1ec1u x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0, nh\u01b0ng b\u00e0i c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c. 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' ch\u00e9p: 'B\u00e0i s\u00e1ch c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0, b\u00e0i c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef... Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang B\u00ed th\u01b0 t\u1ec9nh, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri huy\u1ec7n C\u00f4n S\u01a1n, T\u00f4 Ch\u00e2u.' 'T\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n' v\u00e0 'T\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m' c\u0169ng ch\u00e9p t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1: 'B\u00e0i s\u00e1ch c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c x\u1ebfp h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u1ec1u x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0.' \u0110o\u1ea1n v\u0103n n\u00e0y trong b\u1ea3n g\u1ed1c c\u00f3 ch\u1ed7 thi\u1ebfu s\u00f3t, n\u00ean theo b\u1ea3n T\u1ed1ng.[\/footnote], \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c, b\u1ed5 nhi\u1ec7m Ng\u00f4 D\u1ee5c l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Th\u00f4ng ph\u00e1n H\u1ed3 Ch\u00e2u. T\u00f4 Th\u00e2n l\u00e0m T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Th\u00f4ng ph\u00e1n H\u1ed3ng Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang, Tri huy\u1ec7n C\u00f4n S\u01a1n.\r\n\r\nTr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ed1ng Th\u00e0nh; T\u00f4 Th\u00e2n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ea5n Giang; Ng\u00f4 D\u1ee5c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn An.\r\n\r\nT\u1eeb khi T\u1ea7n \u0110i\u1ec7u V\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c an t\u00e1ng \u1edf Nh\u1eef, con ch\u00e1u v\u1ec1 sau c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00f4n c\u1ea5t theo, \u0111\u1ec1u do ho\u1ea1n quan qu\u1ea3n l\u00fd. H\u00e0ng n\u0103m, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn vi\u1ebfng m\u1ed9 kh\u00f4ng ng\u1edbt, \u0111i l\u1ea1i \u0111\u00f2i h\u1ecfi, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho ch\u00e2u huy\u1ec7n.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, khi Ng\u00f4 D\u1ee5c l\u00e0m Tri huy\u1ec7n T\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh, \u0111\u00e3 ki\u1ebfn ngh\u1ecb: <i>\"Nh\u1eefng g\u00ec quan ph\u1ee7 c\u1ea7n, ph\u1ea3i ghi r\u00f5 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee5 th\u1ec3, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 s\u1ee9 gi\u1ea3 t\u00f9y ti\u1ec7n \u0111\u00f2i h\u1ecfi. Nh\u1eefng th\u1ee9 nh\u01b0 d\u00ea, l\u1ee3n, xin \u0111\u1ec1u do quan ph\u1ee7 cung c\u1ea5p.\"<\/i> Nh\u1edd \u0111\u00f3, d\u00e2n ch\u00fang gi\u1ea3m \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e1nh n\u1eb7ng cung ph\u00ed \u0111\u1ebfn b\u1ea3y t\u00e1m ph\u1ea7n. C\u00e1c ho\u1ea1n quan \u0111i qua \u0111\u1ec1u c\u0103m gh\u00e9t, c\u00f3 k\u1ebb n\u1eeda \u0111\u00eam g\u00f5 c\u1eeda huy\u1ec7n, \u0111\u00f2i tr\u00e2u \u0111\u1ec3 k\u00e9o xe, Ng\u00f4 D\u1ee5c ki\u00ean quy\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u00e1p \u1ee9ng.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, khi c\u00e1c t\u00f4ng th\u1ea5t \u0111i qua, th\u1ea3 chim \u01b0ng, ch\u00f3 s\u0103n ph\u00e1 ho\u1ea1i ru\u1ed9ng d\u00e2n, nh\u01b0ng khi \u0111\u1ebfn T\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh, h\u1ecd \u0111\u1ec1u t\u1ef1 gi\u00e1c r\u0103n nhau, kh\u00f4ng d\u00e1m t\u00f9y ti\u1ec7n.\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, khi Ng\u00f4 Vi\u1ec7t quy ph\u1ee5c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u00e1c qu\u1eadn huy\u1ec7n c\u00f2n hoang vu, d\u00e2n chi\u1ebfm ru\u1ed9ng kh\u00f4ng c\u00f3 quy c\u1ee7, l\u00e2u ng\u00e0y nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi l\u1ea5n chi\u1ebfm, ki\u1ec7n t\u1ee5ng m\u1ea5y ch\u1ee5c n\u0103m kh\u00f4ng gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh tri\u1ec7u t\u1eadp d\u00e2n h\u1ecfi v\u1ec1 s\u1ed1 thu\u1ebf \u0111\u00e3 n\u1ed9p, kho\u1ea3ng m\u1ed9t hai ph\u1ea7n tr\u0103m, \u00f4ng thu h\u1ebft ph\u1ea7n c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho d\u00e2n ngh\u00e8o, t\u1eeb \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f2n ki\u1ec7n t\u1ee5ng.\r\n\r\n[123] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, xu\u1ea5t 50 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n t\u1eeb kho n\u1ed9i t\u00e0ng giao cho Tam ty, \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng mua l\u00faa m\u1ea1ch \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n ven s\u00f4ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, v\u00f9ng Kinh \u0110\u00f4ng b\u1ecb h\u1ea1n h\u00e1n, l\u00faa m\u1ea1ch kh\u00f4ng k\u1ecbp th\u1eddi gieo tr\u1ed3ng n\u00ean c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.\r\n\r\n[124] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, ban chi\u1ebfu: <i>\"C\u00e1c quan \u1edf Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh t\u1eebng tr\u1ea3i qua ch\u1ee9c tri ch\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea1m t\u1ed9i tham nh\u0169ng, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o c\u00e1c t\u00e0o thu\u1ed9c t\u1ea3 danh. C\u1ee5 th\u1ec3, L\u1ea1i b\u1ed9, H\u1ed9 b\u1ed9, L\u1ec5 b\u1ed9 thu\u1ed9c t\u1ea3 danh t\u00e0o; Ty phong, Ty hu\u00e2n, Kh\u1ea3o c\u00f4ng, \u0110\u1ed9 chi, Kim b\u1ed9, Th\u01b0\u01a1ng b\u1ed9, T\u1eeb b\u1ed9, Ch\u1ee7 kh\u00e1ch, Thi\u1ec7n b\u1ed9 thu\u1ed9c t\u1ea3 t\u00e0o; Binh b\u1ed9, H\u00ecnh b\u1ed9, C\u00f4ng b\u1ed9 thu\u1ed9c h\u1eefu danh t\u00e0o; Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng, Gi\u00e1 b\u1ed9[footnote] Gi\u00e1 b\u1ed9 nguy\u00ean t\u00e1c 'b\u1ed9 gi\u00e1', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 to\u00e0n v\u0103n T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], Kh\u1ed1 b\u1ed9, \u0110\u00f4 quan, T\u1ef7 b\u1ed9, Ty m\u00f4n, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, Ngu b\u1ed9, Th\u1ee7y b\u1ed9 thu\u1ed9c h\u1eefu t\u00e0o.\"<\/i>\r\n\r\n<i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o th\u00eam th\u00e1ng 10 n\u0103m Thi\u00ean Hi th\u1ee9 3.)<\/i>\r\n\r\n[125] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu: <i>\"C\u00e1c quan ch\u1ee9c t\u1eeb \u0110\u00e3i ch\u1ebf tr\u1edf l\u00ean, m\u1ed7i n\u0103m v\u00e0o d\u1ecbp ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed con em h\u01b0\u1edfng \u00e2n tr\u1ea1ch, n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ra ngo\u00e0i, tr\u1eeb s\u00e1u n\u01a1i l\u00e0 \u00cdch, T\u1eed, T\u1ea7n, Di\u00ean, T\u1ecbnh, Qu\u1ea3ng, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p xin th\u00eam. N\u1ebfu \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua hai l\u1ea7n t\u1ebf giao, mu\u1ed1n d\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c h\u1ecd, th\u00ec cho ph\u00e9p.\"<\/i>\r\n\r\n[126] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, Trung th\u01b0 t\u00e2u r\u1eb1ng Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 L\u00fd Gi\u1ea3n Chi, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 thi \u1edf H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n, \u0111\u01b0\u1ee3c ban cho danh hi\u1ec7u \u0110\u1ed3ng ti\u1ebfn s\u0129 xu\u1ea5t th\u00e2n, l\u00e0m ch\u1ee9c Qu\u00e1n c\u00e1c Hi\u1ec7u kh\u00e1m, nay \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu ch\u1ec9 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Tri ch\u00e2u H\u00ecnh Ch\u00e2u.\r\n\r\nGi\u1ea3n Chi l\u00e0 con c\u1ee7a L\u00fd \u0110\u1ecbch. Cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Thi\u00ean Hi, \u0110\u1ecbch b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng v\u00e0 b\u1ecb \u0111\u00e0y, Gi\u1ea3n Chi c\u0169ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. Khi \u0110\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Gi\u1ea3n Chi t\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y v\u1edbi Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, xin x\u00e9t l\u1ea1i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n t\u00e1n kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng t\u00ecnh.\r\n\r\nC\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>\"\u0110\u1ecbch c\u00f9ng L\u1eef Di Gi\u1ea3n c\u00f9ng l\u00e0m T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, \u0110\u1ecbch th\u1eb3ng th\u1eafn m\u00e0 s\u01a1 su\u1ea5t, Di Gi\u1ea3n kh\u00e9o l\u00e9o m\u00e0 k\u00edn \u0111\u00e1o. \u0110\u1ecbch th\u01b0\u1eddng c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch, Di Gi\u1ea3n nh\u1eadn ra kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u0110\u1ecbch ngh\u0129 ra[footnote] Di Gi\u1ea3n nh\u1eadn ra kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u0110\u1ecbch ngh\u0129 ra, ch\u1eef 'phi' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 37 v\u1ec1 s\u1ef1 t\u00edch L\u1eef Di Gi\u1ea3n b\u1ed5 sung.[\/footnote], b\u00e8n h\u1ecfi ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n c\u1eadn: 'D\u01b0\u1edbi tr\u01b0\u1edbng Ph\u1ee5c C\u1ed5, ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng b\u00e0n m\u01b0u?' Ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y tr\u1ea3 l\u1eddi r\u1eb1ng L\u00fd kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u00e1ch n\u00e0o kh\u00e1c, ch\u1ec9 c\u00f3 Gi\u1ea3n Chi lo li\u1ec7u vi\u1ec7c, h\u01a1n xa cha m\u00ecnh. Di Gi\u1ea3n b\u00e8n n\u00f3i v\u1edbi \u0110\u1ecbch: 'T\u00e0i n\u0103ng c\u1ee7a Gi\u1ea3n Chi c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean giao vi\u1ec7c cho c\u1eadu \u1ea5y.' \u0110\u1ecbch khi\u00eam t\u1ed1n kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn, Di Gi\u1ea3n n\u00f3i: 'Ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n, \u00f4ng kh\u00f4ng c\u1ea7n bi\u1ebft.' Li\u1ec1n t\u00e2u l\u00ean, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, cha con \u0110\u1ecbch \u0111\u1ec1u vui m\u1eebng, kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng Di Gi\u1ea3n \u00e2m th\u1ea7m \u0111o\u1ea1t m\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi m\u01b0u s\u0129 c\u1ee7a m\u00ecnh.\"<\/i>\r\n\r\nGi\u1ea3n Chi nh\u1eadn m\u1ec7nh, \u1edf \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eeda n\u0103m, \u0110\u1ecbch qu\u1ea3 nhi\u00ean b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo \u300aLong Xuy\u00ean bi\u1ec7t ch\u00ed\u300b, nh\u01b0ng \u300aBi\u1ec7t ch\u00ed\u300b cho r\u1eb1ng Di Gi\u1ea3n t\u00e2u xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m Gi\u1ea3n Chi l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft. Trong Th\u1ef1c l\u1ee5c v\u00e0 B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Gi\u1ea3n Chi \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ea5y ghi ch\u00e9p v\u1ec1 vi\u1ec7c Gi\u1ea3n Chi t\u1eebng l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, e r\u1eb1ng ch\u00ednh l\u00e0 vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Tri ch\u00e2u H\u00ecnh Ch\u00e2u.<\/i>\r\n\r\n<i>Xem \u00fd c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n ch\u1ec9 mu\u1ed1n Gi\u1ea3n Chi kh\u00f4ng \u1edf b\u00ean c\u1ea1nh cha m\u00ecnh[footnote] Xem \u00fd c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n ch\u1ec9 mu\u1ed1n Gi\u1ea3n Chi kh\u00f4ng \u1edf b\u00ean c\u1ea1nh cha m\u00ecnh, ch\u1eef '\u00fd' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, ch\u1eef 'ch\u1ec9' nguy\u00ean l\u00e0 'ch\u00ednh', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b s\u1eeda v\u00e0 b\u1ed5 sung.[\/footnote], n\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n[footnote] N\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, ch\u1eef 'si\u00eau' nguy\u00ean l\u00e0 'kh\u1edfi', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.[\/footnote], sai ra ngo\u00e0i l\u00e0m quan, m\u00e0 cha con \u0110\u1ecbch kh\u00f4ng nh\u1eadn ra, e r\u1eb1ng \u300aBi\u1ec7t ch\u00ed\u300b ghi nh\u1ea7m. Nay l\u01b0\u1ee3c b\u1edbt, ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y.)<\/i>\r\n\r\n[127] Th\u00e1ng n\u00e0y, Khai Phong ph\u1ee7 v\u00e0 Truy Ch\u00e2u b\u00e1o c\u00e1o c\u00f3 n\u1ea1n ch\u00e2u ch\u1ea5u.\r\n\r\n[128] Th\u00e1ng 6 nhu\u1eadn, ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, m\u00f9ng m\u1ed9t, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng trong thi\u00ean h\u1ea1 ai c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ed1 c\u00e1o k\u1ebb gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng 5 v\u1ea1n ti\u1ec1n.\r\n\r\n[129] Ban cho tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u1edf H\u00e0ng Ch\u00e2u 5 kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng.\r\n\r\n[130] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, phong \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Chu C\u00e1t l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban, T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m \u0110i\u1ec1n K\u1ebf V\u0129nh l\u00e0m T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i bi\u00ean gi\u1edbi xa. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu t\u00ecm nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng thu\u1ed9c quy\u1ec1n M\u00e3 Tri Ti\u1ebft v\u00e0 T\u00e0o V\u0129, \u0111\u1ebfn nay t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c Chu C\u00e1t v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, b\u00e8n b\u1ed5 d\u1ee5ng.\r\n\r\n<i>(Theo \u300aS\u00f3c L\u1ecbch\u300b: th\u00e1ng 10 n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu th\u1ee9 4, c\u00f3 \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c T\u00f4n H\u1ea1o. \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p, nay kh\u00f4ng d\u00f9ng.)<\/i>\r\n\r\n[131] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, sai H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Tr\u01b0\u01a1ng Quan, Tri ch\u1ebf c\u00e1o L\u00fd Th\u1ee5c v\u00e0 T\u1ed1ng K\u1ef3 bi\u00ean so\u1ea1n s\u00e1ch v\u1edf \u1edf Tam qu\u00e1n v\u00e0 B\u00ed c\u00e1c. L\u1ea1i sai Ph\u00e1n qu\u00e1n c\u00e1c Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u1eafc T\u01b0\u1ee3ng, Th\u1ea1ch Trung L\u1eadp v\u00e0 L\u00fd Tr\u1ecdng Dung xem x\u00e9t l\u1ea1i.\r\n\r\n[132] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, cho vay g\u1ea1o cho b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u, m\u1ed7i h\u1ed9 1 h\u1ed9c.\r\n\r\n[133] T\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c mua s\u1eafm v\u1eadt ph\u1ea9m cung ti\u1ebfn \u1edf hai ch\u00e2u \u0110\u0103ng v\u00e0 Lai.\r\n\r\n[134] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, ch\u00e2u T\u1ee9 t\u00e2u r\u1eb1ng s\u00f4ng Ho\u00e0i v\u00e0 s\u00f4ng Bi\u1ec7n tr\u00e0n n\u01b0\u1edbc.\r\n\r\n[135] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, ch\u00e2u Ph\u1ee7 t\u00e2u r\u1eb1ng Tri\u1ec7u Nguy\u00ean H\u1ea1o t\u1eeb sau th\u00e1ng gi\u00eang nhi\u1ec1u l\u1ea7n x\u00e2m ph\u1ea1m. Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho B\u1ed9 th\u1ef1 ty \u1edf T\u1ecbnh v\u00e0 \u0110\u1ea1i nghi\u00eam ng\u1eb7t ph\u00f2ng b\u1ecb.\r\n\r\n[136] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c tri huy\u1ec7n \u1edf Xuy\u00ean v\u00e0 Qu\u1ea3ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u1ed9i tham nh\u0169ng.\r\n\r\n[137] Thu\u1ebf h\u1ea1 n\u0103m nay \u1edf Giang Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9, cho ph\u00e9p d\u00e2n n\u1ed9p b\u1eb1ng ti\u1ec1n m\u1eb7t, v\u00ec m\u01b0a nhi\u1ec1u l\u00e0m h\u1ea1i m\u00f9a m\u00e0ng.\r\n\r\n[138] Ch\u00e2u Th\u01b0\u1eddng t\u00e2u r\u1eb1ng huy\u1ec7n V\u00f4 T\u00edch c\u00f3 gi\u00f3 l\u1edbn l\u00e0m \u0111\u1ed5 nh\u00e0. Ban ti\u1ec1n cho nh\u1eefng gia \u0111\u00ecnh c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft do \u0111\u1ed5 nh\u00e0, nh\u00e0 c\u00f3 t\u1eeb 3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft tr\u1edf l\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c 3.000 ti\u1ec1n, \u00edt h\u01a1n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t n\u1eeda.\r\n\r\n[139] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng m\u1ecdi vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng, s\u1ee9 th\u1ea7n, nh\u00e2n vi\u00ean v\u00e0 th\u1ee3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ph\u00e1t t\u00f9y theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n xin th\u0103ng ch\u1ee9c.\r\n\r\n[140] Ch\u00e2u L\u00ea t\u00e2u r\u1eb1ng b\u1ed9 l\u1ea1c Cung B\u1ed9 Xuy\u00ean Man xin h\u00e0ng n\u0103m c\u1ed1ng n\u1ea1p s\u1ea3n v\u1eadt \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4. Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho 5 n\u0103m c\u1ed1ng m\u1ed9t l\u1ea7n.\r\n\r\n[141] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng l\u1ec5 ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean, vi\u1ec7c \u0111\u1ed9 t\u0103ng \u0111\u1ea1o v\u00e0 ban \u00e1o t\u00eda, hi\u1ec7u s\u01b0, \u0111\u1ec1u l\u1ea5y 100 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ee9c, l\u1ea1i sai N\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd.\r\n\r\n[142] D\u1eddi tr\u1ee5 s\u1edf c\u1ee7a Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c \u1edf \u00cdch Ch\u00e2u l\u1ed9 v\u1ec1 ch\u00e2u Mi.\r\n\r\n[143] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, ban s\u1eafc th\u01b0 khen ng\u1ee3i cho Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ea1, ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, tri ch\u00e2u T\u1ee9 Ch\u00e2u. L\u00fac \u0111\u00f3, m\u01b0a k\u00e9o d\u00e0i h\u01a1n m\u1ed9t th\u00e1ng kh\u00f4ng ng\u1eebng, s\u00f4ng Ho\u00e0i v\u00e0 s\u00f4ng Bi\u1ec7n tr\u00e0n b\u1edd, su\u00fdt nh\u1ea5n ch\u00ecm th\u00e0nh. Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ea1 \u0111\u00edch th\u00e2n d\u1eabn d\u00e2n phu ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1, th\u00e0nh kh\u00f4ng b\u1ecb h\u01b0 h\u1ea1i, nh\u00e2n d\u00e2n nh\u1edd \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n. Sau \u0111\u00f3, \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Ty phong vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Th\u00e1ng 7 n\u0103m sau, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Giang T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9.\r\n\r\n[144] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, ph\u00e1 h\u1ee7y c\u00e1c ng\u00f4i ch\u00f9a kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00ean trong danh s\u00e1ch tr\u00ean to\u00e0n qu\u1ed1c.\r\n\r\n[145] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng: G\u1ea7n \u0111\u00e2y do n\u1ea1n \u0111\u00f3i k\u00e9m, d\u00e2n ch\u00fang c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i b\u00e1n v\u1ee3 con ho\u1eb7c b\u1ecf r\u01a1i tr\u1ebb nh\u1ecf \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c nh\u1eadn nu\u00f4i, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p t\u00f9y \u00fd x\u1eed l\u00fd.\r\n\r\n[146] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng mai r\u00f9a v\u00e0 v\u1ecf r\u00f9a \u1edf H\u1eadu uy\u1ec3n t\u00e1c s\u1edf. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tam ty t\u00e2u r\u1eb1ng H\u1eadu uy\u1ec3n t\u00e1c s\u1edf mua mai r\u00f9a v\u00e0 v\u1ecf r\u00f9a, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi qu\u00e1 h\u1ea1n kh\u00f4ng n\u1ed9p. Vua n\u00f3i: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 c\u00f3 chi\u1ebfu c\u1ea5m khai th\u00e1c mai r\u00f9a, sao l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 mua c\u1ee7a d\u00e2n? H\u00e3y b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c mua n\u00e0y, c\u00e1c \u0111\u1ed3 d\u00f9ng b\u1eb1ng mai r\u00f9a c\u0169ng ng\u1eebng s\u1ea3n xu\u1ea5t.\"<\/i> \u0110\u00e2y l\u00e0 theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u1ed9 chi ph\u00e1n quan T\u1ea1 Gi\u00e1ng.\r\n\r\n<i>(Theo l\u1eddi T\u1ea1 Gi\u00e1ng trong b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a \u00f4ng.)<\/i>\r\n\r\nT\u1ea1 Gi\u00e1ng l\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 m\u1ed7i n\u0103m nh\u1eadn h\u01a1n m\u1ed9t tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n \u0111\u00fac, nh\u01b0ng m\u1ed7i n\u0103m c\u1ea5p cho T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 v\u00e0 ba n\u0103m m\u1ed9t l\u1ea7n t\u1ebf giao, \u01b0\u1edbc t\u00ednh chi ra ch\u00edn m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3. Xin cho to\u00e0n b\u1ed9 ti\u1ec1n \u0111\u00fac trong thi\u00ean h\u1ea1 nh\u1eadp v\u00e0o Tam ty trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m, giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m s\u1eed d\u1ee5ng linh ho\u1ea1t, \u0111\u1ec3 t\u00edch tr\u1eef l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ph\u00f2ng th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f2n l\u1ee3i nhu\u1eadn t\u1eeb tr\u00e0, mu\u1ed1i, h\u01b0\u01a1ng, ph\u00e8n \u0111\u1ec1u quy v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4, so v\u1edbi vi\u1ec7c t\u00edch tr\u1eef qu\u00e1 nhi\u1ec1u, l\u1ee3i h\u1ea1i kh\u00e1c xa.<\/i>\r\n\r\n<i>G\u1ea7n \u0111\u00e2y, vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng v\u1eadt ph\u1ea9m ng\u00e0y c\u00e0ng xa x\u1ec9, ban th\u01b0\u1edfng v\u01b0\u1ee3t quy \u0111\u1ecbnh, nhu c\u1ea7u trong cung, n\u0103m ngo\u00e1i t\u00ednh ra b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i l\u0103m v\u1ea1n quan, t\u1eeb m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m nay \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u01b0, \u0111\u00e3 g\u1ea7n hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n. G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 chi\u1ebfu c\u1eaft gi\u1ea3m chi ph\u00ed, nh\u01b0ng c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u1ec9 y\u00eau c\u1ea7u s\u1ed5 s\u00e1ch t\u1eeb th\u1eddi H\u00e0m B\u00ecnh, C\u1ea3nh \u0110\u1ee9c, s\u1ed5 s\u00e1ch kh\u00f4ng c\u00f2n[footnote] Ch\u1eef 'b\u1ea1' trong 'b\u1ed9 th\u01b0 b\u1ea5t t\u1ed3n' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 295, truy\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng b\u1ed5 sung.[\/footnote] th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft x\u1eed l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o.<\/i>\r\n\r\n<i>Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng b\u1eb1ng c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o chi ti\u00eau g\u1ea7n \u0111\u00e2y m\u00e0 suy ra chi ti\u00eau xa h\u01a1n, d\u1ea7n d\u1ea7n xem x\u00e9t chi ti\u00eau h\u00e0ng n\u0103m \u0111\u1ec3 c\u1eaft gi\u1ea3m, kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u1ea5y th\u1eddi H\u00e0m B\u00ecnh, C\u1ea3nh \u0110\u1ee9c l\u00e0m chu\u1ea9n.\"<\/i>\r\n\r\nL\u1ea1i t\u00e2u: <i>\"Hi\u1ec7u l\u1ec7nh thay \u0111\u1ed5i nhi\u1ec1u l\u1ea7n th\u00ec l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i th\u1ec3 th\u1ed1ng, nghe l\u1ee3i h\u1ea1i m\u1ed9t chi\u1ec1u th\u00ec l\u00e0m m\u00ea mu\u1ed9i tr\u00ed tu\u1ec7. Ng\u01b0\u1eddi xin th\u00ec mu\u1ed1n m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef th\u00ec lo l\u1eafng v\u00ec kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t. Xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c ban h\u00e0nh chi\u1ebfu ch\u1ec9 t\u1eeb trong cung, t\u1ea5t c\u1ea3 chi\u1ebfu l\u1ec7nh \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i qua Trung th\u01b0, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n r\u1ed3i m\u1edbi thi h\u00e0nh.\"<\/i>\r\n\r\n[147] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"T\u1eeb nay, c\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n thi ch\u1ebf khoa do nh\u00e0 Vua th\u00e2n ch\u1ebf, s\u1ebd d\u1ef1ng l\u1ec1u \u1edf h\u00e0nh lang \u0111i\u1ec7n, v\u00e0 l\u1ec7nh cho quan l\u1edbn cung c\u1ea5p th\u1ee9c \u0103n. C\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n v\u00f5 khoa s\u1ebd thi v\u00e0o ng\u00e0y kh\u00e1c.\"<\/i>\r\n\r\nL\u00fac \u0111\u00f3, Tri ch\u1ebf c\u00e1o T\u1ed1ng Giao t\u00e2u: <i>\"C\u00e1c khoa hi\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng, m\u1eadu t\u00e0i, do nh\u00e0 Vua th\u00e2n ch\u1ebf, l\u1ea1i thi chung v\u1edbi c\u1eed nh\u00e2n v\u00f5 khoa, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong thi\u00ean h\u1ea1. N\u00ean theo l\u1ec7 c\u0169, sai quan h\u1eefu ty d\u1ef1ng l\u1ec1u, cung c\u1ea5p \u0111\u1ed3 \u0103n u\u1ed1ng. \u0110u\u1ed5i c\u1eed nh\u00e2n v\u00f5 khoa \u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c[footnote]C\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 '\u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c', b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu ghi l\u00e0 'thi ri\u00eang'.[\/footnote].\"<\/i> Chi\u1ebfu theo l\u1eddi xin c\u1ee7a T\u1ed1ng Giao.\r\n\r\n[148] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu, nguy\u00ean l\u00e0 Suy quan L\u01b0u th\u1ee7 T\u00e2y Kinh, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Ch\u01b0\u1edfng th\u01b0 k\u00fd Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Tr\u1ea5n Nam, Hi\u1ec7u kh\u00e1m Qu\u00e1n c\u00e1c, do Khu m\u1eadt s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 ti\u1ebfn c\u1eed.\r\n\r\nTu ng\u01b0\u1eddi An Ph\u00fac, <i>(\u00c2u D\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng, <i>\"T\u1ed1ng s\u1eed\"<\/i> ghi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi L\u01b0 L\u0103ng, v\u0103n c\u1ee7a \u00f4ng c\u0169ng t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 L\u01b0 L\u0103ng \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu, ch\u1ed7 n\u00e0y ghi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi An Ph\u00fac l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang.)<\/i> \u00d4ng l\u00e0 ch\u00e1u \u0111\u1eddi sau c\u1ee7a Tu\u00e2n.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ti\u1ec1n Duy Di\u1ec5n l\u00e0m L\u01b0u th\u1ee7 T\u00e2y Kinh, Tu v\u00e0 Do\u00e3n Chu l\u00e0m quan thu\u1ed9c, \u0111\u1ec1u c\u00f3 ti\u1ebfng t\u0103m, Duy Di\u1ec5n \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i r\u1ea5t h\u1eadu. Tu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea1n r\u01b0\u1ee3u ch\u00e8 v\u00f4 \u0111\u1ed9, Duy Di\u1ec5n \u0111i, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 \u0111\u1ebfn thay, nhi\u1ec1u l\u1ea7n khuy\u00ean r\u0103n, c\u00f3 l\u1ea7n nghi\u00eam kh\u1eafc b\u1ea3o Tu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea1n r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c \u00f4ng c\u00f3 bi\u1ebft h\u1ecda cu\u1ed1i \u0111\u1eddi c\u1ee7a Kh\u1ea5u Lai C\u00f4ng kh\u00f4ng? Ch\u00ednh v\u00ec u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u qu\u00e1 \u0111\u1ed9 \u0111\u1ea5y.\"<\/i> C\u00e1c kh\u00e1ch \u0111\u1ec1u d\u1ea1 d\u1ea1, ri\u00eang Tu \u0111\u1ee9ng d\u1eady \u0111\u00e1p: <i>\"Theo t\u00f4i nghe, h\u1ecda c\u1ee7a Kh\u1ea5u c\u00f4ng, ch\u00ednh v\u00ec gi\u00e0 m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u1eebng l\u1ea1i.\"<\/i> Th\u1ef1 im l\u1eb7ng, sau kh\u00f4ng gi\u1eadn, l\u1ea1i ti\u1ebfn c\u1eed Tu v\u00e0 Chu, cho v\u00e0o Qu\u00e1n c\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng th\u1eddi khen l\u00e0 hi\u1ec1n.\r\n\r\n<i>(Tu, Chu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9c Qu\u00e1n c\u00e1c, theo <i>\"H\u1ed9i y\u1ebfu\"<\/i> \u0111\u1ec1u do V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 ti\u1ebfn c\u1eed. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i tr\u00e1ch \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng, kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Ti\u1ec1n Duy Di\u1ec5n r\u1eddi T\u00e2y Kinh th\u00e1ng 9 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 2, Th\u1ef1 \u0111\u1ebfn thay, Th\u1ef1 sau \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00e1i l\u00e0m Khu m\u1eadt s\u1ee9. Th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu nguy\u00ean ni\u00ean, V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng m\u1edbi l\u00e0m L\u01b0u th\u1ee7, t\u00ednh ra l\u00fac \u00f4ng \u0111\u1ebfn, Tu \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n \u1edf T\u00e2y Kinh n\u1eefa. Nay theo b\u1ea3n truy\u1ec7n. Nh\u01b0ng Th\u1ef1 ch\u1ebft th\u00e1ng 9 n\u0103m \u0111\u00f3, Chu m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Hi\u1ec7u kh\u00e1m Qu\u00e1n c\u00e1c, c\u00f3 l\u1ebd Th\u1ef1 \u0111\u00e3 ti\u1ebfn c\u1eed tr\u01b0\u1edbc.)<\/i>","rendered":"<p><b>T\u1eeb n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1eddi Nh\u00e2n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 6 nhu\u1eadn c\u00f9ng n\u0103m.<\/b><\/p>\n<p>[1] M\u00f9a xu\u00e2n, th\u00e1ng gi\u00eang, ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, sai s\u1ee9 \u0111\u1ed1c th\u00fac vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n g\u1ea1o t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i d\u00e2n ch\u00fang \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng.<\/p>\n<p>[2] Cho ph\u00e9p Kinh Tri\u1ec7u ph\u1ee7 l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, ban t\u1eb7ng b\u1ed9 C\u1eedu Kinh v\u00e0 c\u1ea5p 5 kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng.<\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c huy\u1ec7n thu\u1ed9c ph\u1ee7 Khai Phong n\u1ea5u ch\u00e1o \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i d\u00e2n ch\u00fang, c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 c\u0169ng l\u00e0m theo.<\/p>\n<p>[4] Sai Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Y\u1ebfn T\u00fac v\u00e0 Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng Tam ty xem x\u00e9t v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean nh\u1eefng l\u1ee3i h\u1ea1i trong vi\u1ec7c qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u00e0ng \u1edf kinh \u0111\u00f4. L\u00fac n\u00e0y, kho t\u00e0ng t\u00edch tr\u1eef nhi\u1ec1u v\u1eadt ph\u1ea9m, l\u1ea1i c\u00f3 nhi\u1ec1u quan l\u1ea1i tham nh\u0169ng.<\/p>\n<p>[5] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty \u0111\u00fac ti\u1ec1n <i>&#8220;C\u1ea3nh H\u1eefu Nguy\u00ean B\u1ea3o&#8221;<\/i>.<\/p>\n<p>[6] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, C\u1ea5p s\u1ef1 trung, T\u1eadp Hi\u1ec1n vi\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 L\u00fd Tr\u1ecdng Dung t\u1ea1m qu\u1ea3n c\u00f4ng vi\u1ec7c \u1edf Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i v\u00e0 L\u00fd Ki\u1ec3m vi\u1ec7n. L\u00fac n\u00e0y, Khu m\u1eadt tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, H\u1eefu Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Tri \u00cdch ch\u00e2u H\u00e0n \u1ee8c \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Trung th\u1eeba nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c, c\u00f2n Tri t\u1ea1p Ng\u1ef1 s\u1eed th\u00ec \u0111i s\u1ee9.<\/p>\n<p>[7] Vi\u1ec7c lao d\u1ecbch c\u1ee7a d\u00e2n ch\u00fang r\u1ea5t n\u1eb7ng n\u1ec1, t\u1eeb L\u00fd ch\u00ednh sau khi m\u00e3n nhi\u1ec7m k\u1ef3 ph\u1ea3i l\u00e0m Nha ti\u1ec1n, qu\u1ea3n l\u00fd kho t\u00e0ng c\u1ee7a ph\u1ee7, ho\u1eb7c v\u1eadn chuy\u1ec3n v\u1eadt ph\u1ea9m c\u1ee7a quan, th\u01b0\u1eddng d\u1eabn \u0111\u1ebfn ph\u00e1 s\u1ea3n. C\u00f3 nh\u1eefng gia \u0111\u00ecnh nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi chung s\u1ed1ng, v\u00ec tr\u1ed1n tr\u00e1nh lao d\u1ecbch m\u00e0 ph\u1ea3i chia t\u00e1ch. Do \u0111\u00f3, Trung th\u01b0 b\u00e0n \u0111\u1ecbnh mu\u1ed1n n\u1edbi l\u1ecfng ph\u00e1p lu\u1eadt. Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, sai Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Y\u1ebfn T\u00fac v\u00e0 Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng Tam ty b\u00e0n b\u1ea1c, r\u1ed3i xin c\u00e1c l\u1ed9 Xuy\u00ean, H\u1ea1p, M\u00e2n, Qu\u1ea3ng, Ng\u00f4, Vi\u1ec7t v\u1eabn theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, c\u00f2n c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c th\u00ec tuy\u1ec3n ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 h\u1ed9 t\u1ecbch l\u00e0m Nha ti\u1ec1n, sau ba k\u1ef3, n\u1ebfu t\u1ed9i kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn m\u1ee9c \u0111i \u0111\u00e0y, th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m qu\u00e2n t\u01b0\u1edbng c\u1ee7a Tam ty, kh\u00f4ng c\u00f2n sai ph\u00e1i ng\u01b0\u1eddi \u1edf h\u01b0\u01a1ng huy\u1ec7n n\u1eefa. Chi\u1ebfu theo l\u1eddi t\u00e2u m\u00e0 thi h\u00e0nh.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u1ea3n ch\u00ed li\u00ean th\u01b0, c\u00f2n Th\u1ef1c l\u1ee5c ghi v\u00e0o ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd th\u00e1ng 2.)<\/i><\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, ban chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u00e3 h\u01b0\u1edfng th\u00e1i b\u00ecnh l\u00e2u ng\u00e0y, b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng d\u00e2n t\u1ed9c h\u00f2a thu\u1eadn quy ph\u1ee5, binh \u0111ao kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u1ebfn. Nh\u01b0ng bi\u00ean gi\u1edbi ch\u01b0a b\u00e3i b\u1ecf c\u1ea3nh gi\u00e1c, qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa v\u1eabn c\u00f2n nhi\u1ec1u, d\u00e2n ch\u00fang theo qu\u00e2n ng\u0169 \u0111\u00f4ng, m\u00e0 l\u00e0m ru\u1ed9ng \u00edt, s\u1ef1 gi\u00e0u c\u00f3 ch\u01b0a \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 l\u1ebd v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3. C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh h\u00e3y b\u00e0n b\u1ea1c c\u1ea3i c\u00e1ch ch\u1ebf \u0111\u1ed9, l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 binh l\u00ednh v\u00e0 n\u00f4ng d\u00e2n \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1ee3i cho thi\u00ean h\u1ea1, l\u00e0m khu\u00f4n m\u1eabu cho \u0111\u1eddi sau, li\u1ec7t k\u00ea t\u1eebng \u0111i\u1ec1u r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[9] H\u00e0 B\u1eafc chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, H\u00ecnh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u00e2u vi\u1ec7c, d\u00e2ng l\u00ean b\u1ed9 s\u00e1ch \u300aXu\u00e2n Thu T\u1eadp Truy\u1ec1n\u300b g\u1ed3m 15 quy\u1ec3n, l\u1ea1i d\u00e2ng th\u01b0 b\u00e0n vi\u1ec7c th\u1eddi s\u1ef1 d\u1ef1a theo \u300aXu\u00e2n Thu\u300b, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh v\u00e0o l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf Chi\u00eau V\u0103n qu\u00e1n.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u00e2u Ho\u00e0i, V\u1ec7, T\u1eeb, T\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec1u c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e0o d\u1eabn \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edbi ru\u1ed9ng d\u00e2n. Xin d\u00f9ng c\u1ef1u l\u1ec7nh huy\u1ec7n Ho\u1ea1ch Gia l\u00e0 T\u00e2y M\u00f4n Ho\u1ea1n v\u00e0 t\u00e2n tri huy\u1ec7n T\u01b0\u1edbng L\u0103ng l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng L\u01b0\u01a1ng \u0111i kh\u1ea3o s\u00e1t c\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u1ec3 quy ho\u1ea1ch.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu chu\u1ea9n y. L\u1ea1i xin \u0111em \u0111\u1ea5t ch\u0103n nu\u00f4i ng\u1ef1a \u1edf hai gi\u00e1m Qu\u1ea3ng B\u00ecnh, Minh Ch\u00e2u c\u1ea5p cho d\u00e2n, m\u1ed7i m\u1eabu b\u1eaft quan ch\u0103n nu\u00f4i n\u1ed9p 2 \u0111\u1ea5u th\u00f3c, chi\u1ebfu giao Tam ty v\u00e0 Qu\u1ea7n m\u1ee5c ty b\u00e0n b\u1ea1c r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[10] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c huy\u1ec7n b\u1ecb thi\u00ean tai t\u1ea1m ng\u1eebng l\u00e0m s\u1ed5 \u0111inh \u0111i\u1ec1n, \u0111\u1ee3i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a l\u1ea1i l\u00e0m nh\u01b0 c\u0169.<\/p>\n<p>[11] Ban t\u00ean B\u1ea3o Th\u1eafng cho ng\u00f4i ch\u00f9a do T\u1ea3 nhai t\u0103ng l\u1ee5c Tr\u1ecdng Tu\u00e2n tu s\u1eeda. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, cho Tr\u1ecdng Tu\u00e2n x\u00e2y th\u00e1p, \u0111\u1ebfn nay b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>[12] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, l\u1ec7nh cho H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u1eafc T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng 4 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c t\u1ea1m quy\u1ec1n coi vi\u1ec7c thi c\u1eed.<\/p>\n<p>[13] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, chi\u1ebfu cho c\u00e1c quan ch\u1ee9c m\u1ea1c ph\u1ee7, ch\u00e2u huy\u1ec7n nh\u1eadm ch\u1ee9c \u1edf l\u1ed9 Xuy\u00ean H\u1ea1p \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111\u01b0a gia \u0111\u00ecnh \u0111i theo, quan kinh tri\u1ec1u n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e2n thu\u1ed9c n\u01b0\u01a1ng t\u1ef1a c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n<p>[14] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, l\u1ec7nh cho H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Th\u1ea1ch Trung L\u1eadp, Tr\u01b0\u01a1ng Qu\u00e1n t\u1ea1m quy\u1ec1n so\u1ea1n ch\u1ebf t\u1eeb \u1edf X\u00e1 nh\u00e2n vi\u1ec7n, v\u00ec c\u00e1c tri ch\u1ebf c\u00e1o Tr\u1ecbnh H\u01b0\u1edbng, T\u01b0 Y\u1ec3n, L\u00fd Th\u1ee5c \u0111\u1ec1u t\u1ea1m quy\u1ec1n l\u00e0m ph\u00f3 ch\u1ee7 kh\u1ea3o.<\/p>\n<p>[15] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;N\u0103m ngo\u00e1i, ch\u1ed7 n\u00e0o ch\u00e2u ch\u1ea5u bay \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec1u \u0111\u1ec3 l\u1ea1i tr\u1ee9ng, s\u1ee3 r\u1eb1ng m\u00f9a xu\u00e2n h\u00e8 s\u1ebd sinh s\u00f4i. Nay ra l\u1ec7nh cho d\u00e2n \u0111\u00e0o tr\u1ee9ng ch\u00e2u ch\u1ea5u, m\u1ed7i m\u1ed9t th\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p n\u0103m \u0111\u1ea5u \u0111\u1eadu v\u00e0 g\u1ea1o<a class=\"footnote\" title=\"M\u1ed7i m\u1ed9t th\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p n\u0103m \u0111\u1ea5u \u0111\u1eadu v\u00e0 g\u1ea1o, ch\u1eef 'g\u1ea1o' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 10, ph\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng k\u1ef7 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-349-1\" href=\"#footnote-349-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, c\u00e1c ch\u00e2u b\u00e1o c\u00e1o thu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01a1n m\u1ed9t v\u1ea1n th\u1ea1ch tr\u1ee9ng ch\u00e2u ch\u1ea5u. L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u1ea5m l\u00faa g\u1ea1o trong kinh th\u00e0nh mang ra ngo\u00e0i, nay h\u00e3y b\u1ecf l\u1ec7nh \u0111\u00f3, c\u00e1c l\u1ed9 Giang, Ho\u00e0i, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u0103n c\u1ea5m mua b\u00e1n l\u00faa g\u1ea1o, v\u00e0 cho vay gi\u1ed1ng l\u00faa v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho d\u00e2n ngh\u00e8o Ho\u00e0i Nam<a class=\"footnote\" title=\"Cho vay gi\u1ed1ng l\u00faa v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho d\u00e2n ngh\u00e8o Ho\u00e0i Nam, nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Giang Ho\u00e0i', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-2\" href=\"#footnote-349-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, l\u1ea5y Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 \u0110\u1eb1ng T\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng l\u00e0m T\u1ea3 ch\u00e1nh ng\u00f4n. T\u00f4ng L\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f9ng L\u01b0u Vi\u1ec7t d\u00e2ng s\u1edb l\u00ean Trang Hi\u1ebfn th\u00e1i h\u1eadu, xin tr\u1ea3 l\u1ea1i ch\u00ednh quy\u1ec1n.<\/p>\n<p>[17] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u1eabm ngh\u0129 r\u1eb1ng s\u0129 t\u1eed trong thi\u00ean h\u1ea1 ng\u00e0y c\u00e0ng nhi\u1ec1u, nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn th\u00e2n v\u1eabn c\u00f2n h\u1eb9p, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i s\u1ed1ng l\u1ea9n khu\u1ea5t n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3<a class=\"footnote\" title=\"C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i s\u1ed1ng l\u1ea9n khu\u1ea5t n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3, theo \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 28 ph\u1ea7n T\u1ed5 t\u00f4ng khoa c\u1eed th\u1ee7 nh\u00e2n, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 31 ph\u1ea7n Tuy\u1ec3n c\u1eed kh\u1ea3o, v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 108 ph\u1ea7n Tuy\u1ec3n c\u1eed ch\u00ed, tr\u01b0\u1edbc ch\u1eef 'th\u00ea tr\u00ec' \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai ch\u1eef 'c\u00f4 h\u00e0n'.\" id=\"return-footnote-349-3\" href=\"#footnote-349-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ebfn gi\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn th\u00e2n. Nay ra l\u1ec7nh cho Nam t\u1ec9nh t\u1ed5 ch\u1ee9c thi ti\u1ebfn s\u0129 v\u00e0 c\u00e1c khoa, l\u1ea5y hai ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi. Ti\u1ebfn s\u0129 n\u0103m l\u1ea7n thi, n\u0103m m\u01b0\u01a1i tu\u1ed5i; c\u00e1c khoa s\u00e1u l\u1ea7n thi, s\u00e1u m\u01b0\u01a1i tu\u1ed5i; \u0111\u00e3 t\u1eebng qua thi \u0111i\u1ec7n ti\u1ebfn s\u0129 ba l\u1ea7n, c\u00e1c khoa n\u0103m l\u1ea7n, v\u00e0 \u0111\u00e3 t\u1eebng d\u1ef1 thi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, d\u00f9 b\u00e0i thi kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t chu\u1ea9n, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111u\u1ed5i v\u1ec1, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i b\u00e1o danh l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>T\u1eeb \u0111\u00f3 v\u1ec1 sau, l\u1ec7 n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh th\u01b0\u1eddng l\u1ec7.<\/p>\n<p><em>(&#8216;B\u1ea3n k\u1ef7&#8217; ch\u00e9p r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch t\u1ea5u danh, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 l\u1ea7n thi v\u00e0 tu\u1ed5i t\u00e1c, so v\u1edbi quy \u0111\u1ecbnh c\u0169 c\u00f3 ph\u1ea7n \u01b0u \u0111\u00e3i h\u01a1n, v\u00e0 tr\u1edf th\u00e0nh th\u01b0\u1eddng l\u1ec7, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo &#8216;B\u1ea3n ch\u00ed&#8217;.)<\/em><\/p>\n<p>[18] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n, \u0111\u00f4 tri binh m\u00e3 s\u1ee9 h\u1ebft nhi\u1ec7m k\u1ef3, t\u1eeb nay h\u00e3y b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quy\u1ec1n Tr\u01b0\u1edfng s\u1eed, T\u01b0 m\u00e3 ba n\u0103m, r\u1ed3i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o h\u00e0ng quan.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[19] V\u00ec Ho\u00e0i Nam n\u0103m \u0111\u00f3 m\u1ea5t m\u00f9a, xu\u1ea5t hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a t\u1eeb kho n\u1ed9i ph\u1ee7 giao cho Tam ty, thay cho thu\u1ebf n\u0103m \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>[20] Trung th\u01b0 t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c quan kinh tri\u1ec1u \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c v\u1ee5, \u0111\u1ec1u cho ph\u00e9p kh\u1ea3o x\u00e9t sau ba n\u0103m. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111ang l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf T\u00e2y Xuy\u00ean, Qu\u1ea3ng Nam \u0111\u1ebfn k\u1ef3 kh\u1ea3o x\u00e9t, cho ph\u00e9p n\u1ed9p b\u1ea3n k\u00ea khai l\u1ecbch s\u1eed nhi\u1ec7m ch\u1ee9c t\u1ea1i Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan tr\u01b0\u1edbc hai ba th\u00e1ng. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi v\u00ec vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i ch\u1ee9c v\u1ee5 ho\u1eb7c t\u1eebng b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i \u0111\u1ee7 b\u1ed1n n\u0103m.&#8221;<\/i> Vua nghe theo.<\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho c\u00e1c Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn Kinh \u0110\u00f4ng T\u00e2y, Thi\u1ec3m T\u00e2y, ch\u1ecdn quan \u0111i xem x\u00e9t c\u00e1c n\u01a1i c\u00f3 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn t\u01b0\u1edbi ru\u1ed9ng d\u00e2n, r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, theo l\u1eddi b\u00e0n c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean.<\/p>\n<p>[22] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Trung th\u01b0 t\u00e2u, c\u00e1c quan \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c l\u00e0 tri\u1ec1u th\u1ea7n, s\u1ee9 th\u1ea7n \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, \u0111\u1ec1u theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, c\u1ea5p gi\u1ea5y \u1ea5n ng\u1ef1 ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 ghi ch\u00e9p th\u00e0nh t\u00edch, Vua nghe theo.<\/p>\n<p>[23] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, qu\u1ea7n th\u1ea7n d\u00e2ng bi\u1ec3u xin nghe nh\u1ea1c, d\u00e2ng bi\u1ec3u n\u0103m l\u1ea7n, cu\u1ed1i c\u00f9ng Vua kh\u00f4ng nghe.<\/p>\n<p>[24] B\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n thuy\u1ebft th\u01b0<a class=\"footnote\" title=\"'S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'S\u00f9ng V\u0103n vi\u1ec7n', theo \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 7 h\u1ea1, \u300aTh\u1eadp tri\u1ec1u c\u01b0\u01a1ng y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 5, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 39 m\u00e0 s\u1eeda\" id=\"return-footnote-349-4\" href=\"#footnote-349-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, l\u1ea5y \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Gi\u1ea3 X\u01b0\u01a1ng Tri\u1ec1u, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Tri\u1ec7u Hi Ng\u00f4n, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 ki\u00eam Ki\u1ec3m th\u1ea3o S\u00f9ng V\u0103n vi\u1ec7n V\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng \u0110\u1ea1o, Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 D\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c l\u00e0m ch\u1ee9c n\u00e0y, m\u1ed7i ng\u00e0y hai ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o cung gi\u1ea3ng gi\u1ea3i.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, T\u00f4n Th\u00edch ra l\u00e0m Tri Duy\u1ec7n Ch\u00e2u, Vua h\u1ecfi Th\u00edch ai c\u00f3 th\u1ec3 thay th\u1ebf gi\u1ea3ng gi\u1ea3i, Th\u00edch ti\u1ebfn c\u1eed X\u01b0\u01a1ng Tri\u1ec1u, b\u00e8n sai Trung th\u01b0 th\u1eed gi\u1ea3ng. \u0110\u1ebfn \u0111\u00e2y, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c n\u00e0y \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m h\u1ecd<a class=\"footnote\" title=\"'\u0110\u1eb7c' tr\u00ean nguy\u00ean b\u1ea3n c\u00f3 ch\u1eef 'th\u1ee7y', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b d\u1eabn tr\u00ean m\u00e0 b\u1ecf\" id=\"return-footnote-349-5\" href=\"#footnote-349-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>. Ba n\u0103m sau, m\u1edbi th\u0103ng l\u00e0m Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c th\u1ecb gi\u1ea3ng. Th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 4.<\/p>\n<p>[25] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng \u1edf c\u00e1c c\u1eeda th\u00e0nh, c\u1ea5p g\u1ea1o cho d\u00e2n ngh\u00e8o, m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed9t th\u0103ng.<\/p>\n<p>[26] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, cho ph\u00e9p c\u00e1c ch\u00e2u nha ti\u1ec1n v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 \u00e2n hu\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c mua b\u00e1n r\u01b0\u1ee3u c\u00f4ng.<\/p>\n<p>[27] T\u1ea1m ng\u1eebng thu ti\u1ec1n th\u01b0\u1ee3ng cung c\u1ee7a Ho\u00e0i Nam m\u1ed9t n\u0103m.<\/p>\n<p>[28] \u0110\u1ed5i t\u00ean \u0111i\u1ec7n K\u1ebf Chi\u1ebfu th\u00e0nh \u0111i\u1ec7n K\u1ebf Th\u00e1nh.<\/p>\n<p>[29] Th\u00e1ng \u0111\u00f3, Tri\u1ec7u Nguy\u00ean H\u1ea1o b\u1eaft \u0111\u1ea7u x\u00e2m ph\u1ea1m Ph\u1ee7 Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[30] Th\u00e1ng 2, ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn <i>(m\u00f9ng m\u1ed9t)<\/i>, l\u1ea5y Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c Tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, H\u1eefu Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, quy\u1ec1n Tam ty s\u1ee9 s\u1ef1 Ph\u1ea1m Ph\u00fang l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129.<\/p>\n<p>[31] T\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c tr\u1ed3ng mu\u1ed1i \u1edf tr\u00ec mu\u1ed1i Gi\u1ea3i Ch\u00e2u trong ba n\u0103m, v\u00ec l\u01b0\u1ee3ng mu\u1ed1i d\u1ef1 tr\u1eef \u1edf tr\u00ec n\u00e0y \u0111\u1ee7 d\u00f9ng trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m.<\/p>\n<p>[32] \u0110\u1ed5i qu\u00e2n Tuy\u00ean \u0110\u1ee9c th\u00e0nh qu\u00e2n Chi\u00eau Kh\u00e1nh.<\/p>\n<p>[33] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tam ty r\u1eb1ng: V\u1eadt d\u1ee5ng quan ph\u1ee7 trong thi\u00ean h\u1ea1 t\u00edch tr\u1eef qu\u00e1 nhi\u1ec1u, m\u00e0 h\u00e0ng n\u0103m cung c\u1ea5p s\u1ed5 s\u00e1ch r\u1ea5t phi\u1ec1n ph\u1ee9c, n\u00ean giao cho quan ch\u1ee9c bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 cung c\u1ea5p l\u00ean tr\u00ean th\u00ec \u0111\u1ec1u ch\u1edf v\u1ec1 kinh s\u01b0.<\/p>\n<p>[34] L\u1ea1i xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ph\u1ee7 Khai Phong xu\u1ea5t th\u00f3c t\u1eeb kho Th\u01b0\u1eddng B\u00ecnh \u0111\u1ec3 cho vay c\u00e1c h\u1ed9 t\u1eeb trung \u0111\u1eb3ng tr\u1edf xu\u1ed1ng, m\u1ed7i h\u1ed9 m\u1ed9t h\u1ed9c.<\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho h\u1ecdc s\u0129 \u0111i\u1ec7n T\u01b0 Ch\u00ednh Ti\u1ebft Khu\u00ea \u0111\u1ee9ng tr\u00ean h\u00e0ng H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 th\u1eeba ch\u1ec9.<\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, b\u00e3i b\u1ecf khoa Th\u01b0 ph\u00e1n B\u1ea1t t\u1ee5y, kh\u00f4ng c\u00f2n thi c\u1eed tr\u1ef1c ti\u1ebfp. T\u1eeb nay, c\u00e1c ch\u1ee9c m\u1ea1c ch\u1ee9c, quan ch\u00e2u huy\u1ec7n \u0111\u00e3 qua ba k\u1ef3 kh\u1ea3o x\u00e9t tr\u1edf l\u00ean, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi ho\u1eb7c c\u00e1c v\u00f9ng Xuy\u00ean, Qu\u1ea3ng, Ph\u00fac Ki\u1ebfn, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u1ee9ng thi c\u00e1c khoa Hi\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng ch\u00ednh, N\u0103ng tr\u1ef1c ng\u00f4n C\u1ef1c gi\u00e1n, v.v. <i>(s\u00e1u khoa)<\/i>.<\/p>\n<p>C\u00e1c quan kinh tri\u1ec1u \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129, c\u00f9ng c\u00e1c ti\u1ebfn s\u0129, c\u00e1c khoa \u0111\u00e3 thi \u0111\u1ed7 nh\u01b0ng b\u1ecb \u0111\u00e1nh tr\u01b0\u1ee3t, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u1ee9ng thi c\u00e1c khoa M\u1eadu t\u00e0i D\u1ecb \u0111\u1eb3ng <i>(ba khoa)<\/i> v\u00e0 V\u00f5 c\u1eed.<\/p>\n<p>\u0110\u00e2y l\u00e0 theo \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a Tri ch\u1ebf c\u00e1o L\u00fd Th\u1ee5c.<\/p>\n<p>Th\u1ee5c t\u1eebng d\u00e2ng l\u00ean m\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ec1u ngh\u1ecb lu\u1eadn v\u1ec1 th\u1eddi ch\u00ednh, trong \u0111\u00f3 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 nh\u1ea5t b\u00e0n v\u1ec1 qu\u1ed1c th\u1ec3, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf th\u1eeba ng\u00f4i v\u1ecb c\u1ee7a ba \u0111\u1eddi Vua tr\u01b0\u1edbc, n\u00ean \u0111\u1ec3 l\u1ea1i ph\u00e9p t\u1eafc cho tr\u0103m \u0111\u1eddi sau, nh\u01b0ng l\u1ea1i lo s\u1ee3 r\u1eb1ng s\u1ef1 nhu nh\u01b0\u1ee3c k\u00e9o d\u00e0i s\u1ebd khi\u1ebfn kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 ch\u1ea5n h\u01b0ng. Sau ni\u00ean hi\u1ec7u Thi\u00ean Hi, Trang Hi\u1ebfn \u00e2m th\u1ea7m gi\u00fap vi\u1ec7c tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, cho \u0111\u1ebfn khi l\u00e2m chung. \u0110\u1ebfn khi B\u1ec7 h\u1ea1 k\u1ebf v\u1ecb, trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m, ch\u00ednh s\u1ef1 xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb h\u1eadu cung, n\u1ed9i th\u1ecb bu\u00f4ng th\u1ea3, con \u0111\u01b0\u1eddng t\u00e0 \u00e1c n\u1ea3y n\u1edf. Thi\u00ean m\u1ec7nh \u0111\u00e3 m\u1edf ra, con \u0111\u01b0\u1eddng v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1o \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n l\u1ea1i, \u0111u\u1ed5i h\u1ebft k\u1ebb gian t\u00e0, s\u00e1ng t\u1ecf quy ch\u1ebf; nh\u01b0ng sao kinh kh\u00f4ng theo th\u1ee9 t\u1ef1, kh\u00ed l\u00e0nh v\u1eabn u\u1ea5t \u1ee9c, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 \u00fd tr\u1eddi mu\u1ed1n B\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ec9nh ng\u1ed9 t\u1eeb nh\u1eefng vi\u1ec7c ban \u0111\u1ea7u.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay tai h\u1ecda li\u00ean ti\u1ebfp, thu\u1ebf m\u00e1 c\u00f3 h\u1ea1n, m\u00e0 chi ti\u00eau kh\u00f4ng \u0111\u1ee7; ban th\u01b0\u1edfng b\u1eeba b\u00e3i, quan l\u1ea1i ng\u00e0y c\u00e0ng nhi\u1ec1u, m\u00e0 s\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t ch\u01b0a \u0111\u1ebfn n\u01a1i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m quan th\u00ec th\u1ee7 th\u01b0\u1eddng, kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c l\u1edbn, k\u1ebb c\u1ea7u ti\u1ebfn th\u00ec l\u1ea5y vi\u1ec7c \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee5c \u0111\u00edch l\u00e0m gi\u1edbi h\u1ea1n, kh\u00f4ng ng\u1ea1i gian d\u1ed1i. C\u1eadn th\u1ea7n ra ngo\u00e0i nh\u1eadm ch\u1ee9c, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi c\u1ed1 t\u1eeb ch\u1ed1i r\u1ed3i b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c. Ti\u1ebfn c\u1eed kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t nguy\u1ec7n v\u1ecdng, ho\u1eb7c kh\u00f4ng nh\u1eadn ngay, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 qua m\u1ed9t \u0111\u00eam \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i. C\u00f3 k\u1ebb d\u00e2ng s\u1edb xin ch\u1ee9c cao, c\u00f3 k\u1ebb gi\u1ea3 d\u1ed1i \u0111\u1ec3 m\u01b0u c\u1ea7u t\u01b0\u1edbc v\u01b0\u01a1ng. Khi nh\u1eadm ch\u1ee9c th\u00ec khoa tr\u01b0\u01a1ng, khi d\u00e2ng l\u1eddi th\u00ec c\u00f4ng k\u00edch, th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng m\u01b0u tr\u00ed gi\u1ea3 d\u1ed1i, kh\u00f4ng s\u1ee3 b\u1ecb ch\u00ea c\u01b0\u1eddi, ki\u00eau ng\u1ea1o tham lam, r\u1ea5t kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi \u0111\u1ea1o c\u00f4ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed9t khi ban b\u1ed1 hi\u1ec7u l\u1ec7nh th\u00ec ph\u1ea3i ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u00fang \u0111\u1eafn, m\u1ed9t khi b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 th\u00ec kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i n\u1eefa. C\u00f2n nh\u01b0 qu\u1ed1c d\u1ee5ng ch\u01b0a \u0111\u1ee7, quan l\u1ea1i b\u1eeba b\u00e3i ch\u01b0a ph\u00e2n bi\u1ec7t, binh l\u00ednh nh\u0169ng nhi\u1ec5u, ng\u1ef1a m\u1ec7t m\u1ecfi, ban th\u01b0\u1edfng qu\u00e1 m\u1ee9c, chi ti\u00eau phung ph\u00ed, xin B\u1ec7 h\u1ea1 sai c\u1eadn th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 th\u1ec3 ch\u1ebf tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 thu chi c\u1ee7a ba tri\u1ec1u m\u00e0 ti\u1ebft ki\u1ec7m, \u0111\u00f3 l\u00e0 bi\u1ec7n ph\u00e1p ph\u00f2ng ng\u1eeba t\u1eeb nh\u1ecf v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t g\u1ed1c r\u1ec5 v\u1eady.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Th\u1ee9 hai, b\u00e0n v\u1ec1 thi\u00ean tai h\u1ea1n h\u00e1n, n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, n\u1eafng h\u1ea1n ho\u00e0nh h\u00e0nh, d\u00e2n ch\u00fang l\u00e2m v\u00e0o c\u1ea3nh kh\u1ed1n kh\u00f3, m\u00f9a m\u00e0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thu\u1eadn l\u1ee3i. \u300aH\u1ed3ng Ph\u1ea1m Ng\u0169 H\u00e0nh\u300b n\u00f3i: &#8216;Ti\u1ebfm, th\u01b0\u1eddng d\u01b0\u01a1ng nh\u01b0\u1ee3c.&#8217; \u00dd n\u00f3i r\u1eb1ng s\u1ef1 ti\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t s\u1ebd khi\u1ebfn n\u1eafng h\u1ea1n k\u00e9o d\u00e0i.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i n\u00f3i: &#8216;Th\u1ed5 vi\u00ean gi\u00e1 s\u1eafc.&#8217; \u0110\u1ea5t \u0111\u1ed1i v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi, t\u00ednh ch\u1ea5t c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 t\u00edn, c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 suy ngh\u0129. Khi n\u00f3 g\u1eb7p tai h\u1ecda th\u00ec s\u01b0\u01a1ng m\u00f9 bao ph\u1ee7, khi n\u00f3 g\u1eb7p tai \u01b0\u01a1ng th\u00ec m\u00f9a m\u00e0ng kh\u00f4ng th\u00e0nh. Tr\u1eddi c\u00f3 l\u1ebd mu\u1ed1n n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c ban th\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1edbc v\u1ecb qu\u00e1 m\u1ee9c, g\u1ea7n nh\u01b0 ti\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t, m\u1ec7nh l\u1ec7nh thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 t\u00edn nhi\u1ec7m.<\/i><\/p>\n<p><i>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u1edf ph\u01b0\u01a1ng xa, kh\u00f4ng ti\u1ebfc ban th\u01b0\u1edfng, t\u01b0\u1edbng t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c phong ch\u1ee9c cao, v\u01b0\u1ee3t c\u1ea5p m\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m. \u0110\u1ebfn c\u1ea3 th\u00e2n th\u00edch trong ho\u00e0ng t\u1ed9c, v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 c\u1ea5p b\u1eadc, cung t\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c truy phong, l\u1ea1m d\u1ee5ng danh hi\u1ec7u t\u00f4n qu\u00fd, d\u01b0\u1edbi th\u1ec1m cung \u0111i\u1ec7n, vi\u1ec7c th\u0103ng ch\u1ee9c qu\u00e1 \u01b0u \u0111\u00e3i, ch\u1ee9c v\u1ee5 th\u01b0\u1eddng b\u1ecb th\u0103ng ti\u1ebfn qu\u00e1 nhanh. \u0110\u00e2y ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ef1 ti\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t sao?<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i n\u1eefa, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 thay \u0111\u1ed5i li\u00ean t\u1ee5c, c\u00f3 khi chi\u1ebfu ch\u1ec9 tr\u01b0\u1edbc ch\u01b0a k\u1ecbp thi h\u00e0nh, chi\u1ebfu ch\u1ec9 sau \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf, ho\u1eb7c \u0111\u00e3 ban r\u1ed3i l\u1ea1i thu h\u1ed3i, ho\u1eb7c ch\u01b0a ban \u0111\u00e3 d\u1eebng l\u1ea1i. \u0110\u00e2y ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng tin sao?<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i c\u00f3 khi sai s\u1ee9 \u0111i m\u1edf kho c\u00f4ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o, nh\u01b0ng x\u00e9t b\u1ed1n d\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi n\u00f4ng th\u00ec ph\u1ea3i c\u00e0y ru\u1ed9ng, v\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f3 chuy\u1ec7n qu\u1ed1c gia ph\u1ea3i chu c\u1ea5p. Nay l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed9i v\u00e0 b\u1ed5ng l\u1ed9c c\u1ee7a quan l\u1ea1i, g\u1ea5p tr\u0103m l\u1ea7n x\u01b0a, v\u1edbi chi ph\u00ed l\u1edbn nh\u01b0 v\u1eady, li\u1ec7u c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i n\u1eefa, vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c xa x\u00f4i, c\u1ee9u t\u1ebf kh\u00f4ng k\u1ecbp, ho\u1eb7c huy \u0111\u1ed9ng d\u00e2n phu ch\u1edf l\u00faa, ho\u1eb7c chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi cho vay ti\u1ec1n, \u00e2n hu\u1ec7 ch\u01b0a \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n, d\u00e2n \u0111\u00e3 b\u1ecb qu\u1ea5y nhi\u1ec5u n\u1eb7ng n\u1ec1, ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb c\u1ea7u danh mu\u1ed1n mua chu\u1ed9c l\u00f2ng d\u00e2n m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 tu s\u1eeda vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi bi\u1ebfn c\u1ed1 c\u1ee7a tr\u1eddi, n\u1ebfu kh\u00f4ng, s\u1ee9c l\u1ef1c qu\u1ed1c gia s\u1ebd c\u1ea1n ki\u1ec7t, m\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 c\u1ee9u d\u00e2n kh\u1ecfi thi\u00ean tai.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 ba b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u00e2u tr\u00ecnh, n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 l\u00e2m tri\u1ec1u s\u00e1ng su\u1ed1t, l\u1eafng nghe v\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn l\u1eddi trung tr\u1ef1c. Tuy nhi\u00ean, nh\u1eefng b\u1ec1 t\u00f4i d\u00e2ng l\u1eddi, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u thi\u00ean v\u1ec1 l\u1eddi l\u1ebd c\u1ef1c \u0111oan, bu\u00f4ng l\u1eddi ph\u1ec9 b\u00e1ng, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1o l\u00fd, ch\u1ec9 gi\u1ea3 d\u1ed1i m\u01b0u m\u1eb9o, m\u01b0u toan l\u00e0m m\u00ea ho\u1eb7c th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng, \u00fd \u0111\u1ed3 ti\u1ebfn th\u00e2n, m\u01b0\u1ee3n danh ngh\u0129a gh\u00e9t \u00e1c, d\u00e2ng t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng li\u00ean t\u1ee5c, \u0111\u00f2i h\u1ecfi ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi m\u1edbi th\u00f4i, b\u00e1n r\u1ebb s\u1ef1 ngay th\u1eb3ng c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho qu\u00e2n ph\u1ee5, h\u00e1 ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1 khi l\u1eafng nghe v\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn l\u1eddi trung tr\u1ef1c sao?<\/i><\/p>\n<p><i>Tri\u1ec1u tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 L\u01b0u K\u00fd, nh\u1eb9 d\u1ea1 d\u00e2ng t\u1ea5u. N\u0103m T\u01b0\u1eddng Ph\u00f9 th\u1ee9 t\u00e1m, ti\u00ean \u0111\u1ebf n\u00f3i v\u1edbi t\u1ea3 h\u1eefu r\u1eb1ng: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y l\u1eddi l\u1ebd nhi\u1ec1u m\u01b0u m\u1eb9o, mong mu\u1ed1n nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i th\u1ef1c hi\u1ec7n. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng g\u1ea7n v\u1edbi gi\u1ea3 d\u1ed1i s\u1ebd l\u00e0m lo\u1ea1n s\u1ef1 th\u1eadt, \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a l\u1eddi n\u00f3i d\u1ec5 ph\u00e2n bi\u1ec7t.&#8217; K\u00fd t\u1eebng ph\u1ea1m ph\u00e1p nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a x\u00e9t l\u1eddi n\u00f3i xem vi\u1ec7c l\u00e0m, ch\u00ednh l\u00e0 v\u00ec th\u1ebf. Mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i khi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p<a class=\"footnote\" title=\"Mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i khi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p 'ti\u1ebfn \u0111\u1ed1i', \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b quy\u1ec3n 57 truy\u1ec7n L\u00fd Th\u1ee5c ch\u00e9p l\u00e0 'ti\u1ebfn tho\u00e1i'.\" id=\"return-footnote-349-6\" href=\"#footnote-349-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, h\u00e3y \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng s\u00e2u s\u1eafc nh\u1eefng k\u1ebb gian t\u00e0, ph\u00e2n bi\u1ec7t s\u1ef1 th\u00e0nh th\u1eadt v\u00e0 gi\u1ea3 d\u1ed1i, \u0111\u1eebng d\u1ec5 d\u00e0ng tin d\u00f9ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Gi\u1ea3 nh\u01b0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi khen ai \u0111\u00f3 t\u1ed1t, ho\u1eb7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n mu\u1ed1n ti\u1ebfn c\u1eed, nh\u01b0ng ng\u1ea1i v\u00ec \u0111\u1ed3ng li\u1ec7t; ho\u1eb7c \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u1ed9t ch\u00fat t\u1ed1t \u0111\u1eb9p, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft m\u01b0\u1ee3n ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u00e0m b\u1ea3n l\u1ec1 \u0111\u1ec3 t\u1ef1 khoe khoang; ho\u1eb7c t\u1eebng nghe th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng khen ng\u1ee3i, mong \u0111\u01b0\u1ee3c khen ng\u1ee3i theo \u00fd ch\u1ec9, m\u01b0\u1ee3n \u0111\u00f3 l\u00e0m ch\u1ed7 d\u1ef1a, k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft ph\u00e1i t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i ai \u0111\u00f3 kh\u00f4ng t\u1ed1t, ho\u1eb7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n gh\u00e9t, mu\u1ed1n h\u1ecd b\u1ecb \u0111u\u1ed5i \u0111i; ho\u1eb7c nghe th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng khen ng\u1ee3i, s\u1eafp \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, ghen gh\u00e9t vi\u1ec7c h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn d\u1ee5ng, kh\u00e9o l\u00e9o vu kh\u1ed1ng; ho\u1eb7c v\u1ed1n mang l\u00f2ng h\u1eadn th\u00f9, danh ti\u1ebfng \u0111\u00e8 n\u00e9n m\u00ecnh, k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nghi ng\u1edd, \u00f4m l\u00f2ng h\u00e3m h\u1ea1i.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u1eefng k\u1ebb nh\u01b0 v\u1eady, gian hi\u1ec3m mu\u00f4n h\u00ecnh v\u1ea1n tr\u1ea1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng. Ch\u00e2n T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng n\u00f3i: &#8216;K\u1ebb gian t\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng, th\u1eadt kh\u00f3 nh\u1eadn ra. N\u1ebfu x\u00e9t k\u1ebb th\u00edch h\u00e3m h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c \u0111\u1ec3 t\u1ef1 ti\u1ebfn th\u00e2n, m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n th\u1ea5y t\u00e1m ch\u00edn.&#8217; L\u1eddi n\u00e0y r\u1ea5t quan tr\u1ecdng, mong B\u1ec7 h\u1ea1 suy x\u00e9t k\u1ef9.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>B\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 t\u01b0 n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i nh\u00e2n s\u1ef1 hai ph\u1ee7 h\u01a1i nhi\u1ec1u, tuy c\u00f3 nh\u1eefng k\u1ebb gian t\u00e0 l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i s\u1ef1 tin c\u1eady c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1, nh\u01b0ng c\u0169ng l\u00e0m t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng ch\u00ednh s\u00e1ch gi\u1ea3n d\u1ecb, t\u0129nh l\u1eb7ng c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1. \u0110\u1ea1i th\u1ea7n l\u00e0 c\u00e1nh tay c\u1ee7a qu\u1ed1c gia, n\u00ean c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u1ef1a ch\u1ecdn k\u1ef9 c\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u1ecbnh thi\u00ean h\u1ea1, d\u00f9ng ba t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng nh\u00e0 Chu \u0111\u1ebfn s\u00e1u n\u0103m, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi d\u00f9ng Tri\u1ec7u Ph\u1ed5 thay th\u1ebf, t\u1ed5ng c\u1ed9ng m\u01b0\u1eddi m\u1ed9t n\u0103m, r\u1ed3i m\u1edbi d\u00f9ng Ti\u1ebft C\u01b0 Ch\u00ednh v\u00e0 Th\u1ea9m Lu\u00e2n thay th\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00ean ng\u00f4i, ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0 L\u01b0 \u0110a T\u1ed1n, sau s\u00e1u n\u0103m l\u1ea1i d\u00f9ng Tri\u1ec7u Ph\u1ed5, trong m\u01b0\u1eddi t\u00e1m n\u0103m sau \u0111\u00f3, tuy thay \u0111\u1ed5i t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng ba b\u1ed1n l\u1ea7n, nh\u01b0ng ch\u1ec9 d\u00f9ng n\u0103m ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 L\u00fd Ph\u01b0\u1edfng, T\u1ed1ng K\u1ef3, L\u1eef M\u00f4ng Ch\u00ednh, Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 Hi\u1ec1n v\u00e0 L\u00e3 \u0110oan. L\u00fac \u0111\u00f3, ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn c\u1eed th\u00ec tranh nhau t\u1ecf l\u00f2ng trung, ng\u01b0\u1eddi lui v\u1ec1 th\u00ec lo s\u1ee3 m\u00e0 tu s\u1eeda, b\u1edfi vi\u1ec7c th\u0103ng gi\u00e1ng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec1u do quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh s\u00e1ng su\u1ed1t c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc th\u1eddi C\u1ea3nh \u0110\u1ee9c c\u1ee7a Ch\u00e2n T\u00f4ng, ch\u1ec9 thay \u0111\u1ed5i ba l\u1ea7n, ch\u1ec9 c\u00f3 n\u0103m t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0 L\u00fd H\u00e3ng, H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung, V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n, T\u1ea5t S\u0129 An v\u00e0 Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n. V\u01b0\u01a1ng \u0110\u00e1n gi\u1eef ch\u1ee9c m\u01b0\u1eddi hai n\u0103m, ti\u1ebfp theo l\u00e0 H\u01b0\u1edbng M\u1eabn Trung gi\u1eef ch\u1ee9c l\u1ea1i m\u01b0\u1eddi n\u0103m. Hai ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y t\u1ea1i v\u1ecb, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1eddi d\u1ecb ngh\u1ecb, nh\u01b0ng nh\u1edd l\u00f2ng khoan dung l\u1edbn, tin d\u00f9ng kh\u00f4ng ng\u1edd v\u1ef1c, n\u00ean kh\u00f4ng b\u1ecb quy\u1ec1n l\u1ef1c l\u00e0m n\u1eb7ng n\u1ec1.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, quy\u1ec1n l\u1ef1c qu\u00e1 l\u1edbn th\u00ec b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f3 l\u00f2ng gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e2u; l\u1eddi n\u00f3i d\u1ec5 nghe th\u00ec k\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ec3 tranh \u0111\u1ea5u l\u1eabn nhau. Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1eebng n\u00f3i v\u1edbi t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng: &#8216;Nay b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng y\u00ean \u1ed5n, c\u00f9ng c\u00e1c khanh c\u1ea9n th\u1ee7 ph\u00e9p t\u1eafc c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch nh\u1ea5t.&#8217; \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ea1i th\u1ec3 c\u1ee7a vi\u1ec7c \u1ee7y th\u00e1c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 n\u0103m b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c ch\u1ecdn quan, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>&#8220;V\u00e0o \u0111\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u Th\u00e1i B\u00ecnh H\u01b0ng Qu\u1ed1c, danh s\u00e1ch quan l\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u0103n v\u00f5 ch\u1ec9 c\u00f3 hai tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u1ebfn \u0111\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh, t\u0103ng l\u00ean b\u1ed1n tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. N\u0103m Thi\u00ean Th\u00e1nh th\u1ee9 nh\u1ea5t, v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 m\u1ed9t ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi. T\u1eeb n\u0103m ngo\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u00e2n hu\u1ec7, l\u1ea1i v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 con s\u1ed1 th\u1eddi Thi\u00ean Th\u00e1nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n v\u00e0o kinh m\u1ed7i n\u0103m ch\u1ec9 v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i qua m\u01b0\u1eddi m\u1ea5y k\u1ef3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch, c\u00f3 c\u00f4ng lao, kh\u00f4ng ph\u1ea1m l\u1ed7i, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c quan g\u1ea7n g\u0169i nhi\u1ec1u l\u1ea7n ti\u1ebfn c\u1eed nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c, khi\u1ebfn cho c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng xa x\u00f4i v\u00e0 c\u00e1c th\u00e0nh l\u1edbn \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i d\u00f9ng quan ch\u1ee9c m\u1ea1c ph\u1ee7 \u0111\u1ec3 l\u1ea5p ch\u1ed7 tr\u1ed1ng. N\u0103m nay, c\u00e1c ch\u1ee9c ph\u00e1n quan, b\u1ea1 u\u00fd ch\u1ec9 qua b\u1ed1n k\u1ef3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m quan kinh, m\u1ed7i ng\u00e0y c\u00f3 \u0111\u1ebfn b\u1ed1n n\u0103m ng\u01b0\u1eddi, c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng xa kh\u00f4ng c\u00f2n ch\u1ed7 tr\u1ed1ng, l\u1ea1i d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi Giang Chi\u1ebft b\u1ed5 nhi\u1ec7m, \u0111\u00f3 l\u00e0 do ban \u00e2n qu\u00e1 r\u1ed9ng so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc.<\/i><\/p>\n<p><i>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u1eebng d\u1ee5 b\u1ea3o Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n v\u00e0 L\u01b0u n\u1ed9i tuy\u1ec3n ch\u1ee7 ph\u00e1n r\u1eb1ng<a class=\"footnote\" title=\"'D\u1ee5' nguy\u00ean l\u00e0 'lu\u1eadn', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-7\" href=\"#footnote-349-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>, n\u1ebfu c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng xu\u1ea5t ch\u00fang<a class=\"footnote\" title=\"'Ch\u01b0\u1edbc' nguy\u00ean c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 'tri', theo s\u00e1ch tr\u00ean v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-8\" href=\"#footnote-349-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>, \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi khen ng\u1ee3i, th\u00ec b\u00ed m\u1eadt t\u00e2u l\u00ean, s\u1ebd c\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t th\u0103ng ch\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ecdn c\u00e1c ch\u1ee7 ph\u00e1n quan c\u1ee7a tam ty, b\u00ed m\u1eadt sai \u0111i\u1ec1u tra, khi d\u1eabn v\u00e0o \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p, h\u00e3y l\u00e0m theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 y\u1ebfu, h\u00e8n k\u00e9m, th\u1ec9nh tho\u1ea3ng n\u00ean c\u00e1ch ch\u1ee9c, \u0111\u1ec3 c\u00f3 s\u1ef1 r\u0103n \u0111e v\u00e0 khuy\u1ebfn kh\u00edch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 s\u00e1u b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c thi c\u1eed, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc ni\u00ean hi\u1ec7u Khai B\u1ea3o, m\u1ed7i n\u0103m s\u1ed1 ti\u1ebfn s\u0129 kh\u00f4ng qu\u00e1 ba m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc kinh \u0111i\u1ec3n kh\u00f4ng qu\u00e1 n\u0103m m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi. T\u1eeb khi \u0111\u00e1nh b\u1ea1i n\u01b0\u1edbc ng\u1ee5y, s\u1ed1 quan l\u1ea1i c\u00e0ng \u0111\u00f4ng, b\u1eaft \u0111\u1ea7u m\u1edf k\u1ef3 thi \u0111\u00ecnh \u0111\u1ec3 thu nh\u1eadn r\u1ed9ng r\u00e3i s\u0129 t\u1eed, Th\u00e1i T\u00f4ng giao vi\u1ec7c n\u00e0y cho Xu\u00e2n quan, t\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh v\u1ec1 sau, l\u1ea1i ti\u1ebfp t\u1ee5c thi \u0111\u00ecnh. Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 l\u1ea5y \u0111\u1ecba v\u1ecb t\u00f4n qu\u00fd c\u1ee7a thi\u00ean t\u1eed m\u00e0 \u0111\u00edch th\u00e2n \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a Xu\u00e2n quan.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi qu\u00e1 r\u1ed9ng, l\u1ea1i ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o t\u00e0i ngh\u1ec7 trong m\u1ed9t ng\u00e0y, ch\u01b0a th\u1ec3 hi\u1ec7n h\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1edf tr\u01b0\u1eddng, vi\u1ec7c kh\u1ea3o s\u00e1t trong v\u00e0i ng\u00e0y c\u0169ng kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 ch\u00ednh x\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng ch\u1ee9c quan c\u00f2n thi\u1ebfu c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9 n\u0103m nay \u0111\u1ec3 l\u00e0m ti\u00eau chu\u1ea9n cho n\u0103m sau, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft giao cho C\u1ed1ng vi\u1ec7n t\u1ed5 ch\u1ee9c thi c\u1eed, sau \u0111\u00f3 giao cho hai ba v\u1ecb v\u0103n h\u1ecdc c\u1eadn th\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i xem c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn hay kh\u00f4ng, b\u1ec7 h\u1ea1 c\u00f9ng c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh m\u1edf ni\u00eam phong xem danh s\u00e1ch, tham kh\u1ea3o th\u00eam ti\u1ebfng t\u0103m v\u00e0 th\u1ef1c t\u00e0i, x\u1ebfp h\u1ea1ng theo c\u1ea5p b\u1eadc. Nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i th\u1ef1c s\u1ef1 trong thi\u00ean h\u1ea1.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 b\u1ea3y b\u00e0n v\u1ec1 ch\u1ebf khoa, n\u00f3i r\u1eb1ng: <i>&#8220;Theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u1ef1 tuy\u1ec3n ch\u01b0a \u0111\u1ee7 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m b\u00e0i thi ph\u00e1n ba ph\u1ea7n, g\u1ecdi l\u00e0 b\u1ea1t t\u1ee5y. Ch\u1ec9 d\u00f9ng nh\u1eefng \u00e1n ki\u1ec7n kh\u00f3 v\u00e0 ngh\u0129a c\u1ed5 \u0111\u1ec3 xem h\u1ecd c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng hay kh\u00f4ng, ng\u01b0\u1eddi v\u0103n t\u1eeb hay \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp h\u1ea1ng \u01b0u \u0111\u1eb3ng v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m quan, \u0111\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch th\u1ee9c th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a h\u1eefu ty \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 v\u00e0 th\u0103ng ti\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn. Nh\u01b0ng b\u1ec7 h\u1ea1 \u0111\u00edch th\u00e2n ng\u1ef1 t\u1ea1i hi\u00ean b\u1ec7, xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 b\u00e0i thi<a class=\"footnote\" title=\"Xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 b\u00e0i thi, ch\u1eef 'h\u1ea1ch' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u00fac', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 s\u1ef1 l\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-9\" href=\"#footnote-349-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p.<\/i><\/p>\n<p><i>Mong b\u00e3i b\u1ecf khoa n\u00e0y. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng xu\u1ea5t ch\u00fang, t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 c\u1eed v\u00e0o khoa t\u00e0i ch\u00ed ki\u00eam m\u1eadu, t\u01b0\u1eddng minh l\u1ea1i l\u00fd. L\u1ea1i n\u1eefa, khoa m\u1eadu t\u00e0i d\u1ecb \u0111\u1eb3ng c\u1ee7a L\u1ec5 b\u1ed9 v\u1ed1n nh\u1eb1m t\u00ecm ki\u1ebfm ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i xu\u1ea5t ch\u00fang, nh\u01b0ng nghe n\u00f3i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng m\u1edbi \u0111\u1ebfn \u1ee9ng th\u00ed. Mong thay \u0111\u1ed5i th\u00e0nh quy ch\u1ebf nghi\u00eam ng\u1eb7t h\u01a1n \u0111\u1ec3 lo\u1ea1i b\u1ecf nh\u1eefng k\u1ebb gian l\u1eadn.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 t\u00e1m b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c duy\u1ec7t binh, n\u00f3i: <i>&#8220;Theo \u300aKhai B\u1ea3o Th\u00f4ng L\u1ec5\u300b, c\u00f3 nghi th\u1ee9c gi\u1ea3ng v\u00f5 b\u1ed1n m\u00f9a. L\u00fac \u0111\u1ea7u d\u1ef1ng n\u01b0\u1edbc, bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng ch\u01b0a y\u00ean, c\u00e1c Vua t\u1ed5 th\u01b0\u1eddng th\u00e2n ch\u00ednh xem x\u00e9t, th\u1eed nghi\u1ec7m, s\u1eafp \u0111\u1eb7t vi\u1ec7c luy\u1ec7n t\u1eadp b\u1eafn cung. Sau th\u1eddi Th\u00e1i B\u00ecnh H\u01b0ng Qu\u1ed1c, x\u00e2y \u0111\u00e0i \u1edf D\u01b0\u01a1ng Th\u00f4n \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb cho vi\u1ec7c duy\u1ec7t binh l\u1edbn.<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110\u1ea7u ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh \u0111\u1eddi Ch\u00e2n T\u00f4ng, l\u1ea1i m\u1edf tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea5u \u1edf \u0110\u00f4ng V\u0169 Nguy\u00ean, \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n \u0111\u1ebfn t\u1eadp b\u1eafn. Sau \u0111\u00f3, Vua l\u1ea1i \u0111\u1ebfn gi\u00e1o tr\u01b0\u1eddng Phi S\u01a1n, \u0111\u00edch th\u00e2n hu\u1ea5n luy\u1ec7n, t\u1ecf r\u00f5 kh\u00f4ng qu\u00ean vi\u1ec7c v\u00f5 b\u1ecb. Nay k\u1ebf th\u1eeba th\u1eddi th\u1ecbnh tr\u1ecb, binh \u0111ao kh\u00f4ng d\u00f9ng \u0111\u1ebfn \u0111\u00e3 ba m\u01b0\u01a1i n\u0103m, khi\u1ebfn qu\u00e2n s\u0129 trong doanh tr\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f2n nghe ti\u1ebfng tr\u1ed1ng chi\u00eang. Kh\u1ed5ng T\u1eed c\u00f3 n\u00f3i, kh\u00f4ng d\u1ea1y d\u00e2n \u0111\u00e1nh tr\u1eadn, t\u1ee9c l\u00e0 b\u1ecf r\u01a1i h\u1ecd.<\/i><\/p>\n<p><i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 theo \u300aTh\u00f4ng L\u1ec5\u300b, r\u00e8n qu\u00e2n gi\u1ea3ng v\u00f5 v\u00e0 \u0111\u00edch th\u00e2n xem x\u00e9t vi\u1ec7c luy\u1ec7n t\u1eadp.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 ch\u00edn b\u00e0n v\u1ec1 th\u1eddi l\u1ec7nh, n\u00f3i: <i>&#8220;Theo \u300aKhai Nguy\u00ean \u0110\u1ecbnh L\u1ec5\u300b, c\u00f3 nghi th\u1ee9c \u0111\u1ecdc l\u1ec7nh n\u0103m m\u00f9a \u1edf Minh \u0110\u01b0\u1eddng v\u00e0 Th\u00e1i C\u1ef1c \u0110i\u1ec7n. M\u0169 \u00e1o, \u0111ai ng\u1ecdc \u0111\u1ec1u theo m\u00e0u s\u1eafc ph\u01b0\u01a1ng v\u1ecb<a class=\"footnote\" title=\"'Theo' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'l\u00e0', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-10\" href=\"#footnote-349-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>, m\u1ed7i th\u00e1ng c\u00f3 l\u1ec7nh ri\u00eang. N\u1ebfu th\u00e1ng l\u1ec7nh kh\u00f4ng thu\u1eadn<a class=\"footnote\" title=\"'Th\u00e1ng l\u1ec7nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'h\u00e0nh l\u1ec7nh', c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-11\" href=\"#footnote-349-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>, th\u00ec n\u0103m tai \u01b0\u01a1ng \u1ee9ng theo. Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, kh\u00ed h\u1eadu r\u1ed1i lo\u1ea1n, l\u1ee5t h\u1ea1n kh\u00f4ng \u0111i\u1ec1u h\u00f2a. C\u00f3 l\u1ebd do vi\u1ec7c h\u00ecnh ch\u00ednh c\u1ee7a c\u00e1c c\u01a1 quan c\u00f3 ch\u1ed7 tr\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ea1o thu\u1eadn th\u1eddi. Tr\u1eddi \u1ee9ng v\u1edbi \u0111i\u1ec1m l\u1ea1, \u1eaft ph\u1ea3i thay \u0111\u1ed5i v\u00e0 s\u1eeda sang ch\u00ednh s\u1ef1.<\/i><\/p>\n<p><i>Mong b\u1ec7 h\u1ea1 ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c c\u01a1 quan, b\u00e0n b\u1ea1c tu ch\u1ec9nh l\u1ea1i l\u1ec5 c\u0169. V\u00e0o ng\u00e0y kh\u00ed \u0111\u1ebfn, t\u1eadp h\u1ee3p v\u0103n v\u00f5 b\u00e1 quan \u0111\u1ecdc th\u1eddi l\u1ec7nh \u1edf Thi\u00ean An \u0110i\u1ec7n, b\u1ec7 h\u1ea1 ng\u1ef1 t\u1ecda, c\u00e1c quan g\u1ea7n g\u0169i qu\u1ef3 nghe, tr\u00ean d\u01b0\u1edbi c\u00f9ng r\u0103n nhau, \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c h\u1ed3i v\u1ebb \u0111\u1eb9p c\u1ee7a l\u1ec7nh h\u00f2a h\u1ee3p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u th\u1ee9 m\u01b0\u1eddi: <i>&#8220;T\u1eeb th\u1eddi B\u1ea3o L\u1ecbch nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng v\u1ec1 sau, th\u01b0\u1eddng v\u00e0o ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t h\u00e0ng th\u00e1ng, Vua ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n \u0111\u1ec3 c\u1eed h\u00e0nh nghi l\u1ec5 nh\u1eadp c\u00e1p. Sau \u0111\u00f3, d\u00f9 th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i lo\u1ea1n l\u1ea1c, nghi l\u1ec5 n\u00e0y v\u1eabn th\u1ec9nh tho\u1ea3ng \u0111\u01b0\u1ee3c duy tr\u00ec. \u0110\u1ebfn th\u1eddi Th\u00e1nh tri\u1ec1u ta, Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u00e3 n\u0103m l\u1ea7n c\u1eed h\u00e0nh nghi l\u1ec5 n\u00e0y, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Nguy\u00ean, b\u00e0y \u0111\u1ee7 c\u00e1c nghi tr\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a \u0111i\u1ec7n trung v\u00e0 Kim Ng\u00f4, thi\u1ebft l\u1eadp c\u00e1c ch\u1ee9c \u0110\u00e3i ch\u1ebf, H\u1eadu \u0111\u1ed1i quan. \u0110i\u1ec7n S\u00f9ng Nguy\u00ean t\u1ee9c l\u00e0 \u0111i\u1ec7n Thi\u00ean An ng\u00e0y nay.<\/i><\/p>\n<p><i>Sau ni\u00ean hi\u1ec7u C\u00e0n \u0110\u1ee9c, \u0111\u1ed5i sang ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n \u0110\u1ea1i Minh, t\u1ee9c l\u00e0 \u0111i\u1ec7n T\u1eadp Anh ng\u00e0y nay. Th\u00e1i T\u00f4ng ba l\u1ea7n c\u1eed h\u00e0nh nghi l\u1ec5 n\u00e0y, \u0111\u1ecbnh ra nghi th\u1ee9c m\u1edbi, t\u1ea1i s\u00e2n \u0111i\u1ec7n V\u0103n \u0110\u1ee9c t\u0103ng th\u00eam nghi tr\u01b0\u1ee3ng Ho\u00e0ng Huy. Ch\u00e2n T\u00f4ng c\u0169ng ba l\u1ea7n c\u1eed h\u00e0nh, v\u1ebd \u0111\u1ed3, gi\u1ea3ng t\u1eadp, c\u1ea5t gi\u1eef trong c\u1ea5m c\u00e1c. Nghi l\u1ec5 n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1ecf h\u01a1n hai k\u1ef7, mong nh\u00e2n th\u1eddi th\u1ecbnh th\u1ebf m\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[37] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Khi thi \u0111i\u1ec7n \u0111\u1ec3 ch\u1ecdn c\u1eed nh\u00e2n, c\u00e1c quan kh\u1ea3o th\u00ed th\u1eddi gian g\u1ea5p g\u00e1p, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng. T\u1eeb nay, vi\u1ec7c kh\u1ea3o s\u00e1t l\u1ea7n \u0111\u1ea7u, ph\u00fac kh\u1ea3o v\u00e0 t\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh, l\u1ea5y m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y l\u00e0m h\u1ea1n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[38] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, sai Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c \u0110\u00e3i ch\u1ebf Y\u00ean T\u00fac, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0110\u00e3i ch\u1ebf Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng c\u00f9ng Tam ty b\u00e0n vi\u1ec7c l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a kho Chi\u1ebft Trung \u1edf kinh \u0111\u00f4 r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. Ban \u0111\u1ea7u \u0111\u1ecbnh l\u1eadp kho Chi\u1ebft Trung \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt vi\u1ec7c v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i h\u00e0ng n\u0103m, nh\u01b0ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng n\u1ebfu mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c gi\u00e1 r\u1ebb \u1edf kinh \u0111\u00f4 th\u00ec gi\u00e1 c\u1ea3 s\u1ebd t\u0103ng cao, l\u00e0m h\u1ea1i d\u00e2n, n\u00ean sai b\u00e0n k\u1ef9 l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[39] T\u1ea1m th\u1eddi b\u1ecf l\u1ec7nh c\u1ea5m khai th\u00e1c v\u00e0ng \u1edf \u0110\u0103ng Ch\u00e2u, Lai Ch\u00e2u v\u00ec n\u0103m \u0111\u00f3 m\u1ea5t m\u00f9a, d\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 nu\u00f4i s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>[40] Mi\u1ec5n thu\u1ebf h\u1ea1 c\u00f2n thi\u1ebfu c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai tr\u00ean l\u1ed9 \u00cdch Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[41] Chi\u1ebfu cho Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn H\u00e0 B\u1eafc, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c v\u00e0o kho, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i k\u00ea r\u00f5 h\u1ecd t\u00ean v\u00e0 s\u1ed1 th\u1ea1ch r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean, s\u1ebd ban chi\u1ebfu ch\u1ec9 b\u1ed5 nhi\u1ec7m, \u0111\u1ee3i khi n\u1ed9p \u0111\u1ee7 th\u00f3c th\u00ec trao cho.<\/p>\n<p>[42] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, b\u00e3i b\u1ecf m\u1ecf b\u1ea1c H\u00e0n Th\u00f4n \u1edf huy\u1ec7n Ng\u1ecdc S\u01a1n, ch\u00e2u T\u00edn.<\/p>\n<p>[43] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u1ee9c Ph\u00f3 s\u1ee9 c\u1ee7a c\u00e1c ty, t\u1eeb nay n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng l\u00ean l\u00e0m Ch\u00ednh s\u1ee9, th\u00ec d\u1ef1a v\u00e0o ng\u1ea1ch hi\u1ec7n t\u1ea1i, th\u0103ng l\u00ean n\u0103m b\u1eadc, l\u00e0m th\u00e0nh \u0111\u1ecbnh l\u1ec7. Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd th\u00e1ng 9 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 2, xem x\u00e9t l\u1ea1i. Vi\u1ec7c x\u00e9t duy\u1ec7t v\u00e0 th\u0103ng chuy\u1ec3n, v\u1eabn theo quy \u0111\u1ecbnh c\u0169.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[44] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, ban chi\u1ebfu: Tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau ng\u00e0y gi\u1ed7 c\u1ee7a Trang \u00dd Th\u00e1i h\u1eadu, c\u1ea5m nh\u1ea1c m\u1ed7i l\u1ea7n ba ng\u00e0y, kh\u00f4ng thi\u1ebft tri\u1ec1u m\u1ed7i l\u1ea7n hai ng\u00e0y.<\/p>\n<p>[45] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, tri\u1ec7u T\u01b0 M\u00e3 Tr\u00ec, quan Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111ang gi\u1eef ch\u1ee9c Tri Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng ph\u1ee7, v\u1ec1 l\u00e0m Tri Gi\u00e1n vi\u1ec7n. Tr\u00ec d\u00e2ng bi\u1ec3u xin t\u1eeb ch\u1ed1i. Vua n\u00f3i v\u1edbi t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u1ec1u ham ti\u1ebfn th\u00e2n, ri\u00eang Tr\u00ec l\u1ea1i mu\u1ed1n lui, th\u1eadt l\u00e0 hi\u1ebfm c\u00f3.&#8221;<\/i> B\u00e8n gia ch\u1ee9c Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n, v\u1eabn gi\u1eef ch\u1ee9c Tri Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng. C\u00f3 l\u1ea7n x\u1eed m\u1ed9t v\u1ee5 \u00e1n kh\u00f3, \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 ph\u00fac th\u1ea9m l\u1ea1i, c\u00e1c thu\u1ed9c quan \u0111\u1ec1u lo s\u1ee3 nh\u1eadn l\u1ed7i. Tr\u00ec n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edfng quan l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m ch\u00ednh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u1ed7i c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng.&#8221;<\/i> R\u1ed3i m\u1ed9t m\u00ecnh nh\u1eadn t\u1ed9i, \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu mi\u1ec5n x\u00e9t.<\/p>\n<p>[46] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, truy t\u1eb7ng L\u00fd Duy, quan T\u01b0\u01a1ng ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9, l\u00e0m H\u1eefu b\u1ed9c x\u1ea1. Theo l\u1ec7 c\u0169, Quan s\u00e1t s\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng, nh\u01b0ng Duy t\u1eebng l\u00e0m H\u00ecnh b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, con \u00f4ng l\u00e0 L\u00fd S\u01b0 T\u00edch, quan T\u1ef7 b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, xin tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch truy t\u1eb7ng.<\/p>\n<p>[47] Ban chi\u1ebfu cho L\u1ec5 b\u1ed9 C\u1ed1ng vi\u1ec7n: Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi c\u00e1c khoa \u0111\u00e3 \u1ee9ng th\u00ed b\u1ea3y l\u1ea7n, kh\u00f4ng h\u1ea1n tu\u1ed5i, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ghi t\u00ean v\u00e0o s\u1ed5.<\/p>\n<p>[48] Ban chi\u1ebfu: C\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, Kinh \u0110\u00f4ng, Ho\u00e0i Nam g\u1ea7n \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, cho ph\u00e9p c\u00e1c ch\u1ee9c \u0110\u00f4 gi\u00e1m, Gi\u00e1m \u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c ra kh\u1ecfi th\u00e0nh \u0111\u1ec3 \u1ee9ng vi\u1ec7n cho Tu\u1ea7n ki\u1ec3m b\u1eaft gi\u1eef.<\/p>\n<p>[49] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, t\u1ea1m gi\u1ea3m hai tri\u1ec7u th\u1ea1ch g\u1ea1o v\u1eadn t\u1ea3i t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i, \u0111\u1ee3i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a s\u1ebd b\u00f9 l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[50] L\u1ec7nh cho Tri ch\u1ebf c\u00e1o \u0110inh \u0110\u1ed9, Tri gi\u00e1n vi\u1ec7n T\u00f4n T\u1ed5 \u0110\u1ee9c, Khai Phong ph\u1ee7 Th\u00f4i quan Minh H\u1ea1o c\u00f9ng c\u00e1c Ph\u00f3 s\u1ee9 Tam ty v\u00e0 Y\u1ebfn T\u00fac, Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng T\u01b0\u1ee3ng b\u00e0n b\u1ea1c l\u1ea1i nh\u1eefng vi\u1ec7c \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh tr\u01b0\u1edbc, r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean.<\/p>\n<p>[51] Ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho ti\u1ebfn s\u0129 Tr\u01b0\u01a1ng C\u00f4ng T\u00e1 \u1edf Hoa Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n thi v\u0103n gi\u1ea3i trong t\u01b0\u01a1ng lai, L\u1ec5 b\u1ed9 v\u00e0 C\u1ed1ng vi\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c lo\u1ea1i b\u1ecf. T\u1ed5 c\u1ee7a C\u00f4ng T\u00e1 l\u00e0 Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129 V\u0103n \u0110\u00e1n, t\u1eebng theo Tuy\u00ean T\u1ed5, d\u00f9ng kinh s\u1eed d\u1ea1y Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00e0 T\u1ea7n \u0110i\u1ec7u V\u01b0\u01a1ng, c\u00f2n Chi\u00eau Tuy\u00ean s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Di\u00ean \u0110\u1ee9c c\u0169ng theo h\u1ecdc \u00f4ng. \u0110\u1ebfn l\u00fac n\u00e0y, con c\u1ee7a Di\u00ean \u0110\u1ee9c l\u00e0 B\u1ed9 qu\u00e2n \u0111\u00f4 ngu h\u1eadu, Anh Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 \u1ee8ng X\u01b0\u01a1ng t\u00e2u r\u1eb1ng h\u1eadu du\u1ec7 c\u1ee7a V\u0103n \u0110\u00e1n kh\u00f4ng c\u00f3 ai \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng b\u1ed5ng l\u1ed9c, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[52] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng T\u00f9y v\u00e0 H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 th\u1eeba ch\u1ec9 Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9 m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c phong m\u1ed9t ch\u1ee9c quan cho con trai, v\u00ec \u0111\u00e3 t\u1eebng tham gia \u0111\u1ecbnh ra ph\u00e1p l\u1ec7nh v\u1ec1 mu\u1ed1i \u1edf Gi\u1ea3i Tr\u00ec. Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9 t\u1ef1 t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea3 mu\u1ed1i Gi\u1ea3i trong ba n\u0103m, thu \u0111\u01b0\u1ee3c 2.758.600 c\u00e2n mu\u1ed1i gi\u1ed1ng. Xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c qu\u1ea3n l\u00fd hai tr\u00ec mu\u1ed1i<a class=\"footnote\" title=\"Xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c qu\u1ea3n l\u00fd hai tr\u00ec mu\u1ed1i 'Qu\u1ea3n l\u00fd', trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Th\u1ef1c h\u00f3a 23-37 vi\u1ebft l\u00e0 'Ki\u1ec1m h\u1ea1t', c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00fang.\" id=\"return-footnote-349-12\" href=\"#footnote-349-12\" aria-label=\"Footnote 12\"><sup class=\"footnote\">[12]<\/sup><\/a>, m\u1edf r\u1ed9ng k\u1ebf ho\u1ea1ch tr\u1ed3ng v\u00e0 ch\u1ebf t\u1ea1o, \u0111\u1ea3m b\u1ea3o t\u0103ng th\u00eam nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(V\u00ec th\u1ebf m\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng. Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9 t\u1ef1 t\u00e2u theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[53] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho L\u00e2n Ch\u00e2u v\u00e0 Ph\u1ee7 Ch\u00e2u m\u1edf kho l\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 c\u1ee9u \u0111\u00f3i cho d\u00e2n H\u00e1n v\u00e0 d\u00e2n Phi\u00ean.<\/p>\n<p>[54] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho H\u00e0 \u0110\u00f4ng L\u1ed9 chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c. Nh\u00e2n \u0111\u00f3, h\u1ea1 l\u1ec7nh cho c\u00e1c ch\u00e2u, t\u1eeb nay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c \u0111\u01b0\u1ee3c phong quan \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p tham gia h\u1ed9i h\u1ecdp c\u00f4ng c\u1ed9ng \u1edf ch\u00e2u qu\u1eadn, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c Tr\u1ee3 gi\u00e1o n\u1ebfu ph\u1ea1m t\u1ed9i t\u01b0 m\u00e0 h\u00ecnh ph\u1ea1t nh\u1eb9 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c chu\u1ed9c t\u1ed9i, n\u1ebfu ph\u1ea1m ba l\u1ea7n th\u00ec t\u00e2u l\u00ean xin x\u00e9t x\u1eed.<\/p>\n<p>[55] L\u1ea1i xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 ph\u00f3 v\u00e0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c \u1edf Xuy\u00ean H\u1ea1p L\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111\u01b0a gia \u0111\u00ecnh \u0111\u1ebfn \u1edf g\u1ea7n l\u1ed9 v\u00e0 m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c qua l\u1ea1i m\u1ed9t l\u1ea7n, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e1 m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y.<\/p>\n<p>[56] T\u00e2n nh\u1eadm Tri ch\u00e2u Th\u00e1i Ch\u00e2u l\u00e0 Kh\u1ed5ng \u0110\u1ea1o Ph\u1ee5, t\u00e2u r\u1eb1ng cha m\u1eb9 gi\u00e0 y\u1ebfu, xin t\u1ea1m \u0111\u1ebfn Duy\u1ec7n Ch\u00e2u th\u0103m nom r\u1ed3i m\u1edbi \u0111\u1ebfn Th\u00e1i Ch\u00e2u. Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110\u1ea1o Ph\u1ee5 kh\u00f4ng c\u1ea7n ch\u1edd ch\u1ec9 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i \u0111\u01b0\u1eddng v\u00f2ng qua Duy\u1ec7n Ch\u00e2u, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch mi\u1ec5n tra x\u00e9t, v\u00e0 l\u1ec7nh cho Duy\u1ec7n Ch\u00e2u \u0111\u01b0a \u00f4ng \u0111\u1ebfn nh\u1eadm ch\u1ee9c. Sau v\u00e0i th\u00e1ng, \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i l\u00e0m Tri ch\u00e2u T\u1eeb Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[57] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, th\u00e1ng 3, truy ph\u1ee5c N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf Tr\u1ecbnh Ch\u00ed Th\u00e0nh l\u00e0m Nh\u1eadp n\u1ed9i \u00e1p ban, v\u00e0 t\u1eb7ng ch\u1ee9c H\u00f2a Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9. Ch\u00ed Th\u00e0nh, v\u00e0o ni\u00ean hi\u1ec7u Thi\u00ean Hy t\u1eebng b\u1ecb k\u1ebft t\u1ed9i th\u00f4ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi Chu N\u0103ng, kh\u00e1m nh\u00e0 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u xin Th\u00e1i t\u1eed th\u00e2n ch\u00ednh, b\u1ecb t\u01b0\u1edbc quan v\u00e0 l\u01b0u \u0111\u00e0y \u0111\u1ebfn Ph\u00f2ng Ch\u00e2u r\u1ed3i m\u1ea5t, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ban \u01a1n.<\/p>\n<p>[58] Ph\u00e1n quan ph\u1ee7 Khai Phong l\u00e0 T\u1ea1 Gi\u00e1ng t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ch\u00e2u ch\u1ea5u tr\u00e0n ng\u1eadp ru\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng, x\u00e2m nh\u1eadp v\u00e0o th\u00e0nh qu\u00e1ch, nh\u1ea3y nh\u00f3t kh\u1eafp n\u01a1i trong c\u00e1c c\u00f4ng \u0111\u01b0\u1eddng, gi\u1ebfng n\u01b0\u1edbc v\u00e0 \u0111\u1eadp \u0111\u1ec1u \u0111\u1ea7y \u1eafp. C\u00e1c s\u1ee9 gi\u1ea3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111i ra ngo\u00e0i, quan l\u1ea1i ph\u1ee7 huy\u1ec7n gi\u00e1m s\u00e1t vi\u1ec7c b\u1eaft v\u00e0 \u0111u\u1ed5i ch\u00e2u ch\u1ea5u, gi\u1eabm \u0111\u1ea1p l\u00ean nh\u00e0 c\u1eeda v\u00e0 ru\u1ed9ng v\u01b0\u1eddn c\u1ee7a d\u00e2n, khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1ed1ng y\u00ean \u1ed5n. N\u01b0\u1edbc L\u1ed7 ba l\u1ea7n ghi ch\u00e9p v\u1ec1 n\u1ea1n s\u00e2u b\u1ecd, s\u00e1ch C\u1ed1c L\u01b0\u01a1ng cho r\u1eb1ng Vua Ai C\u00f4ng d\u00f9ng thu\u1ebf ru\u1ed9ng \u0111\u1ec3 b\u00f3c l\u1ed9t d\u00e2n. Ph\u00e1p lu\u1eadt v\u1ec1 thu\u1ebf m\u00e1 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 v\u1ebb c\u00f4ng b\u1eb1ng, nh\u01b0ng theo nh\u01b0 th\u1ea7n nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 quan l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ef1c s\u1ef1 x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi ch\u1ee9c v\u1ee5 c\u1ee7a m\u00ecnh n\u00ean m\u1edbi g\u00e2y ra tai h\u1ecda n\u00e0y.<\/i><\/p>\n<p><i>Hi\u1ec7n nay, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi cai tr\u1ecb c\u00e1c th\u00e0nh l\u1edbn v\u00e0 qu\u1ea3n l\u00fd d\u00e2n ch\u00fang, c\u00f3 quy\u1ec1n l\u1ef1c l\u1edbn, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i th\u00ec c\u01b0\u1edbp c\u00f4ng \u0111o\u1ea1t danh, d\u00f9ng th\u1ee7 \u0111o\u1ea1n nghi\u00eam kh\u1eafc v\u00e0 g\u1ea5p g\u00e1p; ho\u1eb7c d\u00f9ng l\u1eddi l\u1ebd gi\u1ea3 d\u1ed1i kh\u00f4ng th\u1ef1c t\u1ebf, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng. Ng\u01b0\u1eddi ngu mu\u1ed9i th\u00ec ch\u1ec9 lo s\u1ed5 s\u00e1ch v\u00e0 h\u1ed9i h\u1ecdp, s\u1ee3 s\u1ec7t kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m g\u00ec. Hai lo\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y tuy c\u00e1ch tr\u1ecb d\u00e2n kh\u00e1c nhau nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u1ec7 n\u1ea1n. Vi\u1ec7c tr\u1ecb qu\u1ed1c l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n ch\u00fang, nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng d\u00e2n ch\u00fang l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 ch\u1ecdn \u0111\u01b0\u1ee3c quan l\u1ea1i t\u1ed1t. Quan l\u1ea1i tu\u00e2n th\u1ee7 ph\u00e1p lu\u1eadt th\u00ec d\u00e2n ch\u00fang y\u00ean \u1ed5n, kh\u00ed h\u00f2a v\u00e0 tai h\u1ecda s\u1ebd ti\u00eau tan.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n mong r\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft h\u00e3y ch\u1ecdn ra v\u00e0i ch\u1ee5c \u0111\u1ebfn tr\u0103m ch\u00e2u l\u1edbn, ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u00f4ng khanh tr\u1edf xu\u1ed1ng ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00e1i th\u00fa<a class=\"footnote\" title=\"Chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u00f4ng khanh tr\u1edf xu\u1ed1ng ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00e1i th\u00fa, 'Ch\u00e2u th\u1ee7' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u1ee7 ch\u00e2u', theo s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 295, truy\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-13\" href=\"#footnote-349-13\" aria-label=\"Footnote 13\"><sup class=\"footnote\">[13]<\/sup><\/a>, cho ph\u00e9p h\u1ecd t\u1ef1 ch\u1ecdn c\u00e1c huy\u1ec7n l\u1ec7nh v\u00e0 tr\u01b0\u1edfng quan thu\u1ed9c quy\u1ec1n, ch\u00fa tr\u1ecdng t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng v\u00e0 m\u01b0u l\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng b\u1ecb h\u1ea1n ch\u1ebf b\u1edfi th\u00e2m ni\u00ean hay thi c\u1eed. Sau \u0111\u00f3, d\u00f9ng quy \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ec3 \u01b0\u1edbc th\u00fac h\u1ecd, cho ph\u00e9p h\u1ecd t\u00f9y nghi h\u00e0nh s\u1ef1. Sau m\u1ed9t n\u0103m, h\u1ecd ph\u1ea3i tr\u00ecnh b\u00e0y t\u00ecnh h\u00ecnh tr\u1ecb l\u00fd, t\u00f9y theo k\u1ebft qu\u1ea3 m\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh th\u0103ng ch\u1ee9c hay gi\u1eef nguy\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd c\u00f3 c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 phong h\u00f3a kh\u00e1c bi\u1ec7t so v\u1edbi vi\u1ec7c c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u1ec9 d\u1ef1a v\u00e0o th\u00e2m ni\u00ean \u0111\u1ec3 b\u1ed5 nhi\u1ec7m.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1eddi H\u00e1n, Vua ban chi\u1ebfu h\u1ecfi Kinh Ph\u00f2ng v\u1ec1 c\u00e1ch ng\u0103n ch\u1eb7n tai d\u1ecb, Kinh Ph\u00f2ng tr\u1ea3 l\u1eddi r\u1eb1ng ph\u1ea3i xem x\u00e9t c\u00f4ng tr\u1ea1ng v\u00e0 kh\u1ea3o s\u00e1t quan l\u1ea1i. Th\u1ea7n mong b\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y r\u1ed9ng r\u00e3i tham kh\u1ea3o \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a c\u00e1c quan l\u1ea1i, b\u00e3i b\u1ecf nh\u1eefng m\u1ec7nh l\u1ec7nh phi\u1ec1n h\u00e0; ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan ph\u1ee5 tr\u00e1ch t\u00e0i ch\u00ednh gi\u1ea3m b\u1edbt c\u00e1c kho\u1ea3n thu\u1ebf m\u00e1. \u0110\u1eebng kh\u1edfi t\u1ed1 nh\u1eefng v\u1ee5 \u00e1n l\u1edbn, \u0111\u1eebng d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi n\u00f3ng v\u1ed9i, h\u00e3y gi\u1eef cho m\u1ecdi th\u1ee9 y\u00ean t\u0129nh v\u00e0 b\u00ecnh \u1ed5n.<\/i><\/p>\n<p><i>S\u00e1ch &#8216;Truy\u1ec7n&#8217; c\u00f3 n\u00f3i: &#8216;L\u1ec5 l\u1edbn trong th\u1eddi tai h\u1ecda, tr\u0103m quan \u0111\u1ec1u c\u00f3 m\u1eb7t nh\u01b0ng kh\u00f4ng can thi\u1ec7p. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt vi\u1ec7c.&#8217; N\u1ebfu l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 tai h\u1ecda v\u1eabn kh\u00f4ng ti\u00eau tan, \u0111i\u1ec1m l\u00e0nh kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, th\u00ec linh \u00fd s\u1ebd \u0111\u1ea7y r\u1eaby<a class=\"footnote\" title=\"Linh \u00fd \u0111\u1ea7y r\u1eaby, b\u1ea3n \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e1t y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p l\u00e0 'h\u01b0 \u00e2m l\u1ecbch lan'.\" id=\"return-footnote-349-14\" href=\"#footnote-349-14\" aria-label=\"Footnote 14\"><sup class=\"footnote\">[14]<\/sup><\/a>, nh\u01b0ng l\u1eddi th\u00e1nh s\u1ebd kh\u00f4ng b\u1ecb m\u00ea ho\u1eb7c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(T\u1edd t\u1ea5u c\u1ee7a T\u1ea1 Gi\u00e1ng kh\u00f4ng ghi r\u00f5 th\u00e1ng ng\u00e0y, b\u1ea3n truy\u1ec7n ch\u00e9p r\u1eb1ng: khi tr\u1edf v\u1ec1 tri\u1ec1u l\u00e0m Ph\u00e1n quan ph\u1ee7 Khai Phong, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u00e2u vi\u1ec7c n\u00e0y. T\u1ea1 Gi\u00e1ng l\u00e0m Ph\u00e1n quan ph\u1ee7 l\u00e0 v\u00e0o th\u00e1ng hai, ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, nay \u0111\u01b0a ph\u1ee5 v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng. X\u00e9t: &#8216;Linh \u00fd m\u00e3n lan&#8217;, nh\u01b0ng trong T\u1ed1ng s\u1eed, truy\u1ec7n T\u1ea1 Giang c\u0169ng ch\u00e9p nh\u01b0 th\u1ebf, t\u1ea1m gi\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n c\u0169.)<\/i><\/p>\n<p>[59] L\u00ea \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn ng\u01b0\u1eddi T\u1ebf Nh\u00e2n, t\u00ednh c\u01b0\u01a1ng tr\u1ef1c li\u00eam khi\u1ebft, t\u1eebng l\u00e0m tri huy\u1ec7n V\u1ec7 Ch\u00e2n. C\u00f3 vi\u00ean l\u1ea1i ch\u00e2u nh\u1eadn h\u1ed1i l\u1ed9, \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn t\u1ed1 c\u00e1o, k\u1ebft qu\u1ea3 h\u01a1n m\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb x\u1eed t\u1ed9i. B\u1ecdn l\u1ea1i li\u1ec1n c\u00f9ng vu c\u00e1o \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn ph\u1ea1m t\u1ed9i, b\u1eaft giam v\u00e0o ng\u1ee5c, \u00f4ng t\u1ef1 t\u1eed trong ng\u1ee5c. Nhan Th\u00e1i S\u01a1 ng\u01b0\u1eddi B\u00e0nh Th\u00e0nh l\u00e0m th\u01a1 n\u00f3i l\u00ean n\u1ed7i oan c\u1ee7a \u00f4ng. Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111i s\u1ee9 Giang, Ho\u00e0i, xin truy t\u1eb7ng tu\u1ea5t, Vua b\u00e8n ban chi\u1ebfu c\u1ea5p cho nh\u00e0 \u0110\u1ee9c Nhu\u1eadn ba v\u1ea1n ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>Th\u00e1i S\u01a1 l\u00e0 ch\u00e1u \u0111\u1eddi th\u1ee9 47 c\u1ee7a Nhan T\u1eed.<\/p>\n<p>[60] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, Long Duy L\u01b0\u1ee3ng, ch\u1ee9c H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c t\u00e2u r\u1eb1ng: <i>&#8220;D\u00e2n l\u00e0m mu\u1ed1i ven bi\u1ec3n Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u n\u1ed9p mu\u1ed1i cho quan, m\u1ed7i c\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p s\u00e1u \u0111\u1ed3ng. Quan b\u00e1n mu\u1ed1i \u1edf ba ch\u00e2u Qu\u1ea3ng, Hu\u1ec7, \u0110oan, m\u1ed7i c\u00e2n gi\u00e1 m\u01b0\u1eddi l\u0103m \u0111\u1ed3ng, n\u00ean d\u00e2n gian nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi bu\u00f4n l\u1eadu. Xin gi\u1ea3m xu\u1ed1ng c\u00f2n m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng.&#8221;<\/i> Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[61] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, ban chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan: <i>&#8220;Quan tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u1edf kinh \u0111\u00f4 t\u1eeb ch\u1ee9c tri huy\u1ec7n l\u00ean th\u00f4ng ph\u00e1n, t\u1eeb th\u00f4ng ph\u00e1n l\u00ean tri ch\u00e2u, n\u1ebfu t\u1eebng ph\u1ea1m t\u1ed9i \u0111\u1ebfn m\u1ee9c \u0111i \u0111\u00e0y, t\u1eeb nay ph\u1ea3i c\u00f3 hai ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb ch\u1ee9c \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee1ng t\u1ec9nh tr\u1edf l\u00ean ho\u1eb7c ba v\u1ecb quan t\u1ea1i tri\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc b\u1ea3o c\u1eed, m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng b\u1ecb xem x\u00e9t l\u00e0 nhu nh\u01b0\u1ee3c ho\u1eb7c h\u00f4n \u00e1m th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[62] Ng\u00e0y B\u00ednh T\u00fd, ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;\u0110\u1ec1 thi ti\u1ebfn s\u0129 do nh\u00e0 Vua ra, in s\u1eb5n ph\u00e1t cho th\u00ed sinh, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p h\u1ecfi th\u00eam.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[63] Tr\u01b0\u01a1ng Khu\u00ea, ch\u1ee9c \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed, l\u00e0m tri ch\u00e2u H\u00ecnh, m\u1eb9 b\u1ecb b\u1ec7nh, Khu\u00ea li\u1ec1n c\u1eaft th\u1ecbt \u0111\u00f9i h\u00f2a thu\u1ed1c cho m\u1eb9 u\u1ed1ng, m\u1eb9 kh\u1ecfi b\u1ec7nh. Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, ban cho Khu\u00ea v\u1ea3i l\u1ee5a, d\u00ea v\u00e0 r\u01b0\u1ee3u. Khi m\u1eb9 m\u1ea5t, Khu\u00ea d\u1ef1ng l\u1ec1u b\u00ean m\u1ed9, t\u1ef1 \u0111\u1eafp \u0111\u1ea5t tr\u1ed3ng c\u00e2y b\u00e1ch, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u khen hi\u1ebfu.<\/p>\n<p>[64] Ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, Vua ng\u1ef1 \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, thi c\u00e1c ti\u1ebfn s\u0129 do L\u1ec5 b\u1ed9 ti\u1ebfn c\u1eed. Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, thi c\u00e1c khoa kh\u00e1c. Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, thi \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ti\u1ebfn c\u1eed. Sau \u0111\u00f3, l\u1ea5y \u0111\u1ed7 ti\u1ebfn s\u0129 Tr\u01b0\u01a1ng \u0110\u01b0\u1eddng Khanh, D\u01b0\u01a1ng S\u00e1t, T\u1eeb Th\u1ee5 c\u00f9ng 501 ng\u01b0\u1eddi, c\u00e1c khoa kh\u00e1c 282 ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch ti\u1ebfn c\u1eed 857 ng\u01b0\u1eddi. Ban cho c\u00e1c danh hi\u1ec7u c\u1eadp \u0111\u1ec7, xu\u1ea5t th\u00e2n, \u0111\u1ed3ng xu\u1ea5t th\u00e2n v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m tr\u01b0\u1edfng s\u1eed c\u00e1c ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"'Tr\u01b0\u1edfng s\u1eed' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'tr\u01b0\u1edfng l\u1ea1i', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n in ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-15\" href=\"#footnote-349-15\" aria-label=\"Footnote 15\"><sup class=\"footnote\">[15]<\/sup><\/a>, v\u0103n h\u1ecdc nh\u01b0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, ch\u1ec9 c\u00f3 vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m quan ch\u1ee9c th\u00ec \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u01b0u \u0111\u00e3i h\u01a1n so v\u1edbi c\u00e1c n\u0103m tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau. \u0110\u01b0\u1eddng Khanh, S\u00e1t, Th\u1ee5 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m T\u01b0\u1edbng t\u00e1c gi\u00e1m th\u1eeba, th\u00f4ng ph\u00e1n c\u00e1c ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi th\u1ee9 t\u01b0 v\u00e0 th\u1ee9 n\u0103m l\u00e0m \u0110\u1ea1i L\u00fd b\u00ecnh s\u1ef1, thi\u00eam th\u01b0 ti\u1ebft \u0111\u1ed9 ch\u00e2u ph\u00e1n quan, t\u1eeb ng\u01b0\u1eddi th\u1ee9 s\u00e1u tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang, tri huy\u1ec7n. Gi\u00e1p th\u1ee9 hai l\u00e0m m\u1ea1c ch\u1ee9c quan hai s\u1ee9, gi\u00e1p th\u1ee9 ba l\u00e0m m\u1ea1c ch\u1ee9c quan s\u01a1 \u0111\u1eb3ng, gi\u00e1p th\u1ee9 t\u01b0 l\u00e0m th\u00ed h\u00e0m ph\u00e1n, ty, ch\u1ee7 b\u1ea1, u\u00fd, gi\u00e1p th\u1ee9 n\u0103m l\u00e0m ch\u1ee7 b\u1ea1, \u00fay.<\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u1eddng Khanh ng\u01b0\u1eddi Thanh Ch\u00e2u; S\u00e1t ng\u01b0\u1eddi H\u1ee3p Ph\u00ec; Th\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi S\u01a1n \u00c2m, con c\u1ee7a Kh\u1edfi.<\/p>\n<p><i>(N\u0103m \u0111\u00f3, thi\u00ean t\u1eed \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i v\u1edbi ti\u1ebfn s\u0129 \u00e2n l\u1ec5 h\u01a1n c\u00e1c n\u0103m tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 sau, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo b\u00e0i minh tr\u00ean m\u1ed9 T\u1eeb Th\u1ee5 do L\u01b0u Ban so\u1ea1n.)<\/i><\/p>\n<p>[65] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, mi\u1ec5n thu\u1ebf h\u1ea1 v\u00e0 c\u00e1c kho\u1ea3n chi ph\u00ed di chuy\u1ec3n, chi\u1ebft bi\u1ebfn cho c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai trong n\u0103m, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi gi\u1ea3m gi\u00e1 b\u00e1n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u0111\u1ec3 c\u1ee9u t\u1ebf d\u00e2n ngh\u00e8o.<\/p>\n<p>[66] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, gi\u00e1ng H\u1eefu ch\u00e1nh ng\u00f4n L\u01b0u Ho\u00e1n l\u00e0m \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba, th\u00f4ng ph\u00e1n T\u1eeb Ch\u00e2u. Ho\u00e1n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y gi\u00e1m s\u00e1t kho l\u01b0\u01a1ng \u1edf T\u1ecbnh Ch\u00e2u, sau khi v\u00e0o l\u00e0m gi\u00e1n quan, \u0111\u00e3 g\u1eedi th\u01b0 cho k\u1ef9 n\u1eef, T\u1ea9u m\u00e3 th\u1eeba th\u1ee5 Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1eeba Ch\u1ea5n b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 v\u00e0 t\u00e2u l\u00ean, n\u00ean b\u1ecb tr\u00e1ch ph\u1ea1t.<\/p>\n<p>[67] H\u1ed9 l\u00e0m mu\u1ed1i \u1edf hai tr\u00ec Gi\u1ea3i Ch\u00e2u n\u1ee3 mu\u1ed1i 3.371.446 t\u1ecbch, chi\u1ebfu ch\u1ec9 mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda.<\/p>\n<p>[68] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, xu\u1ea5t 50 v\u1ea1n x\u1ea5p l\u1ee5a t\u1eeb kho N\u1ed9i t\u00e0ng, giao cho Ph\u00e1t v\u1eadn ty mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c d\u1ef1 tr\u1eef qu\u00e2n. Ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 L\u00fd D\u1ecbch t\u00e2u r\u1eb1ng d\u00e2n ch\u00fang v\u1eeba tr\u1ea3i qua n\u1ea1n \u0111\u00f3i, kh\u00f4ng n\u00ean g\u00e2y th\u00eam phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, chi\u1ebfu ch\u1ec9 d\u1eebng l\u1ea1i. D\u1ecbch \u1edf Ho\u00e0i Nam n\u1eeda n\u0103m, sau chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ch\u00e2u, thu\u1ebf v\u1eadn t\u0103ng m\u1ed9t ph\u1ea7n n\u0103m so v\u1edbi n\u0103m th\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c d\u1eebng mua l\u1ee5a, c\u0103n c\u1ee9 theo truy\u1ec7n L\u00fd D\u1ecbch, Th\u1ef1c l\u1ee5c kh\u00f4ng ghi, c\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[69] M\u00f9a h\u1ea1, th\u00e1ng t\u01b0, ng\u00e0y T\u00e2n M\u00e3o, ban cho Khang Ph\u1ee7 D\u00e2n, ti\u1ebfn s\u0129 c\u1ed1ng c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc Cao Ly, c\u00f9ng xu\u1ea5t th\u00e2n, v\u1eabn ghi v\u00e0o b\u1ea3ng xu\u00e2n.<\/p>\n<p>[70] Gi\u1ea3m thu\u1ebf ru\u1ed9ng \u1edf ph\u1ee7 H\u00e0 Nam m\u1ed9t ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>[71] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi c\u1eed nh\u00e2n \u1edf s\u1ea3nh To\u1ea3 m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed7 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, n\u0103m Thi\u00ean Hi th\u1ee9 hai, t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng V\u01b0\u01a1ng Kh\u00e2m Nh\u01b0\u1ee3c xin r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi c\u1eed nh\u00e2n \u1edf s\u1ea3nh To\u1ea3 m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed7 th\u00ec \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u1ed9i t\u01b0, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi b\u00e3i b\u1ecf. N\u0103m Thi\u00ean Th\u00e1nh th\u1ee9 t\u01b0, th\u00e1ng n\u0103m nhu\u1eadn, ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i \u0111\u00e3 c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u1ee9ng thi \u1edf s\u1ea3nh To\u1ea3 m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed7 th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n tr\u00e1ch ph\u1ea1t, nay l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu n\u00e0y, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 v\u00ec chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc ch\u1ec9 \u00e1p d\u1ee5ng cho vi\u1ec7c kh\u00f4ng \u0111\u1ed7, c\u00f2n chi\u1ebfu n\u00e0y th\u00ec bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c l\u1ea5y gi\u1ea3i v\u1eady<a class=\"footnote\" title=\"Chi\u1ebfu n\u00e0y bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c l\u1ea5y gi\u1ea3i v\u1eady, 'l\u1ea5y gi\u1ea3i' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'thu gi\u1ea3i', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-349-16\" href=\"#footnote-349-16\" aria-label=\"Footnote 16\"><sup class=\"footnote\">[16]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>[72] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, truy t\u1eb7ng c\u1ed1 H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129, L\u1ec5 b\u1ed9 th\u1ecb lang, Tri ch\u1ebf c\u00e1o D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c l\u00e0m L\u1ec5 b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, ban th\u1ee5y hi\u1ec7u l\u00e0 V\u0103n. Theo l\u1ec7 c\u0169 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01b0a t\u1eebng gi\u1eef ch\u1ee9c \u1edf nh\u1ecb ph\u1ee7 ho\u1eb7c ph\u1ee5c v\u1ee5 \u1edf \u0111\u00f4ng cung th\u00ec d\u00f9 l\u00e0 t\u1ee9 ph\u1ea9m c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng. Khu m\u1eadt s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 n\u00f3i: <i>&#8220;D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c t\u1eebng so\u1ea1n t\u1edd t\u1ea5u thay Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n, xin th\u00e1i t\u1eed th\u00e2n ch\u00ednh, b\u1ecb \u0110inh V\u1ecb b\u00e0i x\u00edch, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c to\u1ea1i ch\u00ed m\u00e0 m\u1ea5t. Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng Trung th\u01b0 l\u1ec7nh, D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c c\u0169ng n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf \u0111\u1eb7c c\u00e1ch truy t\u1eb7ng.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n b\u1ea3o D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c so\u1ea1n t\u1edd t\u1ea5u, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 bi\u1ebft vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m, t\u1eebng khuy\u00ean can Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n. Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n th\u1ea5t b\u1ea1i, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 l\u1ea5y b\u1ea3n th\u1ea3o t\u1edd t\u1ea5u giao cho v\u1ee3 may gi\u1ea5u trong \u00e1o. Khi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh mu\u1ed1n x\u00e9t l\u1ea1i c\u00f4ng lao c\u0169 c\u1ee7a Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 m\u1edbi \u0111\u01b0a ra, ch\u1eef \u0111\u00e3 m\u1edd, g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ecdc \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u1ea5n qu\u1ed1c ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, Ph\u00f2 m\u00e3 \u0111\u00f4 u\u00fd L\u00fd Tu\u00e2n H\u00fac xin th\u00eam ch\u1eef <i>&#8220;Trung&#8221;<\/i> v\u00e0o th\u1ee5y hi\u1ec7u c\u1ee7a D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c, tuy t\u1ea5u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, nh\u01b0ng chi\u1ebfu \u0111\u01b0a v\u00e0o s\u1eed qu\u00e1n.<\/p>\n<p><i>(\u300aLong Xuy\u00ean Bi\u1ec7t Ch\u00ed\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 gi\u1eef b\u1ea3n th\u1ea3o c\u1ee7a D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c v\u00e0 khuy\u00ean can Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n, c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt. Nh\u01b0ng n\u00f3i r\u1eb1ng l\u1eadp th\u00e1i t\u1eed, ph\u1ebf L\u01b0u h\u1eadu, \u0111u\u1ed5i \u0110inh V\u1ecb, sai V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 \u0111i s\u1ee9, gi\u1ebft nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng theo m\u00ecnh, th\u00ec sai r\u1ed3i. Th\u00e1ng s\u00e1u n\u0103m Thi\u00ean Hi th\u1ee9 t\u01b0, khi Kh\u1ea5u Chu\u1ea9n b\u1ecb b\u00e3i ch\u1ee9c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, \u0111\u00e3 b\u00e0n r\u00f5 vi\u1ec7c n\u00e0y.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u1ee5y Th\u00e1i trong \u300aK\u00fd S\u1ef1\u300b n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c truy t\u1eb7ng D\u01b0\u01a1ng \u1ee8c l\u00e0 do L\u00fd Tu\u00e2n H\u00fac \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t, kh\u00e1c v\u1edbi \u300aBi\u1ec7t Ch\u00ed\u300b, nay theo \u300aBi\u1ec7t Ch\u00ed\u300b. Tu\u00e2n H\u00fac ch\u1ec9 xin th\u00eam ch\u1eef <i>&#8220;Trung&#8221;<\/i> v\u00e0o th\u1ee5y hi\u1ec7u m\u00e0 th\u00f4i, vi\u1ec7c n\u00e0y th\u1ea5y trong \u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b, nay ghi th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[73] Ban c\u1ea5p tr\u00e0 l\u1ea1p cho c\u00e1c quan b\u1ed1 tr\u00ed, ki\u1ec1m h\u1ea1t, t\u01b0\u1edbng hi\u1ec7u \u1edf ba l\u1ed9 bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p>[74] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed B\u00e0ng T\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Khai Phong ph\u1ee7 ph\u00e1n quan. Th\u01b0\u1ee3ng m\u1ef9 nh\u00e2n sai n\u1ed9i th\u1ecb truy\u1ec1n ch\u1ec9 mi\u1ec5n thu\u1ebf ch\u1ee3 cho th\u1ee3. B\u00e0ng T\u1ecbch t\u00e2u r\u1eb1ng t\u1eeb th\u1eddi t\u1ed5 t\u00f4ng \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 vi\u1ec7c m\u1ef9 nh\u00e2n truy\u1ec1n ch\u1ec9 xu\u1ed1ng ph\u1ee7. Vua b\u00e8n sai \u0111\u00e1nh n\u1ed9i th\u1ecb, nghi\u00eam tr\u00e1ch m\u1ef9 nh\u00e2n, v\u00e0 h\u1ea1 chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u01a1 quan t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, n\u1ebfu trong cung truy\u1ec1n m\u1ec7nh th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn.<\/p>\n<p>[75] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, qu\u1ed1c m\u1eabu n\u01b0\u1edbc Khi\u1ebft \u0110an sai H\u1eefu uy v\u1ec7 Th\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Gia Lu\u1eadt \u0110\u1ecbch, L\u1ee3i ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Duy V\u0129nh, qu\u1ed1c ch\u1ee7 sai Qu\u1ea3ng \u0110\u1ee9c Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Gia Lu\u1eadt Thu\u1eadt, V\u0129nh ch\u00e2u Quan s\u00e1t s\u1ee9 Cao Th\u0103ng sang ch\u00fac m\u1eebng ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean.<\/p>\n<p>[76] Cha c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng m\u1ef9 nh\u00e2n l\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng K\u1ebf B\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m, ch\u00fa l\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng K\u1ebf Nh\u00e2n v\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng K\u1ebf N\u0103ng \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m H\u1eefu ban \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b, ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i th\u00e1ng 5 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 nh\u1ea5t, cha c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecb trong h\u1eadu cung l\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng Di\u00ean Ph\u00fac \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed tr\u1ee3 gi\u00e1o, nay cha c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecb l\u1ea1i t\u00ean l\u00e0 K\u1ebf B\u00e2n, kh\u00f4ng r\u00f5 v\u00ec sao. \u300aB\u1ea3n truy\u1ec1n\u300b c\u0169ng ch\u00e9p l\u00e0 K\u1ebf B\u00e2n, kh\u00f4ng th\u1ea5y nh\u1eafc \u0111\u1ebfn Di\u00ean Ph\u00fac, hay l\u00e0 Di\u00ean Ph\u00fac l\u00e0 cha c\u1ee7a m\u1ed9t Th\u01b0\u1ee3ng th\u1ecb kh\u00e1c? C\u1ea7n xem x\u00e9t th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[77] Ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, ban cho Quang l\u1ed9c t\u1ef1 th\u1eeba L\u01b0u <i>(?)<\/i> xu\u1ea5t th\u00e2n \u0111\u1ed3ng ti\u1ebfn s\u0129, do cha v\u1ee3 l\u00e0 Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9 L\u00fd T\u01b0 xin cho. Vua l\u1ea1i h\u1ea1 chi\u1ebfu t\u1eeb nay v\u1ec1 sau, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2ng v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2n chu\u1ea9n d\u1ef1 thi th\u00ec kh\u00f4ng ban c\u1eadp \u0111\u1ec7 n\u1eefa, ch\u1ec9 ban xu\u1ea5t th\u00e2n ho\u1eb7c \u0111\u1ed3ng xu\u1ea5t th\u00e2n. <i>(?)<\/i> l\u00e0 ch\u00e1u c\u1ee7a T\u00f4ng.<\/p>\n<p>[78] Ng\u00e0y Nh\u00e2m D\u1ea7n, ban cho d\u00e2n h\u1ecd L\u1ee5c Khu\u00ea \u1edf huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng<a class=\"footnote\" title=\"Huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 '\u0110\u1ecbnh H\u01b0\u01a1ng', b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 '\u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng'. Theo \u300aHo\u00e0n v\u0169 k\u00fd\u300b quy\u1ec3n 42, \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c ch\u00e2u H\u00e3n, H\u00e0 \u0110\u00f4ng; \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 86, \u300a\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed\u300b c\u0169ng ch\u00e9p nh\u01b0 v\u1eady. Nay c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-17\" href=\"#footnote-349-17\" aria-label=\"Footnote 17\"><sup class=\"footnote\">[17]<\/sup><\/a> 50 h\u1ed9c g\u1ea1o, 50 t\u1ea5m l\u1ee5a, v\u00e0 mi\u1ec5n d\u1ecbch, v\u00ec nh\u00e0 h\u1ecd L\u1ee5c b\u1ea3y \u0111\u1eddi kh\u00f4ng chia gia s\u1ea3n.<\/p>\n<p>[79] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00e3o, ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean, qu\u1ea7n th\u1ea7n d\u00e2ng l\u1ec5 ch\u00fac th\u1ecd \u1edf \u0111i\u1ec7n T\u1eed Th\u1ea7n.<\/p>\n<p>[80] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, b\u00e3i b\u1ecf y\u1ebfn l\u1edbn, sai Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 V\u01b0\u01a1ng T\u00f9y \u0111em ti\u1ec7c ng\u1ef1 ban cho s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an \u1edf \u0111\u00f4 \u0111\u00ecnh d\u1ecbch, d\u00f9ng nh\u1ea1c gi\u00e1o ph\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>[81] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, xu\u1ea5t 30 v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a trong kho n\u1ed9i ph\u1ee7, giao cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty H\u00e0 B\u1eafc mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o.<\/p>\n<p>[82] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c \u0110i\u1ec7n trung th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed v\u00e0 Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, c\u1eed nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng l\u00e0m qua ch\u1ee9c Tam th\u1eeba tr\u1edf l\u00ean v\u00e0 \u0111\u00e3 t\u1eebng l\u00e0m tri huy\u1ec7n, \u0111\u1ee3i hai n\u0103m th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m Ng\u1ef1 s\u1eed, l\u1ea1i hai n\u0103m n\u1eefa th\u00ec b\u1ed5 l\u00e0m ph\u00e1n quan c\u1ee7a Tam ty v\u00e0 Khai Phong ph\u1ee7, theo l\u1eddi xin c\u1ee7a Trung th\u1eeba H\u00e0n \u1ee8c. Tuy nhi\u00ean, ch\u1ebf \u0111\u1ed9 nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ee9c Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, nay ch\u1ec9 b\u1ecf s\u00f3t. H\u00e0n \u1ee8c v\u1eeba t\u1eeb \u00cdch Ch\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1, nh\u00e2n \u0111\u00f3 t\u00e2u r\u1eb1ng hai ch\u00e2u Duy, M\u1eadu ti\u1ebfp gi\u00e1p v\u1edbi \u0111\u1ea5t Kh\u01b0\u01a1ng Di, b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng mua b\u00e1n ng\u1ef1a \u1edf V\u0129nh Khang, quen thu\u1ed9c \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 hi\u1ec3m tr\u1edf, e r\u1eb1ng h\u1ecd s\u1ebd do th\u00e1m hai x\u1ee9 L\u01b0\u1ee1ng Xuy\u00ean, xin d\u1eddi tr\u01b0\u1eddng mua b\u00e1n ng\u1ef1a \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi ch\u00e2u L\u00ea, Vua \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[83] Ng\u00e0y \u0110inh T\u1ef5, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng d\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai m\u00e0 ch\u1ebft kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u00f4n c\u1ea5t, quan ph\u1ea3i ch\u00f4n c\u1ea5t v\u00e0 c\u00fang t\u1ebf.<\/p>\n<p>[84] Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n T\u1ed1ng K\u1ef3, Tr\u1ecbnh Ti\u1ec3n v\u00e0 Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m tr\u1ef1c gi\u1ea3ng V\u01b0\u01a1ng Ch\u00e2u c\u00f9ng san tu s\u00e1ch \u300aQu\u1ea3ng v\u1eadn v\u1eadn l\u01b0\u1ee3c\u300b, l\u1ea1i sai Tri ch\u1ebf c\u00e1o \u0110inh \u0110\u1ed9 v\u00e0 L\u00fd Th\u1ee5c xem x\u00e9t \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t. L\u00fac \u0111\u00f3, T\u1ed1ng K\u1ef3 t\u00e2u r\u1eb1ng s\u00e1ch \u300aQu\u1ea3ng v\u1eadn v\u1eadn l\u01b0\u1ee3c\u300b c\u00f3 nhi\u1ec1u ch\u1eef nghi ng\u1edd l\u1eabn l\u1ed9n, th\u00ed sinh trong k\u1ef3 thi \u0111\u00f4i khi d\u00f9ng nh\u1ea7m, quan l\u1ea1i tranh lu\u1eadn, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t \u00fd, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i Vua ph\u1ea3i t\u1ef1 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, n\u00ean xin tu ch\u1ec9nh l\u1ea1i<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'th\u1ec9nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00e2n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-18\" href=\"#footnote-349-18\" aria-label=\"Footnote 18\"><sup class=\"footnote\">[18]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>[85] T\u00e2n Giang \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 T\u01b0\u1edfng \u0110\u01b0\u1eddng t\u00e2u: <i>&#8220;Th\u1ea7n th\u1ea5y c\u00e1c l\u1ed9 d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n l\u00e0m tri ch\u00e2u qu\u00e2n, ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng hi\u1ec3u gi\u00e1o h\u00f3a, kh\u00f4ng bi\u1ebft vi\u1ec7c d\u00e2n, xin t\u1eeb nay tr\u1eeb nh\u1eefng n\u01a1i bi\u00ean gi\u1edbi tr\u1ecdng y\u1ebfu c\u1ea7n ch\u1ecdn v\u00f5 th\u1ea7n cao c\u1ea5p, c\u00f2n c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n kh\u00e1c n\u00ean d\u00f9ng quan v\u0103n.&#8221;<\/i> Vua d\u1ee5 cho Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, t\u1eeb nay khi d\u00f9ng v\u00f5 th\u1ea7n l\u00e0m tri ch\u00e2u qu\u00e2n ph\u1ea3i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi th\u00edch h\u1ee3p.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y ghi trong \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 4 n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu nguy\u00ean ni\u00ean.)<\/i><\/p>\n<p>[86] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y Canh Th\u00e2n m\u00f9ng m\u1ed9t, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan tri phi\u00ean qu\u1eadn v\u00e0 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'phi\u00ean qu\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'phi\u1ec1n qu\u1eadn', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-19\" href=\"#footnote-349-19\" aria-label=\"Footnote 19\"><sup class=\"footnote\">[19]<\/sup><\/a>, ch\u01b0a \u0111\u1ebfn n\u01a1i nh\u1eadm ch\u1ee9c th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed thu\u1ed9c quan.<\/p>\n<p>[87] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, xu\u1ea5t 10 v\u1ea1n t\u1ea5m v\u1ea3i \u0111\u1ed5i l\u1ea5y ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c d\u1ef1 tr\u1eef cho qu\u00e2n \u0111\u1ed9i H\u00e0 B\u1eafc.<\/p>\n<p>[88] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, gi\u1ea3m thu\u1ebf ru\u1ed9ng cho ba ch\u00e2u Li\u00eam, H\u00f3a, Cao.<\/p>\n<p>[89] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, L\u01b0u T\u00f9y, ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c Tri ch\u00e2u Tuy\u00ean Ch\u00e2u, Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 Lang trung, gi\u1eef ch\u1ee9c Tri ph\u1ee7 \u1ee8ng Thi\u00ean. Theo l\u1ec7 c\u0169, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111i s\u1ee9 sang Khi\u1ebft \u0110an \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i hai qu\u00e2n Ho\u00e0ng th\u00e0nh \u0111i c\u00f9ng \u0111\u1ec3 theo d\u00f5i h\u00e0nh vi c\u1ee7a s\u1ee9 gi\u1ea3. C\u00e1c s\u1ee9 gi\u1ea3 th\u01b0\u1eddng nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh b\u1ecb gi\u00e8m pha.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, L\u01b0u T\u00f9y \u0111i ch\u00fac m\u1eebng sinh th\u1ea7n m\u1eb9 Khi\u1ebft \u0110an, v\u00ec b\u1ecb b\u1ec7nh t\u00ea ch\u00e2n n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u1ea1y, b\u1ecb qu\u00e2n Ho\u00e0ng th\u00e0nh vu c\u00e1o, c\u01a1 quan h\u1eefu tr\u00e1ch t\u00e2u l\u00ean, \u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1ng m\u1ed9t ch\u1ee9c, \u0111i\u1ec1u ra l\u00e0m Tri ch\u00e2u T\u00edn Ch\u00e2u, r\u1ed3i chuy\u1ec3n sang Tuy\u00ean Ch\u00e2u, h\u01a1n m\u1ed9t n\u0103m ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c. Sau \u0111\u00f3, L\u00fd Ho\u00e0nh, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0110\u00e3i ch\u1ebf, \u0111i ch\u00fac m\u1eebng sinh th\u1ea7n Khi\u1ebft \u0110an ch\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1, t\u00e2u r\u00f5 vi\u1ec7c L\u01b0u T\u00f9y b\u1ecb oan, n\u00ean \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u v\u1ec1 Nam Kinh.<\/p>\n<p>[90] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129, ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7 Tr\u00ecnh L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9<a class=\"footnote\" title=\"H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129 C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7 Tr\u00ecnh L\u00e2m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9. 'Tr\u00ecnh L\u00e2m' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Tr\u1ea7n L\u00e2m', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10 v\u00e0 \u300aLong b\u00ecnh t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 8, \u300a\u0110\u00f4ng \u0111\u00f4 s\u1ef1 l\u01b0\u1ee3c\u300b quy\u1ec3n 54, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 288 b\u1ea3n truy\u1ec7n s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-20\" href=\"#footnote-349-20\" aria-label=\"Footnote 20\"><sup class=\"footnote\">[20]<\/sup><\/a>. Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu t\u1eeb nay Tam ty s\u1ee9 t\u1ea1i ch\u1ee9c ch\u01b0a l\u00e2u, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n thay \u0111\u1ed5i. Do \u0111\u00f3, Tr\u00ecnh L\u00e2m \u1edf Tam ty xem x\u00e9t b\u1ed1n n\u0103m, r\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eafm quy\u1ec1n.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi xin chi\u00eau m\u1ed9 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p th\u00f3c v\u00e0o kinh \u0111\u00f4 \u0111\u1ec3 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chuy\u1ec3n v\u1eadn l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c t\u1eeb Giang, Ho\u00e0i. Tr\u00ecnh L\u00e2m n\u00f3i: <i>&#8220;N\u1ebfu b\u1ecdn th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n gian x\u1ea3o n\u00e2ng gi\u00e1 m\u00e0 th\u00f3c kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn, th\u00ec l\u00e0m sao?&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tam ty h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u00e1c kho\u1ea3n thu\u1ebf ru\u1ed9ng v\u00e0 c\u00e1c kho\u1ea3n n\u1ed9p kh\u00e1c th\u00e0nh m\u1ed9t lo\u1ea1i. Tr\u00ecnh L\u00e2m n\u00f3i: <i>&#8220;Gi\u1ea3 s\u1eed h\u1ee3p nh\u1ea5t da tr\u00e2u, mu\u1ed1i \u0103n, ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t th\u00e0nh m\u1ed9t<a class=\"footnote\" title=\"Gi\u1ea3 s\u1eed h\u1ee3p nh\u1ea5t da tr\u00e2u, mu\u1ed1i \u0103n, ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t th\u00e0nh m\u1ed9t. 'Ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ti\u1ec1n ao', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 7 h\u1ea1, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 39 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-21\" href=\"#footnote-349-21\" aria-label=\"Footnote 21\"><sup class=\"footnote\">[21]<\/sup><\/a>, l\u00faa, l\u00faa m\u00ec, k\u00ea, \u0111\u1eadu h\u1ee3p th\u00e0nh m\u1ed9t, th\u00ec d\u1ec5 d\u00e0ng ki\u1ec3m tra. Nh\u01b0ng \u0111\u1eddi sau c\u00f3 quan l\u1ea1i mu\u1ed1n t\u0103ng l\u1ee3i, l\u1ea1i d\u00f9ng t\u00ean c\u0169 \u0111\u1ec3 t\u0103ng th\u00eam, th\u00ec d\u00e2n s\u1ebd b\u1ecb kh\u1ed1n kh\u1ed5 m\u00e3i.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Tr\u00ecnh L\u00e2m \u1edf Tam ty, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ea9n th\u1eadn trong vi\u1ec7c thu chi, trong cung c\u00f3 y\u00eau c\u1ea7u g\u00ec, \u00f4ng \u0111\u1ec1u t\u00e2u l\u1ea1i xin b\u00e3i b\u1ecf. Quan n\u1ed9i th\u1ecb d\u00e2ng bi\u1ec3u n\u00f3i Tr\u00ecnh L\u00e2m chuy\u00ean quy\u1ec1n. Tr\u00ecnh L\u00e2m nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, t\u1ef1 m\u00ecnh t\u00e2u l\u00ean Vua: <i>&#8220;T\u00e0i ph\u00fa c\u1ee7a Tam ty<a class=\"footnote\" title=\"T\u00e0i ph\u00fa c\u1ee7a Tam ty. 'T\u00e0i ph\u00fa' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ph\u00fa t\u00e0i', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n \u300aT\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-22\" href=\"#footnote-349-22\" aria-label=\"Footnote 22\"><sup class=\"footnote\">[22]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, th\u1ea7n ch\u1ec9 ti\u1ebfc cho b\u1ec7 h\u1ea1 m\u00e0 th\u00f4i, c\u00f3 g\u00ec l\u00e0 c\u1ee7a th\u1ea7n?&#8221;<\/i> Vua cho l\u00e0 ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><em>(Th\u00e1ng 10 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 2, h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u00e1c kho\u1ea3n thu\u1ebf th\u00e0nh m\u1ed9t lo\u1ea1i, \u0111\u00e3 thi h\u00e0nh r\u1ed3i, Tr\u00ecnh L\u00e2m ch\u1ec9 c\u00f3 b\u00e0n lu\u1eadn nh\u01b0 v\u1eady th\u00f4i.)<\/em><\/p>\n<p>L\u00e2m l\u1ea1i d\u00e2ng s\u1edb, b\u00e0n r\u1eb1ng: <i>&#8220;Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u1ea7n tinh nhu\u1ec7 ch\u1ee9 kh\u00f4ng c\u1ea7n \u0111\u00f4ng, qu\u00e2n l\u01b0\u01a1ng \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, Thi\u1ec3m T\u00e2y \u0111\u1ec1u thi\u1ebfu h\u1ee5t, nh\u01b0ng v\u1eabn kh\u00f4ng ng\u1eebng chi\u00eau m\u1ed9. Chi ph\u00ed nu\u00f4i m\u1ed9t binh l\u00ednh tr\u00fa \u0111\u00f3ng trong doanh tr\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea5p cho ba binh l\u00ednh \u0111\u1ed3n tr\u00fa. X\u01b0a nu\u00f4i m\u1ed9t v\u1ea1n qu\u00e2n, nay \u0111\u00e3 th\u00e0nh ba v\u1ea1n. H\u00e0 B\u1eafc m\u1ed7i n\u0103m ti\u00eau t\u1ed1n hai m\u01b0\u01a1i tri\u1ec7u th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, thu\u1ebf thu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 chi ba ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi; Thi\u1ec3m T\u00e2y m\u1ed7i n\u0103m ti\u00eau t\u1ed1n m\u01b0\u1eddi l\u0103m tri\u1ec7u th\u1ea1ch, thu\u1ebf thu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 chi n\u0103m ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi, c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tr\u00f4ng c\u1eady v\u00e0o kinh s\u01b0.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh \u0111\u1ebfn nay, hai bi\u00ean gi\u1edbi t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t tr\u0103m s\u00e1u m\u01b0\u01a1i ch\u1ec9 huy s\u1ee9 m\u00e3 b\u1ed9 qu\u00e2n, t\u00ednh ra chi ph\u00ed m\u1ed7i n\u0103m cho m\u1ed9t ch\u1ec9 huy k\u1ef5 binh kho\u1ea3ng b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i ba ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n, m\u1ed9t ch\u1ec9 huy b\u1ed9 binh kho\u1ea3ng ba m\u01b0\u01a1i hai ngh\u00ecn quan ti\u1ec1n. Ch\u01b0a k\u1ec3 c\u00e1c kho\u1ea3n c\u1ea5p ph\u00e1t kh\u00e1c, t\u1ed5ng chi ph\u00ed cho qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u0169 v\u00e0 m\u1edbi kh\u00f4ng d\u01b0\u1edbi m\u01b0\u1eddi tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n. Tr\u1eddi \u0111\u1ea5t sinh ra c\u1ee7a c\u1ea3i c\u00f3 h\u1ea1n, m\u00e0 chi ti\u00eau kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u1edbi h\u1ea1n, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u00fd do qu\u1ed1c kh\u1ed1 ng\u00e0y c\u00e0ng ki\u1ec7t qu\u1ec7. Nay c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n d\u1ecdc s\u00f4ng \u1edf \u0110\u1ed3ng, Hoa, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c t\u00edch tr\u1eef \u0111\u1ebfn m\u1ee5c n\u00e1t m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft s\u1eed d\u1ee5ng, gi\u00e1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c nh\u1eadp v\u00e0o bi\u00ean gi\u1edbi t\u0103ng cao m\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng \u0111\u1ee7.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n tha thi\u1ebft mong b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c chi\u00eau m\u1ed9 binh l\u00ednh tr\u00fa \u0111\u00f3ng \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, Thi\u1ec3m T\u00e2y, kh\u00f4ng t\u0103ng th\u00eam n\u1eefa, g\u1eb7p ch\u1ed7 khuy\u1ebft th\u00ec ch\u1ecdn binh l\u00ednh tinh nhu\u1ec7 trong s\u01b0\u01a1ng qu\u00e2n b\u1ed5 sung. L\u1ea1i d\u1ea7n d\u1ea7n d\u1eddi doanh tr\u1ea1i v\u00e0o n\u1ed9i \u0111\u1ecba \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n vi\u1ec7c cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, l\u00fac b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng th\u00ec lu\u00e2n phi\u00ean canh gi\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi, khi c\u1ea5p b\u00e1ch th\u00ec \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng t\u1eeb n\u01a1i g\u1ea7n. Nghi\u00eam kh\u1eafc r\u0103n d\u1ea1y c\u00e1c quan \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2m ph\u1ea1m g\u00e2y chuy\u1ec7n \u0111\u1ec3 mong \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng, ai vi ph\u1ea1m s\u1ebd b\u1ecb tr\u1eebng tr\u1ecb n\u1eb7ng. Nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec bi\u00ean gi\u1edbi y\u00ean \u1ed5n m\u00e0 qu\u1ed1c kh\u1ed1 d\u01b0 d\u1eadt.&#8221;<\/i> Vua khen ng\u1ee3i v\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(S\u1edb n\u00e0y theo b\u1ea3n <i>&#8220;Ch\u00ed&#8221;<\/i>, v\u00e0o n\u0103m C\u1ea3nh H\u1ef1u th\u1ee9 nh\u1ea5t, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p sau khi L\u00e2m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, th\u00e1ng ba n\u0103m sau, Nh\u1eadm B\u1ed1 l\u00e0m Tri th\u00e0nh \u0110\u1ee9c qu\u00e2n, b\u00e0n r\u1eb1ng qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 B\u1eafc kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m, ch\u1eafc l\u00e0 do s\u1edb n\u00e0y, n\u00ean kh\u1ea3o x\u00e9t.)<\/i><\/p>\n<p>[91] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, c\u1ea5m d\u00e2n gian d\u1ec7t g\u1ea5m l\u01b0ng, th\u00eau l\u01b0ng v\u00e0 hoa d\u00e0y kh\u1eafp m\u1eb7t v\u1ea3i, nh\u1eefng th\u1ee9 m\u00e0 T\u00e2y Xuy\u00ean m\u1ed7i n\u0103m d\u1ec7t \u0111\u1ec3 cung ti\u1ebfn c\u0169ng b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>[92] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng h\u1eadu quan \u1edf Trung th\u01b0 \u0111\u01b0\u1eddng khi th\u0103ng \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ra ngo\u00e0i, ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o \u0111\u00e3 l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf Ng\u0169 ph\u00f2ng c\u00f4ng s\u1ef1 ba n\u0103m th\u00ec thay th\u1ebf.<\/p>\n<p>[93] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c ty \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 n\u1ebfu c\u00f3 tr\u1ee5 s\u1edf c\u00f9ng ch\u00e2u v\u1edbi chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 ph\u00f3 th\u00ec \u0111\u1ec1u d\u1eddi sang ch\u00e2u kh\u00e1c.<\/p>\n<p>[94] L\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: Nghe n\u00f3i nh\u00e0 c\u1eeda c\u1ee7a th\u00e2n th\u00edch, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi quan l\u1ea1i tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, ho\u1eb7c ti\u1ebft l\u1ed9 l\u1eddi n\u00f3i trong c\u1ea5m cung, n\u00ean ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c c\u01a1 quan xem x\u00e9t v\u00e0 c\u1eed ng\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ec1u tra.<\/p>\n<p>[95] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, Vua ng\u1ef1 \u1edf d\u00e3y ph\u00eda t\u00e2y \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, tri\u1ec7u t\u1eadp c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n \u0111\u1ebfn xem gi\u1ea3ng s\u00e1ch; b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c qu\u00e2n \u0111\u1ea7u t\u1ea5u s\u1ef1, t\u1eeb \u0111\u00f3 tr\u1edf th\u00e0nh l\u1ec7.<\/p>\n<p>[96] Chi\u1ebfu cho Tam ty r\u1eb1ng: N\u1ebfu c\u00f3 quan l\u1ea1i n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 d\u00e2ng l\u00ean nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u l\u1ee3i h\u1ea1i v\u1ec1 ti\u1ec1n b\u1ea1c v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng b\u1ed5 kh\u00f4ng theo th\u1ee9 t\u1ef1.<\/p>\n<p>[97] B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng T\u00f4ng Ngh\u1ecb v\u00e0 T\u00f4n Mi\u1ec5n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh, ch\u1ee9c Gi\u00e1m s\u00e1t ng\u1ef1 s\u1eed l\u00fd h\u00e0nh b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y.<\/p>\n<p>T\u00f4n Mi\u1ec5n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi H\u1ed9i K\u00ea.<\/p>\n<p>[98] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, xu\u1ea5t ra m\u1ed9t tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n t\u1eeb kho n\u1ed9i t\u00e0ng \u0111\u1ec3 ban th\u01b0\u1edfng cho Tam ty.<\/p>\n<p>[99] L\u1ea5y ph\u1ee7 h\u1ecdc \u1edf H\u00e0 Nam ph\u1ee7 l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m. N\u0103m th\u1ee9 ba ni\u00ean hi\u1ec7u \u0110\u1ed3ng Quang \u0111\u1eddi H\u1eadu \u0110\u01b0\u1eddng, l\u1ea7n \u0111\u1ea7u x\u00e2y d\u1ef1ng mi\u1ebfu V\u0103n Tuy\u00ean V\u01b0\u01a1ng. N\u0103m th\u1ee9 ba ni\u00ean hi\u1ec7u H\u00e0m B\u00ecnh, tu s\u1eeda l\u1ea1i. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u1ec9 g\u1ecdi l\u00e0 ph\u1ee7 h\u1ecdc, \u0111\u1ebfn nay Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng t\u1ea5u l\u00ean, m\u1edbi ch\u00ednh th\u1ee9c \u0111\u1ed5i t\u00ean th\u00e0nh Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m.<\/p>\n<p>[100] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan \u0110\u00e0i gi\u00e1n ch\u01b0a t\u1eebng tr\u1ea3i qua ch\u1ee9c tri ch\u00e2u, th\u00ec t\u1ea1m th\u1eddi cho l\u00e0m tri ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[101] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, Vua ng\u1ef1 \u1edf \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, xem x\u00e9t vi\u1ec7c chuy\u1ec3n vi\u00ean c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n, k\u00e9o d\u00e0i ba ng\u00e0y.<\/p>\n<p>[102] Ng\u00e0y \u0110inh S\u1eedu, c\u1ea5m d\u00e2n gian v\u00ec n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f9a m\u00e0 \u0111\u00f3ng g\u00f3p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u1ea1o tr\u01b0\u1eddng c\u1ea3m t\u1ea1 \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n<p>[103] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, Vua ng\u1ef1 \u1edf \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh, x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c t\u00f9 nh\u00e2n \u0111ang b\u1ecb giam gi\u1eef.<\/p>\n<p>[104] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, chi\u1ebfu cho Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng l\u1ec5 vi\u1ec7n r\u1eb1ng: Nh\u1eefng v\u1eadt ph\u1ea9m d\u00e2ng c\u00fang h\u00e0ng n\u0103m \u1edf l\u0103ng V\u0129nh \u0110\u1ecbnh, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec3n l\u1ec5, th\u00ec b\u00e3i b\u1ecf.<\/p>\n<p>[105] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 c\u1eed nh\u00e2n b\u1ecb giam gi\u1eef, m\u00e0 ng\u1ee5c l\u1ea1i h\u00e0 kh\u1eafc khi\u1ebfn ch\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u00ec b\u1ec7nh t\u1eadt, th\u00ec quan \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u tra. Ai t\u1ed1 c\u00e1o s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ti\u1ec1n, c\u00f4ng nh\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng m\u1ed9t b\u1eadc; n\u1ebfu c\u00f9ng ph\u1ea1m t\u1ed9i m\u00e0 t\u1ef1 t\u1ed1 c\u00e1o, th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i v\u00e0 th\u01b0\u1edfng nh\u01b0 tr\u00ean.&#8221;<\/i> Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: Quan ch\u00e2u huy\u1ec7n x\u1eed t\u1ed9i nh\u00e2n ch\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u00fang ph\u00e1p, d\u00f9 l\u00e0 t\u1ed9i c\u00f4ng, th\u00ec n\u01a1i \u0111\u00f3 ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00ea ph\u1ea1t, ph\u1ea3i t\u1ea5u l\u00ean ch\u1edd x\u00e9t x\u1eed.<\/p>\n<p><i>(Chi\u1ebfu n\u00e0y ban v\u00e0o ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o th\u00e1ng s\u00e1u, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[106] Ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t th\u00e1ng s\u00e1u, K\u1ef7 S\u1eedu, ban cho ch\u00e2u Tr\u1ea7n v\u00e0 ch\u00e2u D\u01b0\u01a1ng m\u1ed7i n\u01a1i n\u0103m kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng h\u1ecdc \u0111i\u1ec1n.<\/p>\n<p>[107] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, sai Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Th\u1ea9m H\u1eadu T\u1ea3i \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u Ho\u00e0i, V\u1ec7, T\u1eeb, T\u01b0\u01a1ng, H\u00ecnh, Minh, Tr\u1ea5n, Tri\u1ec7u \u0111\u1ec3 d\u1ea1y d\u00e2n tr\u1ed3ng l\u00faa n\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>[108] Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty<a class=\"footnote\" title=\"Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, ch\u1eef 'ty' nguy\u00ean l\u00e0 's\u1ee9', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-23\" href=\"#footnote-349-23\" aria-label=\"Footnote 23\"><sup class=\"footnote\">[23]<\/sup><\/a> t\u00e2u r\u1eb1ng \u1edf Giao Ch\u00e2u, Tr\u1ea7n C\u00f4ng V\u0129nh c\u00f9ng h\u01a1n 600 ng\u01b0\u1eddi xin quy ph\u1ee5, L\u00fd \u0110\u1ee9c Ch\u00ednh ph\u00e1t qu\u00e2n \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi \u0111u\u1ed5i b\u1eaft. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra chi\u1ebfu cho \u0111\u01b0a C\u00f4ng V\u0129nh v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kia tr\u1edf v\u1ec1, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi d\u1ee5 \u0110\u1ee9c Ch\u00ednh ph\u1ea3i an \u1ee7i v\u00e0 gi\u1eef h\u1ecd l\u1ea1i.<\/p>\n<p>Khu m\u1eadt s\u1ee9 Th\u00e1i T\u1ec1 t\u00e2u: <i>&#8220;Ng\u01b0\u1eddi Man b\u1ecf \u0111i\u1ec1u \u00e1c theo \u0111\u1ee9c, xin h\u00e3y thu nh\u1eadn h\u1ecd, c\u1ea5p cho ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang \u1edf Kinh H\u1ed3 \u0111\u1ec3 h\u1ecd t\u1ef1 canh t\u00e1c. Nay n\u1ebfu th\u1ea3 h\u1ecd \u0111i, ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd s\u1ebd kh\u00f4ng tr\u1edf v\u1ec1 b\u1ed9 c\u0169. N\u1ebfu h\u1ecd t\u1ea3n m\u00e1c v\u00e0o n\u00fai r\u1eebng, th\u00ec h\u1eadu h\u1ecda s\u1ebd ra sao!&#8221;<\/i> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh kh\u00f4ng nghe. N\u0103m sau, ng\u01b0\u1eddi Man qu\u1ea3 nhi\u00ean l\u00e0m lo\u1ea1n.<\/p>\n<p>[109] Con c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng M\u00f4ng Ch\u00ednh l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u1ec1 H\u00f9ng t\u1eebng b\u1ecb t\u1ed9i gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi n\u00ean b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>T\u1ec1 H\u00f9ng l\u00e0 th\u00e2n th\u00edch c\u1ee7a Trang Hi\u1ebfn, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2n x\u00e1 \u0111\u00e3 ph\u1ee5c ch\u1ee9c. Vi\u1ec7c n\u00e0y giao xu\u1ed1ng Khu m\u1eadt vi\u1ec7n, Khu m\u1eadt s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 \u0111\u1ecbnh thi h\u00e0nh. Th\u00e1i T\u1ec1 n\u00f3i: <i>&#8220;Nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y l\u00e0 ph\u00e1p lu\u1eadt b\u1ecb b\u1ebb cong, sao c\u00f3 th\u1ec3 thi h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c!&#8221;<\/i> V\u00e0 \u00f4ng \u0111o\u00e1n Th\u1ef1 kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1eef v\u1eefng l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng, h\u00f4m sau, \u00f4ng m\u1ed9t m\u00ecnh t\u00e2u r\u1eb1ng T\u1ec1 H\u00f9ng c\u1eady th\u1ebf l\u1ef1c c\u1ee7a ti\u00ean \u0111\u1ebf m\u00e0 gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng ch\u1ebft, l\u1ea1i nhanh ch\u00f3ng ph\u1ee5c ch\u1ee9c, \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1ea5y \u00e2n hu\u1ec7 m\u00e0 ph\u1ebf b\u1ecf ph\u00e1p lu\u1eadt. Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i: <i>&#8220;Gi\u00e1ng m\u1ed9t b\u1eadc r\u1ed3i cho l\u00e0m quan, \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?&#8221;<\/i> Th\u00e1i T\u1ec1 ki\u00ean quy\u1ebft n\u00f3i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf nghe theo.<\/p>\n<p><i>(Theo ghi ch\u00e9p tr\u00ean c\u1ed9t ch\u00f9a Kim Th\u1eb1ng vi\u1ec7n \u1edf Th\u00e0nh \u0110\u00f4: n\u0103m Thi\u00ean Th\u00e1nh th\u1ee9 10, M\u00f4ng Ch\u00ednh l\u00e0m Qu\u1ed1c t\u1eed b\u00e1c s\u0129, coi vi\u1ec7c \u1edf Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng, T\u1ec1 H\u00f9ng l\u00e0m Tam ban ph\u1ee5ng ch\u1ee9c, kh\u00f4ng r\u00f5 sau n\u00e0y th\u0103ng ch\u1ee9c g\u00ec.)<\/i><\/p>\n<p>[110] Ng\u00e0y Qu\u00fd T\u1ef5, mi\u1ec5n thu\u1ebf ti\u1ec1n mu\u1ed1i s\u1eaft b\u1ed1n m\u00f9a \u1edf Nghi Ch\u00e2u m\u1ed9t n\u0103m.<\/p>\n<p>[111] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu cho Tam ban vi\u1ec7n, theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, s\u1ee9 th\u1ea7n gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3 th\u00ec l\u00e0m Tu\u1ea7n ki\u1ec3m, Gi\u00e1m \u00e1p, t\u1eeb nay th\u00eam m\u1ed9t nhi\u1ec7m k\u1ef3 gi\u00e1m \u0111\u01b0\u01a1ng \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng g\u1ea7n.<\/p>\n<p>[112] Ng\u00e0y \u0110inh D\u1eadu, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng c\u00e1c quan v\u0103n v\u00f5 ph\u1ea1m l\u1ed7i th\u1ea5t nghi b\u1ecb ph\u1ea1t, t\u1eeb nay kh\u00f4ng coi l\u00e0 l\u1ed7i l\u1ea7m.<\/p>\n<p>[113] Kinh \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty t\u00e2u r\u1eb1ng \u1edf v\u00f9ng T\u1ebf, Duy\u1ec5n v\u1ed1n c\u00f3 nhi\u1ec1u ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u1ecf hoang, \u0110\u00f4 gi\u00e1m \u1edf Thanh Ch\u00e2u l\u00e0 H\u00e1c Nh\u00e2n V\u0169 kh\u00e1 am hi\u1ec3u vi\u1ec7c ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, xin cho \u00f4ng quy ho\u1ea1ch th\u1ee7y l\u1ee3i, chi\u00eau m\u1ed9 d\u00e2n khai kh\u1ea9n. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>[114] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, l\u1ea5y H\u1ed9 b\u1ed9 ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Duy\u00ean ki\u00eam qu\u1ea3n vi\u1ec7c \u0111\u00e0o k\u00eanh t\u01b0\u1edbi ru\u1ed9ng d\u00e2n, do Duy\u00ean t\u1ef1 xin.<\/p>\n<p>[115] Cho vay g\u1ea1o cho d\u00e2n \u0111\u00f3i \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi Di\u00ean Ch\u00e2u, m\u1ed7i h\u1ed9 ba h\u1ed9c.<\/p>\n<p>[116] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, ra chi\u1ebfu cho Ki\u1ec1m h\u1ea1t ty \u1edf Phu Di\u00ean l\u1ed9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi Th\u1ee5c H\u1ed9 v\u00e0 gi\u1eb7c Phi\u00ean c\u01b0\u1edbp b\u00f3c ngo\u00e0i bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p>[117] Mi\u1ec5n m\u1ed9t n\u1eeda thu\u1ebf cho d\u00e2n b\u1ecb thi\u00ean tai trong kinh \u0111\u00f4.<\/p>\n<p>[118] Ho\u00e0i Nam ch\u1ebf tr\u00ed ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 L\u01b0u Th\u1eeba Nhan d\u00e2ng l\u00ean b\u00e1nh xe qu\u1ea1t v\u00e0 \u0111\u1ed3 d\u00f9ng t\u1eafm, \u0110\u1ed3ng tri gi\u00e1n vi\u1ec7n Qu\u00e1ch Khuy\u1ebfn t\u00e2u: <i>&#8220;\u0110\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 v\u1eadt n\u00ean d\u00e2ng, Th\u1eeba Nhan mu\u1ed1n d\u00f9ng th\u1ee9 n\u00e0y \u0111\u1ec3 n\u1ecbnh b\u1ee3 b\u1ec1 tr\u00ean. Xin giao ra ngo\u00e0i h\u1ee7y b\u1ecf, \u0111\u1ec3 r\u0103n \u0111e k\u1ebb t\u00e0 n\u1ecbnh.&#8221;<\/i> Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, chi\u1ebfu tr\u1ea3 l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[119] T\u1ea3 \u0110\u1ed3n V\u1ec7 t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n M\u00e3 Qu\u00fd L\u01b0\u01a1ng b\u1ecb an tr\u00ed \u1edf Tr\u1eeb Ch\u00e2u, sai ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e1nh tr\u1ed1ng \u0110\u0103ng V\u0103n, \u0111\u01b0\u1ee3c cho v\u1ec1 h\u01b0u. Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed tri t\u1ea1p s\u1ef1 D\u01b0\u01a1ng Giai t\u00e2u r\u1eb1ng vi\u1ec7c v\u1ec1 h\u01b0u l\u00e0 \u0111\u1ec3 \u01b0u \u0111\u00e3i ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, Qu\u00fd L\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 b\u1ecb bi\u1ebfm tr\u00edch th\u00ec kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng. C\u00f3 chi\u1ebfu b\u1eaft t\u1ed9i ty tr\u1ed1ng, Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba H\u00e0n \u1ee8c cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c thi h\u00e0nh hay kh\u00f4ng l\u00e0 do ch\u1ea5p ch\u00ednh, quan l\u1ea1i c\u00f3 t\u1ed9i g\u00ec, b\u00e8n n\u1ed9p chi\u1ebfu v\u1ec1 Trung th\u01b0. Vua cho r\u1eb1ng \u1ee8c n\u00ean t\u00e2u tr\u00ecnh xin ch\u1ec9 th\u1ecb, kh\u00f4ng n\u00ean t\u1ef1 ti\u1ec7n n\u1ed9p chi\u1ebfu th\u01b0, \u0111\u1eb7c c\u00e1ch tha t\u1ed9i, nh\u01b0ng v\u1eabn b\u1eaft t\u1ed9i quan l\u1ea1i ty tr\u1ed1ng. Ph\u00e1p t\u1ef1 cho r\u1eb1ng quan l\u1ea1i ph\u1ea3i n\u1ed9p ti\u1ec1n chu\u1ed9c t\u1ed9i, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c tha.<\/p>\n<p><i>(Theo H\u1ed9i y\u1ebfu, \u0111\u00e2y l\u00e0 vi\u1ec7c ng\u00e0y 17 th\u00e1ng 6 n\u0103m \u1ea4t T\u1ef5.)<\/i><\/p>\n<p>[120] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00ecn, chi\u1ebfu cho Khai Phong ph\u1ee7, t\u1eeb nay n\u1ebfu c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 truy\u1ec1n tuy\u00ean, ph\u1ea3i theo l\u1ec7 ng\u00e0y h\u00f4m sau v\u00e0o \u0111i\u1ec7n t\u00e2u tr\u00ecnh xin ch\u1ec9 th\u1ecb. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00f3 ch\u1ec9 d\u1ee5 cho H\u1eadu h\u00e0nh H\u1ed7 Ng\u1ecdc c\u1ee7a ph\u1ee7 n\u00e0y chuy\u1ec3n l\u00e0m Th\u1ee7 m\u00f4n ti\u1ec1n h\u00e0nh. Qua h\u01a1n tr\u0103m ng\u00e0y, ph\u00e1n quan B\u00e0ng T\u1ecbch m\u1edbi t\u00e2u l\u00ean, n\u00ean ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>[121] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, l\u1ea5y Giang H\u01b0u Ph\u1ee5c, T\u01b0 ph\u00e1p tham qu\u00e2n L\u1ed9 Ch\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 khoa Th\u01b0 ph\u00e1n b\u1ea1t t\u1ee5y, l\u00e0m \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba; Tr\u01b0\u01a1ng B\u00e1 Ng\u1ecdc, L\u00e2m \u1ee8c, Di\u00eam Tu\u00e2n \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m quan m\u1ea1c ch\u1ee9c l\u01b0\u1ee1ng s\u1ee9.<\/p>\n<p>H\u01b0u Ph\u1ee5c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Tr\u1ea7n L\u01b0u; \u1ee8c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Khai Phong; Tu\u00e2n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Ph\u01b0\u1ee3ng T\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p><i>(Th\u00e1ng 2 ng\u00e0y \u1ea4t M\u00f9i, \u0111\u00e3 b\u00e3i b\u1ecf khoa Th\u01b0 ph\u00e1n b\u1ea1t t\u1ee5y, kh\u00f4ng r\u00f5 v\u00ec sao H\u01b0u Ph\u1ee5c v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m do \u1ee9ng khoa. Xem s\u00e1ch \u300a\u0110\u0103ng khoa k\u00fd\u300b ch\u00e9p: M\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m \u0111\u00f3, c\u00f3 chi\u1ebfu t\u1eeb nay kh\u00f4ng \u0111\u1eb7t khoa n\u00e0y n\u1eefa. Th\u00e1ng 6, l\u1ec7nh cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u1ee9ng khoa kh\u00f4ng ph\u1ea3i thi, H\u01b0u Ph\u1ee5c c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng thi m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m tr\u1ef1c ti\u1ebfp.)<\/i><\/p>\n<p>[122] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1ed5 ch\u1ee9c thi s\u00e1ch v\u1ea5n cho c\u00e1c hi\u1ec1n t\u00e0i ph\u01b0\u01a1ng ch\u00ednh, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 th\u1eb3ng th\u1eafn can gi\u00e1n l\u00e0 Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 T\u00f4 Th\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng ki\u00eam to\u00e0n, th\u00f4ng hi\u1ec3u th\u1ec3 d\u1ee5ng l\u00e0 Th\u00e1i l\u00fd t\u1ef1 th\u1eeba Ng\u00f4 D\u1ee5c, ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng xu\u1ea5t ch\u00fang l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh c\u00f9ng c\u00e1c v\u00f5 c\u1eed nh\u00e2n t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh. B\u00e0i s\u00e1ch v\u1ea5n c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef<a class=\"footnote\" title=\"Theo b\u1ea3n 'T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu', b\u00e0i s\u00e1ch v\u1ea5n c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u1ec1u x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0, nh\u01b0ng b\u00e0i c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c. 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' ch\u00e9p: 'B\u00e0i s\u00e1ch c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0, b\u00e0i c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef... Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang B\u00ed th\u01b0 t\u1ec9nh, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri huy\u1ec7n C\u00f4n S\u01a1n, T\u00f4 Ch\u00e2u.' 'T\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n' v\u00e0 'T\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m' c\u0169ng ch\u00e9p t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1: 'B\u00e0i s\u00e1ch c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c x\u1ebfp h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u1ec1u x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0.' \u0110o\u1ea1n v\u0103n n\u00e0y trong b\u1ea3n g\u1ed1c c\u00f3 ch\u1ed7 thi\u1ebfu s\u00f3t, n\u00ean theo b\u1ea3n T\u1ed1ng.\" id=\"return-footnote-349-24\" href=\"#footnote-349-24\" aria-label=\"Footnote 24\"><sup class=\"footnote\">[24]<\/sup><\/a>, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c, b\u1ed5 nhi\u1ec7m Ng\u00f4 D\u1ee5c l\u00e0m Tr\u1ee9 t\u00e1c t\u00e1 lang, Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Th\u00f4ng ph\u00e1n H\u1ed3 Ch\u00e2u. T\u00f4 Th\u00e2n l\u00e0m T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Th\u00f4ng ph\u00e1n H\u1ed3ng Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang, Tri huy\u1ec7n C\u00f4n S\u01a1n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ed1ng Th\u00e0nh; T\u00f4 Th\u00e2n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ea5n Giang; Ng\u00f4 D\u1ee5c l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn An.<\/p>\n<p>T\u1eeb khi T\u1ea7n \u0110i\u1ec7u V\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c an t\u00e1ng \u1edf Nh\u1eef, con ch\u00e1u v\u1ec1 sau c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00f4n c\u1ea5t theo, \u0111\u1ec1u do ho\u1ea1n quan qu\u1ea3n l\u00fd. H\u00e0ng n\u0103m, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn vi\u1ebfng m\u1ed9 kh\u00f4ng ng\u1edbt, \u0111i l\u1ea1i \u0111\u00f2i h\u1ecfi, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho ch\u00e2u huy\u1ec7n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, khi Ng\u00f4 D\u1ee5c l\u00e0m Tri huy\u1ec7n T\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh, \u0111\u00e3 ki\u1ebfn ngh\u1ecb: <i>&#8220;Nh\u1eefng g\u00ec quan ph\u1ee7 c\u1ea7n, ph\u1ea3i ghi r\u00f5 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee5 th\u1ec3, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 s\u1ee9 gi\u1ea3 t\u00f9y ti\u1ec7n \u0111\u00f2i h\u1ecfi. Nh\u1eefng th\u1ee9 nh\u01b0 d\u00ea, l\u1ee3n, xin \u0111\u1ec1u do quan ph\u1ee7 cung c\u1ea5p.&#8221;<\/i> Nh\u1edd \u0111\u00f3, d\u00e2n ch\u00fang gi\u1ea3m \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e1nh n\u1eb7ng cung ph\u00ed \u0111\u1ebfn b\u1ea3y t\u00e1m ph\u1ea7n. C\u00e1c ho\u1ea1n quan \u0111i qua \u0111\u1ec1u c\u0103m gh\u00e9t, c\u00f3 k\u1ebb n\u1eeda \u0111\u00eam g\u00f5 c\u1eeda huy\u1ec7n, \u0111\u00f2i tr\u00e2u \u0111\u1ec3 k\u00e9o xe, Ng\u00f4 D\u1ee5c ki\u00ean quy\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u00e1p \u1ee9ng.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, khi c\u00e1c t\u00f4ng th\u1ea5t \u0111i qua, th\u1ea3 chim \u01b0ng, ch\u00f3 s\u0103n ph\u00e1 ho\u1ea1i ru\u1ed9ng d\u00e2n, nh\u01b0ng khi \u0111\u1ebfn T\u01b0\u01a1ng Th\u00e0nh, h\u1ecd \u0111\u1ec1u t\u1ef1 gi\u00e1c r\u0103n nhau, kh\u00f4ng d\u00e1m t\u00f9y ti\u1ec7n.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, khi Ng\u00f4 Vi\u1ec7t quy ph\u1ee5c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, \u0111\u1ea5t \u0111ai c\u00e1c qu\u1eadn huy\u1ec7n c\u00f2n hoang vu, d\u00e2n chi\u1ebfm ru\u1ed9ng kh\u00f4ng c\u00f3 quy c\u1ee7, l\u00e2u ng\u00e0y nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi l\u1ea5n chi\u1ebfm, ki\u1ec7n t\u1ee5ng m\u1ea5y ch\u1ee5c n\u0103m kh\u00f4ng gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh tri\u1ec7u t\u1eadp d\u00e2n h\u1ecfi v\u1ec1 s\u1ed1 thu\u1ebf \u0111\u00e3 n\u1ed9p, kho\u1ea3ng m\u1ed9t hai ph\u1ea7n tr\u0103m, \u00f4ng thu h\u1ebft ph\u1ea7n c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho d\u00e2n ngh\u00e8o, t\u1eeb \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f2n ki\u1ec7n t\u1ee5ng.<\/p>\n<p>[123] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, xu\u1ea5t 50 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n t\u1eeb kho n\u1ed9i t\u00e0ng giao cho Tam ty, \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1eddng mua l\u00faa m\u1ea1ch \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n ven s\u00f4ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, v\u00f9ng Kinh \u0110\u00f4ng b\u1ecb h\u1ea1n h\u00e1n, l\u00faa m\u1ea1ch kh\u00f4ng k\u1ecbp th\u1eddi gieo tr\u1ed3ng n\u00ean c\u00f3 l\u1ec7nh n\u00e0y.<\/p>\n<p>[124] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;C\u00e1c quan \u1edf Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh t\u1eebng tr\u1ea3i qua ch\u1ee9c tri ch\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea1m t\u1ed9i tham nh\u0169ng, t\u1eeb nay v\u1ec1 sau \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0o c\u00e1c t\u00e0o thu\u1ed9c t\u1ea3 danh. C\u1ee5 th\u1ec3, L\u1ea1i b\u1ed9, H\u1ed9 b\u1ed9, L\u1ec5 b\u1ed9 thu\u1ed9c t\u1ea3 danh t\u00e0o; Ty phong, Ty hu\u00e2n, Kh\u1ea3o c\u00f4ng, \u0110\u1ed9 chi, Kim b\u1ed9, Th\u01b0\u01a1ng b\u1ed9, T\u1eeb b\u1ed9, Ch\u1ee7 kh\u00e1ch, Thi\u1ec7n b\u1ed9 thu\u1ed9c t\u1ea3 t\u00e0o; Binh b\u1ed9, H\u00ecnh b\u1ed9, C\u00f4ng b\u1ed9 thu\u1ed9c h\u1eefu danh t\u00e0o; Ch\u1ee9c ph\u01b0\u01a1ng, Gi\u00e1 b\u1ed9<a class=\"footnote\" title=\"Gi\u00e1 b\u1ed9 nguy\u00ean t\u00e1c 'b\u1ed9 gi\u00e1', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 to\u00e0n v\u0103n T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-349-25\" href=\"#footnote-349-25\" aria-label=\"Footnote 25\"><sup class=\"footnote\">[25]<\/sup><\/a>, Kh\u1ed1 b\u1ed9, \u0110\u00f4 quan, T\u1ef7 b\u1ed9, Ty m\u00f4n, \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, Ngu b\u1ed9, Th\u1ee7y b\u1ed9 thu\u1ed9c h\u1eefu t\u00e0o.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(C\u00f3 th\u1ec3 tham kh\u1ea3o th\u00eam th\u00e1ng 10 n\u0103m Thi\u00ean Hi th\u1ee9 3.)<\/i><\/p>\n<p>[125] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, ban chi\u1ebfu: <i>&#8220;C\u00e1c quan ch\u1ee9c t\u1eeb \u0110\u00e3i ch\u1ebf tr\u1edf l\u00ean, m\u1ed7i n\u0103m v\u00e0o d\u1ecbp ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn c\u1eed con em h\u01b0\u1edfng \u00e2n tr\u1ea1ch, n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ra ngo\u00e0i, tr\u1eeb s\u00e1u n\u01a1i l\u00e0 \u00cdch, T\u1eed, T\u1ea7n, Di\u00ean, T\u1ecbnh, Qu\u1ea3ng, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p xin th\u00eam. N\u1ebfu \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua hai l\u1ea7n t\u1ebf giao, mu\u1ed1n d\u00f9ng \u00e2n \u0111i\u1ec3n \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c h\u1ecd, th\u00ec cho ph\u00e9p.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[126] Ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o, Trung th\u01b0 t\u00e2u r\u1eb1ng Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 L\u00fd Gi\u1ea3n Chi, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 thi \u1edf H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n, \u0111\u01b0\u1ee3c ban cho danh hi\u1ec7u \u0110\u1ed3ng ti\u1ebfn s\u0129 xu\u1ea5t th\u00e2n, l\u00e0m ch\u1ee9c Qu\u00e1n c\u00e1c Hi\u1ec7u kh\u00e1m, nay \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu ch\u1ec9 b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Tri ch\u00e2u H\u00ecnh Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>Gi\u1ea3n Chi l\u00e0 con c\u1ee7a L\u00fd \u0110\u1ecbch. Cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Thi\u00ean Hi, \u0110\u1ecbch b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng v\u00e0 b\u1ecb \u0111\u00e0y, Gi\u1ea3n Chi c\u0169ng b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c. Khi \u0110\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, Gi\u1ea3n Chi t\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y v\u1edbi Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, xin x\u00e9t l\u1ea1i, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh l\u1ec7nh n\u00e0y. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n t\u00e1n kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng t\u00ecnh.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u1ecbch c\u00f9ng L\u1eef Di Gi\u1ea3n c\u00f9ng l\u00e0m T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, \u0110\u1ecbch th\u1eb3ng th\u1eafn m\u00e0 s\u01a1 su\u1ea5t, Di Gi\u1ea3n kh\u00e9o l\u00e9o m\u00e0 k\u00edn \u0111\u00e1o. \u0110\u1ecbch th\u01b0\u1eddng c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch, Di Gi\u1ea3n nh\u1eadn ra kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u0110\u1ecbch ngh\u0129 ra<a class=\"footnote\" title=\"Di Gi\u1ea3n nh\u1eadn ra kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u0110\u1ecbch ngh\u0129 ra, ch\u1eef 'phi' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 37 v\u1ec1 s\u1ef1 t\u00edch L\u1eef Di Gi\u1ea3n b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-349-26\" href=\"#footnote-349-26\" aria-label=\"Footnote 26\"><sup class=\"footnote\">[26]<\/sup><\/a>, b\u00e8n h\u1ecfi ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n c\u1eadn: &#8216;D\u01b0\u1edbi tr\u01b0\u1edbng Ph\u1ee5c C\u1ed5, ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng b\u00e0n m\u01b0u?&#8217; Ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y tr\u1ea3 l\u1eddi r\u1eb1ng L\u00fd kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u00e1ch n\u00e0o kh\u00e1c, ch\u1ec9 c\u00f3 Gi\u1ea3n Chi lo li\u1ec7u vi\u1ec7c, h\u01a1n xa cha m\u00ecnh. Di Gi\u1ea3n b\u00e8n n\u00f3i v\u1edbi \u0110\u1ecbch: &#8216;T\u00e0i n\u0103ng c\u1ee7a Gi\u1ea3n Chi c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean giao vi\u1ec7c cho c\u1eadu \u1ea5y.&#8217; \u0110\u1ecbch khi\u00eam t\u1ed1n kh\u00f4ng d\u00e1m nh\u1eadn, Di Gi\u1ea3n n\u00f3i: &#8216;Ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n, \u00f4ng kh\u00f4ng c\u1ea7n bi\u1ebft.&#8217; Li\u1ec1n t\u00e2u l\u00ean, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, cha con \u0110\u1ecbch \u0111\u1ec1u vui m\u1eebng, kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng Di Gi\u1ea3n \u00e2m th\u1ea7m \u0111o\u1ea1t m\u1ea5t ng\u01b0\u1eddi m\u01b0u s\u0129 c\u1ee7a m\u00ecnh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Gi\u1ea3n Chi nh\u1eadn m\u1ec7nh, \u1edf \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eeda n\u0103m, \u0110\u1ecbch qu\u1ea3 nhi\u00ean b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y theo \u300aLong Xuy\u00ean bi\u1ec7t ch\u00ed\u300b, nh\u01b0ng \u300aBi\u1ec7t ch\u00ed\u300b cho r\u1eb1ng Di Gi\u1ea3n t\u00e2u xin b\u1ed5 nhi\u1ec7m Gi\u1ea3n Chi l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft. Trong Th\u1ef1c l\u1ee5c v\u00e0 B\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Gi\u1ea3n Chi \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ea5y ghi ch\u00e9p v\u1ec1 vi\u1ec7c Gi\u1ea3n Chi t\u1eebng l\u00e0m \u0110\u1ec1 h\u00ecnh L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, e r\u1eb1ng ch\u00ednh l\u00e0 vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Tri ch\u00e2u H\u00ecnh Ch\u00e2u.<\/i><\/p>\n<p><i>Xem \u00fd c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n ch\u1ec9 mu\u1ed1n Gi\u1ea3n Chi kh\u00f4ng \u1edf b\u00ean c\u1ea1nh cha m\u00ecnh<a class=\"footnote\" title=\"Xem \u00fd c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n ch\u1ec9 mu\u1ed1n Gi\u1ea3n Chi kh\u00f4ng \u1edf b\u00ean c\u1ea1nh cha m\u00ecnh, ch\u1eef '\u00fd' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, ch\u1eef 'ch\u1ec9' nguy\u00ean l\u00e0 'ch\u00ednh', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b s\u1eeda v\u00e0 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-349-27\" href=\"#footnote-349-27\" aria-label=\"Footnote 27\"><sup class=\"footnote\">[27]<\/sup><\/a>, n\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n<a class=\"footnote\" title=\"N\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, ch\u1eef 'si\u00eau' nguy\u00ean l\u00e0 'kh\u1edfi', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-349-28\" href=\"#footnote-349-28\" aria-label=\"Footnote 28\"><sup class=\"footnote\">[28]<\/sup><\/a>, sai ra ngo\u00e0i l\u00e0m quan, m\u00e0 cha con \u0110\u1ecbch kh\u00f4ng nh\u1eadn ra, e r\u1eb1ng \u300aBi\u1ec7t ch\u00ed\u300b ghi nh\u1ea7m. Nay l\u01b0\u1ee3c b\u1edbt, ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y.)<\/i><\/p>\n<p>[127] Th\u00e1ng n\u00e0y, Khai Phong ph\u1ee7 v\u00e0 Truy Ch\u00e2u b\u00e1o c\u00e1o c\u00f3 n\u1ea1n ch\u00e2u ch\u1ea5u.<\/p>\n<p>[128] Th\u00e1ng 6 nhu\u1eadn, ng\u00e0y M\u1eadu Ng\u1ecd, m\u00f9ng m\u1ed9t, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng trong thi\u00ean h\u1ea1 ai c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ed1 c\u00e1o k\u1ebb gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng 5 v\u1ea1n ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>[129] Ban cho tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u1edf H\u00e0ng Ch\u00e2u 5 kho\u1ea3nh ru\u1ed9ng.<\/p>\n<p>[130] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, phong \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan Chu C\u00e1t l\u00e0m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n s\u00f9ng ban, T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m \u0110i\u1ec1n K\u1ebf V\u0129nh l\u00e0m T\u00e2y \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i bi\u00ean gi\u1edbi xa. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu t\u00ecm nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng thu\u1ed9c quy\u1ec1n M\u00e3 Tri Ti\u1ebft v\u00e0 T\u00e0o V\u0129, \u0111\u1ebfn nay t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c Chu C\u00e1t v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, b\u00e8n b\u1ed5 d\u1ee5ng.<\/p>\n<p><i>(Theo \u300aS\u00f3c L\u1ecbch\u300b: th\u00e1ng 10 n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu th\u1ee9 4, c\u00f3 \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c T\u00f4n H\u1ea1o. \u300aTh\u1ef1c L\u1ee5c\u300b kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p, nay kh\u00f4ng d\u00f9ng.)<\/i><\/p>\n<p>[131] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, sai H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Tr\u01b0\u01a1ng Quan, Tri ch\u1ebf c\u00e1o L\u00fd Th\u1ee5c v\u00e0 T\u1ed1ng K\u1ef3 bi\u00ean so\u1ea1n s\u00e1ch v\u1edf \u1edf Tam qu\u00e1n v\u00e0 B\u00ed c\u00e1c. L\u1ea1i sai Ph\u00e1n qu\u00e1n c\u00e1c Th\u1ecbnh \u0110\u1ed9, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u1eafc T\u01b0\u1ee3ng, Th\u1ea1ch Trung L\u1eadp v\u00e0 L\u00fd Tr\u1ecdng Dung xem x\u00e9t l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[132] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, cho vay g\u1ea1o cho b\u1ed9 l\u1ea1c Phi\u00ean \u1edf Kh\u00e1nh Ch\u00e2u, m\u1ed7i h\u1ed9 1 h\u1ed9c.<\/p>\n<p>[133] T\u1ea1m ng\u1eebng vi\u1ec7c mua s\u1eafm v\u1eadt ph\u1ea9m cung ti\u1ebfn \u1edf hai ch\u00e2u \u0110\u0103ng v\u00e0 Lai.<\/p>\n<p>[134] Ng\u00e0y Gi\u00e1p T\u00fd, ch\u00e2u T\u1ee9 t\u00e2u r\u1eb1ng s\u00f4ng Ho\u00e0i v\u00e0 s\u00f4ng Bi\u1ec7n tr\u00e0n n\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>[135] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, ch\u00e2u Ph\u1ee7 t\u00e2u r\u1eb1ng Tri\u1ec7u Nguy\u00ean H\u1ea1o t\u1eeb sau th\u00e1ng gi\u00eang nhi\u1ec1u l\u1ea7n x\u00e2m ph\u1ea1m. Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho B\u1ed9 th\u1ef1 ty \u1edf T\u1ecbnh v\u00e0 \u0110\u1ea1i nghi\u00eam ng\u1eb7t ph\u00f2ng b\u1ecb.<\/p>\n<p>[136] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n Th\u1ea9m quan r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c tri huy\u1ec7n \u1edf Xuy\u00ean v\u00e0 Qu\u1ea3ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u1ed9i tham nh\u0169ng.<\/p>\n<p>[137] Thu\u1ebf h\u1ea1 n\u0103m nay \u1edf Giang Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9, cho ph\u00e9p d\u00e2n n\u1ed9p b\u1eb1ng ti\u1ec1n m\u1eb7t, v\u00ec m\u01b0a nhi\u1ec1u l\u00e0m h\u1ea1i m\u00f9a m\u00e0ng.<\/p>\n<p>[138] Ch\u00e2u Th\u01b0\u1eddng t\u00e2u r\u1eb1ng huy\u1ec7n V\u00f4 T\u00edch c\u00f3 gi\u00f3 l\u1edbn l\u00e0m \u0111\u1ed5 nh\u00e0. Ban ti\u1ec1n cho nh\u1eefng gia \u0111\u00ecnh c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft do \u0111\u1ed5 nh\u00e0, nh\u00e0 c\u00f3 t\u1eeb 3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft tr\u1edf l\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c 3.000 ti\u1ec1n, \u00edt h\u01a1n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t n\u1eeda.<\/p>\n<p>[139] Ng\u00e0y Canh Ng\u1ecd, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng m\u1ecdi vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng, s\u1ee9 th\u1ea7n, nh\u00e2n vi\u00ean v\u00e0 th\u1ee3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ph\u00e1t t\u00f9y theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n xin th\u0103ng ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>[140] Ch\u00e2u L\u00ea t\u00e2u r\u1eb1ng b\u1ed9 l\u1ea1c Cung B\u1ed9 Xuy\u00ean Man xin h\u00e0ng n\u0103m c\u1ed1ng n\u1ea1p s\u1ea3n v\u1eadt \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4. Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho 5 n\u0103m c\u1ed1ng m\u1ed9t l\u1ea7n.<\/p>\n<p>[141] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng l\u1ec5 ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean, vi\u1ec7c \u0111\u1ed9 t\u0103ng \u0111\u1ea1o v\u00e0 ban \u00e1o t\u00eda, hi\u1ec7u s\u01b0, \u0111\u1ec1u l\u1ea5y 100 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ee9c, l\u1ea1i sai N\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd.<\/p>\n<p>[142] D\u1eddi tr\u1ee5 s\u1edf c\u1ee7a Ty \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh ng\u1ee5c \u1edf \u00cdch Ch\u00e2u l\u1ed9 v\u1ec1 ch\u00e2u Mi.<\/p>\n<p>[143] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Tu\u1ea5t, ban s\u1eafc th\u01b0 khen ng\u1ee3i cho Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ea1, ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef ch\u1ee9c \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, tri ch\u00e2u T\u1ee9 Ch\u00e2u. L\u00fac \u0111\u00f3, m\u01b0a k\u00e9o d\u00e0i h\u01a1n m\u1ed9t th\u00e1ng kh\u00f4ng ng\u1eebng, s\u00f4ng Ho\u00e0i v\u00e0 s\u00f4ng Bi\u1ec7n tr\u00e0n b\u1edd, su\u00fdt nh\u1ea5n ch\u00ecm th\u00e0nh. Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ea1 \u0111\u00edch th\u00e2n d\u1eabn d\u00e2n phu ch\u1ed1ng \u0111\u1ee1, th\u00e0nh kh\u00f4ng b\u1ecb h\u01b0 h\u1ea1i, nh\u00e2n d\u00e2n nh\u1edd \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n. Sau \u0111\u00f3, \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Ty phong vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Th\u00e1ng 7 n\u0103m sau, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Giang T\u00e2y chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9.<\/p>\n<p>[144] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, ph\u00e1 h\u1ee7y c\u00e1c ng\u00f4i ch\u00f9a kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00ean trong danh s\u00e1ch tr\u00ean to\u00e0n qu\u1ed1c.<\/p>\n<p>[145] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng: G\u1ea7n \u0111\u00e2y do n\u1ea1n \u0111\u00f3i k\u00e9m, d\u00e2n ch\u00fang c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i b\u00e1n v\u1ee3 con ho\u1eb7c b\u1ecf r\u01a1i tr\u1ebb nh\u1ecf \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c nh\u1eadn nu\u00f4i, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p t\u00f9y \u00fd x\u1eed l\u00fd.<\/p>\n<p>[146] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng mai r\u00f9a v\u00e0 v\u1ecf r\u00f9a \u1edf H\u1eadu uy\u1ec3n t\u00e1c s\u1edf. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Tam ty t\u00e2u r\u1eb1ng H\u1eadu uy\u1ec3n t\u00e1c s\u1edf mua mai r\u00f9a v\u00e0 v\u1ecf r\u00f9a, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi qu\u00e1 h\u1ea1n kh\u00f4ng n\u1ed9p. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 c\u00f3 chi\u1ebfu c\u1ea5m khai th\u00e1c mai r\u00f9a, sao l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 mua c\u1ee7a d\u00e2n? H\u00e3y b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c mua n\u00e0y, c\u00e1c \u0111\u1ed3 d\u00f9ng b\u1eb1ng mai r\u00f9a c\u0169ng ng\u1eebng s\u1ea3n xu\u1ea5t.&#8221;<\/i> \u0110\u00e2y l\u00e0 theo l\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u1ed9 chi ph\u00e1n quan T\u1ea1 Gi\u00e1ng.<\/p>\n<p><i>(Theo l\u1eddi T\u1ea1 Gi\u00e1ng trong b\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a \u00f4ng.)<\/i><\/p>\n<p>T\u1ea1 Gi\u00e1ng l\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;N\u1ed9i t\u00e0ng kh\u1ed1 m\u1ed7i n\u0103m nh\u1eadn h\u01a1n m\u1ed9t tri\u1ec7u quan ti\u1ec1n \u0111\u00fac, nh\u01b0ng m\u1ed7i n\u0103m c\u1ea5p cho T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 v\u00e0 ba n\u0103m m\u1ed9t l\u1ea7n t\u1ebf giao, \u01b0\u1edbc t\u00ednh chi ra ch\u00edn m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng k\u1ec3. Xin cho to\u00e0n b\u1ed9 ti\u1ec1n \u0111\u00fac trong thi\u00ean h\u1ea1 nh\u1eadp v\u00e0o Tam ty trong m\u01b0\u1eddi n\u0103m, giao tr\u00e1ch nhi\u1ec7m s\u1eed d\u1ee5ng linh ho\u1ea1t, \u0111\u1ec3 t\u00edch tr\u1eef l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ph\u00f2ng th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi, c\u00f2n l\u1ee3i nhu\u1eadn t\u1eeb tr\u00e0, mu\u1ed1i, h\u01b0\u01a1ng, ph\u00e8n \u0111\u1ec1u quy v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4, so v\u1edbi vi\u1ec7c t\u00edch tr\u1eef qu\u00e1 nhi\u1ec1u, l\u1ee3i h\u1ea1i kh\u00e1c xa.<\/i><\/p>\n<p><i>G\u1ea7n \u0111\u00e2y, vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng v\u1eadt ph\u1ea9m ng\u00e0y c\u00e0ng xa x\u1ec9, ban th\u01b0\u1edfng v\u01b0\u1ee3t quy \u0111\u1ecbnh, nhu c\u1ea7u trong cung, n\u0103m ngo\u00e1i t\u00ednh ra b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i l\u0103m v\u1ea1n quan, t\u1eeb m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m nay \u0111\u1ebfn th\u00e1ng t\u01b0, \u0111\u00e3 g\u1ea7n hai m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n. G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 chi\u1ebfu c\u1eaft gi\u1ea3m chi ph\u00ed, nh\u01b0ng c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u1ec9 y\u00eau c\u1ea7u s\u1ed5 s\u00e1ch t\u1eeb th\u1eddi H\u00e0m B\u00ecnh, C\u1ea3nh \u0110\u1ee9c, s\u1ed5 s\u00e1ch kh\u00f4ng c\u00f2n<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'b\u1ea1' trong 'b\u1ed9 th\u01b0 b\u1ea5t t\u1ed3n' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 295, truy\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-349-29\" href=\"#footnote-349-29\" aria-label=\"Footnote 29\"><sup class=\"footnote\">[29]<\/sup><\/a> th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft x\u1eed l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng b\u1eb1ng c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o chi ti\u00eau g\u1ea7n \u0111\u00e2y m\u00e0 suy ra chi ti\u00eau xa h\u01a1n, d\u1ea7n d\u1ea7n xem x\u00e9t chi ti\u00eau h\u00e0ng n\u0103m \u0111\u1ec3 c\u1eaft gi\u1ea3m, kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u1ea5y th\u1eddi H\u00e0m B\u00ecnh, C\u1ea3nh \u0110\u1ee9c l\u00e0m chu\u1ea9n.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u1ea1i t\u00e2u: <i>&#8220;Hi\u1ec7u l\u1ec7nh thay \u0111\u1ed5i nhi\u1ec1u l\u1ea7n th\u00ec l\u00e0m t\u1ed5n h\u1ea1i th\u1ec3 th\u1ed1ng, nghe l\u1ee3i h\u1ea1i m\u1ed9t chi\u1ec1u th\u00ec l\u00e0m m\u00ea mu\u1ed9i tr\u00ed tu\u1ec7. Ng\u01b0\u1eddi xin th\u00ec mu\u1ed1n m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef th\u00ec lo l\u1eafng v\u00ec kh\u00f4ng th\u1ed1ng nh\u1ea5t. Xin b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c ban h\u00e0nh chi\u1ebfu ch\u1ec9 t\u1eeb trong cung, t\u1ea5t c\u1ea3 chi\u1ebfu l\u1ec7nh \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i qua Trung th\u01b0, Khu m\u1eadt vi\u1ec7n r\u1ed3i m\u1edbi thi h\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[147] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u1eeb nay, c\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n thi ch\u1ebf khoa do nh\u00e0 Vua th\u00e2n ch\u1ebf, s\u1ebd d\u1ef1ng l\u1ec1u \u1edf h\u00e0nh lang \u0111i\u1ec7n, v\u00e0 l\u1ec7nh cho quan l\u1edbn cung c\u1ea5p th\u1ee9c \u0103n. C\u00e1c c\u1eed nh\u00e2n v\u00f5 khoa s\u1ebd thi v\u00e0o ng\u00e0y kh\u00e1c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, Tri ch\u1ebf c\u00e1o T\u1ed1ng Giao t\u00e2u: <i>&#8220;C\u00e1c khoa hi\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng, m\u1eadu t\u00e0i, do nh\u00e0 Vua th\u00e2n ch\u1ebf, l\u1ea1i thi chung v\u1edbi c\u1eed nh\u00e2n v\u00f5 khoa, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i n\u0103ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong thi\u00ean h\u1ea1. N\u00ean theo l\u1ec7 c\u0169, sai quan h\u1eefu ty d\u1ef1ng l\u1ec1u, cung c\u1ea5p \u0111\u1ed3 \u0103n u\u1ed1ng. \u0110u\u1ed5i c\u1eed nh\u00e2n v\u00f5 khoa \u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c<a class=\"footnote\" title=\"C\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 '\u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c', b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu ghi l\u00e0 'thi ri\u00eang'.\" id=\"return-footnote-349-30\" href=\"#footnote-349-30\" aria-label=\"Footnote 30\"><sup class=\"footnote\">[30]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i> Chi\u1ebfu theo l\u1eddi xin c\u1ee7a T\u1ed1ng Giao.<\/p>\n<p>[148] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu, nguy\u00ean l\u00e0 Suy quan L\u01b0u th\u1ee7 T\u00e2y Kinh, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Ch\u01b0\u1edfng th\u01b0 k\u00fd Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Tr\u1ea5n Nam, Hi\u1ec7u kh\u00e1m Qu\u00e1n c\u00e1c, do Khu m\u1eadt s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 ti\u1ebfn c\u1eed.<\/p>\n<p>Tu ng\u01b0\u1eddi An Ph\u00fac, <i>(\u00c2u D\u01b0\u01a1ng c\u00f4ng, <i>&#8220;T\u1ed1ng s\u1eed&#8221;<\/i> ghi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi L\u01b0 L\u0103ng, v\u0103n c\u1ee7a \u00f4ng c\u0169ng t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 L\u01b0 L\u0103ng \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu, ch\u1ed7 n\u00e0y ghi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi An Ph\u00fac l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00fang.)<\/i> \u00d4ng l\u00e0 ch\u00e1u \u0111\u1eddi sau c\u1ee7a Tu\u00e2n.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Ti\u1ec1n Duy Di\u1ec5n l\u00e0m L\u01b0u th\u1ee7 T\u00e2y Kinh, Tu v\u00e0 Do\u00e3n Chu l\u00e0m quan thu\u1ed9c, \u0111\u1ec1u c\u00f3 ti\u1ebfng t\u0103m, Duy Di\u1ec5n \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i r\u1ea5t h\u1eadu. Tu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea1n r\u01b0\u1ee3u ch\u00e8 v\u00f4 \u0111\u1ed9, Duy Di\u1ec5n \u0111i, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 \u0111\u1ebfn thay, nhi\u1ec1u l\u1ea7n khuy\u00ean r\u0103n, c\u00f3 l\u1ea7n nghi\u00eam kh\u1eafc b\u1ea3o Tu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea1n r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c \u00f4ng c\u00f3 bi\u1ebft h\u1ecda cu\u1ed1i \u0111\u1eddi c\u1ee7a Kh\u1ea5u Lai C\u00f4ng kh\u00f4ng? Ch\u00ednh v\u00ec u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u qu\u00e1 \u0111\u1ed9 \u0111\u1ea5y.&#8221;<\/i> C\u00e1c kh\u00e1ch \u0111\u1ec1u d\u1ea1 d\u1ea1, ri\u00eang Tu \u0111\u1ee9ng d\u1eady \u0111\u00e1p: <i>&#8220;Theo t\u00f4i nghe, h\u1ecda c\u1ee7a Kh\u1ea5u c\u00f4ng, ch\u00ednh v\u00ec gi\u00e0 m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u1eebng l\u1ea1i.&#8221;<\/i> Th\u1ef1 im l\u1eb7ng, sau kh\u00f4ng gi\u1eadn, l\u1ea1i ti\u1ebfn c\u1eed Tu v\u00e0 Chu, cho v\u00e0o Qu\u00e1n c\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u01a1ng th\u1eddi khen l\u00e0 hi\u1ec1n.<\/p>\n<p><i>(Tu, Chu \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9c Qu\u00e1n c\u00e1c, theo <i>&#8220;H\u1ed9i y\u1ebfu&#8221;<\/i> \u0111\u1ec1u do V\u01b0\u01a1ng Th\u1ef1 ti\u1ebfn c\u1eed. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i tr\u00e1ch \u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng, kh\u00f4ng \u0111\u00fang. Ti\u1ec1n Duy Di\u1ec5n r\u1eddi T\u00e2y Kinh th\u00e1ng 9 n\u0103m Minh \u0110\u1ea1o th\u1ee9 2, Th\u1ef1 \u0111\u1ebfn thay, Th\u1ef1 sau \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00e1i l\u00e0m Khu m\u1eadt s\u1ee9. Th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu nguy\u00ean ni\u00ean, V\u01b0\u01a1ng T\u0103ng m\u1edbi l\u00e0m L\u01b0u th\u1ee7, t\u00ednh ra l\u00fac \u00f4ng \u0111\u1ebfn, Tu \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n \u1edf T\u00e2y Kinh n\u1eefa. Nay theo b\u1ea3n truy\u1ec7n. Nh\u01b0ng Th\u1ef1 ch\u1ebft th\u00e1ng 9 n\u0103m \u0111\u00f3, Chu m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Hi\u1ec7u kh\u00e1m Qu\u00e1n c\u00e1c, c\u00f3 l\u1ebd Th\u1ef1 \u0111\u00e3 ti\u1ebfn c\u1eed tr\u01b0\u1edbc.)<\/i><\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-349-1\"> M\u1ed7i m\u1ed9t th\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p n\u0103m \u0111\u1ea5u \u0111\u1eadu v\u00e0 g\u1ea1o, ch\u1eef 'g\u1ea1o' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 10, ph\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng k\u1ef7 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-349-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-2\"> Cho vay gi\u1ed1ng l\u00faa v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho d\u00e2n ngh\u00e8o Ho\u00e0i Nam, nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Giang Ho\u00e0i', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-3\"> C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i s\u1ed1ng l\u1ea9n khu\u1ea5t n\u01a1i th\u00f4n d\u00e3, theo \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 28 ph\u1ea7n T\u1ed5 t\u00f4ng khoa c\u1eed th\u1ee7 nh\u00e2n, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 31 ph\u1ea7n Tuy\u1ec3n c\u1eed kh\u1ea3o, v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 108 ph\u1ea7n Tuy\u1ec3n c\u1eed ch\u00ed, tr\u01b0\u1edbc ch\u1eef 'th\u00ea tr\u00ec' \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai ch\u1eef 'c\u00f4 h\u00e0n'. <a href=\"#return-footnote-349-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-4\">'S\u00f9ng Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'S\u00f9ng V\u0103n vi\u1ec7n', theo \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 7 h\u1ea1, \u300aTh\u1eadp tri\u1ec1u c\u01b0\u01a1ng y\u1ebfu\u300b quy\u1ec3n 5, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 39 m\u00e0 s\u1eeda <a href=\"#return-footnote-349-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-5\">'\u0110\u1eb7c' tr\u00ean nguy\u00ean b\u1ea3n c\u00f3 ch\u1eef 'th\u1ee7y', theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b d\u1eabn tr\u00ean m\u00e0 b\u1ecf <a href=\"#return-footnote-349-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-6\"> Mong B\u1ec7 h\u1ea1 m\u1ed7i khi \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p 'ti\u1ebfn \u0111\u1ed1i', \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b quy\u1ec3n 57 truy\u1ec7n L\u00fd Th\u1ee5c ch\u00e9p l\u00e0 'ti\u1ebfn tho\u00e1i'. <a href=\"#return-footnote-349-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-7\"> 'D\u1ee5' nguy\u00ean l\u00e0 'lu\u1eadn', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-8\"> 'Ch\u01b0\u1edbc' nguy\u00ean c\u00f3 th\u00eam ch\u1eef 'tri', theo s\u00e1ch tr\u00ean v\u00e0 b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-9\"> Xem x\u00e9t v\u00e0 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 b\u00e0i thi, ch\u1eef 'h\u1ea1ch' nguy\u00ean l\u00e0 'ph\u00fac', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 s\u1ef1 l\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-10\"> 'Theo' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'l\u00e0', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300a\u0110\u00f4ng \u0110\u00f4 S\u1ef1 L\u01b0\u1ee3c\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-11\"> 'Th\u00e1ng l\u1ec7nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'h\u00e0nh l\u1ec7nh', c\u0103n c\u1ee9 theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-12\">Xin \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp t\u1ee5c qu\u1ea3n l\u00fd hai tr\u00ec mu\u1ed1i 'Qu\u1ea3n l\u00fd', trong \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Th\u1ef1c h\u00f3a 23-37 vi\u1ebft l\u00e0 'Ki\u1ec1m h\u1ea1t', c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00fang. <a href=\"#return-footnote-349-12\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 12\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-13\"> Chi\u1ebfu cho c\u00e1c c\u00f4ng khanh tr\u1edf xu\u1ed1ng ti\u1ebfn c\u1eed ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00e1i th\u00fa, 'Ch\u00e2u th\u1ee7' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u1ee7 ch\u00e2u', theo s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 295, truy\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-13\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 13\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-14\"> Linh \u00fd \u0111\u1ea7y r\u1eaby, b\u1ea3n \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e1t y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p l\u00e0 'h\u01b0 \u00e2m l\u1ecbch lan'. <a href=\"#return-footnote-349-14\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 14\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-15\"> 'Tr\u01b0\u1edfng s\u1eed' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'tr\u01b0\u1edfng l\u1ea1i', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 b\u1ea3n in ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-15\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 15\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-16\">Chi\u1ebfu n\u00e0y bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c l\u1ea5y gi\u1ea3i v\u1eady, 'l\u1ea5y gi\u1ea3i' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'thu gi\u1ea3i', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c, b\u1ea3n ho\u1ea1t t\u1ef1 s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-349-16\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 16\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-17\">Huy\u1ec7n \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 '\u0110\u1ecbnh H\u01b0\u01a1ng', b\u1ea3n trong c\u00e1c c\u00e1c ch\u00e9p l\u00e0 '\u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng'. Theo \u300aHo\u00e0n v\u0169 k\u00fd\u300b quy\u1ec3n 42, \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c ch\u00e2u H\u00e3n, H\u00e0 \u0110\u00f4ng; \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 86, \u300a\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed\u300b c\u0169ng ch\u00e9p nh\u01b0 v\u1eady. Nay c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ec3 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-17\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 17\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-18\">Ch\u1eef 'th\u1ec9nh' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00e2n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-18\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 18\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-19\">Ch\u1eef 'phi\u00ean qu\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'phi\u1ec1n qu\u1eadn', theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-19\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 19\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-20\">H\u00e0n l\u00e2m Th\u1ecb \u0111\u1ed9c h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129 C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7 Tr\u00ecnh L\u00e2m l\u00e0m Tam ty s\u1ee9. 'Tr\u00ecnh L\u00e2m' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Tr\u1ea7n L\u00e2m', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10 v\u00e0 \u300aLong b\u00ecnh t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 8, \u300a\u0110\u00f4ng \u0111\u00f4 s\u1ef1 l\u01b0\u1ee3c\u300b quy\u1ec3n 54, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 288 b\u1ea3n truy\u1ec7n s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-20\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 20\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-21\">Gi\u1ea3 s\u1eed h\u1ee3p nh\u1ea5t da tr\u00e2u, mu\u1ed1i \u0103n, ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t th\u00e0nh m\u1ed9t. 'Ti\u1ec1n \u0111\u1ea5t' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ti\u1ec1n ao', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 10, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 7 h\u1ea1, \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 39 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-21\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 21\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-22\">T\u00e0i ph\u00fa c\u1ee7a Tam ty. 'T\u00e0i ph\u00fa' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'ph\u00fa t\u00e0i', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n \u300aT\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu\u300b v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-22\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 22\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-23\">Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng chuy\u1ec3n v\u1eadn ty, ch\u1eef 'ty' nguy\u00ean l\u00e0 's\u1ee9', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-23\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 23\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-24\">Theo b\u1ea3n 'T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu', b\u00e0i s\u00e1ch v\u1ea5n c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u1ec1u x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0, nh\u01b0ng b\u00e0i c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef, n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng ch\u1ee9c. 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' ch\u00e9p: 'B\u00e0i s\u00e1ch c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0, b\u00e0i c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u1ea7y ba ngh\u00ecn ch\u1eef... Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c c\u00e1ch th\u0103ng l\u00e0m Hi\u1ec7u th\u01b0 lang B\u00ed th\u01b0 t\u1ec9nh, nh\u1eadm ch\u1ee9c Tri huy\u1ec7n C\u00f4n S\u01a1n, T\u00f4 Ch\u00e2u.' 'T\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n' v\u00e0 'T\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m' c\u0169ng ch\u00e9p t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1: 'B\u00e0i s\u00e1ch c\u1ee7a Ng\u00f4 D\u1ee5c x\u1ebfp h\u1ea1ng ba, T\u00f4 Th\u00e2n v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u01a1ng B\u00ecnh \u0111\u1ec1u x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u01b0.' \u0110o\u1ea1n v\u0103n n\u00e0y trong b\u1ea3n g\u1ed1c c\u00f3 ch\u1ed7 thi\u1ebfu s\u00f3t, n\u00ean theo b\u1ea3n T\u1ed1ng. <a href=\"#return-footnote-349-24\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 24\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-25\"> Gi\u00e1 b\u1ed9 nguy\u00ean t\u00e1c 'b\u1ed9 gi\u00e1', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 to\u00e0n v\u0103n T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-349-25\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 25\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-26\"> Di Gi\u1ea3n nh\u1eadn ra kh\u00f4ng ph\u1ea3i do \u0110\u1ecbch ngh\u0129 ra, ch\u1eef 'phi' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 37 v\u1ec1 s\u1ef1 t\u00edch L\u1eef Di Gi\u1ea3n b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-349-26\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 26\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-27\"> Xem \u00fd c\u1ee7a Di Gi\u1ea3n ch\u1ec9 mu\u1ed1n Gi\u1ea3n Chi kh\u00f4ng \u1edf b\u00ean c\u1ea1nh cha m\u00ecnh, ch\u1eef '\u00fd' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, ch\u1eef 'ch\u1ec9' nguy\u00ean l\u00e0 'ch\u00ednh', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b s\u1eeda v\u00e0 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-349-27\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 27\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-28\"> N\u00ean \u0111\u1eb7c c\u00e1ch b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tr\u1ef1c t\u1eadp hi\u1ec1n vi\u1ec7n, ch\u1eef 'si\u00eau' nguy\u00ean l\u00e0 'kh\u1edfi', theo s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-349-28\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 28\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-29\"> Ch\u1eef 'b\u1ea1' trong 'b\u1ed9 th\u01b0 b\u1ea5t t\u1ed3n' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 295, truy\u1ec7n T\u1ea1 Gi\u00e1ng b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-349-29\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 29\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-349-30\">C\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 '\u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c', b\u1ea3n T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu ghi l\u00e0 'thi ri\u00eang'. <a href=\"#return-footnote-349-30\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 30\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":15,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-349","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":182,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/349","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/349\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1338,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/349\/revisions\/1338"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/182"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/349\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=349"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=349"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=349"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=349"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}