{"id":29,"date":"2025-07-02T03:21:41","date_gmt":"2025-07-02T03:21:41","guid":{"rendered":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/?post_type=front-matter&#038;p=29"},"modified":"2025-07-04T14:33:04","modified_gmt":"2025-07-04T07:33:04","slug":"gioi-thieu-tac-gia-ly-dao","status":"publish","type":"front-matter","link":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/front-matter\/gioi-thieu-tac-gia-ly-dao\/","title":{"raw":"GI\u1edaI THI\u1ec6U T\u00c1C GI\u1ea2 L\u00dd \u0110\u00c0O","rendered":"GI\u1edaI THI\u1ec6U T\u00c1C GI\u1ea2 L\u00dd \u0110\u00c0O"},"content":{"raw":"<strong>L\u00fd \u0110\u00e0o<\/strong> (\u674e\u71fe, 1115\u20131184), t\u1ef1 Nh\u00e2n Ph\u1ee7 (\u4ec1\u752b), hi\u1ec7u T\u1ed1n Nham (\u5dfd\u5ca9), \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng th\u1ee5y hi\u1ec7u l\u00e0 V\u0103n Gi\u1ea3n (\u6587\u7c21), ng\u01b0\u1eddi \u0110an L\u0103ng, ch\u00e2u Mi (nay thu\u1ed9c t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean, Trung Qu\u1ed1c). \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 h\u1eadu du\u1ec7 c\u1ee7a L\u00fd Minh \u2013 T\u00e0o v\u01b0\u01a1ng th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng s\u01a1 (ho\u00e0ng t\u1eed th\u1ee9 14 c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng L\u00fd Th\u1ebf D\u00e2n, m\u1eb9 l\u00e0 v\u01b0\u01a1ng phi D\u01b0\u01a1ng th\u1ecb), theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a \"T\u1ed1ng s\u1eed\".\r\n\r\nN\u0103m Thi\u1ec7u H\u01b0ng th\u1ee9 8 (1138), L\u00fd \u0110\u00e0o \u0111\u1ed7 Ti\u1ebfn s\u0129. \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m Ch\u1ee7 b\u1ed9 huy\u1ec7n Hoa D\u01b0\u01a1ng, ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, r\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eed l\u00e0m Qu\u00e2n s\u1ef1 ph\u00e1n quan t\u1ea1i Gia Ch\u00e2u. Tuy nhi\u00ean, ch\u01b0a k\u1ecbp nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00ec \u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecdc s\u00e1ch t\u1ea1i hang T\u1ed1n, n\u00fai Long H\u1ea1c. N\u0103m Thi\u1ec7u H\u01b0ng 12 (1142), \u00f4ng m\u1edbi \u0111\u1ebfn nh\u1eadn ch\u1ee9c Ch\u1ee7 b\u1ed9 Hoa D\u01b0\u01a1ng. \u0110\u1ebfn n\u0103m Thi\u1ec7u H\u01b0ng 24 (1154), \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Tuy\u00ean gi\u00e1o lang, Tri huy\u1ec7n Song L\u01b0u, ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4. Sau \u0111\u00f3 l\u00e0m Tri ch\u00e2u Vinh, c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch v\u1ec1 tr\u1ecb th\u1ee7y. N\u0103m Long H\u01b0ng 2 (1164), \u00f4ng nh\u1eadm ch\u1ee9c Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 \u0110\u1ed3ng Xuy\u00ean. V\u1ec1 sau, \u00f4ng l\u00e0m \u0111\u1ebfn Ki\u1ec3m th\u1ea3o quan Vi\u1ec7n Th\u1ef1c l\u1ee5c, r\u1ed3i Tu so\u1ea1n (ch\u1ee9c chuy\u00ean bi\u00ean so\u1ea1n s\u1eed). \u00d4ng chuy\u00ean c\u1ea7n vi\u1ec7c c\u00f4ng, c\u00f3 nhi\u1ec1u th\u00e0nh t\u00edch ch\u00ednh tr\u1ecb, \u201ckh\u00f4ng nu\u00f4i ca c\u01a1, kh\u00f4ng t\u00edch tr\u1eef \u0111i\u1ec1n s\u1ea3n\u201d. Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee9c (\u5f35\u683b) t\u1eebng n\u00f3i: \u201cL\u00fd Nh\u00e2n Ph\u1ee7 (t\u1ee9c L\u00fd \u0110\u00e0o) nh\u01b0 t\u00f9ng trong s\u01b0\u01a1ng, b\u00e1ch trong tuy\u1ebft.\u201d\r\n\r\nL\u00fd \u0110\u00e0o r\u1ea5t c\u0103m gh\u00e9t T\u1ea7n C\u1ed1i v\u00ec cho r\u1eb1ng \u00f4ng ta chuy\u00ean quy\u1ec1n l\u00e0m h\u1ea1i n\u01b0\u1edbc, n\u00ean b\u1ecb T\u1ea7n C\u1ed1i ghen gh\u00e9t, \u0111\u01b0\u1eddng quan l\u1ed9 kh\u00e1 g\u1eadp gh\u1ec1nh. C\u00f3 l\u1ea7n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i \u0111\u1ebfn truy\u1ec1n \u00fd, r\u1eb1ng ch\u1ec9 c\u1ea7n L\u00fd \u0110\u00e0o ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn th\u0103m h\u1ecfi th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ecdng d\u1ee5ng. Nh\u01b0ng \u00f4ng gh\u00e9t s\u1ef1 chuy\u00ean quy\u1ec1n l\u00e0m h\u1ea1i qu\u1ed1c gia c\u1ee7a T\u1ea7n C\u1ed1i, nh\u1ea5t quy\u1ebft kh\u00f4ng ch\u1ecbu, v\u00ec th\u1ebf b\u1ecb k\u00ecm h\u00e3m n\u01a1i nha huy\u1ec7n su\u1ed1t g\u1ea7n ba m\u01b0\u01a1i n\u0103m.\r\n\r\nPh\u1ea7n l\u1edbn cu\u1ed9c \u0111\u1eddi, L\u00fd \u0110\u00e0o \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c s\u1eed quan, bi\u00ean so\u1ea1n s\u00e1ch s\u1eed. Khi l\u00e0m Tri huy\u1ec7n Song L\u01b0u, ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, ngo\u00e0i c\u00f4ng vi\u1ec7c h\u00e0ng ng\u00e0y, \u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u201cm\u1ed7i ng\u00e0y gi\u1edf s\u00e1ch s\u1eed, thu th\u1eadp v\u00e0 s\u1eafp x\u1ebfp c\u00e1c s\u1ef1 ki\u1ec7n tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i hi\u1ec7n th\u1eddi\u201d. Vi\u1ec7c bi\u00ean so\u1ea1n b\u1ed9 Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. \u00d4ng d\u00e0nh 40 n\u0103m \u0111\u1ec3 bi\u00ean t\u1eadp v\u00e0 ho\u00e0n th\u00e0nh b\u1ed9 \u300a\u7e8c\u8cc7\u6cbb\u901a\u9451\u9577\u7de8\u300b (T\u1ee5c t\u01b0 tr\u1ecb th\u00f4ng gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean) g\u1ed3m 980 quy\u1ec3n, ghi ch\u00e9p s\u1eed s\u1ef1 c\u1ee7a 9 tri\u1ec1u B\u1eafc T\u1ed1ng, t\u1eeb T\u1ed1ng Th\u00e1i T\u1ed5 Tri\u1ec7u Khu\u00f4ng D\u1eabn (ni\u00ean hi\u1ec7u Ki\u1ebfn Long, 960) \u0111\u1ebfn T\u1ed1ng Kh\u00e2m T\u00f4ng Tri\u1ec7u Ho\u00e0n (ni\u00ean hi\u1ec7u T\u0129nh Khang, 1127), t\u1ed5ng c\u1ed9ng 168 n\u0103m l\u1ecbch s\u1eed. N\u0103m C\u00e0n \u0110\u1ea1o th\u1ee9 4 (1168), \u00f4ng d\u00e2ng ph\u1ea7n \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh t\u1eeb Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u1ebfn Anh T\u00f4ng. N\u0103m Thu\u1ea7n Hy nguy\u00ean ni\u00ean (1174), \u00f4ng d\u00e2ng ph\u1ea7n bi\u00ean so\u1ea1n tri\u1ec1u Th\u1ea7n T\u00f4ng. T\u1ed1ng Hi\u1ebfu T\u00f4ng khen r\u1eb1ng: \u201cKh\u00f4ng th\u1eb9n v\u1edbi T\u01b0 M\u00e3 Quang.\u201d\r\n\r\nTheo s\u1eed ch\u00e9p, khi thu th\u1eadp t\u01b0 li\u1ec7u, \u00f4ng \u201cl\u00e0m 10 t\u1ee7 g\u1ed7, m\u1ed7i t\u1ee7 l\u1ea1i c\u00f3 20 ng\u0103n k\u00e9o, m\u1ed7i ng\u0103n ghi n\u0103m b\u1eb1ng thi\u00ean can \u0111\u1ecba chi. S\u1ef1 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra trong n\u0103m n\u00e0o \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o ng\u0103n \u1ea5y, l\u1ea1i chia theo ng\u00e0y th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc sau, s\u1eafp x\u1ebfp \u0111\u00e2u ra \u0111\u1ea5y.\u201d Do b\u1ed9 s\u00e1ch kh\u1ed5ng l\u1ed3, n\u00ean \u00f4ng chia l\u00e0m 4 l\u1ea7n d\u00e2ng l\u00ean. Nay b\u1ea3n \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u1ea5t l\u1ea1c t\u1eeb l\u00e2u, v\u1ec1 sau ng\u01b0\u1eddi ta m\u1edbi ph\u1ee5c d\u1ef1ng t\u1eeb V\u0129nh L\u1ea1c \u0111\u1ea1i \u0111i\u1ec3n.\r\n\r\nN\u0103m Thu\u1ea7n Hy 11 (1184), tr\u01b0\u1edbc l\u00fac l\u00e2m chung, \u00f4ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i l\u1eddi tr\u0103n tr\u1ed1i: \u201cTh\u1ea7n \u0111\u00e3 70 tu\u1ed5i, ch\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i y\u1ec3u, ch\u1ec9 h\u1eadn m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u l\u00e0 ch\u01b0a \u0111\u1ec1n \u0111\u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c n\u01b0\u1edbc.\u201d\r\n\r\n<strong>T\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a \u00f4ng r\u1ea5t phong ph\u00fa, t\u1eebng bi\u00ean so\u1ea1n:<\/strong>\r\n<ul>\r\n \t<li>T\u1ed1n Nham v\u0103n t\u1eadp<\/li>\r\n \t<li>T\u1ee9 tri\u1ec1u s\u1eed c\u1ea3o (50 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n \t<li>\u0110\u01b0\u1eddng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng ph\u1ed5 (1 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n \t<li>Giang T\u1ea3 ph\u01b0\u01a1ng tr\u1ea5n ni\u00ean bi\u1ec3u (6 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n \t<li>T\u1ea5n T\u01b0 M\u00e3 th\u1ecb b\u1ea3n chi, T\u1ec1 L\u01b0\u01a1ng b\u1ea3n chi, V\u01b0\u01a1ng T\u1ea1 th\u1ebf bi\u1ec3u, Ng\u0169 \u0111\u1ea1i tam nha t\u01b0\u1edbng so\u00e1i ni\u00ean bi\u1ec3u (m\u1ed7i lo\u1ea1i 1 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n \t<li>D\u1ecbch h\u1ecdc (5 quy\u1ec3n), Xu\u00e2n Thu h\u1ecdc (10 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n<\/ul>\r\nT\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n 50 lo\u1ea1i, ph\u1ea7n l\u1edbn nay \u0111\u00e3 th\u1ea5t truy\u1ec1n.\r\n\r\n<strong>Nh\u1eefng s\u00e1ch hi\u1ec7n c\u00f2n l\u00e0:<\/strong>\r\n<ul>\r\n \t<li>T\u1ee5c t\u01b0 tr\u1ecb th\u00f4ng gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean (520 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n \t<li>L\u1ee5c tri\u1ec1u ch\u1ebf \u0111\u1ecbch \u0111\u1eafc th\u1ea5t th\u00f4ng gi\u00e1m b\u00e1c ngh\u1ecb (10 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n \t<li>Thuy\u1ebft v\u0103n gi\u1ea3i t\u1ef1 ng\u0169 \u00e2m v\u1eadn ph\u1ed5 (10 quy\u1ec3n)<\/li>\r\n<\/ul>\r\nC\u00e1c s\u00e1ch n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u00ean t\u1eadp v\u00e0o <em>\"T\u1ee9 kh\u1ed1 to\u00e0n th\u01b0\"<\/em> th\u1eddi Thanh.\r\n<p style=\"text-align: right;\"><em>(l\u01b0\u1ee3c d\u1ecbch theo Wikipedia)<\/em><\/p>","rendered":"<p><strong>L\u00fd \u0110\u00e0o<\/strong> (\u674e\u71fe, 1115\u20131184), t\u1ef1 Nh\u00e2n Ph\u1ee7 (\u4ec1\u752b), hi\u1ec7u T\u1ed1n Nham (\u5dfd\u5ca9), \u0111\u01b0\u1ee3c truy t\u1eb7ng th\u1ee5y hi\u1ec7u l\u00e0 V\u0103n Gi\u1ea3n (\u6587\u7c21), ng\u01b0\u1eddi \u0110an L\u0103ng, ch\u00e2u Mi (nay thu\u1ed9c t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean, Trung Qu\u1ed1c). \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 h\u1eadu du\u1ec7 c\u1ee7a L\u00fd Minh \u2013 T\u00e0o v\u01b0\u01a1ng th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng s\u01a1 (ho\u00e0ng t\u1eed th\u1ee9 14 c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng L\u00fd Th\u1ebf D\u00e2n, m\u1eb9 l\u00e0 v\u01b0\u01a1ng phi D\u01b0\u01a1ng th\u1ecb), theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a &#8220;T\u1ed1ng s\u1eed&#8221;.<\/p>\n<p>N\u0103m Thi\u1ec7u H\u01b0ng th\u1ee9 8 (1138), L\u00fd \u0110\u00e0o \u0111\u1ed7 Ti\u1ebfn s\u0129. \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u l\u00e0m Ch\u1ee7 b\u1ed9 huy\u1ec7n Hoa D\u01b0\u01a1ng, ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, r\u1ed3i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eed l\u00e0m Qu\u00e2n s\u1ef1 ph\u00e1n quan t\u1ea1i Gia Ch\u00e2u. Tuy nhi\u00ean, ch\u01b0a k\u1ecbp nh\u1eadn ch\u1ee9c th\u00ec \u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecdc s\u00e1ch t\u1ea1i hang T\u1ed1n, n\u00fai Long H\u1ea1c. N\u0103m Thi\u1ec7u H\u01b0ng 12 (1142), \u00f4ng m\u1edbi \u0111\u1ebfn nh\u1eadn ch\u1ee9c Ch\u1ee7 b\u1ed9 Hoa D\u01b0\u01a1ng. \u0110\u1ebfn n\u0103m Thi\u1ec7u H\u01b0ng 24 (1154), \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00e0m Tuy\u00ean gi\u00e1o lang, Tri huy\u1ec7n Song L\u01b0u, ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4. Sau \u0111\u00f3 l\u00e0m Tri ch\u00e2u Vinh, c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch v\u1ec1 tr\u1ecb th\u1ee7y. N\u0103m Long H\u01b0ng 2 (1164), \u00f4ng nh\u1eadm ch\u1ee9c Chuy\u1ec3n v\u1eadn ph\u00e1n quan l\u1ed9 \u0110\u1ed3ng Xuy\u00ean. V\u1ec1 sau, \u00f4ng l\u00e0m \u0111\u1ebfn Ki\u1ec3m th\u1ea3o quan Vi\u1ec7n Th\u1ef1c l\u1ee5c, r\u1ed3i Tu so\u1ea1n (ch\u1ee9c chuy\u00ean bi\u00ean so\u1ea1n s\u1eed). \u00d4ng chuy\u00ean c\u1ea7n vi\u1ec7c c\u00f4ng, c\u00f3 nhi\u1ec1u th\u00e0nh t\u00edch ch\u00ednh tr\u1ecb, \u201ckh\u00f4ng nu\u00f4i ca c\u01a1, kh\u00f4ng t\u00edch tr\u1eef \u0111i\u1ec1n s\u1ea3n\u201d. Tr\u01b0\u01a1ng Th\u1ee9c (\u5f35\u683b) t\u1eebng n\u00f3i: \u201cL\u00fd Nh\u00e2n Ph\u1ee7 (t\u1ee9c L\u00fd \u0110\u00e0o) nh\u01b0 t\u00f9ng trong s\u01b0\u01a1ng, b\u00e1ch trong tuy\u1ebft.\u201d<\/p>\n<p>L\u00fd \u0110\u00e0o r\u1ea5t c\u0103m gh\u00e9t T\u1ea7n C\u1ed1i v\u00ec cho r\u1eb1ng \u00f4ng ta chuy\u00ean quy\u1ec1n l\u00e0m h\u1ea1i n\u01b0\u1edbc, n\u00ean b\u1ecb T\u1ea7n C\u1ed1i ghen gh\u00e9t, \u0111\u01b0\u1eddng quan l\u1ed9 kh\u00e1 g\u1eadp gh\u1ec1nh. C\u00f3 l\u1ea7n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1i \u0111\u1ebfn truy\u1ec1n \u00fd, r\u1eb1ng ch\u1ec9 c\u1ea7n L\u00fd \u0110\u00e0o ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn th\u0103m h\u1ecfi th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ecdng d\u1ee5ng. Nh\u01b0ng \u00f4ng gh\u00e9t s\u1ef1 chuy\u00ean quy\u1ec1n l\u00e0m h\u1ea1i qu\u1ed1c gia c\u1ee7a T\u1ea7n C\u1ed1i, nh\u1ea5t quy\u1ebft kh\u00f4ng ch\u1ecbu, v\u00ec th\u1ebf b\u1ecb k\u00ecm h\u00e3m n\u01a1i nha huy\u1ec7n su\u1ed1t g\u1ea7n ba m\u01b0\u01a1i n\u0103m.<\/p>\n<p>Ph\u1ea7n l\u1edbn cu\u1ed9c \u0111\u1eddi, L\u00fd \u0110\u00e0o \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c s\u1eed quan, bi\u00ean so\u1ea1n s\u00e1ch s\u1eed. Khi l\u00e0m Tri huy\u1ec7n Song L\u01b0u, ph\u1ee7 Th\u00e0nh \u0110\u00f4, ngo\u00e0i c\u00f4ng vi\u1ec7c h\u00e0ng ng\u00e0y, \u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u201cm\u1ed7i ng\u00e0y gi\u1edf s\u00e1ch s\u1eed, thu th\u1eadp v\u00e0 s\u1eafp x\u1ebfp c\u00e1c s\u1ef1 ki\u1ec7n tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i hi\u1ec7n th\u1eddi\u201d. Vi\u1ec7c bi\u00ean so\u1ea1n b\u1ed9 Tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. \u00d4ng d\u00e0nh 40 n\u0103m \u0111\u1ec3 bi\u00ean t\u1eadp v\u00e0 ho\u00e0n th\u00e0nh b\u1ed9 \u300a\u7e8c\u8cc7\u6cbb\u901a\u9451\u9577\u7de8\u300b (T\u1ee5c t\u01b0 tr\u1ecb th\u00f4ng gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean) g\u1ed3m 980 quy\u1ec3n, ghi ch\u00e9p s\u1eed s\u1ef1 c\u1ee7a 9 tri\u1ec1u B\u1eafc T\u1ed1ng, t\u1eeb T\u1ed1ng Th\u00e1i T\u1ed5 Tri\u1ec7u Khu\u00f4ng D\u1eabn (ni\u00ean hi\u1ec7u Ki\u1ebfn Long, 960) \u0111\u1ebfn T\u1ed1ng Kh\u00e2m T\u00f4ng Tri\u1ec7u Ho\u00e0n (ni\u00ean hi\u1ec7u T\u0129nh Khang, 1127), t\u1ed5ng c\u1ed9ng 168 n\u0103m l\u1ecbch s\u1eed. N\u0103m C\u00e0n \u0110\u1ea1o th\u1ee9 4 (1168), \u00f4ng d\u00e2ng ph\u1ea7n \u0111\u00e3 ho\u00e0n th\u00e0nh t\u1eeb Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u1ebfn Anh T\u00f4ng. N\u0103m Thu\u1ea7n Hy nguy\u00ean ni\u00ean (1174), \u00f4ng d\u00e2ng ph\u1ea7n bi\u00ean so\u1ea1n tri\u1ec1u Th\u1ea7n T\u00f4ng. T\u1ed1ng Hi\u1ebfu T\u00f4ng khen r\u1eb1ng: \u201cKh\u00f4ng th\u1eb9n v\u1edbi T\u01b0 M\u00e3 Quang.\u201d<\/p>\n<p>Theo s\u1eed ch\u00e9p, khi thu th\u1eadp t\u01b0 li\u1ec7u, \u00f4ng \u201cl\u00e0m 10 t\u1ee7 g\u1ed7, m\u1ed7i t\u1ee7 l\u1ea1i c\u00f3 20 ng\u0103n k\u00e9o, m\u1ed7i ng\u0103n ghi n\u0103m b\u1eb1ng thi\u00ean can \u0111\u1ecba chi. S\u1ef1 vi\u1ec7c x\u1ea3y ra trong n\u0103m n\u00e0o \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o ng\u0103n \u1ea5y, l\u1ea1i chia theo ng\u00e0y th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc sau, s\u1eafp x\u1ebfp \u0111\u00e2u ra \u0111\u1ea5y.\u201d Do b\u1ed9 s\u00e1ch kh\u1ed5ng l\u1ed3, n\u00ean \u00f4ng chia l\u00e0m 4 l\u1ea7n d\u00e2ng l\u00ean. Nay b\u1ea3n \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u1ea5t l\u1ea1c t\u1eeb l\u00e2u, v\u1ec1 sau ng\u01b0\u1eddi ta m\u1edbi ph\u1ee5c d\u1ef1ng t\u1eeb V\u0129nh L\u1ea1c \u0111\u1ea1i \u0111i\u1ec3n.<\/p>\n<p>N\u0103m Thu\u1ea7n Hy 11 (1184), tr\u01b0\u1edbc l\u00fac l\u00e2m chung, \u00f4ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i l\u1eddi tr\u0103n tr\u1ed1i: \u201cTh\u1ea7n \u0111\u00e3 70 tu\u1ed5i, ch\u1ebft kh\u00f4ng ph\u1ea3i y\u1ec3u, ch\u1ec9 h\u1eadn m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u l\u00e0 ch\u01b0a \u0111\u1ec1n \u0111\u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c n\u01b0\u1edbc.\u201d<\/p>\n<p><strong>T\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a \u00f4ng r\u1ea5t phong ph\u00fa, t\u1eebng bi\u00ean so\u1ea1n:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>T\u1ed1n Nham v\u0103n t\u1eadp<\/li>\n<li>T\u1ee9 tri\u1ec1u s\u1eed c\u1ea3o (50 quy\u1ec3n)<\/li>\n<li>\u0110\u01b0\u1eddng t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng ph\u1ed5 (1 quy\u1ec3n)<\/li>\n<li>Giang T\u1ea3 ph\u01b0\u01a1ng tr\u1ea5n ni\u00ean bi\u1ec3u (6 quy\u1ec3n)<\/li>\n<li>T\u1ea5n T\u01b0 M\u00e3 th\u1ecb b\u1ea3n chi, T\u1ec1 L\u01b0\u01a1ng b\u1ea3n chi, V\u01b0\u01a1ng T\u1ea1 th\u1ebf bi\u1ec3u, Ng\u0169 \u0111\u1ea1i tam nha t\u01b0\u1edbng so\u00e1i ni\u00ean bi\u1ec3u (m\u1ed7i lo\u1ea1i 1 quy\u1ec3n)<\/li>\n<li>D\u1ecbch h\u1ecdc (5 quy\u1ec3n), Xu\u00e2n Thu h\u1ecdc (10 quy\u1ec3n)<\/li>\n<\/ul>\n<p>T\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n 50 lo\u1ea1i, ph\u1ea7n l\u1edbn nay \u0111\u00e3 th\u1ea5t truy\u1ec1n.<\/p>\n<p><strong>Nh\u1eefng s\u00e1ch hi\u1ec7n c\u00f2n l\u00e0:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>T\u1ee5c t\u01b0 tr\u1ecb th\u00f4ng gi\u00e1m tr\u01b0\u1eddng bi\u00ean (520 quy\u1ec3n)<\/li>\n<li>L\u1ee5c tri\u1ec1u ch\u1ebf \u0111\u1ecbch \u0111\u1eafc th\u1ea5t th\u00f4ng gi\u00e1m b\u00e1c ngh\u1ecb (10 quy\u1ec3n)<\/li>\n<li>Thuy\u1ebft v\u0103n gi\u1ea3i t\u1ef1 ng\u0169 \u00e2m v\u1eadn ph\u1ed5 (10 quy\u1ec3n)<\/li>\n<\/ul>\n<p>C\u00e1c s\u00e1ch n\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u00ean t\u1eadp v\u00e0o <em>&#8220;T\u1ee9 kh\u1ed1 to\u00e0n th\u01b0&#8221;<\/em> th\u1eddi Thanh.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>(l\u01b0\u1ee3c d\u1ecbch theo Wikipedia)<\/em><\/p>\n","protected":false},"author":1,"menu_order":3,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"front-matter-type":[12],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-29","front-matter","type-front-matter","status-publish","hentry","front-matter-type-introduction"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/front-matter\/29","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/front-matter"}],"about":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/types\/front-matter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/front-matter\/29\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/front-matter\/29\/revisions\/30"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/front-matter\/29\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29"}],"wp:term":[{"taxonomy":"front-matter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/pressbooks\/v2\/front-matter-type?post=29"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=29"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/khosachviet.com\/tuc-tu-tri-thong-giam-truong-bien\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=29"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}