{"id":465,"date":"2025-07-04T03:05:40","date_gmt":"2025-07-04T03:05:40","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=chapter&#038;p=465"},"modified":"2026-04-17T11:54:00","modified_gmt":"2026-04-17T04:54:00","slug":"beta-quyen-172-nam-hoang-huu-thu-4-nham-thin-1052","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/chapter\/beta-quyen-172-nam-hoang-huu-thu-4-nham-thin-1052\/","title":{"raw":"QUY\u1ec2N 172: N\u0102M HO\u00c0NG H\u1ef0U TH\u1ee8 4 (NH\u00c2M TH\u00ccN, 1052)","rendered":"QUY\u1ec2N 172: N\u0102M HO\u00c0NG H\u1ef0U TH\u1ee8 4 (NH\u00c2M TH\u00ccN, 1052)"},"content":{"raw":"<b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 4 \u0111\u1eddi Nh\u00e2n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 6 c\u00f9ng n\u0103m.<\/b>\r\n\r\n[1] Th\u00e1ng gi\u00eang m\u00f9a xu\u00e2n, ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, d\u1eddi Bi\u1ec7t gi\u00e1 \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi \u1edf Anh Ch\u00e2u l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9 To\u00e0n Ch\u00e2u, ki\u00eam Gi\u00e1m s\u00e1t thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u \u1edf S\u00e2m Ch\u00e2u[footnote]'Gi\u00e1m s\u00e1t thu\u1ebf S\u00e2m Ch\u00e2u', nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'Li\u1ec5u Ch\u00e2u', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 39 '\u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi h\u1eb7c Tr\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau T\u00e1', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 316 '\u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi truy\u1ec1n' s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\r\n\r\n[2] V\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau Th\u1ea7n, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 Trung, Tr\u1ea7n H\u00fac c\u00f9ng c\u00e1c quan kh\u00e1c, so s\u00e1nh t\u00ecnh h\u00ecnh thu chi t\u00e0i ch\u00ednh trong 4 n\u0103m t\u1eeb Kh\u00e1nh L\u1ecbch \u0111\u1ebfn Ho\u00e0ng H\u1ef1u, bao g\u1ed3m v\u00e0ng b\u1ea1c, l\u1ee5a v\u1ea3i, c\u1ee7i c\u1ecf, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7[footnote]'\u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7', nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 's\u1ed1 k\u00ec', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 29 'T\u1ed5 t\u00f4ng d\u1ee5ng \u0111\u1ed9 t\u1ed5n \u00edch' s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. Sau khi so s\u00e1nh, n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 nh\u1ea5t thu \u0111\u01b0\u1ee3c 126.251.964 quan, chi ra h\u1ebft s\u1ea1ch; bi\u00ean so\u1ea1n th\u00e0nh s\u00e1ch 7 quy\u1ec3n, ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, d\u00e2ng l\u00ean Vua. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu giao cho Tam ty, l\u1ea5y s\u1ed1 li\u1ec7u trung b\u00ecnh m\u1ed9t n\u0103m l\u00e0m \u0111\u1ecbnh th\u1ee9c.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c giao t\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 hai, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi ho\u00e0n th\u00e0nh.)<\/i>\r\n\r\n[3] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, qu\u00e2n C\u00e0n Ninh d\u00e2ng m\u1ed9t chi\u1ebfc chu\u00f4ng c\u1ed5, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu giao cho S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh \u0110\u1ea1i nh\u1ea1c.\r\n\r\n<i>(\u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng 2 n\u0103m sau c\u0169ng ch\u00e9p vi\u1ec7c C\u00e0n Ninh d\u00e2ng chu\u00f4ng c\u1ed5. \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b c\u0169ng ch\u00e9p v\u00e0o th\u00e1ng 2 n\u0103m sau. Nh\u01b0ng vi\u1ec7c d\u00e2ng chu\u00f4ng n\u0103m nay, \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b l\u1ea1i kh\u00f4ng ch\u00e9p, c\u00f3 l\u1ebd do \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p tr\u00f9ng. Nay ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i m\u1ed9t chi ti\u1ebft, th\u00e1ng 2 n\u0103m sau kh\u00f4ng ch\u00e9p l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[4] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, cho ph\u00e9p T\u01b0 l\u00fd tham qu\u00e2n Ch\u00fac Th\u00e2n \u1edf C\u00e1t Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 tang anh trai. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, An ph\u1ee7 s\u1ee9 Giang Nam \u0110\u00f4ng L\u1ee5c t\u00e2u r\u1eb1ng Ch\u00fac Th\u00e2n m\u1ed3 c\u00f4i t\u1eeb nh\u1ecf, \u0111\u01b0\u1ee3c anh trai v\u00e0 ch\u1ecb d\u00e2u nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng, \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u1ec3 tang ch\u1ecb d\u00e2u, nay l\u1ea1i xin t\u1eeb ch\u1ee9c \u0111\u1ec3 tang anh trai. Vua n\u00f3i: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 k\u1ebb gi\u1ea5u tang cha m\u1eb9 \u0111\u1ec3 m\u01b0u c\u1ea7u ti\u1ebfn th\u00e2n, nay Ch\u00fac Th\u00e2n tuy vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 tang kh\u00f4ng \u0111\u00fang l\u1ec5, nh\u01b0ng kh\u00f4ng qu\u00ean \u01a1n nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng, c\u0169ng \u0111\u00e1ng khuy\u1ebfn kh\u00edch.\"<\/i> B\u00e8n \u0111\u1ed3ng \u00fd, v\u00e0 h\u1eb9n khi m\u00e3n tang s\u1ebd b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m M\u1ea1c ch\u1ee9c quan ho\u1eb7c Tri huy\u1ec7n.\r\n\r\n[5] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi c\u00f3 li\u00ean quan r\u00f5 r\u1ec7t \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng[footnote]'r\u00f5 r\u1ec7t' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'c\u1ed1', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b \u0111\u1ebf h\u1ec7 9-12 s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], n\u00ean ph\u1ea3i gi\u00e1ng ch\u1ee9c, nh\u01b0ng c\u0169ng lo r\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng ng\u00f4n lu\u1eadn b\u1ecb b\u1ebf t\u1eafc, n\u00ean \u0111\u00e3 s\u1edbm cho ph\u1ee5c ch\u1ee9c. V\u1eabn c\u00f2n lo r\u1eb1ng c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1 e ng\u1ea1i. Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, Gi\u00e1n vi\u1ec7n, ph\u1ea3i h\u1ebft s\u1ee9c th\u1eb3ng th\u1eafn, \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 ra nh\u1eefng thi\u1ebfu s\u00f3t. L\u1ea1i l\u1ec7nh cho Th\u00f4ng ti\u1ebfn ty, n\u1ebfu c\u00f3 ch\u01b0\u01a1ng t\u1ea5u, ph\u1ea3i k\u1ecbp th\u1eddi d\u00e2ng l\u00ean[footnote]'k\u1ecbp th\u1eddi' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'tr\u00fa', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b \u0111\u1ebf h\u1ec7 9-13 s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], t\u1ea5t s\u1ebd t\u1ef1 xem, ho\u1eb7c ch\u1ec9 l\u01b0u l\u1ea1i trong cung.\"<\/i>\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 19 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 4, ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n.)<\/i>\r\n\r\n[6] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, chi\u1ebfu cho Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, c\u00e1c quan l\u1ea1i tr\u00ean 70 tu\u1ed5i, v\u00ec l\u00fd do s\u1ee9c kh\u1ecfe b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c ho\u1eb7c ph\u00e2n ty, tr\u00ed s\u0129, th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u01a1n cho con ch\u00e1u.\r\n\r\n[7] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, chi\u1ebfu cho ph\u00e9p c\u00e1c l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i b\u1ecb thi\u00ean tai cho d\u00e2n vay l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c gi\u1ed1ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y danh ngh\u0129a khuy\u00ean d\u1ee5 \u0111\u1ec3 \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n.\r\n\r\n[8] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Khu m\u1eadt tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, Tri Ph\u00fac Ch\u00e2u L\u01b0u Qu\u1ef3 xin t\u1eeb quan v\u1ec1 n\u00fai V\u0169 Di l\u00e0m \u0111\u1ea1o s\u0129, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh l\u00e0m Tri Ki\u1ebfn Ch\u00e2u. Qu\u1ef3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn Ch\u00e2u[footnote]'ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn Ch\u00e2u' nguy\u00ean v\u0103n thi\u1ebfu ch\u1eef 'd\u00e3', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung[\/footnote]. Sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u1ecb lang r\u1ed3i tr\u00ed s\u0129.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c l\u00e0m Tri Ki\u1ebfn Ch\u00e2u v\u00e0o th\u00e1ng 10 n\u0103m nay, ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t, tr\u00ed s\u0129 v\u00e0o th\u00e1ng 4 n\u0103m sau, nay ghi ch\u00e9p l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[9] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, H\u00ecnh b\u1ed9 Lang trung, Giang \u0110\u00f4ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Mi\u1ec5n \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n. H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Tri\u1ec7u Kh\u1ea3i t\u00e2u r\u1eb1ng Mi\u1ec5n t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf \u0111\u00e0i t\u1ec9nh, n\u1ed5i ti\u1ebfng thanh li\u00eam c\u1ea9n th\u1eadn, xin \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng.\r\n\r\n[10] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp Qu\u00e1ch C\u1ed1 kh\u1ea9u.\r\n\r\n[11] Th\u00e1ng 2, ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>\"Ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng Nam m\u1ea5y n\u0103m nay m\u1ea5t m\u00f9a, s\u1ee9c d\u00e2n ki\u1ec7t qu\u1ec7, \u0111\u00e3 t\u1eebng ra chi\u1ebfu gi\u1ea3m 1 tri\u1ec7u th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ch\u1edf v\u1ec1 kinh. Nay Ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 Thi X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, H\u1ee9a Nguy\u00ean l\u1ea1i mu\u1ed1n \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n l\u01b0\u01a1ng \u1edf L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, Giang Nam, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 \u0111\u1ec3 v\u01a1 v\u00e9t c\u1ee7a d\u00e2n, t\u00ecm ki\u1ebfm l\u1ee3i nhu\u1eadn \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn th\u00e2n, n\u00ean ph\u1ea3i ng\u0103n ch\u1eb7n.\"<\/i> B\u00e8n ra chi\u1ebfu cho X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n tu\u00e2n theo chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 \u00fd thu thu\u1ebf.\r\n\r\n[12] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, gi\u00e1ng ch\u1ee9c L\u1ee3i Ch\u00e2u l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, \u0110\u1ed9 chi Lang trung L\u00fd Hi Ph\u1ee5 l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 H\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u1ed9 chi Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Tr\u01b0\u01a1ng K\u1ef7 l\u00e0m Tri H\u1ea5p Ch\u00e2u, \u0111\u1ec1u v\u00ec x\u00e9t vi\u1ec7c \u1edf b\u1ed9 kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch.\r\n\r\n[13] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, Binh b\u1ed9 lang trung Ph\u00f3 V\u0129nh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m H\u1ed9 b\u1ed9 ph\u00f3 s\u1ee9. Cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Kh\u00e1nh L\u1ecbch, Ph\u00f3 V\u0129nh t\u1eeb ch\u1ee9c Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 l\u1ed9 T\u1eed Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ebfn Thi\u1ec3m T\u00e2y. Th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 t\u00e1m, \u00f4ng t\u1eeb T\u1eed Ch\u00e2u chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn. L\u00fac \u0111\u00f3, v\u00f9ng Quan Trung s\u1eed d\u1ee5ng ti\u1ec1n s\u1eaft lo\u1ea1i m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng, vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u1ea3 c\u00f4ng l\u1eabn t\u01b0 \u0111\u1ec1u lo l\u1eafng. Ph\u00f3 V\u0129nh d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c xin thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf ti\u1ec1n t\u1ec7. Khi \u0111\u1ebfn n\u01a1i, \u00f4ng h\u1ecfi d\u00e2n ch\u00fang v\u1ec1 nh\u1eefng thi\u1ebfu th\u1ed1n, cho vay ti\u1ec1n gi\u1ed1ng v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, h\u1eb9n \u0111\u1ebfn khi l\u00faa ch\u00edn th\u00ec thu l\u1ea1i, ch\u1ec9 l\u1ea5y l\u00e3i nh\u1eb9, d\u00e2n ch\u00fang r\u1ea5t vui m\u1eebng.\r\n\r\nPh\u00f3 V\u0129nh l\u1eadp t\u1ee9c ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng ph\u00e1t ra hai tr\u0103m t\u00e1m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, ti\u1ec1n l\u1edbn \u0111\u1ec1u h\u1ebft, r\u1ed3i b\u00e1o l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Sau \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf, ban l\u1ec7nh d\u00f9ng ba \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n s\u1eaft nh\u1ecf \u0111\u1ed5i m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn, d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng ng\u1edd t\u1edbi, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1 s\u1ea3n, th\u1ea5t nghi\u1ec7p, t\u1ef1 t\u1eed, c\u00f2n vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 c\u0169ng gi\u1ea3m d\u1ea7n. S\u1ed1 ti\u1ec1n cho vay thu \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n h\u1ed9c l\u00faa m\u1ea1ch, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n n\u1ed9p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 nh\u1eadn ti\u1ec1n \u1edf Trung \u0110\u00f4, m\u1ed7i n\u0103m n\u0103m tr\u0103m v\u1ea1n quan. L\u00fac \u0111\u00f3, H\u00e0 B\u1eafc t\u00e2u xin ti\u1ec1n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 c\u1ea5p, Ph\u00f3 V\u0129nh n\u00f3i r\u1eb1ng kho l\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, xin l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e1ng l\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho h\u1ecd[footnote]Xin l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e1ng l\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho h\u1ecd, ch\u1eef 'nh\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 b\u1ed5 sung.[\/footnote], Vua khen ng\u1ee3i.\r\n\r\nT\u1eeb khi d\u00f9ng binh \u1edf Khang \u0110\u1ecbnh, vi\u1ec7c chuy\u1ec3n thu\u1ebf t\u1eeb Thi\u1ec3m, Hoa v\u1ec1 ph\u00eda t\u00e2y \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang c\u1ef1c kh\u1ed5, Ph\u00f3 V\u0129nh ra l\u1ec7nh n\u1ed9p thu\u1ebf t\u1ea1i qu\u1eadn m\u00ecnh, r\u1ed3i chuy\u1ec3n ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho bi\u00ean gi\u1edbi, kho l\u01b0\u01a1ng c\u0169ng kh\u00f4ng thi\u1ebfu. V\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau Th\u1ea7n x\u00e9t \u0111\u1ecbnh th\u00e0nh t\u00edch, t\u00e2u l\u00ean vi\u1ec7c n\u00e0y, Vua l\u1ea1i ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. Sau \u0111\u00f3, \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh, quy\u1ec1n ch\u1ee9c C\u1ee7 s\u00e1t t\u1ea1i kinh h\u00ecnh ng\u1ee5c, r\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m ph\u00f3 Tam ty[footnote]R\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m ph\u00f3 Tam ty, ch\u1eef 'th\u0103ng' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'quy\u1ec1n', theo hai b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\r\n\r\n<i>(\u300aPh\u00f3 V\u0129nh truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p: Ph\u00f3 V\u0129nh d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c xin thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf, sau khi cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn, li\u1ec1n ban l\u1ec7nh d\u00f9ng m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ed5i ba \u0111\u1ed3ng, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n ph\u00e1 s\u1ea3n, th\u1ea5t nghi\u1ec7p, c\u00f2n vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 c\u0169ng ch\u1ea5m d\u1ee9t. X\u00e9t vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf v\u00e0o th\u00e1ng s\u00e1u n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 t\u00e1m, l\u00e0 do Tam ty b\u00e0n b\u1ea1c, c\u00f3 th\u1ec3 c\u0169ng do Ph\u00f3 V\u0129nh d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu n\u00f3i r\u1eb1ng Ph\u00f3 V\u0129nh t\u1ef1 ban l\u1ec7nh d\u00f9ng m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ed5i ba \u0111\u1ed3ng, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 \u00f4ng t\u1ef1 \u00fd \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p ch\u1ebf \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u00e2n, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf.<\/i>\r\n\r\n<i>Vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf x\u1ea3y ra ngay sau khi Ph\u00f3 V\u0129nh cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn. C\u00f3 l\u1ebd Ph\u00f3 V\u0129nh cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn, ti\u1ec1n l\u1edbn tuy \u0111\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n nh\u1ecf, nh\u01b0ng m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n nh\u1ecf c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00fac l\u1ea1i th\u00e0nh n\u0103m \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n l\u1edbn v\u00e0 c\u00f2n d\u01b0, t\u1ee9c nh\u01b0 Tr\u1ecbnh Ti\u1ec5n n\u00f3i, vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 thu l\u1ee3i s\u00e1u ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi. Ph\u00f3 V\u0129nh tr\u01b0\u1edbc cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n l\u1edbn, nay ch\u1ec9 l\u1ea5y ti\u1ec1n nh\u1ecf[footnote]Nay ch\u1ec9 l\u1ea5y ti\u1ec1n nh\u1ecf, ch\u1eef 'l\u1ea5y' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'd\u00f9ng', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], l\u1ea1i d\u00f9ng ba \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n nh\u1ecf \u0111\u1ed5i m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n l\u1edbn lo\u1ea1i m\u01b0\u1eddi, danh ngh\u0129a l\u00e0 \u01b0u \u0111\u00e3i ng\u01b0\u1eddi vay, nh\u01b0ng th\u1ef1c ch\u1ea5t l\u00e0 \u00e2m th\u1ea7m \u0111o\u1ea1t l\u1ee3i t\u1eeb vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3. \u300aPh\u00f3 V\u0129nh truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, nay l\u01b0\u1ee3c b\u1edbt v\u00e0 ch\u1ec9nh s\u1eeda cho d\u1ec5 hi\u1ec3u.)<\/i>\r\n\r\n[14] Chi\u1ebfu cho Khai Phong ph\u1ee7: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y nghe n\u00f3i c\u00f3 nh\u1eefng k\u1ebb ph\u00f9 phi\u1ebfm, l\u00e0m th\u01a1 v\u00f4 danh, nh\u1ea1o b\u00e1ng \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, ch\u1eedi m\u1eafng tri\u1ec1u s\u0129, c\u00f9ng ch\u00fa th\u00edch th\u01a1 v\u0103n c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u1ec3 l\u00e0m tr\u00f2 c\u01b0\u1eddi. H\u00e3y nghi\u00eam ng\u1eb7t truy x\u00e9t, ai t\u1ed1 gi\u00e1c s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh.\"<\/i>\r\n\r\n[15] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, gi\u00e1ng ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Giang Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 H\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Tr\u01b0\u01a1ng T\u00fac l\u00e0m Tri ch\u00e2u M\u1ee5c Ch\u00e2u, \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, C\u00e1p m\u00f4n k\u1ef3 h\u1eadu Tri\u1ec7u M\u1ee5c l\u00e0m Gi\u00e1m \u00e1p n\u01a1i nh\u1ecf.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh th\u1ea5y Kinh \u0110\u00f4ng, Ho\u00e0i, Chi\u1ebft, Giang, H\u1ed3 b\u1ecb thi\u00ean tai, b\u00e8n l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 v\u00e0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c chia \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i tu\u1ea7n tra. Nh\u01b0ng T\u00fac v\u00e0 M\u1ee5c ch\u1ea7n ch\u1eeb kh\u00f4ng \u0111i, l\u1ea1i t\u00e2u xin theo bi\u00ean s\u1eafc, m\u1ed7i khi \u0111i tu\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f9ng \u0111i, l\u1ea1i xin \u0111em gia quy\u1ebfn \u0111\u1ebfn ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh. Vua n\u00f3i: <i>\"Ban \u0111\u1ea7u l\u1ec7nh chia \u0111\u01b0\u1eddng tu\u1ea7n tra l\u00e0 \u0111\u1ec3 k\u1ecbp th\u1eddi ph\u1ee7 d\u1ee5 d\u00e2n ngh\u00e8o, \u0111\u1ed1c th\u00fac b\u1eaft gi\u1eb7c, m\u00e0 T\u00fac v\u00e0 M\u1ee5c l\u1ea1i mu\u1ed1n \u0111em gia quy\u1ebfn \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n l\u1ee3i cho m\u00ecnh.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf gi\u00e1ng ch\u1ee9c.\r\n\r\n[16] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, l\u1ec7nh Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba V\u01b0\u01a1ng C\u1eed Ch\u00ednh c\u00f9ng Tam ty xem x\u00e9t \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i c\u00e1c kho\u1ea3n chi ti\u00eau l\u00e3ng ph\u00ed.\r\n\r\n[17] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, H\u1eefu \u0111\u1ed3n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Kh\u1eafc K\u1ebf d\u00e2ng s\u00e1ch \u300aC\u1ed5 V\u0103n V\u1eadn\u300b 6 quy\u1ec3n do H\u1ea1 T\u1ee7ng bi\u00ean t\u1eadp. Vua b\u1ea3o c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>\"Trong t\u00f4ng th\u1ea5t \u00edt ng\u01b0\u1eddi ham h\u1ecdc, ch\u1ec9 c\u00f3 Kh\u1eafc K\u1ebf chuy\u00ean t\u00e2m nghi\u00ean c\u1ee9u ch\u1eef ngh\u0129a, n\u00ean ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i.\"<\/i> R\u1ed3i \u0111em s\u00e1ch \u1ea5y v\u00e0o B\u00ed c\u00e1c. Kh\u1eafc K\u1ebf l\u00e0 ch\u00e1u c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Cung, con c\u1ee7a Th\u1eeba Kh\u00e1nh.\r\n\r\n[18] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, \u0110oan Minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, L\u1ec5 b\u1ed9 Th\u1ecb lang, T\u1eadp Hi\u1ec1n \u0111i\u1ec7n Tu so\u1ea1n L\u00fd Th\u00edch, v\u00ec m\u1eb9 gi\u00e0 xin t\u1eeb ch\u1ee9c v\u1ec1 ph\u1ee5ng d\u01b0\u1ee1ng, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.\r\n\r\n[19] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay tr\u1edf \u0111i, m\u1ed7i n\u0103m khi t\u1ebf s\u00f4ng \u1edf c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, ph\u1ea3i th\u1edd c\u00fang th\u00eam 17 ng\u00f4i sao. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Linh \u0110\u00e0i Lang c\u1ee7a Ty Thi\u00ean Gi\u00e1m l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Th\u00e1i Minh t\u00e2u r\u1eb1ng, theo s\u00e1ch chi\u00eam tinh, c\u00f3 19 ng\u00f4i sao ch\u1ee7 qu\u1ea3n c\u00e1c vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u00f4ng ng\u00f2i, k\u00eanh r\u1ea1ch, t\u01b0\u1edbi ti\u00eau, nh\u01b0ng l\u1ec5 t\u1ebf \u1edf c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n ch\u1ec9 c\u00fang 7 v\u1ecb th\u1ea7n s\u00f4ng m\u00e0 kh\u00f4ng nh\u1eafc \u0111\u1ebfn c\u00e1c ng\u00f4i sao.\r\n\r\nChi\u1ebfu cho Ty Thi\u00ean Gi\u00e1m xem x\u00e9t quy \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i, Ty Thi\u00ean Gi\u00e1m t\u00e2u: <i>\"Trong 19 ng\u00f4i sao, sao Khang Tr\u00ec ch\u1ee7 vi\u1ec7c \u0111\u01b0a \u0111\u00f3n n\u01b0\u1edbc l\u00ean xu\u1ed1ng[footnote]Ch\u1eef 'Tr\u00ec' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ecba', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng s\u1eed v\u00e0 quy\u1ec3n 5, ch\u00ed Thi\u00ean v\u0103n 3 trong T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i. Ch\u1eef 'Ba' trong T\u1ed1ng s\u1eed vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ed9', x\u00e9t theo \u00fd c\u00e2u, c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00fang l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady.[\/footnote]; sao B\u1eafc H\u00e0 l\u00e0 gi\u1edbi h\u1ea1n ph\u00eda b\u1eafc c\u1ee7a Khi\u1ebft \u0110an, sao Nam H\u00e0 l\u00e0 gi\u1edbi h\u1ea1n ph\u00eda nam c\u1ee7a Vi\u1ec7t M\u00f4n; sao Th\u1ed5 T\u01b0 Kh\u00f4ng ch\u1ee7 vi\u1ec7c \u0111\u1ea5t \u0111ai, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u00f4ng Giang, Ho\u00e0i, T\u1ebf. V\u01b0\u01a1ng Th\u00e1i Minh b\u1ecf s\u00f3t ba sao K\u1ef7, \u0110\u1ea9u, Khu\u00ea chuy\u00ean ch\u1ee7 vi\u1ec7c s\u00f4ng ng\u00f2i, xin th\u1edd c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c sao \u0110\u00f4ng T\u1ec9nh, Thi\u00ean T\u00e2n, Thi\u00ean Giang[footnote]Ch\u1eef 'Thi\u00ean Giang' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ea1i Giang', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng s\u1eed, b\u1ea3n C\u00e1c v\u00e0 quy\u1ec3n 102, ch\u00ed L\u1ec5 5 trong T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], H\u00e0m Tr\u00ec, T\u00edch Th\u1ee7y, Thi\u00ean Uy\u00ean, Thi\u00ean Ho\u00e0ng, Th\u1ee7y V\u1ecb, Th\u1ee7y Ph\u1ee7, T\u1ee9 \u0110\u1ed9c, C\u1eedu Kh\u1ea3m, Thi\u00ean Thuy\u1ec1n, V\u01b0\u01a1ng L\u01b0\u01a1ng, La Y\u1ec3n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 17 ng\u00f4i sao <i>(x\u00e9t th\u1ea5y \u0111o\u1ea1n n\u00e0y ch\u1ec9 li\u1ec7t k\u00ea 16 sao, tra c\u1ee9u ch\u00ed L\u1ec5 trong T\u1ed1ng s\u1eed, sau sao \u0110\u00f4ng T\u1ec9nh c\u00f3 t\u00ean sao Thi\u00ean T\u00e2n, nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecf s\u00f3t, nay th\u00eam v\u00e0o)<\/i>. Nh\u1eefng sao n\u1eb1m trong d\u1ea3i Ng\u00e2n H\u00e0 \u0111\u1ec1u n\u00ean th\u1edd c\u00fang.\"<\/i> T\u1eeb \u0111\u00f3, l\u1ec5 t\u1ebf c\u00e1c sao \u1edf c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1eaft \u0111\u1ea7u.\r\n\r\n[20] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng h\u00e0ng n\u0103m n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 ph\u1ea3i c\u1eed th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u1ebfn ti\u1ebfn c\u1ed1ng, ng\u01b0\u1eddi d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0 \u00e1p t\u1ea3i t\u1eeb nay ph\u1ea3i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi am hi\u1ec3u vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi.\r\n\r\n[21] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, T\u00e2y Th\u01b0\u1ee3ng C\u00e1c M\u00f4n S\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed Hu\u1ec7 Ch\u00e2u l\u00e0 L\u01b0u Ki\u00eam T\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tri H\u00f9ng Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi tr\u1ed1n t\u1ed9i ch\u1ea1y sang Khi\u1ebft \u0110an, Khi\u1ebft \u0110an th\u01b0\u1eddng thu nh\u1eadn, t\u01b0\u1edbng gi\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi s\u1ee3 vi\u1ec7c kh\u00f4ng d\u00e1m h\u1ecfi, Ki\u00eam T\u1ebf li\u1ec1n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 y\u00eau c\u1ea7u tr\u1ea3 l\u1ea1i.\r\n\r\n[22] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc, Tri ch\u00e2u B\u00e1c l\u00e0 Th\u00e1i \u0110\u0129nh c\u00f9ng v\u1edbi Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4 tri l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Duy C\u00e1t b\u00e0n b\u1ea1c v\u1ec1 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a s\u00f4ng L\u1ee5c Th\u00e1p r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. L\u00fac \u0111\u00f3, s\u00f4ng Qu\u00e1ch C\u1ed1 tuy \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u1ea1i, nh\u01b0ng n\u01b0\u1edbc v\u1eabn c\u00f2n \u1ee9 \u0111\u1ecdng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n n\u00ean kh\u01a1i th\u00f4ng s\u00f4ng L\u1ee5c Th\u00e1p \u0111\u1ec3 ph\u00e2n t\u00e1n d\u00f2ng ch\u1ea3y, n\u00ean Vua sai Duy C\u00e1t \u0111i xem x\u00e9t.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u1ec9nh Uy\u00ean b\u1ecb gi\u1eb7c b\u1eaft, \u0110\u0129nh t\u00e2u n\u00ean noi theo g\u01b0\u01a1ng Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n th\u1eddi H\u00e1n[footnote] L\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u0129nh n\u00ean noi theo g\u01b0\u01a1ng Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n th\u1eddi H\u00e1n, 'Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Ki\u1ec1u Nguy\u00ean', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1eadu H\u00e1n th\u01b0\u300b quy\u1ec3n 81, truy\u1ec7n Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], kh\u00f4ng v\u00ec con m\u00ecnh m\u00e0 ch\u1eadm tr\u1ec5 vi\u1ec7c b\u1eaft gi\u1eb7c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe theo. L\u00fac \u0111\u00f3, H\u00e0 B\u1eafc nhi\u1ec1u tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, \u0110\u0129nh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn l\u00e0m Tri ch\u00e2u B\u00e1c, ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c huy\u1ec7n nghi\u00eam ch\u1ec9nh ph\u00e9p ng\u0169, t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng l\u00e0m gi\u1eb7c, tha cho n\u1ee3 c\u0169, b\u1ed5 l\u00e0m l\u1ea1i, sai h\u1ecd d\u00f2 x\u00e9t n\u01a1i \u1edf c\u1ee7a b\u1ecdn tr\u1ed9m, m\u1ed7i l\u1ea7n ra qu\u00e2n \u0111\u1ec1u b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u1ea1i t\u00e2u xin san b\u1eb1ng thu\u1ebf hai huy\u1ec7n B\u00e1c B\u00ecnh v\u00e0 Li\u00eau Th\u00e0nh, m\u1ed7i n\u0103m thu th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00e0ng v\u1ea1n. \u0110i\u1ec1n Hu\u1ed1ng l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, d\u00e2ng l\u00ean ph\u00e9p \u1ea5y, thi h\u00e0nh \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, nh\u01b0ng \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u00e0 t\u0103ng thu\u1ebf, d\u00e2n ch\u00fang kh\u1ed5 s\u1edf.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c san b\u1eb1ng thu\u1ebf, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b b\u1ecf \u0111i, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[23] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, mi\u1ec5n cho d\u00e2n ch\u00e2u H\u1ed3 s\u1ed1 th\u00f3c vay c\u1ee7a quan l\u00e0 b\u1ed1n v\u1ea1n h\u1ed9c.\r\n\r\n[24] Nh\u1eadp n\u1ed9i n\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh t\u00e2u r\u1eb1ng, g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00e1c n\u01a1i th\u01b0\u1eddng \u0111em nh\u1eefng vi\u1ec7c kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7 xin b\u1ea3n t\u1ec9nh sai s\u1ee9 th\u1ea7n truy\u1ec1n tuy\u00ean, s\u1ee3 r\u1eb1ng s\u1ebd c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi vi\u1ec7n l\u1ec7 xin b\u00e0y, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111i\u1ec1u l\u1ec7nh chi\u1ebfu ch\u1ec9, xin t\u1eeb nay \u0111\u1ec1u giao cho n\u01a1i c\u00f3 th\u1ea9m quy\u1ec1n, l\u1ec7nh ki\u1ec3m tra \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 r\u1ed3i thi h\u00e0nh, b\u1ea3n t\u1ec9nh kh\u00f4ng c\u1ea7n sai s\u1ee9 th\u1ea7n truy\u1ec1n tuy\u00ean n\u1eefa. Vua nghe theo. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b th\u00e1ng 2, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng.)<\/i>\r\n\r\n[25] Th\u00e1ng 3, ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, Binh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf, Tri gi\u00e1n vi\u1ec7n Bao Ch\u1eedng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9. Ch\u1eedng \u1edf Gi\u00e1n vi\u1ec7n h\u01a1n hai n\u0103m, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u00e0n h\u1eb7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n quy\u1ec1n th\u1ebf, xin b\u00e3i b\u1ecf m\u1ecdi \u00e2n hu\u1ec7 b\u1ea5t ch\u00ednh t\u1eeb n\u1ed9i cung. L\u1ea1i d\u00e2ng l\u00ean ba t\u1edd s\u1edb c\u1ee7a Ng\u1ee5y Tr\u1ecbnh C\u00f4ng \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, xin \u0111\u1eb7t b\u00ean c\u1ea1nh ch\u1ed7 ng\u1ed3i \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng soi. L\u1ea1i li\u1ec7t k\u00ea b\u1ea3y vi\u1ec7c:\r\n\r\n<i>\"M\u1ed9t l\u00e0: B\u1ec7 h\u1ea1 tr\u1eddi sinh khoan dung nh\u00e2n h\u1eadu, dung n\u1ea1p b\u1ec1 t\u00f4i, nh\u01b0ng nh\u1eefng k\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n gian hi\u1ec3m, ngang nhi\u00ean b\u1ecba \u0111\u1eb7t nh\u1eefng l\u1eddi vu kh\u1ed1ng v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9, h\u00e3m h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi l\u01b0\u01a1ng thi\u1ec7n, khi\u1ebfn h\u1ecd b\u1ecb b\u00e0i x\u00edch m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 bi\u1ec7n minh. Khi \u00e2m m\u01b0u c\u1ee7a k\u1ebb gian \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, th\u00ec b\u1ec1 t\u00f4i trung ngh\u0129a s\u1ee3 b\u1ecb gi\u00e8m pha, lo s\u1ee3 tai h\u1ecda, kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1ea3m \u0111\u01b0\u01a1ng vi\u1ec7c l\u1edbn. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p x\u1ea3y ra, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh s\u1ebd d\u1ef1a v\u00e0o ai? Mong b\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t \u0111\u1ec3 ph\u00e1n x\u00e9t, n\u1ebfu th\u1ea5y r\u00f5 l\u00e0 b\u1ecb vu oan, h\u00e3y giao ngay cho H\u1eefu ty x\u00e9t r\u00f5 s\u1ef1 th\u1eadt, khi\u1ebfn ph\u1ea3i tr\u00e1i r\u00f5 r\u00e0ng, th\u00ec b\u1ec1 t\u00f4i trung th\u00e0nh m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng ph\u1ee5ng s\u1ef1.<\/i>\r\n\r\n<i>Hai l\u00e0: G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 tr\u00edch b\u1ec1 t\u00f4i k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng, trong \u0111\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e1m hy sinh th\u00e2n m\u00ecnh, khuy\u1ebfn kh\u00edch \u0111i\u1ec1u thi\u1ec7n, gh\u00e9t b\u1ecf \u0111i\u1ec1u \u00e1c l\u1ea1i b\u1ecb vu kh\u1ed1ng x\u1ea3o quy\u1ec7t; ti\u1ebfn c\u1eed m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n t\u00e0i, th\u00ec b\u1ecb cho l\u00e0 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng gi\u00fap nhau; c\u00e1ch ch\u1ee9c m\u1ed9t k\u1ebb b\u1ea5t t\u00e0i, c\u0169ng b\u1ecb cho l\u00e0 do \u0111\u1ea3ng ph\u00e1i ghen gh\u00e9t. Khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh tr\u1ef1c ph\u1ea3i im l\u1eb7ng, kh\u00f4ng d\u00e1m c\u00f4ng khai b\u00e0n lu\u1eadn ph\u1ea3i tr\u00e1i, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed1i h\u1ecda l\u1edbn cho qu\u1ed1c gia. Khi b\u1eadc th\u00e1nh minh tr\u1ecb v\u00ec, l\u00e0m g\u00ec c\u00f3 chuy\u1ec7n k\u1ebft \u0111\u1ea3ng? T\u1ec7 n\u1ea1n k\u1ebft \u0111\u1ea3ng b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb th\u1eddi suy y\u1ebfu. Th\u1eddi H\u00e1n, n\u1ea1n \u0111\u1ea3ng c\u1ed1 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u1eddi An \u0110\u1ebf, \u0111\u1ebfn th\u1eddi Ho\u00e0n \u0110\u1ebf, Linh \u0110\u1ebf th\u00ec c\u1ef1c th\u1ecbnh. Th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, n\u1ea1n b\u00e8 \u0111\u1ea3ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u1eddi M\u1ee5c T\u00f4ng, \u0111\u1ebfn th\u1eddi V\u0103n T\u00f4ng, V\u0169 T\u00f4ng th\u00ec c\u00e0ng nghi\u00eam tr\u1ecdng.<\/i>\r\n\r\n<i>V\u1edbi s\u1ef1 ch\u0103m ch\u1ec9 tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1, sao c\u00f3 th\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1edbi th\u1eddi suy y\u1ebfu c\u1ee7a H\u00e1n, \u0110\u01b0\u1eddng? \u0110\u00e2y l\u00e0 do b\u1ec1 t\u00f4i ch\u1ec9 lo \u0111\u1ea5u \u0111\u00e1 l\u1eabn nhau \u0111\u1ec3 th\u1ecfa ch\u00ed, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc. B\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y x\u00e9t danh th\u1ef1c, d\u1ef1a v\u00e0o h\u00e0nh vi \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1eebng nghi ng\u1edd v\u1ec1 vi\u1ec7c k\u1ebft \u0111\u1ea3ng, th\u00ec qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n s\u1ebd ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i>\r\n\r\n<i>Ba l\u00e0: Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n chuy\u00ean quy\u1ec1n, ghen gh\u00e9t nh\u00e2n t\u00e0i, n\u1ebfu c\u00f3 ai \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t g\u00ec, th\u00ec b\u1ecb cho l\u00e0 c\u1ea7u danh, n\u00ean kh\u00f4ng ai d\u00e1m t\u1ef1 nguy\u1ec7n c\u1ed1ng hi\u1ebfn. Ho\u1eb7c c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng s\u1ee3 th\u1eddi th\u1ebf, th\u1eb3ng th\u1eafn tr\u00ecnh b\u00e0y s\u1ef1 vi\u1ec7c, th\u00ec b\u1ecb tr\u0103m ph\u01b0\u01a1ng ng\u0103n tr\u1edf, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n. Tuy t\u1ea1i ch\u1ee9c nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c s\u1ef1 lo l\u1eafng cho vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc th\u00ec r\u1ea5t \u00edt, may c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i b\u1ecb \u00e9p v\u00ec l\u1eddi c\u00e1o bu\u1ed9c c\u1ea7u danh. Nh\u01b0 v\u1eady, k\u1ebb nh\u00fat nh\u00e1t im l\u1eb7ng l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i, c\u00f2n ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ch\u00ed h\u01b0\u1edbng nh\u00e2n ngh\u0129a th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec. \u0110\u00e2y l\u00e0 do b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u01b0\u01a1ng ch\u1ee9c ch\u1ec9 lo m\u01b0u l\u1ee3i ri\u00eang, b\u00f4i nh\u1ecd ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh tr\u1ef1c, \u0111\u00e2u ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1! Mong B\u1ec7 h\u1ea1 thu nh\u1eadn \u00fd ki\u1ebfn chung, ph\u00e2n bi\u1ec7t r\u00f5 ph\u1ea3i tr\u00e1i, \u0111\u1eebng nghi ng\u1edd v\u1ec1 vi\u1ec7c c\u1ea7u danh, th\u00ec m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng.<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ed1n l\u00e0: C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng b\u1ec7 h\u1ea1 h\u01a1i thi\u00ean v\u1ec1 l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc. Vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, x\u00e9t xem \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o[footnote]X\u00e9t xem \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o 'Th\u1ebf n\u00e0o' nguy\u00ean t\u00e1c 'N\u00e0o th\u1ebf', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n nh\u1ea5t, m\u1ee5c Tr\u00ed Qu\u00e2n Th\u1ea5t S\u1ef1, s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc sau. N\u1ebfu nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh cho r\u1eb1ng l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 \u0111\u00fang, th\u00ec nh\u1eefng k\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, m\u01b0u l\u1ee3i ri\u00eang, ng\u1ea7m b\u00f4i nh\u1ecd, ch\u1ec9 s\u1ee3 ch\u1eadm ch\u00e2n, l\u00e0m lo\u1ea1n ch\u00ednh t\u00e0 trong thi\u00ean h\u1ea1, che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1. Mong r\u1eb1ng khi nghe nh\u1eadn, ch\u1ec9 x\u00e9t vi\u1ec7c \u0111\u00fang sai, l\u1ea5y ngh\u0129a m\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1eebng ham l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc, th\u00ec th\u1eadt gi\u1ea3 s\u1ebd r\u00f5.<\/i>\r\n\r\n<i>N\u0103m l\u00e0: G\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u1eb7t ra c\u00e1c \u0111i\u1ec1u c\u1ea5m, th\u01b0\u1eddng c\u00f3 s\u1ef1 ph\u00f2ng ng\u1eeba nghi ng\u1edd, thi\u1ebfu m\u1ed9t ng\u1ef1 s\u1eed, ph\u1ea3i ti\u1ebfn c\u1eed hai ng\u01b0\u1eddi, t\u00e2u l\u00ean ch\u1edd b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 ch\u1ecdn. L\u1ea1i h\u1ea1n ch\u1ebf ng\u01b0\u1eddi trong ngo\u00e0i, v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c hai ph\u1ee7 b\u00e0n ti\u1ebfn c\u1eed[footnote]B\u00e0n ti\u1ebfn c\u1eed 'B\u00e0n' nguy\u00ean t\u00e1c 'D\u1ee5', theo s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1. C\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n ch\u1ec9 g\u1eb7p kh\u00e1ch v\u00e0o ng\u00e0y ngh\u1ec9, n\u1ebfu tr\u0103m quan \u0111i tu\u1ea7n s\u1ea3nh tr\u00ecnh vi\u1ec7c, quan \u0111\u00e0i gi\u00e1n t\u01b0 y\u1ebft, quan h\u00ecnh ph\u00e1p ti\u1ebfp ki\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi xin x\u00f3a t\u1ed9i k\u1ec3 c\u00f4ng[footnote]Quan h\u00ecnh ph\u00e1p ti\u1ebfp ki\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi xin x\u00f3a t\u1ed9i k\u1ec3 c\u00f4ng 'Ti\u1ebfp' nguy\u00ean t\u00e1c '\u00c1n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1ec7 c\u1ea5m. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng suy th\u00e0nh h\u1ebft l\u00f2ng v\u1edbi k\u1ebb d\u01b0\u1edbi[footnote]Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng suy th\u00e0nh h\u1ebft l\u00f2ng v\u1edbi k\u1ebb d\u01b0\u1edbi 'H\u1ebft l\u00f2ng' nguy\u00ean t\u00e1c '\u0110\u00e3i', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111ang mu\u1ed1n noi theo v\u1ebft Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, h\u00e1 l\u1ea1i nh\u01b0 H\u00e1n V\u0169 \u0111\u1ebf \u0111a nghi hay sao! \u1ea4y l\u00e0 do c\u00f3 k\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ea1i th\u1ec3, ph\u00f2ng ng\u1eeba qu\u00e1 m\u1ee9c, b\u00e0n lu\u1eadn sai l\u1ea7m, l\u00e0m l\u1ea7m th\u00e1nh \u0111\u1ee9c, th\u1ea7n s\u1ee3 r\u1eb1ng ghi v\u00e0o s\u1eed s\u00e1ch, s\u1ebd b\u1ecb \u0111\u1eddi sau ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. Mong b\u1ecf ch\u1ebf \u0111\u1ed9 g\u1ea7n \u0111\u00e2y, \u0111\u1eb7t l\u00f2ng tin l\u1edbn v\u1edbi qu\u1ea7n th\u1ea7n, vi\u1ec7c ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u1ea5t lo\u1ea1t theo ph\u00e9p n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu \u0111\u1ea7u ti\u00ean, th\u00ec s\u1ebd t\u1ed1t \u0111\u1eb9p v\u1eady.<\/i>\r\n\r\n<i>S\u00e1u l\u00e0: Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, tai bi\u1ebfn x\u1ea3y ra li\u00ean ti\u1ebfp, n\u1ea1n ch\u00e2u ch\u1ea5u, l\u0169 l\u1ee5t, h\u1ea1n h\u00e1n lan r\u1ed9ng kh\u1eafp n\u01a1i. B\u1ec7 h\u1ea1 lo l\u1eafng, t\u00ecm c\u00e1ch c\u1ee9u v\u00e3n, s\u1ee3 m\u1ed9t v\u1eadt g\u00ec \u0111\u00f3 b\u1ecb m\u1ea5t m\u00e1t. T\u1ea5m l\u00f2ng th\u00e1nh thi\u1ec7n nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ebd n\u00e0o kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n tai h\u1ecda, \u0111i\u1ec1u h\u00f2a \u00e2m d\u01b0\u01a1ng sao? \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 do c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, h\u1ee3p s\u1ee9c \u0111\u1ec3 c\u1ee9u v\u00e3n t\u00ecnh th\u1ebf; ho\u1eb7c b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb ng\u0103n tr\u1edf, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u1ee7y th\u00e1c v\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u ho\u00e0n th\u00e0nh nhi\u1ec7m v\u1ee5, n\u00ean d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u00ecnh tr\u1ea1ng n\u00e0y. Hi\u1ec7n nay, d\u00e2n l\u01b0u t\u00e1n r\u1ea5t nhi\u1ec1u, kho t\u00e0ng tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, quan l\u1ea1i tham nh\u0169ng, binh l\u00ednh ki\u00eau ng\u1ea1o, k\u1ebb th\u00f9 m\u1ea1nh m\u1ebd v\u00e0 hung h\u00e3n. N\u1ebfu kh\u00f4ng may g\u1eb7p ph\u1ea3i n\u1ea1n \u0111\u00f3i k\u00e9m, l\u1ea1i th\u00eam gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, th\u00ec trong s\u1ed1 c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u01a1ng ch\u1ee9c, ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o?<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ec7 h\u1ea1 sao kh\u00f4ng d\u00f9ng vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t, ai c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ed1c l\u00f2ng lo ngh\u0129 v\u1ec1 nh\u1eefng t\u1ec7 n\u1ea1n c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1, ai c\u00f3 th\u1ec3 ra s\u1ee9c g\u00e1nh v\u00e1c tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1? N\u1ebfu t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec n\u00ean tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0 giao ph\u00f3 tr\u1ecdng tr\u00e1ch. C\u00f2n nh\u1eefng k\u1ebb ch\u1ec9 bi\u1ebft gi\u1eef l\u1ed9c, n\u1ecbnh h\u00f3t, ghen gh\u00e9t ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, c\u1ea3n tr\u1edf ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi \u0111\u1ec3 m\u01b0u l\u1ee3i cho b\u1ea3n th\u00e2n, th\u00ec n\u00ean c\u00e1ch ch\u1ee9c ngay, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd l\u00e2u ng\u00e0y chi\u1ebfm gi\u1eef v\u1ecb tr\u00ed quan tr\u1ecdng. Bi\u1ebfn nguy th\u00e0nh an, d\u1ec5 nh\u01b0 tr\u1edf b\u00e0n tay. N\u1ebfu b\u1ecf l\u1ee1 th\u1eddi c\u01a1 n\u00e0y m\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ecbp th\u1eddi h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, m\u1ed9t khi tai h\u1ecda x\u1ea3y ra, d\u00f9 mu\u1ed1n l\u00e0m g\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng k\u1ecbp n\u1eefa.<\/i>\r\n\r\n<i>B\u1ea3y l\u00e0: Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, c\u00e1c b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ecb \u0111\u00e0y \u1ea3i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00f4 t\u1ed9i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00ec l\u1ed7i nh\u1ecf, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb k\u1ebb x\u1ea5u h\u00e3m h\u1ea1i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb k\u1ebb quy\u1ec1n th\u1ebf gh\u00e9t b\u1ecf. H\u1ecd b\u1ecb soi m\u00f3i t\u1eebng chi ti\u1ebft, t\u00ecm ki\u1ebfm khuy\u1ebft \u0111i\u1ec3m, l\u01b0\u1edbi ph\u00e1p lu\u1eadt gi\u0103ng k\u00edn, t\u1ed9i l\u1ed7i b\u1ecb b\u1ee7a v\u00e2y kh\u1eafp n\u01a1i[footnote]T\u1ed9i l\u1ed7i b\u1ecb b\u1ee7a v\u00e2y kh\u1eafp n\u01a1i, ch\u1eef 'quy\u1ebfn' nguy\u00ean l\u00e0 'm\u1ea1o', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1eddi T\u1ed1ng s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote]. M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef o\u00e1n h\u1eadn, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn tr\u1eddi n\u1eafng h\u1ea1n k\u00e9o d\u00e0i nhi\u1ec1u n\u0103m; m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng u\u1ea5t \u1ee9c, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn s\u01b0\u01a1ng gi\u00e1 r\u01a1i xu\u1ed1ng. Hu\u1ed1ng chi nh\u1eefng b\u1ec1 t\u00f4i v\u00f4 t\u1ed9i b\u1ecb \u0111\u00e0y \u1ea3i, kh\u00ed ph\u00e1ch c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, tinh th\u1ea7n th\u1ea5u su\u1ed1t nh\u1eadt nguy\u1ec7t, l\u1ebd n\u00e0o ch\u1ec9 nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef hay ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng kia sao?<\/i>\r\n\r\n<i>Xin b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 xem x\u00e9t danh s\u00e1ch nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, xem x\u00e9t nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng, c\u00f4ng lao m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea1m l\u1ed7i l\u1edbn, ho\u1eb7c cho h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c, ho\u1eb7c ban \u00e2n s\u1ee7ng th\u0103ng ch\u1ee9c. Nh\u01b0 v\u1eady, \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 s\u1ebd bao tr\u00f9m r\u1ed9ng l\u1edbn, c\u00f9ng v\u1edbi tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, v\u00e0 phong kh\u00ed vu c\u00e1o, h\u00e3m h\u1ea1i s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m ho\u00e0nh.\"<\/i>\r\n\r\nT\u1edd t\u1ea5u d\u00e2ng l\u00ean, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p nh\u1eadn.\r\n\r\n<i>(Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u Bao Ch\u1eedng tr\u00ecnh b\u00e0y g\u1ed3m b\u1ea3y vi\u1ec7c, c\u0103n c\u1ee9 theo ch\u00ednh s\u1eed. Nay trong Th\u1ef1c l\u1ee5c l\u1ea1i ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o truy\u1ec7n c\u1ee7a Ng\u00f4 Khu\u00ea, \u1eaft l\u00e0 sai l\u1ea7m. B\u1ea3n Chu \u0111\u00e3 b\u1ecf \u0111i, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00fang sai, c\u00f3 l\u1ebd Khu\u00ea v\u00e0 Ch\u1eedng c\u00f9ng \u1edf trong c\u01a1 quan gi\u00e1n ngh\u1ecb l\u00fac b\u00e0n lu\u1eadn[footnote] 'C\u00f3 l\u1ebd Khu\u00ea v\u00e0 Ch\u1eedng c\u00f9ng \u1edf trong c\u01a1 quan gi\u00e1n ngh\u1ecb l\u00fac b\u00e0n lu\u1eadn' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Khu\u00ea c\u00f3 l\u1ebd', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], n\u00ean b\u1ea3n m\u1ef1c \u0111\u1ec1u ch\u00e9p c\u1ea3, nay kh\u00f4ng l\u1ea5y.)<\/i>\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Bao Ch\u1eedng t\u1eebng \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, chia v\u1ec1 c\u00e1c ch\u00e2u Duy\u1ec5n, V\u1eadn, T\u1ec1, B\u1ed9c, T\u00e0o, T\u1ebf \u1edf H\u00e0 Nam, g\u1eb7p c\u1ea3nh b\u00e1o th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c xu\u1ea5t qu\u00e2n, n\u00ean kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c ch\u1eadm tr\u1ec5 kh\u00f4ng k\u1ecbp[footnote] 'N\u00ean kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c ch\u1eadm tr\u1ec5 kh\u00f4ng k\u1ecbp' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u1ea3', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. N\u1ebfu cho r\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m ngay[footnote] 'N\u1ebfu cho r\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m ngay' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 '\u0111\u1ed3n', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 316 truy\u1ec7n Bao Ch\u1eedng s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], th\u00ec h\u00e3y hu\u1ea5n luy\u1ec7n ngh\u0129a d\u0169ng \u0111\u1ec3 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng bi\u00ean ph\u00f2ng, tuy c\u1ea5p \u00edt l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, m\u1ed7i n\u0103m kh\u00f4ng b\u1eb1ng m\u1ed9t th\u00e1ng chi ph\u00ed c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, d\u00f9ng thu\u1ebf m\u1ed9t ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea5p cho m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n ngh\u0129a d\u0169ng.\r\n\r\nTri\u1ec1u \u0111\u00ecnh cho l\u00e0 kh\u00f3, b\u00e8n l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>(\u300aB\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Bao Ch\u1eedng\u300b ch\u00e9p: Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Bao Ch\u1eedng t\u1eebng \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb, l\u00fac kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c xin d\u1eddi qu\u00e2n v\u1ec1 n\u1ed9i \u0111\u1ecba, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. \u0110\u1ebfn nay l\u1ea1i xin, vi\u1ec7c cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ef1c hi\u1ec7n. X\u00e9t \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb d\u1eddi qu\u00e2n c\u1ee7a Bao Ch\u1eedng, n\u0103m \u0111\u1ea7u c\u0169ng th\u1ef1c hi\u1ec7n s\u01a1 l\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. C\u00f2n vi\u1ec7c mu\u1ed1n d\u00f9ng ngh\u0129a d\u0169ng thay qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, th\u00ec vi\u1ec7c \u0111\u00f3 cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u1ecb b\u1ecf d\u1edf. B\u1ea3n truy\u1ec7n g\u1ed9p hai vi\u1ec7c l\u00e0m m\u1ed9t, n\u00ean kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi Th\u1ef1c l\u1ee5c. Nay l\u01b0\u1ee3c b\u1edbt v\u00e0 ch\u1ec9nh s\u1eeda, v\u1eabn ghi c\u1ea3 hai vi\u1ec7c. Vi\u1ec7c hu\u1ea5n luy\u1ec7n ngh\u0129a d\u0169ng thay qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, \u0111\u00e3 ghi \u0111\u1ee7 v\u00e0o th\u00e1ng 3 n\u0103m \u0111\u1ea7u khi l\u00e0m \u0110\u00f4 t\u00e0o, nay t\u1edd t\u1ea5u d\u00e2ng l\u00ean, v\u1eabn ghi \u0111\u1ee7 \u1edf ph\u1ea7n sau.)<\/i>\r\n\r\n<i>\"Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y m\u1ed1i h\u1ecda c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1 n\u1eb1m \u1edf ba v\u00f9ng, m\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u00e0 nghi\u00eam tr\u1ecdng nh\u1ea5t, binh l\u00ednh d\u01b0 th\u1eeba hao t\u1ed5n \u1edf tr\u00ean, chi ti\u00eau c\u00f4ng qu\u1ef9 b\u1ecb \u0111\u1ee5c kho\u00e9t \u1edf d\u01b0\u1edbi, b\u00ean trong khi\u1ebfn kho t\u00e0ng tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, b\u00ean ngo\u00e0i khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang kh\u1ed1n kh\u1ed5. Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc sau nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u1eebng b\u00e0n lu\u1eadn, xin d\u1eddi binh m\u00e3 \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 Nam, v\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c bu\u00f4n b\u00e1n c\u00f4ng qu\u1ef9 \u1edf c\u00e1c n\u01a1i, t\u00ecm c\u00e1ch \u1ee7y th\u00e1c cho c\u00e1c l\u1ed9 an ph\u1ee7, chuy\u1ec3n v\u1eadn ty xem x\u00e9t, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn ch\u01b0a th\u1ea5y quy\u1ebft \u0111o\u00e1n thi h\u00e0nh.<\/i>\r\n\r\n<i>Hu\u1ed1ng chi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc xin h\u00f2a \u0111\u00e3 h\u01a1n b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i n\u0103m, m\u1ed7i n\u0103m c\u1ed1ng n\u1ea1p v\u00e0ng l\u1ee5a h\u00e0ng ch\u1ee5c v\u1ea1n, l\u00e0 mu\u1ed1n gi\u1ea3m b\u1edbt chi ti\u00eau qu\u1ed1c gia v\u00e0 n\u1edbi s\u1ee9c d\u00e2n. Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec[footnote] Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec 'Kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c', b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n 9 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'kh\u00f4ng lo s\u1ee3'.[\/footnote], ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc v\u00e0 ngh\u1ec9 ng\u01a1i d\u00e2n ch\u00fang, nh\u01b0ng binh l\u00ednh \u0111\u1ed3n tr\u00fa ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u00f4ng, chi ti\u00eau ng\u00e0y c\u00e0ng l\u1edbn, m\u1ed7i n\u0103m H\u00e0 B\u1eafc mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ba b\u1ed1n tr\u0103m v\u1ea1n th\u1ea1ch, \u01b0\u1edbc t\u00ednh chi ti\u00eau ti\u1ec1n m\u1eb7t b\u1ed1n n\u0103m tr\u0103m v\u1ea1n quan, ch\u1ec9 c\u00f2n d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c hai ba n\u0103m[footnote] Ch\u1ec9 c\u00f2n d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c hai ba n\u0103m 'Hai ba n\u0103m', nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'ba hai n\u0103m', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].<\/i>\r\n\r\n<i>D\u00f9 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra s\u1ee9c \u1ee9ng ph\u00f3, c\u0169ng kh\u00f4ng k\u1ecbp, ng\u00e0y c\u00e0ng nghi\u00eam tr\u1ecdng, th\u1ea7n e r\u1eb1ng v\u00e0i n\u0103m sau, \u1eaft s\u1ebd c\u00f3 m\u1ed1i h\u1ecda kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u1ee9u v\u00e3n. Nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc n\u0103m B\u1ea3o Nguy\u00ean, thi\u00ean h\u1ea1 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, c\u1ee7a c\u1ea3i d\u1ed3i d\u00e0o, m\u1ed9t khi gi\u1eb7c Ng\u00f4 ho\u00e0nh h\u00e0nh, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng kh\u1eafp n\u01a1i, c\u00f4ng t\u01b0 \u0111\u1ec1u c\u00f9ng qu\u1eabn, \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a ph\u1ee5c h\u1ed3i. L\u1ea5y t\u00ecnh th\u1ebf hi\u1ec7n nay so v\u1edbi ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 so s\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u1ea1n nh\u1ea5t c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u1ea9n c\u1ea5p, l\u1ea5y g\u00ec \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3?<\/i>\r\n\r\n<i>V\u1ea3 l\u1ea1i, bi\u00ean \u0111\u1ecba l\u00e0 t\u1ee9 chi, H\u00e0 S\u00f3c l\u00e0 t\u00e2m ph\u00fac. May m\u00e0 b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng c\u00f3 lo l\u1eafng bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, m\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u1ea1i kh\u1ed1n kh\u1ed5 nh\u01b0 v\u1eady[footnote] M\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u1ea1i kh\u1ed1n kh\u1ed5 nh\u01b0 v\u1eady 'M\u00e0' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b b\u1ed5 sung.[\/footnote], l\u00e0 ph\u00f2ng ng\u1eeba m\u1ed1i h\u1ecda ch\u01b0a x\u1ea3y ra \u1edf tay ch\u00e2n, m\u00e0 t\u1ef1 l\u00e0m h\u1ea1i t\u00e2m ph\u00fac, th\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh sao c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng lo l\u1eafng s\u00e2u s\u1eafc v\u00e0 t\u00ecm c\u00e1ch c\u1ee9u v\u00e3n? N\u1ebfu tr\u00ean d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, thay \u0111\u1ed5i c\u00e1ch l\u00e0m, d\u1ec5 nh\u01b0 l\u1eadt b\u00e0n tay, m\u00e0 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n nh\u01b0 Th\u00e1i S\u01a1n, th\u00ec c\u00f2n ng\u1ea1i g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m?<\/i>\r\n\r\n<i>Mu\u1ed1n tuy\u00ean d\u1ee5 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh hai ph\u1ee7, n\u00ean \u0111\u1ed1i v\u1edbi binh m\u00e3 c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 g\u1ea7n kinh \u0111\u00f4, ngo\u00e0i s\u1ed1 c\u1ea7n gi\u1eef l\u1ea1i \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, c\u00f2n c\u00e1c qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, tr\u00fa b\u1ea1c, \u0111\u1ec1u l\u1ec7nh v\u1ec1 doanh \u0111\u1ec3 nh\u1eadn l\u01b0\u01a1ng. C\u00e1c qu\u00e2n n\u00e0y s\u1ebd chia nhau \u0111\u1ed3n tr\u00fa \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u H\u00e0 Nam[footnote]Ch\u1eef 't\u1ee9c' trong c\u00e2u 'ch\u01b0 qu\u00e2n t\u1ee9c ph\u00e2n \u0111\u1ed3n \u01b0 h\u00e0 nam ch\u01b0 ch\u00e2u' v\u1ed1n b\u1ecb thi\u1ebfu, nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o hai b\u1ea3n s\u00e1ch tr\u00ean v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.[\/footnote], c\u1ee9 ba n\u0103m thay m\u1ed9t l\u1ea7n, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, s\u1ebd l\u1eadp t\u1ee9c xu\u1ea5t qu\u00e2n, kh\u00f4ng qu\u00e1 m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn n\u01a1i. C\u00f2n ti\u1ec1n c\u00f4ng d\u1ee5ng c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00e2u, ngo\u00e0i vi\u1ec7c t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t ph\u1ea7n cho c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i s\u1ee9, th\u00ec c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c \u0111\u1ec1u c\u1ea5m ch\u1ec9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p bu\u00f4n b\u00e1n.<\/i>\r\n\r\n<i>Nh\u01b0 v\u1eady, qu\u1ed1c d\u1ee5ng v\u00e0 s\u1ee9c d\u00e2n s\u1ebd d\u1ea7n d\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4i ph\u1ee5c. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t d\u00e2n ch\u00fang[footnote]Ch\u1eef 'c\u0103ng' trong c\u00e2u 'c\u0103ng ni\u1ec7m nguy\u00ean nguy\u00ean' v\u1ed1n l\u00e0 'v\u1ee5', nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b \u0111\u1ec3 s\u1eeda.[\/footnote], quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh th\u1ef1c hi\u1ec7n ngay, n\u1ebfu l\u1ea1i \u0111\u1ec3 c\u00e1c l\u1ed9 b\u00e0n b\u1ea1c, th\u00ec s\u1ebd c\u00e3i nhau, c\u00e0ng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ed3i k\u1ebft.\"<\/i>\r\n\r\nVi\u1ec7c chia qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c. Vi\u1ec7c c\u00e1c ch\u00e2u d\u00f9ng ti\u1ec1n c\u00f4ng d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 bu\u00f4n b\u00e1n c\u0169ng b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf. Sau v\u00e0i th\u00e1ng, Bao Ch\u1eedng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m An ph\u1ee7 s\u1ee9 l\u1ed9 Cao D\u01b0\u01a1ng Quan, nh\u00e2n \u0111\u00f3 x\u00f3a b\u1ecf h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan ti\u1ec1n c\u00f4ng m\u00e0 quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang trong l\u1ed9 \u0111\u00e3 n\u1ee3 qua nhi\u1ec1u n\u0103m.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m Tri ch\u00e2u Doanh v\u00e0o th\u00e1ng b\u1ea3y ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[26] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, Quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7, Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c Tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Kh\u1edfi c\u01b0 X\u00e1 nh\u00e2n L\u00fd Huy\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m \u0110\u1ed3ng \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m c\u00e1c ty kh\u1ed1 v\u1ee5 t\u1ea1i kinh. Huy\u1ebfn n\u1ed5i ti\u1ebfng c\u00f3 t\u00e0i tr\u1ecb l\u00fd, nh\u01b0ng th\u00edch u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u, khi v\u00e0o ch\u1ea7u bu\u1ed5i s\u00e1ng, r\u01b0\u1ee3u ch\u01b0a t\u1ec9nh, Vua n\u00f3i: <i>\"Vi\u1ec7c Khai Phong nhi\u1ec1u, c\u00f3 th\u1ec3 u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u sao!\"<\/i> B\u00e8n \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0 Trung L\u1eadp l\u00e0m Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n Khai Phong ph\u1ee7 s\u1ef1.\r\n\r\n[27] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho L\u1ec5 b\u1ed9 t\u1ed5 ch\u1ee9c thi c\u1eed.\r\n\r\n[28] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed Tr\u00f3c t\u1eb7c m\u1ed9t vi\u00ean \u1edf hai ch\u00e2u Qu\u1ea3ng v\u00e0 Hu\u1ec7.\r\n\r\n[29] Cho con trai c\u1ee7a Giang T\u00e2n \u00fay V\u01b0\u01a1ng D\u1ee5c T\u00e0i l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Kinh l\u00e0m Th\u00e1i mi\u1ebfu Trai lang, v\u00ec D\u1ee5c T\u00e0i b\u1ecb ch\u1ebft khi \u0111ang b\u1eaft c\u01b0\u1edbp.\r\n\r\n[30] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Phu Di\u00ean l\u00e0 \u0110\u1ecbch Thanh t\u00e2u: <i>\"T\u1eeb ch\u1ee9c \u00c1p quan tr\u1edf l\u00ean c\u1ee7a c\u00e1c Cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u v\u00e0 B\u1ea3o An qu\u00e2n[footnote]B\u1ea3o An qu\u00e2n nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u1ea3o T\u00edn qu\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 87, ph\u1ea7n \u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Binh 4\/4 m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote] \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ru\u1ed9ng th\u00e2n ph\u1eadn. Nay xin t\u1eeb ch\u1ee9c Th\u1eadp t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn Ch\u1ec9 huy s\u1ee9, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 nh\u00e2n kh\u1ea9u trong gia \u0111\u00ecnh[footnote]'S\u1ed1 nh\u00e2n kh\u1ea9u' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 's\u1ed1 \u0111i\u1ec1n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b n\u00f3i tr\u00ean m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], chia th\u00e0nh c\u00e1c b\u1eadc \u0111\u1ec3 c\u1ea5p th\u00eam ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang.\"<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.\r\n\r\n[31] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, Quan v\u0103n \u0111i\u1ec7n \u0110\u1ea1i h\u1ecdc s\u0129, L\u1ea1i b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Ch\u1ea5p Trung \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m T\u1eadp Kh\u00e1nh Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, ph\u00e1n \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7; V\u0169 Th\u1eafng Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, ph\u00e1n \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7 l\u00e0 Tr\u00ecnh L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tr\u1ea5n An Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, v\u1ec1 nh\u1eadn ch\u1ee9c \u1edf b\u1ea3n tr\u1ea5n. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu cho Tr\u00ecnh L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c ra v\u00e0o theo nghi th\u1ee9c nh\u01b0 c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec7m \u1edf Nh\u1ecb ph\u1ee7. Tr\u00ecnh L\u00e2m tr\u01b0\u1edbc sau gi\u1eef ch\u1ee9c \u1edf Ng\u1ee5y 10 n\u0103m, c\u1ea9n tr\u1ecdng kh\u00f4ng g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, t\u1eebng xem x\u00e9t c\u00e1c n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, tu s\u1eeda th\u00e0nh l\u0169y, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng ph\u00f2ng th\u1ee7. \u00d4ng tr\u1ed3ng h\u00e0ng v\u1ea1n c\u00e2y, n\u00f3i: <i>\"Sau n\u00e0y d\u1ee5ng c\u1ee5 l\u00e0m l\u1ea7u th\u00e1p s\u1ebd kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u1ea5y t\u1eeb d\u00e2n n\u1eefa.\"<\/i> D\u00e2n ch\u00fang y\u00eau m\u1ebfn, l\u1eadp sinh t\u1eeb th\u1edd \u00f4ng.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ra v\u00e0o theo nghi th\u1ee9c Nh\u1ecb ph\u1ee7 l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5 th\u00e1ng 4, nay ghi chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i>\r\n\r\n[32] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c Tri ch\u00e2u Ki\u1ec1n Ch\u00e2u, \u0110\u1ec1 c\u1eed Binh gi\u00e1p c\u00f4ng s\u1ef1 Nam An qu\u00e2n, H\u00f9ng Ch\u00e2u, t\u1eeb nay n\u1ebfu d\u1eb9p y\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, ch\u00ednh tr\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c khen ng\u1ee3i, khi m\u00e3n nhi\u1ec7m k\u1ef3 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng th\u0103ng ch\u1ee9c. C\u00e1c Tri ch\u00e2u C\u00e1t, Ph\u1ee7, Nhi\u00eau, T\u00edn, Tuy\u00ean, H\u1ea5p v\u00e0 c\u00e1c Tri huy\u1ec7n C\u00e1t Th\u1ee7y thu\u1ed9c C\u00e1t Ch\u00e2u, V\u1ee5 Nguy\u00ean thu\u1ed9c H\u1ea5p Ch\u00e2u, Ph\u00f9 L\u01b0\u01a1ng, L\u1ea1c B\u00ecnh thu\u1ed9c Nhi\u00eau Ch\u00e2u, Ph\u00e2n Ninh thu\u1ed9c H\u1ed3ng Ch\u00e2u, T\u00e2n D\u1ee5 thu\u1ed9c L\u00e2m Giang qu\u00e2n, t\u1eeb nay l\u1ec7nh cho Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n kh\u00f4ng c\u0103n c\u1ee9 theo th\u1ee9 t\u1ef1 m\u00e0 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu trong nhi\u1ec7m k\u1ef3 kh\u00f4ng c\u00f3 sai s\u00f3t, c\u0169ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng th\u0103ng ch\u1ee9c.\"<\/i>\r\n\r\nL\u00fac \u0111\u00f3, H\u00e0n Gi\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c quan t\u1eeb Giang Nam \u0111i an ph\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1[footnote]H\u00e0n Gi\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c quan t\u1eeb Giang Nam \u0111i an ph\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1, 'Giang Nam' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'Ho\u00e0i Nam'. Theo s\u00e1ch n\u00e0y, quy\u1ec3n 171, ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t th\u00e1ng 8 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 3, ch\u00e9p r\u1eb1ng H\u00e0n Gi\u00e1ng \u0111i th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng an ph\u1ee7 hai l\u1ed9 Giang Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y, do N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban \u00d4ng Nh\u1eadt T\u00e2n l\u00e0m ph\u00f3. \u0110o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi c\u0169ng n\u00f3i r\u00f5 'ng\u01b0\u1eddi Giang T\u00e2y, thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1' v.v., n\u00ean 'Ho\u00e0i Nam' ch\u1eafc l\u00e0 nh\u1ea7m v\u1edbi 'Giang Nam', v\u00ec th\u1ebf s\u1eeda l\u1ea1i. \u0110o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi 'khi Gi\u00e1ng t\u1eeb Ho\u00e0i Nam tr\u1edf v\u1ec1', trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 182 ch\u00e9p 'H\u00e0n Gi\u00e1ng an ph\u1ee7 Giang Nam tr\u1edf v\u1ec1', c\u0169ng s\u1eeda t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.[\/footnote], t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Giang T\u00e2y thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1[footnote]'thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1', ch\u1eef 'phi\u1ec1n' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'phi\u1ec1n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], c\u00e1c quan ch\u00e2u huy\u1ec7n ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, n\u00ean \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng v\u00f9ng kh\u00f3 tr\u1ecb, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1eb7t ra \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 n\u00e0y. N\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch \u0111\u1ea7u ti\u00ean, V\u01b0\u01a1ng K\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c quan t\u0103ng thu\u1ebf mu\u1ed1i \u1edf s\u00e1u l\u1ed9 Giang Nam, Ho\u00e0i, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, Kinh H\u1ed3. Khi Gi\u00e1ng t\u1eeb Giang Nam tr\u1edf v\u1ec1, t\u00e2u r\u1eb1ng gi\u00e1 mu\u1ed1i cao, d\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0103n. Sau \u0111\u00f3, c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ec1u t\u00e2u l\u00ean nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean nh\u1eefng kho\u1ea3n ti\u1ec1n m\u00e0 K\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c quan t\u0103ng th\u00eam \u0111\u1ec1u b\u00e3i b\u1ecf v\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c nh\u01b0 c\u0169.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n ch\u00ed, ghi ch\u00e9p th\u00eam, kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian c\u1ee5 th\u1ec3.)<\/i>\r\n\r\n[33] C\u1ea5m ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u1edf l\u1ed9 Phu Di\u00ean \u0111em ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u00e1n cho c\u00e1c quan ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean.\r\n\r\n[34] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, mi\u1ec5n thu\u1ebf l\u01b0\u01a1ng gi\u1ed1ng m\u00e0 d\u00e2n hai l\u1ed9 Giang Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y \u0111\u00e3 vay. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>\"G\u1ea7n \u0111\u00e2y Giang Nam b\u1ecb \u0111\u00f3i k\u00e9m, \u0111\u00e3 cho vay m\u1ea5y ch\u1ee5c v\u1ea1n h\u1ed9c l\u01b0\u01a1ng gi\u1ed1ng, l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n ho\u00e3n thu, nh\u01b0ng Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn v\u1eabn \u0111\u00f2i m\u00e3i. Nghe n\u00f3i d\u00e2n ngh\u00e8o kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ea3 h\u1ebft, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u00e1i s\u1ee9 \u0111i an ph\u1ee7, th\u00ec nh\u1eefng vi\u1ec7c \u1edf xa kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ea5u l\u00ean tr\u00ean, v\u1eady h\u00e3y mi\u1ec5n cho h\u1ecd.\"<\/i>\r\n\r\n[35] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1: <i>\"Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, vi\u1ec7c l\u1edbn h\u1ea1n trong 30 ng\u00e0y, vi\u1ec7c v\u1eeba 20 ng\u00e0y, vi\u1ec7c nh\u1ecf 10 ng\u00e0y, Vi\u1ec7n Th\u1ea9m h\u00ecnh gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda. Nay \u0111ang m\u00f9a n\u1eafng n\u00f3ng, s\u1ee3 vi\u1ec7c ch\u1edd x\u00e9t l\u00e2u ng\u00e0y, t\u1eeb th\u00e1ng 4 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 6, nh\u1eefng v\u1ee5 \u00e1n c\u00f3 t\u00f9 nh\u00e2n b\u1ecb giam th\u00ec gi\u1ea3m h\u1ea1n m\u1ed9t n\u1eeda. C\u00f2n c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u00cdch, T\u1eed, L\u1ee3i, Qu\u1ef3, Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng T\u00e2y, Ph\u00fac Ki\u1ebfn, Kinh H\u1ed3, th\u00ec theo l\u1ec7 x\u00e9t x\u1eed kh\u1ea9n c\u1ea5p m\u00e0 t\u00e2u l\u00ean.\"<\/i>\r\n\r\n[36] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Vua ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh x\u00e9t c\u00e1c t\u00f9 nh\u00e2n b\u1ecb giam.\r\n\r\n[37] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, xu\u1ea5t 10 v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a t\u1eeb kho n\u1ed9i t\u00e0ng \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho Tam ty nh\u1eb1m h\u1ed7 tr\u1ee3 qu\u00e2n ph\u00ed. <i>(S\u1ef1 ki\u1ec7n n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u v\u00e0o th\u00e1ng 8 n\u0103m Ch\u00ed H\u00f2a nguy\u00ean ni\u00ean)<\/i>.\r\n\r\n[38] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, ban chi\u1ebfu cho thi\u00ean h\u1ea1 r\u1eb1ng: Vi\u1ec7c xin th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n Nam Giao ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eedi l\u00ean kinh \u0111\u00f4 tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 9 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, h\u1ea1n ch\u00f3t \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 3 n\u0103m sau ph\u1ea3i chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ee3i s\u00e1t ng\u00e0y t\u1ebf Giao m\u1edbi c\u1eed ng\u01b0\u1eddi xin th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n, vi\u1ec7c chi tr\u1ea3 kh\u00f4ng k\u1ecbp th\u1eddi, l\u1ea1i g\u1ea5p g\u00e1p, n\u00ean nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecf tr\u1ed1n. D\u00e2n ch\u00fang H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t kh\u1ed5 c\u1ef1c v\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra quy \u0111\u1ecbnh m\u1edbi.\r\n\r\n[39] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, Ty \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u00e2u r\u1eb1ng: C\u00e2y n\u1ecf <i>\"\u0110\u1ed9c Vi\u00ean Xung Tr\u1eadn V\u00f4 \u0110\u1ecbch L\u01b0u Tinh\"<\/i> do Qu\u00e1ch T\u01b0 d\u00e2ng l\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng trong qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. Vua ban chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n Cung N\u1ed7 ch\u1ebf t\u1ea1o theo m\u1eabu.\r\n\r\n<i>(Qu\u00e1ch T\u01b0 d\u00e2ng n\u1ecf v\u00e0o th\u00e1ng 3 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u nguy\u00ean ni\u00ean. Sau \u0111\u00f3, Qu\u00e1ch T\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t Phu Di\u00ean l\u1ed9, c\u1ea5p 500 c\u00e2y n\u1ecf \u0111\u00e3 ch\u1ebf t\u1ea1o, chi\u00eau m\u1ed9 binh l\u00ednh \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 hu\u1ea5n luy\u1ec7n. Khi vi\u1ec7c ho\u00e0n th\u00e0nh, Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u1ea1 An K\u1ef3 t\u00e2u r\u1eb1ng n\u1ecf r\u1ea5t ti\u1ec7n d\u1ee5ng[footnote] 'K\u1ef3' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Th\u1eadm', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 197 \u300aBinh ch\u00ed\u300b s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], Vua ban chi\u1ebfu l\u1eadp qu\u00e2n <i>\"\u0110\u1ed9c Vi\u00ean N\u1ed7\"<\/i>. S\u1ef1 vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p li\u1ec1n m\u1ea1ch trong b\u1ea3n ch\u00ed. Qu\u00e1ch T\u01b0 l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 10 n\u0103m Ch\u00ed H\u00f2a th\u1ee9 2)<\/i>.\r\n\r\n[40] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, sai quan c\u1ea7u m\u01b0a.\r\n\r\n[41] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>\"Khai Phong t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef t\u00ean A T\u1ec1 v\u00ec c\u1ea7u m\u01b0a m\u00e0 t\u1ef1 ch\u1eb7t c\u00e1nh tay ph\u1ea3i, s\u1ee3 g\u00e2y hoang mang trong d\u00e2n ch\u00fang, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ec3 \u1edf kinh \u0111\u00f4, h\u00e3y cho d\u1eddi \u0111\u1ebfn T\u00e0o Ch\u00e2u.\"<\/i> <i>(B\u1ea3n ch\u00ed ghi vi\u1ec7c A T\u1ec1 v\u00e0o n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 4, nay theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b)<\/i>.\r\n\r\n[42] \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi, ch\u1ee9c To\u00e0n Ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9, Gi\u00e1m S\u00e2m Ch\u00e2u thu\u1ebf, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba[footnote] 'Ch\u00e2u' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng b\u1ed5 sung[\/footnote].\r\n\r\n[43] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, ban chi\u1ebfu cho T\u1ea1p m\u00e3i v\u1ee5: T\u1eeb nay, m\u1ecdi v\u1eadt ph\u1ea9m mua s\u1eafm cho cung c\u1ea5m \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tr\u1ea3 gi\u00e1 th\u1ef1c, nh\u1eefng th\u1ee9 kh\u00f4ng thi\u1ebft y\u1ebfu th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mua. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>\"Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ta th\u1ea5y t\u1ec7 n\u1ea1n cung th\u1ecb \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, n\u00ean \u0111\u1eb7c bi\u1ebft l\u1eadp ra T\u1ea1p m\u00e3i v\u1ee5, do quan kinh tri\u1ec1u v\u00e0 n\u1ed9i th\u1ecb c\u00f9ng qu\u1ea3n l\u00fd, nh\u1eb1m ng\u0103n ch\u1eb7n vi\u1ec7c qu\u1ea5y nhi\u1ec5u d\u00e2n. Nh\u01b0ng g\u1ea7n \u0111\u00e2y, nh\u1eefng th\u1ee9 kh\u00f4ng c\u1ea7n thi\u1ebft c\u0169ng \u0111\u1ec1u thu mua, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n qu\u00e1 nhi\u1ec1u.\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf m\u1edbi ban chi\u1ebfu n\u00e0y.\r\n\r\n[44] M\u00f9a h\u1ea1, th\u00e1ng t\u01b0, ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, c\u1ea5m c\u00e1c quan n\u1ed9i t\u00fac t\u1ee5 h\u1ecdp.\r\n\r\n[45] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, trong cung \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t c\u00e1i b\u00ecnh nghi\u00eang, \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc ng\u1ef1 t\u1ecda \u1edf Nh\u0129 Anh C\u00e1c, d\u1ee5 b\u1ea3o \u0110inh \u0110\u1ed9 r\u1eb1ng: <i>\"Tr\u1eabm ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ph\u00e9p l\u00e0m b\u00ecnh nghi\u00eang th\u1eddi x\u01b0a, b\u00e8n sai th\u1ee3 ch\u1ebf t\u1ea1o \u0111\u1ec3 cho c\u00e1c khanh xem.\"<\/i> R\u1ed3i sai \u0111\u1ed5 n\u01b0\u1edbc v\u00e0o. Khi \u0111\u1ea7y v\u1eeba ph\u1ea3i th\u00ec b\u00ecnh \u0111\u1ee9ng th\u1eb3ng, khi \u0111\u1ea7y tr\u00e0n th\u00ec b\u00ecnh \u0111\u1ed5, khi kh\u00f4ng c\u00f3 n\u01b0\u1edbc th\u00ec b\u00ecnh nghi\u00eang, \u0111\u1ec1u nh\u01b0 trong s\u00e1ch \u300aGia Ng\u1eef\u300b, \u300aTu\u00e2n Khanh\u300b, \u300aHo\u00e0i Nam\u300b \u0111\u00e3 n\u00f3i. Ch\u1ebf t\u1ea1o tinh x\u1ea3o, \u0110\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u1ee9ng h\u1ea7u xem. Vua n\u00f3i: <i>\"M\u1eb7t tr\u1eddi gi\u1eefa tr\u01b0a th\u00ec x\u1ebf, tr\u0103ng \u0111\u1ea7y th\u00ec khuy\u1ebft; Tr\u1eabm mu\u1ed1n l\u1ea5y \u0111\u1ea1o trung ch\u00ednh tr\u1ecb thi\u00ean h\u1ea1, n\u00ean c\u00f9ng c\u00e1c khanh gi\u1eef l\u1ea5y \u0111\u1ea1o n\u00e0y.\"<\/i> \u0110\u1ed9 b\u00e1i t\u1ea1 n\u00f3i: <i>\"Th\u1ea7n c\u0169ng nguy\u1ec7n kh\u00f4ng nghi\u00eang \u0111\u1ed5 \u0111\u1ec3 ph\u1ee5ng s\u1ef1 b\u1ec7 h\u1ea1.\"<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i r\u1eb1ng Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1eebng l\u00e0m b\u00ecnh n\u00e0y, Ch\u00e2n T\u00f4ng c\u0169ng t\u1eebng vi\u1ebft lu\u1eadn.\r\n\r\nNg\u00e0y Canh Th\u00ecn, Vua l\u00e0m b\u00e0i \u300aH\u1eadu Thu\u1eadt\u300b ban cho \u0110\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c quan.\r\n\r\n[46] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: M\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m ngo\u00e1i, binh phu tu s\u1eeda s\u00f4ng ng\u00f2i b\u1ecf tr\u1ed1n v\u00e0 ch\u1ebft r\u1ea5t nhi\u1ec1u, l\u00e0 do quan l\u1ea1i kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u1ed7 v\u1ec1, t\u1eeb nay n\u00ean t\u00ednh s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft m\u00e0 gia t\u0103ng h\u00ecnh ph\u1ea1t.\r\n\r\n[47] L\u00fd Gi\u1ea3n Chi, H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Tri T\u1ea7n Ch\u00e2u; Thi\u1ec7u S\u1ee9c, Kim b\u1ed9 lang trung, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ho\u00e0i Nam, Giang, Chi\u1ebft, Kinh H\u1ed3 ch\u1ebf tr\u00ed ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9. M\u1ec7nh v\u1eeba ban ch\u01b0a nh\u1eadn ch\u1ee9c, \u0111\u1ec1u b\u1ecb Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0n h\u1eb7c. Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho T\u00f4n Mi\u1ec5n, Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung, Tri T\u1eeb Ch\u00e2u, thay Gi\u1ea3n Chi; L\u00fd Huy Chi, Binh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, thay S\u1ee9c. Gi\u1ea3n Chi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri Thi\u1ec1n Ch\u00e2u, S\u1ee9c l\u00e0m Tri \u0110\u00e0m Ch\u00e2u.\r\n\r\n[48] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Qu\u1ed1c m\u1eabu n\u01b0\u1edbc Khi\u1ebft \u0110an ph\u00e1i Thu\u1eadn Ngh\u0129a ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 H\u1eefu Gi\u00e1m m\u00f4n v\u1ec7 Th\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Ti\u00eau X\u01b0\u01a1ng, H\u1eefu Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu L\u01b0u T\u1ef1 Ph\u1ee5c; Khi\u1ebft \u0110an ph\u00e1i Ch\u01b0\u01a1ng T\u00edn ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ti\u00eau D\u1ee5c, \u00cdch Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 L\u01b0u S\u0129 Ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ebfn ch\u00fac m\u1eebng ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean. Qu\u1ed1c th\u01b0 c\u1ee7a h\u1ecd b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1ecf qu\u1ed1c hi\u1ec7u, ch\u1ec9 x\u01b0ng Nam tri\u1ec1u, B\u1eafc tri\u1ec1u; v\u00e0 n\u00f3i r\u1eb1ng th\u01b0 t\u00edn x\u01b0ng \u0110\u1ea1i T\u1ed1ng, \u0110\u1ea1i Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7.\r\n\r\nHo\u00e0ng \u0111\u1ebf tri\u1ec7u t\u1eadp hai ph\u1ee7 b\u00e0n b\u1ea1c, Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 L\u01b0\u01a1ng Th\u00edch n\u00f3i: <i>\"T\u1ed1ng l\u00e0 T\u1ed1ng, nh\u1eadn t\u1eeb tr\u1eddi, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ed5i. Khi\u1ebft \u0110an c\u0169ng l\u00e0 qu\u1ed1c hi\u1ec7u c\u1ee7a h\u1ecd. T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u00e2u c\u00f3 n\u01b0\u1edbc n\u00e0o kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00ean.\"<\/i> L\u1ea1i xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho hai ch\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c quan \u0110\u00e0i gi\u00e1n b\u00e0n b\u1ea1c, \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng t\u1eeb khi gi\u1ea3ng h\u00f2a \u0111\u1ebfn nay, qu\u1ed1c th\u01b0 \u0111\u00e3 c\u00f3 quy th\u1ee9c, kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u00f9y ti\u1ec7n \u0111\u1ed3ng \u00fd. B\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n tr\u1ea3 l\u1eddi th\u01b0 Khi\u1ebft \u0110an, v\u1eabn x\u01b0ng l\u00e0 \u0110\u1ea1i T\u1ed1ng, \u0110\u1ea1i Khi\u1ebft \u0110an nh\u01b0 c\u0169. Sau \u0111\u00f3, Khi\u1ebft \u0110an l\u1ea1i c\u00f3 th\u01b0, c\u0169ng x\u01b0ng Khi\u1ebft \u0110an nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc.\r\n\r\n<i>(Chi\u1ebfu H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an \u0111\u1ebfn, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n T\u1ed1ng l\u00e0m qu\u00e1n b\u1ea1n. S\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n th\u01b0 t\u00edn theo qu\u1ed1c hi\u1ec7u c\u1ee7a h\u1ecd, ch\u1ec9 x\u01b0ng Nam tri\u1ec1u, B\u1eafc tri\u1ec1u. T\u1ed1ng n\u00f3i: <i>\"T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, ch\u01b0a c\u00f3 n\u01b0\u1edbc n\u00e0o d\u1ef1ng n\u01b0\u1edbc m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec7u.\"<\/i> S\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an x\u1ea5u h\u1ed5, b\u00e8n kh\u00f4ng n\u00f3i g\u00ec n\u1eefa. Sau \u0111\u00f3, s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an l\u1ea1i \u0111\u1ebfn, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m qu\u00e1n b\u1ea1n, l\u00fac \u0111\u00f3 T\u1ed1ng \u0111\u00e3 m\u1ea5t, Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i: <i>\"Ai c\u00f3 th\u1ec3 nh\u01b0 H\u00e0n T\u1ed1ng ch\u1ee9?\"<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p ph\u1ee5 th\u00eam.)<\/i>\r\n\r\n[49] Ban \u0111\u1ea7u, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao d\u00e2ng ph\u01b0\u01a1ng v\u1eadt, xin \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed9i thu\u1ed9c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1eeb ch\u1ed1i. Sau l\u1ea1i d\u00e2ng th\u01b0 v\u00e0ng \u0111\u1ec3 th\u1ec9nh c\u1ea7u, quan tri ch\u00e2u Ung Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n C\u1ee7ng t\u00e2u l\u00ean, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. N\u00f9ng Tr\u00ed Cao kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, l\u1ea1i th\u00f9 \u0111\u1ecbch v\u1edbi Giao Ch\u1ec9, v\u00e0 chi\u1ebfm \u0111o\u1ea1t l\u1ee3i l\u1ed9c t\u1eeb n\u00fai r\u1eebng Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean, b\u00e8n chi\u00eau n\u1ea1p k\u1ebb vong m\u1ec7nh, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111em \u00e1o x\u1ea5u \u0111\u1ed5i l\u1ea5y l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, n\u00f3i d\u1ed1i r\u1eb1ng trong \u0111\u1ed9ng \u0111\u00f3i k\u00e9m, b\u1ed9 l\u1ea1c ly t\u00e1n, Ung Ch\u00e2u tin l\u00e0 y\u1ebfu th\u1ebf n\u00ean kh\u00f4ng ph\u00f2ng b\u1ecb.\r\n\r\nN\u00f9ng Tr\u00ed Cao b\u00e8n c\u00f9ng ti\u1ebfn s\u0129 Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u l\u00e0 Ho\u00e0ng V\u0129, Ho\u00e0ng S\u01b0 M\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ea3ng l\u00e0 N\u00f9ng Ki\u1ebfn H\u1ea7u, N\u00f9ng Ch\u00ed Trung <i>(\u4e2d, theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b l\u00e0 N\u00f9ng Ch\u00ed Trung \u5fe0)<\/i> ng\u00e0y \u0111\u00eam m\u01b0u t\u00ednh x\u00e2m nh\u1eadp. M\u1ed9t \u0111\u00eam, \u0111\u1ed1t s\u00e0o huy\u1ec7t, l\u1eeba d\u1ed1i b\u1ecdn ch\u00fang r\u1eb1ng: <i>\"T\u00e0i s\u1ea3n t\u00edch l\u0169y c\u1ea3 \u0111\u1eddi, nay b\u1ecb l\u1eeda tr\u1eddi thi\u00eau r\u1ee5i, kh\u00f4ng c\u00f2n g\u00ec \u0111\u1ec3 s\u1ed1ng, k\u1ebf c\u00f9ng r\u1ed3i. Ph\u1ea3i \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm Ung Ch\u00e2u, chi\u1ebfm c\u1ee9 Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u \u0111\u1ec3 t\u1ef1 x\u01b0ng v\u01b0\u01a1ng, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u1eaft ph\u1ea3i ch\u1ebft.\"<\/i> H\u00f4m \u0111\u00f3[footnote]H\u00f4m \u0111\u00f3 'h\u00f4m' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00e1ng', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 10 'Nh\u00e2n T\u00f4ng b\u00ecnh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao' s\u1eeda.[\/footnote], d\u1eabn n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n men theo s\u00f4ng U\u1ea5t Giang xu\u1ed1ng ph\u00eda \u0111\u00f4ng, \u0111\u00e1nh ph\u00e1 tr\u1ea1i Ho\u00e0nh S\u01a1n, gi\u1ebft ch\u1ebft tr\u1ea1i ch\u1ee7 l\u00e0 H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m Tr\u01b0\u01a1ng Nh\u1eadt T\u00e2n, \u0110\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m Ung Ch\u00e2u l\u00e0 T\u1ea3 ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c Cao S\u0129 An, c\u00f9ng \u0110\u1ed3ng tu\u1ea7n ki\u1ec3m Kh\u00e2m Ch\u00e2u, Ho\u00e0nh Ch\u00e2u l\u00e0 H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c Ng\u00f4 H\u01b0\u01a1ng.\r\n\r\n[50] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu t\u1eeb nay quan k\u1ef9 thu\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Dao qu\u1eadn. <i>(\u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c th\u00e1ng 4 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 4, c\u1ea7n xem x\u00e9t.)<\/i>\r\n\r\n[51] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5 m\u00f9ng m\u1ed9t, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao \u0111\u00e1nh ph\u00e1 Ung Ch\u00e2u, b\u1eaft gi\u1eef Tri ch\u00e2u l\u00e0 B\u1eafc t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9 Tr\u1ea7n C\u1ee7ng, Th\u00f4ng ph\u00e1n l\u00e0 \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba V\u01b0\u01a1ng Can H\u1eefu, v\u00e0 Qu\u1ea3ng T\u00e2y \u0111\u00f4 gi\u00e1m l\u00e0 L\u1ee5c tr\u1ea1ch s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng L\u1eadp.\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, gi\u1eb7c v\u00e2y th\u00e0nh, C\u1ee7ng l\u1ec7nh Can H\u1eefu gi\u1eef c\u1eeda Lai Vi\u1ec5n, quy\u1ec1n \u0110\u00f4 gi\u00e1m, Tam ban Ph\u1ee5ng ch\u1ee9c L\u00fd T\u00fac gi\u1eef c\u1eeda \u0110\u1ea1i An, Ch\u1ec9 s\u1eed V\u0169 C\u00e1t gi\u1eef c\u1eeda Tri\u1ec1u Thi\u00ean. Tr\u01b0\u01a1ng L\u1eadp t\u1eeb T\u00e2n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn c\u1ee9u vi\u1ec7n, v\u1eeba v\u00e0o th\u00e0nh, C\u1ee7ng khao th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n s\u0129 tr\u00ean th\u00e0nh, r\u01b0\u1ee3u v\u1eeba r\u00f3t th\u00ec th\u00e0nh b\u1ecb ph\u00e1. C\u1ee7ng, L\u1eadp, Can H\u1eefu c\u00f9ng Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 Suy quan Tr\u1ea7n Ph\u1ee5 Nghi\u00eau, Quan s\u00e1t Suy quan \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u00e1m, T\u01b0 h\u1ed9 Tham qu\u00e2n Kh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n \u0111\u1ec1u b\u1ecb b\u1eaft, qu\u00e2n s\u0129 ch\u1ebft h\u01a1n ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi.\r\n\r\nTr\u00ed Cao xem kho qu\u00e2n nhu, th\u1ea5y h\u1ed9p v\u00e0ng d\u00e2ng l\u00ean, gi\u1eadn b\u1ea3o C\u1ee7ng r\u1eb1ng: <i>\"Ta xin quy ph\u1ee5, c\u1ea7u m\u1ed9t ch\u1ee9c quan \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng l\u0129nh c\u00e1c b\u1ed9, ng\u01b0\u01a1i kh\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean, t\u1ea1i sao v\u1eady?\"<\/i> C\u1ee7ng \u0111\u00e1p \u0111\u00e3 t\u1eebng t\u1ea5u nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi, \u0111\u00f2i b\u1ea3n th\u1ea3o t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng c\u00f3, b\u00e8n \u0111\u1ea9y C\u1ee7ng ra. C\u1ee7ng b\u1ecb b\u1ec7nh m\u1eaft, kh\u00f4ng nh\u00ecn th\u1ea5y, ho\u1ea3ng s\u1ee3 h\u00f4 v\u1ea1n tu\u1ebf, xin \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 hi\u1ebfn, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, c\u00f9ng L\u1eadp, Can H\u1eefu, Ph\u1ee5 Nghi\u00eau, Gi\u00e1m, T\u00f4ng \u0110\u00e1n \u0111\u1ec1u b\u1ecb h\u1ea1i. L\u1eadp l\u00fac s\u1eafp b\u1ecb h\u00e0nh h\u00ecnh, m\u1eafng nhi\u1ebfc kh\u00f4ng ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u1ee5c, h\u01a1n m\u1ed9t th\u00e1ng sau m\u1edbi t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c thi th\u1ec3, m\u1eb7t v\u1eabn nh\u01b0 l\u00fac s\u1ed1ng[footnote] m\u1eb7t v\u1eabn nh\u01b0 l\u00fac s\u1ed1ng: T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef 'di\u1ec7n'.[\/footnote]. C\u00f2n L\u00fd T\u00fac, V\u0169 C\u00e1t, V\u0169 Duy\u00ean l\u1ec7nh Mai Vi Chi, Chi s\u1ee9 T\u00f4 T\u00f2ng v\u1ed1n quen bi\u1ebft v\u1edbi t\u01b0\u1edbng gi\u1eb7c Ho\u00e0ng S\u01b0 M\u1eadt n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c tha.\r\n\r\nKhi Tr\u00ed Cao ch\u01b0a n\u1ed5i lo\u1ea1n, \u1edf Ung Ch\u00e2u c\u00f3 kh\u00ed tr\u1eafng xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong s\u00e2n, n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng tr\u00e0n, T\u00f4ng \u0110\u00e1n cho l\u00e0 \u0111i\u1ec1m binh \u0111ao, \u0111o\u00e1n Tr\u00ed Cao \u1eaft s\u1ebd l\u00e0m ph\u1ea3n, vi\u1ebft th\u01b0 b\u00e1o cho C\u1ee7ng, C\u1ee7ng kh\u00f4ng nghe, T\u00f4ng \u0110\u00e1n n\u00f3i m\u00e3i, C\u1ee7ng gi\u1eadn, m\u1eafng r\u1eb1ng: <i>\"T\u01b0 h\u1ed9 \u0111i\u00ean r\u1ed3i sao!\"<\/i> \u0110\u1ebfn khi Tr\u00ed Cao ph\u00e1 tr\u1ea1i Ho\u00e0nh S\u01a1n, T\u00f4ng \u0110\u00e1n li\u1ec1n \u0111\u01b0a ng\u01b0\u1eddi nh\u00e0 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u, n\u00f3i: <i>\"Ta c\u00f3 ch\u1ee9c v\u1ee5 ph\u1ea3i gi\u1eef, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111i, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 c\u00f9ng ch\u1ebft.\"<\/i>\r\n\r\nSau \u0111\u00f3 gi\u1eb7c b\u1eaft T\u00f4ng \u0110\u00e1n, mu\u1ed1n giao vi\u1ec7c, T\u00f4ng \u0110\u00e1n m\u1eafng gi\u1eb7c, l\u1ea1i l\u1edbn ti\u1ebfng ch\u1eedi, b\u00e8n b\u1ecb h\u1ea1i. T\u00f4ng \u0110\u00e1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi L\u1ed7, ban \u0111\u1ea7u l\u00e0m quan \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng, c\u00f9ng L\u00fd \u0110\u1ea1o, T\u1eeb Tr\u00ecnh, Th\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ed3ng b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m tai m\u1eaft cho Gi\u00e1m ty, \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 <i>\"T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c sanh)<\/i>\"<\/i>[footnote] \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 'T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c sanh)<\/i>': Nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c ch\u01b0\u1edfng)<\/i>', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i, c\u00e1c ch\u1ed7 sau c\u0169ng s\u1eeda t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. L\u1ea1i xem \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 446, \u300aKh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n truy\u1ec1n\u300b ch\u1eef '<i>(M\u1ee5c ch\u01b0\u1edfng)<\/i>' vi\u1ebft l\u00e0 'sanh', ngh\u0129a gi\u1ed1ng nhau.[\/footnote], m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u gh\u00e9t, nh\u01b0ng kh\u00ed ti\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng l\u1ea1i nh\u01b0 v\u1eady. <i>(Truy\u1ec7n D\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c ch\u00e9p <i>\"T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c sanh)<\/i>\"<\/i> l\u00e0 <i>\"T\u1ee9 tr\u1eebng\"<\/i>, \u0111\u00e3 th\u1ea5y trong n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 7[footnote] \u0111\u00e3 th\u1ea5y trong n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 7: Nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 't\u1ee9', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], nay \u0111\u1ec3 c\u1ea3 hai c\u00e1ch ghi.)<\/i>\r\n\r\nTr\u00ed Cao chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Ung Ch\u00e2u, li\u1ec1n l\u1eadp n\u01b0\u1edbc \u0110\u1ea1i Nam gi\u1ea3, x\u01b0ng hi\u1ec7u Nh\u00e2n Hu\u1ec7 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf, \u0111\u1ed5i ni\u00ean hi\u1ec7u l\u00e0 Kh\u1ea3i L\u1ecbch, tha t\u1ed9i trong n\u01b0\u1edbc, t\u1eeb S\u01b0 M\u1eadt tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u x\u01b0ng danh hi\u1ec7u quan ch\u1ee9c c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c.\r\n\r\n<i>(\u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p l\u00e0 \u0111\u1ed5i ni\u00ean hi\u1ec7u \u0110oan \u00dd, nay theo ch\u00ednh s\u1eed.<\/i>\r\n\r\n<i>\u300aKh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p: Khi Tr\u00ed Cao \u0111\u00e1nh ph\u00e1 Ho\u00e0nh Ch\u00e2u, li\u1ec1n \u0111\u01b0a th\u00e2n nh\u00e2n \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u.<\/i>\r\n\r\n<i>X\u00e9t ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t th\u00e1ng 5, Ung Ch\u00e2u b\u1ecb ph\u00e1, T\u00f4ng \u0110\u00e1n b\u1ecb gi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 8 ng\u00e0y m\u1edbi ph\u00e1 Ho\u00e0nh Ch\u00e2u[footnote] 'ng\u00e0y' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'th\u00e1ng', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng Bi\u00ean K\u1ef7 S\u1ef1 B\u1ea3n M\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 50 'Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean Man Ph\u1ea3n', c\u00f9ng v\u1edbi \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu s\u1eeda l\u1ea1i[\/footnote], truy\u1ec7n ch\u00e9p sai. N\u00ean ch\u00e9p l\u00e0 Ho\u00e0nh S\u01a1n Tr\u1ea1i, truy\u1ec7n c\u00f3 l\u1ebd d\u1ef1a theo s\u00e1ch c\u1ee7a T\u0103ng C\u1ee7ng[footnote] nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu ch\u1eef 'truy\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng Bi\u00ean K\u1ef7 S\u1ef1 B\u1ea3n M\u1ea1t\u300b b\u1ed5 sung[\/footnote], s\u00e1ch c\u1ee7a C\u1ee7ng c\u0169ng g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0nh S\u01a1n Tr\u1ea1i[footnote] nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu hai ch\u1eef 'C\u1ee7ng th\u01b0', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung[\/footnote], kh\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0nh Ch\u00e2u, kh\u00f4ng r\u00f5 v\u00ec sao l\u1ea1i sai nh\u01b0 v\u1eady, nay s\u1eeda l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[52] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng th\u1eeba \u0110\u1ea1i Uy\u00ean \u0111\u00e3 v\u1ec1 h\u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Uy\u00ean l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ea1o Giang. T\u00ednh t\u00ecnh gi\u1ea3n d\u1ecb, ph\u1ee5ng d\u01b0\u1ee1ng cha m\u1eb9 n\u1ed5i ti\u1ebfng hi\u1ebfu th\u1ea3o, t\u1eebng \u0111\u1ed7 ti\u1ebfn s\u0129 gi\u00e1p khoa, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m ch\u1ee7 b\u1ea1 Thanh Th\u1ee7y, than r\u1eb1ng: <i>\"B\u1ed5ng l\u1ed9c kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1edbi cha m\u1eb9, l\u00e0m quan \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec!\"<\/i> Li\u1ec1n v\u1ec1 nh\u00e0 d\u1ea1y h\u1ecdc, h\u1ecdc tr\u00f2 th\u01b0\u1eddng \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac.\r\n\r\nV\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng Th\u1ea7n l\u00e0m An ph\u1ee7 hai Xuy\u00ean, g\u1eedi th\u01b0 mu\u1ed1n m\u1eddi \u00f4ng ra l\u00e0m quan, \u00f4ng c\u00e1o b\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn g\u1eb7p. D\u01b0\u01a1ng Nh\u1eadt Nghi\u00eam l\u00e0m Tri \u00edch Ch\u00e2u, l\u1ea1i ti\u1ebfn c\u1eed \u00f4ng, n\u00ean \u00f4ng v\u1ec1 h\u01b0u. T\u1eeb ch\u1ed1i h\u1ecdc tr\u00f2, vi\u1ebft s\u00e1ch \u300aChu D\u1ecbch Ch\u1ec9 Y\u1ebfu\u300b, \u300aL\u00e3o Ph\u1eadt T\u1ea1p Thuy\u1ebft\u300b m\u01b0\u1eddi thi\u00ean[footnote] c\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b quy\u1ec3n 458 \u300a\u0110\u1ea1i Uy\u00ean truy\u1ec7n\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ee5c Th\u00f4ng Gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 ch\u00e9p 'm\u01b0\u1eddi thi\u00ean' th\u00e0nh 'm\u1ea5y ch\u1ee5c thi\u00ean'[\/footnote]. Khi \u1ea5y, H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 \u0110i\u1ec1n Hu\u1ed1ng d\u00e2ng s\u00e1ch c\u1ee7a \u00f4ng l\u00ean, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng th\u00eam hai ch\u1ee9c quan. Uy\u00ean v\u1ec1 gi\u00e0 ch\u1ec9 \u0103n rau, m\u1eb7c \u00e1o v\u1ea3i, ngao du s\u01a1n th\u1ee7y, t\u1ef1 hi\u1ec7u l\u00e0 H\u01b0 Nh\u1ea5t T\u1eed. Quan l\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng th\u1ec9nh tho\u1ea3ng \u0111\u1ebfn th\u0103m, \u00f4ng ti\u1ebfp \u0111\u00f3n \u0111\u1ea1m b\u1ea1c, kh\u00f4ng h\u1ec1 n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ri\u00eang.\r\n\r\n[53] L\u00fac \u0111\u1ea7u, Khu m\u1eadt s\u1ee9, Tr\u1ea5n H\u1ea3i ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, ki\u00eam Th\u1ecb trung V\u01b0\u01a1ng Di V\u0129nh v\u00ec b\u1ec7nh xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua ban chi\u1ebfu an \u1ee7i, sai th\u00e1i y \u0111\u1ebfn kh\u00e1m b\u1ec7nh, th\u00e2n h\u00e0nh \u0111\u1ebfn th\u0103m, ban thu\u1ed1c qu\u00fd t\u1eeb th\u01b0\u1ee3ng ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 t\u1ef1 tay l\u1ea5y ch\u00e1o lo\u00e3ng cho \u0103n. Di V\u0129nh t\u1ef1 n\u00f3i r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u00e2n s\u1ee7ng qu\u00e1 nhi\u1ec1u, xin \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb ch\u1ee9c Khu m\u1eadt, tr\u1ea3 l\u1ea1i \u1ea5n s\u1ee9 t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec3 v\u1ec1 nh\u00e0. Vua hy v\u1ecdng \u00f4ng kh\u1ecfi b\u1ec7nh, ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, cho Di V\u0129nh t\u1eeb ch\u1ee9c Th\u1ecb trung, \u0111\u1ed5i l\u00e0m Ch\u01b0\u01a1ng T\u00edn ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, v\u1eabn gi\u1eef ch\u1ee9c Khu m\u1eadt s\u1ee9 nh\u01b0 c\u0169.\r\n\r\n[54] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, cho con trai c\u1ee7a Giang T\u00e2n ch\u1ee7 b\u1ea1 Do\u00e3n L\u00e2m T\u00f4ng l\u00e0 Qu\u00e2n B\u00ecnh l\u00e0m Th\u00e1i mi\u1ebfu trai lang, v\u00ec L\u00e2m T\u00f4ng \u0111\u00e3 ch\u1ebft trong khi b\u1eaft c\u01b0\u1edbp.\r\n\r\n[55] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay ch\u1ee9c Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m tr\u1ef1c gi\u1ea3ng ph\u1ea3i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi th\u00f4ng hi\u1ec3u kinh \u0111i\u1ec3n, c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh, tu\u1ed5i t\u1eeb b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i tr\u1edf l\u00ean. L\u00fac \u0111\u00f3, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed L\u01b0\u01a1ng Thi\u1ebfn t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00f3 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ti\u1ebfn c\u1eed D\u01b0\u01a1ng Th\u1ea7m l\u00e0m h\u1ecdc quan, nh\u01b0ng Th\u1ea7m c\u00f2n tr\u1ebb tu\u1ed5i, ng\u00f4ng cu\u1ed3ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u00ec th\u1ebf ban chi\u1ebfu n\u00e0y. Th\u1ea7m l\u00e0 con c\u1ee7a D\u01b0\u01a1ng Giai.\r\n\r\n[56] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c quan ch\u01b0\u1edfng c\u01a1 nghi \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 khi thay v\u1ec1, ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i g\u1ea7n, n\u1ebfu \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u1edf n\u01a1i g\u1ea7n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u ti\u00ean. L\u00fac \u0111\u1ea7u, \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00f3 qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, c\u00e1c quan bi\u00ean gi\u1edbi l\u00e0m An ph\u1ee7 s\u1ee9, th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng con em ho\u1eb7c ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n quen l\u00e0m ch\u01b0\u1edfng c\u01a1 nghi, khi ph\u1ee7 b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf, th\u01b0\u1eddng xin th\u0103ng ch\u1ee9c, n\u00ean ph\u1ea3i h\u1ea1n ch\u1ebf l\u1ea1i.\r\n\r\n[57] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao ti\u1ebfn v\u00e0o Ho\u00e0nh ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng Tr\u1ecdng H\u1ed3i, Gi\u00e1m \u00e1p \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan V\u01b0\u01a1ng Nh\u1eadt D\u1ee5ng b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y.\r\n\r\nNg\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, ti\u1ebfn v\u00e0o Qu\u00fd ch\u00e2u <i>(nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 Ph\u00ed ch\u00e2u, tra c\u1ee9u \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u00b7\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed\u300b th\u1ea5y Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 kh\u00f4ng c\u00f3 Ph\u00ed ch\u00e2u, n\u00ean l\u00e0 ch\u1eef <i>\"Qu\u00fd\"<\/i> vi\u1ebft nh\u1ea7m, nay s\u1eeda l\u1ea1i)<\/i>. Tri ch\u00e2u B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba L\u00fd C\u01b0 b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y.\r\n\r\nNg\u00e0y Canh Th\u00e2n, ti\u1ebfn v\u00e0o Cung ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ef1 b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y.\r\n\r\nNg\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, qu\u00e2n gi\u1eb7c ti\u1ebfn v\u00e0o ch\u00e2u \u0110\u1eb1ng; l\u1ea1i ti\u1ebfn v\u00e0o ch\u00e2u Ng\u00f4, ch\u00e2u Phong. Tri ch\u00e2u \u0110\u1eb1ng l\u00e0 L\u00fd Th\u1ef1c, ch\u1ee9c Th\u00e1i t\u1eed Trung x\u00e1, v\u00e0 Tri ch\u00e2u Ng\u00f4 l\u00e0 Giang T\u01b0, ch\u1ee9c B\u00ed th\u01b0 Th\u1eeba, \u0111\u1ec1u b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y. Tri ch\u00e2u Phong l\u00e0 T\u00e0o C\u1eadn, ch\u1ee9c Th\u00e1i t\u1eed Trung x\u00e1, t\u1eed tr\u1eadn. Ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u Phong ch\u01b0a t\u1eebng bi\u1ebft \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c binh \u0111ao, qu\u00e2n l\u00ednh ch\u1ec9 c\u00f3 tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ee9c chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e0nh tr\u00ec \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7.\r\n\r\nC\u00f3 ng\u01b0\u1eddi khuy\u00ean C\u1eadn tr\u00e1nh gi\u1eb7c, C\u1eadn nghi\u00eam ngh\u1ecb qu\u00e1t m\u1eafng r\u1eb1ng: <i>\"Ta l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i gi\u1eef th\u00e0nh, ch\u1ec9 c\u00f3 ch\u1ebft m\u00e0 th\u00f4i, ai d\u00e1m n\u00f3i tr\u00e1nh gi\u1eb7c s\u1ebd b\u1ecb ch\u00e9m.\"<\/i> \u00d4ng ra l\u1ec7nh cho \u0110\u00f4 gi\u00e1m Tr\u1ea7n Di\u1ec7p d\u1eabn qu\u00e2n ngh\u00eanh chi\u1ebfn gi\u1eb7c, L\u1ec7nh ph\u1ee7 Phong Xuy\u00ean d\u1eabn h\u01b0\u01a1ng \u0111inh v\u00e0 cung th\u1ee7 ti\u1ebfp \u1ee9ng. Qu\u00e2n gi\u1eb7c \u0111\u00f4ng g\u1ea5p tr\u0103m l\u1ea7n, qu\u00e2n c\u1ee7a Di\u1ec7p thua ch\u1ea1y, h\u01b0\u01a1ng \u0111inh c\u0169ng tan v\u1ee1. C\u1eadn d\u1eabn t\u00e0n qu\u00e2n quy\u1ebft chi\u1ebfn kh\u00f4ng th\u1eafng, b\u1ecb b\u1eaft. Gi\u1eb7c ra l\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ebft, b\u1eaft \u00f4ng l\u1ea1y, v\u00e0 d\u1ee5 d\u1ed7 r\u1eb1ng: <i>\"Theo ta, s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m quan l\u1edbn, giao binh quy\u1ec1n cho ng\u01b0\u01a1i, g\u1ea3 con g\u00e1i cho ng\u01b0\u01a1i.\"<\/i> C\u1eadn kh\u00f4ng ch\u1ecbu l\u1ea1y, m\u1eafng r\u1eb1ng: <i>\"B\u1ec1 t\u00f4i ch\u1ec9 quay m\u1eb7t v\u1ec1 h\u01b0\u1edbng b\u1eafc l\u1ea1y thi\u00ean t\u1eed, ta h\u00e1 theo ng\u01b0\u01a1i \u0111\u1ec3 c\u1ea7u s\u1ed1ng sao! Mau gi\u1ebft ta \u0111i.\"<\/i> Gi\u1eb7c v\u1eabn ti\u1ebfc kh\u00f4ng gi\u1ebft, \u0111\u01b0a \u00f4ng l\u00ean thuy\u1ec1n. C\u1eadn nh\u1ecbn \u0103n hai ng\u00e0y, l\u1ea5y \u1ea5n t\u00edn trong ng\u01b0\u1eddi trao cho thu\u1ed9c h\u1ea1 v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"Ta s\u1eafp ch\u1ebft, ng\u01b0\u01a1i h\u00e3y t\u00ecm \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eaft \u0111em \u1ea5n n\u00e0y b\u00e1o l\u00ean c\u1ea5p tr\u00ean.\"<\/i> Gi\u1eb7c bi\u1ebft \u00f4ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, b\u00e8n gi\u1ebft ch\u1ebft. \u0110\u1ebfn l\u00fac ch\u1ebft, ti\u1ebfng m\u1eafng gi\u1eb7c v\u1eabn kh\u00f4ng ng\u1eebng. X\u00e1c \u00f4ng b\u1ecb n\u00e9m xu\u1ed1ng s\u00f4ng, h\u01b0\u1edfng d\u01b0\u01a1ng 35 tu\u1ed5i.\r\n\r\n[58] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao ti\u1ebfn v\u00e0o Khang Ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u l\u00e0 Th\u00e1i t\u1eed H\u1eefu T\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu Tri\u1ec7u S\u01b0 \u0110\u00e1n v\u00e0 Gi\u00e1m \u00e1p H\u1eefu ban \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c M\u00e3 Qu\u00fd \u0111\u1ec1u t\u1eed tr\u1eadn. S\u01b0 \u0110\u00e1n l\u00e0 ch\u00e1u c\u1ee7a Tri\u1ec7u Ch\u1ea9n. Gi\u1eb7c sau khi ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c Ung Ch\u00e2u, thu\u1eadn d\u00f2ng xu\u00f4i v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng. S\u01b0 \u0110\u00e1n sai ng\u01b0\u1eddi \u0111i do th\u00e1m gi\u1eb7c, ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y tr\u1edf v\u1ec1 b\u00e1o r\u1eb1ng: <i>\"C\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u1ec1u b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y tr\u1ed1n c\u1ea3 r\u1ed3i.\"<\/i> S\u01b0 \u0110\u00e1n qu\u00e1t: <i>\"Ng\u01b0\u01a1i c\u0169ng mu\u1ed1n ta ch\u1ea1y tr\u1ed1n sao!\"<\/i> B\u00e8n ra l\u1ec7nh l\u00f9ng s\u1ee5c, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c ba t\u00ean gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p, ch\u00e9m \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 r\u0103n \u0111e. Gi\u1eb7c \u0111\u00e3 \u00e1p s\u00e1t d\u01b0\u1edbi ch\u00e2n th\u00e0nh, S\u01b0 \u0110\u00e1n ch\u1ec9 c\u00f3 ba tr\u0103m qu\u00e2n, m\u1edf c\u1eeda th\u00e0nh ngh\u00eanh chi\u1ebfn, gi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5y ch\u1ee5c t\u00ean.\r\n\r\nTr\u1eddi t\u1ed1i, gi\u1eb7c t\u1ea1m lui, S\u01b0 \u0110\u00e1n b\u1ea3o v\u1ee3 l\u1ea5y \u1ea5n ch\u00e2u \u0111eo v\u00e0o ng\u01b0\u1eddi, b\u1ea3o b\u00e0 b\u1ebf con tr\u1ed1n \u0111i, n\u00f3i: <i>\"Ng\u00e0y mai gi\u1eb7c \u1eaft k\u00e9o \u0111\u1ebfn \u0111\u00f4ng, ta bi\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf \u0111i, ng\u01b0\u01a1i \u1edf l\u1ea1i ch\u1ebft c\u0169ng v\u00f4 \u00edch.\"<\/i> R\u1ed3i c\u00f9ng M\u00e3 Qu\u00fd d\u1eabn qu\u00e2n l\u00ednh c\u1ed1 th\u1ee7 th\u00e0nh. G\u1ecdi Qu\u00fd \u0111\u1ebfn \u0103n, Qu\u00fd kh\u00f4ng \u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c, S\u01b0 \u0110\u00e1n v\u1eabn \u0103n no nh\u01b0 th\u01b0\u1eddng. \u0110\u1ebfn \u0111\u00eam, Qu\u00fd n\u1eb1m kh\u00f4ng y\u00ean, S\u01b0 \u0110\u00e1n th\u00ec trong ph\u00f2ng ng\u1ee7 v\u1eabn ng\u00e1y to[footnote] S\u01b0 \u0110\u00e1n t\u1ee9c ng\u1ecda n\u1ed9i \u0111\u1ea1i h\u00e3n: Ch\u1eef 't\u1ee9c' nguy\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'nh\u1eadp' \u1edf d\u01b0\u1edbi, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 446, \u300aTri\u1ec7u S\u01b0 \u0110\u00e1n truy\u1ec7n\u300b m\u00e0 b\u1ecf \u0111i.[\/footnote].\r\n\r\nG\u1ea7n s\u00e1ng, gi\u1eb7c \u0111\u00e1nh th\u00e0nh c\u00e0ng g\u1ea5p, t\u1ea3 h\u1eefu xin l\u00e1nh \u0111i ch\u1ed7 kh\u00e1c, S\u01b0 \u0110\u00e1n n\u00f3i: <i>\"Ch\u1ebft tr\u1eadn v\u1edbi ch\u1ebft ch\u00e9m th\u00ec sao?\"<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>\"Nguy\u1ec7n v\u00ec n\u01b0\u1edbc m\u00e0 ch\u1ebft.\"<\/i> \u0110\u1ebfn khi th\u00e0nh v\u1ee1, kh\u00f4ng m\u1ed9t ai b\u1ecf ch\u1ea1y. H\u1ebft t\u00ean, S\u01b0 \u0110\u00e1n c\u00f9ng Qu\u00fd tr\u1edf v\u1ec1, ng\u1ed3i \u1edf s\u1ea3nh \u0111\u01b0\u1eddng. Tr\u00ed Cao huy qu\u00e2n g\u00e0o th\u00e9t, x\u00f4ng v\u00e0o uy hi\u1ebfp, S\u01b0 \u0110\u00e1n m\u1eafng l\u1edbn: <i>\"\u0110\u1ed3 l\u0169 \u0111\u00f3i! Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u00f3 g\u00ec ph\u1ee5 b\u1ea1c ng\u01b0\u01a1i m\u00e0 d\u00e1m l\u00e0m ph\u1ea3n? Thi\u00ean t\u1eed ch\u1ec9 c\u1ea7n ph\u00e1i m\u1ed9t \u0111\u1ea1o qu\u00e2n, b\u1ecdn ng\u01b0\u01a1i s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n m\u1ed1ng n\u00e0o.\"<\/i> Tr\u00ed Cao t\u1ee9c gi\u1eadn, gi\u1ebft c\u1ea3 S\u01b0 \u0110\u00e1n v\u00e0 Qu\u00fd.\r\n\r\n[59] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao ti\u1ebfn v\u00e0o \u0110oan Ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u l\u00e0 Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 \u0110inh B\u1ea3o Th\u1ea7n b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y tr\u1ed1n.\r\n\r\nB\u1ea3o Th\u1ea7n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ea5n L\u0103ng.\r\n\r\n<i>(\u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch vi\u1ebft bia m\u1ed9 cho B\u1ea3o Th\u1ea7n, \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng B\u1ea3o Th\u1ea7n t\u1eebng ra tr\u1eadn, ch\u00e9m gi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u1ecbch, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1eafng n\u1ed5i[footnote]Ch\u1eef 'n\u0103ng' d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 'b\u1ea5t' v\u1ed1n c\u00f3, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aV\u01b0\u01a1ng V\u0103n C\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 88 \u300a\u0110inh Qu\u00e2n m\u1ed9 ch\u00ed minh\u300b m\u00e0 b\u1ecf.[\/footnote], n\u00ean ph\u1ea3i b\u1ecf ch\u1ea1y. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i khoa tr\u01b0\u01a1ng, nay kh\u00f4ng ch\u1ea5p nh\u1eadn.)<\/i>\r\n\r\n[60] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, Vua \u0111\u1ebfn ch\u00f9a T\u1eeb Hi\u1ebfu, tri\u1ec1u y\u1ebft \u0111i\u1ec7n th\u1edd Th\u1ea7n v\u1ecb c\u1ee7a Th\u00e1i h\u1eadu Ch\u01b0\u01a1ng Hi\u1ebfn, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 k\u1ebb tr\u1ed9m c\u1eafp \u0111\u1ed3 th\u1edd c\u00fang.\r\n\r\n[61] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao v\u00e2y th\u00e0nh Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u. Hai ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e1o tin kh\u1ea9n c\u1ea5p, Tri ch\u00e2u Tr\u1ecdng Gi\u1ea3n cho l\u00e0 l\u1eddi b\u1ecba \u0111\u1eb7t, b\u1eaft giam ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y, v\u00e0 h\u1ea1 l\u1ec7nh: <i>\"Ai d\u00e1m n\u00f3i gi\u1eb7c \u0111\u1ebfn s\u1ebd b\u1ecb ch\u00e9m!\"<\/i> V\u00ec th\u1ebf d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng. \u0110\u1ebfn khi gi\u1eb7c \u0111\u1ebfn, m\u1edbi ra l\u1ec7nh cho d\u00e2n v\u00e0o th\u00e0nh, d\u00e2n tranh nhau \u0111em v\u00e0ng b\u1ea1c \u0111\u00fat l\u00f3t cho ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef c\u1ed5ng \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o tr\u01b0\u1edbc, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u1eabm \u0111\u1ea1p \u0111\u1ebfn ch\u1ebft, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u theo gi\u1eb7c, th\u1ebf gi\u1eb7c c\u00e0ng m\u1ea1nh.\r\n\r\n[62] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Ty ch\u1ebf tr\u00ed ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 v\u00e0 L\u1ee5c l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty v\u1eabn d\u00f9ng c\u00f4ng v\u0103n qua l\u1ea1i nh\u01b0 c\u0169[footnote]Ch\u1eef 'ty' v\u1ed1n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 299 \u300aH\u1ee9a Nguy\u00ean truy\u1ec1n\u300b v\u00e0 v\u0103n d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y m\u00e0 b\u1ed5 sung.[\/footnote]. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u1ee9a Nguy\u00ean mu\u1ed1n thu nhi\u1ec1u ti\u1ec1n th\u1eeba \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u00f2ng Tam ty, nh\u01b0ng s\u1ee3 c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00f4ng nghe theo, n\u00ean xin cho L\u1ee5c l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty t\u1ef1 thu\u1ed9c v\u1ec1 m\u00ecnh, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i l\u00e0m t\u1edd tr\u00ecnh l\u00ean Ty ph\u00e1t v\u1eadn. \u0110\u01b0\u1eddng Tu\u00e2n t\u1eeb Giang T\u00e2y chuy\u1ec3n sang Ph\u00fac Ki\u1ebfn, c\u00e1c chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 kh\u00e1c l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t d\u00e2ng s\u1edb l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y.\r\n\r\n[63] T\u01b0 ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129, H\u1ed9 b\u1ed9 th\u1ecb lang Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam v\u00ec b\u1ec7nh xin v\u1ec1 D\u0129nh Ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh t\u1eeb Thanh Ch\u00e2u chuy\u1ec3n \u0111i, \u0111i \u0111\u1ebfn T\u1eeb Ch\u00e2u th\u00ec m\u1ea5t. \u0110\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng ch\u1ee9c Binh b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, th\u1ee5y hi\u1ec7u l\u00e0 V\u0103n Ch\u00ednh.\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, Tr\u1ecdng Y\u00eam b\u1ecb b\u1ec7nh, Vua t\u1eebng sai s\u1ee9 mang thu\u1ed1c \u0111\u1ebfn th\u0103m h\u1ecfi. Khi \u00f4ng m\u1ea5t, Vua th\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfc m\u00e3i, l\u1ea1i sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn nh\u00e0 h\u1ecfi th\u0103m. Sau khi ch\u00f4n c\u1ea5t, Vua t\u1ef1 tay vi\u1ebft bia \u0111\u1ec1 l\u00e0 <i>\"Bao hi\u1ec1n chi bi\"<\/i> <i>(<i>\"Bia khen ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n\"<\/i>.)<\/i>\r\n\r\nPh\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam b\u00ean trong c\u1ee9ng r\u1eafn, b\u00ean ngo\u00e0i h\u00f2a nh\u00e3, t\u00ednh r\u1ea5t hi\u1ebfu th\u1ea3o. V\u00ec m\u1eb9 \u00f4ng l\u00fac c\u00f2n s\u1ed1ng r\u1ea5t ngh\u00e8o, n\u00ean sau n\u00e0y d\u00f9 \u00f4ng \u0111\u00e3 hi\u1ec3n qu\u00fd, nh\u01b0ng n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u00e1ch th\u00ec kh\u00f4ng \u0103n th\u1ecbt, v\u1ee3 con ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 c\u01a1m \u0103n \u00e1o m\u1eb7c; nh\u01b0ng \u00f4ng l\u1ea1i th\u00edch l\u00e0m vi\u1ec7c thi\u1ec7n, l\u1eadp ra Ngh\u0129a trang <em>(ND: n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c ngh\u0129a)<\/em> trong l\u00e0ng \u0111\u1ec3 gi\u00fap \u0111\u1ee1 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n trong h\u1ecd. \u00d4ng y\u00eau th\u01b0\u01a1ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, th\u00edch l\u00e0m vi\u1ec7c thi\u1ec7n, nhi\u1ec1u k\u1ebb s\u0129 \u0111\u1ec1u xu\u1ea5t th\u00e2n t\u1eeb c\u1eeda nh\u00e0 \u00f4ng, d\u00f9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trong ng\u00f5 h\u1ebbm c\u0169ng \u0111\u1ec1u bi\u1ebft t\u00ean \u00f4ng. Ng\u00e0y \u00f4ng m\u1ea5t, ng\u01b0\u1eddi nghe tin kh\u1eafp n\u01a1i \u0111\u1ec1u th\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfc. \u00d4ng l\u00e0m quan trung h\u1eadu, \u0111i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u c\u0169ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i \u01a1n \u0111\u1ee9c, d\u00e2n ch\u00fang hai ch\u00e2u B\u00e2n, Kh\u00e1nh v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c quy\u1ec1n \u0111\u1ec1u v\u1ebd tranh, l\u1eadp sinh t\u1eeb th\u1edd \u00f4ng. Khi \u00f4ng m\u1ea5t, h\u00e0ng tr\u0103m th\u1ee7 l\u0129nh ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ebfn ch\u00f9a l\u00e0m l\u1ec5 kh\u00f3c th\u01b0\u01a1ng, g\u1ecdi \u00f4ng nh\u01b0 cha, \u0103n chay ba ng\u00e0y r\u1ed3i m\u1edbi \u0111i.\r\n\r\n[64] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n th\u1ecb, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 con ch\u00e1u c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00ec vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc, th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ee7 16 tu\u1ed5i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng.\r\n\r\n[65] L\u1ec7nh cho S\u00f9ng nghi s\u1ee9, Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 \u0111em qu\u00e2n \u0111i \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao[footnote]L\u1ec7nh cho S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 \u0111em qu\u00e2n \u0111i \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao, 'Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u', trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 12, ph\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng k\u1ef7 v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 50, ph\u1ea7n Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean man ph\u1ea3n \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u', ph\u1ea7n sau c\u00f2n ch\u00fa th\u00eam: 'Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean ch\u00e9p l\u00e0 Thi\u1ec1u Ch\u00e2u'. X\u00e9t \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi trong s\u00e1ch n\u00e0y, ng\u00e0y Canh Th\u00ecn th\u00e1ng 6, l\u1ea1i c\u00f3 'Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u, S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 c\u00f9ng b\u1eaft gi\u1ebft gi\u1eb7c man', v\u00e0 trong ch\u00fa th\u00edch ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i c\u00f9ng th\u00e1ng c\u00f3 ghi: 'D\u01b0 T\u0129nh l\u00e0m Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y Canh Th\u00ecn.' Kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng ng\u00e0y c\u00f3 hai ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u, n\u00ean nghi r\u1eb1ng ch\u00e9p 'Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u' l\u00e0 \u0111\u00fang.[\/footnote].\r\n\r\n[66] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, binh l\u00ednh \u1edf gi\u00e1m V\u0129nh Th\u00f4ng, ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u gi\u1ebft Tri gi\u00e1m l\u00e0 \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang \u0110\u1eb7ng T\u01b0\u01a1ng, t\u00e0n s\u00e1t c\u1ea3 nh\u00e0 \u00f4ng. Quy\u1ec1n \u0110\u00f4 gi\u00e1m l\u00e0 H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m Vi Qu\u00fd b\u1eaft v\u00e0 ch\u00e9m k\u1ebb \u0111\u00f3. L\u1eadp t\u1ee9c l\u1ec7nh cho Vi Qu\u00fd l\u00e0m \u0110\u00f4 gi\u00e1m, th\u0103ng ch\u1ee9c C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu.\r\n\r\n[67] Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u1eeba nghe tin N\u00f9ng Tr\u00ed Cao l\u00e0m ph\u1ea3n, li\u1ec1n ra chi\u1ebfu cho Ti\u1ebfn t\u1ea5u vi\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n b\u00e1o tin. Tri ch\u1ebf c\u00e1o L\u00e3 Tr\u00e2n n\u00f3i: <i>\"Bi\u00ean ph\u00f2ng c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u1ea9n c\u1ea5p, m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng c\u00f3 gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, n\u00ean \u0111\u1ec3 c\u00e1c l\u1ed9 bi\u1ebft, c\u00f9ng nhau chu\u1ea9n b\u1ecb. Nay mu\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng bi\u1ebft, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf hay.\"<\/i>\r\n\r\n[68] Th\u00e1ng 6, ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, kh\u1edfi ph\u1ee5c ch\u1ee9c c\u0169 cho Ti\u1ec1n V\u1ec7 \u00fay khanh D\u01b0 T\u0129nh l\u00e0m B\u00ed th\u01b0 gi\u00e1m, tri ch\u00e2u \u0110\u00e0m <i>(theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b th\u00ec l\u00e0m H\u1ed3 Nam an ph\u1ee7 s\u1ee9, tri ch\u00e2u \u0110\u00e0m)<\/i>, Ti\u1ec1n \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n D\u01b0\u01a1ng \u0110i\u1ec1n l\u00e0m Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng an ph\u1ee7 \u0111\u1ec1 c\u1eed kinh ch\u1ebf t\u1eb7c \u0111\u1ea1o. T\u0129nh v\u00e0 \u0110i\u1ec1n \u0111\u1ec1u \u0111ang \u0111\u1ec3 tang cha.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u0129nh c\u00f9ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u k\u1ebft h\u1ee3p n\u00f4ng d\u00e2n th\u00e0nh binh, tu s\u1eeda \u0111\u1ed3n l\u0169y, c\u00f9ng b\u00e0n k\u1ebf ho\u1ea1ch ph\u00f2ng th\u1ee7, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe tin khen ng\u1ee3i; l\u1ea1i th\u1ea5y \u0110i\u1ec1n v\u1ed1n quen vi\u1ec7c man di, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh n\u00e0y. Sau khi nh\u1eadn m\u1ec7nh t\u1ea1i n\u01a1i \u0111\u1ec3 tang, b\u1ea3y ng\u00e0y sau, T\u0129nh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i l\u00e0m Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 an ph\u1ee7 s\u1ee9, tri ch\u00e2u Qu\u1ebf. M\u01b0\u1eddi ng\u00e0y sau, \u0110i\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn ngo\u00e0i c\u1eeda \u0111\u00f4, t\u1eeb ch\u1ed1i kh\u00f4ng d\u00e1m m\u1eb7c tang ph\u1ee5c v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn, Vua ban cho kh\u0103n ng\u1ef1 d\u00f9ng, v\u00e0o ch\u1ea7u \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, ngay h\u00f4m \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0110\u1ed3ng tri gi\u00e1n vi\u1ec7n r\u1ed3i sai \u0111i.\r\n\r\n<i>(T\u0129nh nh\u1eadn ch\u1ee9c tri ch\u00e2u Qu\u1ebf ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, \u0110i\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 ch\u1ee9c Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, tri gi\u00e1n vi\u1ec7n ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[69] D\u1eddi ch\u1ee9c tri ch\u00e2u T\u1ec1, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 V\u01b0\u01a1ng X\u01b0\u1edbc l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Giang Nam T\u00e2y l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c.\r\n\r\n[70] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, l\u1ec7nh cho \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban, C\u00e1p m\u00f4n Chi h\u1eadu L\u00fd Xu c\u00f9ng v\u1edbi tri ch\u00e2u Qu\u1ebf, S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 c\u00f9ng b\u1eaft gi\u1ebft gi\u1eb7c man. L\u1ea1i l\u1ec7nh cho Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn, Ki\u1ec1m h\u1ea1t ty ph\u00e1t binh \u1ee9ng vi\u1ec7n. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea5y Th\u1ef1 l\u00e0m Qu\u1ea3ng T\u00e2y l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t.\r\n\r\n<i>(Th\u1ef1 nh\u1eadn ch\u1ee9c Qu\u1ea3ng T\u00e2y Ki\u1ec1m h\u1ea1t ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i>\r\n\r\n[71] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, Nh\u01b0 kinh s\u1ee9, T\u01b0 ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Trung l\u00e0m Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 \u0111\u00f4 gi\u00e1m.\r\n\r\n[72] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, d\u1eddi ch\u1ee9c tri ch\u00e2u Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u, Binh b\u1ed9 lang trung, Thi\u00ean ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Tr\u1ecdng Gi\u1ea3n l\u00e0m tri ch\u00e2u Kinh Nam. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 th\u1ea5y Gi\u1ea3n c\u00f3 t\u00e0i gi\u1eef th\u00e0nh, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh n\u00e0y, kh\u00f4ng bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi Qu\u1ea3ng o\u00e1n h\u1eadn \u00f4ng s\u00e2u s\u1eafc.\r\n\r\n[73] C\u00f9ng ng\u00e0y, Qu\u1ea3ng, \u0110oan \u0111\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m Cao S\u0129 Nghi\u00eau \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao \u1edf Th\u1ecb b\u1ea1c \u0111\u00ecnh, b\u1ecb gi\u1eb7c \u0111\u00e1nh b\u1ea1i.\r\n\r\n[74] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c b\u00ed c\u00e1c, ph\u00e1n L\u1ea1i b\u1ed9 Nam t\u00e0o Ph\u1ea1m Tr\u1ea5n d\u00e2ng th\u01b0 n\u00f3i:\r\n\r\n<i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh nh\u1ea1c \u0111\u1ec3 ph\u1ee5ng s\u1ef1 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, t\u00f4ng mi\u1ebfu, nh\u1eb1m t\u00f4n vinh c\u00f4ng \u0111\u1ee9c c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean, \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c l\u1edbn c\u1ee7a \u0111\u1ee9c th\u1ecbnh. Tuy nhi\u00ean, t\u1eeb khi h\u1ea1 chi\u1ebfu \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 ba n\u0103m, c\u00e1c c\u01a1 quan h\u1eefu tr\u00e1ch b\u00e0n lu\u1eadn v\u1eabn ch\u01b0a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, nguy\u00ean nh\u00e2n l\u00e0 do kh\u00f4ng b\u00e0n \u0111\u1ebfn c\u00e1i g\u1ed1c m\u00e0 ch\u1ec9 tranh c\u00e3i v\u1ec1 c\u00e1i ng\u1ecdn. Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, nh\u1ea1c l\u00e0 h\u00f2a kh\u00ed, ph\u00e1t ra h\u00f2a kh\u00ed l\u00e0 thanh \u00e2m. Thanh \u00e2m sinh ra t\u1eeb c\u00e1i v\u00f4 h\u00ecnh, n\u00ean ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a d\u00f9ng v\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n l\u1ea1i ph\u00e9p t\u1eafc, \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi sau tham kh\u1ea3o, t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c thanh \u00e2m v\u00f4 h\u00ecnh, v\u00e0 h\u00f2a kh\u00ed c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn d\u1eaft. V\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh l\u00e0 th\u1ee9 nh\u01b0 th\u00f3c k\u00ea, lu\u1eadt, th\u01b0\u1edbc, s\u00e1o, n\u1ed3i, h\u1ed9c, to\u00e1n s\u1ed1, c\u00e2n \u0111o, chu\u00f4ng, kh\u00e1nh.<\/i>\r\n\r\n<i>M\u01b0\u1eddi th\u1ee9 n\u00e0y ph\u1ea3i h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c[footnote]M\u01b0\u1eddi th\u1ee9 n\u00e0y ph\u1ea3i h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, 'th\u1ecb' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nhi\u00ean', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 31 Ngh\u1ecb nh\u1ea1c, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Nh\u1ea1c 2-27, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 131 Nh\u1ea1c 4, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b quy\u1ec3n 8, \u300aL\u1ee5c danh th\u1ea7n t\u1ea5u ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n 60 s\u1eeda.[\/footnote], th\u00ec m\u1edbi \u0111\u00fang. Nay \u0111\u1ec1u tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c m\u00e0 kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 sai. V\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh \u0111\u00e3 sai, m\u00e0 mu\u1ed1n c\u1ea7u thanh \u00e2m v\u00f4 h\u00ecnh h\u00f2a h\u1ee3p, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c? Th\u1ea7n xin tr\u00ecnh b\u00e0y m\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ec1u sai l\u1ea7m n\u00e0y, mong B\u1ec7 h\u1ea1 xem x\u00e9t v\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh!<\/i>\r\n\r\n<i>Theo s\u00e1ch \u300aThi\u300b c\u00f3 c\u00e2u: '\u0110\u1ea3n gi\u00e1ng gia ch\u1ee7ng, duy c\u1ef1 duy phi.' '\u0110\u1ea3n gi\u00e1ng' c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 tr\u1eddi ban xu\u1ed1ng. H\u1ee9a Th\u00fac Tr\u1ecdng n\u00f3i: 'C\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecf hai h\u1ea1t.' L\u1ea1i n\u00f3i: 'M\u1ed9t c\u1ef1 hai h\u1ea1t.' \u0110\u1eddi H\u1eadu H\u00e1n, huy\u1ec7n Nh\u1eadm Th\u00e0nh s\u1ea3n xu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c ba h\u1ed9c t\u00e1m \u0111\u1ea5u c\u1ef1 th\u1eed, h\u1ea1t \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai m\u1ec5, s\u1eed quan ghi ch\u00e9p l\u1ea1i, coi \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1m l\u00e0nh. Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a d\u00f9ng c\u1ef1 th\u1eed l\u00e0m r\u01b0\u1ee3u, g\u1ecdi l\u00e0 c\u1ef1 s\u01b0\u1edfng. Khi t\u1ebf l\u1ec5 \u1edf t\u00f4ng mi\u1ebfu, ch\u1ec9 d\u00f9ng m\u1ed9t t\u00f4n; ch\u01b0 h\u1ea7u c\u00f3 c\u00f4ng, ch\u1ec9 ban cho m\u1ed9t d\u1eefu, \u0111\u1ec3 t\u1ecf r\u1eb1ng v\u1eadt tr\u1eddi ban xu\u1ed1ng, \u0111\u1eddi kh\u00f4ng th\u01b0\u1eddng c\u00f3 n\u00ean r\u1ea5t qu\u00fd. Nay c\u1ef1 th\u1eed l\u1ea5y t\u1eeb d\u00e2n gian, th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn v\u00e0i h\u1ed9c, phi \u0111\u1ec1u m\u1ed9t h\u1ea1t, ng\u01b0\u1eddi H\u00e0 \u0110\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 h\u1eafc ma[footnote]Ng\u01b0\u1eddi H\u00e0 \u0110\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 h\u1eafc ma, 'ma' trong \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 7, \u300aHo\u00e0ng h\u1eefu lu\u1eadn l\u1ea1c \u0111\u1ed3ng d\u1ecb\u300b, \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 31, \u300aNgh\u1ecb l\u1ea1c qu\u00e2n \u0111\u1ed3ng\u300b \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c \u0111\u1ec1u vi\u1ebft l\u00e0 '\u3008qu\u1ea3ng ho\u00e0\u3009', \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b L\u1ea1c 2-25 vi\u1ebft l\u00e0 'th\u1eed', \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b d\u1eabn tr\u00ean vi\u1ebft l\u00e0 'ho\u00e0', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b vi\u1ebft l\u00e0 'm\u1ec5'.[\/footnote]. Gi\u1ea3 s\u1eed c\u00f3 th\u1ee9 th\u1eadt, v\u00ec l\u1ea5y s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng qu\u00e1 nhi\u1ec1u, kh\u00f4ng d\u00e1m d\u00e2ng l\u00ean quan, n\u00ean c\u1ef1 th\u1eed n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1eadt, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 nh\u1ea5t.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i theo l\u1eddi c\u00e1c b\u1eadc ti\u00ean nho, lu\u1eadt c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh ba ph\u00e2n, chu vi ch\u00edn ph\u00e2n, d\u00e0i ch\u00edn m\u01b0\u01a1i ph\u00e2n, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ngh\u00ecn hai tr\u0103m h\u1ea1t th\u00f3c, t\u00edch th\u1ef1c t\u00e1m tr\u0103m m\u01b0\u1eddi ph\u00e2n. Nay lu\u1eadt c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh ba ph\u00e2n b\u1ed1n li s\u00e1u h\u00e0o, chu vi m\u01b0\u1eddi ph\u00e2n ba li t\u00e1m h\u00e0o, t\u1ee9c l\u00e0 chu vi ch\u00edn ph\u00e2n ngo\u00e0i ra l\u1edbn th\u00eam m\u1ed9t ph\u00e2n ba li t\u00e1m h\u00e0o, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ngh\u00ecn hai tr\u0103m h\u1ea1t th\u00f3c, tr\u1eeb \u0111i ph\u1ea7n chu vi r\u1ed9ng, th\u00ec chi\u1ec1u d\u00e0i ch\u1ec9 c\u00f2n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i s\u00e1u ph\u00e2n hai li[footnote]Chi\u1ec1u d\u00e0i ch\u1ec9 c\u00f2n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i s\u00e1u ph\u00e2n hai li, 'ch\u1ec9' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'ch\u00ednh', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b L\u1ea1c 2-26 v\u00e0 \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b d\u1eabn tr\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. Ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn cho r\u1eb1ng b\u1ed1n li s\u00e1u h\u00e0o l\u00e0 ph\u00e2n vu\u00f4ng, x\u01b0a d\u00f9ng tr\u00fac l\u00e0m lu\u1eadt, h\u00ecnh tr\u00fac v\u1ed1n tr\u00f2n, nay d\u00f9ng ph\u00e2n vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, n\u00ean lu\u1eadt n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 hai.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t s\u00e1ch \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b, ph\u00e2n, t\u1ea5c, th\u01b0\u1edbc, tr\u01b0\u1ee3ng, d\u1eabn v\u1ed1n b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u1ed9 d\u00e0i c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung, l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng ch\u00edn m\u01b0\u01a1i ph\u1ea7n c\u1ee7a \u0111\u1ed9 d\u00e0i Ho\u00e0ng Chung l\u00e0 d\u1ef1a tr\u00ean m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea m\u00e0 n\u00f3i. M\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea d\u00f9ng trong \u0111ong l\u01b0\u1eddng th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 d\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung, d\u00f9ng trong c\u00e2n \u0111o th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 tr\u1ecdng l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung, d\u00f9ng trong th\u01b0\u1edbc th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 \u0111\u1ed9 d\u00e0i c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung. Nay b\u1ecf qua s\u1ed1 m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m, m\u00e0 l\u1ea5y m\u1ed9t tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea l\u00e0m th\u01b0\u1edbc, l\u1ea1i kh\u00f4ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Ho\u00e0ng Chung, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u00e0 sai l\u1ea7m th\u1ee9 ba c\u1ee7a th\u01b0\u1edbc.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t s\u00e1ch \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b n\u00f3i v\u1ec1 d\u01b0\u1ee3c, h\u00ecnh d\u1ea1ng c\u1ee7a n\u00f3 gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1i t\u01b0\u1edbc, t\u01b0\u1edbc l\u00e0 c\u00e1i ch\u00e9n t\u01b0\u1edbc, th\u00e2n c\u1ee7a n\u00f3 tr\u00f2n \u0111\u1ec1u. V\u00ec v\u1eady, d\u01b0\u1ee3c ph\u1ea3i c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh tr\u00f2n ch\u00edn ph\u1ea7n, s\u00e2u m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea, t\u00edch th\u1ef1c t\u00e1m tr\u0103m m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, gi\u1ed1ng h\u1ec7t v\u1edbi ph\u1ea7n c\u1ee7a lu\u1eadt. Nay d\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i vu\u00f4ng m\u1ed9t t\u1ea5c, s\u00e2u t\u00e1m ph\u1ea7n m\u1ed9t li[footnote]S\u00e2u t\u00e1m ph\u1ea7n m\u1ed9t li, 'ph\u1ea7n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 't\u1ea5c', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng l\u00e0 d\u00f9ng ph\u1ea7n vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, \u0111\u00e2y l\u00e0 sai l\u1ea7m th\u1ee9 t\u01b0 c\u1ee7a d\u01b0\u1ee3c.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t theo ph\u00e9p \u0111ong h\u1ed9c trong \u300aChu L\u1ec5\u300b: vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00e1u \u0111\u1ea5u b\u1ed1n th\u0103ng. Th\u01b0\u1edbc vu\u00f4ng l\u00e0 th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c. Th\u01b0\u1edbc s\u00e2u l\u00e0 th\u01b0\u1edbc m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c. L\u00e0m sao bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edbc c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa t\u00e1m t\u1ea5c v\u00e0 m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c? X\u00e9t trong \u300aChu L\u1ec5\u300b: 'B\u00edch ti\u1ec7n \u0111\u1ed9 x\u00edch, h\u1ea3o tam th\u1ed1n d\u0129 vi \u0111\u1ed9[footnote] h\u1ea3o tam th\u1ed1n d\u0129 vi \u0111\u1ed9 '\u0111\u1ed9' nguy\u00ean t\u00e1c 'x\u00edch' , c\u1ee9 chu l\u1ec5 kh\u1ea3o c\u00f4ng k\u00ed ng\u1ecdc nh\u00e2n c\u1eadp th\u01b0\u1ee3ng d\u1eabn t\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu, th\u00f4ng kh\u1ea3o c\u1ea3i.[\/footnote].' Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 b\u00edch ti\u1ec7n, d\u00e0i m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c, r\u1ed9ng t\u00e1m t\u1ea5c, \u0111\u1ec1u g\u1ecdi l\u00e0 \u0111\u1ed9 x\u00edch. \u0110\u00e3 d\u00f9ng l\u00e0m th\u01b0\u1edbc, th\u00ec t\u00e1m t\u1ea5c v\u00e0 m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c \u0111\u1ec1u l\u00e0 th\u01b0\u1edbc c\u1ea3. L\u1ea1i trong \u300aV\u01b0\u01a1ng Ch\u1ebf\u300b n\u00f3i: 'Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a l\u1ea5y th\u01b0\u1edbc Chu t\u00e1m th\u01b0\u1edbc l\u00e0m m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc, nay l\u1ea5y th\u01b0\u1edbc Chu s\u00e1u th\u01b0\u1edbc b\u1ed1n t\u1ea5c l\u00e0m m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc.' T\u00e1m th\u01b0\u1edbc l\u00e0 th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c; s\u00e1u th\u01b0\u1edbc b\u1ed1n t\u1ea5c l\u00e0 th\u01b0\u1edbc m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c. \u0110\u1ec1u g\u1ecdi l\u00e0 th\u01b0\u1edbc Chu[footnote] \u0110\u1ed3ng v\u1ecb chi chu x\u00edch gi\u1ea3 'x\u00edch' T\u1ef1 nguy\u00ean tho\u00e1t, c\u1ee9 t\u1ed1ng b\u1ea3n, t\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n c\u1eadp \u0111\u1ed3ng th\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu, th\u00f4ng kh\u1ea3o, t\u1ed1ng th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n b\u1ed5.[\/footnote], \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf th\u1eddi Chu d\u00f9ng c\u1ea3 th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c v\u00e0 m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c. V\u00ec v\u1eady bi\u1ebft r\u1eb1ng d\u00f9ng th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c l\u00e0m c\u1ea1nh vu\u00f4ng c\u1ee7a h\u1ed9c, th\u01b0\u1edbc m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c l\u00e0m chi\u1ec1u s\u00e2u c\u1ee7a h\u1ed9c, m\u00e0 ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00e1u \u0111\u1ea5u b\u1ed1n th\u0103ng, t\u1ee9c m\u1ed9t ngh\u00ecn hai tr\u0103m t\u00e1m m\u01b0\u01a1i d\u01b0\u1ee3c. T\u00edch th\u1ef1c m\u1ed9t tr\u0103m l\u1ebb ba v\u1ea1n s\u00e1u ngh\u00ecn t\u00e1m tr\u0103m ph\u1ea7n. Nay h\u1ed9c vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, t\u00edch m\u1ed9t ngh\u00ecn t\u1ea5c, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf h\u1ed9c kh\u00f4ng \u0111\u00fang, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 n\u0103m.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t theo ph\u00e9p \u0111ong h\u1ed9c trong \u300aH\u00e1n Th\u01b0\u300b: vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea5u, b\u00ean c\u1ea1nh c\u00f3 ph\u1ea7n l\u1ed3i. V\u00e0o th\u1eddi T\u00f9y, h\u1ed9c H\u00e1n v\u1eabn c\u00f2n, n\u00ean \u300aT\u00f9y Th\u01b0\u300b ch\u00e9p l\u1eddi minh r\u1eb1ng: 'Lu\u1eadt gia l\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9c, vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, ph\u1ea7n l\u1ed3i ch\u00edn li n\u0103m h\u00e0o, di\u1ec7n t\u00edch m\u1ed9t tr\u0103m s\u00e1u m\u01b0\u01a1i hai t\u1ea5c, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t h\u1ed9c.' Nay h\u1ed9c vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf h\u1ed9c kh\u00f4ng \u0111\u00fang, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 s\u00e1u.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t v\u1ec1 ph\u00e9p t\u00ednh to\u00e1n, ph\u1ea7n tr\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 k\u00ednh vi, ph\u1ea7n vu\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng t\u00e0, t\u1ee9c l\u00e0 c\u00e2u 'k\u00ednh ba, vi ch\u00edn, ph\u01b0\u01a1ng n\u0103m, t\u00e0 b\u1ea3y'. Nay ph\u1ea7n tr\u00f2n l\u1ea1i d\u00f9ng ph\u00e9p vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n[footnote]Nay ph\u1ea7n tr\u00f2n l\u1ea1i d\u00f9ng ph\u00e9p vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, ch\u1eef 'ph\u00e2n' v\u1ed1n b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' quy\u1ec3n 2, ph\u1ea7n 2, m\u1ee5c 27, 'T\u1ed1ng s\u1eed' quy\u1ec3n 71, 'Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed' quy\u1ec3n 4, c\u00f9ng c\u00e1c s\u00e1ch th\u00f4ng kh\u1ea3o kh\u00e1c, 'T\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n b\u1ed5'.[\/footnote], ph\u00e9p t\u00ednh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang[footnote]Ph\u00e9p t\u00ednh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 's\u1ed1' v\u1ed1n c\u00f3 ch\u1eef 'chi', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch k\u1ec3 tr\u00ean m\u00e0 b\u1ecf.[\/footnote], \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 b\u1ea3y.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t v\u1ec1 quy\u1ec1n h\u00e0nh, kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1eeb m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea m\u00e0 l\u1eadp ph\u00e9p. C\u00e1i ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u00e0 Chu, n\u1eb7ng m\u1ed9t qu\u00e2n, \u00e2m thanh h\u1ee3p v\u1edbi Ho\u00e0ng chung. C\u00e1i h\u1ed9c c\u1ee7a nh\u00e0 H\u00e1n, n\u1eb7ng hai qu\u00e2n, \u00e2m thanh h\u1ee3p v\u1edbi Ho\u00e0ng chung. Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ee7a ph\u1ee7 v\u00e0 h\u1ed9c, c\u00f3 dung l\u01b0\u1ee3ng, c\u00f3 k\u00edch th\u01b0\u1edbc, l\u1ea1i l\u1ea5y s\u1ef1 n\u1eb7ng nh\u1eb9 \u0111\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p d\u00e0y m\u1ecfng, nh\u1eb1m x\u00e9t \u00e2m thanh. Nay h\u1ea1t k\u00ea n\u1eb7ng nh\u1eb9 ch\u01b0a ch\u00ednh x\u00e1c, quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 t\u00e1m.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t: 'Ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 l\u00e0m chu\u00f4ng: chu\u00f4ng l\u1edbn chia l\u00e0m m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, kho\u1ea3ng gi\u1eefa m\u1eb7t tr\u1ed1ng, l\u1ea5y m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u1ed9 d\u00e0y. Chu\u00f4ng nh\u1ecf chia l\u00e0m m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, kho\u1ea3ng gi\u1eefa m\u1eb7t chu\u00f4ng, l\u1ea5y m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u1ed9 d\u00e0y.' Nay kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t l\u1edbn nh\u1ecf d\u00e0y m\u1ecfng, m\u00e0 \u0111\u1ec1u l\u1ea5y Ho\u00e0ng chung l\u00e0m chu\u1ea9n, chu\u00f4ng n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ch\u00edn.<\/i>\r\n\r\n<i>L\u1ea1i x\u00e9t: 'Ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 l\u00e0m kh\u00e1nh, g\u00f3c nghi\u00eang m\u1ed9t vu\u00f4ng r\u01b0\u1ee1i, b\u1ec1 r\u1ed9ng l\u00e0 m\u1ed9t, c\u1ea1nh d\u00e0i l\u00e0 hai, m\u1eb7t tr\u1ed1ng l\u00e0 ba.' \u0110\u1ec1u l\u1ea5y \u0111\u1ed9 d\u00e0i ng\u1eafn c\u1ee7a lu\u1eadt l\u00e0m ph\u00e9p. Nay c\u0169ng l\u1ea5y Ho\u00e0ng chung l\u00e0m chu\u1ea9n, m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t d\u00e0i ng\u1eafn d\u00e0y m\u1ecfng, kh\u00e1nh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 m\u01b0\u1eddi.<\/i>\r\n\r\n<i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, nh\u1eefng th\u1ee9 n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 v\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh, d\u1ec5 th\u1ea5y. N\u1ebfu m\u1ed9t trong s\u1ed1 \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p, th\u00ec ch\u01b0a th\u1ec3 coi l\u00e0 chu\u1ea9n m\u1ef1c, hu\u1ed1ng chi m\u01b0\u1eddi th\u1ee9 \u0111\u1ec1u tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c nhau. Th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 \u00e2m thanh v\u00f4 h\u00ecnh[footnote]Th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 \u00e2m thanh v\u00f4 h\u00ecnh 'k\u00ec' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 71, Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed 4 b\u1ed5 sung.[\/footnote], kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u00f2a h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i>\r\n\r\n<i>Xin \u0111em ch\u01b0\u01a1ng t\u1ea5u c\u1ee7a th\u1ea7n giao xu\u1ed1ng H\u1eefu ty, h\u1ecfi xem th\u1eed hai h\u1ea1t k\u00ea v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? \u0110\u01b0\u1eddng k\u00ednh r\u1ed7ng c\u1ee7a lu\u1eadt ba ph\u00e2n v\u00e0 ba ph\u00e2n b\u1ed1n ly s\u00e1u h\u00e0o, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? Lu\u1eadt kh\u1edfi t\u1eeb th\u01b0\u1edbc v\u00e0 th\u01b0\u1edbc kh\u1edfi t\u1eeb lu\u1eadt, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? D\u01b0\u1ee3c ch\u1ebf theo h\u00ecnh tr\u00f2n v\u00e0 h\u00ecnh vu\u00f4ng, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? Ph\u0169 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? H\u1ed9c vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, thi\u00eau b\u00ean ch\u00edn ly n\u0103m h\u00e0o v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang[footnote]Thi\u00eau b\u00ean ch\u00edn ly n\u0103m h\u00e0o v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang 's\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc' hai ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b b\u1ed5 sung.[\/footnote]? To\u00e1n s\u1ed1 d\u00f9ng ph\u00e2n tr\u00f2n v\u00e0 ph\u00e2n vu\u00f4ng, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? Quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u1eb7ng d\u00f9ng hai h\u1ea1t k\u00ea c\u1ef1 v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang[footnote]Quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u1eb7ng d\u00f9ng hai h\u1ea1t k\u00ea c\u1ef1 v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang 'n\u1eb7ng' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'l\u01b0\u1ee3ng', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 71, Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed 4 s\u1eeda.[\/footnote]? Chu\u00f4ng kh\u00e1nh theo c\u1ed5 ph\u00e1p c\u00f3 l\u1edbn nh\u1ecf, n\u1eb7ng nh\u1eb9, d\u00e0i ng\u1eafn, d\u00e0y m\u1ecfng m\u00e0 h\u1ee3p lu\u1eadt, v\u00e0 kh\u00f4ng theo c\u1ed5 ph\u00e1p m\u00e0 h\u1ee3p lu\u1eadt, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang?<\/i>\r\n\r\n<i>\u0110\u00fang sai \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh, sau \u0111\u00f3 ch\u1ebf d\u01b0\u1ee3c, h\u1ee3p, th\u0103ng, \u0111\u1ea5u, ph\u0169, h\u1ed9c, \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra dung l\u01b0\u1ee3ng. Dung l\u01b0\u1ee3ng h\u1ee3p, sau \u0111\u00f3 ban chi\u1ebfu c\u1ea7u ch\u00e2n th\u1eed. Ch\u00e2n th\u1eed \u0111\u1ebfn, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng, l\u00e0m chu\u00f4ng kh\u00e1nh. L\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 chu\u00f4ng kh\u00e1nh h\u1ee3p v\u1edbi lu\u1eadt, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m nh\u1ea1c. Nay th\u01b0\u1edbc lu\u1eadt g\u1ed1c ng\u1ecdn ch\u01b0a \u0111\u1ecbnh, m\u00e0 hai c\u1ee5c T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh v\u00e0 Tu ch\u1ebf chi ph\u00ed c\u00f4ng t\u00e1c kh\u00f4ng k\u1ec3 h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea1n, \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u00fd do khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn n\u00f3i nhi\u1ec1u. Nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng n\u00f3i, H\u1eefu ty b\u00e0n lu\u1eadn d\u1ef1a d\u1eabm kh\u00f4ng quy\u1ebft, l\u1ea1i cho r\u1eb1ng l\u00e0m nh\u1ea1c l\u00e0 vi\u1ec7c qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, l\u1ea1i n\u00f3i hi\u1ec7n nay n\u00ean \u01b0u ti\u00ean ch\u00ednh l\u1ec7nh, m\u00e0 l\u1ec5 nh\u1ea1c kh\u00f4ng ph\u1ea3i vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ea7n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t nghi ng\u1edd. N\u1ebfu H\u1eefu ty h\u1ee3p v\u1edbi lu\u1eadn b\u00e0n v\u1ec1 l\u1ec5 nh\u1ea1c, \u0111\u00fang c\u00e1i \u0111\u00fang, sai c\u00e1i sai, b\u1ec7 h\u1ea1 th\u00e2n ch\u00ednh quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c l\u1edbn \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u00ednh l\u1ec7nh sao?<\/i>\r\n\r\n<i>X\u01b0a c\u00e1c nh\u00e0 Nho th\u1eddi H\u00e1n b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c mu\u1ed1i v\u00e0 s\u1eaft, \u0111\u1eddi sau truy\u1ec1n l\u1ea1i s\u00e1ch \u300aDi\u00eam Thi\u1ebft Lu\u1eadn\u300b. Nay \u0111ang \u0111\u1ecbnh ra nh\u00e3 nh\u1ea1c \u0111\u1ec3 t\u00ecm l\u1ea1i ph\u00e9p t\u1eafc \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1ecf ph\u1ebf, nh\u01b0ng c\u00e1c quan b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c \u0111\u1ee9c l\u1edbn, \u0111\u1eddi sau s\u1ebd c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2u \u0111\u1ec3 x\u00e9t?<\/i>\r\n\r\n<i>Xin h\u00e3y l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u d\u1ef1a v\u00e0o kinh s\u1eed m\u00e0 b\u00e0n lu\u1eadn, d\u00e2ng l\u00ean t\u1eebng \u0111i\u1ec1u, h\u1ee3p l\u1ea1i th\u00e0nh m\u1ed9t b\u1ed9 s\u00e1ch, th\u00ec ai d\u00e1m kh\u00f4ng h\u1ebft l\u00f2ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1? N\u1ebfu cho r\u1eb1ng l\u1eddi b\u00e0n c\u1ee7a th\u1ea7n l\u00e0 \u0111\u00fang, xin h\u00e3y t\u1ea1m ng\u1eebng hai c\u1ee5c T\u01b0\u1eddng \u0110\u1ecbnh v\u00e0 Tu Ch\u1ebf, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ea1t k\u00ea ch\u00ednh x\u00e1c, r\u1ed3i m\u1edbi l\u00e0m nh\u1ea1c, \u1eaft s\u1ebd \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 ch\u00ednh x\u00e1c, m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u1ed1n k\u00e9m v\u00f4 \u00edch.\"<\/i>\r\n\r\nChi\u1ebfu \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn c\u1ee5c T\u01b0\u1eddng \u0110\u1ecbnh. L\u1eddi b\u00e0n c\u1ee7a Tr\u1ea5n t\u1ef1 cho l\u00e0 \u0111\u00fang theo ph\u00e9p x\u01b0a, nh\u01b0ng Hi\u1ec7u l\u00fd T\u1eadp Hi\u1ec1n vi\u1ec7n l\u00e0 T\u01b0 M\u00e3 Quang nhi\u1ec1u l\u1ea7n tranh lu\u1eadn v\u1edbi \u00f4ng, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p. \u0110\u1eddi \u00edt ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc v\u1ec1 chu\u00f4ng v\u00e0 lu\u1eadt, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng ai ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00fang sai.\r\n\r\n<i>(T\u1eeb ch\u1ed7 Tr\u1ea5n t\u1ef1 cho l\u00e0 \u0111\u00fang theo ph\u00e9p x\u01b0a tr\u1edf xu\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aL\u01b0\u1ee1ng Tri\u1ec1u Lu\u1eadt L\u1ecbch Ch\u00ed\u300b.)<\/i>\r\n\r\n[75] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Tri ch\u00e2u Vi\u1ec7t, C\u1ea5p s\u1ef1 trung Ng\u1ee5y Qu\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, H\u1ecdc s\u0129 T\u1eadp Hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Tri ch\u00e2u Qu\u1ea3ng.\r\n\r\nBan \u0111\u1ea7u, Vua sai C\u00f4ng b\u1ed9 Lang trung V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ef3 l\u00e0m Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng Thi\u1ebfu khanh, Tr\u1ef1c Chi\u00eau V\u0103n qu\u00e1n, thay Tr\u1ecdng Gi\u1ea3n. Nh\u01b0ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng hi\u1ec7n \u1edf L\u0129nh Ngo\u1ea1i \u0111ang d\u00f9ng binh, Qu\u1ef3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i tr\u1ecb an, n\u00ean b\u00e3i ch\u1ee9c, r\u1ed3i \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho Qu\u00e1n. T\u1eeb khi N\u00f9ng Tr\u00ed Cao n\u1ed5i lo\u1ea1n, \u0111i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u ph\u00e1 \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u00e0nh Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u l\u00e0 gi\u1eef v\u1eefng kh\u00f4ng h\u1ea1. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh x\u00e9t l\u1ea1i c\u00f4ng lao x\u00e2y th\u00e0nh c\u1ee7a Qu\u00e1n, v\u1eeba gia phong t\u01b0\u1edbc tr\u1eadt, l\u1ea1i c\u1ea5p th\u00eam n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n c\u1ea5m v\u1ec7 \u0111\u1ec3 \u0111i, v\u00e0 cho ph\u00e9p t\u00f9y nghi h\u00e0nh s\u1ef1.\r\n\r\n[76] Ph\u00f3 s\u1ee9 L\u1ea1c Uy\u1ec3n, ki\u00eam C\u00e1p m\u00f4n Th\u00f4ng s\u1ef1 X\u00e1 nh\u00e2n l\u00e0 T\u00e0o Tu l\u00e0m An ph\u1ee7 Kinh ch\u1ebf \u0110\u1ea1o t\u1eb7c, \u0111\u1ed3ng th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng \u1edf l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y.\r\n\r\nTu l\u00e0 con c\u1ee7a T\u00e0o T\u00f4ng.\r\n\r\n[77] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n L\u00ed ch\u00ednh, \u00c1p ty, L\u1ee5c s\u1ef1, \u0111\u00e3 thay th\u1ebf m\u00e0 b\u1eaft n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mi\u1ec5n d\u1ecbch, th\u00ec x\u1eed theo t\u1ed9i vi ph\u1ea1m ch\u1ebf \u0111\u1ed9. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ef3 l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9, b\u1eaft d\u00e2n n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mi\u1ec5n d\u1ecbch, thu \u0111\u01b0\u1ee3c 30 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, d\u00e2ng l\u00ean l\u00e0m ti\u1ec1n th\u1eeba, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. T\u1eeb \u0111\u00f3, c\u00e1c l\u1ed9 tranh nhau b\u00f3c l\u1ed9t, mu\u1ed1n l\u1ea5y l\u00f2ng d\u00e2n, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1 s\u1ea3n kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ea3 n\u1ee3. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh bi\u1ebft t\u1ec7 h\u1ea1i \u0111\u00f3, n\u00ean quy \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i.\r\n\r\n<i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b. \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b ch\u1ec9 ghi l\u00e0 Kinh H\u1ed3. Th\u00e1ng 8 n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 nh\u1ea5t, t\u1eeb H\u1ed3 Nam l\u1ed9 b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m Tri ch\u00e2u X\u1eed Ch\u00e2u. Th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 5 l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Giang T\u00e2y, sau \u0111\u1ed5i l\u00e0m H\u1ed3 B\u1eafc. Th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 8 t\u1eeb H\u1ed3 B\u1eafc \u0111\u1ed5i sang H\u00e0 \u0110\u00f4ng. Kh\u00f4ng r\u00f5 \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b ghi Kinh H\u1ed3 l\u00e0 Nam l\u1ed9 hay B\u1eafc l\u1ed9.)<\/i>\r\n\r\n[78] Chi\u1ebfu cho H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n khi thi c\u1eed ph\u1ea3i c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u00e0i l\u00e0m m\u00e0 c\u00f4ng b\u1eb1ng ch\u1ea5m \u0111i\u1ec3m, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean v\u1ecb cho h\u1ea1ng \u01b0u. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y ghi trong \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 4.)<\/i>\r\n\r\n[79] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, Th\u00e1i t\u1eed Th\u00e1i s\u01b0 tr\u00ed s\u0129 V\u01b0\u01a1ng \u0110\u1ee9c D\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng Tam th\u00e0nh, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, Ph\u00e1n Tr\u1ecbnh Ch\u00e2u. L\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd c\u00f3 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi h\u1ecd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, nh\u01b0ng trong d\u00e2n gian \u0111\u00e0n b\u00e0 tr\u1ebb con \u0111\u1ec1u g\u1ecdi \u0110\u1ee9c D\u00f9ng l\u00e0 H\u1eafc V\u01b0\u01a1ng T\u01b0\u1edbng c\u00f4ng. \u0110\u1ee9c D\u00f9ng tuy \u0111\u00e3 tr\u00ed s\u0129, nh\u01b0ng \u0111\u1ebfn ng\u00e0y l\u1ec5 C\u00e0n Nguy\u00ean v\u1eabn v\u00e0o ch\u1ea7u, s\u1ee9 gi\u1ea3 Khi\u1ebft \u0110an n\u00f3i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean d\u1ecbch r\u1eb1ng: <i>\"H\u1eafc V\u01b0\u01a1ng T\u01b0\u1edbng c\u00f4ng l\u1ea1i ra l\u00e0m quan sao?\"<\/i> Vua nghe th\u1ebf, b\u00e8n giao cho tr\u1ea5n gi\u1eef ph\u01b0\u01a1ng tr\u1ea5n.\r\n\r\n[80] Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ch\u01b0\u01a1ng H\u00f3a[footnote]Ch\u1eef 'H\u00f3a' trong 'Ch\u01b0\u01a1ng H\u00f3a ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u00edn', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean l\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 5, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 ph\u1ea7n tr\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 290 truy\u1ec7n \u0110\u1ecbch Thanh s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], Tri Di\u00ean Ch\u00e2u \u0110\u1ecbch Thanh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9. Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba V\u01b0\u01a1ng C\u1eed Ch\u00ednh t\u00e2u r\u1eb1ng \u0110\u1ecbch Thanh xu\u1ea5t th\u00e2n t\u1eeb h\u00e0ng binh l\u00ednh m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m ch\u1ee9c v\u1ee5 ch\u1ea5p ch\u00ednh, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, e r\u1eb1ng b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng s\u1ebd coi th\u01b0\u1eddng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.\r\n\r\nT\u1ea3 ty gi\u00e1n Gi\u1ea3 \u00c1m t\u00e2u: <i>\"Bu\u1ed5i \u0111\u1ea7u qu\u1ed1c gia, c\u00e1c v\u00f5 th\u1ea7n v\u00e0 t\u01b0\u1edbng l\u0129nh k\u1ef3 c\u1ef1u \u0111\u00e3 ph\u00f2 t\u00e1 x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p, b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh c\u00e1c n\u01b0\u1edbc, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng lao trung th\u00e0nh kh\u00f4ng k\u1ec3 xi\u1ebft, nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 ai xu\u1ea5t th\u00e2n t\u1eeb h\u00e0ng binh l\u00ednh m\u00e0 l\u00ean \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c v\u1ee5 trong tri\u1ec1u. Nay c\u00f3 n\u0103m \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn[footnote]Ch\u1eef 'Ng\u0169' trong 'n\u0103m \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u1ee9', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 14, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 ph\u1ea7n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]: B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng nghe tin n\u00e0y s\u1ebd c\u00f3 l\u00f2ng khinh th\u01b0\u1eddng Trung Qu\u1ed1c, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 nh\u1ea5t. K\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n kh\u00f4ng bi\u1ebft g\u00ec, nghe phong thanh s\u1ebd dao \u0111\u1ed9ng, c\u00f9ng nhau h\u01b0\u1edbng v\u1ec1, l\u00e0m lung l\u1ea1c l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 hai. C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 ba[footnote]13 ch\u1eef 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 ba' nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung. C\u00f9ng trong \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b ghi l\u00e0 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ba', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b ghi l\u00e0 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n v\u00e0 t\u01b0\u1edbng s\u00fay s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ba'.[\/footnote]. Kh\u00f4ng tu\u00e2n th\u1ee7 quy c\u1ee7 c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, m\u00e0 t\u1ef1 so s\u00e1nh v\u1edbi ch\u00ednh s\u1ef1 suy lo\u1ea1n th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 t\u01b0[footnote]Ch\u1eef 'T\u1ee9' trong '\u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 t\u01b0' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Tam', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote]. \u0110\u1ecbch Thanh tuy c\u00f3 t\u00e0i d\u0169ng, nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng nghe n\u00f3i c\u00f3 c\u00f4ng lao \u0111\u00e1nh b\u1ea1i k\u1ebb th\u00f9. L\u00e0m m\u1ea5t ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p cai tr\u1ecb, tr\u00e1i v\u1edbi ph\u00e9p khuy\u1ebfn kh\u00edch v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 n\u0103m[footnote]Ch\u1eef 'Ng\u0169' trong '\u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 n\u0103m' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u1ee9', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote].\"<\/i>\r\n\r\nNg\u1ef1 s\u1eed H\u00e0n Ch\u00ed c\u0169ng t\u00e2u nh\u01b0 v\u1eady, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nghe theo. L\u00fac \u0111\u00f3, tr\u00ean m\u1eb7t \u0110\u1ecbch Thanh v\u1eabn c\u00f2n v\u1ebft x\u0103m, ho\u00e0ng \u0111\u1ebf t\u1eebng ra l\u1ec7nh cho \u00f4ng d\u00f9ng thu\u1ed1c \u0111\u1ec3 x\u00f3a \u0111i, nh\u01b0ng \u0110\u1ecbch Thanh ch\u1ec9 v\u00e0o m\u1eb7t m\u00ecnh v\u00e0 n\u00f3i: <i>\"B\u1ec7 h\u1ea1 b\u1ed5 nhi\u1ec7m th\u1ea7n nh\u1edd c\u00f4ng lao, kh\u00f4ng h\u1ecfi \u0111\u1ebfn xu\u1ea5t th\u00e2n v\u00e0 gia th\u1ebf. Th\u1ea7n c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00e0y h\u00f4m nay l\u00e0 nh\u1edd v\u1ebft x\u0103m n\u00e0y[footnote]Ch\u1eef 'Do' trong 'nh\u1edd v\u1ebft x\u0103m n\u00e0y' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Di\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 290 truy\u1ec7n \u0110\u1ecbch Thanh s\u1eeda l\u1ea1i.[\/footnote], xin \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef l\u1ea1i \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7 qu\u00e2n s\u0129, kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ee5ng chi\u1ebfu.\"<\/i>\r\n\r\n[81] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, T\u1ed1ng Kh\u1eafc Long, Tri Nghi ch\u00e2u, V\u0103n T\u01b0 ph\u00f3 s\u1ee9, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m L\u1ec5 T\u00e2n s\u1ee9, Tri Ung ch\u00e2u. V\u1eabn ban chi\u1ebfu cho Kh\u1eafc Long chi\u00eau t\u1eadp nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1ea3n m\u00e1t, s\u1eeda sang th\u00e0nh tr\u00ec \u0111\u1ec3 y\u00ean \u1ee7i nh\u00e2n d\u00e2n.\r\n\r\n[82] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, ban chi\u1ebfu cho Tri Qu\u1ea3ng ch\u00e2u, Qu\u1ebf ch\u00e2u t\u1eeb nay ki\u00eam ch\u1ee9c Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 s\u1ee9.\r\n\r\n[83] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, V\u0169 Nh\u1eadt Tuy\u00ean, \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed tr\u00f3c t\u1eb7c Qu\u1ea3ng Hu\u1ec7 c\u00e1c ch\u00e2u, T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 T\u00e2y Kinh, v\u00e0 Ng\u1ee5y Th\u1eeba Hi\u1ebfn, Tu\u1ea7n ki\u1ec3m Hu\u1ec7 ch\u00e2u, T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m, \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao d\u01b0\u1edbi th\u00e0nh Qu\u1ea3ng ch\u00e2u, \u0111\u1ec1u t\u1eed tr\u1eadn.\r\n\r\n[84] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, Gi\u00e1m Thu\u1ebf S\u00e2m ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ch\u1ee7 kh\u00e1ch vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Th\u00f4ng ph\u00e1n \u0110\u00e0m ch\u00e2u.\r\n\r\n[85] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, L\u00fd Huy\u1ebfn, Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri T\u00f4 ch\u00e2u; Th\u1ea1ch D\u01b0\u01a1ng H\u01b0u, Di\u00eam thi\u1ebft ph\u00e1n quan, T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri T\u00fac ch\u00e2u.\r\n\r\nTr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Huy\u1ebfn l\u00e0m ph\u1ee7 Khai Phong, D\u01b0\u01a1ng H\u01b0u l\u00e0m Th\u00f4i quan, c\u00f3 k\u1ebb tr\u1ed9m \u0111\u1ed3 th\u1edd c\u00fang c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng Hi\u1ebfn Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu \u1edf ch\u00f9a T\u1eeb Hi\u1ebfu, b\u1ecb b\u1eaft giao cho quan l\u1ea1i, tra kh\u1ea3o nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u00ecm ra s\u1ef1 th\u1eadt, li\u1ec1n th\u1ea3 ra. \u0110\u1ebfn khi H\u00e0 Trung L\u1eadp thay Huy\u1ebfn l\u00e0m Tri ph\u1ee7, ng\u01b0\u1eddi ta b\u1eaft l\u1ea1i \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn, Trung L\u1eadp n\u00f3i: <i>\"\u0110\u00e2y l\u00e0 k\u1ebb tr\u1ed9m th\u1eadt.\"<\/i> Tra x\u00e9t k\u1ef9, cu\u1ed1i c\u00f9ng k\u1ebb \u0111\u00f3 nh\u1eadn t\u1ed9i. Huy\u1ebfn v\u00e0 D\u01b0\u01a1ng H\u01b0u \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u1ed9i bu\u00f4ng l\u1ecfng \u0111\u1ec3 k\u1ebb tr\u1ed9m tho\u00e1t v\u00e0 b\u1ecb khi\u1ec3n tr\u00e1ch.\r\n\r\n[86] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, T\u01b0\u1edfng Giai, B\u1eafc t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, Trung ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, Tri Ph\u01b0\u1eddng ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Cung uy\u1ec3n s\u1ee9, Thi\u1ec1u ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9, Ki\u1ec1m h\u1ea1t Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9.\r\n\r\n[87] Ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c n\u01a1i b\u1ecb gi\u1eb7c Man gi\u00e0y x\u00e9o \u1edf Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 v\u00e0 T\u00e2y l\u1ed9, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c thu thu\u1ebf h\u1ea1.\r\n\r\n[88] L\u1ec5 T\u00e2n ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Ch\u00ednh Lu\u00e2n quy\u1ec1n Ki\u1ec1m h\u1ea1t Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9.\r\n\r\n[89] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan cho Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng T\u00e2y l\u1ed9, H\u1ed3 Nam, Giang T\u00e2y, m\u1ed7i n\u01a1i m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.\r\n\r\n[90] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, Chu Th\u1ecd Long, Tri T\u00fac ch\u00e2u, Ty m\u00f4n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u1eebng ph\u1ea1t vi\u1ec7c v\u00f9ng L\u0129nh Bi\u1ec3u kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u00f2ng b\u1ecb, ra l\u1ec7nh s\u1eeda sang th\u00e0nh tr\u00ec. Quan gi\u1eef Qu\u00fd ch\u00e2u ng\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e3i d\u00e2n, d\u00e2n kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed5i. Th\u1ecd Long \u0111\u1ebfn ch\u00e2u, tr\u00f3i quan gi\u1eef ch\u00e2u \u0111\u01b0a v\u00e0o ng\u1ee5c, t\u00e2u l\u00ean c\u00e1ch ch\u1ee9c, d\u00e2n ch\u00e2u l\u1eadp \u0111\u1ec1n th\u1edd s\u1ed1ng.\r\n\r\nTh\u1ecd Long l\u00e0 con c\u1ee7a \u0110\u00e0i Ph\u00f9.","rendered":"<p><b>T\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 4 \u0111\u1eddi Nh\u00e2n T\u00f4ng \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 6 c\u00f9ng n\u0103m.<\/b><\/p>\n<p>[1] Th\u00e1ng gi\u00eang m\u00f9a xu\u00e2n, ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, d\u1eddi Bi\u1ec7t gi\u00e1 \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi \u1edf Anh Ch\u00e2u l\u00e0m \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9 To\u00e0n Ch\u00e2u, ki\u00eam Gi\u00e1m s\u00e1t thu\u1ebf r\u01b0\u1ee3u \u1edf S\u00e2m Ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"'Gi\u00e1m s\u00e1t thu\u1ebf S\u00e2m Ch\u00e2u', nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'Li\u1ec5u Ch\u00e2u', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 39 '\u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi h\u1eb7c Tr\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau T\u00e1', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 316 '\u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi truy\u1ec1n' s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-1\" href=\"#footnote-465-1\" aria-label=\"Footnote 1\"><sup class=\"footnote\">[1]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>[2] V\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau Th\u1ea7n, V\u01b0\u01a1ng Th\u1ee7 Trung, Tr\u1ea7n H\u00fac c\u00f9ng c\u00e1c quan kh\u00e1c, so s\u00e1nh t\u00ecnh h\u00ecnh thu chi t\u00e0i ch\u00ednh trong 4 n\u0103m t\u1eeb Kh\u00e1nh L\u1ecbch \u0111\u1ebfn Ho\u00e0ng H\u1ef1u, bao g\u1ed3m v\u00e0ng b\u1ea1c, l\u1ee5a v\u1ea3i, c\u1ee7i c\u1ecf, \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7<a class=\"footnote\" title=\"'\u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7', nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 's\u1ed1 k\u00ec', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 29 'T\u1ed5 t\u00f4ng d\u1ee5ng \u0111\u1ed9 t\u1ed5n \u00edch' s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-2\" href=\"#footnote-465-2\" aria-label=\"Footnote 2\"><sup class=\"footnote\">[2]<\/sup><\/a>. Sau khi so s\u00e1nh, n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 nh\u1ea5t thu \u0111\u01b0\u1ee3c 126.251.964 quan, chi ra h\u1ebft s\u1ea1ch; bi\u00ean so\u1ea1n th\u00e0nh s\u00e1ch 7 quy\u1ec3n, ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, d\u00e2ng l\u00ean Vua. Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu giao cho Tam ty, l\u1ea5y s\u1ed1 li\u1ec7u trung b\u00ecnh m\u1ed9t n\u0103m l\u00e0m \u0111\u1ecbnh th\u1ee9c.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c giao t\u1eeb th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 hai, \u0111\u1ebfn nay m\u1edbi ho\u00e0n th\u00e0nh.)<\/i><\/p>\n<p>[3] Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, qu\u00e2n C\u00e0n Ninh d\u00e2ng m\u1ed9t chi\u1ebfc chu\u00f4ng c\u1ed5, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu giao cho S\u1edf T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh \u0110\u1ea1i nh\u1ea1c.<\/p>\n<p><i>(\u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng 2 n\u0103m sau c\u0169ng ch\u00e9p vi\u1ec7c C\u00e0n Ninh d\u00e2ng chu\u00f4ng c\u1ed5. \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b c\u0169ng ch\u00e9p v\u00e0o th\u00e1ng 2 n\u0103m sau. Nh\u01b0ng vi\u1ec7c d\u00e2ng chu\u00f4ng n\u0103m nay, \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b l\u1ea1i kh\u00f4ng ch\u00e9p, c\u00f3 l\u1ebd do \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b ch\u00e9p tr\u00f9ng. Nay ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i m\u1ed9t chi ti\u1ebft, th\u00e1ng 2 n\u0103m sau kh\u00f4ng ch\u00e9p l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[4] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, cho ph\u00e9p T\u01b0 l\u00fd tham qu\u00e2n Ch\u00fac Th\u00e2n \u1edf C\u00e1t Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 tang anh trai. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, An ph\u1ee7 s\u1ee9 Giang Nam \u0110\u00f4ng L\u1ee5c t\u00e2u r\u1eb1ng Ch\u00fac Th\u00e2n m\u1ed3 c\u00f4i t\u1eeb nh\u1ecf, \u0111\u01b0\u1ee3c anh trai v\u00e0 ch\u1ecb d\u00e2u nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng, \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u1ec3 tang ch\u1ecb d\u00e2u, nay l\u1ea1i xin t\u1eeb ch\u1ee9c \u0111\u1ec3 tang anh trai. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 k\u1ebb gi\u1ea5u tang cha m\u1eb9 \u0111\u1ec3 m\u01b0u c\u1ea7u ti\u1ebfn th\u00e2n, nay Ch\u00fac Th\u00e2n tuy vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 tang kh\u00f4ng \u0111\u00fang l\u1ec5, nh\u01b0ng kh\u00f4ng qu\u00ean \u01a1n nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng, c\u0169ng \u0111\u00e1ng khuy\u1ebfn kh\u00edch.&#8221;<\/i> B\u00e8n \u0111\u1ed3ng \u00fd, v\u00e0 h\u1eb9n khi m\u00e3n tang s\u1ebd b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m M\u1ea1c ch\u1ee9c quan ho\u1eb7c Tri huy\u1ec7n.<\/p>\n<p>[5] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00ec \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi c\u00f3 li\u00ean quan r\u00f5 r\u1ec7t \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng<a class=\"footnote\" title=\"'r\u00f5 r\u1ec7t' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'c\u1ed1', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b \u0111\u1ebf h\u1ec7 9-12 s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-465-3\" href=\"#footnote-465-3\" aria-label=\"Footnote 3\"><sup class=\"footnote\">[3]<\/sup><\/a>, n\u00ean ph\u1ea3i gi\u00e1ng ch\u1ee9c, nh\u01b0ng c\u0169ng lo r\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng ng\u00f4n lu\u1eadn b\u1ecb b\u1ebf t\u1eafc, n\u00ean \u0111\u00e3 s\u1edbm cho ph\u1ee5c ch\u1ee9c. V\u1eabn c\u00f2n lo r\u1eb1ng c\u00e1c quan ng\u00f4n s\u1ef1 e ng\u1ea1i. Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, Gi\u00e1n vi\u1ec7n, ph\u1ea3i h\u1ebft s\u1ee9c th\u1eb3ng th\u1eafn, \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 ra nh\u1eefng thi\u1ebfu s\u00f3t. L\u1ea1i l\u1ec7nh cho Th\u00f4ng ti\u1ebfn ty, n\u1ebfu c\u00f3 ch\u01b0\u01a1ng t\u1ea5u, ph\u1ea3i k\u1ecbp th\u1eddi d\u00e2ng l\u00ean<a class=\"footnote\" title=\"'k\u1ecbp th\u1eddi' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'tr\u00fa', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b \u0111\u1ebf h\u1ec7 9-13 s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-465-4\" href=\"#footnote-465-4\" aria-label=\"Footnote 4\"><sup class=\"footnote\">[4]<\/sup><\/a>, t\u1ea5t s\u1ebd t\u1ef1 xem, ho\u1eb7c ch\u1ec9 l\u01b0u l\u1ea1i trong cung.&#8221;<\/i><\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 19 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m th\u1ee9 4, ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n.)<\/i><\/p>\n<p>[6] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, chi\u1ebfu cho Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, c\u00e1c quan l\u1ea1i tr\u00ean 70 tu\u1ed5i, v\u00ec l\u00fd do s\u1ee9c kh\u1ecfe b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c ho\u1eb7c ph\u00e2n ty, tr\u00ed s\u0129, th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ban \u01a1n cho con ch\u00e1u.<\/p>\n<p>[7] Ng\u00e0y K\u1ef7 T\u1ef5, chi\u1ebfu cho ph\u00e9p c\u00e1c l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn ty \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i b\u1ecb thi\u00ean tai cho d\u00e2n vay l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c gi\u1ed1ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y danh ngh\u0129a khuy\u00ean d\u1ee5 \u0111\u1ec3 \u00e9p bu\u1ed9c d\u00e2n.<\/p>\n<p>[8] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, Khu m\u1eadt tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, Tri Ph\u00fac Ch\u00e2u L\u01b0u Qu\u1ef3 xin t\u1eeb quan v\u1ec1 n\u00fai V\u0169 Di l\u00e0m \u0111\u1ea1o s\u0129, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh l\u00e0m Tri Ki\u1ebfn Ch\u00e2u. Qu\u1ef3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn Ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"'ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn Ch\u00e2u' nguy\u00ean v\u0103n thi\u1ebfu ch\u1eef 'd\u00e3', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-465-5\" href=\"#footnote-465-5\" aria-label=\"Footnote 5\"><sup class=\"footnote\">[5]<\/sup><\/a>. Sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m H\u1ed9 b\u1ed9 Th\u1ecb lang r\u1ed3i tr\u00ed s\u0129.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c l\u00e0m Tri Ki\u1ebfn Ch\u00e2u v\u00e0o th\u00e1ng 10 n\u0103m nay, ng\u00e0y M\u1eadu Tu\u1ea5t, tr\u00ed s\u0129 v\u00e0o th\u00e1ng 4 n\u0103m sau, nay ghi ch\u00e9p l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[9] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, H\u00ecnh b\u1ed9 Lang trung, Giang \u0110\u00f4ng Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng Mi\u1ec5n \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n. H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 Tri\u1ec7u Kh\u1ea3i t\u00e2u r\u1eb1ng Mi\u1ec5n t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c \u1edf \u0111\u00e0i t\u1ec9nh, n\u1ed5i ti\u1ebfng thanh li\u00eam c\u1ea9n th\u1eadn, xin \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng.<\/p>\n<p>[10] Ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, \u0111\u1eafp \u0111\u1eadp Qu\u00e1ch C\u1ed1 kh\u1ea9u.<\/p>\n<p>[11] Th\u00e1ng 2, ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>&#8220;Ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng Nam m\u1ea5y n\u0103m nay m\u1ea5t m\u00f9a, s\u1ee9c d\u00e2n ki\u1ec7t qu\u1ec7, \u0111\u00e3 t\u1eebng ra chi\u1ebfu gi\u1ea3m 1 tri\u1ec7u th\u1ea1ch l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ch\u1edf v\u1ec1 kinh. Nay Ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 Thi X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n, H\u1ee9a Nguy\u00ean l\u1ea1i mu\u1ed1n \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n l\u01b0\u01a1ng \u1edf L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, Giang Nam, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 \u0111\u1ec3 v\u01a1 v\u00e9t c\u1ee7a d\u00e2n, t\u00ecm ki\u1ebfm l\u1ee3i nhu\u1eadn \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn th\u00e2n, n\u00ean ph\u1ea3i ng\u0103n ch\u1eb7n.&#8221;<\/i> B\u00e8n ra chi\u1ebfu cho X\u01b0\u01a1ng Ng\u00f4n tu\u00e2n theo chi\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 \u00fd thu thu\u1ebf.<\/p>\n<p>[12] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00e3o, gi\u00e1ng ch\u1ee9c L\u1ee3i Ch\u00e2u l\u1ed9 Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, \u0110\u1ed9 chi Lang trung L\u00fd Hi Ph\u1ee5 l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Kinh H\u1ed3 B\u1eafc l\u1ed9 H\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u1ed9 chi Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Tr\u01b0\u01a1ng K\u1ef7 l\u00e0m Tri H\u1ea5p Ch\u00e2u, \u0111\u1ec1u v\u00ec x\u00e9t vi\u1ec7c \u1edf b\u1ed9 kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch.<\/p>\n<p>[13] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, Binh b\u1ed9 lang trung Ph\u00f3 V\u0129nh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m H\u1ed9 b\u1ed9 ph\u00f3 s\u1ee9. Cu\u1ed1i ni\u00ean hi\u1ec7u Kh\u00e1nh L\u1ecbch, Ph\u00f3 V\u0129nh t\u1eeb ch\u1ee9c Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 l\u1ed9 T\u1eed Ch\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ebfn Thi\u1ec3m T\u00e2y. Th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 t\u00e1m, \u00f4ng t\u1eeb T\u1eed Ch\u00e2u chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn. L\u00fac \u0111\u00f3, v\u00f9ng Quan Trung s\u1eed d\u1ee5ng ti\u1ec1n s\u1eaft lo\u1ea1i m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng, vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 kh\u00f4ng th\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u1ea3 c\u00f4ng l\u1eabn t\u01b0 \u0111\u1ec1u lo l\u1eafng. Ph\u00f3 V\u0129nh d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c xin thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf ti\u1ec1n t\u1ec7. Khi \u0111\u1ebfn n\u01a1i, \u00f4ng h\u1ecfi d\u00e2n ch\u00fang v\u1ec1 nh\u1eefng thi\u1ebfu th\u1ed1n, cho vay ti\u1ec1n gi\u1ed1ng v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, h\u1eb9n \u0111\u1ebfn khi l\u00faa ch\u00edn th\u00ec thu l\u1ea1i, ch\u1ec9 l\u1ea5y l\u00e3i nh\u1eb9, d\u00e2n ch\u00fang r\u1ea5t vui m\u1eebng.<\/p>\n<p>Ph\u00f3 V\u0129nh l\u1eadp t\u1ee9c ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng ph\u00e1t ra hai tr\u0103m t\u00e1m m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, ti\u1ec1n l\u1edbn \u0111\u1ec1u h\u1ebft, r\u1ed3i b\u00e1o l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. Sau \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf, ban l\u1ec7nh d\u00f9ng ba \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n s\u1eaft nh\u1ecf \u0111\u1ed5i m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn, d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng ng\u1edd t\u1edbi, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1 s\u1ea3n, th\u1ea5t nghi\u1ec7p, t\u1ef1 t\u1eed, c\u00f2n vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 c\u0169ng gi\u1ea3m d\u1ea7n. S\u1ed1 ti\u1ec1n cho vay thu \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i v\u1ea1n h\u1ed9c l\u00faa m\u1ea1ch, th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n n\u1ed9p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 nh\u1eadn ti\u1ec1n \u1edf Trung \u0110\u00f4, m\u1ed7i n\u0103m n\u0103m tr\u0103m v\u1ea1n quan. L\u00fac \u0111\u00f3, H\u00e0 B\u1eafc t\u00e2u xin ti\u1ec1n, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u01b0a c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 c\u1ea5p, Ph\u00f3 V\u0129nh n\u00f3i r\u1eb1ng kho l\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, xin l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e1ng l\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho h\u1ecd<a class=\"footnote\" title=\"Xin l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e1ng l\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho h\u1ecd, ch\u1eef 'nh\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-465-6\" href=\"#footnote-465-6\" aria-label=\"Footnote 6\"><sup class=\"footnote\">[6]<\/sup><\/a>, Vua khen ng\u1ee3i.<\/p>\n<p>T\u1eeb khi d\u00f9ng binh \u1edf Khang \u0110\u1ecbnh, vi\u1ec7c chuy\u1ec3n thu\u1ebf t\u1eeb Thi\u1ec3m, Hoa v\u1ec1 ph\u00eda t\u00e2y \u0111\u1ebfn bi\u00ean gi\u1edbi khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang c\u1ef1c kh\u1ed5, Ph\u00f3 V\u0129nh ra l\u1ec7nh n\u1ed9p thu\u1ebf t\u1ea1i qu\u1eadn m\u00ecnh, r\u1ed3i chuy\u1ec3n ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c cho bi\u00ean gi\u1edbi, kho l\u01b0\u01a1ng c\u0169ng kh\u00f4ng thi\u1ebfu. V\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau Th\u1ea7n x\u00e9t \u0111\u1ecbnh th\u00e0nh t\u00edch, t\u00e2u l\u00ean vi\u1ec7c n\u00e0y, Vua l\u1ea1i ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. Sau \u0111\u00f3, \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh, quy\u1ec1n ch\u1ee9c C\u1ee7 s\u00e1t t\u1ea1i kinh h\u00ecnh ng\u1ee5c, r\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m ph\u00f3 Tam ty<a class=\"footnote\" title=\"R\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m ph\u00f3 Tam ty, ch\u1eef 'th\u0103ng' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'quy\u1ec1n', theo hai b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-7\" href=\"#footnote-465-7\" aria-label=\"Footnote 7\"><sup class=\"footnote\">[7]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p><i>(\u300aPh\u00f3 V\u0129nh truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p: Ph\u00f3 V\u0129nh d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c xin thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf, sau khi cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn, li\u1ec1n ban l\u1ec7nh d\u00f9ng m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ed5i ba \u0111\u1ed3ng, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n ph\u00e1 s\u1ea3n, th\u1ea5t nghi\u1ec7p, c\u00f2n vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 c\u0169ng ch\u1ea5m d\u1ee9t. X\u00e9t vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf v\u00e0o th\u00e1ng s\u00e1u n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 t\u00e1m, l\u00e0 do Tam ty b\u00e0n b\u1ea1c, c\u00f3 th\u1ec3 c\u0169ng do Ph\u00f3 V\u0129nh d\u00e2ng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c. N\u1ebfu n\u00f3i r\u1eb1ng Ph\u00f3 V\u0129nh t\u1ef1 ban l\u1ec7nh d\u00f9ng m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ed5i ba \u0111\u1ed3ng, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 \u00f4ng t\u1ef1 \u00fd \u0111\u1eb7t ra ph\u00e1p ch\u1ebf \u0111\u1ec3 l\u1eeba d\u00e2n, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i do tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thay \u0111\u1ed5i ph\u00e1p ch\u1ebf x\u1ea3y ra ngay sau khi Ph\u00f3 V\u0129nh cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn. C\u00f3 l\u1ebd Ph\u00f3 V\u0129nh cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n s\u1eaft l\u1edbn, ti\u1ec1n l\u1edbn tuy \u0111\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n nh\u1ecf, nh\u01b0ng m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n nh\u1ecf c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00fac l\u1ea1i th\u00e0nh n\u0103m \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n l\u1edbn v\u00e0 c\u00f2n d\u01b0, t\u1ee9c nh\u01b0 Tr\u1ecbnh Ti\u1ec5n n\u00f3i, vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3 thu l\u1ee3i s\u00e1u ph\u1ea7n m\u01b0\u1eddi. Ph\u00f3 V\u0129nh tr\u01b0\u1edbc cho d\u00e2n vay ti\u1ec1n l\u1edbn, nay ch\u1ec9 l\u1ea5y ti\u1ec1n nh\u1ecf<a class=\"footnote\" title=\"Nay ch\u1ec9 l\u1ea5y ti\u1ec1n nh\u1ecf, ch\u1eef 'l\u1ea5y' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'd\u00f9ng', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-8\" href=\"#footnote-465-8\" aria-label=\"Footnote 8\"><sup class=\"footnote\">[8]<\/sup><\/a>, l\u1ea1i d\u00f9ng ba \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n nh\u1ecf \u0111\u1ed5i m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n l\u1edbn lo\u1ea1i m\u01b0\u1eddi, danh ngh\u0129a l\u00e0 \u01b0u \u0111\u00e3i ng\u01b0\u1eddi vay, nh\u01b0ng th\u1ef1c ch\u1ea5t l\u00e0 \u00e2m th\u1ea7m \u0111o\u1ea1t l\u1ee3i t\u1eeb vi\u1ec7c \u0111\u00fac ti\u1ec1n gi\u1ea3. \u300aPh\u00f3 V\u0129nh truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng, nay l\u01b0\u1ee3c b\u1edbt v\u00e0 ch\u1ec9nh s\u1eeda cho d\u1ec5 hi\u1ec3u.)<\/i><\/p>\n<p>[14] Chi\u1ebfu cho Khai Phong ph\u1ee7: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y nghe n\u00f3i c\u00f3 nh\u1eefng k\u1ebb ph\u00f9 phi\u1ebfm, l\u00e0m th\u01a1 v\u00f4 danh, nh\u1ea1o b\u00e1ng \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, ch\u1eedi m\u1eafng tri\u1ec1u s\u0129, c\u00f9ng ch\u00fa th\u00edch th\u01a1 v\u0103n c\u1ee7a b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u1ec3 l\u00e0m tr\u00f2 c\u01b0\u1eddi. H\u00e3y nghi\u00eam ng\u1eb7t truy x\u00e9t, ai t\u1ed1 gi\u00e1c s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ban th\u01b0\u1edfng h\u1eadu h\u0129nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[15] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, gi\u00e1ng ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Giang Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 H\u00ecnh ng\u1ee5c, \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang Tr\u01b0\u01a1ng T\u00fac l\u00e0m Tri ch\u00e2u M\u1ee5c Ch\u00e2u, \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n th\u1eeba ch\u1ebf, C\u00e1p m\u00f4n k\u1ef3 h\u1eadu Tri\u1ec7u M\u1ee5c l\u00e0m Gi\u00e1m \u00e1p n\u01a1i nh\u1ecf.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh th\u1ea5y Kinh \u0110\u00f4ng, Ho\u00e0i, Chi\u1ebft, Giang, H\u1ed3 b\u1ecb thi\u00ean tai, b\u00e8n l\u1ec7nh cho Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 v\u00e0 \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c chia \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i tu\u1ea7n tra. Nh\u01b0ng T\u00fac v\u00e0 M\u1ee5c ch\u1ea7n ch\u1eeb kh\u00f4ng \u0111i, l\u1ea1i t\u00e2u xin theo bi\u00ean s\u1eafc, m\u1ed7i khi \u0111i tu\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f9ng \u0111i, l\u1ea1i xin \u0111em gia quy\u1ebfn \u0111\u1ebfn ch\u00e2u qu\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Ban \u0111\u1ea7u l\u1ec7nh chia \u0111\u01b0\u1eddng tu\u1ea7n tra l\u00e0 \u0111\u1ec3 k\u1ecbp th\u1eddi ph\u1ee7 d\u1ee5 d\u00e2n ngh\u00e8o, \u0111\u1ed1c th\u00fac b\u1eaft gi\u1eb7c, m\u00e0 T\u00fac v\u00e0 M\u1ee5c l\u1ea1i mu\u1ed1n \u0111em gia quy\u1ebfn \u0111\u1ec3 ti\u1ec7n l\u1ee3i cho m\u00ecnh.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf gi\u00e1ng ch\u1ee9c.<\/p>\n<p>[16] Ng\u00e0y Qu\u00fd M\u00f9i, l\u1ec7nh Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba V\u01b0\u01a1ng C\u1eed Ch\u00ednh c\u00f9ng Tam ty xem x\u00e9t \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i c\u00e1c kho\u1ea3n chi ti\u00eau l\u00e3ng ph\u00ed.<\/p>\n<p>[17] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, H\u1eefu \u0111\u1ed3n v\u1ec7 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Kh\u1eafc K\u1ebf d\u00e2ng s\u00e1ch \u300aC\u1ed5 V\u0103n V\u1eadn\u300b 6 quy\u1ec3n do H\u1ea1 T\u1ee7ng bi\u00ean t\u1eadp. Vua b\u1ea3o c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>&#8220;Trong t\u00f4ng th\u1ea5t \u00edt ng\u01b0\u1eddi ham h\u1ecdc, ch\u1ec9 c\u00f3 Kh\u1eafc K\u1ebf chuy\u00ean t\u00e2m nghi\u00ean c\u1ee9u ch\u1eef ngh\u0129a, n\u00ean ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i.&#8221;<\/i> R\u1ed3i \u0111em s\u00e1ch \u1ea5y v\u00e0o B\u00ed c\u00e1c. Kh\u1eafc K\u1ebf l\u00e0 ch\u00e1u c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Cung, con c\u1ee7a Th\u1eeba Kh\u00e1nh.<\/p>\n<p>[18] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, \u0110oan Minh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129 ki\u00eam Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, L\u1ec5 b\u1ed9 Th\u1ecb lang, T\u1eadp Hi\u1ec1n \u0111i\u1ec7n Tu so\u1ea1n L\u00fd Th\u00edch, v\u00ec m\u1eb9 gi\u00e0 xin t\u1eeb ch\u1ee9c v\u1ec1 ph\u1ee5ng d\u01b0\u1ee1ng, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[19] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay tr\u1edf \u0111i, m\u1ed7i n\u0103m khi t\u1ebf s\u00f4ng \u1edf c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n, ph\u1ea3i th\u1edd c\u00fang th\u00eam 17 ng\u00f4i sao. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Linh \u0110\u00e0i Lang c\u1ee7a Ty Thi\u00ean Gi\u00e1m l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Th\u00e1i Minh t\u00e2u r\u1eb1ng, theo s\u00e1ch chi\u00eam tinh, c\u00f3 19 ng\u00f4i sao ch\u1ee7 qu\u1ea3n c\u00e1c vi\u1ec7c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u00f4ng ng\u00f2i, k\u00eanh r\u1ea1ch, t\u01b0\u1edbi ti\u00eau, nh\u01b0ng l\u1ec5 t\u1ebf \u1edf c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n ch\u1ec9 c\u00fang 7 v\u1ecb th\u1ea7n s\u00f4ng m\u00e0 kh\u00f4ng nh\u1eafc \u0111\u1ebfn c\u00e1c ng\u00f4i sao.<\/p>\n<p>Chi\u1ebfu cho Ty Thi\u00ean Gi\u00e1m xem x\u00e9t quy \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i, Ty Thi\u00ean Gi\u00e1m t\u00e2u: <i>&#8220;Trong 19 ng\u00f4i sao, sao Khang Tr\u00ec ch\u1ee7 vi\u1ec7c \u0111\u01b0a \u0111\u00f3n n\u01b0\u1edbc l\u00ean xu\u1ed1ng<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Tr\u00ec' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ecba', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng s\u1eed v\u00e0 quy\u1ec3n 5, ch\u00ed Thi\u00ean v\u0103n 3 trong T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i. Ch\u1eef 'Ba' trong T\u1ed1ng s\u1eed vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ed9', x\u00e9t theo \u00fd c\u00e2u, c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00fang l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady.\" id=\"return-footnote-465-9\" href=\"#footnote-465-9\" aria-label=\"Footnote 9\"><sup class=\"footnote\">[9]<\/sup><\/a>; sao B\u1eafc H\u00e0 l\u00e0 gi\u1edbi h\u1ea1n ph\u00eda b\u1eafc c\u1ee7a Khi\u1ebft \u0110an, sao Nam H\u00e0 l\u00e0 gi\u1edbi h\u1ea1n ph\u00eda nam c\u1ee7a Vi\u1ec7t M\u00f4n; sao Th\u1ed5 T\u01b0 Kh\u00f4ng ch\u1ee7 vi\u1ec7c \u0111\u1ea5t \u0111ai, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u00f4ng Giang, Ho\u00e0i, T\u1ebf. V\u01b0\u01a1ng Th\u00e1i Minh b\u1ecf s\u00f3t ba sao K\u1ef7, \u0110\u1ea9u, Khu\u00ea chuy\u00ean ch\u1ee7 vi\u1ec7c s\u00f4ng ng\u00f2i, xin th\u1edd c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c sao \u0110\u00f4ng T\u1ec9nh, Thi\u00ean T\u00e2n, Thi\u00ean Giang<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Thi\u00ean Giang' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ea1i Giang', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng s\u1eed, b\u1ea3n C\u00e1c v\u00e0 quy\u1ec3n 102, ch\u00ed L\u1ec5 5 trong T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-10\" href=\"#footnote-465-10\" aria-label=\"Footnote 10\"><sup class=\"footnote\">[10]<\/sup><\/a>, H\u00e0m Tr\u00ec, T\u00edch Th\u1ee7y, Thi\u00ean Uy\u00ean, Thi\u00ean Ho\u00e0ng, Th\u1ee7y V\u1ecb, Th\u1ee7y Ph\u1ee7, T\u1ee9 \u0110\u1ed9c, C\u1eedu Kh\u1ea3m, Thi\u00ean Thuy\u1ec1n, V\u01b0\u01a1ng L\u01b0\u01a1ng, La Y\u1ec3n, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 17 ng\u00f4i sao <i>(x\u00e9t th\u1ea5y \u0111o\u1ea1n n\u00e0y ch\u1ec9 li\u1ec7t k\u00ea 16 sao, tra c\u1ee9u ch\u00ed L\u1ec5 trong T\u1ed1ng s\u1eed, sau sao \u0110\u00f4ng T\u1ec9nh c\u00f3 t\u00ean sao Thi\u00ean T\u00e2n, nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecf s\u00f3t, nay th\u00eam v\u00e0o)<\/i>. Nh\u1eefng sao n\u1eb1m trong d\u1ea3i Ng\u00e2n H\u00e0 \u0111\u1ec1u n\u00ean th\u1edd c\u00fang.&#8221;<\/i> T\u1eeb \u0111\u00f3, l\u1ec5 t\u1ebf c\u00e1c sao \u1edf c\u1eeda s\u00f4ng Bi\u1ec7n b\u1eaft \u0111\u1ea7u.<\/p>\n<p>[20] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu r\u1eb1ng h\u00e0ng n\u0103m n\u01b0\u1edbc H\u1ea1 ph\u1ea3i c\u1eed th\u1ee7 l\u0129nh \u0111\u1ebfn ti\u1ebfn c\u1ed1ng, ng\u01b0\u1eddi d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0 \u00e1p t\u1ea3i t\u1eeb nay ph\u1ea3i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi am hi\u1ec3u vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n<p>[21] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, T\u00e2y Th\u01b0\u1ee3ng C\u00e1c M\u00f4n S\u1ee9, Th\u1ee9 s\u1eed Hu\u1ec7 Ch\u00e2u l\u00e0 L\u01b0u Ki\u00eam T\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Tri H\u00f9ng Ch\u00e2u. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, d\u00e2n bi\u00ean gi\u1edbi tr\u1ed1n t\u1ed9i ch\u1ea1y sang Khi\u1ebft \u0110an, Khi\u1ebft \u0110an th\u01b0\u1eddng thu nh\u1eadn, t\u01b0\u1edbng gi\u1eef bi\u00ean gi\u1edbi s\u1ee3 vi\u1ec7c kh\u00f4ng d\u00e1m h\u1ecfi, Ki\u00eam T\u1ebf li\u1ec1n g\u1eedi v\u0103n th\u01b0 y\u00eau c\u1ea7u tr\u1ea3 l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[22] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho An ph\u1ee7 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 H\u00e0 B\u1eafc, Tri ch\u00e2u B\u00e1c l\u00e0 Th\u00e1i \u0110\u0129nh c\u00f9ng v\u1edbi Nh\u1eadp n\u1ed9i \u0111\u00f4 tri l\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Duy C\u00e1t b\u00e0n b\u1ea1c v\u1ec1 l\u1ee3i h\u1ea1i c\u1ee7a s\u00f4ng L\u1ee5c Th\u00e1p r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean. L\u00fac \u0111\u00f3, s\u00f4ng Qu\u00e1ch C\u1ed1 tuy \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eafp \u0111\u00ea ng\u0103n l\u1ea1i, nh\u01b0ng n\u01b0\u1edbc v\u1eabn c\u00f2n \u1ee9 \u0111\u1ecdng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n n\u00ean kh\u01a1i th\u00f4ng s\u00f4ng L\u1ee5c Th\u00e1p \u0111\u1ec3 ph\u00e2n t\u00e1n d\u00f2ng ch\u1ea3y, n\u00ean Vua sai Duy C\u00e1t \u0111i xem x\u00e9t.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u1ec9nh Uy\u00ean b\u1ecb gi\u1eb7c b\u1eaft, \u0110\u0129nh t\u00e2u n\u00ean noi theo g\u01b0\u01a1ng Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n th\u1eddi H\u00e1n<a class=\"footnote\" title=\"L\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u0129nh n\u00ean noi theo g\u01b0\u01a1ng Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n th\u1eddi H\u00e1n, 'Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Ki\u1ec1u Nguy\u00ean', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1eadu H\u00e1n th\u01b0\u300b quy\u1ec3n 81, truy\u1ec7n Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-11\" href=\"#footnote-465-11\" aria-label=\"Footnote 11\"><sup class=\"footnote\">[11]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng v\u00ec con m\u00ecnh m\u00e0 ch\u1eadm tr\u1ec5 vi\u1ec7c b\u1eaft gi\u1eb7c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe theo. L\u00fac \u0111\u00f3, H\u00e0 B\u1eafc nhi\u1ec1u tr\u1ed9m c\u01b0\u1edbp, \u0110\u0129nh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn l\u00e0m Tri ch\u00e2u B\u00e1c, ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c huy\u1ec7n nghi\u00eam ch\u1ec9nh ph\u00e9p ng\u0169, t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng l\u00e0m gi\u1eb7c, tha cho n\u1ee3 c\u0169, b\u1ed5 l\u00e0m l\u1ea1i, sai h\u1ecd d\u00f2 x\u00e9t n\u01a1i \u1edf c\u1ee7a b\u1ecdn tr\u1ed9m, m\u1ed7i l\u1ea7n ra qu\u00e2n \u0111\u1ec1u b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c. L\u1ea1i t\u00e2u xin san b\u1eb1ng thu\u1ebf hai huy\u1ec7n B\u00e1c B\u00ecnh v\u00e0 Li\u00eau Th\u00e0nh, m\u1ed7i n\u0103m thu th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00e0ng v\u1ea1n. \u0110i\u1ec1n Hu\u1ed1ng l\u00e0m Tam ty s\u1ee9, d\u00e2ng l\u00ean ph\u00e9p \u1ea5y, thi h\u00e0nh \u1edf c\u00e1c l\u1ed9, nh\u01b0ng \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u00e0 t\u0103ng thu\u1ebf, d\u00e2n ch\u00fang kh\u1ed5 s\u1edf.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c san b\u1eb1ng thu\u1ebf, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b b\u1ecf \u0111i, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o \u0111\u00e2y, c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[23] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, mi\u1ec5n cho d\u00e2n ch\u00e2u H\u1ed3 s\u1ed1 th\u00f3c vay c\u1ee7a quan l\u00e0 b\u1ed1n v\u1ea1n h\u1ed9c.<\/p>\n<p>[24] Nh\u1eadp n\u1ed9i n\u1ed9i th\u1ecb t\u1ec9nh t\u00e2u r\u1eb1ng, g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00e1c n\u01a1i th\u01b0\u1eddng \u0111em nh\u1eefng vi\u1ec7c kh\u00f4ng c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7 xin b\u1ea3n t\u1ec9nh sai s\u1ee9 th\u1ea7n truy\u1ec1n tuy\u00ean, s\u1ee3 r\u1eb1ng s\u1ebd c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi vi\u1ec7n l\u1ec7 xin b\u00e0y, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n \u0111i\u1ec1u l\u1ec7nh chi\u1ebfu ch\u1ec9, xin t\u1eeb nay \u0111\u1ec1u giao cho n\u01a1i c\u00f3 th\u1ea9m quy\u1ec1n, l\u1ec7nh ki\u1ec3m tra \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 r\u1ed3i thi h\u00e0nh, b\u1ea3n t\u1ec9nh kh\u00f4ng c\u1ea7n sai s\u1ee9 th\u1ea7n truy\u1ec1n tuy\u00ean n\u1eefa. Vua nghe theo. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b th\u00e1ng 2, nay ph\u1ee5 ch\u00e9p v\u00e0o cu\u1ed1i th\u00e1ng.)<\/i><\/p>\n<p>[25] Th\u00e1ng 3, ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, Binh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf, Tri gi\u00e1n vi\u1ec7n Bao Ch\u1eedng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c h\u1ecdc s\u0129, H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9. Ch\u1eedng \u1edf Gi\u00e1n vi\u1ec7n h\u01a1n hai n\u0103m, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u00e0n h\u1eb7c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n quy\u1ec1n th\u1ebf, xin b\u00e3i b\u1ecf m\u1ecdi \u00e2n hu\u1ec7 b\u1ea5t ch\u00ednh t\u1eeb n\u1ed9i cung. L\u1ea1i d\u00e2ng l\u00ean ba t\u1edd s\u1edb c\u1ee7a Ng\u1ee5y Tr\u1ecbnh C\u00f4ng \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, xin \u0111\u1eb7t b\u00ean c\u1ea1nh ch\u1ed7 ng\u1ed3i \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng soi. L\u1ea1i li\u1ec7t k\u00ea b\u1ea3y vi\u1ec7c:<\/p>\n<p><i>&#8220;M\u1ed9t l\u00e0: B\u1ec7 h\u1ea1 tr\u1eddi sinh khoan dung nh\u00e2n h\u1eadu, dung n\u1ea1p b\u1ec1 t\u00f4i, nh\u01b0ng nh\u1eefng k\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n gian hi\u1ec3m, ngang nhi\u00ean b\u1ecba \u0111\u1eb7t nh\u1eefng l\u1eddi vu kh\u1ed1ng v\u00f4 c\u0103n c\u1ee9, h\u00e3m h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi l\u01b0\u01a1ng thi\u1ec7n, khi\u1ebfn h\u1ecd b\u1ecb b\u00e0i x\u00edch m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 bi\u1ec7n minh. Khi \u00e2m m\u01b0u c\u1ee7a k\u1ebb gian \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n, th\u00ec b\u1ec1 t\u00f4i trung ngh\u0129a s\u1ee3 b\u1ecb gi\u00e8m pha, lo s\u1ee3 tai h\u1ecda, kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1ea3m \u0111\u01b0\u01a1ng vi\u1ec7c l\u1edbn. N\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c g\u1ea5p x\u1ea3y ra, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh s\u1ebd d\u1ef1a v\u00e0o ai? Mong b\u1ec7 h\u1ea1 d\u00f9ng s\u1ef1 s\u00e1ng su\u1ed1t \u0111\u1ec3 ph\u00e1n x\u00e9t, n\u1ebfu th\u1ea5y r\u00f5 l\u00e0 b\u1ecb vu oan, h\u00e3y giao ngay cho H\u1eefu ty x\u00e9t r\u00f5 s\u1ef1 th\u1eadt, khi\u1ebfn ph\u1ea3i tr\u00e1i r\u00f5 r\u00e0ng, th\u00ec b\u1ec1 t\u00f4i trung th\u00e0nh m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng ph\u1ee5ng s\u1ef1.<\/i><\/p>\n<p><i>Hai l\u00e0: G\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 tr\u00edch b\u1ec1 t\u00f4i k\u1ebft b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng, trong \u0111\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e1m hy sinh th\u00e2n m\u00ecnh, khuy\u1ebfn kh\u00edch \u0111i\u1ec1u thi\u1ec7n, gh\u00e9t b\u1ecf \u0111i\u1ec1u \u00e1c l\u1ea1i b\u1ecb vu kh\u1ed1ng x\u1ea3o quy\u1ec7t; ti\u1ebfn c\u1eed m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n t\u00e0i, th\u00ec b\u1ecb cho l\u00e0 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng gi\u00fap nhau; c\u00e1ch ch\u1ee9c m\u1ed9t k\u1ebb b\u1ea5t t\u00e0i, c\u0169ng b\u1ecb cho l\u00e0 do \u0111\u1ea3ng ph\u00e1i ghen gh\u00e9t. Khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh tr\u1ef1c ph\u1ea3i im l\u1eb7ng, kh\u00f4ng d\u00e1m c\u00f4ng khai b\u00e0n lu\u1eadn ph\u1ea3i tr\u00e1i, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed1i h\u1ecda l\u1edbn cho qu\u1ed1c gia. Khi b\u1eadc th\u00e1nh minh tr\u1ecb v\u00ec, l\u00e0m g\u00ec c\u00f3 chuy\u1ec7n k\u1ebft \u0111\u1ea3ng? T\u1ec7 n\u1ea1n k\u1ebft \u0111\u1ea3ng b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb th\u1eddi suy y\u1ebfu. Th\u1eddi H\u00e1n, n\u1ea1n \u0111\u1ea3ng c\u1ed1 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u1eddi An \u0110\u1ebf, \u0111\u1ebfn th\u1eddi Ho\u00e0n \u0110\u1ebf, Linh \u0110\u1ebf th\u00ec c\u1ef1c th\u1ecbnh. Th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, n\u1ea1n b\u00e8 \u0111\u1ea3ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb th\u1eddi M\u1ee5c T\u00f4ng, \u0111\u1ebfn th\u1eddi V\u0103n T\u00f4ng, V\u0169 T\u00f4ng th\u00ec c\u00e0ng nghi\u00eam tr\u1ecdng.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1edbi s\u1ef1 ch\u0103m ch\u1ec9 tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1, sao c\u00f3 th\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1edbi th\u1eddi suy y\u1ebfu c\u1ee7a H\u00e1n, \u0110\u01b0\u1eddng? \u0110\u00e2y l\u00e0 do b\u1ec1 t\u00f4i ch\u1ec9 lo \u0111\u1ea5u \u0111\u00e1 l\u1eabn nhau \u0111\u1ec3 th\u1ecfa ch\u00ed, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc. B\u1ec7 h\u1ea1 h\u00e3y x\u00e9t danh th\u1ef1c, d\u1ef1a v\u00e0o h\u00e0nh vi \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1eebng nghi ng\u1edd v\u1ec1 vi\u1ec7c k\u1ebft \u0111\u1ea3ng, th\u00ec qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 ti\u1ec3u nh\u00e2n s\u1ebd ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Ba l\u00e0: Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, \u0111\u1ea1i th\u1ea7n chuy\u00ean quy\u1ec1n, ghen gh\u00e9t nh\u00e2n t\u00e0i, n\u1ebfu c\u00f3 ai \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t g\u00ec, th\u00ec b\u1ecb cho l\u00e0 c\u1ea7u danh, n\u00ean kh\u00f4ng ai d\u00e1m t\u1ef1 nguy\u1ec7n c\u1ed1ng hi\u1ebfn. Ho\u1eb7c c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng s\u1ee3 th\u1eddi th\u1ebf, th\u1eb3ng th\u1eafn tr\u00ecnh b\u00e0y s\u1ef1 vi\u1ec7c, th\u00ec b\u1ecb tr\u0103m ph\u01b0\u01a1ng ng\u0103n tr\u1edf, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n. Tuy t\u1ea1i ch\u1ee9c nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c s\u1ef1 lo l\u1eafng cho vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc th\u00ec r\u1ea5t \u00edt, may c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea1i b\u1ecb \u00e9p v\u00ec l\u1eddi c\u00e1o bu\u1ed9c c\u1ea7u danh. Nh\u01b0 v\u1eady, k\u1ebb nh\u00fat nh\u00e1t im l\u1eb7ng l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i, c\u00f2n ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ch\u00ed h\u01b0\u1edbng nh\u00e2n ngh\u0129a th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec. \u0110\u00e2y l\u00e0 do b\u1ec1 t\u00f4i \u0111\u01b0\u01a1ng ch\u1ee9c ch\u1ec9 lo m\u01b0u l\u1ee3i ri\u00eang, b\u00f4i nh\u1ecd ng\u01b0\u1eddi ch\u00ednh tr\u1ef1c, \u0111\u00e2u ph\u1ea3i l\u00e0 \u00fd c\u1ee7a B\u1ec7 h\u1ea1! Mong B\u1ec7 h\u1ea1 thu nh\u1eadn \u00fd ki\u1ebfn chung, ph\u00e2n bi\u1ec7t r\u00f5 ph\u1ea3i tr\u00e1i, \u0111\u1eebng nghi ng\u1edd v\u1ec1 vi\u1ec7c c\u1ea7u danh, th\u00ec m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft l\u00f2ng.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ed1n l\u00e0: C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n r\u1eb1ng b\u1ec7 h\u1ea1 h\u01a1i thi\u00ean v\u1ec1 l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc. Vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, x\u00e9t xem \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o<a class=\"footnote\" title=\"X\u00e9t xem \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o 'Th\u1ebf n\u00e0o' nguy\u00ean t\u00e1c 'N\u00e0o th\u1ebf', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n nh\u1ea5t, m\u1ee5c Tr\u00ed Qu\u00e2n Th\u1ea5t S\u1ef1, s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-12\" href=\"#footnote-465-12\" aria-label=\"Footnote 12\"><sup class=\"footnote\">[12]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng li\u00ean quan \u0111\u1ebfn l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc sau. N\u1ebfu nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh cho r\u1eb1ng l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 \u0111\u00fang, th\u00ec nh\u1eefng k\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n, m\u01b0u l\u1ee3i ri\u00eang, ng\u1ea7m b\u00f4i nh\u1ecd, ch\u1ec9 s\u1ee3 ch\u1eadm ch\u00e2n, l\u00e0m lo\u1ea1n ch\u00ednh t\u00e0 trong thi\u00ean h\u1ea1, che m\u1eaft b\u1ec7 h\u1ea1. Mong r\u1eb1ng khi nghe nh\u1eadn, ch\u1ec9 x\u00e9t vi\u1ec7c \u0111\u00fang sai, l\u1ea5y ngh\u0129a m\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1eebng ham l\u1eddi n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc, th\u00ec th\u1eadt gi\u1ea3 s\u1ebd r\u00f5.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m l\u00e0: G\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u1eb7t ra c\u00e1c \u0111i\u1ec1u c\u1ea5m, th\u01b0\u1eddng c\u00f3 s\u1ef1 ph\u00f2ng ng\u1eeba nghi ng\u1edd, thi\u1ebfu m\u1ed9t ng\u1ef1 s\u1eed, ph\u1ea3i ti\u1ebfn c\u1eed hai ng\u01b0\u1eddi, t\u00e2u l\u00ean ch\u1edd b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 ch\u1ecdn. L\u1ea1i h\u1ea1n ch\u1ebf ng\u01b0\u1eddi trong ngo\u00e0i, v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c hai ph\u1ee7 b\u00e0n ti\u1ebfn c\u1eed<a class=\"footnote\" title=\"B\u00e0n ti\u1ebfn c\u1eed 'B\u00e0n' nguy\u00ean t\u00e1c 'D\u1ee5', theo s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-13\" href=\"#footnote-465-13\" aria-label=\"Footnote 13\"><sup class=\"footnote\">[13]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1. C\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n ch\u1ec9 g\u1eb7p kh\u00e1ch v\u00e0o ng\u00e0y ngh\u1ec9, n\u1ebfu tr\u0103m quan \u0111i tu\u1ea7n s\u1ea3nh tr\u00ecnh vi\u1ec7c, quan \u0111\u00e0i gi\u00e1n t\u01b0 y\u1ebft, quan h\u00ecnh ph\u00e1p ti\u1ebfp ki\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi xin x\u00f3a t\u1ed9i k\u1ec3 c\u00f4ng<a class=\"footnote\" title=\"Quan h\u00ecnh ph\u00e1p ti\u1ebfp ki\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi xin x\u00f3a t\u1ed9i k\u1ec3 c\u00f4ng 'Ti\u1ebfp' nguy\u00ean t\u00e1c '\u00c1n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-14\" href=\"#footnote-465-14\" aria-label=\"Footnote 14\"><sup class=\"footnote\">[14]<\/sup><\/a>, \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1ec7 c\u1ea5m. Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng suy th\u00e0nh h\u1ebft l\u00f2ng v\u1edbi k\u1ebb d\u01b0\u1edbi<a class=\"footnote\" title=\"Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng suy th\u00e0nh h\u1ebft l\u00f2ng v\u1edbi k\u1ebb d\u01b0\u1edbi 'H\u1ebft l\u00f2ng' nguy\u00ean t\u00e1c '\u0110\u00e3i', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-15\" href=\"#footnote-465-15\" aria-label=\"Footnote 15\"><sup class=\"footnote\">[15]<\/sup><\/a>.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 \u0111ang mu\u1ed1n noi theo v\u1ebft Nghi\u00eau, Thu\u1ea5n, h\u00e1 l\u1ea1i nh\u01b0 H\u00e1n V\u0169 \u0111\u1ebf \u0111a nghi hay sao! \u1ea4y l\u00e0 do c\u00f3 k\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ea1i th\u1ec3, ph\u00f2ng ng\u1eeba qu\u00e1 m\u1ee9c, b\u00e0n lu\u1eadn sai l\u1ea7m, l\u00e0m l\u1ea7m th\u00e1nh \u0111\u1ee9c, th\u1ea7n s\u1ee3 r\u1eb1ng ghi v\u00e0o s\u1eed s\u00e1ch, s\u1ebd b\u1ecb \u0111\u1eddi sau ch\u00ea c\u01b0\u1eddi. Mong b\u1ecf ch\u1ebf \u0111\u1ed9 g\u1ea7n \u0111\u00e2y, \u0111\u1eb7t l\u00f2ng tin l\u1edbn v\u1edbi qu\u1ea7n th\u1ea7n, vi\u1ec7c ch\u00ednh s\u1ef1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u1ea5t lo\u1ea1t theo ph\u00e9p n\u0103m C\u1ea3nh H\u1eefu \u0111\u1ea7u ti\u00ean, th\u00ec s\u1ebd t\u1ed1t \u0111\u1eb9p v\u1eady.<\/i><\/p>\n<p><i>S\u00e1u l\u00e0: Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, tai bi\u1ebfn x\u1ea3y ra li\u00ean ti\u1ebfp, n\u1ea1n ch\u00e2u ch\u1ea5u, l\u0169 l\u1ee5t, h\u1ea1n h\u00e1n lan r\u1ed9ng kh\u1eafp n\u01a1i. B\u1ec7 h\u1ea1 lo l\u1eafng, t\u00ecm c\u00e1ch c\u1ee9u v\u00e3n, s\u1ee3 m\u1ed9t v\u1eadt g\u00ec \u0111\u00f3 b\u1ecb m\u1ea5t m\u00e1t. T\u1ea5m l\u00f2ng th\u00e1nh thi\u1ec7n nh\u01b0 v\u1eady, l\u1ebd n\u00e0o kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u0103n ch\u1eb7n tai h\u1ecda, \u0111i\u1ec1u h\u00f2a \u00e2m d\u01b0\u01a1ng sao? \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 do c\u00e1c quan ch\u1ea5p ch\u00ednh kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, h\u1ee3p s\u1ee9c \u0111\u1ec3 c\u1ee9u v\u00e3n t\u00ecnh th\u1ebf; ho\u1eb7c b\u1ec7 h\u1ea1 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb ng\u0103n tr\u1edf, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u1ee7y th\u00e1c v\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u ho\u00e0n th\u00e0nh nhi\u1ec7m v\u1ee5, n\u00ean d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u00ecnh tr\u1ea1ng n\u00e0y. Hi\u1ec7n nay, d\u00e2n l\u01b0u t\u00e1n r\u1ea5t nhi\u1ec1u, kho t\u00e0ng tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, quan l\u1ea1i tham nh\u0169ng, binh l\u00ednh ki\u00eau ng\u1ea1o, k\u1ebb th\u00f9 m\u1ea1nh m\u1ebd v\u00e0 hung h\u00e3n. N\u1ebfu kh\u00f4ng may g\u1eb7p ph\u1ea3i n\u1ea1n \u0111\u00f3i k\u00e9m, l\u1ea1i th\u00eam gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, th\u00ec trong s\u1ed1 c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u01a1ng ch\u1ee9c, ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o?<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ec7 h\u1ea1 sao kh\u00f4ng d\u00f9ng vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t, ai c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ed1c l\u00f2ng lo ngh\u0129 v\u1ec1 nh\u1eefng t\u1ec7 n\u1ea1n c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1, ai c\u00f3 th\u1ec3 ra s\u1ee9c g\u00e1nh v\u00e1c tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1? N\u1ebfu t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 v\u1eady, th\u00ec n\u00ean tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0 giao ph\u00f3 tr\u1ecdng tr\u00e1ch. C\u00f2n nh\u1eefng k\u1ebb ch\u1ec9 bi\u1ebft gi\u1eef l\u1ed9c, n\u1ecbnh h\u00f3t, ghen gh\u00e9t ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, c\u1ea3n tr\u1edf ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi \u0111\u1ec3 m\u01b0u l\u1ee3i cho b\u1ea3n th\u00e2n, th\u00ec n\u00ean c\u00e1ch ch\u1ee9c ngay, kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd l\u00e2u ng\u00e0y chi\u1ebfm gi\u1eef v\u1ecb tr\u00ed quan tr\u1ecdng. Bi\u1ebfn nguy th\u00e0nh an, d\u1ec5 nh\u01b0 tr\u1edf b\u00e0n tay. N\u1ebfu b\u1ecf l\u1ee1 th\u1eddi c\u01a1 n\u00e0y m\u00e0 kh\u00f4ng k\u1ecbp th\u1eddi h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, m\u1ed9t khi tai h\u1ecda x\u1ea3y ra, d\u00f9 mu\u1ed1n l\u00e0m g\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng k\u1ecbp n\u1eefa.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ea3y l\u00e0: Nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y, c\u00e1c b\u1ec1 t\u00f4i b\u1ecb \u0111\u00e0y \u1ea3i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00f4 t\u1ed9i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00ec l\u1ed7i nh\u1ecf, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb k\u1ebb x\u1ea5u h\u00e3m h\u1ea1i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb k\u1ebb quy\u1ec1n th\u1ebf gh\u00e9t b\u1ecf. H\u1ecd b\u1ecb soi m\u00f3i t\u1eebng chi ti\u1ebft, t\u00ecm ki\u1ebfm khuy\u1ebft \u0111i\u1ec3m, l\u01b0\u1edbi ph\u00e1p lu\u1eadt gi\u0103ng k\u00edn, t\u1ed9i l\u1ed7i b\u1ecb b\u1ee7a v\u00e2y kh\u1eafp n\u01a1i<a class=\"footnote\" title=\"T\u1ed9i l\u1ed7i b\u1ecb b\u1ee7a v\u00e2y kh\u1eafp n\u01a1i, ch\u1eef 'quy\u1ebfn' nguy\u00ean l\u00e0 'm\u1ea1o', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1eddi T\u1ed1ng s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-465-16\" href=\"#footnote-465-16\" aria-label=\"Footnote 16\"><sup class=\"footnote\">[16]<\/sup><\/a>. M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef o\u00e1n h\u1eadn, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn tr\u1eddi n\u1eafng h\u1ea1n k\u00e9o d\u00e0i nhi\u1ec1u n\u0103m; m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng u\u1ea5t \u1ee9c, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn s\u01b0\u01a1ng gi\u00e1 r\u01a1i xu\u1ed1ng. Hu\u1ed1ng chi nh\u1eefng b\u1ec1 t\u00f4i v\u00f4 t\u1ed9i b\u1ecb \u0111\u00e0y \u1ea3i, kh\u00ed ph\u00e1ch c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, tinh th\u1ea7n th\u1ea5u su\u1ed1t nh\u1eadt nguy\u1ec7t, l\u1ebd n\u00e0o ch\u1ec9 nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef hay ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng kia sao?<\/i><\/p>\n<p><i>Xin b\u1ec7 h\u1ea1 t\u1ef1 xem x\u00e9t danh s\u00e1ch nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c, xem x\u00e9t nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i n\u0103ng, c\u00f4ng lao m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea1m l\u1ed7i l\u1edbn, ho\u1eb7c cho h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c, ho\u1eb7c ban \u00e2n s\u1ee7ng th\u0103ng ch\u1ee9c. Nh\u01b0 v\u1eady, \u00e2n \u0111\u1ee9c c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1 s\u1ebd bao tr\u00f9m r\u1ed9ng l\u1edbn, c\u00f9ng v\u1edbi tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, v\u00e0 phong kh\u00ed vu c\u00e1o, h\u00e3m h\u1ea1i s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m ho\u00e0nh.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>T\u1edd t\u1ea5u d\u00e2ng l\u00ean, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p nh\u1eadn.<\/p>\n<p><i>(Nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u Bao Ch\u1eedng tr\u00ecnh b\u00e0y g\u1ed3m b\u1ea3y vi\u1ec7c, c\u0103n c\u1ee9 theo ch\u00ednh s\u1eed. Nay trong Th\u1ef1c l\u1ee5c l\u1ea1i ch\u00e9p vi\u1ec7c n\u00e0y v\u00e0o truy\u1ec7n c\u1ee7a Ng\u00f4 Khu\u00ea, \u1eaft l\u00e0 sai l\u1ea7m. B\u1ea3n Chu \u0111\u00e3 b\u1ecf \u0111i, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00fang sai, c\u00f3 l\u1ebd Khu\u00ea v\u00e0 Ch\u1eedng c\u00f9ng \u1edf trong c\u01a1 quan gi\u00e1n ngh\u1ecb l\u00fac b\u00e0n lu\u1eadn<a class=\"footnote\" title=\"'C\u00f3 l\u1ebd Khu\u00ea v\u00e0 Ch\u1eedng c\u00f9ng \u1edf trong c\u01a1 quan gi\u00e1n ngh\u1ecb l\u00fac b\u00e0n lu\u1eadn' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Khu\u00ea c\u00f3 l\u1ebd', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-17\" href=\"#footnote-465-17\" aria-label=\"Footnote 17\"><sup class=\"footnote\">[17]<\/sup><\/a>, n\u00ean b\u1ea3n m\u1ef1c \u0111\u1ec1u ch\u00e9p c\u1ea3, nay kh\u00f4ng l\u1ea5y.)<\/i><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Bao Ch\u1eedng t\u1eebng \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa \u1edf H\u00e0 B\u1eafc, chia v\u1ec1 c\u00e1c ch\u00e2u Duy\u1ec5n, V\u1eadn, T\u1ec1, B\u1ed9c, T\u00e0o, T\u1ebf \u1edf H\u00e0 Nam, g\u1eb7p c\u1ea3nh b\u00e1o th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c xu\u1ea5t qu\u00e2n, n\u00ean kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c ch\u1eadm tr\u1ec5 kh\u00f4ng k\u1ecbp<a class=\"footnote\" title=\"'N\u00ean kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c ch\u1eadm tr\u1ec5 kh\u00f4ng k\u1ecbp' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u1ea3', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-18\" href=\"#footnote-465-18\" aria-label=\"Footnote 18\"><sup class=\"footnote\">[18]<\/sup><\/a>. N\u1ebfu cho r\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m ngay<a class=\"footnote\" title=\"'N\u1ebfu cho r\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m ngay' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 '\u0111\u1ed3n', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 316 truy\u1ec7n Bao Ch\u1eedng s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-19\" href=\"#footnote-465-19\" aria-label=\"Footnote 19\"><sup class=\"footnote\">[19]<\/sup><\/a>, th\u00ec h\u00e3y hu\u1ea5n luy\u1ec7n ngh\u0129a d\u0169ng \u0111\u1ec3 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng bi\u00ean ph\u00f2ng, tuy c\u1ea5p \u00edt l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, m\u1ed7i n\u0103m kh\u00f4ng b\u1eb1ng m\u1ed9t th\u00e1ng chi ph\u00ed c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, d\u00f9ng thu\u1ebf m\u1ed9t ch\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea5p cho m\u01b0\u1eddi t\u00e1m v\u1ea1n ngh\u0129a d\u0169ng.<\/p>\n<p>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh cho l\u00e0 kh\u00f3, b\u00e8n l\u1ea1i t\u1ea5u r\u1eb1ng: <i>(\u300aB\u1ea3n truy\u1ec7n c\u1ee7a Bao Ch\u1eedng\u300b ch\u00e9p: Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Bao Ch\u1eedng t\u1eebng \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb, l\u00fac kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c xin d\u1eddi qu\u00e2n v\u1ec1 n\u1ed9i \u0111\u1ecba, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. \u0110\u1ebfn nay l\u1ea1i xin, vi\u1ec7c cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ef1c hi\u1ec7n. X\u00e9t \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb d\u1eddi qu\u00e2n c\u1ee7a Bao Ch\u1eedng, n\u0103m \u0111\u1ea7u c\u0169ng th\u1ef1c hi\u1ec7n s\u01a1 l\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng ph\u1ea3i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. C\u00f2n vi\u1ec7c mu\u1ed1n d\u00f9ng ngh\u0129a d\u0169ng thay qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, th\u00ec vi\u1ec7c \u0111\u00f3 cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u1ecb b\u1ecf d\u1edf. B\u1ea3n truy\u1ec7n g\u1ed9p hai vi\u1ec7c l\u00e0m m\u1ed9t, n\u00ean kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi Th\u1ef1c l\u1ee5c. Nay l\u01b0\u1ee3c b\u1edbt v\u00e0 ch\u1ec9nh s\u1eeda, v\u1eabn ghi c\u1ea3 hai vi\u1ec7c. Vi\u1ec7c hu\u1ea5n luy\u1ec7n ngh\u0129a d\u0169ng thay qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, \u0111\u00e3 ghi \u0111\u1ee7 v\u00e0o th\u00e1ng 3 n\u0103m \u0111\u1ea7u khi l\u00e0m \u0110\u00f4 t\u00e0o, nay t\u1edd t\u1ea5u d\u00e2ng l\u00ean, v\u1eabn ghi \u0111\u1ee7 \u1edf ph\u1ea7n sau.)<\/i><\/p>\n<p><i>&#8220;Th\u1ea7n tr\u1ed9m th\u1ea5y m\u1ed1i h\u1ecda c\u1ee7a thi\u00ean h\u1ea1 n\u1eb1m \u1edf ba v\u00f9ng, m\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u00e0 nghi\u00eam tr\u1ecdng nh\u1ea5t, binh l\u00ednh d\u01b0 th\u1eeba hao t\u1ed5n \u1edf tr\u00ean, chi ti\u00eau c\u00f4ng qu\u1ef9 b\u1ecb \u0111\u1ee5c kho\u00e9t \u1edf d\u01b0\u1edbi, b\u00ean trong khi\u1ebfn kho t\u00e0ng tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, b\u00ean ngo\u00e0i khi\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang kh\u1ed1n kh\u1ed5. Th\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc sau nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u1eebng b\u00e0n lu\u1eadn, xin d\u1eddi binh m\u00e3 \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf H\u00e0 Nam, v\u00e0 b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c bu\u00f4n b\u00e1n c\u00f4ng qu\u1ef9 \u1edf c\u00e1c n\u01a1i, t\u00ecm c\u00e1ch \u1ee7y th\u00e1c cho c\u00e1c l\u1ed9 an ph\u1ee7, chuy\u1ec3n v\u1eadn ty xem x\u00e9t, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u1eabn ch\u01b0a th\u1ea5y quy\u1ebft \u0111o\u00e1n thi h\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Hu\u1ed1ng chi ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc xin h\u00f2a \u0111\u00e3 h\u01a1n b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i n\u0103m, m\u1ed7i n\u0103m c\u1ed1ng n\u1ea1p v\u00e0ng l\u1ee5a h\u00e0ng ch\u1ee5c v\u1ea1n, l\u00e0 mu\u1ed1n gi\u1ea3m b\u1edbt chi ti\u00eau qu\u1ed1c gia v\u00e0 n\u1edbi s\u1ee9c d\u00e2n. Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec<a class=\"footnote\" title=\"Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec 'Kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c', b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n 9 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'kh\u00f4ng lo s\u1ee3'.\" id=\"return-footnote-465-20\" href=\"#footnote-465-20\" aria-label=\"Footnote 20\"><sup class=\"footnote\">[20]<\/sup><\/a>, ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc v\u00e0 ngh\u1ec9 ng\u01a1i d\u00e2n ch\u00fang, nh\u01b0ng binh l\u00ednh \u0111\u1ed3n tr\u00fa ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u00f4ng, chi ti\u00eau ng\u00e0y c\u00e0ng l\u1edbn, m\u1ed7i n\u0103m H\u00e0 B\u1eafc mua l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ba b\u1ed1n tr\u0103m v\u1ea1n th\u1ea1ch, \u01b0\u1edbc t\u00ednh chi ti\u00eau ti\u1ec1n m\u1eb7t b\u1ed1n n\u0103m tr\u0103m v\u1ea1n quan, ch\u1ec9 c\u00f2n d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c hai ba n\u0103m<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1ec9 c\u00f2n d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c hai ba n\u0103m 'Hai ba n\u0103m', nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'ba hai n\u0103m', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-21\" href=\"#footnote-465-21\" aria-label=\"Footnote 21\"><sup class=\"footnote\">[21]<\/sup><\/a>.<\/i><\/p>\n<p><i>D\u00f9 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra s\u1ee9c \u1ee9ng ph\u00f3, c\u0169ng kh\u00f4ng k\u1ecbp, ng\u00e0y c\u00e0ng nghi\u00eam tr\u1ecdng, th\u1ea7n e r\u1eb1ng v\u00e0i n\u0103m sau, \u1eaft s\u1ebd c\u00f3 m\u1ed1i h\u1ecda kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u1ee9u v\u00e3n. Nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc n\u0103m B\u1ea3o Nguy\u00ean, thi\u00ean h\u1ea1 kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, c\u1ee7a c\u1ea3i d\u1ed3i d\u00e0o, m\u1ed9t khi gi\u1eb7c Ng\u00f4 ho\u00e0nh h\u00e0nh, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng kh\u1eafp n\u01a1i, c\u00f4ng t\u01b0 \u0111\u1ec1u c\u00f9ng qu\u1eabn, \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a ph\u1ee5c h\u1ed3i. L\u1ea5y t\u00ecnh th\u1ebf hi\u1ec7n nay so v\u1edbi ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 so s\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u1ea1n nh\u1ea5t c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u1ea9n c\u1ea5p, l\u1ea5y g\u00ec \u0111\u1ec3 \u1ee9ng ph\u00f3?<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ea3 l\u1ea1i, bi\u00ean \u0111\u1ecba l\u00e0 t\u1ee9 chi, H\u00e0 S\u00f3c l\u00e0 t\u00e2m ph\u00fac. May m\u00e0 b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng c\u00f3 lo l\u1eafng bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, m\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u1ea1i kh\u1ed1n kh\u1ed5 nh\u01b0 v\u1eady<a class=\"footnote\" title=\"M\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u1ea1i kh\u1ed1n kh\u1ed5 nh\u01b0 v\u1eady 'M\u00e0' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-465-22\" href=\"#footnote-465-22\" aria-label=\"Footnote 22\"><sup class=\"footnote\">[22]<\/sup><\/a>, l\u00e0 ph\u00f2ng ng\u1eeba m\u1ed1i h\u1ecda ch\u01b0a x\u1ea3y ra \u1edf tay ch\u00e2n, m\u00e0 t\u1ef1 l\u00e0m h\u1ea1i t\u00e2m ph\u00fac, th\u00ec tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh sao c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng lo l\u1eafng s\u00e2u s\u1eafc v\u00e0 t\u00ecm c\u00e1ch c\u1ee9u v\u00e3n? N\u1ebfu tr\u00ean d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, thay \u0111\u1ed5i c\u00e1ch l\u00e0m, d\u1ec5 nh\u01b0 l\u1eadt b\u00e0n tay, m\u00e0 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n nh\u01b0 Th\u00e1i S\u01a1n, th\u00ec c\u00f2n ng\u1ea1i g\u00ec m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m?<\/i><\/p>\n<p><i>Mu\u1ed1n tuy\u00ean d\u1ee5 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ch\u1ea5p ch\u00ednh hai ph\u1ee7, n\u00ean \u0111\u1ed1i v\u1edbi binh m\u00e3 c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 g\u1ea7n kinh \u0111\u00f4, ngo\u00e0i s\u1ed1 c\u1ea7n gi\u1eef l\u1ea1i \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7, c\u00f2n c\u00e1c qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, tr\u00fa b\u1ea1c, \u0111\u1ec1u l\u1ec7nh v\u1ec1 doanh \u0111\u1ec3 nh\u1eadn l\u01b0\u01a1ng. C\u00e1c qu\u00e2n n\u00e0y s\u1ebd chia nhau \u0111\u1ed3n tr\u00fa \u1edf c\u00e1c ch\u00e2u H\u00e0 Nam<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 't\u1ee9c' trong c\u00e2u 'ch\u01b0 qu\u00e2n t\u1ee9c ph\u00e2n \u0111\u1ed3n \u01b0 h\u00e0 nam ch\u01b0 ch\u00e2u' v\u1ed1n b\u1ecb thi\u1ebfu, nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o hai b\u1ea3n s\u00e1ch tr\u00ean v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-465-23\" href=\"#footnote-465-23\" aria-label=\"Footnote 23\"><sup class=\"footnote\">[23]<\/sup><\/a>, c\u1ee9 ba n\u0103m thay m\u1ed9t l\u1ea7n, n\u1ebfu c\u00f3 vi\u1ec7c bi\u00ean gi\u1edbi, s\u1ebd l\u1eadp t\u1ee9c xu\u1ea5t qu\u00e2n, kh\u00f4ng qu\u00e1 m\u01b0\u1eddi ng\u00e0y l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn n\u01a1i. C\u00f2n ti\u1ec1n c\u00f4ng d\u1ee5ng c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00e2u, ngo\u00e0i vi\u1ec7c t\u0103ng th\u00eam m\u1ed9t ph\u1ea7n cho c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u1edf v\u00f9ng bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i s\u1ee9, th\u00ec c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00e1c \u0111\u1ec1u c\u1ea5m ch\u1ec9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p bu\u00f4n b\u00e1n.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0 v\u1eady, qu\u1ed1c d\u1ee5ng v\u00e0 s\u1ee9c d\u00e2n s\u1ebd d\u1ea7n d\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4i ph\u1ee5c. Mong b\u1ec7 h\u1ea1 th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t d\u00e2n ch\u00fang<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'c\u0103ng' trong c\u00e2u 'c\u0103ng ni\u1ec7m nguy\u00ean nguy\u00ean' v\u1ed1n l\u00e0 'v\u1ee5', nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b \u0111\u1ec3 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-465-24\" href=\"#footnote-465-24\" aria-label=\"Footnote 24\"><sup class=\"footnote\">[24]<\/sup><\/a>, quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh th\u1ef1c hi\u1ec7n ngay, n\u1ebfu l\u1ea1i \u0111\u1ec3 c\u00e1c l\u1ed9 b\u00e0n b\u1ea1c, th\u00ec s\u1ebd c\u00e3i nhau, c\u00e0ng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ed3i k\u1ebft.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c chia qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c. Vi\u1ec7c c\u00e1c ch\u00e2u d\u00f9ng ti\u1ec1n c\u00f4ng d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 bu\u00f4n b\u00e1n c\u0169ng b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf. Sau v\u00e0i th\u00e1ng, Bao Ch\u1eedng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m An ph\u1ee7 s\u1ee9 l\u1ed9 Cao D\u01b0\u01a1ng Quan, nh\u00e2n \u0111\u00f3 x\u00f3a b\u1ecf h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n quan ti\u1ec1n c\u00f4ng m\u00e0 quan l\u1ea1i v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang trong l\u1ed9 \u0111\u00e3 n\u1ee3 qua nhi\u1ec1u n\u0103m.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m Tri ch\u00e2u Doanh v\u00e0o th\u00e1ng b\u1ea3y ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[26] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, Quy\u1ec1n Tri Khai Phong ph\u1ee7, Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c Tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Kh\u1edfi c\u01b0 X\u00e1 nh\u00e2n L\u00fd Huy\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed l\u00e0m \u0110\u1ed3ng \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m c\u00e1c ty kh\u1ed1 v\u1ee5 t\u1ea1i kinh. Huy\u1ebfn n\u1ed5i ti\u1ebfng c\u00f3 t\u00e0i tr\u1ecb l\u00fd, nh\u01b0ng th\u00edch u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u, khi v\u00e0o ch\u1ea7u bu\u1ed5i s\u00e1ng, r\u01b0\u1ee3u ch\u01b0a t\u1ec9nh, Vua n\u00f3i: <i>&#8220;Vi\u1ec7c Khai Phong nhi\u1ec1u, c\u00f3 th\u1ec3 u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u sao!&#8221;<\/i> B\u00e8n \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho Binh b\u1ed9 Vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0 Trung L\u1eadp l\u00e0m Quy\u1ec1n Ph\u00e1t khi\u1ec3n Khai Phong ph\u1ee7 s\u1ef1.<\/p>\n<p>[27] Ng\u00e0y K\u1ef7 D\u1eadu, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho L\u1ec5 b\u1ed9 t\u1ed5 ch\u1ee9c thi c\u1eed.<\/p>\n<p>[28] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c \u0110\u1ec1 c\u1eed Tr\u00f3c t\u1eb7c m\u1ed9t vi\u00ean \u1edf hai ch\u00e2u Qu\u1ea3ng v\u00e0 Hu\u1ec7.<\/p>\n<p>[29] Cho con trai c\u1ee7a Giang T\u00e2n \u00fay V\u01b0\u01a1ng D\u1ee5c T\u00e0i l\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Kinh l\u00e0m Th\u00e1i mi\u1ebfu Trai lang, v\u00ec D\u1ee5c T\u00e0i b\u1ecb ch\u1ebft khi \u0111ang b\u1eaft c\u01b0\u1edbp.<\/p>\n<p>[30] Ng\u00e0y T\u00e2n H\u1ee3i, Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 Phu Di\u00ean l\u00e0 \u0110\u1ecbch Thanh t\u00e2u: <i>&#8220;T\u1eeb ch\u1ee9c \u00c1p quan tr\u1edf l\u00ean c\u1ee7a c\u00e1c Cung ti\u1ec5n th\u1ee7 \u1edf Di\u00ean Ch\u00e2u v\u00e0 B\u1ea3o An qu\u00e2n<a class=\"footnote\" title=\"B\u1ea3o An qu\u00e2n nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u1ea3o T\u00edn qu\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 87, ph\u1ea7n \u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Binh 4\/4 m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-25\" href=\"#footnote-465-25\" aria-label=\"Footnote 25\"><sup class=\"footnote\">[25]<\/sup><\/a> \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p ru\u1ed9ng th\u00e2n ph\u1eadn. Nay xin t\u1eeb ch\u1ee9c Th\u1eadp t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn Ch\u1ec9 huy s\u1ee9, c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o s\u1ed1 nh\u00e2n kh\u1ea9u trong gia \u0111\u00ecnh<a class=\"footnote\" title=\"'S\u1ed1 nh\u00e2n kh\u1ea9u' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 's\u1ed1 \u0111i\u1ec1n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b n\u00f3i tr\u00ean m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-26\" href=\"#footnote-465-26\" aria-label=\"Footnote 26\"><sup class=\"footnote\">[26]<\/sup><\/a>, chia th\u00e0nh c\u00e1c b\u1eadc \u0111\u1ec3 c\u1ea5p th\u00eam ru\u1ed9ng b\u1ecf hoang.&#8221;<\/i> \u0110\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn.<\/p>\n<p>[31] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, Quan v\u0103n \u0111i\u1ec7n \u0110\u1ea1i h\u1ecdc s\u0129, L\u1ea1i b\u1ed9 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, Tri ch\u00e2u Tr\u1ea7n Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Ch\u1ea5p Trung \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m T\u1eadp Kh\u00e1nh Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, ph\u00e1n \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7; V\u0169 Th\u1eafng Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, ph\u00e1n \u0110\u1ea1i Danh ph\u1ee7 l\u00e0 Tr\u00ecnh L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tr\u1ea5n An Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, v\u1ec1 nh\u1eadn ch\u1ee9c \u1edf b\u1ea3n tr\u1ea5n. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i c\u00f3 chi\u1ebfu cho Tr\u00ecnh L\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c ra v\u00e0o theo nghi th\u1ee9c nh\u01b0 c\u00e1c quan \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec7m \u1edf Nh\u1ecb ph\u1ee7. Tr\u00ecnh L\u00e2m tr\u01b0\u1edbc sau gi\u1eef ch\u1ee9c \u1edf Ng\u1ee5y 10 n\u0103m, c\u1ea9n tr\u1ecdng kh\u00f4ng g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u, t\u1eebng xem x\u00e9t c\u00e1c n\u01a1i hi\u1ec3m y\u1ebfu, tu s\u1eeda th\u00e0nh l\u0169y, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng ph\u00f2ng th\u1ee7. \u00d4ng tr\u1ed3ng h\u00e0ng v\u1ea1n c\u00e2y, n\u00f3i: <i>&#8220;Sau n\u00e0y d\u1ee5ng c\u1ee5 l\u00e0m l\u1ea7u th\u00e1p s\u1ebd kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u1ea5y t\u1eeb d\u00e2n n\u1eefa.&#8221;<\/i> D\u00e2n ch\u00fang y\u00eau m\u1ebfn, l\u1eadp sinh t\u1eeb th\u1edd \u00f4ng.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ra v\u00e0o theo nghi th\u1ee9c Nh\u1ecb ph\u1ee7 l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5 th\u00e1ng 4, nay ghi chung v\u00e0o \u0111\u00e2y.)<\/i><\/p>\n<p>[32] Ng\u00e0y Gi\u00e1p D\u1ea7n, c\u00f3 chi\u1ebfu r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c Tri ch\u00e2u Ki\u1ec1n Ch\u00e2u, \u0110\u1ec1 c\u1eed Binh gi\u00e1p c\u00f4ng s\u1ef1 Nam An qu\u00e2n, H\u00f9ng Ch\u00e2u, t\u1eeb nay n\u1ebfu d\u1eb9p y\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, ch\u00ednh tr\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c khen ng\u1ee3i, khi m\u00e3n nhi\u1ec7m k\u1ef3 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng th\u0103ng ch\u1ee9c. C\u00e1c Tri ch\u00e2u C\u00e1t, Ph\u1ee7, Nhi\u00eau, T\u00edn, Tuy\u00ean, H\u1ea5p v\u00e0 c\u00e1c Tri huy\u1ec7n C\u00e1t Th\u1ee7y thu\u1ed9c C\u00e1t Ch\u00e2u, V\u1ee5 Nguy\u00ean thu\u1ed9c H\u1ea5p Ch\u00e2u, Ph\u00f9 L\u01b0\u01a1ng, L\u1ea1c B\u00ecnh thu\u1ed9c Nhi\u00eau Ch\u00e2u, Ph\u00e2n Ninh thu\u1ed9c H\u1ed3ng Ch\u00e2u, T\u00e2n D\u1ee5 thu\u1ed9c L\u00e2m Giang qu\u00e2n, t\u1eeb nay l\u1ec7nh cho Th\u1ea9m quan vi\u1ec7n kh\u00f4ng c\u0103n c\u1ee9 theo th\u1ee9 t\u1ef1 m\u00e0 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi, n\u1ebfu trong nhi\u1ec7m k\u1ef3 kh\u00f4ng c\u00f3 sai s\u00f3t, c\u0169ng s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c khen th\u01b0\u1edfng th\u0103ng ch\u1ee9c.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3, H\u00e0n Gi\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c quan t\u1eeb Giang Nam \u0111i an ph\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1<a class=\"footnote\" title=\"H\u00e0n Gi\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c quan t\u1eeb Giang Nam \u0111i an ph\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1, 'Giang Nam' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'Ho\u00e0i Nam'. Theo s\u00e1ch n\u00e0y, quy\u1ec3n 171, ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t th\u00e1ng 8 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 3, ch\u00e9p r\u1eb1ng H\u00e0n Gi\u00e1ng \u0111i th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng an ph\u1ee7 hai l\u1ed9 Giang Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y, do N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban \u00d4ng Nh\u1eadt T\u00e2n l\u00e0m ph\u00f3. \u0110o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi c\u0169ng n\u00f3i r\u00f5 'ng\u01b0\u1eddi Giang T\u00e2y, thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1' v.v., n\u00ean 'Ho\u00e0i Nam' ch\u1eafc l\u00e0 nh\u1ea7m v\u1edbi 'Giang Nam', v\u00ec th\u1ebf s\u1eeda l\u1ea1i. \u0110o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi 'khi Gi\u00e1ng t\u1eeb Ho\u00e0i Nam tr\u1edf v\u1ec1', trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 182 ch\u00e9p 'H\u00e0n Gi\u00e1ng an ph\u1ee7 Giang Nam tr\u1edf v\u1ec1', c\u0169ng s\u1eeda t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1.\" id=\"return-footnote-465-27\" href=\"#footnote-465-27\" aria-label=\"Footnote 27\"><sup class=\"footnote\">[27]<\/sup><\/a>, t\u00e2u r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Giang T\u00e2y thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1<a class=\"footnote\" title=\"'thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1', ch\u1eef 'phi\u1ec1n' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'phi\u1ec1n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-28\" href=\"#footnote-465-28\" aria-label=\"Footnote 28\"><sup class=\"footnote\">[28]<\/sup><\/a>, c\u00e1c quan ch\u00e2u huy\u1ec7n ph\u1ea7n nhi\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 n\u0103ng l\u1ef1c, n\u00ean \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng v\u00f9ng kh\u00f3 tr\u1ecb, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1eb7t ra \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 n\u00e0y. N\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch \u0111\u1ea7u ti\u00ean, V\u01b0\u01a1ng K\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c quan t\u0103ng thu\u1ebf mu\u1ed1i \u1edf s\u00e1u l\u1ed9 Giang Nam, Ho\u00e0i, L\u01b0\u1ee1ng Chi\u1ebft, Kinh H\u1ed3. Khi Gi\u00e1ng t\u1eeb Giang Nam tr\u1edf v\u1ec1, t\u00e2u r\u1eb1ng gi\u00e1 mu\u1ed1i cao, d\u00e2n kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 \u0103n. Sau \u0111\u00f3, c\u00e1c l\u1ed9 \u0111\u1ec1u t\u00e2u l\u00ean nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean nh\u1eefng kho\u1ea3n ti\u1ec1n m\u00e0 K\u1ef3 v\u00e0 c\u00e1c quan t\u0103ng th\u00eam \u0111\u1ec1u b\u00e3i b\u1ecf v\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c nh\u01b0 c\u0169.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n ch\u00ed, ghi ch\u00e9p th\u00eam, kh\u00f4ng r\u00f5 th\u1eddi gian c\u1ee5 th\u1ec3.)<\/i><\/p>\n<p>[33] C\u1ea5m ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n \u1edf l\u1ed9 Phu Di\u00ean \u0111em ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t b\u00e1n cho c\u00e1c quan ng\u01b0\u1eddi Phi\u00ean.<\/p>\n<p>[34] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, mi\u1ec5n thu\u1ebf l\u01b0\u01a1ng gi\u1ed1ng m\u00e0 d\u00e2n hai l\u1ed9 Giang Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y \u0111\u00e3 vay. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c quan ph\u1ee5 ch\u00ednh: <i>&#8220;G\u1ea7n \u0111\u00e2y Giang Nam b\u1ecb \u0111\u00f3i k\u00e9m, \u0111\u00e3 cho vay m\u1ea5y ch\u1ee5c v\u1ea1n h\u1ed9c l\u01b0\u01a1ng gi\u1ed1ng, l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n ho\u00e3n thu, nh\u01b0ng Ty Chuy\u1ec3n v\u1eadn v\u1eabn \u0111\u00f2i m\u00e3i. Nghe n\u00f3i d\u00e2n ngh\u00e8o kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ea3 h\u1ebft, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u00e1i s\u1ee9 \u0111i an ph\u1ee7, th\u00ec nh\u1eefng vi\u1ec7c \u1edf xa kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ea5u l\u00ean tr\u00ean, v\u1eady h\u00e3y mi\u1ec5n cho h\u1ecd.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[35] Ng\u00e0y K\u1ef7 M\u00f9i, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho \u0110\u1ea1i L\u00fd t\u1ef1: <i>&#8220;Theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, vi\u1ec7c l\u1edbn h\u1ea1n trong 30 ng\u00e0y, vi\u1ec7c v\u1eeba 20 ng\u00e0y, vi\u1ec7c nh\u1ecf 10 ng\u00e0y, Vi\u1ec7n Th\u1ea9m h\u00ecnh gi\u1ea3m m\u1ed9t n\u1eeda. Nay \u0111ang m\u00f9a n\u1eafng n\u00f3ng, s\u1ee3 vi\u1ec7c ch\u1edd x\u00e9t l\u00e2u ng\u00e0y, t\u1eeb th\u00e1ng 4 \u0111\u1ebfn h\u1ebft th\u00e1ng 6, nh\u1eefng v\u1ee5 \u00e1n c\u00f3 t\u00f9 nh\u00e2n b\u1ecb giam th\u00ec gi\u1ea3m h\u1ea1n m\u1ed9t n\u1eeda. C\u00f2n c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n \u00cdch, T\u1eed, L\u1ee3i, Qu\u1ef3, Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng T\u00e2y, Ph\u00fac Ki\u1ebfn, Kinh H\u1ed3, th\u00ec theo l\u1ec7 x\u00e9t x\u1eed kh\u1ea9n c\u1ea5p m\u00e0 t\u00e2u l\u00ean.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[36] Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, Vua ng\u1ef1 t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng Ch\u00ednh x\u00e9t c\u00e1c t\u00f9 nh\u00e2n b\u1ecb giam.<\/p>\n<p>[37] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, xu\u1ea5t 10 v\u1ea1n t\u1ea5m l\u1ee5a t\u1eeb kho n\u1ed9i t\u00e0ng \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho Tam ty nh\u1eb1m h\u1ed7 tr\u1ee3 qu\u00e2n ph\u00ed. <i>(S\u1ef1 ki\u1ec7n n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 tra c\u1ee9u v\u00e0o th\u00e1ng 8 n\u0103m Ch\u00ed H\u00f2a nguy\u00ean ni\u00ean)<\/i>.<\/p>\n<p>[38] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, ban chi\u1ebfu cho thi\u00ean h\u1ea1 r\u1eb1ng: Vi\u1ec7c xin th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n Nam Giao ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eedi l\u00ean kinh \u0111\u00f4 tr\u01b0\u1edbc th\u00e1ng 9 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, h\u1ea1n ch\u00f3t \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 3 n\u0103m sau ph\u1ea3i chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ee3i s\u00e1t ng\u00e0y t\u1ebf Giao m\u1edbi c\u1eed ng\u01b0\u1eddi xin th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n, vi\u1ec7c chi tr\u1ea3 kh\u00f4ng k\u1ecbp th\u1eddi, l\u1ea1i g\u1ea5p g\u00e1p, n\u00ean nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecf tr\u1ed1n. D\u00e2n ch\u00fang H\u00e0 B\u1eafc, H\u00e0 \u0110\u00f4ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t kh\u1ed5 c\u1ef1c v\u00ec vi\u1ec7c n\u00e0y, n\u00ean m\u1edbi \u0111\u1eb7t ra quy \u0111\u1ecbnh m\u1edbi.<\/p>\n<p>[39] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, Ty \u0110\u00f4 b\u1ed9 th\u1ef1 H\u00e0 \u0110\u00f4ng, Thi\u1ec3m T\u00e2y t\u00e2u r\u1eb1ng: C\u00e2y n\u1ecf <i>&#8220;\u0110\u1ed9c Vi\u00ean Xung Tr\u1eadn V\u00f4 \u0110\u1ecbch L\u01b0u Tinh&#8221;<\/i> do Qu\u00e1ch T\u01b0 d\u00e2ng l\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng trong qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. Vua ban chi\u1ebfu cho Vi\u1ec7n Cung N\u1ed7 ch\u1ebf t\u1ea1o theo m\u1eabu.<\/p>\n<p><i>(Qu\u00e1ch T\u01b0 d\u00e2ng n\u1ecf v\u00e0o th\u00e1ng 3 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u nguy\u00ean ni\u00ean. Sau \u0111\u00f3, Qu\u00e1ch T\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t Phu Di\u00ean l\u1ed9, c\u1ea5p 500 c\u00e2y n\u1ecf \u0111\u00e3 ch\u1ebf t\u1ea1o, chi\u00eau m\u1ed9 binh l\u00ednh \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 hu\u1ea5n luy\u1ec7n. Khi vi\u1ec7c ho\u00e0n th\u00e0nh, Kinh l\u01b0\u1ee3c s\u1ee9 H\u1ea1 An K\u1ef3 t\u00e2u r\u1eb1ng n\u1ecf r\u1ea5t ti\u1ec7n d\u1ee5ng<a class=\"footnote\" title=\"'K\u1ef3' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Th\u1eadm', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 197 \u300aBinh ch\u00ed\u300b s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-465-29\" href=\"#footnote-465-29\" aria-label=\"Footnote 29\"><sup class=\"footnote\">[29]<\/sup><\/a>, Vua ban chi\u1ebfu l\u1eadp qu\u00e2n <i>&#8220;\u0110\u1ed9c Vi\u00ean N\u1ed7&#8221;<\/i>. S\u1ef1 vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p li\u1ec1n m\u1ea1ch trong b\u1ea3n ch\u00ed. Qu\u00e1ch T\u01b0 l\u00e0m Ki\u1ec1m h\u1ea1t Phu Di\u00ean l\u1ed9 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 10 n\u0103m Ch\u00ed H\u00f2a th\u1ee9 2)<\/i>.<\/p>\n<p>[40] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, sai quan c\u1ea7u m\u01b0a.<\/p>\n<p>[41] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00ecn, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>&#8220;Khai Phong t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef t\u00ean A T\u1ec1 v\u00ec c\u1ea7u m\u01b0a m\u00e0 t\u1ef1 ch\u1eb7t c\u00e1nh tay ph\u1ea3i, s\u1ee3 g\u00e2y hoang mang trong d\u00e2n ch\u00fang, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ec3 \u1edf kinh \u0111\u00f4, h\u00e3y cho d\u1eddi \u0111\u1ebfn T\u00e0o Ch\u00e2u.&#8221;<\/i> <i>(B\u1ea3n ch\u00ed ghi vi\u1ec7c A T\u1ec1 v\u00e0o n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 4, nay theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b)<\/i>.<\/p>\n<p>[42] \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi, ch\u1ee9c To\u00e0n Ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n ph\u00f3 s\u1ee9, Gi\u00e1m S\u00e2m Ch\u00e2u thu\u1ebf, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba<a class=\"footnote\" title=\"'Ch\u00e2u' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-465-30\" href=\"#footnote-465-30\" aria-label=\"Footnote 30\"><sup class=\"footnote\">[30]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>[43] Ng\u00e0y T\u00e2n M\u00f9i, ban chi\u1ebfu cho T\u1ea1p m\u00e3i v\u1ee5: T\u1eeb nay, m\u1ecdi v\u1eadt ph\u1ea9m mua s\u1eafm cho cung c\u1ea5m \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i tr\u1ea3 gi\u00e1 th\u1ef1c, nh\u1eefng th\u1ee9 kh\u00f4ng thi\u1ebft y\u1ebfu th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c mua. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Vua n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ee5 th\u1ea7n: <i>&#8220;Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ta th\u1ea5y t\u1ec7 n\u1ea1n cung th\u1ecb \u0111\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng, n\u00ean \u0111\u1eb7c bi\u1ebft l\u1eadp ra T\u1ea1p m\u00e3i v\u1ee5, do quan kinh tri\u1ec1u v\u00e0 n\u1ed9i th\u1ecb c\u00f9ng qu\u1ea3n l\u00fd, nh\u1eb1m ng\u0103n ch\u1eb7n vi\u1ec7c qu\u1ea5y nhi\u1ec5u d\u00e2n. Nh\u01b0ng g\u1ea7n \u0111\u00e2y, nh\u1eefng th\u1ee9 kh\u00f4ng c\u1ea7n thi\u1ebft c\u0169ng \u0111\u1ec1u thu mua, g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u cho d\u00e2n qu\u00e1 nhi\u1ec1u.&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf m\u1edbi ban chi\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p>[44] M\u00f9a h\u1ea1, th\u00e1ng t\u01b0, ng\u00e0y M\u1eadu D\u1ea7n, c\u1ea5m c\u00e1c quan n\u1ed9i t\u00fac t\u1ee5 h\u1ecdp.<\/p>\n<p>[45] Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, trong cung \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t c\u00e1i b\u00ecnh nghi\u00eang, \u0111\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc ng\u1ef1 t\u1ecda \u1edf Nh\u0129 Anh C\u00e1c, d\u1ee5 b\u1ea3o \u0110inh \u0110\u1ed9 r\u1eb1ng: <i>&#8220;Tr\u1eabm ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ph\u00e9p l\u00e0m b\u00ecnh nghi\u00eang th\u1eddi x\u01b0a, b\u00e8n sai th\u1ee3 ch\u1ebf t\u1ea1o \u0111\u1ec3 cho c\u00e1c khanh xem.&#8221;<\/i> R\u1ed3i sai \u0111\u1ed5 n\u01b0\u1edbc v\u00e0o. Khi \u0111\u1ea7y v\u1eeba ph\u1ea3i th\u00ec b\u00ecnh \u0111\u1ee9ng th\u1eb3ng, khi \u0111\u1ea7y tr\u00e0n th\u00ec b\u00ecnh \u0111\u1ed5, khi kh\u00f4ng c\u00f3 n\u01b0\u1edbc th\u00ec b\u00ecnh nghi\u00eang, \u0111\u1ec1u nh\u01b0 trong s\u00e1ch \u300aGia Ng\u1eef\u300b, \u300aTu\u00e2n Khanh\u300b, \u300aHo\u00e0i Nam\u300b \u0111\u00e3 n\u00f3i. Ch\u1ebf t\u1ea1o tinh x\u1ea3o, \u0110\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c quan \u0111\u1ee9ng h\u1ea7u xem. Vua n\u00f3i: <i>&#8220;M\u1eb7t tr\u1eddi gi\u1eefa tr\u01b0a th\u00ec x\u1ebf, tr\u0103ng \u0111\u1ea7y th\u00ec khuy\u1ebft; Tr\u1eabm mu\u1ed1n l\u1ea5y \u0111\u1ea1o trung ch\u00ednh tr\u1ecb thi\u00ean h\u1ea1, n\u00ean c\u00f9ng c\u00e1c khanh gi\u1eef l\u1ea5y \u0111\u1ea1o n\u00e0y.&#8221;<\/i> \u0110\u1ed9 b\u00e1i t\u1ea1 n\u00f3i: <i>&#8220;Th\u1ea7n c\u0169ng nguy\u1ec7n kh\u00f4ng nghi\u00eang \u0111\u1ed5 \u0111\u1ec3 ph\u1ee5ng s\u1ef1 b\u1ec7 h\u1ea1.&#8221;<\/i> Nh\u00e2n \u0111\u00f3 n\u00f3i r\u1eb1ng Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1eebng l\u00e0m b\u00ecnh n\u00e0y, Ch\u00e2n T\u00f4ng c\u0169ng t\u1eebng vi\u1ebft lu\u1eadn.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, Vua l\u00e0m b\u00e0i \u300aH\u1eadu Thu\u1eadt\u300b ban cho \u0110\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c quan.<\/p>\n<p>[46] Chi\u1ebfu r\u1eb1ng: M\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m ngo\u00e1i, binh phu tu s\u1eeda s\u00f4ng ng\u00f2i b\u1ecf tr\u1ed1n v\u00e0 ch\u1ebft r\u1ea5t nhi\u1ec1u, l\u00e0 do quan l\u1ea1i kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u1ed7 v\u1ec1, t\u1eeb nay n\u00ean t\u00ednh s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft m\u00e0 gia t\u0103ng h\u00ecnh ph\u1ea1t.<\/p>\n<p>[47] L\u00fd Gi\u1ea3n Chi, H\u00e0 B\u1eafc \u0111\u00f4 chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9, H\u1eefu gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu, Thi\u00ean Ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Tri T\u1ea7n Ch\u00e2u; Thi\u1ec7u S\u1ee9c, Kim b\u1ed9 lang trung, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ho\u00e0i Nam, Giang, Chi\u1ebft, Kinh H\u1ed3 ch\u1ebf tr\u00ed ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9. M\u1ec7nh v\u1eeba ban ch\u01b0a nh\u1eadn ch\u1ee9c, \u0111\u1ec1u b\u1ecb Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0n h\u1eb7c. Ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho T\u00f4n Mi\u1ec5n, Long \u0110\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, L\u1ea1i b\u1ed9 lang trung, Tri T\u1eeb Ch\u00e2u, thay Gi\u1ea3n Chi; L\u00fd Huy Chi, Binh b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, thay S\u1ee9c. Gi\u1ea3n Chi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri Thi\u1ec1n Ch\u00e2u, S\u1ee9c l\u00e0m Tri \u0110\u00e0m Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[48] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Qu\u1ed1c m\u1eabu n\u01b0\u1edbc Khi\u1ebft \u0110an ph\u00e1i Thu\u1eadn Ngh\u0129a ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 H\u1eefu Gi\u00e1m m\u00f4n v\u1ec7 Th\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Ti\u00eau X\u01b0\u01a1ng, H\u1eefu Gi\u00e1n ngh\u1ecb \u0111\u1ea1i phu L\u01b0u T\u1ef1 Ph\u1ee5c; Khi\u1ebft \u0110an ph\u00e1i Ch\u01b0\u01a1ng T\u00edn ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ti\u00eau D\u1ee5c, \u00cdch Ch\u00e2u ph\u00f2ng ng\u1ef1 s\u1ee9 L\u01b0u S\u0129 Ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ebfn ch\u00fac m\u1eebng ti\u1ebft C\u00e0n Nguy\u00ean. Qu\u1ed1c th\u01b0 c\u1ee7a h\u1ecd b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1ecf qu\u1ed1c hi\u1ec7u, ch\u1ec9 x\u01b0ng Nam tri\u1ec1u, B\u1eafc tri\u1ec1u; v\u00e0 n\u00f3i r\u1eb1ng th\u01b0 t\u00edn x\u01b0ng \u0110\u1ea1i T\u1ed1ng, \u0110\u1ea1i Khi\u1ebft \u0110an l\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ee3p v\u1edbi ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7.<\/p>\n<p>Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf tri\u1ec7u t\u1eadp hai ph\u1ee7 b\u00e0n b\u1ea1c, Tham tri ch\u00ednh s\u1ef1 L\u01b0\u01a1ng Th\u00edch n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1ed1ng l\u00e0 T\u1ed1ng, nh\u1eadn t\u1eeb tr\u1eddi, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ed5i. Khi\u1ebft \u0110an c\u0169ng l\u00e0 qu\u1ed1c hi\u1ec7u c\u1ee7a h\u1ecd. T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u00e2u c\u00f3 n\u01b0\u1edbc n\u00e0o kh\u00f4ng c\u00f3 t\u00ean.&#8221;<\/i> L\u1ea1i xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho hai ch\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c quan \u0110\u00e0i gi\u00e1n b\u00e0n b\u1ea1c, \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng t\u1eeb khi gi\u1ea3ng h\u00f2a \u0111\u1ebfn nay, qu\u1ed1c th\u01b0 \u0111\u00e3 c\u00f3 quy th\u1ee9c, kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u00f9y ti\u1ec7n \u0111\u1ed3ng \u00fd. B\u00e8n h\u1ea1 chi\u1ebfu cho H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n tr\u1ea3 l\u1eddi th\u01b0 Khi\u1ebft \u0110an, v\u1eabn x\u01b0ng l\u00e0 \u0110\u1ea1i T\u1ed1ng, \u0110\u1ea1i Khi\u1ebft \u0110an nh\u01b0 c\u0169. Sau \u0111\u00f3, Khi\u1ebft \u0110an l\u1ea1i c\u00f3 th\u01b0, c\u0169ng x\u01b0ng Khi\u1ebft \u0110an nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p><i>(Chi\u1ebfu H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n v\u00e0o ng\u00e0y T\u00e2n S\u1eedu, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an \u0111\u1ebfn, Tri ch\u1ebf c\u00e1o H\u00e0n T\u1ed1ng l\u00e0m qu\u00e1n b\u1ea1n. S\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an mu\u1ed1n th\u01b0 t\u00edn theo qu\u1ed1c hi\u1ec7u c\u1ee7a h\u1ecd, ch\u1ec9 x\u01b0ng Nam tri\u1ec1u, B\u1eafc tri\u1ec1u. T\u1ed1ng n\u00f3i: <i>&#8220;T\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay, ch\u01b0a c\u00f3 n\u01b0\u1edbc n\u00e0o d\u1ef1ng n\u01b0\u1edbc m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec7u.&#8221;<\/i> S\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an x\u1ea5u h\u1ed5, b\u00e8n kh\u00f4ng n\u00f3i g\u00ec n\u1eefa. Sau \u0111\u00f3, s\u1ee9 Khi\u1ebft \u0110an l\u1ea1i \u0111\u1ebfn, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m qu\u00e1n b\u1ea1n, l\u00fac \u0111\u00f3 T\u1ed1ng \u0111\u00e3 m\u1ea5t, Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00f3i: <i>&#8220;Ai c\u00f3 th\u1ec3 nh\u01b0 H\u00e0n T\u1ed1ng ch\u1ee9?&#8221;<\/i> <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p ph\u1ee5 th\u00eam.)<\/i><\/p>\n<p>[49] Ban \u0111\u1ea7u, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao d\u00e2ng ph\u01b0\u01a1ng v\u1eadt, xin \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed9i thu\u1ed9c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh t\u1eeb ch\u1ed1i. Sau l\u1ea1i d\u00e2ng th\u01b0 v\u00e0ng \u0111\u1ec3 th\u1ec9nh c\u1ea7u, quan tri ch\u00e2u Ung Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n C\u1ee7ng t\u00e2u l\u00ean, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi. N\u00f9ng Tr\u00ed Cao kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, l\u1ea1i th\u00f9 \u0111\u1ecbch v\u1edbi Giao Ch\u1ec9, v\u00e0 chi\u1ebfm \u0111o\u1ea1t l\u1ee3i l\u1ed9c t\u1eeb n\u00fai r\u1eebng Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean, b\u00e8n chi\u00eau n\u1ea1p k\u1ebb vong m\u1ec7nh, nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111em \u00e1o x\u1ea5u \u0111\u1ed5i l\u1ea5y l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, n\u00f3i d\u1ed1i r\u1eb1ng trong \u0111\u1ed9ng \u0111\u00f3i k\u00e9m, b\u1ed9 l\u1ea1c ly t\u00e1n, Ung Ch\u00e2u tin l\u00e0 y\u1ebfu th\u1ebf n\u00ean kh\u00f4ng ph\u00f2ng b\u1ecb.<\/p>\n<p>N\u00f9ng Tr\u00ed Cao b\u00e8n c\u00f9ng ti\u1ebfn s\u0129 Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u l\u00e0 Ho\u00e0ng V\u0129, Ho\u00e0ng S\u01b0 M\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ea3ng l\u00e0 N\u00f9ng Ki\u1ebfn H\u1ea7u, N\u00f9ng Ch\u00ed Trung <i>(\u4e2d, theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b l\u00e0 N\u00f9ng Ch\u00ed Trung \u5fe0)<\/i> ng\u00e0y \u0111\u00eam m\u01b0u t\u00ednh x\u00e2m nh\u1eadp. M\u1ed9t \u0111\u00eam, \u0111\u1ed1t s\u00e0o huy\u1ec7t, l\u1eeba d\u1ed1i b\u1ecdn ch\u00fang r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u00e0i s\u1ea3n t\u00edch l\u0169y c\u1ea3 \u0111\u1eddi, nay b\u1ecb l\u1eeda tr\u1eddi thi\u00eau r\u1ee5i, kh\u00f4ng c\u00f2n g\u00ec \u0111\u1ec3 s\u1ed1ng, k\u1ebf c\u00f9ng r\u1ed3i. Ph\u1ea3i \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm Ung Ch\u00e2u, chi\u1ebfm c\u1ee9 Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u \u0111\u1ec3 t\u1ef1 x\u01b0ng v\u01b0\u01a1ng, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u1eaft ph\u1ea3i ch\u1ebft.&#8221;<\/i> H\u00f4m \u0111\u00f3<a class=\"footnote\" title=\"H\u00f4m \u0111\u00f3 'h\u00f4m' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00e1ng', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 10 'Nh\u00e2n T\u00f4ng b\u00ecnh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao' s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-465-31\" href=\"#footnote-465-31\" aria-label=\"Footnote 31\"><sup class=\"footnote\">[31]<\/sup><\/a>, d\u1eabn n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n men theo s\u00f4ng U\u1ea5t Giang xu\u1ed1ng ph\u00eda \u0111\u00f4ng, \u0111\u00e1nh ph\u00e1 tr\u1ea1i Ho\u00e0nh S\u01a1n, gi\u1ebft ch\u1ebft tr\u1ea1i ch\u1ee7 l\u00e0 H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m Tr\u01b0\u01a1ng Nh\u1eadt T\u00e2n, \u0110\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m Ung Ch\u00e2u l\u00e0 T\u1ea3 ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c Cao S\u0129 An, c\u00f9ng \u0110\u1ed3ng tu\u1ea7n ki\u1ec3m Kh\u00e2m Ch\u00e2u, Ho\u00e0nh Ch\u00e2u l\u00e0 H\u1eefu ban \u0111i\u1ec7n tr\u1ef1c Ng\u00f4 H\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>[50] Xu\u1ed1ng chi\u1ebfu t\u1eeb nay quan k\u1ef9 thu\u1eadt kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m ch\u1ee9c Dao qu\u1eadn. <i>(\u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p vi\u1ec7c th\u00e1ng 4 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 4, c\u1ea7n xem x\u00e9t.)<\/i><\/p>\n<p>[51] Th\u00e1ng 5, ng\u00e0y \u1ea4t T\u1ef5 m\u00f9ng m\u1ed9t, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao \u0111\u00e1nh ph\u00e1 Ung Ch\u00e2u, b\u1eaft gi\u1eef Tri ch\u00e2u l\u00e0 B\u1eafc t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9 Tr\u1ea7n C\u1ee7ng, Th\u00f4ng ph\u00e1n l\u00e0 \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba V\u01b0\u01a1ng Can H\u1eefu, v\u00e0 Qu\u1ea3ng T\u00e2y \u0111\u00f4 gi\u00e1m l\u00e0 L\u1ee5c tr\u1ea1ch s\u1ee9 Tr\u01b0\u01a1ng L\u1eadp.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, gi\u1eb7c v\u00e2y th\u00e0nh, C\u1ee7ng l\u1ec7nh Can H\u1eefu gi\u1eef c\u1eeda Lai Vi\u1ec5n, quy\u1ec1n \u0110\u00f4 gi\u00e1m, Tam ban Ph\u1ee5ng ch\u1ee9c L\u00fd T\u00fac gi\u1eef c\u1eeda \u0110\u1ea1i An, Ch\u1ec9 s\u1eed V\u0169 C\u00e1t gi\u1eef c\u1eeda Tri\u1ec1u Thi\u00ean. Tr\u01b0\u01a1ng L\u1eadp t\u1eeb T\u00e2n Ch\u00e2u \u0111\u1ebfn c\u1ee9u vi\u1ec7n, v\u1eeba v\u00e0o th\u00e0nh, C\u1ee7ng khao th\u01b0\u1edfng qu\u00e2n s\u0129 tr\u00ean th\u00e0nh, r\u01b0\u1ee3u v\u1eeba r\u00f3t th\u00ec th\u00e0nh b\u1ecb ph\u00e1. C\u1ee7ng, L\u1eadp, Can H\u1eefu c\u00f9ng Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 Suy quan Tr\u1ea7n Ph\u1ee5 Nghi\u00eau, Quan s\u00e1t Suy quan \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u00e1m, T\u01b0 h\u1ed9 Tham qu\u00e2n Kh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n \u0111\u1ec1u b\u1ecb b\u1eaft, qu\u00e2n s\u0129 ch\u1ebft h\u01a1n ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>Tr\u00ed Cao xem kho qu\u00e2n nhu, th\u1ea5y h\u1ed9p v\u00e0ng d\u00e2ng l\u00ean, gi\u1eadn b\u1ea3o C\u1ee7ng r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ta xin quy ph\u1ee5, c\u1ea7u m\u1ed9t ch\u1ee9c quan \u0111\u1ec3 th\u1ed1ng l\u0129nh c\u00e1c b\u1ed9, ng\u01b0\u01a1i kh\u00f4ng t\u00e2u l\u00ean, t\u1ea1i sao v\u1eady?&#8221;<\/i> C\u1ee7ng \u0111\u00e1p \u0111\u00e3 t\u1eebng t\u1ea5u nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi, \u0111\u00f2i b\u1ea3n th\u1ea3o t\u1ea5u ch\u01b0\u01a1ng, kh\u00f4ng c\u00f3, b\u00e8n \u0111\u1ea9y C\u1ee7ng ra. C\u1ee7ng b\u1ecb b\u1ec7nh m\u1eaft, kh\u00f4ng nh\u00ecn th\u1ea5y, ho\u1ea3ng s\u1ee3 h\u00f4 v\u1ea1n tu\u1ebf, xin \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 hi\u1ebfn, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn, c\u00f9ng L\u1eadp, Can H\u1eefu, Ph\u1ee5 Nghi\u00eau, Gi\u00e1m, T\u00f4ng \u0110\u00e1n \u0111\u1ec1u b\u1ecb h\u1ea1i. L\u1eadp l\u00fac s\u1eafp b\u1ecb h\u00e0nh h\u00ecnh, m\u1eafng nhi\u1ebfc kh\u00f4ng ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u1ee5c, h\u01a1n m\u1ed9t th\u00e1ng sau m\u1edbi t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c thi th\u1ec3, m\u1eb7t v\u1eabn nh\u01b0 l\u00fac s\u1ed1ng<a class=\"footnote\" title=\"m\u1eb7t v\u1eabn nh\u01b0 l\u00fac s\u1ed1ng: T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef 'di\u1ec7n'.\" id=\"return-footnote-465-32\" href=\"#footnote-465-32\" aria-label=\"Footnote 32\"><sup class=\"footnote\">[32]<\/sup><\/a>. C\u00f2n L\u00fd T\u00fac, V\u0169 C\u00e1t, V\u0169 Duy\u00ean l\u1ec7nh Mai Vi Chi, Chi s\u1ee9 T\u00f4 T\u00f2ng v\u1ed1n quen bi\u1ebft v\u1edbi t\u01b0\u1edbng gi\u1eb7c Ho\u00e0ng S\u01b0 M\u1eadt n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c tha.<\/p>\n<p>Khi Tr\u00ed Cao ch\u01b0a n\u1ed5i lo\u1ea1n, \u1edf Ung Ch\u00e2u c\u00f3 kh\u00ed tr\u1eafng xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong s\u00e2n, n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng tr\u00e0n, T\u00f4ng \u0110\u00e1n cho l\u00e0 \u0111i\u1ec1m binh \u0111ao, \u0111o\u00e1n Tr\u00ed Cao \u1eaft s\u1ebd l\u00e0m ph\u1ea3n, vi\u1ebft th\u01b0 b\u00e1o cho C\u1ee7ng, C\u1ee7ng kh\u00f4ng nghe, T\u00f4ng \u0110\u00e1n n\u00f3i m\u00e3i, C\u1ee7ng gi\u1eadn, m\u1eafng r\u1eb1ng: <i>&#8220;T\u01b0 h\u1ed9 \u0111i\u00ean r\u1ed3i sao!&#8221;<\/i> \u0110\u1ebfn khi Tr\u00ed Cao ph\u00e1 tr\u1ea1i Ho\u00e0nh S\u01a1n, T\u00f4ng \u0110\u00e1n li\u1ec1n \u0111\u01b0a ng\u01b0\u1eddi nh\u00e0 \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u, n\u00f3i: <i>&#8220;Ta c\u00f3 ch\u1ee9c v\u1ee5 ph\u1ea3i gi\u1eef, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111i, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 c\u00f9ng ch\u1ebft.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3 gi\u1eb7c b\u1eaft T\u00f4ng \u0110\u00e1n, mu\u1ed1n giao vi\u1ec7c, T\u00f4ng \u0110\u00e1n m\u1eafng gi\u1eb7c, l\u1ea1i l\u1edbn ti\u1ebfng ch\u1eedi, b\u00e8n b\u1ecb h\u1ea1i. T\u00f4ng \u0110\u00e1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi L\u1ed7, ban \u0111\u1ea7u l\u00e0m quan \u1edf Kinh \u0110\u00f4ng, c\u00f9ng L\u00fd \u0110\u1ea1o, T\u1eeb Tr\u00ecnh, Th\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ed3ng b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m tai m\u1eaft cho Gi\u00e1m ty, \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 <i>&#8220;T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c sanh)<\/i>&#8220;<\/i><a class=\"footnote\" title=\"\u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 'T\u1ee9 (M\u1ee5c sanh)': Nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'T\u1ee9 (M\u1ee5c ch\u01b0\u1edfng)', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i, c\u00e1c ch\u1ed7 sau c\u0169ng s\u1eeda t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. L\u1ea1i xem \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 446, \u300aKh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n truy\u1ec1n\u300b ch\u1eef '(M\u1ee5c ch\u01b0\u1edfng)' vi\u1ebft l\u00e0 'sanh', ngh\u0129a gi\u1ed1ng nhau.\" id=\"return-footnote-465-33\" href=\"#footnote-465-33\" aria-label=\"Footnote 33\"><sup class=\"footnote\">[33]<\/sup><\/a>, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u gh\u00e9t, nh\u01b0ng kh\u00ed ti\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng l\u1ea1i nh\u01b0 v\u1eady. <i>(Truy\u1ec7n D\u01b0\u01a1ng An Qu\u1ed1c ch\u00e9p <i>&#8220;T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c sanh)<\/i>&#8220;<\/i> l\u00e0 <i>&#8220;T\u1ee9 tr\u1eebng&#8221;<\/i>, \u0111\u00e3 th\u1ea5y trong n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 7<a class=\"footnote\" title=\"\u0111\u00e3 th\u1ea5y trong n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 7: Nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 't\u1ee9', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-34\" href=\"#footnote-465-34\" aria-label=\"Footnote 34\"><sup class=\"footnote\">[34]<\/sup><\/a>, nay \u0111\u1ec3 c\u1ea3 hai c\u00e1ch ghi.)<\/i><\/p>\n<p>Tr\u00ed Cao chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c Ung Ch\u00e2u, li\u1ec1n l\u1eadp n\u01b0\u1edbc \u0110\u1ea1i Nam gi\u1ea3, x\u01b0ng hi\u1ec7u Nh\u00e2n Hu\u1ec7 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf, \u0111\u1ed5i ni\u00ean hi\u1ec7u l\u00e0 Kh\u1ea3i L\u1ecbch, tha t\u1ed9i trong n\u01b0\u1edbc, t\u1eeb S\u01b0 M\u1eadt tr\u1edf xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u x\u01b0ng danh hi\u1ec7u quan ch\u1ee9c c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n<p><i>(\u300aH\u1ed9i Y\u1ebfu\u300b ch\u00e9p l\u00e0 \u0111\u1ed5i ni\u00ean hi\u1ec7u \u0110oan \u00dd, nay theo ch\u00ednh s\u1eed.<\/i><\/p>\n<p><i>\u300aKh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n truy\u1ec7n\u300b ch\u00e9p: Khi Tr\u00ed Cao \u0111\u00e1nh ph\u00e1 Ho\u00e0nh Ch\u00e2u, li\u1ec1n \u0111\u01b0a th\u00e2n nh\u00e2n \u0111\u1ebfn Qu\u1ebf Ch\u00e2u.<\/i><\/p>\n<p><i>X\u00e9t ng\u00e0y m\u00f9ng m\u1ed9t th\u00e1ng 5, Ung Ch\u00e2u b\u1ecb ph\u00e1, T\u00f4ng \u0110\u00e1n b\u1ecb gi\u1ebft, sau \u0111\u00f3 8 ng\u00e0y m\u1edbi ph\u00e1 Ho\u00e0nh Ch\u00e2u<a class=\"footnote\" title=\"'ng\u00e0y' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'th\u00e1ng', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng Bi\u00ean K\u1ef7 S\u1ef1 B\u1ea3n M\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 50 'Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean Man Ph\u1ea3n', c\u00f9ng v\u1edbi \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu s\u1eeda l\u1ea1i\" id=\"return-footnote-465-35\" href=\"#footnote-465-35\" aria-label=\"Footnote 35\"><sup class=\"footnote\">[35]<\/sup><\/a>, truy\u1ec7n ch\u00e9p sai. N\u00ean ch\u00e9p l\u00e0 Ho\u00e0nh S\u01a1n Tr\u1ea1i, truy\u1ec7n c\u00f3 l\u1ebd d\u1ef1a theo s\u00e1ch c\u1ee7a T\u0103ng C\u1ee7ng<a class=\"footnote\" title=\"nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu ch\u1eef 'truy\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng Bi\u00ean K\u1ef7 S\u1ef1 B\u1ea3n M\u1ea1t\u300b b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-465-36\" href=\"#footnote-465-36\" aria-label=\"Footnote 36\"><sup class=\"footnote\">[36]<\/sup><\/a>, s\u00e1ch c\u1ee7a C\u1ee7ng c\u0169ng g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0nh S\u01a1n Tr\u1ea1i<a class=\"footnote\" title=\"nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu hai ch\u1eef 'C\u1ee7ng th\u01b0', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung\" id=\"return-footnote-465-37\" href=\"#footnote-465-37\" aria-label=\"Footnote 37\"><sup class=\"footnote\">[37]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 Ho\u00e0nh Ch\u00e2u, kh\u00f4ng r\u00f5 v\u00ec sao l\u1ea1i sai nh\u01b0 v\u1eady, nay s\u1eeda l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[52] Ng\u00e0y B\u00ednh Ng\u1ecd, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng th\u1eeba \u0110\u1ea1i Uy\u00ean \u0111\u00e3 v\u1ec1 h\u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c phong l\u00e0m T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang. Uy\u00ean l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ea1o Giang. T\u00ednh t\u00ecnh gi\u1ea3n d\u1ecb, ph\u1ee5ng d\u01b0\u1ee1ng cha m\u1eb9 n\u1ed5i ti\u1ebfng hi\u1ebfu th\u1ea3o, t\u1eebng \u0111\u1ed7 ti\u1ebfn s\u0129 gi\u00e1p khoa, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m ch\u1ee7 b\u1ea1 Thanh Th\u1ee7y, than r\u1eb1ng: <i>&#8220;B\u1ed5ng l\u1ed9c kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1edbi cha m\u1eb9, l\u00e0m quan \u0111\u1ec3 l\u00e0m g\u00ec!&#8221;<\/i> Li\u1ec1n v\u1ec1 nh\u00e0 d\u1ea1y h\u1ecdc, h\u1ecdc tr\u00f2 th\u01b0\u1eddng \u0111\u00f4ng \u0111\u00fac.<\/p>\n<p>V\u01b0\u01a1ng C\u1ee7ng Th\u1ea7n l\u00e0m An ph\u1ee7 hai Xuy\u00ean, g\u1eedi th\u01b0 mu\u1ed1n m\u1eddi \u00f4ng ra l\u00e0m quan, \u00f4ng c\u00e1o b\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn g\u1eb7p. D\u01b0\u01a1ng Nh\u1eadt Nghi\u00eam l\u00e0m Tri \u00edch Ch\u00e2u, l\u1ea1i ti\u1ebfn c\u1eed \u00f4ng, n\u00ean \u00f4ng v\u1ec1 h\u01b0u. T\u1eeb ch\u1ed1i h\u1ecdc tr\u00f2, vi\u1ebft s\u00e1ch \u300aChu D\u1ecbch Ch\u1ec9 Y\u1ebfu\u300b, \u300aL\u00e3o Ph\u1eadt T\u1ea1p Thuy\u1ebft\u300b m\u01b0\u1eddi thi\u00ean<a class=\"footnote\" title=\"c\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b quy\u1ec3n 458 \u300a\u0110\u1ea1i Uy\u00ean truy\u1ec7n\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ee5c Th\u00f4ng Gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 ch\u00e9p 'm\u01b0\u1eddi thi\u00ean' th\u00e0nh 'm\u1ea5y ch\u1ee5c thi\u00ean'\" id=\"return-footnote-465-38\" href=\"#footnote-465-38\" aria-label=\"Footnote 38\"><sup class=\"footnote\">[38]<\/sup><\/a>. Khi \u1ea5y, H\u00e0n l\u00e2m h\u1ecdc s\u0129 \u0110i\u1ec1n Hu\u1ed1ng d\u00e2ng s\u00e1ch c\u1ee7a \u00f4ng l\u00ean, Vua xu\u1ed1ng chi\u1ebfu ban th\u01b0\u1edfng th\u00eam hai ch\u1ee9c quan. Uy\u00ean v\u1ec1 gi\u00e0 ch\u1ec9 \u0103n rau, m\u1eb7c \u00e1o v\u1ea3i, ngao du s\u01a1n th\u1ee7y, t\u1ef1 hi\u1ec7u l\u00e0 H\u01b0 Nh\u1ea5t T\u1eed. Quan l\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng th\u1ec9nh tho\u1ea3ng \u0111\u1ebfn th\u0103m, \u00f4ng ti\u1ebfp \u0111\u00f3n \u0111\u1ea1m b\u1ea1c, kh\u00f4ng h\u1ec1 n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ri\u00eang.<\/p>\n<p>[53] L\u00fac \u0111\u1ea7u, Khu m\u1eadt s\u1ee9, Tr\u1ea5n H\u1ea3i ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, ki\u00eam Th\u1ecb trung V\u01b0\u01a1ng Di V\u0129nh v\u00ec b\u1ec7nh xin t\u1eeb ch\u1ee9c. Vua ban chi\u1ebfu an \u1ee7i, sai th\u00e1i y \u0111\u1ebfn kh\u00e1m b\u1ec7nh, th\u00e2n h\u00e0nh \u0111\u1ebfn th\u0103m, ban thu\u1ed1c qu\u00fd t\u1eeb th\u01b0\u1ee3ng ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 t\u1ef1 tay l\u1ea5y ch\u00e1o lo\u00e3ng cho \u0103n. Di V\u0129nh t\u1ef1 n\u00f3i r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng \u00e2n s\u1ee7ng qu\u00e1 nhi\u1ec1u, xin \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb ch\u1ee9c Khu m\u1eadt, tr\u1ea3 l\u1ea1i \u1ea5n s\u1ee9 t\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec3 v\u1ec1 nh\u00e0. Vua hy v\u1ecdng \u00f4ng kh\u1ecfi b\u1ec7nh, ng\u00e0y \u0110inh M\u00f9i, cho Di V\u0129nh t\u1eeb ch\u1ee9c Th\u1ecb trung, \u0111\u1ed5i l\u00e0m Ch\u01b0\u01a1ng T\u00edn ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, v\u1eabn gi\u1eef ch\u1ee9c Khu m\u1eadt s\u1ee9 nh\u01b0 c\u0169.<\/p>\n<p>[54] Ng\u00e0y M\u1eadu Th\u00e2n, cho con trai c\u1ee7a Giang T\u00e2n ch\u1ee7 b\u1ea1 Do\u00e3n L\u00e2m T\u00f4ng l\u00e0 Qu\u00e2n B\u00ecnh l\u00e0m Th\u00e1i mi\u1ebfu trai lang, v\u00ec L\u00e2m T\u00f4ng \u0111\u00e3 ch\u1ebft trong khi b\u1eaft c\u01b0\u1edbp.<\/p>\n<p>[55] Ng\u00e0y Canh Tu\u1ea5t, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay ch\u1ee9c Qu\u1ed1c t\u1eed gi\u00e1m tr\u1ef1c gi\u1ea3ng ph\u1ea3i ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi th\u00f4ng hi\u1ec3u kinh \u0111i\u1ec3n, c\u00f3 \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh, tu\u1ed5i t\u1eeb b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i tr\u1edf l\u00ean. L\u00fac \u0111\u00f3, Th\u1ecb ng\u1ef1 s\u1eed L\u01b0\u01a1ng Thi\u1ebfn t\u00e2u r\u1eb1ng c\u00f3 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n ti\u1ebfn c\u1eed D\u01b0\u01a1ng Th\u1ea7m l\u00e0m h\u1ecdc quan, nh\u01b0ng Th\u1ea7m c\u00f2n tr\u1ebb tu\u1ed5i, ng\u00f4ng cu\u1ed3ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u00ec th\u1ebf ban chi\u1ebfu n\u00e0y. Th\u1ea7m l\u00e0 con c\u1ee7a D\u01b0\u01a1ng Giai.<\/p>\n<p>[56] Ng\u00e0y Nh\u00e2m T\u00fd, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng t\u1eeb nay c\u00e1c quan ch\u01b0\u1edfng c\u01a1 nghi \u1edf c\u00e1c l\u1ed9 khi thay v\u1ec1, ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i g\u1ea7n, n\u1ebfu \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m \u1edf n\u01a1i g\u1ea7n th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u ti\u00ean. L\u00fac \u0111\u1ea7u, \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y c\u00f3 qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa, c\u00e1c quan bi\u00ean gi\u1edbi l\u00e0m An ph\u1ee7 s\u1ee9, th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng con em ho\u1eb7c ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n quen l\u00e0m ch\u01b0\u1edfng c\u01a1 nghi, khi ph\u1ee7 b\u1ecb b\u00e3i b\u1ecf, th\u01b0\u1eddng xin th\u0103ng ch\u1ee9c, n\u00ean ph\u1ea3i h\u1ea1n ch\u1ebf l\u1ea1i.<\/p>\n<p>[57] Ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao ti\u1ebfn v\u00e0o Ho\u00e0nh ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng Tr\u1ecdng H\u1ed3i, Gi\u00e1m \u00e1p \u0110\u00f4ng \u0111\u1ea7u cung ph\u1ee5ng quan V\u01b0\u01a1ng Nh\u1eadt D\u1ee5ng b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00ecn, ti\u1ebfn v\u00e0o Qu\u00fd ch\u00e2u <i>(nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 Ph\u00ed ch\u00e2u, tra c\u1ee9u \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u00b7\u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed\u300b th\u1ea5y Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 kh\u00f4ng c\u00f3 Ph\u00ed ch\u00e2u, n\u00ean l\u00e0 ch\u1eef <i>&#8220;Qu\u00fd&#8221;<\/i> vi\u1ebft nh\u1ea7m, nay s\u1eeda l\u1ea1i)<\/i>. Tri ch\u00e2u B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba L\u00fd C\u01b0 b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y Canh Th\u00e2n, ti\u1ebfn v\u00e0o Cung ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u \u0110i\u1ec7n trung th\u1eeba Tr\u01b0\u01a1ng T\u1ef1 b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y T\u00e2n D\u1eadu, qu\u00e2n gi\u1eb7c ti\u1ebfn v\u00e0o ch\u00e2u \u0110\u1eb1ng; l\u1ea1i ti\u1ebfn v\u00e0o ch\u00e2u Ng\u00f4, ch\u00e2u Phong. Tri ch\u00e2u \u0110\u1eb1ng l\u00e0 L\u00fd Th\u1ef1c, ch\u1ee9c Th\u00e1i t\u1eed Trung x\u00e1, v\u00e0 Tri ch\u00e2u Ng\u00f4 l\u00e0 Giang T\u01b0, ch\u1ee9c B\u00ed th\u01b0 Th\u1eeba, \u0111\u1ec1u b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y. Tri ch\u00e2u Phong l\u00e0 T\u00e0o C\u1eadn, ch\u1ee9c Th\u00e1i t\u1eed Trung x\u00e1, t\u1eed tr\u1eadn. Ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u Phong ch\u01b0a t\u1eebng bi\u1ebft \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c binh \u0111ao, qu\u00e2n l\u00ednh ch\u1ec9 c\u00f3 tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ee9c chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e0nh tr\u00ec \u0111\u1ec3 ph\u00f2ng th\u1ee7.<\/p>\n<p>C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi khuy\u00ean C\u1eadn tr\u00e1nh gi\u1eb7c, C\u1eadn nghi\u00eam ngh\u1ecb qu\u00e1t m\u1eafng r\u1eb1ng: <i>&#8220;Ta l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i gi\u1eef th\u00e0nh, ch\u1ec9 c\u00f3 ch\u1ebft m\u00e0 th\u00f4i, ai d\u00e1m n\u00f3i tr\u00e1nh gi\u1eb7c s\u1ebd b\u1ecb ch\u00e9m.&#8221;<\/i> \u00d4ng ra l\u1ec7nh cho \u0110\u00f4 gi\u00e1m Tr\u1ea7n Di\u1ec7p d\u1eabn qu\u00e2n ngh\u00eanh chi\u1ebfn gi\u1eb7c, L\u1ec7nh ph\u1ee7 Phong Xuy\u00ean d\u1eabn h\u01b0\u01a1ng \u0111inh v\u00e0 cung th\u1ee7 ti\u1ebfp \u1ee9ng. Qu\u00e2n gi\u1eb7c \u0111\u00f4ng g\u1ea5p tr\u0103m l\u1ea7n, qu\u00e2n c\u1ee7a Di\u1ec7p thua ch\u1ea1y, h\u01b0\u01a1ng \u0111inh c\u0169ng tan v\u1ee1. C\u1eadn d\u1eabn t\u00e0n qu\u00e2n quy\u1ebft chi\u1ebfn kh\u00f4ng th\u1eafng, b\u1ecb b\u1eaft. Gi\u1eb7c ra l\u1ec7nh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ebft, b\u1eaft \u00f4ng l\u1ea1y, v\u00e0 d\u1ee5 d\u1ed7 r\u1eb1ng: <i>&#8220;Theo ta, s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m quan l\u1edbn, giao binh quy\u1ec1n cho ng\u01b0\u01a1i, g\u1ea3 con g\u00e1i cho ng\u01b0\u01a1i.&#8221;<\/i> C\u1eadn kh\u00f4ng ch\u1ecbu l\u1ea1y, m\u1eafng r\u1eb1ng: <i>&#8220;B\u1ec1 t\u00f4i ch\u1ec9 quay m\u1eb7t v\u1ec1 h\u01b0\u1edbng b\u1eafc l\u1ea1y thi\u00ean t\u1eed, ta h\u00e1 theo ng\u01b0\u01a1i \u0111\u1ec3 c\u1ea7u s\u1ed1ng sao! Mau gi\u1ebft ta \u0111i.&#8221;<\/i> Gi\u1eb7c v\u1eabn ti\u1ebfc kh\u00f4ng gi\u1ebft, \u0111\u01b0a \u00f4ng l\u00ean thuy\u1ec1n. C\u1eadn nh\u1ecbn \u0103n hai ng\u00e0y, l\u1ea5y \u1ea5n t\u00edn trong ng\u01b0\u1eddi trao cho thu\u1ed9c h\u1ea1 v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;Ta s\u1eafp ch\u1ebft, ng\u01b0\u01a1i h\u00e3y t\u00ecm \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eaft \u0111em \u1ea5n n\u00e0y b\u00e1o l\u00ean c\u1ea5p tr\u00ean.&#8221;<\/i> Gi\u1eb7c bi\u1ebft \u00f4ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd \u0111\u1ea7u h\u00e0ng, b\u00e8n gi\u1ebft ch\u1ebft. \u0110\u1ebfn l\u00fac ch\u1ebft, ti\u1ebfng m\u1eafng gi\u1eb7c v\u1eabn kh\u00f4ng ng\u1eebng. X\u00e1c \u00f4ng b\u1ecb n\u00e9m xu\u1ed1ng s\u00f4ng, h\u01b0\u1edfng d\u01b0\u01a1ng 35 tu\u1ed5i.<\/p>\n<p>[58] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Tu\u1ea5t, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao ti\u1ebfn v\u00e0o Khang Ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u l\u00e0 Th\u00e1i t\u1eed H\u1eefu T\u00e1n thi\u1ec7n \u0111\u1ea1i phu Tri\u1ec7u S\u01b0 \u0110\u00e1n v\u00e0 Gi\u00e1m \u00e1p H\u1eefu ban \u0110i\u1ec7n tr\u1ef1c M\u00e3 Qu\u00fd \u0111\u1ec1u t\u1eed tr\u1eadn. S\u01b0 \u0110\u00e1n l\u00e0 ch\u00e1u c\u1ee7a Tri\u1ec7u Ch\u1ea9n. Gi\u1eb7c sau khi ph\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c Ung Ch\u00e2u, thu\u1eadn d\u00f2ng xu\u00f4i v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng. S\u01b0 \u0110\u00e1n sai ng\u01b0\u1eddi \u0111i do th\u00e1m gi\u1eb7c, ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y tr\u1edf v\u1ec1 b\u00e1o r\u1eb1ng: <i>&#8220;C\u00e1c ch\u00e2u \u0111\u1ec1u b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y tr\u1ed1n c\u1ea3 r\u1ed3i.&#8221;<\/i> S\u01b0 \u0110\u00e1n qu\u00e1t: <i>&#8220;Ng\u01b0\u01a1i c\u0169ng mu\u1ed1n ta ch\u1ea1y tr\u1ed1n sao!&#8221;<\/i> B\u00e8n ra l\u1ec7nh l\u00f9ng s\u1ee5c, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c ba t\u00ean gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p, ch\u00e9m \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 r\u0103n \u0111e. Gi\u1eb7c \u0111\u00e3 \u00e1p s\u00e1t d\u01b0\u1edbi ch\u00e2n th\u00e0nh, S\u01b0 \u0110\u00e1n ch\u1ec9 c\u00f3 ba tr\u0103m qu\u00e2n, m\u1edf c\u1eeda th\u00e0nh ngh\u00eanh chi\u1ebfn, gi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5y ch\u1ee5c t\u00ean.<\/p>\n<p>Tr\u1eddi t\u1ed1i, gi\u1eb7c t\u1ea1m lui, S\u01b0 \u0110\u00e1n b\u1ea3o v\u1ee3 l\u1ea5y \u1ea5n ch\u00e2u \u0111eo v\u00e0o ng\u01b0\u1eddi, b\u1ea3o b\u00e0 b\u1ebf con tr\u1ed1n \u0111i, n\u00f3i: <i>&#8220;Ng\u00e0y mai gi\u1eb7c \u1eaft k\u00e9o \u0111\u1ebfn \u0111\u00f4ng, ta bi\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u1ecbch n\u1ed5i, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf \u0111i, ng\u01b0\u01a1i \u1edf l\u1ea1i ch\u1ebft c\u0169ng v\u00f4 \u00edch.&#8221;<\/i> R\u1ed3i c\u00f9ng M\u00e3 Qu\u00fd d\u1eabn qu\u00e2n l\u00ednh c\u1ed1 th\u1ee7 th\u00e0nh. G\u1ecdi Qu\u00fd \u0111\u1ebfn \u0103n, Qu\u00fd kh\u00f4ng \u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c, S\u01b0 \u0110\u00e1n v\u1eabn \u0103n no nh\u01b0 th\u01b0\u1eddng. \u0110\u1ebfn \u0111\u00eam, Qu\u00fd n\u1eb1m kh\u00f4ng y\u00ean, S\u01b0 \u0110\u00e1n th\u00ec trong ph\u00f2ng ng\u1ee7 v\u1eabn ng\u00e1y to<a class=\"footnote\" title=\"S\u01b0 \u0110\u00e1n t\u1ee9c ng\u1ecda n\u1ed9i \u0111\u1ea1i h\u00e3n: Ch\u1eef 't\u1ee9c' nguy\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'nh\u1eadp' \u1edf d\u01b0\u1edbi, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 446, \u300aTri\u1ec7u S\u01b0 \u0110\u00e1n truy\u1ec7n\u300b m\u00e0 b\u1ecf \u0111i.\" id=\"return-footnote-465-39\" href=\"#footnote-465-39\" aria-label=\"Footnote 39\"><sup class=\"footnote\">[39]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>G\u1ea7n s\u00e1ng, gi\u1eb7c \u0111\u00e1nh th\u00e0nh c\u00e0ng g\u1ea5p, t\u1ea3 h\u1eefu xin l\u00e1nh \u0111i ch\u1ed7 kh\u00e1c, S\u01b0 \u0110\u00e1n n\u00f3i: <i>&#8220;Ch\u1ebft tr\u1eadn v\u1edbi ch\u1ebft ch\u00e9m th\u00ec sao?&#8221;<\/i> M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u n\u00f3i: <i>&#8220;Nguy\u1ec7n v\u00ec n\u01b0\u1edbc m\u00e0 ch\u1ebft.&#8221;<\/i> \u0110\u1ebfn khi th\u00e0nh v\u1ee1, kh\u00f4ng m\u1ed9t ai b\u1ecf ch\u1ea1y. H\u1ebft t\u00ean, S\u01b0 \u0110\u00e1n c\u00f9ng Qu\u00fd tr\u1edf v\u1ec1, ng\u1ed3i \u1edf s\u1ea3nh \u0111\u01b0\u1eddng. Tr\u00ed Cao huy qu\u00e2n g\u00e0o th\u00e9t, x\u00f4ng v\u00e0o uy hi\u1ebfp, S\u01b0 \u0110\u00e1n m\u1eafng l\u1edbn: <i>&#8220;\u0110\u1ed3 l\u0169 \u0111\u00f3i! Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh c\u00f3 g\u00ec ph\u1ee5 b\u1ea1c ng\u01b0\u01a1i m\u00e0 d\u00e1m l\u00e0m ph\u1ea3n? Thi\u00ean t\u1eed ch\u1ec9 c\u1ea7n ph\u00e1i m\u1ed9t \u0111\u1ea1o qu\u00e2n, b\u1ecdn ng\u01b0\u01a1i s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n m\u1ed1ng n\u00e0o.&#8221;<\/i> Tr\u00ed Cao t\u1ee9c gi\u1eadn, gi\u1ebft c\u1ea3 S\u01b0 \u0110\u00e1n v\u00e0 Qu\u00fd.<\/p>\n<p>[59] Ng\u00e0y Qu\u00fd H\u1ee3i, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao ti\u1ebfn v\u00e0o \u0110oan Ch\u00e2u, Tri ch\u00e2u l\u00e0 Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 \u0110inh B\u1ea3o Th\u1ea7n b\u1ecf th\u00e0nh ch\u1ea1y tr\u1ed1n.<\/p>\n<p>B\u1ea3o Th\u1ea7n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi T\u1ea5n L\u0103ng.<\/p>\n<p><i>(\u00c2u D\u01b0\u01a1ng Tu v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch vi\u1ebft bia m\u1ed9 cho B\u1ea3o Th\u1ea7n, \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng B\u1ea3o Th\u1ea7n t\u1eebng ra tr\u1eadn, ch\u00e9m gi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t s\u1ed1 qu\u00e2n \u0111\u1ecbch, nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng th\u1eafng n\u1ed5i<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'n\u0103ng' d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 'b\u1ea5t' v\u1ed1n c\u00f3, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aV\u01b0\u01a1ng V\u0103n C\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 88 \u300a\u0110inh Qu\u00e2n m\u1ed9 ch\u00ed minh\u300b m\u00e0 b\u1ecf.\" id=\"return-footnote-465-40\" href=\"#footnote-465-40\" aria-label=\"Footnote 40\"><sup class=\"footnote\">[40]<\/sup><\/a>, n\u00ean ph\u1ea3i b\u1ecf ch\u1ea1y. \u0110\u00f3 l\u00e0 l\u1eddi n\u00f3i khoa tr\u01b0\u01a1ng, nay kh\u00f4ng ch\u1ea5p nh\u1eadn.)<\/i><\/p>\n<p>[60] Ng\u00e0y \u1ea4t S\u1eedu, Vua \u0111\u1ebfn ch\u00f9a T\u1eeb Hi\u1ebfu, tri\u1ec1u y\u1ebft \u0111i\u1ec7n th\u1edd Th\u1ea7n v\u1ecb c\u1ee7a Th\u00e1i h\u1eadu Ch\u01b0\u01a1ng Hi\u1ebfn, v\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u00f3 k\u1ebb tr\u1ed9m c\u1eafp \u0111\u1ed3 th\u1edd c\u00fang.<\/p>\n<p>[61] Ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n, N\u00f9ng Tr\u00ed Cao v\u00e2y th\u00e0nh Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u. Hai ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u00e1o tin kh\u1ea9n c\u1ea5p, Tri ch\u00e2u Tr\u1ecdng Gi\u1ea3n cho l\u00e0 l\u1eddi b\u1ecba \u0111\u1eb7t, b\u1eaft giam ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y, v\u00e0 h\u1ea1 l\u1ec7nh: <i>&#8220;Ai d\u00e1m n\u00f3i gi\u1eb7c \u0111\u1ebfn s\u1ebd b\u1ecb ch\u00e9m!&#8221;<\/i> V\u00ec th\u1ebf d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng. \u0110\u1ebfn khi gi\u1eb7c \u0111\u1ebfn, m\u1edbi ra l\u1ec7nh cho d\u00e2n v\u00e0o th\u00e0nh, d\u00e2n tranh nhau \u0111em v\u00e0ng b\u1ea1c \u0111\u00fat l\u00f3t cho ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef c\u1ed5ng \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o tr\u01b0\u1edbc, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u1eabm \u0111\u1ea1p \u0111\u1ebfn ch\u1ebft, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u1ec1u theo gi\u1eb7c, th\u1ebf gi\u1eb7c c\u00e0ng m\u1ea1nh.<\/p>\n<p>[62] Ng\u00e0y \u0110inh M\u00e3o, xu\u1ed1ng chi\u1ebfu cho Ty ch\u1ebf tr\u00ed ph\u00e1t v\u1eadn s\u1ee9 v\u00e0 L\u1ee5c l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty v\u1eabn d\u00f9ng c\u00f4ng v\u0103n qua l\u1ea1i nh\u01b0 c\u0169<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'ty' v\u1ed1n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 299 \u300aH\u1ee9a Nguy\u00ean truy\u1ec1n\u300b v\u00e0 v\u0103n d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y m\u00e0 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-465-41\" href=\"#footnote-465-41\" aria-label=\"Footnote 41\"><sup class=\"footnote\">[41]<\/sup><\/a>. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, H\u1ee9a Nguy\u00ean mu\u1ed1n thu nhi\u1ec1u ti\u1ec1n th\u1eeba \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u00f2ng Tam ty, nh\u01b0ng s\u1ee3 c\u00e1c l\u1ed9 kh\u00f4ng nghe theo, n\u00ean xin cho L\u1ee5c l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn ty t\u1ef1 thu\u1ed9c v\u1ec1 m\u00ecnh, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i l\u00e0m t\u1edd tr\u00ecnh l\u00ean Ty ph\u00e1t v\u1eadn. \u0110\u01b0\u1eddng Tu\u00e2n t\u1eeb Giang T\u00e2y chuy\u1ec3n sang Ph\u00fac Ki\u1ebfn, c\u00e1c chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 kh\u00e1c l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t d\u00e2ng s\u1edb l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u00e3i b\u1ecf vi\u1ec7c n\u00e0y.<\/p>\n<p>[63] T\u01b0 ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n h\u1ecdc s\u0129, H\u1ed9 b\u1ed9 th\u1ecb lang Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam v\u00ec b\u1ec7nh xin v\u1ec1 D\u0129nh Ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh t\u1eeb Thanh Ch\u00e2u chuy\u1ec3n \u0111i, \u0111i \u0111\u1ebfn T\u1eeb Ch\u00e2u th\u00ec m\u1ea5t. \u0110\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng ch\u1ee9c Binh b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, th\u1ee5y hi\u1ec7u l\u00e0 V\u0103n Ch\u00ednh.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Tr\u1ecdng Y\u00eam b\u1ecb b\u1ec7nh, Vua t\u1eebng sai s\u1ee9 mang thu\u1ed1c \u0111\u1ebfn th\u0103m h\u1ecfi. Khi \u00f4ng m\u1ea5t, Vua th\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfc m\u00e3i, l\u1ea1i sai s\u1ee9 \u0111\u1ebfn nh\u00e0 h\u1ecfi th\u0103m. Sau khi ch\u00f4n c\u1ea5t, Vua t\u1ef1 tay vi\u1ebft bia \u0111\u1ec1 l\u00e0 <i>&#8220;Bao hi\u1ec1n chi bi&#8221;<\/i> <i>(<i>&#8220;Bia khen ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec1n&#8221;<\/i>.)<\/i><\/p>\n<p>Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng Y\u00eam b\u00ean trong c\u1ee9ng r\u1eafn, b\u00ean ngo\u00e0i h\u00f2a nh\u00e3, t\u00ednh r\u1ea5t hi\u1ebfu th\u1ea3o. V\u00ec m\u1eb9 \u00f4ng l\u00fac c\u00f2n s\u1ed1ng r\u1ea5t ngh\u00e8o, n\u00ean sau n\u00e0y d\u00f9 \u00f4ng \u0111\u00e3 hi\u1ec3n qu\u00fd, nh\u01b0ng n\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u00e1ch th\u00ec kh\u00f4ng \u0103n th\u1ecbt, v\u1ee3 con ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 c\u01a1m \u0103n \u00e1o m\u1eb7c; nh\u01b0ng \u00f4ng l\u1ea1i th\u00edch l\u00e0m vi\u1ec7c thi\u1ec7n, l\u1eadp ra Ngh\u0129a trang <em>(ND: n\u01a1i l\u00e0m vi\u1ec7c ngh\u0129a)<\/em> trong l\u00e0ng \u0111\u1ec3 gi\u00fap \u0111\u1ee1 ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n trong h\u1ecd. \u00d4ng y\u00eau th\u01b0\u01a1ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, th\u00edch l\u00e0m vi\u1ec7c thi\u1ec7n, nhi\u1ec1u k\u1ebb s\u0129 \u0111\u1ec1u xu\u1ea5t th\u00e2n t\u1eeb c\u1eeda nh\u00e0 \u00f4ng, d\u00f9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi trong ng\u00f5 h\u1ebbm c\u0169ng \u0111\u1ec1u bi\u1ebft t\u00ean \u00f4ng. Ng\u00e0y \u00f4ng m\u1ea5t, ng\u01b0\u1eddi nghe tin kh\u1eafp n\u01a1i \u0111\u1ec1u th\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfc. \u00d4ng l\u00e0m quan trung h\u1eadu, \u0111i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u c\u0169ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i \u01a1n \u0111\u1ee9c, d\u00e2n ch\u00fang hai ch\u00e2u B\u00e2n, Kh\u00e1nh v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng thu\u1ed9c quy\u1ec1n \u0111\u1ec1u v\u1ebd tranh, l\u1eadp sinh t\u1eeb th\u1edd \u00f4ng. Khi \u00f4ng m\u1ea5t, h\u00e0ng tr\u0103m th\u1ee7 l\u0129nh ng\u01b0\u1eddi Kh\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ebfn ch\u00f9a l\u00e0m l\u1ec5 kh\u00f3c th\u01b0\u01a1ng, g\u1ecdi \u00f4ng nh\u01b0 cha, \u0103n chay ba ng\u00e0y r\u1ed3i m\u1edbi \u0111i.<\/p>\n<p>[64] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00e2n, ra chi\u1ebfu r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110i\u1ec7n th\u1ecb, n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 con ch\u00e1u c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00ec vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc, th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ee7 16 tu\u1ed5i m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p l\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>[65] L\u1ec7nh cho S\u00f9ng nghi s\u1ee9, Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 \u0111em qu\u00e2n \u0111i \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao<a class=\"footnote\" title=\"L\u1ec7nh cho S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 \u0111em qu\u00e2n \u0111i \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao, 'Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u', trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 12, ph\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng k\u1ef7 v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 50, ph\u1ea7n Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean man ph\u1ea3n \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u', ph\u1ea7n sau c\u00f2n ch\u00fa th\u00eam: 'Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean ch\u00e9p l\u00e0 Thi\u1ec1u Ch\u00e2u'. X\u00e9t \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi trong s\u00e1ch n\u00e0y, ng\u00e0y Canh Th\u00ecn th\u00e1ng 6, l\u1ea1i c\u00f3 'Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u, S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 c\u00f9ng b\u1eaft gi\u1ebft gi\u1eb7c man', v\u00e0 trong ch\u00fa th\u00edch ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i c\u00f9ng th\u00e1ng c\u00f3 ghi: 'D\u01b0 T\u0129nh l\u00e0m Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y Canh Th\u00ecn.' Kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng ng\u00e0y c\u00f3 hai ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u, n\u00ean nghi r\u1eb1ng ch\u00e9p 'Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u' l\u00e0 \u0111\u00fang.\" id=\"return-footnote-465-42\" href=\"#footnote-465-42\" aria-label=\"Footnote 42\"><sup class=\"footnote\">[42]<\/sup><\/a>.<\/p>\n<p>[66] Ng\u00e0y Qu\u00fd D\u1eadu, binh l\u00ednh \u1edf gi\u00e1m V\u0129nh Th\u00f4ng, ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u gi\u1ebft Tri gi\u00e1m l\u00e0 \u0110\u00f4 quan vi\u00ean ngo\u1ea1i lang \u0110\u1eb7ng T\u01b0\u01a1ng, t\u00e0n s\u00e1t c\u1ea3 nh\u00e0 \u00f4ng. Quy\u1ec1n \u0110\u00f4 gi\u00e1m l\u00e0 H\u1eefu th\u1ecb c\u1ea5m Vi Qu\u00fd b\u1eaft v\u00e0 ch\u00e9m k\u1ebb \u0111\u00f3. L\u1eadp t\u1ee9c l\u1ec7nh cho Vi Qu\u00fd l\u00e0m \u0110\u00f4 gi\u00e1m, th\u0103ng ch\u1ee9c C\u00e1p m\u00f4n chi h\u1eadu.<\/p>\n<p>[67] Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh v\u1eeba nghe tin N\u00f9ng Tr\u00ed Cao l\u00e0m ph\u1ea3n, li\u1ec1n ra chi\u1ebfu cho Ti\u1ebfn t\u1ea5u vi\u1ec7n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f9y ti\u1ec7n b\u00e1o tin. Tri ch\u1ebf c\u00e1o L\u00e3 Tr\u00e2n n\u00f3i: <i>&#8220;Bi\u00ean ph\u00f2ng c\u00f3 vi\u1ec7c kh\u1ea9n c\u1ea5p, m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng c\u00f3 gi\u1eb7c c\u01b0\u1edbp, n\u00ean \u0111\u1ec3 c\u00e1c l\u1ed9 bi\u1ebft, c\u00f9ng nhau chu\u1ea9n b\u1ecb. Nay mu\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng bi\u1ebft, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 k\u1ebf hay.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[68] Th\u00e1ng 6, ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i, kh\u1edfi ph\u1ee5c ch\u1ee9c c\u0169 cho Ti\u1ec1n V\u1ec7 \u00fay khanh D\u01b0 T\u0129nh l\u00e0m B\u00ed th\u01b0 gi\u00e1m, tri ch\u00e2u \u0110\u00e0m <i>(theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b th\u00ec l\u00e0m H\u1ed3 Nam an ph\u1ee7 s\u1ee9, tri ch\u00e2u \u0110\u00e0m)<\/i>, Ti\u1ec1n \u0110\u1ed3n \u0111i\u1ec1n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c s\u1eed qu\u00e1n D\u01b0\u01a1ng \u0110i\u1ec1n l\u00e0m Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng an ph\u1ee7 \u0111\u1ec1 c\u1eed kinh ch\u1ebf t\u1eb7c \u0111\u1ea1o. T\u0129nh v\u00e0 \u0110i\u1ec1n \u0111\u1ec1u \u0111ang \u0111\u1ec3 tang cha.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, T\u0129nh c\u00f9ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u k\u1ebft h\u1ee3p n\u00f4ng d\u00e2n th\u00e0nh binh, tu s\u1eeda \u0111\u1ed3n l\u0169y, c\u00f9ng b\u00e0n k\u1ebf ho\u1ea1ch ph\u00f2ng th\u1ee7, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nghe tin khen ng\u1ee3i; l\u1ea1i th\u1ea5y \u0110i\u1ec1n v\u1ed1n quen vi\u1ec7c man di, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh n\u00e0y. Sau khi nh\u1eadn m\u1ec7nh t\u1ea1i n\u01a1i \u0111\u1ec3 tang, b\u1ea3y ng\u00e0y sau, T\u0129nh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5i l\u00e0m Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9 an ph\u1ee7 s\u1ee9, tri ch\u00e2u Qu\u1ebf. M\u01b0\u1eddi ng\u00e0y sau, \u0110i\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec7u \u0111\u1ebfn ngo\u00e0i c\u1eeda \u0111\u00f4, t\u1eeb ch\u1ed1i kh\u00f4ng d\u00e1m m\u1eb7c tang ph\u1ee5c v\u00e0o y\u1ebft ki\u1ebfn, Vua ban cho kh\u0103n ng\u1ef1 d\u00f9ng, v\u00e0o ch\u1ea7u \u1edf \u0111i\u1ec7n Ti\u1ec7n, ngay h\u00f4m \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng ch\u1ee9c Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0110\u1ed3ng tri gi\u00e1n vi\u1ec7n r\u1ed3i sai \u0111i.<\/p>\n<p><i>(T\u0129nh nh\u1eadn ch\u1ee9c tri ch\u00e2u Qu\u1ebf ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, \u0110i\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 ch\u1ee9c Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, tri gi\u00e1n vi\u1ec7n ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[69] D\u1eddi ch\u1ee9c tri ch\u00e2u T\u1ec1, Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng b\u00e1c s\u0129 V\u01b0\u01a1ng X\u01b0\u1edbc l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Giang Nam T\u00e2y l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c.<\/p>\n<p>[70] Ng\u00e0y Canh Th\u00ecn, l\u1ec7nh cho \u0110\u1ed3ng \u0111\u1ec1 \u0111i\u1ec3m Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 h\u00ecnh ng\u1ee5c, N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban, C\u00e1p m\u00f4n Chi h\u1eadu L\u00fd Xu c\u00f9ng v\u1edbi tri ch\u00e2u Qu\u1ebf, S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 c\u00f9ng b\u1eaft gi\u1ebft gi\u1eb7c man. L\u1ea1i l\u1ec7nh cho Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 chuy\u1ec3n v\u1eadn, Ki\u1ec1m h\u1ea1t ty ph\u00e1t binh \u1ee9ng vi\u1ec7n. Sau \u0111\u00f3 l\u1ea5y Th\u1ef1 l\u00e0m Qu\u1ea3ng T\u00e2y l\u1ed9 Ki\u1ec1m h\u1ea1t.<\/p>\n<p><i>(Th\u1ef1 nh\u1eadn ch\u1ee9c Qu\u1ea3ng T\u00e2y Ki\u1ec1m h\u1ea1t ng\u00e0y Nh\u00e2m Ng\u1ecd, nay ghi chung l\u1ea1i.)<\/i><\/p>\n<p>[71] Ng\u00e0y T\u00e2n T\u1ef5, Nh\u01b0 kinh s\u1ee9, T\u01b0 ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed Tr\u01b0\u01a1ng Trung l\u00e0m Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 \u0111\u00f4 gi\u00e1m.<\/p>\n<p>[72] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Th\u00e2n, d\u1eddi ch\u1ee9c tri ch\u00e2u Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u, Binh b\u1ed9 lang trung, Thi\u00ean ch\u01b0\u01a1ng c\u00e1c \u0111\u00e3i ch\u1ebf Tr\u1ecdng Gi\u1ea3n l\u00e0m tri ch\u00e2u Kinh Nam. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ch\u1ec9 th\u1ea5y Gi\u1ea3n c\u00f3 t\u00e0i gi\u1eef th\u00e0nh, n\u00ean c\u00f3 m\u1ec7nh n\u00e0y, kh\u00f4ng bi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi Qu\u1ea3ng o\u00e1n h\u1eadn \u00f4ng s\u00e2u s\u1eafc.<\/p>\n<p>[73] C\u00f9ng ng\u00e0y, Qu\u1ea3ng, \u0110oan \u0111\u00f4 tu\u1ea7n ki\u1ec3m Cao S\u0129 Nghi\u00eau \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao \u1edf Th\u1ecb b\u1ea1c \u0111\u00ecnh, b\u1ecb gi\u1eb7c \u0111\u00e1nh b\u1ea1i.<\/p>\n<p>[74] Ng\u00e0y \u1ea4t D\u1eadu, T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Tr\u1ef1c b\u00ed c\u00e1c, ph\u00e1n L\u1ea1i b\u1ed9 Nam t\u00e0o Ph\u1ea1m Tr\u1ea5n d\u00e2ng th\u01b0 n\u00f3i:<\/p>\n<p><i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh nh\u1ea1c \u0111\u1ec3 ph\u1ee5ng s\u1ef1 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, t\u00f4ng mi\u1ebfu, nh\u1eb1m t\u00f4n vinh c\u00f4ng \u0111\u1ee9c c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean, \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c l\u1edbn c\u1ee7a \u0111\u1ee9c th\u1ecbnh. Tuy nhi\u00ean, t\u1eeb khi h\u1ea1 chi\u1ebfu \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 ba n\u0103m, c\u00e1c c\u01a1 quan h\u1eefu tr\u00e1ch b\u00e0n lu\u1eadn v\u1eabn ch\u01b0a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, nguy\u00ean nh\u00e2n l\u00e0 do kh\u00f4ng b\u00e0n \u0111\u1ebfn c\u00e1i g\u1ed1c m\u00e0 ch\u1ec9 tranh c\u00e3i v\u1ec1 c\u00e1i ng\u1ecdn. Th\u1ea7n tr\u1ed9m ngh\u0129, nh\u1ea1c l\u00e0 h\u00f2a kh\u00ed, ph\u00e1t ra h\u00f2a kh\u00ed l\u00e0 thanh \u00e2m. Thanh \u00e2m sinh ra t\u1eeb c\u00e1i v\u00f4 h\u00ecnh, n\u00ean ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a d\u00f9ng v\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n l\u1ea1i ph\u00e9p t\u1eafc, \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi sau tham kh\u1ea3o, t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c thanh \u00e2m v\u00f4 h\u00ecnh, v\u00e0 h\u00f2a kh\u00ed c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn d\u1eaft. V\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh l\u00e0 th\u1ee9 nh\u01b0 th\u00f3c k\u00ea, lu\u1eadt, th\u01b0\u1edbc, s\u00e1o, n\u1ed3i, h\u1ed9c, to\u00e1n s\u1ed1, c\u00e2n \u0111o, chu\u00f4ng, kh\u00e1nh.<\/i><\/p>\n<p><i>M\u01b0\u1eddi th\u1ee9 n\u00e0y ph\u1ea3i h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c<a class=\"footnote\" title=\"M\u01b0\u1eddi th\u1ee9 n\u00e0y ph\u1ea3i h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, 'th\u1ecb' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nhi\u00ean', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 31 Ngh\u1ecb nh\u1ea1c, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Nh\u1ea1c 2-27, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 131 Nh\u1ea1c 4, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b quy\u1ec3n 8, \u300aL\u1ee5c danh th\u1ea7n t\u1ea5u ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n 60 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-465-43\" href=\"#footnote-465-43\" aria-label=\"Footnote 43\"><sup class=\"footnote\">[43]<\/sup><\/a>, th\u00ec m\u1edbi \u0111\u00fang. Nay \u0111\u1ec1u tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c m\u00e0 kh\u00f4ng h\u00f2a h\u1ee3p, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 sai. V\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh \u0111\u00e3 sai, m\u00e0 mu\u1ed1n c\u1ea7u thanh \u00e2m v\u00f4 h\u00ecnh h\u00f2a h\u1ee3p, l\u00e0m sao c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c? Th\u1ea7n xin tr\u00ecnh b\u00e0y m\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ec1u sai l\u1ea7m n\u00e0y, mong B\u1ec7 h\u1ea1 xem x\u00e9t v\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh!<\/i><\/p>\n<p><i>Theo s\u00e1ch \u300aThi\u300b c\u00f3 c\u00e2u: &#8216;\u0110\u1ea3n gi\u00e1ng gia ch\u1ee7ng, duy c\u1ef1 duy phi.&#8217; &#8216;\u0110\u1ea3n gi\u00e1ng&#8217; c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 tr\u1eddi ban xu\u1ed1ng. H\u1ee9a Th\u00fac Tr\u1ecdng n\u00f3i: &#8216;C\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecf hai h\u1ea1t.&#8217; L\u1ea1i n\u00f3i: &#8216;M\u1ed9t c\u1ef1 hai h\u1ea1t.&#8217; \u0110\u1eddi H\u1eadu H\u00e1n, huy\u1ec7n Nh\u1eadm Th\u00e0nh s\u1ea3n xu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c ba h\u1ed9c t\u00e1m \u0111\u1ea5u c\u1ef1 th\u1eed, h\u1ea1t \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai m\u1ec5, s\u1eed quan ghi ch\u00e9p l\u1ea1i, coi \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1m l\u00e0nh. Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a d\u00f9ng c\u1ef1 th\u1eed l\u00e0m r\u01b0\u1ee3u, g\u1ecdi l\u00e0 c\u1ef1 s\u01b0\u1edfng. Khi t\u1ebf l\u1ec5 \u1edf t\u00f4ng mi\u1ebfu, ch\u1ec9 d\u00f9ng m\u1ed9t t\u00f4n; ch\u01b0 h\u1ea7u c\u00f3 c\u00f4ng, ch\u1ec9 ban cho m\u1ed9t d\u1eefu, \u0111\u1ec3 t\u1ecf r\u1eb1ng v\u1eadt tr\u1eddi ban xu\u1ed1ng, \u0111\u1eddi kh\u00f4ng th\u01b0\u1eddng c\u00f3 n\u00ean r\u1ea5t qu\u00fd. Nay c\u1ef1 th\u1eed l\u1ea5y t\u1eeb d\u00e2n gian, th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn v\u00e0i h\u1ed9c, phi \u0111\u1ec1u m\u1ed9t h\u1ea1t, ng\u01b0\u1eddi H\u00e0 \u0110\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 h\u1eafc ma<a class=\"footnote\" title=\"Ng\u01b0\u1eddi H\u00e0 \u0110\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 h\u1eafc ma, 'ma' trong \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 7, \u300aHo\u00e0ng h\u1eefu lu\u1eadn l\u1ea1c \u0111\u1ed3ng d\u1ecb\u300b, \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 31, \u300aNgh\u1ecb l\u1ea1c qu\u00e2n \u0111\u1ed3ng\u300b \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c \u0111\u1ec1u vi\u1ebft l\u00e0 '\u3008qu\u1ea3ng ho\u00e0\u3009', \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b L\u1ea1c 2-25 vi\u1ebft l\u00e0 'th\u1eed', \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b d\u1eabn tr\u00ean vi\u1ebft l\u00e0 'ho\u00e0', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b vi\u1ebft l\u00e0 'm\u1ec5'.\" id=\"return-footnote-465-44\" href=\"#footnote-465-44\" aria-label=\"Footnote 44\"><sup class=\"footnote\">[44]<\/sup><\/a>. Gi\u1ea3 s\u1eed c\u00f3 th\u1ee9 th\u1eadt, v\u00ec l\u1ea5y s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng qu\u00e1 nhi\u1ec1u, kh\u00f4ng d\u00e1m d\u00e2ng l\u00ean quan, n\u00ean c\u1ef1 th\u1eed n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1eadt, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 nh\u1ea5t.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i theo l\u1eddi c\u00e1c b\u1eadc ti\u00ean nho, lu\u1eadt c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh ba ph\u00e2n, chu vi ch\u00edn ph\u00e2n, d\u00e0i ch\u00edn m\u01b0\u01a1i ph\u00e2n, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ngh\u00ecn hai tr\u0103m h\u1ea1t th\u00f3c, t\u00edch th\u1ef1c t\u00e1m tr\u0103m m\u01b0\u1eddi ph\u00e2n. Nay lu\u1eadt c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh ba ph\u00e2n b\u1ed1n li s\u00e1u h\u00e0o, chu vi m\u01b0\u1eddi ph\u00e2n ba li t\u00e1m h\u00e0o, t\u1ee9c l\u00e0 chu vi ch\u00edn ph\u00e2n ngo\u00e0i ra l\u1edbn th\u00eam m\u1ed9t ph\u00e2n ba li t\u00e1m h\u00e0o, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ngh\u00ecn hai tr\u0103m h\u1ea1t th\u00f3c, tr\u1eeb \u0111i ph\u1ea7n chu vi r\u1ed9ng, th\u00ec chi\u1ec1u d\u00e0i ch\u1ec9 c\u00f2n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i s\u00e1u ph\u00e2n hai li<a class=\"footnote\" title=\"Chi\u1ec1u d\u00e0i ch\u1ec9 c\u00f2n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i s\u00e1u ph\u00e2n hai li, 'ch\u1ec9' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'ch\u00ednh', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b L\u1ea1c 2-26 v\u00e0 \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b d\u1eabn tr\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-45\" href=\"#footnote-465-45\" aria-label=\"Footnote 45\"><sup class=\"footnote\">[45]<\/sup><\/a>. Ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn cho r\u1eb1ng b\u1ed1n li s\u00e1u h\u00e0o l\u00e0 ph\u00e2n vu\u00f4ng, x\u01b0a d\u00f9ng tr\u00fac l\u00e0m lu\u1eadt, h\u00ecnh tr\u00fac v\u1ed1n tr\u00f2n, nay d\u00f9ng ph\u00e2n vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, n\u00ean lu\u1eadt n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 hai.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t s\u00e1ch \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b, ph\u00e2n, t\u1ea5c, th\u01b0\u1edbc, tr\u01b0\u1ee3ng, d\u1eabn v\u1ed1n b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u1ed9 d\u00e0i c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung, l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng ch\u00edn m\u01b0\u01a1i ph\u1ea7n c\u1ee7a \u0111\u1ed9 d\u00e0i Ho\u00e0ng Chung l\u00e0 d\u1ef1a tr\u00ean m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea m\u00e0 n\u00f3i. M\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea d\u00f9ng trong \u0111ong l\u01b0\u1eddng th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 d\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung, d\u00f9ng trong c\u00e2n \u0111o th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 tr\u1ecdng l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung, d\u00f9ng trong th\u01b0\u1edbc th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 \u0111\u1ed9 d\u00e0i c\u1ee7a Ho\u00e0ng Chung. Nay b\u1ecf qua s\u1ed1 m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m, m\u00e0 l\u1ea5y m\u1ed9t tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea l\u00e0m th\u01b0\u1edbc, l\u1ea1i kh\u00f4ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb Ho\u00e0ng Chung, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u00e0 sai l\u1ea7m th\u1ee9 ba c\u1ee7a th\u01b0\u1edbc.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t s\u00e1ch \u300aH\u00e1n th\u01b0\u300b n\u00f3i v\u1ec1 d\u01b0\u1ee3c, h\u00ecnh d\u1ea1ng c\u1ee7a n\u00f3 gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1i t\u01b0\u1edbc, t\u01b0\u1edbc l\u00e0 c\u00e1i ch\u00e9n t\u01b0\u1edbc, th\u00e2n c\u1ee7a n\u00f3 tr\u00f2n \u0111\u1ec1u. V\u00ec v\u1eady, d\u01b0\u1ee3c ph\u1ea3i c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh tr\u00f2n ch\u00edn ph\u1ea7n, s\u00e2u m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea, t\u00edch th\u1ef1c t\u00e1m tr\u0103m m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, gi\u1ed1ng h\u1ec7t v\u1edbi ph\u1ea7n c\u1ee7a lu\u1eadt. Nay d\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i vu\u00f4ng m\u1ed9t t\u1ea5c, s\u00e2u t\u00e1m ph\u1ea7n m\u1ed9t li<a class=\"footnote\" title=\"S\u00e2u t\u00e1m ph\u1ea7n m\u1ed9t li, 'ph\u1ea7n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 't\u1ea5c', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-46\" href=\"#footnote-465-46\" aria-label=\"Footnote 46\"><sup class=\"footnote\">[46]<\/sup><\/a>, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng l\u00e0 d\u00f9ng ph\u1ea7n vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, \u0111\u00e2y l\u00e0 sai l\u1ea7m th\u1ee9 t\u01b0 c\u1ee7a d\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t theo ph\u00e9p \u0111ong h\u1ed9c trong \u300aChu L\u1ec5\u300b: vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00e1u \u0111\u1ea5u b\u1ed1n th\u0103ng. Th\u01b0\u1edbc vu\u00f4ng l\u00e0 th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c. Th\u01b0\u1edbc s\u00e2u l\u00e0 th\u01b0\u1edbc m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c. L\u00e0m sao bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edbc c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa t\u00e1m t\u1ea5c v\u00e0 m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c? X\u00e9t trong \u300aChu L\u1ec5\u300b: &#8216;B\u00edch ti\u1ec7n \u0111\u1ed9 x\u00edch, h\u1ea3o tam th\u1ed1n d\u0129 vi \u0111\u1ed9<a class=\"footnote\" title=\"h\u1ea3o tam th\u1ed1n d\u0129 vi \u0111\u1ed9 '\u0111\u1ed9' nguy\u00ean t\u00e1c 'x\u00edch' , c\u1ee9 chu l\u1ec5 kh\u1ea3o c\u00f4ng k\u00ed ng\u1ecdc nh\u00e2n c\u1eadp th\u01b0\u1ee3ng d\u1eabn t\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu, th\u00f4ng kh\u1ea3o c\u1ea3i.\" id=\"return-footnote-465-47\" href=\"#footnote-465-47\" aria-label=\"Footnote 47\"><sup class=\"footnote\">[47]<\/sup><\/a>.&#8217; Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 b\u00edch ti\u1ec7n, d\u00e0i m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c, r\u1ed9ng t\u00e1m t\u1ea5c, \u0111\u1ec1u g\u1ecdi l\u00e0 \u0111\u1ed9 x\u00edch. \u0110\u00e3 d\u00f9ng l\u00e0m th\u01b0\u1edbc, th\u00ec t\u00e1m t\u1ea5c v\u00e0 m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c \u0111\u1ec1u l\u00e0 th\u01b0\u1edbc c\u1ea3. L\u1ea1i trong \u300aV\u01b0\u01a1ng Ch\u1ebf\u300b n\u00f3i: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a l\u1ea5y th\u01b0\u1edbc Chu t\u00e1m th\u01b0\u1edbc l\u00e0m m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc, nay l\u1ea5y th\u01b0\u1edbc Chu s\u00e1u th\u01b0\u1edbc b\u1ed1n t\u1ea5c l\u00e0m m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc.&#8217; T\u00e1m th\u01b0\u1edbc l\u00e0 th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c; s\u00e1u th\u01b0\u1edbc b\u1ed1n t\u1ea5c l\u00e0 th\u01b0\u1edbc m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c. \u0110\u1ec1u g\u1ecdi l\u00e0 th\u01b0\u1edbc Chu<a class=\"footnote\" title=\"\u0110\u1ed3ng v\u1ecb chi chu x\u00edch gi\u1ea3 'x\u00edch' T\u1ef1 nguy\u00ean tho\u00e1t, c\u1ee9 t\u1ed1ng b\u1ea3n, t\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n c\u1eadp \u0111\u1ed3ng th\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu, th\u00f4ng kh\u1ea3o, t\u1ed1ng th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n b\u1ed5.\" id=\"return-footnote-465-48\" href=\"#footnote-465-48\" aria-label=\"Footnote 48\"><sup class=\"footnote\">[48]<\/sup><\/a>, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf th\u1eddi Chu d\u00f9ng c\u1ea3 th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c v\u00e0 m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c. V\u00ec v\u1eady bi\u1ebft r\u1eb1ng d\u00f9ng th\u01b0\u1edbc t\u00e1m t\u1ea5c l\u00e0m c\u1ea1nh vu\u00f4ng c\u1ee7a h\u1ed9c, th\u01b0\u1edbc m\u01b0\u1eddi t\u1ea5c l\u00e0m chi\u1ec1u s\u00e2u c\u1ee7a h\u1ed9c, m\u00e0 ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00e1u \u0111\u1ea5u b\u1ed1n th\u0103ng, t\u1ee9c m\u1ed9t ngh\u00ecn hai tr\u0103m t\u00e1m m\u01b0\u01a1i d\u01b0\u1ee3c. T\u00edch th\u1ef1c m\u1ed9t tr\u0103m l\u1ebb ba v\u1ea1n s\u00e1u ngh\u00ecn t\u00e1m tr\u0103m ph\u1ea7n. Nay h\u1ed9c vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, t\u00edch m\u1ed9t ngh\u00ecn t\u1ea5c, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf h\u1ed9c kh\u00f4ng \u0111\u00fang, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 n\u0103m.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t theo ph\u00e9p \u0111ong h\u1ed9c trong \u300aH\u00e1n Th\u01b0\u300b: vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea5u, b\u00ean c\u1ea1nh c\u00f3 ph\u1ea7n l\u1ed3i. V\u00e0o th\u1eddi T\u00f9y, h\u1ed9c H\u00e1n v\u1eabn c\u00f2n, n\u00ean \u300aT\u00f9y Th\u01b0\u300b ch\u00e9p l\u1eddi minh r\u1eb1ng: &#8216;Lu\u1eadt gia l\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9c, vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, ph\u1ea7n l\u1ed3i ch\u00edn li n\u0103m h\u00e0o, di\u1ec7n t\u00edch m\u1ed9t tr\u0103m s\u00e1u m\u01b0\u01a1i hai t\u1ea5c, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t h\u1ed9c.&#8217; Nay h\u1ed9c vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1ee9ng t\u1ecf h\u1ed9c kh\u00f4ng \u0111\u00fang, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 s\u00e1u.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t v\u1ec1 ph\u00e9p t\u00ednh to\u00e1n, ph\u1ea7n tr\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 k\u00ednh vi, ph\u1ea7n vu\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng t\u00e0, t\u1ee9c l\u00e0 c\u00e2u &#8216;k\u00ednh ba, vi ch\u00edn, ph\u01b0\u01a1ng n\u0103m, t\u00e0 b\u1ea3y&#8217;. Nay ph\u1ea7n tr\u00f2n l\u1ea1i d\u00f9ng ph\u00e9p vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n<a class=\"footnote\" title=\"Nay ph\u1ea7n tr\u00f2n l\u1ea1i d\u00f9ng ph\u00e9p vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, ch\u1eef 'ph\u00e2n' v\u1ed1n b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' quy\u1ec3n 2, ph\u1ea7n 2, m\u1ee5c 27, 'T\u1ed1ng s\u1eed' quy\u1ec3n 71, 'Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed' quy\u1ec3n 4, c\u00f9ng c\u00e1c s\u00e1ch th\u00f4ng kh\u1ea3o kh\u00e1c, 'T\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n b\u1ed5'.\" id=\"return-footnote-465-49\" href=\"#footnote-465-49\" aria-label=\"Footnote 49\"><sup class=\"footnote\">[49]<\/sup><\/a>, ph\u00e9p t\u00ednh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang<a class=\"footnote\" title=\"Ph\u00e9p t\u00ednh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 's\u1ed1' v\u1ed1n c\u00f3 ch\u1eef 'chi', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch k\u1ec3 tr\u00ean m\u00e0 b\u1ecf.\" id=\"return-footnote-465-50\" href=\"#footnote-465-50\" aria-label=\"Footnote 50\"><sup class=\"footnote\">[50]<\/sup><\/a>, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 b\u1ea3y.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t v\u1ec1 quy\u1ec1n h\u00e0nh, kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1eeb m\u1ed9t ng\u00e0n hai tr\u0103m h\u1ea1t k\u00ea m\u00e0 l\u1eadp ph\u00e9p. C\u00e1i ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u00e0 Chu, n\u1eb7ng m\u1ed9t qu\u00e2n, \u00e2m thanh h\u1ee3p v\u1edbi Ho\u00e0ng chung. C\u00e1i h\u1ed9c c\u1ee7a nh\u00e0 H\u00e1n, n\u1eb7ng hai qu\u00e2n, \u00e2m thanh h\u1ee3p v\u1edbi Ho\u00e0ng chung. Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ee7a ph\u1ee7 v\u00e0 h\u1ed9c, c\u00f3 dung l\u01b0\u1ee3ng, c\u00f3 k\u00edch th\u01b0\u1edbc, l\u1ea1i l\u1ea5y s\u1ef1 n\u1eb7ng nh\u1eb9 \u0111\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p d\u00e0y m\u1ecfng, nh\u1eb1m x\u00e9t \u00e2m thanh. Nay h\u1ea1t k\u00ea n\u1eb7ng nh\u1eb9 ch\u01b0a ch\u00ednh x\u00e1c, quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 t\u00e1m.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 l\u00e0m chu\u00f4ng: chu\u00f4ng l\u1edbn chia l\u00e0m m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, kho\u1ea3ng gi\u1eefa m\u1eb7t tr\u1ed1ng, l\u1ea5y m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u1ed9 d\u00e0y. Chu\u00f4ng nh\u1ecf chia l\u00e0m m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n, kho\u1ea3ng gi\u1eefa m\u1eb7t chu\u00f4ng, l\u1ea5y m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u1ed9 d\u00e0y.&#8217; Nay kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t l\u1edbn nh\u1ecf d\u00e0y m\u1ecfng, m\u00e0 \u0111\u1ec1u l\u1ea5y Ho\u00e0ng chung l\u00e0m chu\u1ea9n, chu\u00f4ng n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ch\u00edn.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea1i x\u00e9t: &#8216;Ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 l\u00e0m kh\u00e1nh, g\u00f3c nghi\u00eang m\u1ed9t vu\u00f4ng r\u01b0\u1ee1i, b\u1ec1 r\u1ed9ng l\u00e0 m\u1ed9t, c\u1ea1nh d\u00e0i l\u00e0 hai, m\u1eb7t tr\u1ed1ng l\u00e0 ba.&#8217; \u0110\u1ec1u l\u1ea5y \u0111\u1ed9 d\u00e0i ng\u1eafn c\u1ee7a lu\u1eadt l\u00e0m ph\u00e9p. Nay c\u0169ng l\u1ea5y Ho\u00e0ng chung l\u00e0m chu\u1ea9n, m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t d\u00e0i ng\u1eafn d\u00e0y m\u1ecfng, kh\u00e1nh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 m\u01b0\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, nh\u1eefng th\u1ee9 n\u00e0y \u0111\u1ec1u l\u00e0 v\u1eadt h\u1eefu h\u00ecnh, d\u1ec5 th\u1ea5y. N\u1ebfu m\u1ed9t trong s\u1ed1 \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p, th\u00ec ch\u01b0a th\u1ec3 coi l\u00e0 chu\u1ea9n m\u1ef1c, hu\u1ed1ng chi m\u01b0\u1eddi th\u1ee9 \u0111\u1ec1u tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c nhau. Th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 \u00e2m thanh v\u00f4 h\u00ecnh<a class=\"footnote\" title=\"Th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 \u00e2m thanh v\u00f4 h\u00ecnh 'k\u00ec' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 71, Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed 4 b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-465-51\" href=\"#footnote-465-51\" aria-label=\"Footnote 51\"><sup class=\"footnote\">[51]<\/sup><\/a>, kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u00f2a h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/i><\/p>\n<p><i>Xin \u0111em ch\u01b0\u01a1ng t\u1ea5u c\u1ee7a th\u1ea7n giao xu\u1ed1ng H\u1eefu ty, h\u1ecfi xem th\u1eed hai h\u1ea1t k\u00ea v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? \u0110\u01b0\u1eddng k\u00ednh r\u1ed7ng c\u1ee7a lu\u1eadt ba ph\u00e2n v\u00e0 ba ph\u00e2n b\u1ed1n ly s\u00e1u h\u00e0o, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? Lu\u1eadt kh\u1edfi t\u1eeb th\u01b0\u1edbc v\u00e0 th\u01b0\u1edbc kh\u1edfi t\u1eeb lu\u1eadt, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? D\u01b0\u1ee3c ch\u1ebf theo h\u00ecnh tr\u00f2n v\u00e0 h\u00ecnh vu\u00f4ng, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? Ph\u0169 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? H\u1ed9c vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc, tr\u00f2n b\u00ean ngo\u00e0i, thi\u00eau b\u00ean ch\u00edn ly n\u0103m h\u00e0o v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang<a class=\"footnote\" title=\"Thi\u00eau b\u00ean ch\u00edn ly n\u0103m h\u00e0o v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang 's\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc' hai ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b b\u1ed5 sung.\" id=\"return-footnote-465-52\" href=\"#footnote-465-52\" aria-label=\"Footnote 52\"><sup class=\"footnote\">[52]<\/sup><\/a>? To\u00e1n s\u1ed1 d\u00f9ng ph\u00e2n tr\u00f2n v\u00e0 ph\u00e2n vu\u00f4ng, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang? Quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u1eb7ng d\u00f9ng hai h\u1ea1t k\u00ea c\u1ef1 v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang<a class=\"footnote\" title=\"Quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u1eb7ng d\u00f9ng hai h\u1ea1t k\u00ea c\u1ef1 v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang 'n\u1eb7ng' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'l\u01b0\u1ee3ng', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 71, Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed 4 s\u1eeda.\" id=\"return-footnote-465-53\" href=\"#footnote-465-53\" aria-label=\"Footnote 53\"><sup class=\"footnote\">[53]<\/sup><\/a>? Chu\u00f4ng kh\u00e1nh theo c\u1ed5 ph\u00e1p c\u00f3 l\u1edbn nh\u1ecf, n\u1eb7ng nh\u1eb9, d\u00e0i ng\u1eafn, d\u00e0y m\u1ecfng m\u00e0 h\u1ee3p lu\u1eadt, v\u00e0 kh\u00f4ng theo c\u1ed5 ph\u00e1p m\u00e0 h\u1ee3p lu\u1eadt, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang?<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110\u00fang sai \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh, sau \u0111\u00f3 ch\u1ebf d\u01b0\u1ee3c, h\u1ee3p, th\u0103ng, \u0111\u1ea5u, ph\u0169, h\u1ed9c, \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra dung l\u01b0\u1ee3ng. Dung l\u01b0\u1ee3ng h\u1ee3p, sau \u0111\u00f3 ban chi\u1ebfu c\u1ea7u ch\u00e2n th\u1eed. Ch\u00e2n th\u1eed \u0111\u1ebfn, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng, l\u00e0m chu\u00f4ng kh\u00e1nh. L\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 chu\u00f4ng kh\u00e1nh h\u1ee3p v\u1edbi lu\u1eadt, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m nh\u1ea1c. Nay th\u01b0\u1edbc lu\u1eadt g\u1ed1c ng\u1ecdn ch\u01b0a \u0111\u1ecbnh, m\u00e0 hai c\u1ee5c T\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbnh v\u00e0 Tu ch\u1ebf chi ph\u00ed c\u00f4ng t\u00e1c kh\u00f4ng k\u1ec3 h\u00e0ng ng\u00e0n v\u1ea1n, \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u00fd do khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn n\u00f3i nhi\u1ec1u. Nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng n\u00f3i, H\u1eefu ty b\u00e0n lu\u1eadn d\u1ef1a d\u1eabm kh\u00f4ng quy\u1ebft, l\u1ea1i cho r\u1eb1ng l\u00e0m nh\u1ea1c l\u00e0 vi\u1ec7c qu\u00e1 \u0111\u00e1ng, l\u1ea1i n\u00f3i hi\u1ec7n nay n\u00ean \u01b0u ti\u00ean ch\u00ednh l\u1ec7nh, m\u00e0 l\u1ec5 nh\u1ea1c kh\u00f4ng ph\u1ea3i vi\u1ec7c c\u1ea5p b\u00e1ch, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ea7n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t nghi ng\u1edd. N\u1ebfu H\u1eefu ty h\u1ee3p v\u1edbi lu\u1eadn b\u00e0n v\u1ec1 l\u1ec5 nh\u1ea1c, \u0111\u00fang c\u00e1i \u0111\u00fang, sai c\u00e1i sai, b\u1ec7 h\u1ea1 th\u00e2n ch\u00ednh quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, h\u00e1 ch\u1eb3ng ph\u1ea3i l\u00e0 vi\u1ec7c l\u1edbn \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u00ednh l\u1ec7nh sao?<\/i><\/p>\n<p><i>X\u01b0a c\u00e1c nh\u00e0 Nho th\u1eddi H\u00e1n b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c mu\u1ed1i v\u00e0 s\u1eaft, \u0111\u1eddi sau truy\u1ec1n l\u1ea1i s\u00e1ch \u300aDi\u00eam Thi\u1ebft Lu\u1eadn\u300b. Nay \u0111ang \u0111\u1ecbnh ra nh\u00e3 nh\u1ea1c \u0111\u1ec3 t\u00ecm l\u1ea1i ph\u00e9p t\u1eafc \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1ecf ph\u1ebf, nh\u01b0ng c\u00e1c quan b\u00e0n lu\u1eadn kh\u00f4ng ghi ch\u00e9p vi\u1ec7c \u0111\u1ee9c l\u1edbn, \u0111\u1eddi sau s\u1ebd c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2u \u0111\u1ec3 x\u00e9t?<\/i><\/p>\n<p><i>Xin h\u00e3y l\u1ec7nh cho c\u00e1c quan, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u d\u1ef1a v\u00e0o kinh s\u1eed m\u00e0 b\u00e0n lu\u1eadn, d\u00e2ng l\u00ean t\u1eebng \u0111i\u1ec1u, h\u1ee3p l\u1ea1i th\u00e0nh m\u1ed9t b\u1ed9 s\u00e1ch, th\u00ec ai d\u00e1m kh\u00f4ng h\u1ebft l\u00f2ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u00fd ch\u1ec9 c\u1ee7a b\u1ec7 h\u1ea1? N\u1ebfu cho r\u1eb1ng l\u1eddi b\u00e0n c\u1ee7a th\u1ea7n l\u00e0 \u0111\u00fang, xin h\u00e3y t\u1ea1m ng\u1eebng hai c\u1ee5c T\u01b0\u1eddng \u0110\u1ecbnh v\u00e0 Tu Ch\u1ebf, \u0111\u1ee3i khi c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ea1t k\u00ea ch\u00ednh x\u00e1c, r\u1ed3i m\u1edbi l\u00e0m nh\u1ea1c, \u1eaft s\u1ebd \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 ch\u00ednh x\u00e1c, m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u1ed1n k\u00e9m v\u00f4 \u00edch.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Chi\u1ebfu \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn c\u1ee5c T\u01b0\u1eddng \u0110\u1ecbnh. L\u1eddi b\u00e0n c\u1ee7a Tr\u1ea5n t\u1ef1 cho l\u00e0 \u0111\u00fang theo ph\u00e9p x\u01b0a, nh\u01b0ng Hi\u1ec7u l\u00fd T\u1eadp Hi\u1ec1n vi\u1ec7n l\u00e0 T\u01b0 M\u00e3 Quang nhi\u1ec1u l\u1ea7n tranh lu\u1eadn v\u1edbi \u00f4ng, cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng h\u1ee3p. \u0110\u1eddi \u00edt ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc v\u1ec1 chu\u00f4ng v\u00e0 lu\u1eadt, cu\u1ed1i c\u00f9ng kh\u00f4ng ai ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00fang sai.<\/p>\n<p><i>(T\u1eeb ch\u1ed7 Tr\u1ea5n t\u1ef1 cho l\u00e0 \u0111\u00fang theo ph\u00e9p x\u01b0a tr\u1edf xu\u1ed1ng, \u0111\u1ec1u c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aL\u01b0\u1ee1ng Tri\u1ec1u Lu\u1eadt L\u1ecbch Ch\u00ed\u300b.)<\/i><\/p>\n<p>[75] Ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t, Tri ch\u00e2u Vi\u1ec7t, C\u1ea5p s\u1ef1 trung Ng\u1ee5y Qu\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m C\u00f4ng b\u1ed9 Th\u1ecb lang, H\u1ecdc s\u0129 T\u1eadp Hi\u1ec1n vi\u1ec7n, Tri ch\u00e2u Qu\u1ea3ng.<\/p>\n<p>Ban \u0111\u1ea7u, Vua sai C\u00f4ng b\u1ed9 Lang trung V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ef3 l\u00e0m Th\u00e1i th\u01b0\u1eddng Thi\u1ebfu khanh, Tr\u1ef1c Chi\u00eau V\u0103n qu\u00e1n, thay Tr\u1ecdng Gi\u1ea3n. Nh\u01b0ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng hi\u1ec7n \u1edf L\u0129nh Ngo\u1ea1i \u0111ang d\u00f9ng binh, Qu\u1ef3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00e0i tr\u1ecb an, n\u00ean b\u00e3i ch\u1ee9c, r\u1ed3i \u0111\u1ed5i m\u1ec7nh cho Qu\u00e1n. T\u1eeb khi N\u00f9ng Tr\u00ed Cao n\u1ed5i lo\u1ea1n, \u0111i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u ph\u00e1 \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3, ch\u1ec9 c\u00f3 th\u00e0nh Qu\u1ea3ng Ch\u00e2u l\u00e0 gi\u1eef v\u1eefng kh\u00f4ng h\u1ea1. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh x\u00e9t l\u1ea1i c\u00f4ng lao x\u00e2y th\u00e0nh c\u1ee7a Qu\u00e1n, v\u1eeba gia phong t\u01b0\u1edbc tr\u1eadt, l\u1ea1i c\u1ea5p th\u00eam n\u0103m ngh\u00ecn qu\u00e2n c\u1ea5m v\u1ec7 \u0111\u1ec3 \u0111i, v\u00e0 cho ph\u00e9p t\u00f9y nghi h\u00e0nh s\u1ef1.<\/p>\n<p>[76] Ph\u00f3 s\u1ee9 L\u1ea1c Uy\u1ec3n, ki\u00eam C\u00e1p m\u00f4n Th\u00f4ng s\u1ef1 X\u00e1 nh\u00e2n l\u00e0 T\u00e0o Tu l\u00e0m An ph\u1ee7 Kinh ch\u1ebf \u0110\u1ea1o t\u1eb7c, \u0111\u1ed3ng th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng \u1edf l\u1ed9 Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y.<\/p>\n<p>Tu l\u00e0 con c\u1ee7a T\u00e0o T\u00f4ng.<\/p>\n<p>[77] Chi\u1ebfu cho c\u00e1c ch\u00e2u qu\u00e2n L\u00ed ch\u00ednh, \u00c1p ty, L\u1ee5c s\u1ef1, \u0111\u00e3 thay th\u1ebf m\u00e0 b\u1eaft n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mi\u1ec5n d\u1ecbch, th\u00ec x\u1eed theo t\u1ed9i vi ph\u1ea1m ch\u1ebf \u0111\u1ed9. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ef3 l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Kinh H\u1ed3 Nam l\u1ed9, b\u1eaft d\u00e2n n\u1ed9p ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 mi\u1ec5n d\u1ecbch, thu \u0111\u01b0\u1ee3c 30 v\u1ea1n quan ti\u1ec1n, d\u00e2ng l\u00ean l\u00e0m ti\u1ec1n th\u1eeba, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u00e3 ban chi\u1ebfu khen ng\u1ee3i. T\u1eeb \u0111\u00f3, c\u00e1c l\u1ed9 tranh nhau b\u00f3c l\u1ed9t, mu\u1ed1n l\u1ea5y l\u00f2ng d\u00e2n, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1 s\u1ea3n kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ea3 n\u1ee3. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh bi\u1ebft t\u1ec7 h\u1ea1i \u0111\u00f3, n\u00ean quy \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i.<\/p>\n<p><i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aTh\u1ef1c l\u1ee5c\u300b. \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b ch\u1ec9 ghi l\u00e0 Kinh H\u1ed3. Th\u00e1ng 8 n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 nh\u1ea5t, t\u1eeb H\u1ed3 Nam l\u1ed9 b\u1ecb gi\u00e1ng l\u00e0m Tri ch\u00e2u X\u1eed Ch\u00e2u. Th\u00e1ng 3 n\u0103m th\u1ee9 5 l\u00e0m Chuy\u1ec3n v\u1eadn s\u1ee9 Giang T\u00e2y, sau \u0111\u1ed5i l\u00e0m H\u1ed3 B\u1eafc. Th\u00e1ng 2 n\u0103m th\u1ee9 8 t\u1eeb H\u1ed3 B\u1eafc \u0111\u1ed5i sang H\u00e0 \u0110\u00f4ng. Kh\u00f4ng r\u00f5 \u300aB\u1ea3n ch\u00ed\u300b ghi Kinh H\u1ed3 l\u00e0 Nam l\u1ed9 hay B\u1eafc l\u1ed9.)<\/i><\/p>\n<p>[78] Chi\u1ebfu cho H\u1ecdc s\u0129 vi\u1ec7n khi thi c\u1eed ph\u1ea3i c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o b\u00e0i l\u00e0m m\u00e0 c\u00f4ng b\u1eb1ng ch\u1ea5m \u0111i\u1ec3m, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean v\u1ecb cho h\u1ea1ng \u01b0u. <i>(Vi\u1ec7c n\u00e0y ghi trong \u300aH\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 6 n\u0103m th\u1ee9 4.)<\/i><\/p>\n<p>[79] Ng\u00e0y \u0110inh H\u1ee3i, Th\u00e1i t\u1eed Th\u00e1i s\u01b0 tr\u00ed s\u0129 V\u01b0\u01a1ng \u0110\u1ee9c D\u1ee5ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng Tam th\u00e0nh, \u0110\u1ed3ng b\u00ecnh ch\u01b0\u01a1ng s\u1ef1, Ph\u00e1n Tr\u1ecbnh Ch\u00e2u. L\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd c\u00f3 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi h\u1ecd V\u01b0\u01a1ng l\u00e0m t\u01b0\u1edbng, nh\u01b0ng trong d\u00e2n gian \u0111\u00e0n b\u00e0 tr\u1ebb con \u0111\u1ec1u g\u1ecdi \u0110\u1ee9c D\u00f9ng l\u00e0 H\u1eafc V\u01b0\u01a1ng T\u01b0\u1edbng c\u00f4ng. \u0110\u1ee9c D\u00f9ng tuy \u0111\u00e3 tr\u00ed s\u0129, nh\u01b0ng \u0111\u1ebfn ng\u00e0y l\u1ec5 C\u00e0n Nguy\u00ean v\u1eabn v\u00e0o ch\u1ea7u, s\u1ee9 gi\u1ea3 Khi\u1ebft \u0110an n\u00f3i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean d\u1ecbch r\u1eb1ng: <i>&#8220;H\u1eafc V\u01b0\u01a1ng T\u01b0\u1edbng c\u00f4ng l\u1ea1i ra l\u00e0m quan sao?&#8221;<\/i> Vua nghe th\u1ebf, b\u00e8n giao cho tr\u1ea5n gi\u1eef ph\u01b0\u01a1ng tr\u1ea5n.<\/p>\n<p>[80] Ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9 Ch\u01b0\u01a1ng H\u00f3a<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'H\u00f3a' trong 'Ch\u01b0\u01a1ng H\u00f3a ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u00edn', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean l\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 5, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 ph\u1ea7n tr\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 290 truy\u1ec7n \u0110\u1ecbch Thanh s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-54\" href=\"#footnote-465-54\" aria-label=\"Footnote 54\"><sup class=\"footnote\">[54]<\/sup><\/a>, Tri Di\u00ean Ch\u00e2u \u0110\u1ecbch Thanh \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m l\u00e0m Khu m\u1eadt ph\u00f3 s\u1ee9. Ng\u1ef1 s\u1eed trung th\u1eeba V\u01b0\u01a1ng C\u1eed Ch\u00ednh t\u00e2u r\u1eb1ng \u0110\u1ecbch Thanh xu\u1ea5t th\u00e2n t\u1eeb h\u00e0ng binh l\u00ednh m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m ch\u1ee9c v\u1ee5 ch\u1ea5p ch\u00ednh, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, e r\u1eb1ng b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng s\u1ebd coi th\u01b0\u1eddng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/p>\n<p>T\u1ea3 ty gi\u00e1n Gi\u1ea3 \u00c1m t\u00e2u: <i>&#8220;Bu\u1ed5i \u0111\u1ea7u qu\u1ed1c gia, c\u00e1c v\u00f5 th\u1ea7n v\u00e0 t\u01b0\u1edbng l\u0129nh k\u1ef3 c\u1ef1u \u0111\u00e3 ph\u00f2 t\u00e1 x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ea1i nghi\u1ec7p, b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh c\u00e1c n\u01b0\u1edbc, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng lao trung th\u00e0nh kh\u00f4ng k\u1ec3 xi\u1ebft, nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 ai xu\u1ea5t th\u00e2n t\u1eeb h\u00e0ng binh l\u00ednh m\u00e0 l\u00ean \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c v\u1ee5 trong tri\u1ec1u. Nay c\u00f3 n\u0103m \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Ng\u0169' trong 'n\u0103m \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u1ee9', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 14, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 ph\u1ea7n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-55\" href=\"#footnote-465-55\" aria-label=\"Footnote 55\"><sup class=\"footnote\">[55]<\/sup><\/a>: B\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng nghe tin n\u00e0y s\u1ebd c\u00f3 l\u00f2ng khinh th\u01b0\u1eddng Trung Qu\u1ed1c, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 nh\u1ea5t. K\u1ebb ti\u1ec3u nh\u00e2n kh\u00f4ng bi\u1ebft g\u00ec, nghe phong thanh s\u1ebd dao \u0111\u1ed9ng, c\u00f9ng nhau h\u01b0\u1edbng v\u1ec1, l\u00e0m lung l\u1ea1c l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 hai. C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 ba<a class=\"footnote\" title=\"13 ch\u1eef 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 ba' nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung. C\u00f9ng trong \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b ghi l\u00e0 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ba', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b ghi l\u00e0 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n v\u00e0 t\u01b0\u1edbng s\u00fay s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ba'.\" id=\"return-footnote-465-56\" href=\"#footnote-465-56\" aria-label=\"Footnote 56\"><sup class=\"footnote\">[56]<\/sup><\/a>. Kh\u00f4ng tu\u00e2n th\u1ee7 quy c\u1ee7 c\u1ee7a t\u1ed5 t\u00f4ng, m\u00e0 t\u1ef1 so s\u00e1nh v\u1edbi ch\u00ednh s\u1ef1 suy lo\u1ea1n th\u1eddi Ng\u0169 \u0110\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 t\u01b0<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'T\u1ee9' trong '\u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 t\u01b0' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Tam', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-57\" href=\"#footnote-465-57\" aria-label=\"Footnote 57\"><sup class=\"footnote\">[57]<\/sup><\/a>. \u0110\u1ecbch Thanh tuy c\u00f3 t\u00e0i d\u0169ng, nh\u01b0ng ch\u01b0a t\u1eebng nghe n\u00f3i c\u00f3 c\u00f4ng lao \u0111\u00e1nh b\u1ea1i k\u1ebb th\u00f9. L\u00e0m m\u1ea5t ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p cai tr\u1ecb, tr\u00e1i v\u1edbi ph\u00e9p khuy\u1ebfn kh\u00edch v\u00e0 ban th\u01b0\u1edfng, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 n\u0103m<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Ng\u0169' trong '\u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 n\u0103m' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u1ee9', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-58\" href=\"#footnote-465-58\" aria-label=\"Footnote 58\"><sup class=\"footnote\">[58]<\/sup><\/a>.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>Ng\u1ef1 s\u1eed H\u00e0n Ch\u00ed c\u0169ng t\u00e2u nh\u01b0 v\u1eady, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nghe theo. L\u00fac \u0111\u00f3, tr\u00ean m\u1eb7t \u0110\u1ecbch Thanh v\u1eabn c\u00f2n v\u1ebft x\u0103m, ho\u00e0ng \u0111\u1ebf t\u1eebng ra l\u1ec7nh cho \u00f4ng d\u00f9ng thu\u1ed1c \u0111\u1ec3 x\u00f3a \u0111i, nh\u01b0ng \u0110\u1ecbch Thanh ch\u1ec9 v\u00e0o m\u1eb7t m\u00ecnh v\u00e0 n\u00f3i: <i>&#8220;B\u1ec7 h\u1ea1 b\u1ed5 nhi\u1ec7m th\u1ea7n nh\u1edd c\u00f4ng lao, kh\u00f4ng h\u1ecfi \u0111\u1ebfn xu\u1ea5t th\u00e2n v\u00e0 gia th\u1ebf. Th\u1ea7n c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00e0y h\u00f4m nay l\u00e0 nh\u1edd v\u1ebft x\u0103m n\u00e0y<a class=\"footnote\" title=\"Ch\u1eef 'Do' trong 'nh\u1edd v\u1ebft x\u0103m n\u00e0y' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Di\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 290 truy\u1ec7n \u0110\u1ecbch Thanh s\u1eeda l\u1ea1i.\" id=\"return-footnote-465-59\" href=\"#footnote-465-59\" aria-label=\"Footnote 59\"><sup class=\"footnote\">[59]<\/sup><\/a>, xin \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef l\u1ea1i \u0111\u1ec3 kh\u00edch l\u1ec7 qu\u00e2n s\u0129, kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ee5ng chi\u1ebfu.&#8221;<\/i><\/p>\n<p>[81] Ng\u00e0y M\u1eadu T\u00fd, T\u1ed1ng Kh\u1eafc Long, Tri Nghi ch\u00e2u, V\u0103n T\u01b0 ph\u00f3 s\u1ee9, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m L\u1ec5 T\u00e2n s\u1ee9, Tri Ung ch\u00e2u. V\u1eabn ban chi\u1ebfu cho Kh\u1eafc Long chi\u00eau t\u1eadp nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1ea3n m\u00e1t, s\u1eeda sang th\u00e0nh tr\u00ec \u0111\u1ec3 y\u00ean \u1ee7i nh\u00e2n d\u00e2n.<\/p>\n<p>[82] Ng\u00e0y K\u1ef7 S\u1eedu, ban chi\u1ebfu cho Tri Qu\u1ea3ng ch\u00e2u, Qu\u1ebf ch\u00e2u t\u1eeb nay ki\u00eam ch\u1ee9c Kinh l\u01b0\u1ee3c An ph\u1ee7 s\u1ee9.<\/p>\n<p>[83] Ng\u00e0y Canh D\u1ea7n, V\u0169 Nh\u1eadt Tuy\u00ean, \u0110\u00f4 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec1 c\u1eed tr\u00f3c t\u1eb7c Qu\u1ea3ng Hu\u1ec7 c\u00e1c ch\u00e2u, T\u1ea3 t\u00e0ng kh\u1ed1 ph\u00f3 s\u1ee9 T\u00e2y Kinh, v\u00e0 Ng\u1ee5y Th\u1eeba Hi\u1ebfn, Tu\u1ea7n ki\u1ec3m Hu\u1ec7 ch\u00e2u, T\u1ea3 th\u1ecb c\u1ea5m, \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao d\u01b0\u1edbi th\u00e0nh Qu\u1ea3ng ch\u00e2u, \u0111\u1ec1u t\u1eed tr\u1eadn.<\/p>\n<p>[84] Ng\u00e0y Nh\u00e2m Th\u00ecn, \u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi, B\u00ed th\u01b0 th\u1eeba, Gi\u00e1m Thu\u1ebf S\u00e2m ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Ch\u1ee7 kh\u00e1ch vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, Th\u00f4ng ph\u00e1n \u0110\u00e0m ch\u00e2u.<\/p>\n<p>[85] Ng\u00e0y Gi\u00e1p Ng\u1ecd, L\u00fd Huy\u1ebfn, Long \u0111\u1ed3 c\u00e1c tr\u1ef1c h\u1ecdc s\u0129, Kh\u1edfi c\u01b0 x\u00e1 nh\u00e2n, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri T\u00f4 ch\u00e2u; Th\u1ea1ch D\u01b0\u01a1ng H\u01b0u, Di\u00eam thi\u1ebft ph\u00e1n quan, T\u1eeb b\u1ed9 vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, B\u00ed c\u00e1c hi\u1ec7u l\u00fd, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Tri T\u00fac ch\u00e2u.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, Huy\u1ebfn l\u00e0m ph\u1ee7 Khai Phong, D\u01b0\u01a1ng H\u01b0u l\u00e0m Th\u00f4i quan, c\u00f3 k\u1ebb tr\u1ed9m \u0111\u1ed3 th\u1edd c\u00fang c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng Hi\u1ebfn Ho\u00e0ng th\u00e1i h\u1eadu \u1edf ch\u00f9a T\u1eeb Hi\u1ebfu, b\u1ecb b\u1eaft giao cho quan l\u1ea1i, tra kh\u1ea3o nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u00ecm ra s\u1ef1 th\u1eadt, li\u1ec1n th\u1ea3 ra. \u0110\u1ebfn khi H\u00e0 Trung L\u1eadp thay Huy\u1ebfn l\u00e0m Tri ph\u1ee7, ng\u01b0\u1eddi ta b\u1eaft l\u1ea1i \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn, Trung L\u1eadp n\u00f3i: <i>&#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 k\u1ebb tr\u1ed9m th\u1eadt.&#8221;<\/i> Tra x\u00e9t k\u1ef9, cu\u1ed1i c\u00f9ng k\u1ebb \u0111\u00f3 nh\u1eadn t\u1ed9i. Huy\u1ebfn v\u00e0 D\u01b0\u01a1ng H\u01b0u \u0111\u1ec1u b\u1ecb t\u1ed9i bu\u00f4ng l\u1ecfng \u0111\u1ec3 k\u1ebb tr\u1ed9m tho\u00e1t v\u00e0 b\u1ecb khi\u1ec3n tr\u00e1ch.<\/p>\n<p>[86] Ng\u00e0y B\u00ednh Th\u00e2n, T\u01b0\u1edfng Giai, B\u1eafc t\u00e1c ph\u01b0\u1eddng s\u1ee9, Trung ch\u00e2u th\u1ee9 s\u1eed, Tri Ph\u01b0\u1eddng ch\u00e2u, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m Cung uy\u1ec3n s\u1ee9, Thi\u1ec1u ch\u00e2u \u0110o\u00e0n luy\u1ec7n s\u1ee9, Ki\u1ec1m h\u1ea1t Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9.<\/p>\n<p>[87] Ban chi\u1ebfu cho c\u00e1c n\u01a1i b\u1ecb gi\u1eb7c Man gi\u00e0y x\u00e9o \u1edf Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9 v\u00e0 T\u00e2y l\u1ed9, ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c thu thu\u1ebf h\u1ea1.<\/p>\n<p>[88] L\u1ec5 T\u00e2n ph\u00f3 s\u1ee9 V\u01b0\u01a1ng Ch\u00ednh Lu\u00e2n quy\u1ec1n Ki\u1ec1m h\u1ea1t Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng l\u1ed9.<\/p>\n<p>[89] Ng\u00e0y K\u1ef7 H\u1ee3i, \u0111\u1eb7t ch\u1ee9c Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan cho Qu\u1ea3ng Nam \u0110\u00f4ng T\u00e2y l\u1ed9, H\u1ed3 Nam, Giang T\u00e2y, m\u1ed7i n\u01a1i m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>[90] Ng\u00e0y Canh T\u00fd, Chu Th\u1ecd Long, Tri T\u00fac ch\u00e2u, Ty m\u00f4n vi\u00ean ngo\u1ea1i lang, \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 l\u00e0m \u0110\u1ec1 \u0111i\u1ec3m H\u00ecnh ng\u1ee5c Qu\u1ea3ng Nam T\u00e2y l\u1ed9. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh tr\u1eebng ph\u1ea1t vi\u1ec7c v\u00f9ng L\u0129nh Bi\u1ec3u kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u00f2ng b\u1ecb, ra l\u1ec7nh s\u1eeda sang th\u00e0nh tr\u00ec. Quan gi\u1eef Qu\u00fd ch\u00e2u ng\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e3i d\u00e2n, d\u00e2n kh\u00f4ng ch\u1ecbu n\u1ed5i. Th\u1ecd Long \u0111\u1ebfn ch\u00e2u, tr\u00f3i quan gi\u1eef ch\u00e2u \u0111\u01b0a v\u00e0o ng\u1ee5c, t\u00e2u l\u00ean c\u00e1ch ch\u1ee9c, d\u00e2n ch\u00e2u l\u1eadp \u0111\u1ec1n th\u1edd s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>Th\u1ecd Long l\u00e0 con c\u1ee7a \u0110\u00e0i Ph\u00f9.<\/p>\n<hr class=\"before-footnotes clear\" \/><div class=\"footnotes\"><ol><li id=\"footnote-465-1\">'Gi\u00e1m s\u00e1t thu\u1ebf S\u00e2m Ch\u00e2u', nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'Li\u1ec5u Ch\u00e2u', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 39 '\u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi h\u1eb7c Tr\u01b0\u01a1ng Nghi\u00eau T\u00e1', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 316 '\u0110\u01b0\u1eddng Gi\u1edbi truy\u1ec1n' s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-1\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 1\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-2\">'\u0110\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7', nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 's\u1ed1 k\u00ec', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 29 'T\u1ed5 t\u00f4ng d\u1ee5ng \u0111\u1ed9 t\u1ed5n \u00edch' s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-2\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 2\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-3\">'r\u00f5 r\u1ec7t' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'c\u1ed1', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b \u0111\u1ebf h\u1ec7 9-12 s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-465-3\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 3\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-4\">'k\u1ecbp th\u1eddi' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'tr\u00fa', c\u0103n c\u1ee9 theo c\u00e1c b\u1ea3n kh\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b \u0111\u1ebf h\u1ec7 9-13 s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-465-4\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 4\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-5\">'ng\u01b0\u1eddi Ki\u1ebfn Ch\u00e2u' nguy\u00ean v\u0103n thi\u1ebfu ch\u1eef 'd\u00e3', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-465-5\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 5\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-6\">Xin l\u1ea5y s\u1ed1 ti\u1ec1n \u0111\u00e1ng l\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn \u0111\u1ec3 c\u1ea5p cho h\u1ecd, ch\u1eef 'nh\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-465-6\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 6\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-7\">R\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m ph\u00f3 Tam ty, ch\u1eef 'th\u0103ng' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'quy\u1ec1n', theo hai b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-7\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 7\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-8\">Nay ch\u1ec9 l\u1ea5y ti\u1ec1n nh\u1ecf, ch\u1eef 'l\u1ea5y' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'd\u00f9ng', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ee5c th\u00f4ng gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-8\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 8\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-9\">Ch\u1eef 'Tr\u00ec' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ecba', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng s\u1eed v\u00e0 quy\u1ec3n 5, ch\u00ed Thi\u00ean v\u0103n 3 trong T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i. Ch\u1eef 'Ba' trong T\u1ed1ng s\u1eed vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ed9', x\u00e9t theo \u00fd c\u00e2u, c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00fang l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady. <a href=\"#return-footnote-465-9\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 9\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-10\">Ch\u1eef 'Thi\u00ean Giang' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 '\u0110\u1ea1i Giang', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng s\u1eed, b\u1ea3n C\u00e1c v\u00e0 quy\u1ec3n 102, ch\u00ed L\u1ec5 5 trong T\u1ed1ng s\u1eed s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-10\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 10\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-11\"> L\u1eddi t\u00e2u c\u1ee7a \u0110\u0129nh n\u00ean noi theo g\u01b0\u01a1ng Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n th\u1eddi H\u00e1n, 'Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Ki\u1ec1u Nguy\u00ean', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aH\u1eadu H\u00e1n th\u01b0\u300b quy\u1ec3n 81, truy\u1ec7n Ki\u1ec1u Huy\u1ec1n m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-11\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 11\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-12\">X\u00e9t xem \u0111\u1ea1o l\u00fd th\u1ebf n\u00e0o 'Th\u1ebf n\u00e0o' nguy\u00ean t\u00e1c 'N\u00e0o th\u1ebf', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n nh\u1ea5t, m\u1ee5c Tr\u00ed Qu\u00e2n Th\u1ea5t S\u1ef1, s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-12\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 12\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-13\">B\u00e0n ti\u1ebfn c\u1eed 'B\u00e0n' nguy\u00ean t\u00e1c 'D\u1ee5', theo s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-13\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 13\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-14\">Quan h\u00ecnh ph\u00e1p ti\u1ebfp ki\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi xin x\u00f3a t\u1ed9i k\u1ec3 c\u00f4ng 'Ti\u1ebfp' nguy\u00ean t\u00e1c '\u00c1n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-14\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 14\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-15\">Th\u1ea7n cho r\u1eb1ng \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng suy th\u00e0nh h\u1ebft l\u00f2ng v\u1edbi k\u1ebb d\u01b0\u1edbi 'H\u1ebft l\u00f2ng' nguy\u00ean t\u00e1c '\u0110\u00e3i', theo c\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-15\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 15\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-16\">T\u1ed9i l\u1ed7i b\u1ecb b\u1ee7a v\u00e2y kh\u1eafp n\u01a1i, ch\u1eef 'quy\u1ebfn' nguy\u00ean l\u00e0 'm\u1ea1o', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft \u0111\u1eddi T\u1ed1ng s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-465-16\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 16\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-17\"> 'C\u00f3 l\u1ebd Khu\u00ea v\u00e0 Ch\u1eedng c\u00f9ng \u1edf trong c\u01a1 quan gi\u00e1n ngh\u1ecb l\u00fac b\u00e0n lu\u1eadn' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'Khu\u00ea c\u00f3 l\u1ebd', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-17\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 17\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-18\"> 'N\u00ean kh\u00f4ng lo vi\u1ec7c ch\u1eadm tr\u1ec5 kh\u00f4ng k\u1ecbp' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'th\u1ea3', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-18\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 18\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-19\"> 'N\u1ebfu cho r\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed3n tr\u00fa kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3m ngay' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 '\u0111\u1ed3n', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 316 truy\u1ec7n Bao Ch\u1eedng s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-19\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 19\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-20\"> Hi\u1ec7n nay bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec 'Kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c', b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n 9 \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'kh\u00f4ng lo s\u1ee3'. <a href=\"#return-footnote-465-20\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 20\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-21\"> Ch\u1ec9 c\u00f2n d\u1ef1 tr\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c hai ba n\u0103m 'Hai ba n\u0103m', nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'ba hai n\u0103m', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-21\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 21\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-22\"> M\u00e0 H\u00e0 S\u00f3c l\u1ea1i kh\u1ed1n kh\u1ed5 nh\u01b0 v\u1eady 'M\u00e0' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-465-22\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 22\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-23\">Ch\u1eef 't\u1ee9c' trong c\u00e2u 'ch\u01b0 qu\u00e2n t\u1ee9c ph\u00e2n \u0111\u1ed3n \u01b0 h\u00e0 nam ch\u01b0 ch\u00e2u' v\u1ed1n b\u1ecb thi\u1ebfu, nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o hai b\u1ea3n s\u00e1ch tr\u00ean v\u00e0 s\u00e1ch tr\u00ean \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-465-23\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 23\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-24\">Ch\u1eef 'c\u0103ng' trong c\u00e2u 'c\u0103ng ni\u1ec7m nguy\u00ean nguy\u00ean' v\u1ed1n l\u00e0 'v\u1ee5', nay c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u300aT\u1ed1ng Bao Hi\u1ebfu T\u00fac C\u00f4ng T\u1ea5u Ngh\u1ecb\u300b \u0111\u1ec3 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-465-24\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 24\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-25\">B\u1ea3o An qu\u00e2n nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'B\u1ea3o T\u00edn qu\u00e2n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 87, ph\u1ea7n \u0110\u1ecba l\u00fd ch\u00ed v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b ph\u1ea7n Binh 4\/4 m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-25\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 25\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-26\">'S\u1ed1 nh\u00e2n kh\u1ea9u' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 's\u1ed1 \u0111i\u1ec1n', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b n\u00f3i tr\u00ean m\u00e0 s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-26\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 26\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-27\">H\u00e0n Gi\u00e1ng v\u00e0 c\u00e1c quan t\u1eeb Giang Nam \u0111i an ph\u1ee7 tr\u1edf v\u1ec1, 'Giang Nam' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'Ho\u00e0i Nam'. Theo s\u00e1ch n\u00e0y, quy\u1ec3n 171, ng\u00e0y B\u00ednh Tu\u1ea5t th\u00e1ng 8 n\u0103m Ho\u00e0ng H\u1ef1u th\u1ee9 3, ch\u00e9p r\u1eb1ng H\u00e0n Gi\u00e1ng \u0111i th\u1ec3 l\u01b0\u1ee3ng an ph\u1ee7 hai l\u1ed9 Giang Nam \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y, do N\u1ed9i \u0111i\u1ec7n S\u00f9ng ban \u00d4ng Nh\u1eadt T\u00e2n l\u00e0m ph\u00f3. \u0110o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi c\u0169ng n\u00f3i r\u00f5 'ng\u01b0\u1eddi Giang T\u00e2y, thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1' v.v., n\u00ean 'Ho\u00e0i Nam' ch\u1eafc l\u00e0 nh\u1ea7m v\u1edbi 'Giang Nam', v\u00ec th\u1ebf s\u1eeda l\u1ea1i. \u0110o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi 'khi Gi\u00e1ng t\u1eeb Ho\u00e0i Nam tr\u1edf v\u1ec1', trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 182 ch\u00e9p 'H\u00e0n Gi\u00e1ng an ph\u1ee7 Giang Nam tr\u1edf v\u1ec1', c\u0169ng s\u1eeda t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. <a href=\"#return-footnote-465-27\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 27\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-28\">'thu\u1ebf m\u00e1 n\u1eb7ng n\u1ec1', ch\u1eef 'phi\u1ec1n' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft 'phi\u1ec1n', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-28\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 28\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-29\"> 'K\u1ef3' nguy\u00ean b\u1ea3n vi\u1ebft l\u00e0 'Th\u1eadm', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 197 \u300aBinh ch\u00ed\u300b s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-465-29\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 29\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-30\"> 'Ch\u00e2u' nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 th\u01b0\u1ee3ng b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-465-30\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 30\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-31\">H\u00f4m \u0111\u00f3 'h\u00f4m' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'th\u00e1ng', c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 10 'Nh\u00e2n T\u00f4ng b\u00ecnh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao' s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-465-31\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 31\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-32\"> m\u1eb7t v\u1eabn nh\u01b0 l\u00fac s\u1ed1ng: T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 s\u00e1ch \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1eef 'di\u1ec7n'. <a href=\"#return-footnote-465-32\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 32\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-33\"> \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 'T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c sanh)<\/i>': Nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'T\u1ee9 <i>(M\u1ee5c ch\u01b0\u1edfng)<\/i>', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i, c\u00e1c ch\u1ed7 sau c\u0169ng s\u1eeda t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. L\u1ea1i xem \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 446, \u300aKh\u1ed5ng T\u00f4ng \u0110\u00e1n truy\u1ec1n\u300b ch\u1eef '<i>(M\u1ee5c ch\u01b0\u1edfng)<\/i>' vi\u1ebft l\u00e0 'sanh', ngh\u0129a gi\u1ed1ng nhau. <a href=\"#return-footnote-465-33\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 33\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-34\"> \u0111\u00e3 th\u1ea5y trong n\u0103m Kh\u00e1nh L\u1ecbch th\u1ee9 7: Nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 't\u1ee9', theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-34\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 34\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-35\"> 'ng\u00e0y' nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u00e9p l\u00e0 'th\u00e1ng', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n, C\u00e1c b\u1ea3n v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng Bi\u00ean K\u1ef7 S\u1ef1 B\u1ea3n M\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 50 'Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean Man Ph\u1ea3n', c\u00f9ng v\u1edbi \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi ng\u00e0y Qu\u00fd S\u1eedu s\u1eeda l\u1ea1i <a href=\"#return-footnote-465-35\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 35\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-36\"> nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu ch\u1eef 'truy\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng Bi\u00ean K\u1ef7 S\u1ef1 B\u1ea3n M\u1ea1t\u300b b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-465-36\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 36\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-37\"> nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu hai ch\u1eef 'C\u1ee7ng th\u01b0', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng To\u00e1t Y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung <a href=\"#return-footnote-465-37\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 37\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-38\"> c\u00e1c b\u1ea3n \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, \u300aT\u1ed1ng S\u1eed\u300b quy\u1ec3n 458 \u300a\u0110\u1ea1i Uy\u00ean truy\u1ec7n\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ee5c Th\u00f4ng Gi\u00e1m\u300b quy\u1ec3n 52 ch\u00e9p 'm\u01b0\u1eddi thi\u00ean' th\u00e0nh 'm\u1ea5y ch\u1ee5c thi\u00ean' <a href=\"#return-footnote-465-38\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 38\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-39\"> S\u01b0 \u0110\u00e1n t\u1ee9c ng\u1ecda n\u1ed9i \u0111\u1ea1i h\u00e3n: Ch\u1eef 't\u1ee9c' nguy\u00ean c\u00f3 ch\u1eef 'nh\u1eadp' \u1edf d\u01b0\u1edbi, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 446, \u300aTri\u1ec7u S\u01b0 \u0110\u00e1n truy\u1ec7n\u300b m\u00e0 b\u1ecf \u0111i. <a href=\"#return-footnote-465-39\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 39\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-40\">Ch\u1eef 'n\u0103ng' d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 'b\u1ea5t' v\u1ed1n c\u00f3, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aV\u01b0\u01a1ng V\u0103n C\u00f4ng v\u0103n t\u1eadp\u300b quy\u1ec3n 88 \u300a\u0110inh Qu\u00e2n m\u1ed9 ch\u00ed minh\u300b m\u00e0 b\u1ecf. <a href=\"#return-footnote-465-40\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 40\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-41\">Ch\u1eef 'ty' v\u1ed1n thi\u1ebfu, theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 299 \u300aH\u1ee9a Nguy\u00ean truy\u1ec1n\u300b v\u00e0 v\u0103n d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y m\u00e0 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-465-41\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 41\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-42\">L\u1ec7nh cho S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u l\u00e0 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 \u0111em qu\u00e2n \u0111i \u0111\u00e1nh N\u00f9ng Tr\u00ed Cao, 'Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u', trong \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 12, ph\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng k\u1ef7 v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 50, ph\u1ea7n Qu\u1ea3ng Nguy\u00ean man ph\u1ea3n \u0111\u1ec1u ch\u00e9p l\u00e0 'Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u', ph\u1ea7n sau c\u00f2n ch\u00fa th\u00eam: 'Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean ch\u00e9p l\u00e0 Thi\u1ec1u Ch\u00e2u'. X\u00e9t \u0111o\u1ea1n d\u01b0\u1edbi trong s\u00e1ch n\u00e0y, ng\u00e0y Canh Th\u00ecn th\u00e1ng 6, l\u1ea1i c\u00f3 'Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u, S\u00f9ng nghi s\u1ee9 Tr\u1ea7n Th\u1ef1 c\u00f9ng b\u1eaft gi\u1ebft gi\u1eb7c man', v\u00e0 trong ch\u00fa th\u00edch ng\u00e0y \u1ea4t H\u1ee3i c\u00f9ng th\u00e1ng c\u00f3 ghi: 'D\u01b0 T\u0129nh l\u00e0m Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u v\u00e0o ng\u00e0y Canh Th\u00ecn.' Kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f9ng ng\u00e0y c\u00f3 hai ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m Tri ch\u00e2u Qu\u1ebf Ch\u00e2u, n\u00ean nghi r\u1eb1ng ch\u00e9p 'Tri ch\u00e2u Thi\u1ec1u Ch\u00e2u' l\u00e0 \u0111\u00fang. <a href=\"#return-footnote-465-42\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 42\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-43\">M\u01b0\u1eddi th\u1ee9 n\u00e0y ph\u1ea3i h\u00f2a h\u1ee3p m\u00e0 kh\u00f4ng tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c, 'th\u1ecb' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'nhi\u00ean', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 31 Ngh\u1ecb nh\u1ea1c, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b Nh\u1ea1c 2-27, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b quy\u1ec3n 131 Nh\u1ea1c 4, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b quy\u1ec3n 8, \u300aL\u1ee5c danh th\u1ea7n t\u1ea5u ngh\u1ecb\u300b quy\u1ec3n 60 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-465-43\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 43\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-44\">Ng\u01b0\u1eddi H\u00e0 \u0110\u00f4ng g\u1ecdi l\u00e0 h\u1eafc ma, 'ma' trong \u300aTr\u1ecb t\u00edch th\u1ed1ng lo\u1ea1i\u300b quy\u1ec3n 7, \u300aHo\u00e0ng h\u1eefu lu\u1eadn l\u1ea1c \u0111\u1ed3ng d\u1ecb\u300b, \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b quy\u1ec3n 31, \u300aNgh\u1ecb l\u1ea1c qu\u00e2n \u0111\u1ed3ng\u300b \u0111\u1ec1u gi\u1ed1ng nhau, b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c \u0111\u1ec1u vi\u1ebft l\u00e0 '\u3008qu\u1ea3ng ho\u00e0\u3009', \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b L\u1ea1c 2-25 vi\u1ebft l\u00e0 'th\u1eed', \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b d\u1eabn tr\u00ean vi\u1ebft l\u00e0 'ho\u00e0', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b vi\u1ebft l\u00e0 'm\u1ec5'. <a href=\"#return-footnote-465-44\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 44\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-45\">Chi\u1ec1u d\u00e0i ch\u1ec9 c\u00f2n b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i s\u00e1u ph\u00e2n hai li, 'ch\u1ec9' nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 'ch\u00ednh', theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b L\u1ea1c 2-26 v\u00e0 \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b d\u1eabn tr\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-45\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 45\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-46\">S\u00e2u t\u00e1m ph\u1ea7n m\u1ed9t li, 'ph\u1ea7n' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 't\u1ea5c', theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 s\u00e1ch \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-46\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 46\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-47\"> h\u1ea3o tam th\u1ed1n d\u0129 vi \u0111\u1ed9 '\u0111\u1ed9' nguy\u00ean t\u00e1c 'x\u00edch' , c\u1ee9 chu l\u1ec5 kh\u1ea3o c\u00f4ng k\u00ed ng\u1ecdc nh\u00e2n c\u1eadp th\u01b0\u1ee3ng d\u1eabn t\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu, th\u00f4ng kh\u1ea3o c\u1ea3i. <a href=\"#return-footnote-465-47\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 47\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-48\"> \u0110\u1ed3ng v\u1ecb chi chu x\u00edch gi\u1ea3 'x\u00edch' T\u1ef1 nguy\u00ean tho\u00e1t, c\u1ee9 t\u1ed1ng b\u1ea3n, t\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n c\u1eadp \u0111\u1ed3ng th\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu, th\u00f4ng kh\u1ea3o, t\u1ed1ng th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n b\u1ed5. <a href=\"#return-footnote-465-48\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 48\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-49\">Nay ph\u1ea7n tr\u00f2n l\u1ea1i d\u00f9ng ph\u00e9p vu\u00f4ng \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n, ch\u1eef 'ph\u00e2n' v\u1ed1n b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u00f3m t\u1eaft T\u1ed1ng v\u00e0 s\u00e1ch 'T\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu' quy\u1ec3n 2, ph\u1ea7n 2, m\u1ee5c 27, 'T\u1ed1ng s\u1eed' quy\u1ec3n 71, 'Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed' quy\u1ec3n 4, c\u00f9ng c\u00e1c s\u00e1ch th\u00f4ng kh\u1ea3o kh\u00e1c, 'T\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n b\u1ed5'. <a href=\"#return-footnote-465-49\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 49\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-50\">Ph\u00e9p t\u00ednh n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang, d\u01b0\u1edbi ch\u1eef 's\u1ed1' v\u1ed1n c\u00f3 ch\u1eef 'chi', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n tr\u00ean v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch k\u1ec3 tr\u00ean m\u00e0 b\u1ecf. <a href=\"#return-footnote-465-50\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 50\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-51\">Th\u1ea7n bi\u1ebft r\u00f5 \u00e2m thanh v\u00f4 h\u00ecnh 'k\u00ec' ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu v\u00e0 \u300aTr\u01b0\u1eddng bi\u00ean k\u1ef7 s\u1ef1 b\u1ea3n m\u1ea1t\u300b, \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 71, Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed 4 b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-465-51\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 51\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-52\">Thi\u00eau b\u00ean ch\u00edn ly n\u0103m h\u00e0o v\u00e0 vu\u00f4ng m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc s\u00e1u t\u1ea5c hai ph\u00e2n, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang 's\u00e2u m\u1ed9t th\u01b0\u1edbc' hai ch\u1eef nguy\u00ean b\u1ea3n thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo b\u1ea3n T\u1ed1ng, b\u1ea3n T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu, b\u1ea3n c\u00e1c v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b b\u1ed5 sung. <a href=\"#return-footnote-465-52\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 52\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-53\">Quy\u1ec1n h\u00e0nh n\u1eb7ng d\u00f9ng hai h\u1ea1t k\u00ea c\u1ef1 v\u00e0 m\u1ed9t h\u1ea1t k\u00ea, c\u00e1i n\u00e0o \u0111\u00fang 'n\u1eb7ng' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'l\u01b0\u1ee3ng', c\u0103n c\u1ee9 theo \u300aT\u1ed1ng h\u1ed9i y\u1ebfu\u300b, \u300aTh\u00f4ng kh\u1ea3o\u300b, \u300aT\u1ed1ng Th\u1ee5c v\u0103n t\u1eadp t\u1ed3n\u300b v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 71, Lu\u1eadt l\u1ecbch ch\u00ed 4 s\u1eeda. <a href=\"#return-footnote-465-53\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 53\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-54\">Ch\u1eef 'H\u00f3a' trong 'Ch\u01b0\u01a1ng H\u00f3a ti\u1ebft \u0111\u1ed9 s\u1ee9' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u00edn', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean l\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 5, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 ph\u1ea7n tr\u00ean, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 290 truy\u1ec7n \u0110\u1ecbch Thanh s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-54\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 54\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-55\">Ch\u1eef 'Ng\u0169' trong 'n\u0103m \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u1ee9', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b quy\u1ec3n 14, \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b quy\u1ec3n 9 ph\u1ea7n tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-55\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 55\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-56\">13 ch\u1eef 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n trong tri\u1ec1u s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 ba' nguy\u00ean b\u1ea3n b\u1ecb thi\u1ebfu, c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n b\u1ed5 sung. C\u00f9ng trong \u300aBi\u00ean ni\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u1ee5c\u300b ghi l\u00e0 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ba', \u300aT\u1ed1ng s\u1eed to\u00e0n v\u0103n\u300b ghi l\u00e0 'C\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n v\u00e0 t\u01b0\u1edbng s\u00fay s\u1ebd c\u1ea3m th\u1ea5y x\u1ea5u h\u1ed5 khi ph\u1ea3i c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi \u00f4ng ta, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u th\u1ee9 ba'. <a href=\"#return-footnote-465-56\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 56\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-57\">Ch\u1eef 'T\u1ee9' trong '\u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 t\u01b0' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Tam', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-57\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 57\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-58\">Ch\u1eef 'Ng\u0169' trong '\u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u1ee9 n\u0103m' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'T\u1ee9', c\u0103n c\u1ee9 theo hai b\u1ea3n T\u1ed1ng v\u00e0 c\u00e1c s\u00e1ch tr\u00ean s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-58\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 58\">&crarr;<\/a><\/li><li id=\"footnote-465-59\">Ch\u1eef 'Do' trong 'nh\u1edd v\u1ebft x\u0103m n\u00e0y' nguy\u00ean b\u1ea3n l\u00e0 'Di\u1ec7n', c\u0103n c\u1ee9 theo T\u1ed1ng b\u1ea3n, T\u1ed1ng to\u00e1t y\u1ebfu b\u1ea3n v\u00e0 \u300aT\u1ed1ng s\u1eed\u300b quy\u1ec3n 290 truy\u1ec7n \u0110\u1ecbch Thanh s\u1eeda l\u1ea1i. <a href=\"#return-footnote-465-59\" class=\"return-footnote\" aria-label=\"Return to footnote 59\">&crarr;<\/a><\/li><\/ol><\/div>","protected":false},"author":1,"menu_order":73,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[48],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-465","chapter","type-chapter","status-publish","hentry","chapter-type-standard"],"part":182,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/465","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/465\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2589,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/465\/revisions\/2589"}],"part":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/182"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/465\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=465"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=465"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=465"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=465"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}